Valmiki Ramayana Yuddha Kanda Sarga 79 — Oriya Script

Meaning —

ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ରାମାଯଣେ ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡମ୍ ।

ଅଥ ଏକୋନାଶୀତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ।

Shloka 1

ନିର୍ଗତମ୍ମକରାକ୍ଷନ୍ତେଦୃଷ୍ଟଵାଵାନରପୁଙ୍ଗଵାଃ ।
ଆପ୍ଲୁତ୍ଯସହସାସର୍ଵେଯୋଦ୍ଧୁକାମାଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ ॥ 1 ॥

nirgatammakarākṣantedṛṣṭavāvānarapuṅgavāḥ |
āplutyasahasāsarveyoddhukāmāvyavasthitāḥ || 1 ||

Shloka 2

ତତଃପ୍ରଵୃତ୍ତଂସୁମହତ୍ତଦ୍ଯୁଦ୍ଧଂରୋମହର୍ଷଣମ୍ ।
ନିଶାଚରୈଃପ୍ଲଵଙ୍ଗାନାନ୍ଦେଵାନାନ୍ଦାନଵୈରିଵ ॥ 2 ॥

tataḥpravṛttaṃsumahattadyuddhaṃromaharṣaṇam |
niśācaraiḥplavaṅgānāndevānāndānavairiva || 2 ||

Shloka 3

ଵୃକ୍ଷଶୂଲନିପାତୈଶ୍ଚଶିଲାପରିଘପାତନୈଃ ।
ଅନ୍ଯୋନ୍ଯମ୍ମର୍ଦଯନ୍ତିସ୍ମତଦାକପିନିଶାଚରାଃ ॥ 3 ॥

vṛkṣaśūlanipātaiścaśilāparighapātanaiḥ |
anyonyammardayantismatadākapiniśācarāḥ || 3 ||

Shloka 4

ଶକ୍ତିଖଡଗଗଦାକୁନ୍ତୈସ୍ତୋମରୈଶ୍ଚନିଶାଚରାଃ ।
ପଟ୍ଟସୈର୍ଭିଣ୍ଢିପାଲୈଶ୍ଚବାଣପାତୈଃସମନ୍ତତଃ ॥ 4 ॥

śaktikhaḍagagadākuntaistomaraiścaniśācarāḥ |
paṭṭasairbhiṇḍhipālaiścabāṇapātaiḥsamantataḥ || 4 ||

Shloka 5

ପାଶମୁଦ୍ଗରଦଣ୍ଡୈଶ୍ଚନିଖାତୈଶ୍ଚାପରେସ୍ତଥା ।
କଦନଙ୍କପିସିଂହାନାଞ୍ଚକ୍ରୁସ୍ତେରଜନୀଚରାଃ ॥ 5 ॥

pāśamudgaradaṇḍaiścanikhātaiścāparestathā |
kadanaṅkapisiṃhānāñcakrusterajanīcarāḥ || 5 ||

Shloka 6

ବାଣୌଘୈରର୍ଦିତାଶ୍ଚାପିଖରପୁତ୍ରେଣଵାନରାଃ ।
ସମ୍ଭ୍ରାନ୍ତମନସସ୍ସର୍ଵେଦୁଦ୍ରୁଵୁର୍ଭଯପୀଡିତାଃ ॥ 6 ॥

bāṇaughairarditāścāpikharaputreṇavānarāḥ |
sambhrāntamanasassarvedudruvurbhayapīḍitāḥ || 6 ||

Shloka 7

ତାନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାରାକ୍ଷସାସ୍ସର୍ଵେଦ୍ରଵମାଣାନ୍ଵଲୀମୁଖାନ୍ ।
ନେଦୁସ୍ତେସିମ୍ହଵଦ୍ଦୃଷ୍ଟାରାକ୍ଷସାଜିତକାଶିନଃ ॥ 7 ॥

tāndṛṣṭavārākṣasāssarvedravamāṇānvalīmukhān |
nedustesimhavaddṛṣṭārākṣasājitakāśinaḥ || 7 ||

