𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌤𑍍𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑌪𑌿 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌃 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌶𑍁𑌶𑍍𑌰𑌾𑌵 𑌤𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌤𑌃 ।
𑌸𑍀𑌤𑌾𑌯𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌜𑌟𑌾𑌯𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍀𑌨𑌾𑌂 𑌚 𑌤𑌰𑍍𑌜𑌨𑌮𑍍 ॥ 1 ॥
𑌅𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑌮𑌾𑌣𑌸𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌦𑍇𑌵𑍀𑌂 𑌦𑍇𑌵𑌤𑌾𑌮𑌿𑌵 𑌨𑌨𑍍𑌦𑌨𑍇 ।
𑌤𑌤𑍋 𑌬𑌹𑍁𑌵𑌿𑌧𑌾𑌂 𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌃 ॥ 2 ॥
𑌯𑌾𑌂 𑌕𑌪𑍀𑌨𑌾𑌂 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌸𑍁𑌬𑌹𑍂𑌨𑍍𑌯𑌯𑍁𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌚 ।
𑌦𑌿𑌕𑍍𑌷𑍁 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌸𑍁 𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌸𑍇𑌯𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑌿𑌤𑌾 𑌮𑌯𑌾 ॥ 3 ॥
𑌚𑌾𑌰𑍇𑌣 𑌤𑍁 𑌸𑍁𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍇𑌨 𑌶𑌤𑍍𑌰𑍋𑌶𑍍𑌶𑌕𑍍𑌤𑌿𑌮𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑌤𑌾 ।
𑌗𑍂𑌢𑍇𑌨 𑌚𑌰𑌤𑌾 𑌤𑌾𑌵𑌦𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌮𑌯𑌾 ॥ 4 ॥
𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍁𑌰𑍀 𑌚𑍇𑌯𑌮𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌾 ।
𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌧𑌿𑌪𑌤𑍇𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌭𑌾𑌵𑍋 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌸𑍍𑌯 𑌚 ॥ 5 ॥
𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌪𑍍𑌰𑌮𑍇𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌦𑌯𑌾𑌵𑌤𑌃 ।
𑌸𑌮𑌾𑌶𑍍𑌵𑌾𑌸𑌯𑌿𑌤𑍁𑌂 𑌭𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌪𑌤𑌿𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌕𑌾𑌙𑍍𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑍀𑌮𑍍 ॥ 6 ॥
𑌅𑌹𑌮𑌾𑌶𑍍𑌵𑌾𑌸𑌯𑌾𑌮𑍍𑌯𑍇𑌨𑌾𑌂 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌨𑌿𑌭𑌾𑌨𑌨𑌾𑌮𑍍 ।
