ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ಪಞ್ಚಪಞ್ಚಾಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ವಜ್ರದಂಷ್ಟ್ರಂಹತಂಶ್ರುತ್ವಾವಾಲಿಪುತ್ರೇಣರಾವಣಃ ।
ಬಲಾಧ್ಯಕ್ಷಮುವಾಚೇದಙ್ಕೃತಾಞ್ಜಲಿಮುಪಸ್ಥಿತಮ್ ॥ 1 ॥
ಶೀಘ್ರನ್ನಿರ್ಯಾನ್ತುದುರ್ಧರ್ಷಾರಾಕ್ಷಸಾಭೀಮವಿಕ್ರಮಾಃ ।
ಅಕಮ್ಪನಮ್ಪುರಸ್ಕೃತ್ಯಸರ್ವಶಸ್ತ್ರಪ್ರಕೋವಿದಮ್ ॥ 2 ॥
ಏಷಶಾಸ್ತಾಚಗೋಪ್ತಾಚನೇತಾಚಯುಧಿಸತ್ತಮಃ ।
ಭೂತಿಕಾಮಶ್ಚಮೇನಿತ್ಯನ್ನಿತ್ಯಞ್ಚಸಮರಪ್ರಿಯಃ ॥ 3 ॥
ಏಷಜೇಷ್ಯತಿಕಾಕತ್ಸ್ಥೌಸುಗ್ರೀವಞ್ಚಮಹಾಬಲಮ್ ।
ವಾನರಾಂಶ್ಚಾಪರಾನ್ ಘೋರಾನ್ ಹನಿಷ್ಯತಿಪರನ್ತಪಃ ॥ 4 ॥
ಪರಿಗೃಹ್ಯ ಸ ತಾಮಾಜ್ಞಾಂ ರಾವಣಸ್ಯ ಮಹಾಬಲಃ ।
ಬಲಂ ಸಮ್ಪ್ರೇರಯಾಮಾಸ ತದಾ ಲಘುಪರಾಕ್ರಮಃ ॥ 5 ॥
ತತೋನಾನಾಪ್ರಹರಣಾಭೀಮಾಕ್ಷಾಭೀಮದರ್ಶನಾಃ ।
ನಿಷ್ಪೇತೂರಾಕ್ಷಸಾಮುಖ್ಯಾಬಲಾಧ್ಯಕ್ಷಪ್ರಚೋದಿತಾಃ ॥ 6 ॥
ರಥಮಾಸ್ಥಾಯವಿಪುಲನ್ತಪ್ತಕಾಞ್ಚನಭೂಷಣಮ್ ।
ಮೇಘಾಭೋಮೇಘವರ್ಣಶ್ಚಮೇಘಸ್ವನಮಹಾಸ್ವನಃ ॥ 7 ॥
ರಾಕ್ಷಸೈಃಸಮ್ವೃತೋಘೋರೈಸ್ತದಾನಿರ್ಯಾತ್ಯಕಮ್ಪನಃ ।
ನಹಿಕಮ್ಪಯಿತುಂಶಕ್ಯಃಸುರೈರಪಿಮಹಾಮೃಧೇ ॥ 8 ॥
ಅಕಮ್ಪನಸ್ ತತಸ್ ತೇಷಾಂ ಆದಿತ್ಯ;ಇವ ತೇಜಸಾ ।
ತಸ್ಯ ನಿಧಾವಮಾನಸ್ಯ ಸಮ್ರಬ್ಧಸ್ಯ ಯುಯುತ್ಸಯಾ ॥ 9 ॥
ಅಕಸ್ಮಾದ್ದೈನ್ಯಮಾಗಚ್ಛದ್ಧಯಾನಾಂರಥವಾಹಿನಾಮ್ ।
ವ್ಯಸ್ಫುರನ್ನಯನಞ್ಚಾಸ್ಯಸವ್ಯಂಯುದ್ಧಾಭಿನದನಿನಃ ॥ 10 ॥
ವಿವರ್ಣೋಮುಖವರ್ಣಶ್ಚಗದ್ಗದಶ್ಚಾಭವತ್ಸ್ವನಃ ।
ಅಭವತ್ಸುದಿನೇಕಾಲೇದುರ್ದಿನಂರೂಕ್ಷಮಾರುತಮ್ ॥ 11 ॥
ಊಚುಃಖಗಮೃಗಾಃಸರ್ವೇವಾಚಃಕ್ರೂರಾಭಯಾವಹಾಃ ।
ಸಸಿಂಹಾಪಚಿತ್ಕನ್ಧಃಶಾರ್ದೂಲಸಮವಿಕ್ರಮಃ ॥ 12 ॥
ತಾನುತ್ಪಾತಾನಚಿನ್ಸ್ಸೈವನಿರ್ಜಗಾಮರಣಾಜಿರಮ್ ।
ತಥಾನಿರ್ಗಚ್ಛತಸ್ತಸ್ಯರಕ್ಷಸಸ್ಸಹರಾಕ್ಷಸೈಃ ॥ 13 ॥
ಬಭೂವಸುಮಹಾನ್ನಾದಃಕ್ಷೋಭಯನ್ನಿವಸಾಗರಮ್ ।
ತೇನಶಬ್ದೇನವಿತ್ರಸ್ತಾವಾನರಾಣಾಮ್ಮಹಾಚಮೂಃ ॥ 14 ॥
ದ್ರುಮಶೈಲಪ್ರಹಾರಾಣಾಂಯೋದ್ಧುಂಸಮುಪತಿಷ್ಠತಮ್ ।
ತೇಷಾಂಯುದ್ಧಮ್ಮಹಾರೌದ್ರಂಸಞ್ಜಜ್ಞೇಕಪಿರಕ್ಷಸಾಮ್ ॥ 15 ॥
ರಾಮರಾವಣಯೋರರ್ಧೇಸಮಭಿತ್ಯಕ್ತಜೀವಿನಾಮ್ ।
ಸರ್ವೇಹ್ಯತಿಬಲಾಃಶೂರಾಃಸರ್ವೇಪರ್ವತಸನ್ನಿಭಾಃ ॥ 16 ॥
ಹರಯೋರಾಕ್ಷಸಾಶ್ಚೈವಪರಸ್ಪರಜಿಘಾಂಸವಃ ।
ತೇಷಾಂವಿವರ್ಧತಾಂಶಬ್ದಃಸಂಯುಗೇಽತಿತರಸ್ವಿನಾಮ್ ॥ 17 ॥
ಶುಶ್ರುವೇಸುಮಹಾನ್ ಕೋಪಾದನ್ಯೋನ್ಯಮಭಿಗರ್ಜತಾಮ್ ।
ರಜಶ್ಚಾರುಣವರ್ಣಾಭಂಸುಭೀಮಮಭವದ್ ಭೃಶಮ್ ॥ 18 ॥
ಉದ್ಧತಂಹರಿರಕ್ಷೋಭಿಃಸಂರುರೋಧದಿಶೋದಶ ।
ಅನ್ಯೋನ್ಯಂರಜಸಾತೇನಕೌಶೇಯೋದ್ಧೂತಪಾಣ್ಡುನಾ ॥ 19 ॥
ಸಮ್ವೃತಾನಿಚಭೂತಾನಿದದೃಶುರ್ನರಣಾಜಿರೇ ।
