ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಚತುರ್ವಿಂಶತ್ಯಧಿಕಶತತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ತಾಂರಾತ್ರಿಮುಷಿತಂರಾಮಂಸುಖೋತ್ಥಿಮರಿನ್ದಮಮ್ ।
ಅಬ್ರವೀತ್ಪ್ರಾಞ್ಜಲಿರ್ವಾಕ್ಯಞ್ಜಯಮ್ಪೃಷ್ಟವಾವಿಭೀಷಣಃ ॥ 1 ॥
ಸ್ನಾನಾನಿಚಾಙ್ಗರಾಗಾಣಿವಸ್ತ್ರಾಣ್ಯಾಭರಣಾನಿ ಚ ।
ಚನ್ದನಾನಿ ಚ ದಿವ್ಯಾನಿಮಾಲ್ಯಾನಿವಿವಿಧಾನಿ ಚ ॥ 2 ॥
ಅಲಙ್ಕಾರವಿದಶ್ಚೇಮಾನಾರ್ಯಃಪದ್ಮನಿಭೇಕ್ಷಣಾಃ ।
ಉಪಸ್ಥಿತಾಸ್ತ್ವಾಂವಿಧವತ್ಸ್ನಾಪಯಿಷ್ಯನ್ತಿರಾಘವ ॥ 3 ॥
ಏವಮುಕ್ತಸ್ತುಕಾಕುತ್ಸ್ಥಃ ಪ್ರತ್ಯುವಾಚವಿಭೀಷಣಮ್ ।
ಹರೀನ್ಸುಗ್ರೀವಮುಖ್ಯಾಂಸ್ತ್ವಂಸ್ನಾನೇನೋಪನಿಮನ್ತ್ರಯ ॥ 4 ॥
ಸ ತುತಾಮ್ಯತಿಧರ್ಮಾತ್ಮಾಮಮಹೇತೋಸ್ಸುಖೋಚಿತಃ ।
ಸುಕುಮಾರೋಮಹಾಬಾಹೋಕುಮಾರಃ ಸತ್ಯಸಂಶ್ರಯಃ ॥ 5 ॥
ತಂವಿನಾಕೈಕಯೀಪುತ್ರಮ್ಭರತನ್ಧರ್ಮಚಾರಿಣಮ್ ।
ನ ಮೇಸ್ನಾನಮ್ಬಹುಮತಂವಸ್ತ್ರಾಣ್ಯಾಭರಣಾನಿ ಚ ॥ 6 ॥
ಏತತ್ಪಶ್ಯಯಥಾಕ್ಷಿಪ್ರಮ್ಪ್ರತಿಗಚ್ಛಾಮತಾಮ್ಪುರೀಮ್ ।
ಅಯೋಧ್ಯಾಙ್ಗಚ್ಛತೋಹ್ಯೇಷಪನ್ಥಾಃಪರಮದುರ್ಗಮಃ ॥ 7 ॥
ಏವಮುಕ್ತಸ್ತುಕಾಕುತ್ಸ್ಥಮ್ಪ್ರತ್ಯುವಾಚವಿಭೀಷಣಃ ।
ಅಹ್ನಾತ್ವಾಮ್ಪ್ರಾಪಯಿಷ್ಯಾಮಿತಾಮ್ಪುರೀಮ್ಪಾರ್ಥಿವಾತ್ಮಜ ॥ 8 ॥
ಪುಷ್ಪಕನ್ನಾಮಭದ್ರನ್ತೇವಿಮಾನಂಸೂರ್ಯಸನ್ನಿಭಮ್ ।
ಮಮಭ್ರಾತುಃಕುಬೇರಸ್ಯರಾವಣೇನಬಲೀಯಸಾ ॥ 9 ॥
ಹೃತನ್ನಿರ್ಜಿತ್ಯಸಙ್ಗ್ರಾಮೇಕಾಮಗನ್ದಿವ್ಯಮುತ್ತಮಮ್ ।
ತ್ವದರ್ಥಮ್ಪಾಲಿತಞ್ಚೇದನ್ತಿಷ್ಠತ್ಯತುಲವಿಕ್ರಮ ॥ 10 ॥
ತದಿದಮ್ಮೇಘಸಙ್ಕಾಶಂವಿಮಾನಮಿಹತಿಷ್ಠತಿ ।
ತೇನಯಾಸ್ಯಸಿಯಾನೇನತ್ವಮಯೋಧ್ಯಾಙ್ಗತಜ್ವರಃ ॥ 11 ॥
ಅಹನ್ತೇಯುದ್ಯನುಗ್ರಾಹ್ಯೋಯದಿಸ್ಮರಸಿಮೇಗುಣಾನ್ ।
ವಸತಾವದಿಹಪ್ರಾಜ್ಞ ಯದ್ಯಸ್ತಿಮಯಿಸೌಹೃದಮ್ ॥ 12 ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣೇನಸಹಭ್ರಾತ್ರಾವೈದೇಹ್ಯಾಭಾರ್ಯಯಾಸಹ ।
ಅರ್ಚಿತಸ್ಸರ್ವಕಾಮೈಸ್ತ್ವನ್ತತೋರಾಮ ಗಮಿಷ್ಯಸಿ ॥ 13 ॥
ಪ್ರೀತಿಯುಕ್ತಸ್ಯವಿಹಿತಾಂಸಸೈನ್ಯಃಸಸುಹೃದ್ಗಣಃ ।
ಸಕ್ರತಿಯಾಂರಾಮಮೇತಾವದ್ಗೃಹೇಣತ್ವಮ್ಮಯೋದ್ಯತಾಮ್ ॥ 14 ॥
ಪ್ರಣಯಾದ್ಭಹುಮಾನಾಚ್ಚಸೌಹಾರ್ದೇನ ಚ ರಾಘವ ।
ಪ್ರಸಾದಾಯಾಮಿಪ್ರೇಷ್ಯೋಽಹಂ ನ ಖಲ್ವಾಜ್ಞಾಪಯಾಮಿತೇ ॥ 15 ॥
ಏವಮುಕ್ತಸ್ತತೋರಾಮಃಪ್ರತ್ಯುವಾಚವಿಭೀಷಣಮ್ ।
ರಕ್ಷಸಾಂವಾನರಾಣಾಂ ಚ ಸರ್ವೇಷಾಮೇವಶೃಣ್ವತಾಮ್ ॥ 16 ॥
ಪೂಜಿತೋಽಸ್ಮಿತ್ವಯಾವೀರ ಸಾಚಿವ್ಯೇನಪರನ್ತಪ ।
ಸರ್ವಾತ್ಮನಾ ಚ ಚೇಷ್ಟಾಭಿಃಸೌಹಾರ್ದೇನಪರೇಣ ಚ ॥ 17 ॥
ನ ಖಲ್ವೇತನ್ನಕುರ್ಯಾನ್ತೇವಚನಂರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರ ।