𑌅𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌦𑍁𑌃𑌖𑌾𑌂 𑌦𑍁𑌃𑌖𑌾𑌰𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌦𑍁𑌃𑌖𑌸𑍍𑌯𑌾𑌨𑍍𑌤𑌮𑌗𑌚𑍍𑌛𑌤𑍀𑌮𑍍 ॥ 7 ॥
𑌯𑌦𑍍𑌯𑌪𑍍𑌯𑌹𑌮𑌿𑌮𑌾𑌂 𑌦𑍇𑌵𑍀𑌂 𑌶𑍋𑌕𑍋𑌪𑌹𑌤𑌚𑍇𑌤𑌨𑌾𑌮𑍍 ।
𑌅𑌨𑌾𑌶𑍍𑌵𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌗𑌮𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌦𑍋𑌷𑌵𑌦𑍍𑌗𑌮𑌨𑌂 𑌭𑌵𑍇𑌤𑍍 ॥ 8 ॥
𑌗𑌤𑍇 𑌹𑌿 𑌮𑌯𑌿 𑌤𑌤𑍍𑌰𑍇𑌯𑌂 𑌰𑌾𑌜𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑍀 𑌯𑌶𑌸𑍍𑌵𑌿𑌨𑍀 ।
𑌪𑌰𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾𑌣𑌮𑌵𑌿𑌨𑍍𑌦𑌨𑍍𑌤𑍀 𑌜𑌾𑌨𑌕𑍀 𑌜𑍀𑌵𑌿𑌤𑌂 𑌤𑍍𑌯𑌜𑍇𑌤𑍍 ॥ 9 ॥
𑌮𑌯𑌾 𑌚 𑌸 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌾𑌹𑍁𑌃 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌨𑌿𑌭𑌾𑌨𑌨𑌃 ।
𑌸𑌮𑌾𑌶𑍍𑌯𑌾𑌸𑌯𑌿𑌤𑍁𑌂 𑌨𑍍𑌯𑌾𑌯𑍍𑌯𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌾𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌲𑌾𑌲𑌸𑌃 ॥ 10 ॥
𑌨𑌿𑌶𑌾𑌚𑌰𑍀𑌣𑌾𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌷𑌮𑌨𑌰𑍍𑌹𑌂 𑌚𑌾𑌭𑌿𑌭𑌾𑌷𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌕𑌥𑌨𑍍𑌨𑍁 𑌖𑌲𑍁 𑌕𑌰𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌕𑍃𑌚𑍍𑌛𑍍𑌰𑌗𑌤𑍋 𑌹𑍍𑌯𑌹𑌮𑍍 ॥ 11 ॥
𑌅𑌨𑍇𑌨 𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌿𑌶𑍇𑌷𑍇𑌣 𑌯𑌦𑌿 𑌨𑌾𑌶𑍍𑌵𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌮𑌯𑌾 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌥𑌾 𑌨𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌸𑌨𑍍𑌦𑍇𑌹𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌜𑍀𑌵𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 12 ॥
𑌰𑌾𑌮𑌶𑍍𑌚 𑌯𑌦𑌿 𑌪𑍃𑌚𑍍𑌛𑍇𑌨𑍍𑌮𑌾𑌂 𑌕𑌿𑌂 𑌮𑌾𑌂 𑌸𑍀𑌤𑌾𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌦𑍍𑌵𑌚𑌃 ।
𑌕𑌿𑌮𑌹𑌂 𑌤𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿 𑌬𑍍𑌰𑍂𑌯𑌾𑌮𑌸𑌮𑍍𑌭𑌾𑌷𑍍𑌯 𑌸𑍁𑌮𑌧𑍍𑌯𑌮𑌾𑌮𑍍 ॥ 13 ॥
𑌸𑍀𑌤𑌾𑌸𑌨𑍍𑌦𑍇𑌶𑌰𑌹𑌿𑌤𑌂 𑌮𑌾𑌮𑌿𑌤𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌰𑌯𑌾𑌽𑌗𑌤𑌮𑍍 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌦𑌹𑍇𑌦𑌪𑌿 𑌕𑌾𑌕𑍁𑌤𑍍𑌸𑍍𑌯 𑌕𑍍𑌰𑍁𑌦𑍍𑌧𑌸𑍍𑌤𑍀𑌵𑍍𑌰𑍇𑌣 𑌚𑌕𑍍𑌷𑍁𑌷𑌾 ॥ 14 ॥
𑌯𑌦𑌿 𑌚𑍋𑌦𑍍𑌯𑍋𑌜𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌭𑌰𑍍𑌤𑌾𑌰𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌕𑌾𑌰𑌣𑌾𑌤𑍍 ।
𑌵𑍍𑌯𑌰𑍍𑌥𑌮𑌾𑌗𑌮𑌨𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌸𑍈𑌨𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ॥ 15 ॥