Shloka 8

ଵିଦ୍ରଵତ୍ସୁତଦାତେଷୁଵାନରେଷୁସମନ୍ତତଃ ।
ରାମସ୍ତାନ୍ଵାରମାଯାସଶରଵର୍ଷେଣରାକ୍ଷସାନ୍ ॥ 8 ॥

vidravatsutadāteṣuvānareṣusamantataḥ |
rāmastānvāramāyāsaśaravarṣeṇarākṣasān || 8 ||

Shloka 9

ରିତାନ୍ରାକ୍ଷସାନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାମକରାକ୍ଷୋନିଶାଚରଃ ।
କ୍ରୋଧାନଲସମାଵିଷ୍ଟୋଵଚନଞ୍ଚେଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 9 ॥

ritānrākṣasāndṛṣṭavāmakarākṣoniśācaraḥ |
krodhānalasamāviṣṭovacanañcedamabravīt || 9 ||

Shloka 10

ତିଷ୍ଠରାମ ମଯାସାର୍ଧନ୍ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵଯୁଦ୍ଧନ୍ଦଦାମିତେ ।
ତ୍ଯାଜଯିଷ୍ଯାମିତେପ୍ରାଣାନ୍ ଧନୁର୍ମୁକ୍ସୈଶଶିତୈଶ୍ଶରୈଃ ॥ 10 ॥

tiṣṭharāma mayāsārdhandvandvayuddhandadāmite |
tyājayiṣyāmiteprāṇān dhanurmuksaiśaśitaiśśaraiḥ || 10 ||

Shloka 11

ଯତ୍ତଦାଦଣ୍ଡକାରଣ୍ଯେପିତରଂହତଵାନ୍ମମ ।
ତଦଗ୍ରତଃସ୍ଵକର୍ମସ୍ଥନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାରୋଷୋଽଭିଵର୍ଧତେ ॥ 11 ॥

yattadādaṇḍakāraṇyepitaraṃhatavānmama |
tadagrataḥsvakarmasthandṛṣṭavāroṣo'bhivardhate || 11 ||

Shloka 12

ଦହ୍ଯନ୍ତେଧୃଶମଙ୍ଗାନିଦୁରାତ୍ମନ୍ମମରାଘଵ ।
ଯନ୍ମଯାସି ନ ଦୃଷ୍ଟସ୍ତ୍ଵନ୍ତସ୍ମିନ୍ କାଲେମହାଵନେ ॥ 12 ॥

dahyantedhṛśamaṅgānidurātmanmamarāghava |
yanmayāsi na dṛṣṭastvantasmin kālemahāvane || 12 ||

Shloka 13

ଦିଷ୍ଟ୍ଯାସିଦର୍ଶନଂରାମ ମମତ୍ଵମ୍ପ୍ରାପ୍ତଵାନିହ ।
କାଙ୍କ୍ଷିତୋଽସିକ୍ଷୁଧାର୍ତସ୍ଯସିଂହସ୍ଯେଵେତରୋମୃଗଃ ॥ 13 ॥

diṣṭyāsidarśanaṃrāma mamatvamprāptavāniha |
kāṅkṣito'sikṣudhārtasyasiṃhasyevetaromṛgaḥ || 13 ||

Shloka 14

ଅଦ୍ଯମଦ୍ବାଣଵେଗେନପ୍ରେତରାଡିଵଷଯଙ୍ଗତଃ ।
ଯେତ୍ଵଯାନିହତାଃଶୂରାଃସହତୈଶ୍ଚସମେଷ୍ଯସି ॥ 14 ॥

adyamadbāṇavegenapretarāḍivaṣayaṅgataḥ |
yetvayānihatāḥśūrāḥsahataiścasameṣyasi || 14 ||

