6.10 ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡ - ದಶಮ ಸರ್ಗಃ

6.10 Yuddhakanda - Dashama Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Kannada script
📄 Download PDF
ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ದಶಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ತತಃಪ್ರತ್ಯುಷಸಿಪ್ರಾಪ್ತೇಪ್ರಾಪ್ತಧರ್ಮಾರ್ಥನಿಶ್ಚಯಃ ।
ರಾಕ್ಷಸಾಧಿಪತೇರ್ವೇಶ್ಮಭೀಮಕರ್ಮಾವಿಭೀಷಣಃ ॥ 1 ॥
ಶೈಲಾಗ್ರಚಯಸಙ್ಕಾಶಂಶೈಲಶೃಙ್ಗಮಿವೋನ್ನತಮ್ ।
ಸುವಿಭಕ್ತಮಹಾಕಕ್ಷಮ್ಮಹಾಜನಪರಿಗ್ರಹಮ್ ॥ 2 ॥
ಮತಿಮದ್ಭಿರ್ಮಹಾಮಾತ್ರೈರನುರಕ್ತೈರಧಿಷ್ಠಿತಮ್ ।
ರಾಕ್ಷಸೈರಾಪ್ತಪರ್ಯಾಪ್ತೈಸ್ಸರ್ವತಃಪರಿರಕ್ಷಿತಮ್ ॥ 3 ॥
ಮತ್ತಮಾತಙ್ಗನಿಶ್ಶ್ವಾಸೈರ್ವ್ಯಾಕುಲೀಕೃತಮಾರುತಮ್ ।
ಶಙ್ಖಘೋಷಮಹಾಘೋಷನ್ತೂರ್ಯನಾದಾನುನಾದಿತಮ್ ॥ 4 ॥
ಪ್ರಮದಾಜನಸಮ್ಬಾಧಮ್ಪ್ರಜಲ್ಪಿತಮಹಾಪಥಮ್ ।
ತಪ್ತಕಾಞ್ಚನನಿರ್ಯೂಹಮ್ಭೂಷಣೋತ್ತಮಭೂಷಿತಮ್ ॥ 5 ॥
ಗನ್ಧರ್ವಾಣಾಮಿವಾಽವಾಸಮಾಲಯಮ್ಮರುತಾಮಿವ ।
ರತ್ನಸಞ್ಚಯಸಮ್ಬಾಧಮ್ಭವನಮ್ಭೋಗಿನಾಮಿವ ॥ 6 ॥
ತಮ್ಮಹಾಭ್ರಮಿವಾಽದಿತ್ಯಸ್ತೇಜೋವಿಸ್ತೃತರಶ್ಮಿಮಾನ್ ।
ಅಗ್ರಜಸ್ಯಾಲಯಂವೀರಃಪ್ರವಿವೇಶಮಹಾದ್ಯುತಿಃ ॥ 7 ॥
ಪುಣ್ಯಾನ್ಪುಣ್ಯಾಹಘೋಷಾಂಶ್ಚವೇದವಿದ್ಭಿರುದಾಹೃತಾನ್ ।
ಶುಶ್ರಾವಸುಮಹಾತೇಜಾಭ್ರಾತುರ್ವಿಜಯಸಂಶ್ರಿತಾನ್ ॥ 8 ॥
ಪೂಜಿತಾನ್ ದಧಿಪಾತ್ರೈಶ್ಚಸರ್ಪಿರ್ಭಿಸ್ಸುಮನೋಕ್ಷತೈಃ ।
ಮನ್ತ್ರವೇದವಿದೋವಿಪ್ರಾನ್ದದರ್ಶಸಮಹಾಬಲಃ ॥ 9 ॥
ಸಪೂಜ್ಯಮಾನೋರಕ್ಷೋಭಿದ್ದೀಪ್ಯಮಾನಸ್ಸ್ವತೇಜಸಾ ।
ಆಸನಸ್ಥಮ್ಮಹಾಬಾಹುರ್ವವನ್ದೇಧನದಾನುಜಮ್ ॥ 10 ॥
ಸರಾಜದೃಷ್ಟಿಸಮ್ಪನ್ನಮಾಸನಂಹೇಮಭೂಷಿತಮ್ ।
ಜಗಾಮಸಮುದಾಚಾರಮ್ಪ್ರಯುಜ್ಯಾಚಾರಕೋವಿದಃ ॥ 11 ॥
ಸರಾವಣಮ್ಮಹಾತ್ಮಾನಂವಿಜನೇಮನ್ತ್ರಿಸನ್ನಿಧೌ ।
ಉವಾಚಹಿತಮತ್ಯರ್ಥಂವಚನಂಹೇತುನಿಶ್ಚಿತಮ್ ॥ 12 ॥
ಪ್ರಸಾದ್ಯಭ್ರಾತರಞ್ಜೇಷ್ಠಂಸಾನ್ತ್ವೇನೋಪಸ್ಥಿತಕ್ರಮಃ ।
ದೇಶಕಾಲಾರ್ಥಸಂವಾದಿದೃಷ್ಟಲೋಕಪರಾವರಃ ॥ 13 ॥
ಯದಾಪ್ರಭೃತಿವೈದೇಹೀಸಮ್ಪ್ರಾಸ್ತೇಮಾಮ್ಪುರೀನ್ತವ ।
ತದಾಪ್ರಭೃತಿದೃಶ್ಯನ್ತೇನಿಮಿತ್ತಾನ್ಯಶುಭಾನಿನಃ ॥ 14 ॥
ಸಸ್ಫುಲಿಙ್ಗಸ್ಸಧೂಮಾರ್ಚಿಸ್ಸಧೂಮಕಲುಷೋದಯಃ ।
ಮನ್ತ್ರಸಙ್ಘಹುತೋಽಪ್ಯಗ್ನಿರ್ನಸಮ್ಯಗಭಿವರ್ಥತೇ ॥ 15 ॥
ಅಗ್ನಿಷ್ಠೇಷ್ವಗ್ನಿಶಲಾಸುತಥಾಬ್ರಹ್ಮಸ್ಥಾಲೀಷುಚ ।
ಸರೀಸೃಪಾಣಿದೃಶ್ಯನ್ತೇಹನ್ಯೇಷುಚಪಿಪೀಲಿಕಾಃ ॥ 16 ॥