ನಧ್ವಜೋನಪತಾಕಾವಾಚರ್ಮವಾತುರಗೋಽಪಿವಾ ॥ 20 ॥
ಆಯುಧಂಸ್ಯನ್ದನೋವಾಪಿದದೃಶೇತೇನರೇಣುನಾ ।
ಶಬ್ದಶ್ಚಸುಮಹಾಂಸ್ತೇಷಾನ್ನರ್ದತಾಮಭಿಧಾವತಾಮ್ ॥ 21 ॥
ಶ್ರೂಯತೇತುಮುಲೋಯುದ್ಧೇನರೂಪಾಣಿಚಕಾಶಿರೇ ।
ಹರೀನೇವಸುಸಂರುಷ್ಟಾಹರಯೋಜಘ್ನುರಾಹವೇ ॥ 22 ॥
ರಾಕ್ಷಸಾರಾಕ್ಷಸಾಂಶ್ಚಾಪಿನಿಜಘ್ನುಸ್ತಿಮಿರೇತದಾ ।
ತೇಪರಾಂಶ್ಚವಿನಿಘ್ನನ್ತಃಸ್ವಾಂಶ್ಚವಾನರರಾಕ್ಷಸಾಃ ॥ 23 ॥
ರುಧಿರಾರ್ದ್ರಾನ್ತದಾಚಕ್ರುರ್ಮಹೀಮ್ಪಙ್ಕಾನುಲೇಪನಾಮ್ ।
ತತಸ್ತುರುಧಿರೌಘೇಣಸಿಕ್ತಂಹ್ಯಪಗತಂರಜಃ ॥ 24 ॥
ಶರೀರಶವಸಙ್ಕೀರ್ಣಾಬಭೂವಚವಸುನ್ಧರಾ ।
ದ್ರುಮಶಕ್ತಿಗದಾಪ್ರಾಸೈಶ್ಶಿಲಾಪರಿಘತೋಮರೈಃ ॥ 25 ॥
ಹರಯೋರಾಕ್ಷಸಾಶ್ಚೈವಸ್ತೂರ್ಣಞ್ಜಘ್ನುರನ್ಯೋನ್ಯಮೋಜಸಾ ।
ಬಾಹುಭಿಃಪರಿಘಾಕಾರೈರ್ಯುಧ್ಯನ್ತಃಪರ್ವತೋಪಮಾಃ ॥ 26 ॥
ಹರಯೋಭೀಮಕರ್ಮಾಣೋರಾಕ್ಷಸಾನ್ಝಘ್ನುರಾಹವೇ ।
ರಾಕ್ಷಸಾಸ್ತ್ವಭಿಸಙ್ಕ್ರುದ್ಧಾಃಪ್ರಾಸತೋಮರಪಾಣಯಃ ॥ 27 ॥
ಕಪೀನ್ನಿಜಘ್ನಿರೇತತ್ರಶಸ್ತ್ರಃಪರಮದಾರುಣೈಃ ।
ಅಕಮ್ಪನಸ್ಸುಸಙ್ಕ್ರುದ್ಧೋರಾಕ್ಷಸಾನಾಞ್ಚಮೂಪತಿಃ ॥ 28 ॥
ಸಮ್ಹರ್ಷಯತಿತಾನ್ಸರ್ವಾನ್ರಾಕ್ಷಸಾಭನಿಮವಿಕ್ರಮಾನ್ ।
ಹರಯಸ್ತ್ವಪಿರಕ್ಷಾಂಸಿಮಹಾದ್ರುಮಮಹಾಶ್ಮಭಿಃ ॥ 29 ॥
ವಿದಾರಯನ್ತ್ಯಭಿಕ್ರಮ್ಯಶಸ್ತ್ರಾಣ್ಯಾಚ್ಛಿದ್ಯವೀರ್ಯತಃ ।
ಏತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇವೀರಾಹರಯಃಕುಮುದೋನಲಃ ॥ 30 ॥
ಮೈನ್ದಶ್ಚಪರಮಕ್ರುದ್ಧಾಶ್ಚಕ್ರುರ್ವೇಗಮನುತ್ತಮಮ್ ।
ತೇತುವೃಕ್ಷೈರ್ಮಹಾವೀರಾರಾಕ್ಷಸಾನಾಞ್ಚಮೂಮುಖೇ ॥ 31 ॥
ಕದನಂಸುಮಹಚ್ಚಕ್ರುರ್ಲೀಲಯಾಹರಿಪುಙ್ಗವಾಃ ।
ಮಮನ್ಥೂರಾಕ್ಷಸಾನ್ ಸರ್ವೇವಾನರಾಗಣಶೋಭೃಶಮ್ ॥ 32 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಪಞ್ಚಪಞ್ಚಾಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha pañcapañcāśassargaḥ |
vajradaṃṣṭraṃhataṃśrutvāvāliputreṇarāvaṇaḥ |
balādhyakṣamuvācedaṅkṛtāñjalimupasthitam || 1 ||
śīghranniryāntudurdharṣārākṣasābhīmavikramāḥ |
akampanampuraskṛtyasarvaśastraprakovidam || 2 ||
eṣaśāstācagoptācanetācayudhisattamaḥ |
bhūtikāmaścamenityannityañcasamarapriyaḥ || 3 ||
eṣajeṣyatikākatsthausugrīvañcamahābalam |
vānarāṃścāparān ghorān haniṣyatiparantapaḥ || 4 ||
parigṛhya sa tāmājñāṃ rāvaṇasya mahābalaḥ |
balaṃ samprerayāmāsa tadā laghuparākramaḥ || 5 ||