𑌅𑌨𑍍𑌤𑌰𑌂 𑌤𑍁 𑌅𑌹𑌂 𑌆𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍀𑌨𑌾𑌂 𑌇𑌹 𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌃 ।
𑌶𑌨𑍈𑌃 𑌆𑌶𑍍𑌵𑌾𑌸𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌸𑌮𑍍𑌤𑌾𑌪 𑌬𑌹𑍁𑌲𑌾𑌂 𑌇𑌮𑌾𑌮𑍍 ॥ 16 ॥
𑌅𑌹𑌂 𑌤𑍍𑌵𑌤𑌿𑌤𑌨𑍁𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌤𑌃 ।
𑌵𑌾𑌚𑌂 𑌚𑍋𑌦𑌾𑌹𑌰𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌮𑌾𑌨𑍁𑌷𑍀𑌮𑌿𑌹 𑌸𑌂𑌸𑍍𑌕𑍃𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 17 ॥
𑌯𑌦𑌿 𑌵𑌾𑌚𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌦𑌾𑌸𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌦𑍍𑌵𑌿𑌜𑌾𑌤𑌿𑌰𑌿𑌵 𑌸𑌂𑌸𑍍𑌕𑍃𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌰𑌾𑌵𑌣𑌂 𑌮𑌨𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑌾 𑌮𑌾𑌂 𑌸𑍀𑌤𑌾 𑌭𑍀𑌤𑌾 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ॥ 18 ॥
𑌵𑌾𑌨𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑍇𑌣 𑌕𑌥𑌂 𑌸𑍍𑌯𑌾𑌦𑌭𑌿𑌭𑌾𑌷𑌣𑌮𑍍 ।
𑌅𑌵𑌶𑍍𑌯𑌮𑍇𑌵 𑌵𑌕𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌮𑌾𑌨𑍁𑌷𑌂 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌮𑌰𑍍𑌥𑌵𑌤𑍍 ॥ 19 ॥
𑌮𑌯𑌾 𑌸𑌾𑌨𑍍𑌤𑍍𑌵𑌯𑌿𑌤𑍁𑌂 𑌶𑌕𑍍𑌯𑌾 𑌨𑌾𑌨𑍍𑌯𑌥𑍇𑌯𑌮𑌨𑌿𑌨𑍍𑌦𑌿𑌤𑌾 ।
𑌸𑍇𑌯𑌮𑌾𑌲𑍋𑌕𑍍𑌯 𑌮𑍇 𑌰𑍂𑌪𑌂 𑌜𑌾𑌨𑌕𑍀 𑌭𑌾𑌷𑌿𑌤𑌂 𑌤𑌥𑌾 ॥ 20 ॥
𑌰𑌕𑍍𑌷𑍋𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌾𑌸𑌿𑌤𑌾 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌭𑍂𑌯𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌾𑌸𑌂 𑌗𑌮𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ।
𑌤𑌤𑍋 𑌜𑌾𑌤𑌪𑌰𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾𑌸𑌾 𑌶𑌬𑍍𑌦𑌂 𑌕𑍁𑌰𑍍𑌯𑌾𑌨𑍍𑌮𑌨𑌸𑍍𑌵𑌿𑌨𑍀 ॥ 21 ॥
𑌜𑌾𑌨𑌮𑌾𑌨𑌾 𑌵𑌿𑌶𑌾𑌲𑌾𑌕𑍍𑌷𑍀 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌂 𑌕𑌾𑌮𑌰𑍂𑌪𑌿𑌣𑌮𑍍 ।
𑌸𑍀𑌤𑌯𑌾 𑌚 𑌕𑍃𑌤𑍇 𑌶𑌬𑍍𑌦𑍇 𑌸𑌹𑌸𑌾 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍀𑌗𑌣𑌾𑌃 ।
𑌨𑌾𑌨𑌾𑌪𑍍𑌰𑌹𑌰𑌣𑍋 𑌘𑍋𑌰𑌃 𑌸𑌮𑍇𑌯𑌾𑌦𑌨𑍍𑌤𑌕𑍋𑌪𑌮𑌃 ॥ 22 ॥
𑌤𑌤𑍋 𑌮𑌾𑌂 𑌸𑌮𑍍𑌪𑌰𑌿𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌯 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑍋 𑌵𑌿𑌕𑍃𑌤𑌾𑌨𑌨𑌾𑌃 ॥ 23 ॥
𑌵𑌧𑍇 𑌚 𑌗𑍍𑌰𑌹𑌣𑍇 𑌚𑍈𑌵 𑌕𑍁𑌰𑍍𑌯𑍁𑌰𑍍𑌯𑌤𑍍𑌨𑌂 𑌯𑌥𑌾𑌬𑌲𑌮𑍍 ।
𑌗𑍃𑌹𑍍𑌯 𑌶𑌾𑌖𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌶𑌾𑌖𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌸𑍍𑌕𑌨𑍍𑌧𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌶𑌾𑌖𑌿𑌨𑌾𑌮𑍍 ॥ 24 ॥
𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌿𑌪𑌰𑌿𑌧𑌾𑌵𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌭𑌵𑍇𑌯𑍁𑌰𑍍𑌭𑌯𑌶𑌙𑍍𑌕𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌮𑌮 𑌰𑍂𑌪𑌂 𑌚 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑍇𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌵𑌨𑍇 𑌵𑌿𑌚𑌰𑌤𑍋 𑌮𑌹𑌤𑍍 ॥ 25 ॥
𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯𑍋 𑌭𑌯𑌵𑌿𑌤𑍍𑌰𑌸𑍍𑌤𑌾 𑌭𑌵𑍇𑌯𑍁𑌰𑍍𑌵𑌿𑌕𑍃𑌤𑌾𑌨𑌨𑌾𑌃 ।
𑌤𑌤𑌃 𑌕𑍁𑌰𑍍𑌯𑍁𑌸𑍍𑌸𑌮𑌾𑌹𑍍𑌵𑌾𑌨𑌂 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯𑍋 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌮𑌪𑌿 ॥ 26 ॥
𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌨𑌿𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌨𑌿𑌵𑍇𑌶𑌨𑍇 ।
𑌤𑍇 𑌶𑍂𑌲𑌶𑌕𑍍𑌤𑌿𑌨𑌿𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌂𑌶𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾𑌯𑍁𑌧𑌪𑌾𑌣𑌯𑌃 ॥ 27 ॥
𑌆𑌪𑌤𑍇𑌯𑍁𑌰𑍍𑌵𑌿𑌮𑌰𑍍𑌦𑍇𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌵𑍇𑌗𑍇𑌨𑍋𑌦𑍍𑌵𑍇𑌗𑌕𑌾𑌰𑌣𑌾𑌤𑍍 ।
𑌸𑌮𑍃𑌦𑍍𑌧𑌸𑍍𑌤𑍈𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌪𑌰𑌿𑌤𑍋 𑌵𑌿𑌧𑌮𑌨𑍍 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌂 𑌬𑌲𑌮𑍍 ॥ 28 ॥
𑌶𑌕𑍍𑌨𑍁𑌯𑌾𑌂 𑌨 𑌤𑍁 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑍁𑌂 𑌪𑌰𑌂 𑌪𑌾𑌰𑌂 𑌮𑌹𑍋𑌦𑌧𑍇𑌃 ।
𑌮𑌾𑌂 𑌵𑌾 𑌗𑍃𑌹𑍍𑌣𑍀𑌯𑍁𑌰𑌾𑌪𑍍𑌲𑍁𑌤𑍍𑌯 𑌬𑌹𑌵𑌶𑍍𑌶𑍀𑌘𑍍𑌰𑌕𑌾𑌰𑌿𑌣𑌃 ॥ 29 ॥
𑌸𑍍𑌯𑌾𑌦𑌿𑌯𑌂 𑌚𑌾𑌗𑍃𑌹𑍀𑌤𑌾𑌰𑍍𑌥𑌾 𑌮𑌮 𑌚 𑌗𑍍𑌰𑌹𑌣𑌂 𑌭𑌵𑍇𑌤𑍍 ।
𑌹𑌿𑌂𑌸𑌾𑌭𑌿𑌰𑍁𑌚𑌯𑍋 𑌹𑌿𑌂𑌸𑍍𑌯𑍁𑌰𑌿𑌮𑌾𑌂 𑌵𑌾 𑌜𑌨𑌕𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌾𑌮𑍍 ॥ 30 ॥
𑌵𑌿𑌪𑌨𑍍𑌨𑌂 𑌸𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌤𑌤𑌃 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌯𑍋𑌰𑌿𑌦𑌮𑍍 ।
𑌉𑌦𑍍𑌦𑍇𑌶𑍇 𑌨𑌷𑍍𑌟𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑍇𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍈𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌵𑌾𑌰𑌿𑌤𑍇 ॥ 31 ॥
𑌸𑌾𑌗𑌰𑍇𑌣 𑌪𑌰𑌿𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑍇 𑌗𑍁𑌪𑍍𑌤𑍇 𑌵𑌸𑌤𑌿 𑌜𑌾𑌨𑌕𑍀 ।
𑌵𑌿𑌶𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌵𑌾 𑌗𑍃𑌹𑍀𑌤𑍇 𑌵𑌾 𑌰𑌕𑍍𑌷𑍋𑌭𑌿𑌰𑍍𑌮𑌯𑌿 𑌸𑌂𑌯𑍁𑌗𑍇 ॥ 32 ॥