ಗವಾಂಸಯಾಂಸಿಸ್ಕನ್ನಾನಿವಿಮದಾವೀರಕುಞ್ಜರಾಃ ।
ದೀನಮಶ್ವಾಃಪ್ರಹೇಷನ್ತೇನಚಗ್ರಾಸಾಭಿನನ್ದಿನಃ ॥ 17 ॥
ಖರೋಷ್ಟ್ರಾಶ್ವತರಾರಾಜಭನಭಿನ್ನರೋಮಾಸ್ಸ್ರವನ್ತಿಚ ।
ನಸ್ವಭಾವೇಽವತಿಷ್ಠನ್ತಿವಿಧಾನೈರಪಿಚಿನ್ತಿತಾಃ ॥ 18 ॥
ವಾಯಸಾಃಸಙ್ಘಶಃಕ್ರೂರಾವ್ಯಾಹರನ್ತಿಸಮನ್ತತಃ ।
ಸಮವೇತಾಶ್ಚದೃಶ್ಯನ್ತೇವಿಮಾನಾಗ್ರೇಷುಸಙ್ಘಶಃ ॥ 19 ॥
ಗೃಧ್ರಾಶ್ಚಪರಿಲೀಯನ್ತೇಪುರೀಮುಪರಿಪಿಣ್ಡಿತಾಃ ।
ಉಪಪನ್ನಾಶ್ಚಸ್ನಧ್ಯೇದ್ವೇವ್ಯಾಹಱ್ನತ್ಯಶಿವಂಶಿವಾಃ ॥ 20 ॥
ಕ್ರವ್ಯಾದಾನಾಮ್ಮೃಗಾಣಾಞ್ಚಪುರೀದ್ವಾರೇಷುಸಙ್ಘಶಃ ।
ಶ್ರೂಯನ್ತೇವಿಪುಲಾಘೋಷಾಸ್ಸವಿಸ್ಫೂರ್ಜಿತನಿಸ್ಸ್ವನಾಃ ॥ 21 ॥
ತದೇವಮ್ಪ್ರಸ್ತುತೇಕಾರ್ಯೇಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಮಿದಙ್ಕ್ಷಮಮ್ ।
ರೋಚತೇಯದಿವೈದೇಹೀರಾಘವಾಯಪ್ರದೀಯತಾಮ್ ॥ 22 ॥
ಇದಞ್ಚಯದಿವಾಮೋಹಾಲ್ಲೋಭಾದ್ವಾವ್ಯಾಹೃತಮ್ಮಯಾ ।
ತತ್ರಾಪಿಚಮಹಾರಾಜ ನದೋಷಙ್ಕರ್ತುಮರ್ಹಸಿ ॥ 23 ॥
ಅಯಂಹಿದೋಷಸ್ಸರ್ವಸ್ಯಜನಸ್ಯಾಸ್ಯೋಪಲಕ್ಷ್ಯತೇ ।
ರಕ್ಷಸಾಂರಾಕ್ಷಸೀನಾಞ್ಚಪುರಸ್ಯಾನ್ತಃಪುರಸ್ಯಚ ॥ 24 ॥
ಶ್ರಾವಣೇಚಾಸ್ಯಮನ್ತ್ರಸ್ಯನಿವೃತ್ತಾಸ್ಸರ್ವಮನ್ತ್ರಿಣಃ ।
ಅವಶ್ಯಞ್ಚಮಯಾವಾಚ್ಯಂಯದ್ದೃಷ್ಟಮಪಿವಾಶ್ರುತಮ್ ॥ 25 ॥
ಹಿತಮ್ಮಹಾರ್ಥಮ್ಮೃದುಹೇತುಸಂಹಿತಂವ್ಯತೀತಕಾಲಾಯತಿಸಮ್ಪ್ರತಿಕ್ಷಮಮ್ ।
ನಿಶಮ್ಯತದ್ವಾಕ್ಯಮುಪಸ್ಥಿತಜ್ವರಃಪ್ರಸಙ್ಗವಾನುತ್ತರಮೇತದಬ್ರವೀತ್ ॥ 26 ॥
ಭಯನ್ನಪಶ್ಯಾಮಿಕುತಶ್ಚಿದಪ್ಯಹನ್ನರಾಘವಃಪ್ರಾಪ್ಸ್ಯತಿಜಾತುಮೈಥಿಲೀಮ್ ।
ಸುರೈಸ್ಸಹೇನ್ದ್ರೈರಪಿಸಙ್ಗರೇಕಥಮ್ಮಮಾಗ್ರತಸ್ಸ್ಥಾಸ್ಯತಿಲಕ್ಷ್ಮಣಾಗ್ರಜಃ ॥ 27 ॥
ಇತ್ಯೇವಮುಕ್ತ್ವಾಸುರಸೈನ್ಯನಾಶನೋಮಹಾಬಲಸ್ಸಂಯತಿಚಣ್ಡವಿಕ್ರಮಃ ।
ದಶಾನನೋಭ್ರಾತರಮಾಪ್ತವಾದಿನಂವಿಸರ್ಜಯಾಮಾಸತದಾವಿಭೀಷಣಮ್ ॥ 28 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ದಶಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha daśamassargaḥ |
tataḥpratyuṣasiprāpteprāptadharmārthaniścayaḥ |
rākṣasādhipaterveśmabhīmakarmāvibhīṣaṇaḥ || 1 ||
śailāgracayasaṅkāśaṃśailaśṛṅgamivonnatam |
suvibhaktamahākakṣammahājanaparigraham || 2 ||
matimadbhirmahāmātrairanuraktairadhiṣṭhitam |
rākṣasairāptaparyāptaissarvataḥparirakṣitam || 3 ||