Shloka 15

ବହୁନାତ୍ରକିମୁକ୍ତେନଶୃଣୁରାମ ଵଚୋମମ ।
ପଶ୍ଯନ୍ତୁସକଲାଲୋକାସ୍ତ୍ଵା, ମାଞ୍ଚୈଵରଣାଜିରେ ॥ 15 ॥

bahunātrakimuktenaśṛṇurāma vacomama |
paśyantusakalālokāstvā, māñcaivaraṇājire || 15 ||

Shloka 16

ଅସ୍ତ୍ରୈର୍ଵାଗଦଯାଵାପିବାହୁଭ୍ଯାଂଵାମହାହଵେ ।
ଅଭ୍ଯସ୍ତଂଯେନଵାରାମ ତେନୈଵଯୁଧିଵର୍ତତାମ୍ ॥ 16 ॥

astrairvāgadayāvāpibāhubhyāṃvāmahāhave |
abhyastaṃyenavārāma tenaivayudhivartatām || 16 ||

Shloka 17

ମକରାକ୍ଷ୍ଵଚଶ୍ଶ୍ରୁତ୍ଵାରାମୋଦଶରଥାତ୍ମଜଃ ।
ଅବ୍ରଵୀତ୍ପ୍ରହସନ୍ଵାକ୍ଯମୁତ୍ତରୋତ୍ତରଵାଦିନମ୍ ॥ 17 ॥

makarākṣvacaśśrutvārāmodaśarathātmajaḥ |
abravītprahasanvākyamuttarottaravādinam || 17 ||

Shloka 18

କତ୍ଥସେକିଂଵୃଥାରକ୍ଷୋ ବହୂନ୍ଯସଦୃଶାନିତେ ।
ନ ରଣେଶକ୍ଯତେଜେତୁଂଵିନାଯୁଦ୍ଧେନଵାଗ୍ଭଲାତ୍ ॥ 18 ॥

katthasekiṃvṛthārakṣo bahūnyasadṛśānite |
na raṇeśakyatejetuṃvināyuddhenavāgbhalāt || 18 ||

Shloka 19

ଚତୁର୍ଦଶସହସ୍ରାଣିରକ୍ଷସାନ୍ତ୍ଵତ୍ପିତା ଚ ଯଃ ।
ତ୍ରିଶିରାଦୂଷଣଶ୍ଚାପିଦଣ୍ଡକେନିହତାମଯା ॥ 19 ॥

caturdaśasahasrāṇirakṣasāntvatpitā ca yaḥ |
triśirādūṣaṇaścāpidaṇḍakenihatāmayā || 19 ||

Shloka 20

ସ୍ଵାଶିତାସ୍ତଵମାଂସେନଗୃଧ୍ରଗୋମାଯୁଵାଯସାଃ ।
ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତ୍ଯଦ୍ଯଵୈପାପ ତୀକ୍ଷ୍ଣତୁଣ୍ଡନଖାଙ୍କୁରାଃ ॥ 20 ॥

svāśitāstavamāṃsenagṛdhragomāyuvāyasāḥ |
bhaviṣyantyadyavaipāpa tīkṣṇatuṇḍanakhāṅkurāḥ || 20 ||

Shloka 21

ରାଘଵେଣୈଵମୁକ୍ତସ୍ତୁମକରାକ୍ଷୋମହାବଲଃ ।
ବାଣୌଘାନମୁଚତ୍ତସ୍ମୈରାଘଵାଯରଣାଜିରେ ॥ 21 ॥

rāghaveṇaivamuktastumakarākṣomahābalaḥ |
bāṇaughānamucattasmairāghavāyaraṇājire || 21 ||

Shloka 22

ତାନ୍ଶରାନ୍ ଶରଵର୍ଷେଣରାମଶ୍ଚିଚ୍ଛେଦନୈକଧା ।
ନିପେତୁର୍ଭୁଵିତେଛିନ୍ନାରୁକ୍ମପୁଙ୍ଖାସ୍ସହସ୍ରଶଃ ॥ 22 ॥

tānśarān śaravarṣeṇarāmaścicchedanaikadhā |
nipeturbhuvitechinnārukmapuṅkhāssahasraśaḥ || 22 ||