𑌨𑌾𑌨𑍍𑌯𑌂 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌹𑌾𑌯𑌂 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌸𑌾𑌧𑌨𑍇 ।
𑌵𑌿𑌮𑍃𑌶𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌨 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌯𑍋 𑌹𑌤𑍇 𑌮𑌯𑌿 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌃 ॥ 33 ॥
𑌶𑌤𑌯𑍋𑌜𑌨𑌵𑌿𑌸𑍍𑌤𑍀𑌰𑍍𑌣𑌂 𑌲𑌙𑍍𑌘𑌯𑍇𑌤 𑌮𑌹𑍋𑌦𑌧𑌿𑌮𑍍 ।
𑌕𑌾𑌮𑌂 𑌹𑌨𑍍𑌤𑍁𑌂 𑌸𑌮𑌰𑍍𑌥𑍋𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌣𑍍𑌯𑌪𑌿 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌮𑍍 ॥ 34 ॥
𑌨 𑌤𑍁 𑌶𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑍁𑌂 𑌪𑌰𑌂 𑌪𑌾𑌰𑌂 𑌮𑌹𑍋𑌦𑌧𑍇𑌃 ।
𑌅𑌸𑌤𑍍𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌚 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌾𑌨𑌿 𑌸𑌂𑌶𑌯𑍋 𑌮𑍇 𑌨 𑌰𑍋𑌚𑌤𑍇 ॥ 35 ॥
𑌕𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌿𑌸𑍍𑌸𑌂𑌶𑌯𑌂 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌂 𑌕𑍁𑌰𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌃 𑌸𑌸𑌂𑌶𑌯𑌮𑍍 ।
𑌪𑍍𑌰𑌾𑌣𑌤𑍍𑌯𑌾𑌗𑌶𑍍𑌚 𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍍𑌯𑌾 𑌭𑌵𑍇𑌦𑌨𑌭𑌿𑌭𑌾𑌷𑌣𑍇 ॥ 36 ॥
𑌏𑌷 𑌦𑍋𑌷𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍𑌹𑌿 𑌸𑍍𑌯𑌾𑌨𑍍𑌮𑌮 𑌸𑍀𑌤𑌾𑌭𑌿𑌭𑌾𑌷𑌣𑍇 ।
𑌭𑍂𑌤𑌾𑌶𑍍𑌚𑌾𑌰𑍍𑌥𑌾 𑌵𑌿𑌨𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌦𑍇𑌶𑌕𑌾𑌲𑌵𑌿𑌰𑍋𑌧𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 37 ॥
𑌵𑌿𑌕𑍍𑌲𑌬𑌂 𑌦𑍂𑌤𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌤𑌮𑌃 𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑍋𑌦𑌯𑍇 𑌯𑌥𑌾 ।
𑌅𑌰𑍍𑌥𑌾𑌨𑌰𑍍𑌥𑌾𑌨𑍍𑌤𑌰𑍇 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌨𑌿𑌶𑍍𑌚𑌿𑌤𑌾𑌪𑌿 𑌨 𑌶𑍋𑌭𑌤𑍇 ॥ 38 ॥
𑌘𑌾𑌤𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌹𑌿 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌣𑌿 𑌦𑍂𑌤𑌾𑌃 𑌪𑌣𑍍𑌡𑌿𑌤𑌮𑌾𑌨𑌿𑌨𑌃 ।
𑌨 𑌵𑌿𑌨𑌶𑍍𑌯𑍇𑌤𑍍𑌕𑌥𑌂 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌂 𑌵𑍈𑌕𑍍𑌲𑌬𑍍𑌯𑌂 𑌨 𑌕𑌥𑌂 𑌭𑌵𑍇𑌤𑍍 ॥ 39 ॥
𑌲𑌙𑍍𑌘𑌨𑌂 𑌚 𑌸𑌮𑍁𑌦𑍍𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌕𑌥𑌂 𑌨𑍁 𑌨 𑌵𑍃𑌥𑌾 𑌭𑌵𑍇𑌤𑍍 ।
𑌕𑌥𑌂 𑌨𑍁 𑌖𑌲𑍁 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌮𑍇 𑌶𑍃𑌣𑍁𑌯𑌾𑌨𑍍𑌨𑍋𑌦𑍍𑌵𑌿𑌜𑍇𑌤 𑌵𑌾 ।
𑌇𑌤𑌿 𑌸𑌞𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌕𑌾𑌰 𑌮𑌤𑌿𑌮𑌾𑌨𑍍𑌮𑌤𑌿𑌮𑍍 ॥ 40 ॥
𑌰𑌾𑌮𑌮𑌕𑍍𑌲𑌿𑌷𑍍𑌟𑌕𑌰𑍍𑌮𑌾𑌣𑌂 𑌸𑍁𑌬𑌨𑍍𑌧𑍁𑌮𑌨𑍁𑌕𑍀𑌰𑍍𑌤𑌯𑌨𑍍 ॥ 41 ॥