tatonānāpraharaṇābhīmākṣābhīmadarśanāḥ |
niṣpetūrākṣasāmukhyābalādhyakṣapracoditāḥ || 6 ||
rathamāsthāyavipulantaptakāñcanabhūṣaṇam |
meghābhomeghavarṇaścameghasvanamahāsvanaḥ || 7 ||
rākṣasaiḥsamvṛtoghoraistadāniryātyakampanaḥ |
nahikampayituṃśakyaḥsurairapimahāmṛdhe || 8 ||
akampanas tatas teṣāṃ āditya;iva tejasā |
tasya nidhāvamānasya samrabdhasya yuyutsayā || 9 ||
akasmāddainyamāgacchaddhayānāṃrathavāhinām |
vyasphurannayanañcāsyasavyaṃyuddhābhinadaninaḥ || 10 ||
vivarṇomukhavarṇaścagadgadaścābhavatsvanaḥ |
abhavatsudinekāledurdinaṃrūkṣamārutam || 11 ||
ūcuḥkhagamṛgāḥsarvevācaḥkrūrābhayāvahāḥ |
sasiṃhāpacitkandhaḥśārdūlasamavikramaḥ || 12 ||
tānutpātānacinssaivanirjagāmaraṇājiram |
tathānirgacchatastasyarakṣasassaharākṣasaiḥ || 13 ||
babhūvasumahānnādaḥkṣobhayannivasāgaram |
tenaśabdenavitrastāvānarāṇāmmahācamūḥ || 14 ||
drumaśailaprahārāṇāṃyoddhuṃsamupatiṣṭhatam |
teṣāṃyuddhammahāraudraṃsañjajñekapirakṣasām || 15 ||
rāmarāvaṇayorardhesamabhityaktajīvinām |
sarvehyatibalāḥśūrāḥsarveparvatasannibhāḥ || 16 ||
harayorākṣasāścaivaparasparajighāṃsavaḥ |
teṣāṃvivardhatāṃśabdaḥsaṃyuge'titarasvinām || 17 ||
śuśruvesumahān kopādanyonyamabhigarjatām |
rajaścāruṇavarṇābhaṃsubhīmamabhavad bhṛśam || 18 ||
uddhataṃharirakṣobhiḥsaṃrurodhadiśodaśa |
anyonyaṃrajasātenakauśeyoddhūtapāṇḍunā || 19 ||
samvṛtānicabhūtānidadṛśurnaraṇājire |
nadhvajonapatākāvācarmavāturago'pivā || 20 ||
āyudhaṃsyandanovāpidadṛśetenareṇunā |
śabdaścasumahāṃsteṣānnardatāmabhidhāvatām || 21 ||
śrūyatetumuloyuddhenarūpāṇicakāśire |
harīnevasusaṃruṣṭāharayojaghnurāhave || 22 ||
rākṣasārākṣasāṃścāpinijaghnustimiretadā |
teparāṃścavinighnantaḥsvāṃścavānararākṣasāḥ || 23 ||
rudhirārdrāntadācakrurmahīmpaṅkānulepanām |