Shloka 23

ତଦ୍ଯୁଦ୍ଧମଭଵତ୍ତତ୍ରସମେତ୍ଯାନ୍ଯୋନ୍ଯମୋଜସା ।
ଖରରାକ୍ଷସପୁତ୍ରସ୍ଯସୂନୋର୍ଧଶରଥସ୍ଯ ଚ ॥ 23 ॥

tadyuddhamabhavattatrasametyānyonyamojasā |
khararākṣasaputrasyasūnordhaśarathasya ca || 23 ||

Shloka 24

ଜୀମୂତଯୋରିଵାକାଶେଶବ୍ଦୋଜ୍ଯାତଲଯୋସ୍ତଦା ।
ଧନୁର୍ମୁକ୍ତଃସ୍ଵନୋତ୍କୃଷ୍ଟଶ୍ଶ୍ରୂଯତେ ଚ ରଣାଜିରେ ॥ 24 ॥

jīmūtayorivākāśeśabdojyātalayostadā |
dhanurmuktaḥsvanotkṛṣṭaśśrūyate ca raṇājire || 24 ||

Shloka 25

ଦେଵଦାନଵଗନ୍ଧର୍ଵାଃକିନ୍ନରାଶ୍ଚମହୋରଗାଃ ।
ଅନ୍ତରିକ୍ଷଗତାସ୍ସର୍ଵେଦ୍ରଷ୍ଟୁକାମାସ୍ତଦଦ୍ଭୁତମ୍ ॥ 25 ॥

devadānavagandharvāḥkinnarāścamahoragāḥ |
antarikṣagatāssarvedraṣṭukāmāstadadbhutam || 25 ||

Shloka 26

ଵିଦ୍ଧମନ୍ଯୋନ୍ଯଗାତ୍ରେଷୁଦ୍ଵିଗୁଣଂଵର୍ଧତେପରମ୍ ।
କୃତପ୍ରତିକୃତାନ୍ଯୋନ୍ଯଙ୍କୁରୁତାନ୍ତୌରଣାଜିରେ ॥ 26 ॥

viddhamanyonyagātreṣudviguṇaṃvardhateparam |
kṛtapratikṛtānyonyaṅkurutāntauraṇājire || 26 ||

Shloka 27

ରାମମୁକ୍ତାଂସ୍ତୁବାଣୌଘାନ୍ ରାକ୍ଷସସ୍ତ୍ଵଚ୍ଛିନଦ୍ରଣେ ।
ରକ୍ଷୋମୁକ୍ତାଂସ୍ତୁରାମୋଵୈନୈକଥାପ୍ରାଚ୍ଛିନଚ୍ଛରୈଃ ॥ 27 ॥

rāmamuktāṃstubāṇaughān rākṣasastvacchinadraṇe |
rakṣomuktāṃsturāmovainaikathāprācchinaccharaiḥ || 27 ||

Shloka 28

ବାଣୌଘୈର୍ଵିତତାସ୍ସର୍ଵାଦିଶଶ୍ଚପ୍ରଦିଶସ୍ତଥା ।
ସଞ୍ଛନ୍ନାଵସୁଧାଚୈଵସମନ୍ତାନ୍ନପ୍ରକାଶତେ ॥ 28 ॥

bāṇaughairvitatāssarvādiśaścapradiśastathā |
sañchannāvasudhācaivasamantānnaprakāśate || 28 ||

Shloka 29

ତଃକ୍ରୁଦ୍ଧୋମହାବାହୁର୍ଧନୁଚ୍ଶିଚ୍ଛେଦରକ୍ଷସଃ ।
ଅଷ୍ଟାଭିରଥନାରାଚୈସ୍ସୂତଂଵିଵ୍ଯାଧରାଘଵଃ ॥ 29 ॥

taḥkruddhomahābāhurdhanucśicchedarakṣasaḥ |
aṣṭābhirathanārācaissūtaṃvivyādharāghavaḥ || 29 ||

