ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ରାମାଯଣେ ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡମ୍ ।
ଅଥ ଦଶମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ତତଃପ୍ରତ୍ଯୁଷସିପ୍ରାପ୍ତେପ୍ରାପ୍ତଧର୍ମାର୍ଥନିଶ୍ଚଯଃ ।
ରାକ୍ଷସାଧିପତେର୍ଵେଶ୍ମଭୀମକର୍ମାଵିଭୀଷଣଃ ॥ 1 ॥
ଶୈଲାଗ୍ରଚଯସଙ୍କାଶଂଶୈଲଶୃଙ୍ଗମିଵୋନ୍ନତମ୍ ।
ସୁଵିଭକ୍ତମହାକକ୍ଷମ୍ମହାଜନପରିଗ୍ରହମ୍ ॥ 2 ॥
ମତିମଦ୍ଭିର୍ମହାମାତ୍ରୈରନୁରକ୍ତୈରଧିଷ୍ଠିତମ୍ ।
ରାକ୍ଷସୈରାପ୍ତପର୍ଯାପ୍ତୈସ୍ସର୍ଵତଃପରିରକ୍ଷିତମ୍ ॥ 3 ॥
ମତ୍ତମାତଙ୍ଗନିଶ୍ଶ୍ଵାସୈର୍ଵ୍ଯାକୁଲୀକୃତମାରୁତମ୍ ।
ଶଙ୍ଖଘୋଷମହାଘୋଷନ୍ତୂର୍ଯନାଦାନୁନାଦିତମ୍ ॥ 4 ॥
ପ୍ରମଦାଜନସମ୍ବାଧମ୍ପ୍ରଜଲ୍ପିତମହାପଥମ୍ ।
ତପ୍ତକାଞ୍ଚନନିର୍ଯୂହମ୍ଭୂଷଣୋତ୍ତମଭୂଷିତମ୍ ॥ 5 ॥
ଗନ୍ଧର୍ଵାଣାମିଵାଽଵାସମାଲଯମ୍ମରୁତାମିଵ ।
ରତ୍ନସଞ୍ଚଯସମ୍ବାଧମ୍ଭଵନମ୍ଭୋଗିନାମିଵ ॥ 6 ॥
ତମ୍ମହାଭ୍ରମିଵାଽଦିତ୍ଯସ୍ତେଜୋଵିସ୍ତୃତରଶ୍ମିମାନ୍ ।
ଅଗ୍ରଜସ୍ଯାଲଯଂଵୀରଃପ୍ରଵିଵେଶମହାଦ୍ଯୁତିଃ ॥ 7 ॥
ପୁଣ୍ଯାନ୍ପୁଣ୍ଯାହଘୋଷାଂଶ୍ଚଵେଦଵିଦ୍ଭିରୁଦାହୃତାନ୍ ।
ଶୁଶ୍ରାଵସୁମହାତେଜାଭ୍ରାତୁର୍ଵିଜଯସଂଶ୍ରିତାନ୍ ॥ 8 ॥
ପୂଜିତାନ୍ ଦଧିପାତ୍ରୈଶ୍ଚସର୍ପିର୍ଭିସ୍ସୁମନୋକ୍ଷତୈଃ ।
ମନ୍ତ୍ରଵେଦଵିଦୋଵିପ୍ରାନ୍ଦଦର୍ଶସମହାବଲଃ ॥ 9 ॥
ସପୂଜ୍ଯମାନୋରକ୍ଷୋଭିଦ୍ଦୀପ୍ଯମାନସ୍ସ୍ଵତେଜସା ।
ଆସନସ୍ଥମ୍ମହାବାହୁର୍ଵଵନ୍ଦେଧନଦାନୁଜମ୍ ॥ 10 ॥
ସରାଜଦୃଷ୍ଟିସମ୍ପନ୍ନମାସନଂହେମଭୂଷିତମ୍ ।
ଜଗାମସମୁଦାଚାରମ୍ପ୍ରଯୁଜ୍ଯାଚାରକୋଵିଦଃ ॥ 11 ॥
ସରାଵଣମ୍ମହାତ୍ମାନଂଵିଜନେମନ୍ତ୍ରିସନ୍ନିଧୌ ।
ଉଵାଚହିତମତ୍ଯର୍ଥଂଵଚନଂହେତୁନିଶ୍ଚିତମ୍ ॥ 12 ॥
ପ୍ରସାଦ୍ଯଭ୍ରାତରଞ୍ଜେଷ୍ଠଂସାନ୍ତ୍ଵେନୋପସ୍ଥିତକ୍ରମଃ ।
ଦେଶକାଲାର୍ଥସଂଵାଦିଦୃଷ୍ଟଲୋକପରାଵରଃ ॥ 13 ॥
ଯଦାପ୍ରଭୃତିଵୈଦେହୀସମ୍ପ୍ରାସ୍ତେମାମ୍ପୁରୀନ୍ତଵ ।
ତଦାପ୍ରଭୃତିଦୃଶ୍ଯନ୍ତେନିମିତ୍ତାନ୍ଯଶୁଭାନିନଃ ॥ 14 ॥
ସସ୍ଫୁଲିଙ୍ଗସ୍ସଧୂମାର୍ଚିସ୍ସଧୂମକଲୁଷୋଦଯଃ ।
ମନ୍ତ୍ରସଙ୍ଘହୁତୋଽପ୍ଯଗ୍ନିର୍ନସମ୍ଯଗଭିଵର୍ଥତେ ॥ 15 ॥
ଅଗ୍ନିଷ୍ଠେଷ୍ଵଗ୍ନିଶଲାସୁତଥାବ୍ରହ୍ମସ୍ଥାଲୀଷୁଚ ।
ସରୀସୃପାଣିଦୃଶ୍ଯନ୍ତେହନ୍ଯେଷୁଚପିପୀଲିକାଃ ॥ 16 ॥
ଗଵାଂସଯାଂସିସ୍କନ୍ନାନିଵିମଦାଵୀରକୁଞ୍ଜରାଃ ।
ଦୀନମଶ୍ଵାଃପ୍ରହେଷନ୍ତେନଚଗ୍ରାସାଭିନନ୍ଦିନଃ ॥ 17 ॥
ଖରୋଷ୍ଟ୍ରାଶ୍ଵତରାରାଜଭନଭିନ୍ନରୋମାସ୍ସ୍ରଵନ୍ତିଚ ।
ନସ୍ଵଭାଵେଽଵତିଷ୍ଠନ୍ତିଵିଧାନୈରପିଚିନ୍ତିତାଃ ॥ 18 ॥
ଵାଯସାଃସଙ୍ଘଶଃକ୍ରୂରାଵ୍ଯାହରନ୍ତିସମନ୍ତତଃ ।
ସମଵେତାଶ୍ଚଦୃଶ୍ଯନ୍ତେଵିମାନାଗ୍ରେଷୁସଙ୍ଘଶଃ ॥ 19 ॥
ଗୃଧ୍ରାଶ୍ଚପରିଲୀଯନ୍ତେପୁରୀମୁପରିପିଣ୍ଡିତାଃ ।
ଉପପନ୍ନାଶ୍ଚସ୍ନଧ୍ଯେଦ୍ଵେଵ୍ଯାହର଼୍ନତ୍ଯଶିଵଂଶିଵାଃ ॥ 20 ॥
କ୍ରଵ୍ଯାଦାନାମ୍ମୃଗାଣାଞ୍ଚପୁରୀଦ୍ଵାରେଷୁସଙ୍ଘଶଃ ।
