ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಏಕೋನಾಶೀತಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ನಿರ್ಗತಮ್ಮಕರಾಕ್ಷನ್ತೇದೃಷ್ಟವಾವಾನರಪುಙ್ಗವಾಃ ।
ಆಪ್ಲುತ್ಯಸಹಸಾಸರ್ವೇಯೋದ್ಧುಕಾಮಾವ್ಯವಸ್ಥಿತಾಃ ॥ 1 ॥
ತತಃಪ್ರವೃತ್ತಂಸುಮಹತ್ತದ್ಯುದ್ಧಂರೋಮಹರ್ಷಣಮ್ ।
ನಿಶಾಚರೈಃಪ್ಲವಙ್ಗಾನಾನ್ದೇವಾನಾನ್ದಾನವೈರಿವ ॥ 2 ॥
ವೃಕ್ಷಶೂಲನಿಪಾತೈಶ್ಚಶಿಲಾಪರಿಘಪಾತನೈಃ ।
ಅನ್ಯೋನ್ಯಮ್ಮರ್ದಯನ್ತಿಸ್ಮತದಾಕಪಿನಿಶಾಚರಾಃ ॥ 3 ॥
ಶಕ್ತಿಖಡಗಗದಾಕುನ್ತೈಸ್ತೋಮರೈಶ್ಚನಿಶಾಚರಾಃ ।
ಪಟ್ಟಸೈರ್ಭಿಣ್ಢಿಪಾಲೈಶ್ಚಬಾಣಪಾತೈಃಸಮನ್ತತಃ ॥ 4 ॥
ಪಾಶಮುದ್ಗರದಣ್ಡೈಶ್ಚನಿಖಾತೈಶ್ಚಾಪರೇಸ್ತಥಾ ।
ಕದನಙ್ಕಪಿಸಿಂಹಾನಾಞ್ಚಕ್ರುಸ್ತೇರಜನೀಚರಾಃ ॥ 5 ॥
ಬಾಣೌಘೈರರ್ದಿತಾಶ್ಚಾಪಿಖರಪುತ್ರೇಣವಾನರಾಃ ।
ಸಮ್ಭ್ರಾನ್ತಮನಸಸ್ಸರ್ವೇದುದ್ರುವುರ್ಭಯಪೀಡಿತಾಃ ॥ 6 ॥
ತಾನ್ದೃಷ್ಟವಾರಾಕ್ಷಸಾಸ್ಸರ್ವೇದ್ರವಮಾಣಾನ್ವಲೀಮುಖಾನ್ ।
ನೇದುಸ್ತೇಸಿಮ್ಹವದ್ದೃಷ್ಟಾರಾಕ್ಷಸಾಜಿತಕಾಶಿನಃ ॥ 7 ॥
ವಿದ್ರವತ್ಸುತದಾತೇಷುವಾನರೇಷುಸಮನ್ತತಃ ।
ರಾಮಸ್ತಾನ್ವಾರಮಾಯಾಸಶರವರ್ಷೇಣರಾಕ್ಷಸಾನ್ ॥ 8 ॥
ರಿತಾನ್ರಾಕ್ಷಸಾನ್ದೃಷ್ಟವಾಮಕರಾಕ್ಷೋನಿಶಾಚರಃ ।
ಕ್ರೋಧಾನಲಸಮಾವಿಷ್ಟೋವಚನಞ್ಚೇದಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 9 ॥
ತಿಷ್ಠರಾಮ ಮಯಾಸಾರ್ಧನ್ದ್ವನ್ದ್ವಯುದ್ಧನ್ದದಾಮಿತೇ ।
ತ್ಯಾಜಯಿಷ್ಯಾಮಿತೇಪ್ರಾಣಾನ್ ಧನುರ್ಮುಕ್ಸೈಶಶಿತೈಶ್ಶರೈಃ ॥ 10 ॥
ಯತ್ತದಾದಣ್ಡಕಾರಣ್ಯೇಪಿತರಂಹತವಾನ್ಮಮ ।
ತದಗ್ರತಃಸ್ವಕರ್ಮಸ್ಥನ್ದೃಷ್ಟವಾರೋಷೋಽಭಿವರ್ಧತೇ ॥ 11 ॥
ದಹ್ಯನ್ತೇಧೃಶಮಙ್ಗಾನಿದುರಾತ್ಮನ್ಮಮರಾಘವ ।
ಯನ್ಮಯಾಸಿ ನ ದೃಷ್ಟಸ್ತ್ವನ್ತಸ್ಮಿನ್ ಕಾಲೇಮಹಾವನೇ ॥ 12 ॥
ದಿಷ್ಟ್ಯಾಸಿದರ್ಶನಂರಾಮ ಮಮತ್ವಮ್ಪ್ರಾಪ್ತವಾನಿಹ ।
ಕಾಙ್ಕ್ಷಿತೋಽಸಿಕ್ಷುಧಾರ್ತಸ್ಯಸಿಂಹಸ್ಯೇವೇತರೋಮೃಗಃ ॥ 13 ॥
ಅದ್ಯಮದ್ಬಾಣವೇಗೇನಪ್ರೇತರಾಡಿವಷಯಙ್ಗತಃ ।
ಯೇತ್ವಯಾನಿಹತಾಃಶೂರಾಃಸಹತೈಶ್ಚಸಮೇಷ್ಯಸಿ ॥ 14 ॥
ಬಹುನಾತ್ರಕಿಮುಕ್ತೇನಶೃಣುರಾಮ ವಚೋಮಮ ।
ಪಶ್ಯನ್ತುಸಕಲಾಲೋಕಾಸ್ತ್ವಾ, ಮಾಞ್ಚೈವರಣಾಜಿರೇ ॥ 15 ॥
ಅಸ್ತ್ರೈರ್ವಾಗದಯಾವಾಪಿಬಾಹುಭ್ಯಾಂವಾಮಹಾಹವೇ ।
ಅಭ್ಯಸ್ತಂಯೇನವಾರಾಮ ತೇನೈವಯುಧಿವರ್ತತಾಮ್ ॥ 16 ॥
ಮಕರಾಕ್ಷ್ವಚಶ್ಶ್ರುತ್ವಾರಾಮೋದಶರಥಾತ್ಮಜಃ ।
ಅಬ್ರವೀತ್ಪ್ರಹಸನ್ವಾಕ್ಯಮುತ್ತರೋತ್ತರವಾದಿನಮ್ ॥ 17 ॥
ಕತ್ಥಸೇಕಿಂವೃಥಾರಕ್ಷೋ ಬಹೂನ್ಯಸದೃಶಾನಿತೇ ।
ನ ರಣೇಶಕ್ಯತೇಜೇತುಂವಿನಾಯುದ್ಧೇನವಾಗ್ಭಲಾತ್ ॥ 18 ॥
ಚತುರ್ದಶಸಹಸ್ರಾಣಿರಕ್ಷಸಾನ್ತ್ವತ್ಪಿತಾ ಚ ಯಃ ।
ತ್ರಿಶಿರಾದೂಷಣಶ್ಚಾಪಿದಣ್ಡಕೇನಿಹತಾಮಯಾ ॥ 19 ॥
ಸ್ವಾಶಿತಾಸ್ತವಮಾಂಸೇನಗೃಧ್ರಗೋಮಾಯುವಾಯಸಾಃ ।
ಭವಿಷ್ಯನ್ತ್ಯದ್ಯವೈಪಾಪ ತೀಕ್ಷ್ಣತುಣ್ಡನಖಾಙ್ಕುರಾಃ ॥ 20 ॥
ರಾಘವೇಣೈವಮುಕ್ತಸ್ತುಮಕರಾಕ್ಷೋಮಹಾಬಲಃ ।
ಬಾಣೌಘಾನಮುಚತ್ತಸ್ಮೈರಾಘವಾಯರಣಾಜಿರೇ ॥ 21 ॥
ತಾನ್ಶರಾನ್ ಶರವರ್ಷೇಣರಾಮಶ್ಚಿಚ್ಛೇದನೈಕಧಾ ।