Shloka 30

ଭିତ୍ତ୍ଵାରଥଂଶରୈରାମୋହତ୍ଵାଆଶ୍ଵାନପାତଯତ୍ ।
ଵିରଥୋଵସୁଧାସ୍ଥଶ୍ଚମକରାକ୍ଷୋନିଶାଚରଃ ॥ 30 ॥

bhittvārathaṃśarairāmohatvāāśvānapātayat |
virathovasudhāsthaścamakarākṣoniśācaraḥ || 30 ||

Shloka 31

ତତ୍ତିଷ୍ଠଦ୍ଵସୁଧାଂରକ୍ଷଶ୍ଶୂଲଞ୍ଜଗ୍ରାହପାଣିନା ।
ତ୍ରାସନଂସର୍ଵଭୂତାନାଂଯୁଗାନ୍ତାଗ୍ନିସମପ୍ରଭମ୍ ॥ 31 ॥

tattiṣṭhadvasudhāṃrakṣaśśūlañjagrāhapāṇinā |
trāsanaṃsarvabhūtānāṃyugāntāgnisamaprabham || 31 ||

Shloka 32

ଦୁରଵାପଂ ମହଚ୍ଛୂଲଂରୁଦ୍ରଦତ୍ତମ୍ଭଯଙ୍କରମ୍ ।
ଜାଜ୍ଵଲ୍ଯମାନମାକାଶେସଂହାରାସ୍ତ୍ରମିଵାପରମ୍ ॥ 32 ॥

duravāpaṃ mahacchūlaṃrudradattambhayaṅkaram |
jājvalyamānamākāśesaṃhārāstramivāparam || 32 ||

Shloka 33

ଯନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାଦେଵତାଃସର୍ଵାଭଯାର୍ତାଵିଦ୍ରୁତାଦିଶଃ ।
ଵିଭ୍ରାମ୍ଯତୁମହଚ୍ଛୂଲମ୍ପ୍ରଜ୍ଵଲନ୍ତନ୍ନିଶାଚରଃ ॥ 33 ॥

yandṛṣṭavādevatāḥsarvābhayārtāvidrutādiśaḥ |
vibhrāmyatumahacchūlamprajvalantanniśācaraḥ || 33 ||

Shloka 34

ସ କ୍ରୋଧାପ୍ରାହିଣୋତ୍ତସ୍ମୈରାଘଵାଯମହାତ୍ମନେ ।
ତମାପତନ୍ତଞ୍ଜ୍ଵଲିତଙ୍ଖରପୁତ୍ରକରାଚ୍ଚ୍ଯୁତମ୍ ॥ 34 ॥

sa krodhāprāhiṇottasmairāghavāyamahātmane |
tamāpatantañjvalitaṅkharaputrakarāccyutam || 34 ||

Shloka 35

ବାଣୈତ୍ରିଭିରାକାଶେଶୂଲଞ୍ଚିଚ୍ଛେଦରାଘଵଃ ।
ସଚ୍ଛନ୍ନୋନୈକଥାଶୂଲୋଦିଵ୍ଯହାଟକମଣ୍ଡିତଃ ॥ 35 ॥

bāṇaitribhirākāśeśūlañcicchedarāghavaḥ |
sacchannonaikathāśūlodivyahāṭakamaṇḍitaḥ || 35 ||

Shloka 36

ଵ୍ଯଶୀର୍ଯତମହୋଲ୍କେଵରାମବାଣାର୍ଦିତୋଭୁଵି ।
ଚ୍ଛୂଲନ୍ନିହତନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାରାମେଣାକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମଣା ॥ 36 ॥

vyaśīryatamaholkevarāmabāṇārditobhuvi |
cchūlannihatandṛṣṭavārāmeṇākliṣṭakarmaṇā || 36 ||