mattamātaṅganiśśvāsairvyākulīkṛtamārutam |
śaṅkhaghoṣamahāghoṣantūryanādānunāditam || 4 ||
pramadājanasambādhamprajalpitamahāpatham |
taptakāñcananiryūhambhūṣaṇottamabhūṣitam || 5 ||
gandharvāṇāmivā'vāsamālayammarutāmiva |
ratnasañcayasambādhambhavanambhogināmiva || 6 ||
tammahābhramivā'dityastejovistṛtaraśmimān |
agrajasyālayaṃvīraḥpraviveśamahādyutiḥ || 7 ||
puṇyānpuṇyāhaghoṣāṃścavedavidbhirudāhṛtān |
śuśrāvasumahātejābhrāturvijayasaṃśritān || 8 ||
pūjitān dadhipātraiścasarpirbhissumanokṣataiḥ |
mantravedavidoviprāndadarśasamahābalaḥ || 9 ||
sapūjyamānorakṣobhiddīpyamānassvatejasā |
āsanasthammahābāhurvavandedhanadānujam || 10 ||
sarājadṛṣṭisampannamāsanaṃhemabhūṣitam |
jagāmasamudācāramprayujyācārakovidaḥ || 11 ||
sarāvaṇammahātmānaṃvijanemantrisannidhau |
uvācahitamatyarthaṃvacanaṃhetuniścitam || 12 ||
prasādyabhrātarañjeṣṭhaṃsāntvenopasthitakramaḥ |
deśakālārthasaṃvādidṛṣṭalokaparāvaraḥ || 13 ||
yadāprabhṛtivaidehīsamprāstemāmpurīntava |
tadāprabhṛtidṛśyantenimittānyaśubhāninaḥ || 14 ||
sasphuliṅgassadhūmārcissadhūmakaluṣodayaḥ |
mantrasaṅghahuto'pyagnirnasamyagabhivarthate || 15 ||
agniṣṭheṣvagniśalāsutathābrahmasthālīṣuca |
sarīsṛpāṇidṛśyantehanyeṣucapipīlikāḥ || 16 ||
gavāṃsayāṃsiskannānivimadāvīrakuñjarāḥ |
dīnamaśvāḥpraheṣantenacagrāsābhinandinaḥ || 17 ||
kharoṣṭrāśvatarārājabhanabhinnaromāssravantica |
nasvabhāve'vatiṣṭhantividhānairapicintitāḥ || 18 ||
vāyasāḥsaṅghaśaḥkrūrāvyāharantisamantataḥ |
samavetāścadṛśyantevimānāgreṣusaṅghaśaḥ || 19 ||
gṛdhrāścaparilīyantepurīmuparipiṇḍitāḥ |
upapannāścasnadhyedvevyāhaṟnatyaśivaṃśivāḥ || 20 ||