ನಿಪೇತುರ್ಭುವಿತೇಛಿನ್ನಾರುಕ್ಮಪುಙ್ಖಾಸ್ಸಹಸ್ರಶಃ ॥ 22 ॥
ತದ್ಯುದ್ಧಮಭವತ್ತತ್ರಸಮೇತ್ಯಾನ್ಯೋನ್ಯಮೋಜಸಾ ।
ಖರರಾಕ್ಷಸಪುತ್ರಸ್ಯಸೂನೋರ್ಧಶರಥಸ್ಯ ಚ ॥ 23 ॥
ಜೀಮೂತಯೋರಿವಾಕಾಶೇಶಬ್ದೋಜ್ಯಾತಲಯೋಸ್ತದಾ ।
ಧನುರ್ಮುಕ್ತಃಸ್ವನೋತ್ಕೃಷ್ಟಶ್ಶ್ರೂಯತೇ ಚ ರಣಾಜಿರೇ ॥ 24 ॥
ದೇವದಾನವಗನ್ಧರ್ವಾಃಕಿನ್ನರಾಶ್ಚಮಹೋರಗಾಃ ।
ಅನ್ತರಿಕ್ಷಗತಾಸ್ಸರ್ವೇದ್ರಷ್ಟುಕಾಮಾಸ್ತದದ್ಭುತಮ್ ॥ 25 ॥
ವಿದ್ಧಮನ್ಯೋನ್ಯಗಾತ್ರೇಷುದ್ವಿಗುಣಂವರ್ಧತೇಪರಮ್ ।
ಕೃತಪ್ರತಿಕೃತಾನ್ಯೋನ್ಯಙ್ಕುರುತಾನ್ತೌರಣಾಜಿರೇ ॥ 26 ॥
ರಾಮಮುಕ್ತಾಂಸ್ತುಬಾಣೌಘಾನ್ ರಾಕ್ಷಸಸ್ತ್ವಚ್ಛಿನದ್ರಣೇ ।
ರಕ್ಷೋಮುಕ್ತಾಂಸ್ತುರಾಮೋವೈನೈಕಥಾಪ್ರಾಚ್ಛಿನಚ್ಛರೈಃ ॥ 27 ॥
ಬಾಣೌಘೈರ್ವಿತತಾಸ್ಸರ್ವಾದಿಶಶ್ಚಪ್ರದಿಶಸ್ತಥಾ ।
ಸಞ್ಛನ್ನಾವಸುಧಾಚೈವಸಮನ್ತಾನ್ನಪ್ರಕಾಶತೇ ॥ 28 ॥
ತಃಕ್ರುದ್ಧೋಮಹಾಬಾಹುರ್ಧನುಚ್ಶಿಚ್ಛೇದರಕ್ಷಸಃ ।
ಅಷ್ಟಾಭಿರಥನಾರಾಚೈಸ್ಸೂತಂವಿವ್ಯಾಧರಾಘವಃ ॥ 29 ॥
ಭಿತ್ತ್ವಾರಥಂಶರೈರಾಮೋಹತ್ವಾಆಶ್ವಾನಪಾತಯತ್ ।
ವಿರಥೋವಸುಧಾಸ್ಥಶ್ಚಮಕರಾಕ್ಷೋನಿಶಾಚರಃ ॥ 30 ॥
ತತ್ತಿಷ್ಠದ್ವಸುಧಾಂರಕ್ಷಶ್ಶೂಲಞ್ಜಗ್ರಾಹಪಾಣಿನಾ ।
ತ್ರಾಸನಂಸರ್ವಭೂತಾನಾಂಯುಗಾನ್ತಾಗ್ನಿಸಮಪ್ರಭಮ್ ॥ 31 ॥
ದುರವಾಪಂ ಮಹಚ್ಛೂಲಂರುದ್ರದತ್ತಮ್ಭಯಙ್ಕರಮ್ ।
ಜಾಜ್ವಲ್ಯಮಾನಮಾಕಾಶೇಸಂಹಾರಾಸ್ತ್ರಮಿವಾಪರಮ್ ॥ 32 ॥
ಯನ್ದೃಷ್ಟವಾದೇವತಾಃಸರ್ವಾಭಯಾರ್ತಾವಿದ್ರುತಾದಿಶಃ ।
ವಿಭ್ರಾಮ್ಯತುಮಹಚ್ಛೂಲಮ್ಪ್ರಜ್ವಲನ್ತನ್ನಿಶಾಚರಃ ॥ 33 ॥
ಸ ಕ್ರೋಧಾಪ್ರಾಹಿಣೋತ್ತಸ್ಮೈರಾಘವಾಯಮಹಾತ್ಮನೇ ।
ತಮಾಪತನ್ತಞ್ಜ್ವಲಿತಙ್ಖರಪುತ್ರಕರಾಚ್ಚ್ಯುತಮ್ ॥ 34 ॥
ಬಾಣೈತ್ರಿಭಿರಾಕಾಶೇಶೂಲಞ್ಚಿಚ್ಛೇದರಾಘವಃ ।
ಸಚ್ಛನ್ನೋನೈಕಥಾಶೂಲೋದಿವ್ಯಹಾಟಕಮಣ್ಡಿತಃ ॥ 35 ॥
ವ್ಯಶೀರ್ಯತಮಹೋಲ್ಕೇವರಾಮಬಾಣಾರ್ದಿತೋಭುವಿ ।
ಚ್ಛೂಲನ್ನಿಹತನ್ದೃಷ್ಟವಾರಾಮೇಣಾಕ್ಲಿಷ್ಟಕರ್ಮಣಾ ॥ 36 ॥
ಸಾಧುಸಾವಧಿತಿಭೂತಾನಿವ್ಯಾಹರನ್ತಿನಭೋಗತಾಃ ।
ತನ್ದೃಷ್ಟವಾನಿಹತಂಶೂಲಮ್ಮಕರಾಕ್ಷೋನಿಶಾಚರಃ ॥ 37 ॥
ಮುಷ್ಟಿಮುದ್ಯಮ್ಯಕಾಕುತ್ಸ್ಥನ್ತಿಷ್ಠತಿಷ್ಠೇತಿಚಾಬ್ರವೀತ್ ।
ಸಃತನ್ದೃಷ್ಟವಾಽಪತನ್ತಂವೈಪ್ರಹಸ್ಯರಘುನನ್ದನಃ ॥ 38 ॥
ಪಾವಕಾಸ್ತ್ರನ್ತತೋರಾಮಸ್ಸನ್ದಧೇತುಶರಾಸನೇ ।
ತೇನಾಸ್ತ್ರಣಹತಂರಕ್ಷಃಕಾಕುತ್ಥ್ಸೇನತದಾರಣೇ ॥ 39 ॥
ಸಞ್ಚಿನ್ನಹೃದಯನ್ತತ್ರಪಪಾತ ಚ ಮಮಾರ ಚ ।
ದೃಷ್ಟವಾತೇರಾಕ್ಷಸಾಸ್ಸರ್ವೇಮಕರಾಕ್ಷಸ್ಯಪಾತನಮ್ ॥ 40 ॥
ಲಙ್ಕಾಮೇವಪ್ರಧಾವನ್ತರಾಮಬಾಣಭಯಾರ್ದಿತಾಃ ।
ದಶರಥನೃಪಸೂನುಬಾಣವೇಗೈಃರಜನಿಚರನ್ನಿಹತಙ್ಖರಾತ್ಮಜನ್ತಮ್ ।
ದದೃಶುರಥದೇವತಾಃಪ್ರಹೃಷ್ಟಾಗಿರಿಮವವಜ್ರಹತಙ್ಕ್ಷಿತೌಕೀರ್ಣಮ್ ॥ 41 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಏಕೋನಾಶೀತಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ekonāśītitamassargaḥ |
nirgatammakarākṣantedṛṣṭavāvānarapuṅgavāḥ |
āplutyasahasāsarveyoddhukāmāvyavasthitāḥ || 1 ||