tatasturudhiraugheṇasiktaṃhyapagataṃrajaḥ || 24 ||
śarīraśavasaṅkīrṇābabhūvacavasundharā |
drumaśaktigadāprāsaiśśilāparighatomaraiḥ || 25 ||
harayorākṣasāścaivastūrṇañjaghnuranyonyamojasā |
bāhubhiḥparighākārairyudhyantaḥparvatopamāḥ || 26 ||
harayobhīmakarmāṇorākṣasānjhaghnurāhave |
rākṣasāstvabhisaṅkruddhāḥprāsatomarapāṇayaḥ || 27 ||
kapīnnijaghniretatraśastraḥparamadāruṇaiḥ |
akampanassusaṅkruddhorākṣasānāñcamūpatiḥ || 28 ||
samharṣayatitānsarvānrākṣasābhanimavikramān |
harayastvapirakṣāṃsimahādrumamahāśmabhiḥ || 29 ||
vidārayantyabhikramyaśastrāṇyācchidyavīryataḥ |
etasminnantarevīrāharayaḥkumudonalaḥ || 30 ||
maindaścaparamakruddhāścakrurvegamanuttamam |
tetuvṛkṣairmahāvīrārākṣasānāñcamūmukhe || 31 ||
kadanaṃsumahaccakrurlīlayāharipuṅgavāḥ |
mamanthūrākṣasān sarvevānarāgaṇaśobhṛśam || 32 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcapañcāśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ पञ्चपञ्चाशस्सर्गः ।
वज्रदंष्ट्रंहतंश्रुत्वावालिपुत्रेणरावणः ।
बलाध्यक्षमुवाचेदङ्कृताञ्जलिमुपस्थितम् ॥ 1 ॥
शीघ्रन्निर्यान्तुदुर्धर्षाराक्षसाभीमविक्रमाः ।
अकम्पनम्पुरस्कृत्यसर्वशस्त्रप्रकोविदम् ॥ 2 ॥
एषशास्ताचगोप्ताचनेताचयुधिसत्तमः ।
भूतिकामश्चमेनित्यन्नित्यञ्चसमरप्रियः ॥ 3 ॥
एषजेष्यतिकाकत्स्थौसुग्रीवञ्चमहाबलम् ।
वानरांश्चापरान् घोरान् हनिष्यतिपरन्तपः ॥ 4 ॥
परिगृह्य स तामाज्ञां रावणस्य महाबलः ।
बलं सम्प्रेरयामास तदा लघुपराक्रमः ॥ 5 ॥
ततोनानाप्रहरणाभीमाक्षाभीमदर्शनाः ।
निष्पेतूराक्षसामुख्याबलाध्यक्षप्रचोदिताः ॥ 6 ॥
रथमास्थायविपुलन्तप्तकाञ्चनभूषणम् ।
मेघाभोमेघवर्णश्चमेघस्वनमहास्वनः ॥ 7 ॥
राक्षसैःसम्वृतोघोरैस्तदानिर्यात्यकम्पनः ।
नहिकम्पयितुंशक्यःसुरैरपिमहामृधे ॥ 8 ॥
अकम्पनस् ततस् तेषां आदित्य;इव तेजसा ।
तस्य निधावमानस्य सम्रब्धस्य युयुत्सया ॥ 9 ॥
अकस्माद्दैन्यमागच्छद्धयानांरथवाहिनाम् ।
