𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌅𑌷𑍍𑌟𑌮𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌸 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌧𑍍𑌯𑍇 𑌭𑌵𑌨𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌂𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌂 𑌮𑌹𑌦𑍍𑌵𑌿𑌮𑌾𑌨𑌂 𑌮𑌣𑌿𑌵𑌜𑍍𑌰𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌪𑍍𑌰𑌤𑌪𑍍𑌤𑌜𑌾𑌮𑍍𑌬𑍂𑌨𑌦𑌜𑌾𑌲𑌕𑍃𑌤𑍍𑌰𑌿𑌮𑌂 𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶 𑌵𑍀𑌰𑌃 𑌪𑌵𑌨𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 𑌕𑌪𑌿𑌃 ॥ 1 ॥
𑌤𑌦𑌪𑍍𑌰𑌮𑍇𑌯𑌾𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌕𑌾𑌰𑌕𑍃𑌤𑍍𑌰𑌿𑌮𑌂 𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌸𑍍𑌵𑌯𑌂 𑌸𑌾𑌧𑍍𑌵𑌿𑌤𑌿 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌵𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ।
𑌦𑌿𑌵𑌂 𑌗𑌤𑌂 𑌵𑌾𑌯𑍁𑌪𑌥𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌿𑌤𑌂 𑌵𑍍𑌯𑌰𑌾𑌜𑌤𑌾𑌦𑌿𑌤𑍍𑌯𑌪𑌥𑌸𑍍𑌯 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌵𑌤𑍍 ॥ 2 ॥
𑌨 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌕𑌿𑌞𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌯𑌤𑍍𑌨𑌤𑍋 𑌨 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌕𑌿𑌞𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌹𑌰𑌤𑍍𑌨𑌵𑌤𑍍 ।
𑌨 𑌤𑍇 𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌾 𑌨𑌿𑌯𑌤𑌾𑌃 𑌸𑍁𑌰𑍇𑌷𑍍𑌵𑌪𑌿 𑌨 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌕𑌿𑌞𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨 𑌮𑌹𑌾𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌵𑌤𑍍 ॥ 3 ॥
𑌤𑌪𑌃 𑌸𑌮𑌾𑌧𑌾𑌨𑌪𑌰𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑌾𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌂 𑌮𑌨𑌃 𑌸𑌮𑌾𑌧𑌾𑌨𑌵𑌿𑌚𑌾𑌰𑌚𑌾𑌰𑌿𑌣𑌮𑍍 ।
𑌅𑌨𑍇𑌕𑌸𑌂𑌸𑍍𑌥𑌾𑌨𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌨𑌿𑌰𑍍𑌮𑌿𑌤𑌂 𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍁𑌲𑍍𑌯𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌮𑍍 ॥ 4 ॥
𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌮𑌾𑌲𑌮𑍍𑌬𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌸𑌂𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌂 𑌵𑌿𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑌕𑍂𑌟𑌂 𑌬𑌹𑍁𑌕𑍂𑌟𑌮𑌣𑍍𑌡𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌮𑌨𑍋𑌽𑌭𑌿𑌰𑌾𑌮𑌂 𑌶𑌰𑌦𑌿𑌨𑍍𑌦𑍁𑌨𑌿𑌰𑍍𑌮𑌲𑌂 𑌵𑌿𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑌕𑍂𑌟𑌂 𑌶𑌿𑌖𑌰𑌂 𑌗𑌿𑌰𑍇𑌰𑍍𑌯𑌥𑌾 ॥ 5 ॥
𑌵𑌹𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌯𑌂 𑌕𑍁𑌣𑍍𑌡𑌲𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑌾𑌨𑌨𑌾𑌃 𑌮𑌹𑌾𑌶𑌨𑌾 𑌵𑍍𑌯𑍋𑌮𑌚𑌰𑌾 𑌨𑌿𑌶𑌾𑌚𑌰𑌾𑌃 ।
𑌵𑌿𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌵𑌿𑌧𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑌵𑌿𑌶𑌾𑌲𑌲𑍋𑌚𑌨𑌾𑌃 𑌮𑌹𑌾𑌜𑌵𑌾 𑌭𑍂𑌤𑌗𑌣𑌾𑌃 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌶𑌃 ॥ 6 ॥
𑌵𑌸𑌨𑍍𑌤𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑍋𑌤𑍍𑌕𑌰𑌚𑌾𑌰𑍁𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌂 𑌵𑌸𑌨𑍍𑌤𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑌪𑌿 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌮𑍍 ।
𑌸 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌕𑌂 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌵𑌿𑌮𑌾𑌨𑌮𑍁𑌤𑍍𑌤𑌮𑌂 𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑌵𑍀𑌰𑌸𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ॥ 7 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌅𑌷𑍍𑌟𑌮𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha aṣṭamassargaḥ |