ತನ್ತುಮೇಭ್ರಾತರನ್ದ್ರಷ್ಟುಮ್ಭರತನ್ತ್ವರತೇಮನಃ ॥ 18 ॥
ಮಾನ್ನಿವರ್ತಯಿತುಂಯೋಽಸೌಚಿತ್ರಕೂಟಮುಪಾಗತಃ ।
ಶಿರಸಾಯಾಚತೋಯಸ್ಯವಚನಂ ನ ಕೃತಮ್ಮಯಾ ॥ 19 ॥
ಕೌಸಲ್ಯಾಂ ಚ ಸುಮಿತ್ರಾಂ ಚ ಕೈಕೇಯೀಂ ಚ ಯಶಸ್ವಿನೀಮ್ ।
ಗುಹಂ ಚ ಸುಹೃದಞ್ಚೈವಪೌರಾನ್ಜನಪದೈಸ್ಸಹ ॥ 20 ॥
ಅನುಜಾನೀಹಮಾಂಸೌಮ್ಯ ಪೂಜಿತೋಽಸ್ಮಿವಿಭೀಷಣ ।
ಮನ್ಯುರ್ನಖಲುಕರ್ತವ್ಯಃಸಖೇತ್ವಾಞ್ಚಾನುಮಾನಯೇ ॥ 21 ॥
ಉಪಸ್ಥಾಪಯಮೇಶೀಘ್ರಂವಿಮಾನಂರಾಕ್ಷಸೇಶ್ವರ ।
ಕೃತಕಾರ್ಯಸ್ಯಮೇವಾಸಃಕಥಂಸ್ಯಾದಿಹಸಮ್ಮತಃ ॥ 22 ॥
ಏವಮುಕ್ತಸ್ತುರಾಮೇಣರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರೋವಿಭೀಷಣಃ ।
ವಿಮಾನಸೂರ್ಯಸಙ್ಕಾಶಮಾಜುಹಾವತ್ವರಾನ್ವಿತಃ ॥ 23 ॥
ತತಃಕಾಞ್ಚನಚಿತ್ರಾಙ್ಗಂವೈದೂರ್ಯಮಣಿವೇದಿಕಮ್ ।
ಕೂಟಾಗಾರೈಃಪರಿಕ್ಷಿಪ್ತಂಸರ್ವತೋರಜತಪ್ರಭಮ್ ॥ 24 ॥
ಪಾಣ್ಡುರಾಭಿಃಪತಾಕಾಭಿರ್ಧ್ವಜೈಶ್ಚಸಮಲಙ್ಕೃತಮ್ ।
ಶೋಭಿತಙ್ಕಾಞ್ಚನೈರ್ಹರ್ಮ್ಯೈರ್ಹೇಮಪದ್ಮವಿಭೂಷಿತೈಃ ॥ 25 ॥
ಪ್ರಕೀರ್ಣಙ್ಕಿಙ್ಕಿಣೀಜಾಲೈರ್ಮುಕ್ತಾಮಣಿಗವಾಕ್ಷಕಮ್ ।
ಘಣ್ಟಾಜಾಲೈಃಪರಿಕ್ಷಿಪ್ತಂಸರ್ವತೋಮಧುರಸ್ವನಮ್ ॥ 26 ॥
ಯನ್ಮೇರುಶಿಖರಾಕಾರನ್ನಿರ್ಮಿತಂವಿಶ್ವಕರ್ಮಣಾ ।
ಬೃಹಭಿರ್ಭೂಷಿತಂಹರ್ಮ್ಯೈರ್ಮುಕ್ತಾರಜತಶೋಭಿತೈಃ ॥ 27 ॥
ತಲೈಸ್ಸ್ಫಟಿಕಚಿತ್ರಾಙ್ಗೈದೂರ್ಯೈಶ್ಚವರಾಸನೈಃ ।
ಮಹಾರ್ಹಾಸ್ತರಣೋಪೇತೈರುಪಪನ್ನಮ್ಮಹಾಧನೈಃ ॥ 28 ॥
ಉಪಸ್ಥಿತಮನಾಧೃಷ್ಯನ್ತದ್ವಿಮಾನಮ್ಮನೋಜವಮ್ ।
ನಿವೇದಯಿತ್ವಾರಾಮಾಯತಸ್ಥೌತತ್ರವಿಭೀಷಣಃ ॥ 29 ॥
ತತ್ಪುಷ್ಪಕಙ್ಕಾಮಗಮಂವಿಮಾನಮುಪಸ್ಥಿತಮ್ಭೂಧರಸನ್ನಿಕಾಶಮ್ ।
ದೃಷ್ಟವಾತದಾವಿಸ್ಮಯಮಾಜಗಾಮರಾಮಸ್ಸಸೌಮಿತ್ರಿರುದಾರಸತ್ತ್ವಃ ॥ 30 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಚತುರ್ವಿಂಶತ್ಯಧಿಕಶತತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha caturviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ |
tāṃrātrimuṣitaṃrāmaṃsukhotthimarindamam |
abravītprāñjalirvākyañjayampṛṣṭavāvibhīṣaṇaḥ || 1 ||
snānānicāṅgarāgāṇivastrāṇyābharaṇāni ca |
candanāni ca divyānimālyānivividhāni ca || 2 ||
alaṅkāravidaścemānāryaḥpadmanibhekṣaṇāḥ |
upasthitāstvāṃvidhavatsnāpayiṣyantirāghava || 3 ||
evamuktastukākutsthaḥ pratyuvācavibhīṣaṇam |