tataḥpravṛttaṃsumahattadyuddhaṃromaharṣaṇam |
niśācaraiḥplavaṅgānāndevānāndānavairiva || 2 ||
vṛkṣaśūlanipātaiścaśilāparighapātanaiḥ |
anyonyammardayantismatadākapiniśācarāḥ || 3 ||
śaktikhaḍagagadākuntaistomaraiścaniśācarāḥ |
paṭṭasairbhiṇḍhipālaiścabāṇapātaiḥsamantataḥ || 4 ||
pāśamudgaradaṇḍaiścanikhātaiścāparestathā |
kadanaṅkapisiṃhānāñcakrusterajanīcarāḥ || 5 ||
bāṇaughairarditāścāpikharaputreṇavānarāḥ |
sambhrāntamanasassarvedudruvurbhayapīḍitāḥ || 6 ||
tāndṛṣṭavārākṣasāssarvedravamāṇānvalīmukhān |
nedustesimhavaddṛṣṭārākṣasājitakāśinaḥ || 7 ||
vidravatsutadāteṣuvānareṣusamantataḥ |
rāmastānvāramāyāsaśaravarṣeṇarākṣasān || 8 ||
ritānrākṣasāndṛṣṭavāmakarākṣoniśācaraḥ |
krodhānalasamāviṣṭovacanañcedamabravīt || 9 ||
tiṣṭharāma mayāsārdhandvandvayuddhandadāmite |
tyājayiṣyāmiteprāṇān dhanurmuksaiśaśitaiśśaraiḥ || 10 ||
yattadādaṇḍakāraṇyepitaraṃhatavānmama |
tadagrataḥsvakarmasthandṛṣṭavāroṣo'bhivardhate || 11 ||
dahyantedhṛśamaṅgānidurātmanmamarāghava |
yanmayāsi na dṛṣṭastvantasmin kālemahāvane || 12 ||
diṣṭyāsidarśanaṃrāma mamatvamprāptavāniha |
kāṅkṣito'sikṣudhārtasyasiṃhasyevetaromṛgaḥ || 13 ||
adyamadbāṇavegenapretarāḍivaṣayaṅgataḥ |
yetvayānihatāḥśūrāḥsahataiścasameṣyasi || 14 ||
bahunātrakimuktenaśṛṇurāma vacomama |
paśyantusakalālokāstvā, māñcaivaraṇājire || 15 ||
astrairvāgadayāvāpibāhubhyāṃvāmahāhave |
abhyastaṃyenavārāma tenaivayudhivartatām || 16 ||
makarākṣvacaśśrutvārāmodaśarathātmajaḥ |
abravītprahasanvākyamuttarottaravādinam || 17 ||
katthasekiṃvṛthārakṣo bahūnyasadṛśānite |
na raṇeśakyatejetuṃvināyuddhenavāgbhalāt || 18 ||
caturdaśasahasrāṇirakṣasāntvatpitā ca yaḥ |
triśirādūṣaṇaścāpidaṇḍakenihatāmayā || 19 ||
svāśitāstavamāṃsenagṛdhragomāyuvāyasāḥ |
bhaviṣyantyadyavaipāpa tīkṣṇatuṇḍanakhāṅkurāḥ || 20 ||
rāghaveṇaivamuktastumakarākṣomahābalaḥ |
bāṇaughānamucattasmairāghavāyaraṇājire || 21 ||
tānśarān śaravarṣeṇarāmaścicchedanaikadhā |
nipeturbhuvitechinnārukmapuṅkhāssahasraśaḥ || 22 ||