व्यस्फुरन्नयनञ्चास्यसव्यंयुद्धाभिनदनिनः ॥ 10 ॥
विवर्णोमुखवर्णश्चगद्गदश्चाभवत्स्वनः ।
अभवत्सुदिनेकालेदुर्दिनंरूक्षमारुतम् ॥ 11 ॥
ऊचुःखगमृगाःसर्वेवाचःक्रूराभयावहाः ।
ससिंहापचित्कन्धःशार्दूलसमविक्रमः ॥ 12 ॥
तानुत्पातानचिन्स्सैवनिर्जगामरणाजिरम् ।
तथानिर्गच्छतस्तस्यरक्षसस्सहराक्षसैः ॥ 13 ॥
बभूवसुमहान्नादःक्षोभयन्निवसागरम् ।
तेनशब्देनवित्रस्तावानराणाम्महाचमूः ॥ 14 ॥
द्रुमशैलप्रहाराणांयोद्धुंसमुपतिष्ठतम् ।
तेषांयुद्धम्महारौद्रंसञ्जज्ञेकपिरक्षसाम् ॥ 15 ॥
रामरावणयोरर्धेसमभित्यक्तजीविनाम् ।
सर्वेह्यतिबलाःशूराःसर्वेपर्वतसन्निभाः ॥ 16 ॥
हरयोराक्षसाश्चैवपरस्परजिघांसवः ।
तेषांविवर्धतांशब्दःसंयुगेऽतितरस्विनाम् ॥ 17 ॥
शुश्रुवेसुमहान् कोपादन्योन्यमभिगर्जताम् ।
रजश्चारुणवर्णाभंसुभीममभवद् भृशम् ॥ 18 ॥
उद्धतंहरिरक्षोभिःसंरुरोधदिशोदश ।
अन्योन्यंरजसातेनकौशेयोद्धूतपाण्डुना ॥ 19 ॥
सम्वृतानिचभूतानिददृशुर्नरणाजिरे ।
नध्वजोनपताकावाचर्मवातुरगोऽपिवा ॥ 20 ॥
आयुधंस्यन्दनोवापिददृशेतेनरेणुना ।
शब्दश्चसुमहांस्तेषान्नर्दतामभिधावताम् ॥ 21 ॥
श्रूयतेतुमुलोयुद्धेनरूपाणिचकाशिरे ।
हरीनेवसुसंरुष्टाहरयोजघ्नुराहवे ॥ 22 ॥
राक्षसाराक्षसांश्चापिनिजघ्नुस्तिमिरेतदा ।
तेपरांश्चविनिघ्नन्तःस्वांश्चवानरराक्षसाः ॥ 23 ॥
रुधिरार्द्रान्तदाचक्रुर्महीम्पङ्कानुलेपनाम् ।
ततस्तुरुधिरौघेणसिक्तंह्यपगतंरजः ॥ 24 ॥
शरीरशवसङ्कीर्णाबभूवचवसुन्धरा ।
द्रुमशक्तिगदाप्रासैश्शिलापरिघतोमरैः ॥ 25 ॥
हरयोराक्षसाश्चैवस्तूर्णञ्जघ्नुरन्योन्यमोजसा ।
बाहुभिःपरिघाकारैर्युध्यन्तःपर्वतोपमाः ॥ 26 ॥
हरयोभीमकर्माणोराक्षसान्झघ्नुराहवे ।
राक्षसास्त्वभिसङ्क्रुद्धाःप्रासतोमरपाणयः ॥ 27 ॥
कपीन्निजघ्निरेतत्रशस्त्रःपरमदारुणैः ।
अकम्पनस्सुसङ्क्रुद्धोराक्षसानाञ्चमूपतिः ॥ 28 ॥
सम्हर्षयतितान्सर्वान्राक्षसाभनिमविक्रमान् ।
हरयस्त्वपिरक्षांसिमहाद्रुममहाश्मभिः ॥ 29 ॥
विदारयन्त्यभिक्रम्यशस्त्राण्याच्छिद्यवीर्यतः ।
एतस्मिन्नन्तरेवीराहरयःकुमुदोनलः ॥ 30 ॥