Shloka 37

ସାଧୁସାଵଧିତିଭୂତାନିଵ୍ଯାହରନ୍ତିନଭୋଗତାଃ ।
ତନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାନିହତଂଶୂଲମ୍ମକରାକ୍ଷୋନିଶାଚରଃ ॥ 37 ॥

sādhusāvadhitibhūtānivyāharantinabhogatāḥ |
tandṛṣṭavānihataṃśūlammakarākṣoniśācaraḥ || 37 ||

Shloka 38

ମୁଷ୍ଟିମୁଦ୍ଯମ୍ଯକାକୁତ୍ସ୍ଥନ୍ତିଷ୍ଠତିଷ୍ଠେତିଚାବ୍ରଵୀତ୍ ।
ସଃତନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାଽପତନ୍ତଂଵୈପ୍ରହସ୍ଯରଘୁନନ୍ଦନଃ ॥ 38 ॥

muṣṭimudyamyakākutsthantiṣṭhatiṣṭheticābravīt |
saḥtandṛṣṭavā'patantaṃvaiprahasyaraghunandanaḥ || 38 ||

Shloka 39

ପାଵକାସ୍ତ୍ରନ୍ତତୋରାମସ୍ସନ୍ଦଧେତୁଶରାସନେ ।
ତେନାସ୍ତ୍ରଣହତଂରକ୍ଷଃକାକୁତ୍ଥ୍ସେନତଦାରଣେ ॥ 39 ॥

pāvakāstrantatorāmassandadhetuśarāsane |
tenāstraṇahataṃrakṣaḥkākutthsenatadāraṇe || 39 ||

Shloka 40

ସଞ୍ଚିନ୍ନହୃଦଯନ୍ତତ୍ରପପାତ ଚ ମମାର ଚ ।
ଦୃଷ୍ଟଵାତେରାକ୍ଷସାସ୍ସର୍ଵେମକରାକ୍ଷସ୍ଯପାତନମ୍ ॥ 40 ॥

sañcinnahṛdayantatrapapāta ca mamāra ca |
dṛṣṭavāterākṣasāssarvemakarākṣasyapātanam || 40 ||

Shloka 41

ଲଙ୍କାମେଵପ୍ରଧାଵନ୍ତରାମବାଣଭଯାର୍ଦିତାଃ ।
ଦଶରଥନୃପସୂନୁବାଣଵେଗୈଃରଜନିଚରନ୍ନିହତଙ୍ଖରାତ୍ମଜନ୍ତମ୍ ।
ଦଦୃଶୁରଥଦେଵତାଃପ୍ରହୃଷ୍ଟାଗିରିମଵଵଜ୍ରହତଙ୍କ୍ଷିତୌକୀର୍ଣମ୍ ॥ 41 ॥

laṅkāmevapradhāvantarāmabāṇabhayārditāḥ |
daśarathanṛpasūnubāṇavegaiḥrajanicarannihataṅkharātmajantam |
dadṛśurathadevatāḥprahṛṣṭāgirimavavajrahataṅkṣitaukīrṇam || 41 ||

ଇତ୍ଯାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାଯଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ଆଦିକାଵ୍ଯେ ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡେ ଏକୋନାଶୀତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥

Sanskrit — Devanagari (original)