harīnsugrīvamukhyāṃstvaṃsnānenopanimantraya || 4 ||
sa tutāmyatidharmātmāmamahetossukhocitaḥ |
sukumāromahābāhokumāraḥ satyasaṃśrayaḥ || 5 ||
taṃvinākaikayīputrambharatandharmacāriṇam |
na mesnānambahumataṃvastrāṇyābharaṇāni ca || 6 ||
etatpaśyayathākṣiprampratigacchāmatāmpurīm |
ayodhyāṅgacchatohyeṣapanthāḥparamadurgamaḥ || 7 ||
evamuktastukākutsthampratyuvācavibhīṣaṇaḥ |
ahnātvāmprāpayiṣyāmitāmpurīmpārthivātmaja || 8 ||
puṣpakannāmabhadrantevimānaṃsūryasannibham |
mamabhrātuḥkuberasyarāvaṇenabalīyasā || 9 ||
hṛtannirjityasaṅgrāmekāmagandivyamuttamam |
tvadarthampālitañcedantiṣṭhatyatulavikrama || 10 ||
tadidammeghasaṅkāśaṃvimānamihatiṣṭhati |
tenayāsyasiyānenatvamayodhyāṅgatajvaraḥ || 11 ||
ahanteyudyanugrāhyoyadismarasimeguṇān |
vasatāvadihaprājña yadyastimayisauhṛdam || 12 ||
lakṣmaṇenasahabhrātrāvaidehyābhāryayāsaha |
arcitassarvakāmaistvantatorāma gamiṣyasi || 13 ||
prītiyuktasyavihitāṃsasainyaḥsasuhṛdgaṇaḥ |
sakratiyāṃrāmametāvadgṛheṇatvammayodyatām || 14 ||
praṇayādbhahumānāccasauhārdena ca rāghava |
prasādāyāmipreṣyo'haṃ na khalvājñāpayāmite || 15 ||
evamuktastatorāmaḥpratyuvācavibhīṣaṇam |
rakṣasāṃvānarāṇāṃ ca sarveṣāmevaśṛṇvatām || 16 ||
pūjito'smitvayāvīra sācivyenaparantapa |
sarvātmanā ca ceṣṭābhiḥsauhārdenapareṇa ca || 17 ||
na khalvetannakuryāntevacanaṃrākṣaseśvara |
tantumebhrātarandraṣṭumbharatantvaratemanaḥ || 18 ||
mānnivartayituṃyo'saucitrakūṭamupāgataḥ |
śirasāyācatoyasyavacanaṃ na kṛtammayā || 19 ||
kausalyāṃ ca sumitrāṃ ca kaikeyīṃ ca yaśasvinīm |
guhaṃ ca suhṛdañcaivapaurānjanapadaissaha || 20 ||
anujānīhamāṃsaumya pūjito'smivibhīṣaṇa |
manyurnakhalukartavyaḥsakhetvāñcānumānaye || 21 ||
upasthāpayameśīghraṃvimānaṃrākṣaseśvara |