kravyādānāmmṛgāṇāñcapurīdvāreṣusaṅghaśaḥ |
śrūyantevipulāghoṣāssavisphūrjitanissvanāḥ || 21 ||
tadevamprastutekāryeprāyaścittamidaṅkṣamam |
rocateyadivaidehīrāghavāyapradīyatām || 22 ||
idañcayadivāmohāllobhādvāvyāhṛtammayā |
tatrāpicamahārāja nadoṣaṅkartumarhasi || 23 ||
ayaṃhidoṣassarvasyajanasyāsyopalakṣyate |
rakṣasāṃrākṣasīnāñcapurasyāntaḥpurasyaca || 24 ||
śrāvaṇecāsyamantrasyanivṛttāssarvamantriṇaḥ |
avaśyañcamayāvācyaṃyaddṛṣṭamapivāśrutam || 25 ||
hitammahārthammṛduhetusaṃhitaṃvyatītakālāyatisampratikṣamam |
niśamyatadvākyamupasthitajvaraḥprasaṅgavānuttarametadabravīt || 26 ||
bhayannapaśyāmikutaścidapyahannarāghavaḥprāpsyatijātumaithilīm |
suraissahendrairapisaṅgarekathammamāgratassthāsyatilakṣmaṇāgrajaḥ || 27 ||
ityevamuktvāsurasainyanāśanomahābalassaṃyaticaṇḍavikramaḥ |
daśānanobhrātaramāptavādinaṃvisarjayāmāsatadāvibhīṣaṇam || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe daśamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ दशमस्सर्गः ।
ततःप्रत्युषसिप्राप्तेप्राप्तधर्मार्थनिश्चयः ।
राक्षसाधिपतेर्वेश्मभीमकर्माविभीषणः ॥ 1 ॥
शैलाग्रचयसङ्काशंशैलशृङ्गमिवोन्नतम् ।
सुविभक्तमहाकक्षम्महाजनपरिग्रहम् ॥ 2 ॥
मतिमद्भिर्महामात्रैरनुरक्तैरधिष्ठितम् ।
राक्षसैराप्तपर्याप्तैस्सर्वतःपरिरक्षितम् ॥ 3 ॥
मत्तमातङ्गनिश्श्वासैर्व्याकुलीकृतमारुतम् ।
शङ्खघोषमहाघोषन्तूर्यनादानुनादितम् ॥ 4 ॥
प्रमदाजनसम्बाधम्प्रजल्पितमहापथम् ।
तप्तकाञ्चननिर्यूहम्भूषणोत्तमभूषितम् ॥ 5 ॥
गन्धर्वाणामिवाऽवासमालयम्मरुतामिव ।
रत्नसञ्चयसम्बाधम्भवनम्भोगिनामिव ॥ 6 ॥
तम्महाभ्रमिवाऽदित्यस्तेजोविस्तृतरश्मिमान् ।
अग्रजस्यालयंवीरःप्रविवेशमहाद्युतिः ॥ 7 ॥
पुण्यान्पुण्याहघोषांश्चवेदविद्भिरुदाहृतान् ।