sa tasya madhye bhavanasya saṃsthitaṃ mahadvimānaṃ maṇivajracitritam |
prataptajāmbūnadajālakṛtrimaṃ dadarśa vīraḥ pavanātmajaḥ kapiḥ || 1 ||
tadaprameyāpratikārakṛtrimaṃ kṛtaṃ svayaṃ sādhviti viśvakarmaṇā |
divaṃ gataṃ vāyupathapratiṣṭhitaṃ vyarājatādityapathasya lakṣmavat || 2 ||
na tatra kiñcinna kṛtaṃ prayatnato na tatra kiñcinna mahārharatnavat |
na te viśeṣā niyatāḥ sureṣvapi na tatra kiñcinna mahāviśeṣavat || 3 ||
tapaḥ samādhānaparākramārjitaṃ manaḥ samādhānavicāracāriṇam |
anekasaṃsthānaviśeṣanirmitaṃ tatastatastulyaviśeṣadarśanam || 4 ||
viśeṣamālambya viśeṣasaṃsthitaṃ vicitrakūṭaṃ bahukūṭamaṇḍitam |
mano'bhirāmaṃ śaradindunirmalaṃ vicitrakūṭaṃ śikharaṃ gireryathā || 5 ||
vahanti yaṃ kuṇḍalaśobhitānanāḥ mahāśanā vyomacarā niśācarāḥ |
vivṛttavidhvastaviśālalocanāḥ mahājavā bhūtagaṇāḥ sahasraśaḥ || 6 ||
vasantapuṣpotkaracārudarśanaṃ vasantamāsādapi kāntadarśanam |
sa puṣpakaṃ tatra vimānamuttamaṃ dadarśa tadvānaravīrasattamaḥ || 7 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe aṣṭamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे सुन्दरकाण्डम् ।
अथ अष्टमस्सर्गः ।
स तस्य मध्ये भवनस्य संस्थितं महद्विमानं मणिवज्रचित्रितम् ।
प्रतप्तजाम्बूनदजालकृत्रिमं ददर्श वीरः पवनात्मजः कपिः ॥ 1 ॥
तदप्रमेयाप्रतिकारकृत्रिमं कृतं स्वयं साध्विति विश्वकर्मणा ।
दिवं गतं वायुपथप्रतिष्ठितं व्यराजतादित्यपथस्य लक्ष्मवत् ॥ 2 ॥
न तत्र किञ्चिन्न कृतं प्रयत्नतो न तत्र किञ्चिन्न महार्हरत्नवत् ।
न ते विशेषा नियताः सुरेष्वपि न तत्र किञ्चिन्न महाविशेषवत् ॥ 3 ॥
तपः समाधानपराक्रमार्जितं मनः समाधानविचारचारिणम् ।
अनेकसंस्थानविशेषनिर्मितं ततस्ततस्तुल्यविशेषदर्शनम् ॥ 4 ॥
विशेषमालम्ब्य विशेषसंस्थितं विचित्रकूटं बहुकूटमण्डितम् ।
मनोऽभिरामं शरदिन्दुनिर्मलं विचित्रकूटं शिखरं गिरेर्यथा ॥ 5 ॥
वहन्ति यं कुण्डलशोभिताननाः महाशना व्योमचरा निशाचराः ।
विवृत्तविध्वस्तविशाललोचनाः महाजवा भूतगणाः सहस्रशः ॥ 6 ॥
वसन्तपुष्पोत्करचारुदर्शनं वसन्तमासादपि कान्तदर्शनम् ।
स पुष्पकं तत्र विमानमुत्तमं ददर्श तद्वानरवीरसत्तमः ॥ 7 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये सुन्दरकाण्डे अष्टमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha aṣṭamassargaḥ |
sa tasya madhye bhavanasya saṃsthitaṃ mahadvimānaṃ maṇivajracitritam |
prataptajāmbūnadajālakṛtrimaṃ dadarśa vīraḥ pavanātmajaḥ kapiḥ || 1 ||
tadaprameyāpratikārakṛtrimaṃ kṛtaṃ svayaṃ sādhviti viśvakarmaṇā |
divaṃ gataṃ vāyupathapratiṣṭhitaṃ vyarājatādityapathasya lakṣmavat || 2 ||
na tatra kiñcinna kṛtaṃ prayatnato na tatra kiñcinna mahārharatnavat |
na te viśeṣā niyatāḥ sureṣvapi na tatra kiñcinna mahāviśeṣavat || 3 ||
tapaḥ samādhānaparākramārjitaṃ manaḥ samādhānavicāracāriṇam |
anekasaṃsthānaviśeṣanirmitaṃ tatastatastulyaviśeṣadarśanam || 4 ||
viśeṣamālambya viśeṣasaṃsthitaṃ vicitrakūṭaṃ bahukūṭamaṇḍitam |
mano'bhirāmaṃ śaradindunirmalaṃ vicitrakūṭaṃ śikharaṃ gireryathā || 5 ||
vahanti yaṃ kuṇḍalaśobhitānanāḥ mahāśanā vyomacarā niśācarāḥ |
vivṛttavidhvastaviśālalocanāḥ mahājavā bhūtagaṇāḥ sahasraśaḥ || 6 ||
vasantapuṣpotkaracārudarśanaṃ vasantamāsādapi kāntadarśanam |
sa puṣpakaṃ tatra vimānamuttamaṃ dadarśa tadvānaravīrasattamaḥ || 7 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe aṣṭamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.