ଶ୍ରୂଯନ୍ତେଵିପୁଲାଘୋଷାସ୍ସଵିସ୍ଫୂର୍ଜିତନିସ୍ସ୍ଵନାଃ ॥ 21 ॥
ତଦେଵମ୍ପ୍ରସ୍ତୁତେକାର୍ଯେପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତମିଦଙ୍କ୍ଷମମ୍ ।
ରୋଚତେଯଦିଵୈଦେହୀରାଘଵାଯପ୍ରଦୀଯତାମ୍ ॥ 22 ॥
ଇଦଞ୍ଚଯଦିଵାମୋହାଲ୍ଲୋଭାଦ୍ଵାଵ୍ଯାହୃତମ୍ମଯା ।
ତତ୍ରାପିଚମହାରାଜ ନଦୋଷଙ୍କର୍ତୁମର୍ହସି ॥ 23 ॥
ଅଯଂହିଦୋଷସ୍ସର୍ଵସ୍ଯଜନସ୍ଯାସ୍ଯୋପଲକ୍ଷ୍ଯତେ ।
ରକ୍ଷସାଂରାକ୍ଷସୀନାଞ୍ଚପୁରସ୍ଯାନ୍ତଃପୁରସ୍ଯଚ ॥ 24 ॥
ଶ୍ରାଵଣେଚାସ୍ଯମନ୍ତ୍ରସ୍ଯନିଵୃତ୍ତାସ୍ସର୍ଵମନ୍ତ୍ରିଣଃ ।
ଅଵଶ୍ଯଞ୍ଚମଯାଵାଚ୍ଯଂଯଦ୍ଦୃଷ୍ଟମପିଵାଶ୍ରୁତମ୍ ॥ 25 ॥
ହିତମ୍ମହାର୍ଥମ୍ମୃଦୁହେତୁସଂହିତଂଵ୍ଯତୀତକାଲାଯତିସମ୍ପ୍ରତିକ୍ଷମମ୍ ।
ନିଶମ୍ଯତଦ୍ଵାକ୍ଯମୁପସ୍ଥିତଜ୍ଵରଃପ୍ରସଙ୍ଗଵାନୁତ୍ତରମେତଦବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 26 ॥
ଭଯନ୍ନପଶ୍ଯାମିକୁତଶ୍ଚିଦପ୍ଯହନ୍ନରାଘଵଃପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତିଜାତୁମୈଥିଲୀମ୍ ।
ସୁରୈସ୍ସହେନ୍ଦ୍ରୈରପିସଙ୍ଗରେକଥମ୍ମମାଗ୍ରତସ୍ସ୍ଥାସ୍ଯତିଲକ୍ଷ୍ମଣାଗ୍ରଜଃ ॥ 27 ॥
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵାସୁରସୈନ୍ଯନାଶନୋମହାବଲସ୍ସଂଯତିଚଣ୍ଡଵିକ୍ରମଃ ।
ଦଶାନନୋଭ୍ରାତରମାପ୍ତଵାଦିନଂଵିସର୍ଜଯାମାସତଦାଵିଭୀଷଣମ୍ ॥ 28 ॥
ଇତ୍ଯାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାଯଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ଆଦିକାଵ୍ଯେ ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡେ ଦଶମସ୍ସର୍ଗଃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha daśamassargaḥ |
tataḥpratyuṣasiprāpteprāptadharmārthaniścayaḥ |
rākṣasādhipaterveśmabhīmakarmāvibhīṣaṇaḥ || 1 ||
śailāgracayasaṅkāśaṃśailaśṛṅgamivonnatam |
suvibhaktamahākakṣammahājanaparigraham || 2 ||
matimadbhirmahāmātrairanuraktairadhiṣṭhitam |
rākṣasairāptaparyāptaissarvataḥparirakṣitam || 3 ||
mattamātaṅganiśśvāsairvyākulīkṛtamārutam |
śaṅkhaghoṣamahāghoṣantūryanādānunāditam || 4 ||
pramadājanasambādhamprajalpitamahāpatham |
taptakāñcananiryūhambhūṣaṇottamabhūṣitam || 5 ||
gandharvāṇāmivā'vāsamālayammarutāmiva |
ratnasañcayasambādhambhavanambhogināmiva || 6 ||
tammahābhramivā'dityastejovistṛtaraśmimān |
agrajasyālayaṃvīraḥpraviveśamahādyutiḥ || 7 ||
puṇyānpuṇyāhaghoṣāṃścavedavidbhirudāhṛtān |
śuśrāvasumahātejābhrāturvijayasaṃśritān || 8 ||