शुश्रावसुमहातेजाभ्रातुर्विजयसंश्रितान् ॥ 8 ॥
पूजितान् दधिपात्रैश्चसर्पिर्भिस्सुमनोक्षतैः ।
मन्त्रवेदविदोविप्रान्ददर्शसमहाबलः ॥ 9 ॥
सपूज्यमानोरक्षोभिद्दीप्यमानस्स्वतेजसा ।
आसनस्थम्महाबाहुर्ववन्देधनदानुजम् ॥ 10 ॥
सराजदृष्टिसम्पन्नमासनंहेमभूषितम् ।
जगामसमुदाचारम्प्रयुज्याचारकोविदः ॥ 11 ॥
सरावणम्महात्मानंविजनेमन्त्रिसन्निधौ ।
उवाचहितमत्यर्थंवचनंहेतुनिश्चितम् ॥ 12 ॥
प्रसाद्यभ्रातरञ्जेष्ठंसान्त्वेनोपस्थितक्रमः ।
देशकालार्थसंवादिदृष्टलोकपरावरः ॥ 13 ॥
यदाप्रभृतिवैदेहीसम्प्रास्तेमाम्पुरीन्तव ।
तदाप्रभृतिदृश्यन्तेनिमित्तान्यशुभानिनः ॥ 14 ॥
सस्फुलिङ्गस्सधूमार्चिस्सधूमकलुषोदयः ।
मन्त्रसङ्घहुतोऽप्यग्निर्नसम्यगभिवर्थते ॥ 15 ॥
अग्निष्ठेष्वग्निशलासुतथाब्रह्मस्थालीषुच ।
सरीसृपाणिदृश्यन्तेहन्येषुचपिपीलिकाः ॥ 16 ॥
गवांसयांसिस्कन्नानिविमदावीरकुञ्जराः ।
दीनमश्वाःप्रहेषन्तेनचग्रासाभिनन्दिनः ॥ 17 ॥
खरोष्ट्राश्वतराराजभनभिन्नरोमास्स्रवन्तिच ।
नस्वभावेऽवतिष्ठन्तिविधानैरपिचिन्तिताः ॥ 18 ॥
वायसाःसङ्घशःक्रूराव्याहरन्तिसमन्ततः ।
समवेताश्चदृश्यन्तेविमानाग्रेषुसङ्घशः ॥ 19 ॥
गृध्राश्चपरिलीयन्तेपुरीमुपरिपिण्डिताः ।
उपपन्नाश्चस्नध्येद्वेव्याहऱ्नत्यशिवंशिवाः ॥ 20 ॥
क्रव्यादानाम्मृगाणाञ्चपुरीद्वारेषुसङ्घशः ।
श्रूयन्तेविपुलाघोषास्सविस्फूर्जितनिस्स्वनाः ॥ 21 ॥
तदेवम्प्रस्तुतेकार्येप्रायश्चित्तमिदङ्क्षमम् ।
रोचतेयदिवैदेहीराघवायप्रदीयताम् ॥ 22 ॥
इदञ्चयदिवामोहाल्लोभाद्वाव्याहृतम्मया ।
तत्रापिचमहाराज नदोषङ्कर्तुमर्हसि ॥ 23 ॥
अयंहिदोषस्सर्वस्यजनस्यास्योपलक्ष्यते ।
रक्षसांराक्षसीनाञ्चपुरस्यान्तःपुरस्यच ॥ 24 ॥
श्रावणेचास्यमन्त्रस्यनिवृत्तास्सर्वमन्त्रिणः ।
अवश्यञ्चमयावाच्यंयद्दृष्टमपिवाश्रुतम् ॥ 25 ॥
हितम्महार्थम्मृदुहेतुसंहितंव्यतीतकालायतिसम्प्रतिक्षमम् ।
निशम्यतद्वाक्यमुपस्थितज्वरःप्रसङ्गवानुत्तरमेतदब्रवीत् ॥ 26 ॥