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।

अथ एकोनाशीतितमस्सर्गः ।

निर्गतम्मकराक्षन्तेदृष्टवावानरपुङ्गवाः ।

आप्लुत्यसहसासर्वेयोद्धुकामाव्यवस्थिताः ॥ 1 ॥

ततःप्रवृत्तंसुमहत्तद्युद्धंरोमहर्षणम् ।

निशाचरैःप्लवङ्गानान्देवानान्दानवैरिव ॥ 2 ॥

वृक्षशूलनिपातैश्चशिलापरिघपातनैः ।

अन्योन्यम्मर्दयन्तिस्मतदाकपिनिशाचराः ॥ 3 ॥

शक्तिखडगगदाकुन्तैस्तोमरैश्चनिशाचराः ।

पट्टसैर्भिण्ढिपालैश्चबाणपातैःसमन्ततः ॥ 4 ॥

पाशमुद्गरदण्डैश्चनिखातैश्चापरेस्तथा ।

कदनङ्कपिसिंहानाञ्चक्रुस्तेरजनीचराः ॥ 5 ॥

बाणौघैरर्दिताश्चापिखरपुत्रेणवानराः ।

सम्भ्रान्तमनसस्सर्वेदुद्रुवुर्भयपीडिताः ॥ 6 ॥

तान्दृष्टवाराक्षसास्सर्वेद्रवमाणान्वलीमुखान् ।

नेदुस्तेसिम्हवद्दृष्टाराक्षसाजितकाशिनः ॥ 7 ॥

विद्रवत्सुतदातेषुवानरेषुसमन्ततः ।

रामस्तान्वारमायासशरवर्षेणराक्षसान् ॥ 8 ॥

रितान्राक्षसान्दृष्टवामकराक्षोनिशाचरः ।

क्रोधानलसमाविष्टोवचनञ्चेदमब्रवीत् ॥ 9 ॥

तिष्ठराम मयासार्धन्द्वन्द्वयुद्धन्ददामिते ।

त्याजयिष्यामितेप्राणान् धनुर्मुक्सैशशितैश्शरैः ॥ 10 ॥

यत्तदादण्डकारण्येपितरंहतवान्मम ।

तदग्रतःस्वकर्मस्थन्दृष्टवारोषोऽभिवर्धते ॥ 11 ॥

दह्यन्तेधृशमङ्गानिदुरात्मन्ममराघव ।

यन्मयासि न दृष्टस्त्वन्तस्मिन् कालेमहावने ॥ 12 ॥

दिष्ट्यासिदर्शनंराम ममत्वम्प्राप्तवानिह ।

काङ्क्षितोऽसिक्षुधार्तस्यसिंहस्येवेतरोमृगः ॥ 13 ॥

अद्यमद्बाणवेगेनप्रेतराडिवषयङ्गतः ।

येत्वयानिहताःशूराःसहतैश्चसमेष्यसि ॥ 14 ॥

बहुनात्रकिमुक्तेनशृणुराम वचोमम ।

पश्यन्तुसकलालोकास्त्वा, माञ्चैवरणाजिरे ॥ 15 ॥

अस्त्रैर्वागदयावापिबाहुभ्यांवामहाहवे ।

अभ्यस्तंयेनवाराम तेनैवयुधिवर्तताम् ॥ 16 ॥

मकराक्ष्वचश्श्रुत्वारामोदशरथात्मजः ।

अब्रवीत्प्रहसन्वाक्यमुत्तरोत्तरवादिनम् ॥ 17 ॥

कत्थसेकिंवृथारक्षो बहून्यसदृशानिते ।

न रणेशक्यतेजेतुंविनायुद्धेनवाग्भलात् ॥ 18 ॥

चतुर्दशसहस्राणिरक्षसान्त्वत्पिता च यः ।

त्रिशिरादूषणश्चापिदण्डकेनिहतामया ॥ 19 ॥

स्वाशितास्तवमांसेनगृध्रगोमायुवायसाः ।

भविष्यन्त्यद्यवैपाप तीक्ष्णतुण्डनखाङ्कुराः ॥ 20 ॥

राघवेणैवमुक्तस्तुमकराक्षोमहाबलः ।

बाणौघानमुचत्तस्मैराघवायरणाजिरे ॥ 21 ॥

तान्शरान् शरवर्षेणरामश्चिच्छेदनैकधा ।

निपेतुर्भुवितेछिन्नारुक्मपुङ्खास्सहस्रशः ॥ 22 ॥