kṛtakāryasyamevāsaḥkathaṃsyādihasammataḥ || 22 ||
evamuktasturāmeṇarākṣasendrovibhīṣaṇaḥ |
vimānasūryasaṅkāśamājuhāvatvarānvitaḥ || 23 ||
tataḥkāñcanacitrāṅgaṃvaidūryamaṇivedikam |
kūṭāgāraiḥparikṣiptaṃsarvatorajataprabham || 24 ||
pāṇḍurābhiḥpatākābhirdhvajaiścasamalaṅkṛtam |
śobhitaṅkāñcanairharmyairhemapadmavibhūṣitaiḥ || 25 ||
prakīrṇaṅkiṅkiṇījālairmuktāmaṇigavākṣakam |
ghaṇṭājālaiḥparikṣiptaṃsarvatomadhurasvanam || 26 ||
yanmeruśikharākārannirmitaṃviśvakarmaṇā |
bṛhabhirbhūṣitaṃharmyairmuktārajataśobhitaiḥ || 27 ||
talaissphaṭikacitrāṅgaidūryaiścavarāsanaiḥ |
mahārhāstaraṇopetairupapannammahādhanaiḥ || 28 ||
upasthitamanādhṛṣyantadvimānammanojavam |
nivedayitvārāmāyatasthautatravibhīṣaṇaḥ || 29 ||
tatpuṣpakaṅkāmagamaṃvimānamupasthitambhūdharasannikāśam |
dṛṣṭavātadāvismayamājagāmarāmassasaumitrirudārasattvaḥ || 30 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe caturviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ चतुर्विंशत्यधिकशततमस्सर्गः ।
तांरात्रिमुषितंरामंसुखोत्थिमरिन्दमम् ।
अब्रवीत्प्राञ्जलिर्वाक्यञ्जयम्पृष्टवाविभीषणः ॥ 1 ॥
स्नानानिचाङ्गरागाणिवस्त्राण्याभरणानि च ।
चन्दनानि च दिव्यानिमाल्यानिविविधानि च ॥ 2 ॥
अलङ्कारविदश्चेमानार्यःपद्मनिभेक्षणाः ।
उपस्थितास्त्वांविधवत्स्नापयिष्यन्तिराघव ॥ 3 ॥
एवमुक्तस्तुकाकुत्स्थः प्रत्युवाचविभीषणम् ।
हरीन्सुग्रीवमुख्यांस्त्वंस्नानेनोपनिमन्त्रय ॥ 4 ॥
स तुताम्यतिधर्मात्माममहेतोस्सुखोचितः ।
सुकुमारोमहाबाहोकुमारः सत्यसंश्रयः ॥ 5 ॥
तंविनाकैकयीपुत्रम्भरतन्धर्मचारिणम् ।
न मेस्नानम्बहुमतंवस्त्राण्याभरणानि च ॥ 6 ॥
एतत्पश्ययथाक्षिप्रम्प्रतिगच्छामताम्पुरीम् ।
अयोध्याङ्गच्छतोह्येषपन्थाःपरमदुर्गमः ॥ 7 ॥
एवमुक्तस्तुकाकुत्स्थम्प्रत्युवाचविभीषणः ।
अह्नात्वाम्प्रापयिष्यामिताम्पुरीम्पार्थिवात्मज ॥ 8 ॥