𑌨𑍈𑌨𑌾𑌮𑍁𑌦𑍍𑌵𑍇𑌜𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌤𑌦𑍍𑌬𑌨𑍍𑌧𑍁𑌗𑌤𑌮𑌾𑌨𑌸𑌾𑌮𑍍 ।
𑌇𑌕𑍍𑌷𑍍𑌵𑌾𑌕𑍂𑌣𑌾𑌂 𑌵𑌰𑌿𑌷𑍍𑌠𑌸𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌦𑌿𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ॥ 42 ॥
𑌶𑍁𑌭𑌾𑌨𑌿 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌵𑌚𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌸𑌮𑌰𑍍𑌪𑌯𑌨𑍍 ।
𑌶𑍍𑌰𑌾𑌵𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌣𑌿 𑌮𑌧𑍁𑌰𑌾𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌬𑍍𑌰𑍁𑌵𑌨𑍍 𑌗𑌿𑌰𑌮𑍍 ॥ 43 ॥
𑌶𑍍𑌰𑌦𑍍𑌧𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌯𑌥𑌾𑌹𑍀𑌯𑌂 𑌤𑌥𑌾 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌸𑌮𑌾𑌦𑌧𑍇 ।
𑌇𑌤𑌿 𑌸 𑌬𑌹𑍁𑌵𑌿𑌧𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍁𑌭𑌾𑌵𑍋 𑌜𑌗𑌤𑌿𑌪𑌤𑍇𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌮𑌦𑌾𑌮𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑌮𑌾𑌣𑌃 ।
𑌮𑌧𑍁𑌰𑌮𑌵𑌿𑌤𑌥𑌂 𑌜𑌗𑌾𑌦 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌵𑌿𑌟𑌪𑌾𑌨𑍍𑌤𑌰𑌮𑌾𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑍋 𑌹𑌨𑍂𑌮𑌾𑌨𑍍 ॥ 44 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌤𑍍𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha triṃśassargaḥ |
hanumānapi vikrāntaḥ sarvaṃ śuśrāva tattvataḥ |
sītāyāstrijaṭāyāśca rākṣasīnāṃ ca tarjanam || 1 ||
avekṣamāṇastāṃ devīṃ devatāmiva nandane |
tato bahuvidhāṃ cintāṃ cintayāmāsa vānaraḥ || 2 ||
yāṃ kapīnāṃ sahasrāṇi subahūnyayutāni ca |
dikṣu sarvāsu mārgante seyamāsāditā mayā || 3 ||
cāreṇa tu suyuktena śatrośśaktimavekṣatā |
gūḍhena caratā tāvadavekṣitamidaṃ mayā || 4 ||
rākṣasānāṃ viśeṣaśca purī ceyamavekṣitā |
rākṣasādhipaterasya prabhāvo rāvaṇasya ca || 5 ||
yuktaṃ tasyāprameyasya sarvasattvadayāvataḥ |
samāśvāsayituṃ bhāryāṃ patidarśanakāṅkṣiṇīm || 6 ||
ahamāśvāsayāmyenāṃ pūrṇacandranibhānanām |
adṛṣṭaduḥkhāṃ duḥkhārtāṃ duḥkhasyāntamagacchatīm || 7 ||
yadyapyahamimāṃ devīṃ śokopahatacetanām |
anāśvāsya gamiṣyāmi doṣavadgamanaṃ bhavet || 8 ||
gate hi mayi tatreyaṃ rājaputrī yaśasvinī |
paritrāṇamavindantī jānakī jīvitaṃ tyajet || 9 ||