pūjitān dadhipātraiścasarpirbhissumanokṣataiḥ |
mantravedavidoviprāndadarśasamahābalaḥ || 9 ||
sapūjyamānorakṣobhiddīpyamānassvatejasā |
āsanasthammahābāhurvavandedhanadānujam || 10 ||
sarājadṛṣṭisampannamāsanaṃhemabhūṣitam |
jagāmasamudācāramprayujyācārakovidaḥ || 11 ||
sarāvaṇammahātmānaṃvijanemantrisannidhau |
uvācahitamatyarthaṃvacanaṃhetuniścitam || 12 ||
prasādyabhrātarañjeṣṭhaṃsāntvenopasthitakramaḥ |
deśakālārthasaṃvādidṛṣṭalokaparāvaraḥ || 13 ||
yadāprabhṛtivaidehīsamprāstemāmpurīntava |
tadāprabhṛtidṛśyantenimittānyaśubhāninaḥ || 14 ||
sasphuliṅgassadhūmārcissadhūmakaluṣodayaḥ |
mantrasaṅghahuto'pyagnirnasamyagabhivarthate || 15 ||
agniṣṭheṣvagniśalāsutathābrahmasthālīṣuca |
sarīsṛpāṇidṛśyantehanyeṣucapipīlikāḥ || 16 ||
gavāṃsayāṃsiskannānivimadāvīrakuñjarāḥ |
dīnamaśvāḥpraheṣantenacagrāsābhinandinaḥ || 17 ||
kharoṣṭrāśvatarārājabhanabhinnaromāssravantica |
nasvabhāve'vatiṣṭhantividhānairapicintitāḥ || 18 ||
vāyasāḥsaṅghaśaḥkrūrāvyāharantisamantataḥ |
samavetāścadṛśyantevimānāgreṣusaṅghaśaḥ || 19 ||
gṛdhrāścaparilīyantepurīmuparipiṇḍitāḥ |
upapannāścasnadhyedvevyāhaṟnatyaśivaṃśivāḥ || 20 ||
kravyādānāmmṛgāṇāñcapurīdvāreṣusaṅghaśaḥ |
śrūyantevipulāghoṣāssavisphūrjitanissvanāḥ || 21 ||
tadevamprastutekāryeprāyaścittamidaṅkṣamam |
rocateyadivaidehīrāghavāyapradīyatām || 22 ||
idañcayadivāmohāllobhādvāvyāhṛtammayā |
tatrāpicamahārāja nadoṣaṅkartumarhasi || 23 ||
ayaṃhidoṣassarvasyajanasyāsyopalakṣyate |
rakṣasāṃrākṣasīnāñcapurasyāntaḥpurasyaca || 24 ||
śrāvaṇecāsyamantrasyanivṛttāssarvamantriṇaḥ |
avaśyañcamayāvācyaṃyaddṛṣṭamapivāśrutam || 25 ||
hitammahārthammṛduhetusaṃhitaṃvyatītakālāyatisampratikṣamam |
niśamyatadvākyamupasthitajvaraḥprasaṅgavānuttarametadabravīt || 26 ||
bhayannapaśyāmikutaścidapyahannarāghavaḥprāpsyatijātumaithilīm |
suraissahendrairapisaṅgarekathammamāgratassthāsyatilakṣmaṇāgrajaḥ || 27 ||