पुष्पकन्नामभद्रन्तेविमानंसूर्यसन्निभम् ।
ममभ्रातुःकुबेरस्यरावणेनबलीयसा ॥ 9 ॥
हृतन्निर्जित्यसङ्ग्रामेकामगन्दिव्यमुत्तमम् ।
त्वदर्थम्पालितञ्चेदन्तिष्ठत्यतुलविक्रम ॥ 10 ॥
तदिदम्मेघसङ्काशंविमानमिहतिष्ठति ।
तेनयास्यसियानेनत्वमयोध्याङ्गतज्वरः ॥ 11 ॥
अहन्तेयुद्यनुग्राह्योयदिस्मरसिमेगुणान् ।
वसतावदिहप्राज्ञ यद्यस्तिमयिसौहृदम् ॥ 12 ॥
लक्ष्मणेनसहभ्रात्रावैदेह्याभार्ययासह ।
अर्चितस्सर्वकामैस्त्वन्ततोराम गमिष्यसि ॥ 13 ॥
प्रीतियुक्तस्यविहितांससैन्यःससुहृद्गणः ।
सक्रतियांराममेतावद्गृहेणत्वम्मयोद्यताम् ॥ 14 ॥
प्रणयाद्भहुमानाच्चसौहार्देन च राघव ।
प्रसादायामिप्रेष्योऽहं न खल्वाज्ञापयामिते ॥ 15 ॥
एवमुक्तस्ततोरामःप्रत्युवाचविभीषणम् ।
रक्षसांवानराणां च सर्वेषामेवशृण्वताम् ॥ 16 ॥
पूजितोऽस्मित्वयावीर साचिव्येनपरन्तप ।
सर्वात्मना च चेष्टाभिःसौहार्देनपरेण च ॥ 17 ॥
न खल्वेतन्नकुर्यान्तेवचनंराक्षसेश्वर ।
तन्तुमेभ्रातरन्द्रष्टुम्भरतन्त्वरतेमनः ॥ 18 ॥
मान्निवर्तयितुंयोऽसौचित्रकूटमुपागतः ।
शिरसायाचतोयस्यवचनं न कृतम्मया ॥ 19 ॥
कौसल्यां च सुमित्रां च कैकेयीं च यशस्विनीम् ।
गुहं च सुहृदञ्चैवपौरान्जनपदैस्सह ॥ 20 ॥
अनुजानीहमांसौम्य पूजितोऽस्मिविभीषण ।
मन्युर्नखलुकर्तव्यःसखेत्वाञ्चानुमानये ॥ 21 ॥
उपस्थापयमेशीघ्रंविमानंराक्षसेश्वर ।
कृतकार्यस्यमेवासःकथंस्यादिहसम्मतः ॥ 22 ॥
एवमुक्तस्तुरामेणराक्षसेन्द्रोविभीषणः ।
विमानसूर्यसङ्काशमाजुहावत्वरान्वितः ॥ 23 ॥
ततःकाञ्चनचित्राङ्गंवैदूर्यमणिवेदिकम् ।
कूटागारैःपरिक्षिप्तंसर्वतोरजतप्रभम् ॥ 24 ॥
पाण्डुराभिःपताकाभिर्ध्वजैश्चसमलङ्कृतम् ।
शोभितङ्काञ्चनैर्हर्म्यैर्हेमपद्मविभूषितैः ॥ 25 ॥
प्रकीर्णङ्किङ्किणीजालैर्मुक्तामणिगवाक्षकम् ।
घण्टाजालैःपरिक्षिप्तंसर्वतोमधुरस्वनम् ॥ 26 ॥
यन्मेरुशिखराकारन्निर्मितंविश्वकर्मणा ।
बृहभिर्भूषितंहर्म्यैर्मुक्तारजतशोभितैः ॥ 27 ॥
तलैस्स्फटिकचित्राङ्गैदूर्यैश्चवरासनैः ।
महार्हास्तरणोपेतैरुपपन्नम्महाधनैः ॥ 28 ॥