मैन्दश्चपरमक्रुद्धाश्चक्रुर्वेगमनुत्तमम् ।
तेतुवृक्षैर्महावीराराक्षसानाञ्चमूमुखे ॥ 31 ॥
कदनंसुमहच्चक्रुर्लीलयाहरिपुङ्गवाः ।
ममन्थूराक्षसान् सर्वेवानरागणशोभृशम् ॥ 32 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे पञ्चपञ्चाशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha pañcapañcāśassargaḥ |
vajradaṃṣṭraṃhataṃśrutvāvāliputreṇarāvaṇaḥ |
balādhyakṣamuvācedaṅkṛtāñjalimupasthitam || 1 ||
śīghranniryāntudurdharṣārākṣasābhīmavikramāḥ |
akampanampuraskṛtyasarvaśastraprakovidam || 2 ||
eṣaśāstācagoptācanetācayudhisattamaḥ |
bhūtikāmaścamenityannityañcasamarapriyaḥ || 3 ||
eṣajeṣyatikākatsthausugrīvañcamahābalam |
vānarāṃścāparān ghorān haniṣyatiparantapaḥ || 4 ||
parigṛhya sa tāmājñāṃ rāvaṇasya mahābalaḥ |
balaṃ samprerayāmāsa tadā laghuparākramaḥ || 5 ||
tatonānāpraharaṇābhīmākṣābhīmadarśanāḥ |
niṣpetūrākṣasāmukhyābalādhyakṣapracoditāḥ || 6 ||
rathamāsthāyavipulantaptakāñcanabhūṣaṇam |
meghābhomeghavarṇaścameghasvanamahāsvanaḥ || 7 ||
rākṣasaiḥsamvṛtoghoraistadāniryātyakampanaḥ |
nahikampayituṃśakyaḥsurairapimahāmṛdhe || 8 ||
akampanas tatas teṣāṃ āditya;iva tejasā |
tasya nidhāvamānasya samrabdhasya yuyutsayā || 9 ||
akasmāddainyamāgacchaddhayānāṃrathavāhinām |
vyasphurannayanañcāsyasavyaṃyuddhābhinadaninaḥ || 10 ||
vivarṇomukhavarṇaścagadgadaścābhavatsvanaḥ |
abhavatsudinekāledurdinaṃrūkṣamārutam || 11 ||
ūcuḥkhagamṛgāḥsarvevācaḥkrūrābhayāvahāḥ |
sasiṃhāpacitkandhaḥśārdūlasamavikramaḥ || 12 ||
tānutpātānacinssaivanirjagāmaraṇājiram |
tathānirgacchatastasyarakṣasassaharākṣasaiḥ || 13 ||
babhūvasumahānnādaḥkṣobhayannivasāgaram |
tenaśabdenavitrastāvānarāṇāmmahācamūḥ || 14 ||
drumaśailaprahārāṇāṃyoddhuṃsamupatiṣṭhatam |
teṣāṃyuddhammahāraudraṃsañjajñekapirakṣasām || 15 ||