तद्युद्धमभवत्तत्रसमेत्यान्योन्यमोजसा ।

खरराक्षसपुत्रस्यसूनोर्धशरथस्य च ॥ 23 ॥

जीमूतयोरिवाकाशेशब्दोज्यातलयोस्तदा ।

धनुर्मुक्तःस्वनोत्कृष्टश्श्रूयते च रणाजिरे ॥ 24 ॥

देवदानवगन्धर्वाःकिन्नराश्चमहोरगाः ।

अन्तरिक्षगतास्सर्वेद्रष्टुकामास्तदद्भुतम् ॥ 25 ॥

विद्धमन्योन्यगात्रेषुद्विगुणंवर्धतेपरम् ।

कृतप्रतिकृतान्योन्यङ्कुरुतान्तौरणाजिरे ॥ 26 ॥

राममुक्तांस्तुबाणौघान् राक्षसस्त्वच्छिनद्रणे ।

रक्षोमुक्तांस्तुरामोवैनैकथाप्राच्छिनच्छरैः ॥ 27 ॥

बाणौघैर्विततास्सर्वादिशश्चप्रदिशस्तथा ।

सञ्छन्नावसुधाचैवसमन्तान्नप्रकाशते ॥ 28 ॥

तःक्रुद्धोमहाबाहुर्धनुच्शिच्छेदरक्षसः ।

अष्टाभिरथनाराचैस्सूतंविव्याधराघवः ॥ 29 ॥

भित्त्वारथंशरैरामोहत्वाआश्वानपातयत् ।

विरथोवसुधास्थश्चमकराक्षोनिशाचरः ॥ 30 ॥

तत्तिष्ठद्वसुधांरक्षश्शूलञ्जग्राहपाणिना ।

त्रासनंसर्वभूतानांयुगान्ताग्निसमप्रभम् ॥ 31 ॥

दुरवापं महच्छूलंरुद्रदत्तम्भयङ्करम् ।

जाज्वल्यमानमाकाशेसंहारास्त्रमिवापरम् ॥ 32 ॥

यन्दृष्टवादेवताःसर्वाभयार्ताविद्रुतादिशः ।

विभ्राम्यतुमहच्छूलम्प्रज्वलन्तन्निशाचरः ॥ 33 ॥

स क्रोधाप्राहिणोत्तस्मैराघवायमहात्मने ।

तमापतन्तञ्ज्वलितङ्खरपुत्रकराच्च्युतम् ॥ 34 ॥

बाणैत्रिभिराकाशेशूलञ्चिच्छेदराघवः ।

सच्छन्नोनैकथाशूलोदिव्यहाटकमण्डितः ॥ 35 ॥

व्यशीर्यतमहोल्केवरामबाणार्दितोभुवि ।

च्छूलन्निहतन्दृष्टवारामेणाक्लिष्टकर्मणा ॥ 36 ॥

साधुसावधितिभूतानिव्याहरन्तिनभोगताः ।

तन्दृष्टवानिहतंशूलम्मकराक्षोनिशाचरः ॥ 37 ॥

मुष्टिमुद्यम्यकाकुत्स्थन्तिष्ठतिष्ठेतिचाब्रवीत् ।

सःतन्दृष्टवाऽपतन्तंवैप्रहस्यरघुनन्दनः ॥ 38 ॥

पावकास्त्रन्ततोरामस्सन्दधेतुशरासने ।

तेनास्त्रणहतंरक्षःकाकुत्थ्सेनतदारणे ॥ 39 ॥

सञ्चिन्नहृदयन्तत्रपपात च ममार च ।

दृष्टवातेराक्षसास्सर्वेमकराक्षस्यपातनम् ॥ 40 ॥

लङ्कामेवप्रधावन्तरामबाणभयार्दिताः ।

दशरथनृपसूनुबाणवेगैःरजनिचरन्निहतङ्खरात्मजन्तम् ।

ददृशुरथदेवताःप्रहृष्टागिरिमववज्रहतङ्क्षितौकीर्णम् ॥ 41 ॥

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे एकोनाशीतितमस्सर्गः ॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Oriya script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

6.79 ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡ - ଏକୋନାଶୀତିତମ ସର୍ଗଃ