उपस्थितमनाधृष्यन्तद्विमानम्मनोजवम् ।
निवेदयित्वारामायतस्थौतत्रविभीषणः ॥ 29 ॥
तत्पुष्पकङ्कामगमंविमानमुपस्थितम्भूधरसन्निकाशम् ।
दृष्टवातदाविस्मयमाजगामरामस्ससौमित्रिरुदारसत्त्वः ॥ 30 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे चतुर्विंशत्यधिकशततमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha caturviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ |
tāṃrātrimuṣitaṃrāmaṃsukhotthimarindamam |
abravītprāñjalirvākyañjayampṛṣṭavāvibhīṣaṇaḥ || 1 ||
snānānicāṅgarāgāṇivastrāṇyābharaṇāni ca |
candanāni ca divyānimālyānivividhāni ca || 2 ||
alaṅkāravidaścemānāryaḥpadmanibhekṣaṇāḥ |
upasthitāstvāṃvidhavatsnāpayiṣyantirāghava || 3 ||
evamuktastukākutsthaḥ pratyuvācavibhīṣaṇam |
harīnsugrīvamukhyāṃstvaṃsnānenopanimantraya || 4 ||
sa tutāmyatidharmātmāmamahetossukhocitaḥ |
sukumāromahābāhokumāraḥ satyasaṃśrayaḥ || 5 ||
taṃvinākaikayīputrambharatandharmacāriṇam |
na mesnānambahumataṃvastrāṇyābharaṇāni ca || 6 ||
etatpaśyayathākṣiprampratigacchāmatāmpurīm |
ayodhyāṅgacchatohyeṣapanthāḥparamadurgamaḥ || 7 ||
evamuktastukākutsthampratyuvācavibhīṣaṇaḥ |
ahnātvāmprāpayiṣyāmitāmpurīmpārthivātmaja || 8 ||
puṣpakannāmabhadrantevimānaṃsūryasannibham |
mamabhrātuḥkuberasyarāvaṇenabalīyasā || 9 ||
hṛtannirjityasaṅgrāmekāmagandivyamuttamam |
tvadarthampālitañcedantiṣṭhatyatulavikrama || 10 ||
tadidammeghasaṅkāśaṃvimānamihatiṣṭhati |
tenayāsyasiyānenatvamayodhyāṅgatajvaraḥ || 11 ||
ahanteyudyanugrāhyoyadismarasimeguṇān |
vasatāvadihaprājña yadyastimayisauhṛdam || 12 ||
lakṣmaṇenasahabhrātrāvaidehyābhāryayāsaha |
arcitassarvakāmaistvantatorāma gamiṣyasi || 13 ||
prītiyuktasyavihitāṃsasainyaḥsasuhṛdgaṇaḥ |
sakratiyāṃrāmametāvadgṛheṇatvammayodyatām || 14 ||