tadyuddhamabhavattatrasametyānyonyamojasā |
khararākṣasaputrasyasūnordhaśarathasya ca || 23 ||
jīmūtayorivākāśeśabdojyātalayostadā |
dhanurmuktaḥsvanotkṛṣṭaśśrūyate ca raṇājire || 24 ||
devadānavagandharvāḥkinnarāścamahoragāḥ |
antarikṣagatāssarvedraṣṭukāmāstadadbhutam || 25 ||
viddhamanyonyagātreṣudviguṇaṃvardhateparam |
kṛtapratikṛtānyonyaṅkurutāntauraṇājire || 26 ||
rāmamuktāṃstubāṇaughān rākṣasastvacchinadraṇe |
rakṣomuktāṃsturāmovainaikathāprācchinaccharaiḥ || 27 ||
bāṇaughairvitatāssarvādiśaścapradiśastathā |
sañchannāvasudhācaivasamantānnaprakāśate || 28 ||
taḥkruddhomahābāhurdhanucśicchedarakṣasaḥ |
aṣṭābhirathanārācaissūtaṃvivyādharāghavaḥ || 29 ||
bhittvārathaṃśarairāmohatvāāśvānapātayat |
virathovasudhāsthaścamakarākṣoniśācaraḥ || 30 ||
tattiṣṭhadvasudhāṃrakṣaśśūlañjagrāhapāṇinā |
trāsanaṃsarvabhūtānāṃyugāntāgnisamaprabham || 31 ||
duravāpaṃ mahacchūlaṃrudradattambhayaṅkaram |
jājvalyamānamākāśesaṃhārāstramivāparam || 32 ||
yandṛṣṭavādevatāḥsarvābhayārtāvidrutādiśaḥ |
vibhrāmyatumahacchūlamprajvalantanniśācaraḥ || 33 ||
sa krodhāprāhiṇottasmairāghavāyamahātmane |
tamāpatantañjvalitaṅkharaputrakarāccyutam || 34 ||
bāṇaitribhirākāśeśūlañcicchedarāghavaḥ |
sacchannonaikathāśūlodivyahāṭakamaṇḍitaḥ || 35 ||
vyaśīryatamaholkevarāmabāṇārditobhuvi |
cchūlannihatandṛṣṭavārāmeṇākliṣṭakarmaṇā || 36 ||
sādhusāvadhitibhūtānivyāharantinabhogatāḥ |
tandṛṣṭavānihataṃśūlammakarākṣoniśācaraḥ || 37 ||
muṣṭimudyamyakākutsthantiṣṭhatiṣṭheticābravīt |
saḥtandṛṣṭavā'patantaṃvaiprahasyaraghunandanaḥ || 38 ||
pāvakāstrantatorāmassandadhetuśarāsane |
tenāstraṇahataṃrakṣaḥkākutthsenatadāraṇe || 39 ||
sañcinnahṛdayantatrapapāta ca mamāra ca |
dṛṣṭavāterākṣasāssarvemakarākṣasyapātanam || 40 ||
laṅkāmevapradhāvantarāmabāṇabhayārditāḥ |
daśarathanṛpasūnubāṇavegaiḥrajanicarannihataṅkharātmajantam |
dadṛśurathadevatāḥprahṛṣṭāgirimavavajrahataṅkṣitaukīrṇam || 41 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ekonāśītitamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ एकोनाशीतितमस्सर्गः ।