mayā ca sa mahābāhuḥ pūrṇacandranibhānanaḥ |
samāśyāsayituṃ nyāyyassītādarśanalālasaḥ || 10 ||
niśācarīṇāṃ pratyakṣamanarhaṃ cābhibhāṣitam |
kathannu khalu kartavyamidaṃ kṛcchragato hyaham || 11 ||
anena rātriśeṣeṇa yadi nāśvāsyate mayā |
sarvathā nāsti sandehaḥ parityakṣyati jīvitam || 12 ||
rāmaśca yadi pṛcchenmāṃ kiṃ māṃ sītābravīdvacaḥ |
kimahaṃ taṃ prati brūyāmasambhāṣya sumadhyamām || 13 ||
sītāsandeśarahitaṃ māmitastvarayā'gatam |
nirdahedapi kākutsya kruddhastīvreṇa cakṣuṣā || 14 ||
yadi codyojayiṣyāmi bhartāraṃ rāmakāraṇāt |
vyarthamāgamanaṃ tasya sasainyasya bhaviṣyati || 15 ||
antaraṃ tu ahaṃ āsādya rākṣasīnāṃ iha sthitaḥ |
śanaiḥ āśvāsayiṣyāmi samtāpa bahulāṃ imām || 16 ||
ahaṃ tvatitanuścaiva vānaraśca viśeṣataḥ |
vācaṃ codāhariṣyāmi mānuṣīmiha saṃskṛtām || 17 ||
yadi vācaṃ pradāsyāmi dvijātiriva saṃskṛtām |
rāvaṇaṃ manyamānā māṃ sītā bhītā bhaviṣyati || 18 ||
vānarasya viśeṣeṇa kathaṃ syādabhibhāṣaṇam |
avaśyameva vaktavyaṃ mānuṣaṃ vākyamarthavat || 19 ||
mayā sāntvayituṃ śakyā nānyatheyamaninditā |
seyamālokya me rūpaṃ jānakī bhāṣitaṃ tathā || 20 ||
rakṣobhistrāsitā pūrvaṃ bhūyastrāsaṃ gamiṣyati |
tato jātaparitrāsā śabdaṃ kuryānmanasvinī || 21 ||
jānamānā viśālākṣī rāvaṇaṃ kāmarūpiṇam |
sītayā ca kṛte śabde sahasā rākṣasīgaṇāḥ |
nānāpraharaṇo ghoraḥ sameyādantakopamaḥ || 22 ||
tato māṃ samparikṣipya sarvato vikṛtānanāḥ || 23 ||
vadhe ca grahaṇe caiva kuryuryatnaṃ yathābalam |
gṛhya śākhāḥ praśākhāśca skandhāṃścottamaśākhinām || 24 ||
dṛṣṭvā viparidhāvantaṃ bhaveyurbhayaśaṅkitāḥ |
mama rūpaṃ ca samprekṣya vane vicarato mahat || 25 ||
rākṣasyo bhayavitrastā bhaveyurvikṛtānanāḥ |
tataḥ kuryussamāhvānaṃ rākṣasyo rakṣasāmapi || 26 ||
rākṣasendraniyuktānāṃ rākṣasendraniveśane |
te śūlaśaktinistriṃśavividhāyudhapāṇayaḥ || 27 ||
āpateyurvimarde'sminvegenodvegakāraṇāt |
samṛddhastaistu parito vidhaman rakṣasāṃ balam || 28 ||
śaknuyāṃ na tu samprāptuṃ paraṃ pāraṃ mahodadheḥ |
māṃ vā gṛhṇīyurāplutya bahavaśśīghrakāriṇaḥ || 29 ||