भयन्नपश्यामिकुतश्चिदप्यहन्नराघवःप्राप्स्यतिजातुमैथिलीम् ।
सुरैस्सहेन्द्रैरपिसङ्गरेकथम्ममाग्रतस्स्थास्यतिलक्ष्मणाग्रजः ॥ 27 ॥
इत्येवमुक्त्वासुरसैन्यनाशनोमहाबलस्संयतिचण्डविक्रमः ।
दशाननोभ्रातरमाप्तवादिनंविसर्जयामासतदाविभीषणम् ॥ 28 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे दशमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha daśamassargaḥ |
tataḥpratyuṣasiprāpteprāptadharmārthaniścayaḥ |
rākṣasādhipaterveśmabhīmakarmāvibhīṣaṇaḥ || 1 ||
śailāgracayasaṅkāśaṃśailaśṛṅgamivonnatam |
suvibhaktamahākakṣammahājanaparigraham || 2 ||
matimadbhirmahāmātrairanuraktairadhiṣṭhitam |
rākṣasairāptaparyāptaissarvataḥparirakṣitam || 3 ||
mattamātaṅganiśśvāsairvyākulīkṛtamārutam |
śaṅkhaghoṣamahāghoṣantūryanādānunāditam || 4 ||
pramadājanasambādhamprajalpitamahāpatham |
taptakāñcananiryūhambhūṣaṇottamabhūṣitam || 5 ||
gandharvāṇāmivā'vāsamālayammarutāmiva |
ratnasañcayasambādhambhavanambhogināmiva || 6 ||
tammahābhramivā'dityastejovistṛtaraśmimān |
agrajasyālayaṃvīraḥpraviveśamahādyutiḥ || 7 ||
puṇyānpuṇyāhaghoṣāṃścavedavidbhirudāhṛtān |
śuśrāvasumahātejābhrāturvijayasaṃśritān || 8 ||
pūjitān dadhipātraiścasarpirbhissumanokṣataiḥ |
mantravedavidoviprāndadarśasamahābalaḥ || 9 ||
sapūjyamānorakṣobhiddīpyamānassvatejasā |
āsanasthammahābāhurvavandedhanadānujam || 10 ||
sarājadṛṣṭisampannamāsanaṃhemabhūṣitam |
jagāmasamudācāramprayujyācārakovidaḥ || 11 ||
sarāvaṇammahātmānaṃvijanemantrisannidhau |
uvācahitamatyarthaṃvacanaṃhetuniścitam || 12 ||
prasādyabhrātarañjeṣṭhaṃsāntvenopasthitakramaḥ |
deśakālārthasaṃvādidṛṣṭalokaparāvaraḥ || 13 ||
yadāprabhṛtivaidehīsamprāstemāmpurīntava |