निर्गतम्मकराक्षन्तेदृष्टवावानरपुङ्गवाः ।
आप्लुत्यसहसासर्वेयोद्धुकामाव्यवस्थिताः ॥ 1 ॥
ततःप्रवृत्तंसुमहत्तद्युद्धंरोमहर्षणम् ।
निशाचरैःप्लवङ्गानान्देवानान्दानवैरिव ॥ 2 ॥
वृक्षशूलनिपातैश्चशिलापरिघपातनैः ।
अन्योन्यम्मर्दयन्तिस्मतदाकपिनिशाचराः ॥ 3 ॥
शक्तिखडगगदाकुन्तैस्तोमरैश्चनिशाचराः ।
पट्टसैर्भिण्ढिपालैश्चबाणपातैःसमन्ततः ॥ 4 ॥
पाशमुद्गरदण्डैश्चनिखातैश्चापरेस्तथा ।
कदनङ्कपिसिंहानाञ्चक्रुस्तेरजनीचराः ॥ 5 ॥
बाणौघैरर्दिताश्चापिखरपुत्रेणवानराः ।
सम्भ्रान्तमनसस्सर्वेदुद्रुवुर्भयपीडिताः ॥ 6 ॥
तान्दृष्टवाराक्षसास्सर्वेद्रवमाणान्वलीमुखान् ।
नेदुस्तेसिम्हवद्दृष्टाराक्षसाजितकाशिनः ॥ 7 ॥
विद्रवत्सुतदातेषुवानरेषुसमन्ततः ।
रामस्तान्वारमायासशरवर्षेणराक्षसान् ॥ 8 ॥
रितान्राक्षसान्दृष्टवामकराक्षोनिशाचरः ।
क्रोधानलसमाविष्टोवचनञ्चेदमब्रवीत् ॥ 9 ॥
तिष्ठराम मयासार्धन्द्वन्द्वयुद्धन्ददामिते ।
त्याजयिष्यामितेप्राणान् धनुर्मुक्सैशशितैश्शरैः ॥ 10 ॥
यत्तदादण्डकारण्येपितरंहतवान्मम ।
तदग्रतःस्वकर्मस्थन्दृष्टवारोषोऽभिवर्धते ॥ 11 ॥
दह्यन्तेधृशमङ्गानिदुरात्मन्ममराघव ।
यन्मयासि न दृष्टस्त्वन्तस्मिन् कालेमहावने ॥ 12 ॥
दिष्ट्यासिदर्शनंराम ममत्वम्प्राप्तवानिह ।
काङ्क्षितोऽसिक्षुधार्तस्यसिंहस्येवेतरोमृगः ॥ 13 ॥
अद्यमद्बाणवेगेनप्रेतराडिवषयङ्गतः ।
येत्वयानिहताःशूराःसहतैश्चसमेष्यसि ॥ 14 ॥
बहुनात्रकिमुक्तेनशृणुराम वचोमम ।
पश्यन्तुसकलालोकास्त्वा, माञ्चैवरणाजिरे ॥ 15 ॥
अस्त्रैर्वागदयावापिबाहुभ्यांवामहाहवे ।
अभ्यस्तंयेनवाराम तेनैवयुधिवर्तताम् ॥ 16 ॥
मकराक्ष्वचश्श्रुत्वारामोदशरथात्मजः ।
अब्रवीत्प्रहसन्वाक्यमुत्तरोत्तरवादिनम् ॥ 17 ॥
कत्थसेकिंवृथारक्षो बहून्यसदृशानिते ।
न रणेशक्यतेजेतुंविनायुद्धेनवाग्भलात् ॥ 18 ॥
चतुर्दशसहस्राणिरक्षसान्त्वत्पिता च यः ।
त्रिशिरादूषणश्चापिदण्डकेनिहतामया ॥ 19 ॥
स्वाशितास्तवमांसेनगृध्रगोमायुवायसाः ।
भविष्यन्त्यद्यवैपाप तीक्ष्णतुण्डनखाङ्कुराः ॥ 20 ॥
राघवेणैवमुक्तस्तुमकराक्षोमहाबलः ।
बाणौघानमुचत्तस्मैराघवायरणाजिरे ॥ 21 ॥
तान्शरान् शरवर्षेणरामश्चिच्छेदनैकधा ।
निपेतुर्भुवितेछिन्नारुक्मपुङ्खास्सहस्रशः ॥ 22 ॥
तद्युद्धमभवत्तत्रसमेत्यान्योन्यमोजसा ।