praṇayādbhahumānāccasauhārdena ca rāghava |
prasādāyāmipreṣyo'haṃ na khalvājñāpayāmite || 15 ||
evamuktastatorāmaḥpratyuvācavibhīṣaṇam |
rakṣasāṃvānarāṇāṃ ca sarveṣāmevaśṛṇvatām || 16 ||
pūjito'smitvayāvīra sācivyenaparantapa |
sarvātmanā ca ceṣṭābhiḥsauhārdenapareṇa ca || 17 ||
na khalvetannakuryāntevacanaṃrākṣaseśvara |
tantumebhrātarandraṣṭumbharatantvaratemanaḥ || 18 ||
mānnivartayituṃyo'saucitrakūṭamupāgataḥ |
śirasāyācatoyasyavacanaṃ na kṛtammayā || 19 ||
kausalyāṃ ca sumitrāṃ ca kaikeyīṃ ca yaśasvinīm |
guhaṃ ca suhṛdañcaivapaurānjanapadaissaha || 20 ||
anujānīhamāṃsaumya pūjito'smivibhīṣaṇa |
manyurnakhalukartavyaḥsakhetvāñcānumānaye || 21 ||
upasthāpayameśīghraṃvimānaṃrākṣaseśvara |
kṛtakāryasyamevāsaḥkathaṃsyādihasammataḥ || 22 ||
evamuktasturāmeṇarākṣasendrovibhīṣaṇaḥ |
vimānasūryasaṅkāśamājuhāvatvarānvitaḥ || 23 ||
tataḥkāñcanacitrāṅgaṃvaidūryamaṇivedikam |
kūṭāgāraiḥparikṣiptaṃsarvatorajataprabham || 24 ||
pāṇḍurābhiḥpatākābhirdhvajaiścasamalaṅkṛtam |
śobhitaṅkāñcanairharmyairhemapadmavibhūṣitaiḥ || 25 ||
prakīrṇaṅkiṅkiṇījālairmuktāmaṇigavākṣakam |
ghaṇṭājālaiḥparikṣiptaṃsarvatomadhurasvanam || 26 ||
yanmeruśikharākārannirmitaṃviśvakarmaṇā |
bṛhabhirbhūṣitaṃharmyairmuktārajataśobhitaiḥ || 27 ||
talaissphaṭikacitrāṅgaidūryaiścavarāsanaiḥ |
mahārhāstaraṇopetairupapannammahādhanaiḥ || 28 ||
upasthitamanādhṛṣyantadvimānammanojavam |
nivedayitvārāmāyatasthautatravibhīṣaṇaḥ || 29 ||
tatpuṣpakaṅkāmagamaṃvimānamupasthitambhūdharasannikāśam |
dṛṣṭavātadāvismayamājagāmarāmassasaumitrirudārasattvaḥ || 30 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe caturviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.