rāmarāvaṇayorardhesamabhityaktajīvinām |
sarvehyatibalāḥśūrāḥsarveparvatasannibhāḥ || 16 ||
harayorākṣasāścaivaparasparajighāṃsavaḥ |
teṣāṃvivardhatāṃśabdaḥsaṃyuge'titarasvinām || 17 ||
śuśruvesumahān kopādanyonyamabhigarjatām |
rajaścāruṇavarṇābhaṃsubhīmamabhavad bhṛśam || 18 ||
uddhataṃharirakṣobhiḥsaṃrurodhadiśodaśa |
anyonyaṃrajasātenakauśeyoddhūtapāṇḍunā || 19 ||
samvṛtānicabhūtānidadṛśurnaraṇājire |
nadhvajonapatākāvācarmavāturago'pivā || 20 ||
āyudhaṃsyandanovāpidadṛśetenareṇunā |
śabdaścasumahāṃsteṣānnardatāmabhidhāvatām || 21 ||
śrūyatetumuloyuddhenarūpāṇicakāśire |
harīnevasusaṃruṣṭāharayojaghnurāhave || 22 ||
rākṣasārākṣasāṃścāpinijaghnustimiretadā |
teparāṃścavinighnantaḥsvāṃścavānararākṣasāḥ || 23 ||
rudhirārdrāntadācakrurmahīmpaṅkānulepanām |
tatasturudhiraugheṇasiktaṃhyapagataṃrajaḥ || 24 ||
śarīraśavasaṅkīrṇābabhūvacavasundharā |
drumaśaktigadāprāsaiśśilāparighatomaraiḥ || 25 ||
harayorākṣasāścaivastūrṇañjaghnuranyonyamojasā |
bāhubhiḥparighākārairyudhyantaḥparvatopamāḥ || 26 ||
harayobhīmakarmāṇorākṣasānjhaghnurāhave |
rākṣasāstvabhisaṅkruddhāḥprāsatomarapāṇayaḥ || 27 ||
kapīnnijaghniretatraśastraḥparamadāruṇaiḥ |
akampanassusaṅkruddhorākṣasānāñcamūpatiḥ || 28 ||
samharṣayatitānsarvānrākṣasābhanimavikramān |
harayastvapirakṣāṃsimahādrumamahāśmabhiḥ || 29 ||
vidārayantyabhikramyaśastrāṇyācchidyavīryataḥ |
etasminnantarevīrāharayaḥkumudonalaḥ || 30 ||
maindaścaparamakruddhāścakrurvegamanuttamam |
tetuvṛkṣairmahāvīrārākṣasānāñcamūmukhe || 31 ||
kadanaṃsumahaccakrurlīlayāharipuṅgavāḥ |
mamanthūrākṣasān sarvevānarāgaṇaśobhṛśam || 32 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcapañcāśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.