खरराक्षसपुत्रस्यसूनोर्धशरथस्य च ॥ 23 ॥
जीमूतयोरिवाकाशेशब्दोज्यातलयोस्तदा ।
धनुर्मुक्तःस्वनोत्कृष्टश्श्रूयते च रणाजिरे ॥ 24 ॥
देवदानवगन्धर्वाःकिन्नराश्चमहोरगाः ।
अन्तरिक्षगतास्सर्वेद्रष्टुकामास्तदद्भुतम् ॥ 25 ॥
विद्धमन्योन्यगात्रेषुद्विगुणंवर्धतेपरम् ।
कृतप्रतिकृतान्योन्यङ्कुरुतान्तौरणाजिरे ॥ 26 ॥
राममुक्तांस्तुबाणौघान् राक्षसस्त्वच्छिनद्रणे ।
रक्षोमुक्तांस्तुरामोवैनैकथाप्राच्छिनच्छरैः ॥ 27 ॥
बाणौघैर्विततास्सर्वादिशश्चप्रदिशस्तथा ।
सञ्छन्नावसुधाचैवसमन्तान्नप्रकाशते ॥ 28 ॥
तःक्रुद्धोमहाबाहुर्धनुच्शिच्छेदरक्षसः ।
अष्टाभिरथनाराचैस्सूतंविव्याधराघवः ॥ 29 ॥
भित्त्वारथंशरैरामोहत्वाआश्वानपातयत् ।
विरथोवसुधास्थश्चमकराक्षोनिशाचरः ॥ 30 ॥
तत्तिष्ठद्वसुधांरक्षश्शूलञ्जग्राहपाणिना ।
त्रासनंसर्वभूतानांयुगान्ताग्निसमप्रभम् ॥ 31 ॥
दुरवापं महच्छूलंरुद्रदत्तम्भयङ्करम् ।
जाज्वल्यमानमाकाशेसंहारास्त्रमिवापरम् ॥ 32 ॥
यन्दृष्टवादेवताःसर्वाभयार्ताविद्रुतादिशः ।
विभ्राम्यतुमहच्छूलम्प्रज्वलन्तन्निशाचरः ॥ 33 ॥
स क्रोधाप्राहिणोत्तस्मैराघवायमहात्मने ।
तमापतन्तञ्ज्वलितङ्खरपुत्रकराच्च्युतम् ॥ 34 ॥
बाणैत्रिभिराकाशेशूलञ्चिच्छेदराघवः ।
सच्छन्नोनैकथाशूलोदिव्यहाटकमण्डितः ॥ 35 ॥
व्यशीर्यतमहोल्केवरामबाणार्दितोभुवि ।
च्छूलन्निहतन्दृष्टवारामेणाक्लिष्टकर्मणा ॥ 36 ॥
साधुसावधितिभूतानिव्याहरन्तिनभोगताः ।
तन्दृष्टवानिहतंशूलम्मकराक्षोनिशाचरः ॥ 37 ॥
मुष्टिमुद्यम्यकाकुत्स्थन्तिष्ठतिष्ठेतिचाब्रवीत् ।
सःतन्दृष्टवाऽपतन्तंवैप्रहस्यरघुनन्दनः ॥ 38 ॥
पावकास्त्रन्ततोरामस्सन्दधेतुशरासने ।
तेनास्त्रणहतंरक्षःकाकुत्थ्सेनतदारणे ॥ 39 ॥
सञ्चिन्नहृदयन्तत्रपपात च ममार च ।
दृष्टवातेराक्षसास्सर्वेमकराक्षस्यपातनम् ॥ 40 ॥
लङ्कामेवप्रधावन्तरामबाणभयार्दिताः ।
दशरथनृपसूनुबाणवेगैःरजनिचरन्निहतङ्खरात्मजन्तम् ।
ददृशुरथदेवताःप्रहृष्टागिरिमववज्रहतङ्क्षितौकीर्णम् ॥ 41 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे एकोनाशीतितमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ekonāśītitamassargaḥ |
nirgatammakarākṣantedṛṣṭavāvānarapuṅgavāḥ |
āplutyasahasāsarveyoddhukāmāvyavasthitāḥ || 1 ||
tataḥpravṛttaṃsumahattadyuddhaṃromaharṣaṇam |