tadāprabhṛtidṛśyantenimittānyaśubhāninaḥ || 14 ||
sasphuliṅgassadhūmārcissadhūmakaluṣodayaḥ |
mantrasaṅghahuto'pyagnirnasamyagabhivarthate || 15 ||
agniṣṭheṣvagniśalāsutathābrahmasthālīṣuca |
sarīsṛpāṇidṛśyantehanyeṣucapipīlikāḥ || 16 ||
gavāṃsayāṃsiskannānivimadāvīrakuñjarāḥ |
dīnamaśvāḥpraheṣantenacagrāsābhinandinaḥ || 17 ||
kharoṣṭrāśvatarārājabhanabhinnaromāssravantica |
nasvabhāve'vatiṣṭhantividhānairapicintitāḥ || 18 ||
vāyasāḥsaṅghaśaḥkrūrāvyāharantisamantataḥ |
samavetāścadṛśyantevimānāgreṣusaṅghaśaḥ || 19 ||
gṛdhrāścaparilīyantepurīmuparipiṇḍitāḥ |
upapannāścasnadhyedvevyāhaṟnatyaśivaṃśivāḥ || 20 ||
kravyādānāmmṛgāṇāñcapurīdvāreṣusaṅghaśaḥ |
śrūyantevipulāghoṣāssavisphūrjitanissvanāḥ || 21 ||
tadevamprastutekāryeprāyaścittamidaṅkṣamam |
rocateyadivaidehīrāghavāyapradīyatām || 22 ||
idañcayadivāmohāllobhādvāvyāhṛtammayā |
tatrāpicamahārāja nadoṣaṅkartumarhasi || 23 ||
ayaṃhidoṣassarvasyajanasyāsyopalakṣyate |
rakṣasāṃrākṣasīnāñcapurasyāntaḥpurasyaca || 24 ||
śrāvaṇecāsyamantrasyanivṛttāssarvamantriṇaḥ |
avaśyañcamayāvācyaṃyaddṛṣṭamapivāśrutam || 25 ||
hitammahārthammṛduhetusaṃhitaṃvyatītakālāyatisampratikṣamam |
niśamyatadvākyamupasthitajvaraḥprasaṅgavānuttarametadabravīt || 26 ||
bhayannapaśyāmikutaścidapyahannarāghavaḥprāpsyatijātumaithilīm |
suraissahendrairapisaṅgarekathammamāgratassthāsyatilakṣmaṇāgrajaḥ || 27 ||
ityevamuktvāsurasainyanāśanomahābalassaṃyaticaṇḍavikramaḥ |
daśānanobhrātaramāptavādinaṃvisarjayāmāsatadāvibhīṣaṇam || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe daśamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in