ityevamuktvāsurasainyanāśanomahābalassaṃyaticaṇḍavikramaḥ |
daśānanobhrātaramāptavādinaṃvisarjayāmāsatadāvibhīṣaṇam || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe daśamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ दशमस्सर्गः ।
ततःप्रत्युषसिप्राप्तेप्राप्तधर्मार्थनिश्चयः ।
राक्षसाधिपतेर्वेश्मभीमकर्माविभीषणः ॥ 1 ॥
शैलाग्रचयसङ्काशंशैलशृङ्गमिवोन्नतम् ।
सुविभक्तमहाकक्षम्महाजनपरिग्रहम् ॥ 2 ॥
मतिमद्भिर्महामात्रैरनुरक्तैरधिष्ठितम् ।
राक्षसैराप्तपर्याप्तैस्सर्वतःपरिरक्षितम् ॥ 3 ॥
मत्तमातङ्गनिश्श्वासैर्व्याकुलीकृतमारुतम् ।
शङ्खघोषमहाघोषन्तूर्यनादानुनादितम् ॥ 4 ॥
प्रमदाजनसम्बाधम्प्रजल्पितमहापथम् ।
तप्तकाञ्चननिर्यूहम्भूषणोत्तमभूषितम् ॥ 5 ॥
गन्धर्वाणामिवाऽवासमालयम्मरुतामिव ।
रत्नसञ्चयसम्बाधम्भवनम्भोगिनामिव ॥ 6 ॥
तम्महाभ्रमिवाऽदित्यस्तेजोविस्तृतरश्मिमान् ।
अग्रजस्यालयंवीरःप्रविवेशमहाद्युतिः ॥ 7 ॥
पुण्यान्पुण्याहघोषांश्चवेदविद्भिरुदाहृतान् ।
शुश्रावसुमहातेजाभ्रातुर्विजयसंश्रितान् ॥ 8 ॥
पूजितान् दधिपात्रैश्चसर्पिर्भिस्सुमनोक्षतैः ।
मन्त्रवेदविदोविप्रान्ददर्शसमहाबलः ॥ 9 ॥
सपूज्यमानोरक्षोभिद्दीप्यमानस्स्वतेजसा ।
आसनस्थम्महाबाहुर्ववन्देधनदानुजम् ॥ 10 ॥
सराजदृष्टिसम्पन्नमासनंहेमभूषितम् ।
जगामसमुदाचारम्प्रयुज्याचारकोविदः ॥ 11 ॥
सरावणम्महात्मानंविजनेमन्त्रिसन्निधौ ।
उवाचहितमत्यर्थंवचनंहेतुनिश्चितम् ॥ 12 ॥
प्रसाद्यभ्रातरञ्जेष्ठंसान्त्वेनोपस्थितक्रमः ।
देशकालार्थसंवादिदृष्टलोकपरावरः ॥ 13 ॥
यदाप्रभृतिवैदेहीसम्प्रास्तेमाम्पुरीन्तव ।
तदाप्रभृतिदृश्यन्तेनिमित्तान्यशुभानिनः ॥ 14 ॥
सस्फुलिङ्गस्सधूमार्चिस्सधूमकलुषोदयः ।
मन्त्रसङ्घहुतोऽप्यग्निर्नसम्यगभिवर्थते ॥ 15 ॥
अग्निष्ठेष्वग्निशलासुतथाब्रह्मस्थालीषुच ।
सरीसृपाणिदृश्यन्तेहन्येषुचपिपीलिकाः ॥ 16 ॥
गवांसयांसिस्कन्नानिविमदावीरकुञ्जराः ।
दीनमश्वाःप्रहेषन्तेनचग्रासाभिनन्दिनः ॥ 17 ॥
खरोष्ट्राश्वतराराजभनभिन्नरोमास्स्रवन्तिच ।
नस्वभावेऽवतिष्ठन्तिविधानैरपिचिन्तिताः ॥ 18 ॥
वायसाःसङ्घशःक्रूराव्याहरन्तिसमन्ततः ।
समवेताश्चदृश्यन्तेविमानाग्रेषुसङ्घशः ॥ 19 ॥
गृध्राश्चपरिलीयन्तेपुरीमुपरिपिण्डिताः ।
उपपन्नाश्चस्नध्येद्वेव्याहऱ्नत्यशिवंशिवाः ॥ 20 ॥