niśācaraiḥplavaṅgānāndevānāndānavairiva || 2 ||
vṛkṣaśūlanipātaiścaśilāparighapātanaiḥ |
anyonyammardayantismatadākapiniśācarāḥ || 3 ||
śaktikhaḍagagadākuntaistomaraiścaniśācarāḥ |
paṭṭasairbhiṇḍhipālaiścabāṇapātaiḥsamantataḥ || 4 ||
pāśamudgaradaṇḍaiścanikhātaiścāparestathā |
kadanaṅkapisiṃhānāñcakrusterajanīcarāḥ || 5 ||
bāṇaughairarditāścāpikharaputreṇavānarāḥ |
sambhrāntamanasassarvedudruvurbhayapīḍitāḥ || 6 ||
tāndṛṣṭavārākṣasāssarvedravamāṇānvalīmukhān |
nedustesimhavaddṛṣṭārākṣasājitakāśinaḥ || 7 ||
vidravatsutadāteṣuvānareṣusamantataḥ |
rāmastānvāramāyāsaśaravarṣeṇarākṣasān || 8 ||
ritānrākṣasāndṛṣṭavāmakarākṣoniśācaraḥ |
krodhānalasamāviṣṭovacanañcedamabravīt || 9 ||
tiṣṭharāma mayāsārdhandvandvayuddhandadāmite |
tyājayiṣyāmiteprāṇān dhanurmuksaiśaśitaiśśaraiḥ || 10 ||
yattadādaṇḍakāraṇyepitaraṃhatavānmama |
tadagrataḥsvakarmasthandṛṣṭavāroṣo'bhivardhate || 11 ||
dahyantedhṛśamaṅgānidurātmanmamarāghava |
yanmayāsi na dṛṣṭastvantasmin kālemahāvane || 12 ||
diṣṭyāsidarśanaṃrāma mamatvamprāptavāniha |
kāṅkṣito'sikṣudhārtasyasiṃhasyevetaromṛgaḥ || 13 ||
adyamadbāṇavegenapretarāḍivaṣayaṅgataḥ |
yetvayānihatāḥśūrāḥsahataiścasameṣyasi || 14 ||
bahunātrakimuktenaśṛṇurāma vacomama |
paśyantusakalālokāstvā, māñcaivaraṇājire || 15 ||
astrairvāgadayāvāpibāhubhyāṃvāmahāhave |
abhyastaṃyenavārāma tenaivayudhivartatām || 16 ||
makarākṣvacaśśrutvārāmodaśarathātmajaḥ |
abravītprahasanvākyamuttarottaravādinam || 17 ||
katthasekiṃvṛthārakṣo bahūnyasadṛśānite |
na raṇeśakyatejetuṃvināyuddhenavāgbhalāt || 18 ||
caturdaśasahasrāṇirakṣasāntvatpitā ca yaḥ |
triśirādūṣaṇaścāpidaṇḍakenihatāmayā || 19 ||
svāśitāstavamāṃsenagṛdhragomāyuvāyasāḥ |
bhaviṣyantyadyavaipāpa tīkṣṇatuṇḍanakhāṅkurāḥ || 20 ||
rāghaveṇaivamuktastumakarākṣomahābalaḥ |
bāṇaughānamucattasmairāghavāyaraṇājire || 21 ||
tānśarān śaravarṣeṇarāmaścicchedanaikadhā |
nipeturbhuvitechinnārukmapuṅkhāssahasraśaḥ || 22 ||
tadyuddhamabhavattatrasametyānyonyamojasā |