क्रव्यादानाम्मृगाणाञ्चपुरीद्वारेषुसङ्घशः ।
श्रूयन्तेविपुलाघोषास्सविस्फूर्जितनिस्स्वनाः ॥ 21 ॥
तदेवम्प्रस्तुतेकार्येप्रायश्चित्तमिदङ्क्षमम् ।
रोचतेयदिवैदेहीराघवायप्रदीयताम् ॥ 22 ॥
इदञ्चयदिवामोहाल्लोभाद्वाव्याहृतम्मया ।
तत्रापिचमहाराज नदोषङ्कर्तुमर्हसि ॥ 23 ॥
अयंहिदोषस्सर्वस्यजनस्यास्योपलक्ष्यते ।
रक्षसांराक्षसीनाञ्चपुरस्यान्तःपुरस्यच ॥ 24 ॥
श्रावणेचास्यमन्त्रस्यनिवृत्तास्सर्वमन्त्रिणः ।
अवश्यञ्चमयावाच्यंयद्दृष्टमपिवाश्रुतम् ॥ 25 ॥
हितम्महार्थम्मृदुहेतुसंहितंव्यतीतकालायतिसम्प्रतिक्षमम् ।
निशम्यतद्वाक्यमुपस्थितज्वरःप्रसङ्गवानुत्तरमेतदब्रवीत् ॥ 26 ॥
भयन्नपश्यामिकुतश्चिदप्यहन्नराघवःप्राप्स्यतिजातुमैथिलीम् ।
सुरैस्सहेन्द्रैरपिसङ्गरेकथम्ममाग्रतस्स्थास्यतिलक्ष्मणाग्रजः ॥ 27 ॥
इत्येवमुक्त्वासुरसैन्यनाशनोमहाबलस्संयतिचण्डविक्रमः ।
दशाननोभ्रातरमाप्तवादिनंविसर्जयामासतदाविभीषणम् ॥ 28 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे दशमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha daśamassargaḥ |
tataḥpratyuṣasiprāpteprāptadharmārthaniścayaḥ |
rākṣasādhipaterveśmabhīmakarmāvibhīṣaṇaḥ || 1 ||
śailāgracayasaṅkāśaṃśailaśṛṅgamivonnatam |
suvibhaktamahākakṣammahājanaparigraham || 2 ||
matimadbhirmahāmātrairanuraktairadhiṣṭhitam |
rākṣasairāptaparyāptaissarvataḥparirakṣitam || 3 ||
mattamātaṅganiśśvāsairvyākulīkṛtamārutam |
śaṅkhaghoṣamahāghoṣantūryanādānunāditam || 4 ||
pramadājanasambādhamprajalpitamahāpatham |
taptakāñcananiryūhambhūṣaṇottamabhūṣitam || 5 ||
gandharvāṇāmivā'vāsamālayammarutāmiva |
ratnasañcayasambādhambhavanambhogināmiva || 6 ||
tammahābhramivā'dityastejovistṛtaraśmimān |
agrajasyālayaṃvīraḥpraviveśamahādyutiḥ || 7 ||
puṇyānpuṇyāhaghoṣāṃścavedavidbhirudāhṛtān |
śuśrāvasumahātejābhrāturvijayasaṃśritān || 8 ||
pūjitān dadhipātraiścasarpirbhissumanokṣataiḥ |
mantravedavidoviprāndadarśasamahābalaḥ || 9 ||
sapūjyamānorakṣobhiddīpyamānassvatejasā |
āsanasthammahābāhurvavandedhanadānujam || 10 ||
sarājadṛṣṭisampannamāsanaṃhemabhūṣitam |
jagāmasamudācāramprayujyācārakovidaḥ || 11 ||
sarāvaṇammahātmānaṃvijanemantrisannidhau |
uvācahitamatyarthaṃvacanaṃhetuniścitam || 12 ||
prasādyabhrātarañjeṣṭhaṃsāntvenopasthitakramaḥ |
deśakālārthasaṃvādidṛṣṭalokaparāvaraḥ || 13 ||
yadāprabhṛtivaidehīsamprāstemāmpurīntava |
tadāprabhṛtidṛśyantenimittānyaśubhāninaḥ || 14 ||
sasphuliṅgassadhūmārcissadhūmakaluṣodayaḥ |
mantrasaṅghahuto'pyagnirnasamyagabhivarthate || 15 ||
agniṣṭheṣvagniśalāsutathābrahmasthālīṣuca |
sarīsṛpāṇidṛśyantehanyeṣucapipīlikāḥ || 16 ||
gavāṃsayāṃsiskannānivimadāvīrakuñjarāḥ |
dīnamaśvāḥpraheṣantenacagrāsābhinandinaḥ || 17 ||
kharoṣṭrāśvatarārājabhanabhinnaromāssravantica |
nasvabhāve'vatiṣṭhantividhānairapicintitāḥ || 18 ||
vāyasāḥsaṅghaśaḥkrūrāvyāharantisamantataḥ |
samavetāścadṛśyantevimānāgreṣusaṅghaśaḥ || 19 ||
gṛdhrāścaparilīyantepurīmuparipiṇḍitāḥ |
upapannāścasnadhyedvevyāhaṟnatyaśivaṃśivāḥ || 20 ||
kravyādānāmmṛgāṇāñcapurīdvāreṣusaṅghaśaḥ |
śrūyantevipulāghoṣāssavisphūrjitanissvanāḥ || 21 ||
tadevamprastutekāryeprāyaścittamidaṅkṣamam |
rocateyadivaidehīrāghavāyapradīyatām || 22 ||
idañcayadivāmohāllobhādvāvyāhṛtammayā |
tatrāpicamahārāja nadoṣaṅkartumarhasi || 23 ||
ayaṃhidoṣassarvasyajanasyāsyopalakṣyate |
rakṣasāṃrākṣasīnāñcapurasyāntaḥpurasyaca || 24 ||
śrāvaṇecāsyamantrasyanivṛttāssarvamantriṇaḥ |
avaśyañcamayāvācyaṃyaddṛṣṭamapivāśrutam || 25 ||
hitammahārthammṛduhetusaṃhitaṃvyatītakālāyatisampratikṣamam |
niśamyatadvākyamupasthitajvaraḥprasaṅgavānuttarametadabravīt || 26 ||
bhayannapaśyāmikutaścidapyahannarāghavaḥprāpsyatijātumaithilīm |
suraissahendrairapisaṅgarekathammamāgratassthāsyatilakṣmaṇāgrajaḥ || 27 ||
ityevamuktvāsurasainyanāśanomahābalassaṃyaticaṇḍavikramaḥ |
daśānanobhrātaramāptavādinaṃvisarjayāmāsatadāvibhīṣaṇam || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe daśamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Oriya script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.