khararākṣasaputrasyasūnordhaśarathasya ca || 23 ||
jīmūtayorivākāśeśabdojyātalayostadā |
dhanurmuktaḥsvanotkṛṣṭaśśrūyate ca raṇājire || 24 ||
devadānavagandharvāḥkinnarāścamahoragāḥ |
antarikṣagatāssarvedraṣṭukāmāstadadbhutam || 25 ||
viddhamanyonyagātreṣudviguṇaṃvardhateparam |
kṛtapratikṛtānyonyaṅkurutāntauraṇājire || 26 ||
rāmamuktāṃstubāṇaughān rākṣasastvacchinadraṇe |
rakṣomuktāṃsturāmovainaikathāprācchinaccharaiḥ || 27 ||
bāṇaughairvitatāssarvādiśaścapradiśastathā |
sañchannāvasudhācaivasamantānnaprakāśate || 28 ||
taḥkruddhomahābāhurdhanucśicchedarakṣasaḥ |
aṣṭābhirathanārācaissūtaṃvivyādharāghavaḥ || 29 ||
bhittvārathaṃśarairāmohatvāāśvānapātayat |
virathovasudhāsthaścamakarākṣoniśācaraḥ || 30 ||
tattiṣṭhadvasudhāṃrakṣaśśūlañjagrāhapāṇinā |
trāsanaṃsarvabhūtānāṃyugāntāgnisamaprabham || 31 ||
duravāpaṃ mahacchūlaṃrudradattambhayaṅkaram |
jājvalyamānamākāśesaṃhārāstramivāparam || 32 ||
yandṛṣṭavādevatāḥsarvābhayārtāvidrutādiśaḥ |
vibhrāmyatumahacchūlamprajvalantanniśācaraḥ || 33 ||
sa krodhāprāhiṇottasmairāghavāyamahātmane |
tamāpatantañjvalitaṅkharaputrakarāccyutam || 34 ||
bāṇaitribhirākāśeśūlañcicchedarāghavaḥ |
sacchannonaikathāśūlodivyahāṭakamaṇḍitaḥ || 35 ||
vyaśīryatamaholkevarāmabāṇārditobhuvi |
cchūlannihatandṛṣṭavārāmeṇākliṣṭakarmaṇā || 36 ||
sādhusāvadhitibhūtānivyāharantinabhogatāḥ |
tandṛṣṭavānihataṃśūlammakarākṣoniśācaraḥ || 37 ||
muṣṭimudyamyakākutsthantiṣṭhatiṣṭheticābravīt |
saḥtandṛṣṭavā'patantaṃvaiprahasyaraghunandanaḥ || 38 ||
pāvakāstrantatorāmassandadhetuśarāsane |
tenāstraṇahataṃrakṣaḥkākutthsenatadāraṇe || 39 ||
sañcinnahṛdayantatrapapāta ca mamāra ca |
dṛṣṭavāterākṣasāssarvemakarākṣasyapātanam || 40 ||
laṅkāmevapradhāvantarāmabāṇabhayārditāḥ |
daśarathanṛpasūnubāṇavegaiḥrajanicarannihataṅkharātmajantam |
dadṛśurathadevatāḥprahṛṣṭāgirimavavajrahataṅkṣitaukīrṇam || 41 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ekonāśītitamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.