syādiyaṃ cāgṛhītārthā mama ca grahaṇaṃ bhavet |
hiṃsābhirucayo hiṃsyurimāṃ vā janakātmajām || 30 ||
vipannaṃ syāttataḥ kāryaṃ rāmasugrīvayoridam |
uddeśe naṣṭamārge'smin rākṣasaiḥ parivārite || 31 ||
sāgareṇa parikṣipte gupte vasati jānakī |
viśaste vā gṛhīte vā rakṣobhirmayi saṃyuge || 32 ||
nānyaṃ paśyāmi rāmasya sahāyaṃ kāryasādhane |
vimṛśaṃśca na paśyāmi yo hate mayi vānaraḥ || 33 ||
śatayojanavistīrṇaṃ laṅghayeta mahodadhim |
kāmaṃ hantuṃ samartho'smi sahasrāṇyapi rakṣasām || 34 ||
na tu śakṣyāmi samprāptuṃ paraṃ pāraṃ mahodadheḥ |
asatyāni ca yuddhāni saṃśayo me na rocate || 35 ||
kaśca nissaṃśayaṃ kāryaṃ kuryātprājñaḥ sasaṃśayam |
prāṇatyāgaśca vaidehyā bhavedanabhibhāṣaṇe || 36 ||
eṣa doṣo mahānhi syānmama sītābhibhāṣaṇe |
bhūtāścārthā vinaśyanti deśakālavirodhitāḥ || 37 ||
viklabaṃ dūtamāsādya tamaḥ sūryodaye yathā |
arthānarthāntare buddhiniścitāpi na śobhate || 38 ||
ghātayanti hi kāryāṇi dūtāḥ paṇḍitamāninaḥ |
na vinaśyetkathaṃ kāryaṃ vaiklabyaṃ na kathaṃ bhavet || 39 ||
laṅghanaṃ ca samudrasya kathaṃ nu na vṛthā bhavet |
kathaṃ nu khalu vākyaṃ me śṛṇuyānnodvijeta vā |
iti sañcintya hanumāṃścakāra matimānmatim || 40 ||
rāmamakliṣṭakarmāṇaṃ subandhumanukīrtayan || 41 ||
naināmudvejayiṣyāmi tadbandhugatamānasām |
ikṣvākūṇāṃ variṣṭhasya rāmasya viditātmanaḥ || 42 ||
śubhāni dharmayuktāni vacanāni samarpayan |
śrāvayiṣyāmi sarvāṇi madhurāṃ prabruvan giram || 43 ||
śraddhāsyati yathāhīyaṃ tathā sarvaṃ samādadhe |
iti sa bahuvidhaṃ mahānubhāvo jagatipateḥ pramadāmavekṣamāṇaḥ |
madhuramavitathaṃ jagāda vākyaṃ drumaviṭapāntaramāsthito hanūmān || 44 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe triṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे सुन्दरकाण्डम् ।
अथ त्रिंशस्सर्गः ।
हनुमानपि विक्रान्तः सर्वं शुश्राव तत्त्वतः ।
सीतायास्त्रिजटायाश्च राक्षसीनां च तर्जनम् ॥ 1 ॥
अवेक्षमाणस्तां देवीं देवतामिव नन्दने ।
ततो बहुविधां चिन्तां चिन्तयामास वानरः ॥ 2 ॥
यां कपीनां सहस्राणि सुबहून्ययुतानि च ।
दिक्षु सर्वासु मार्गन्ते सेयमासादिता मया ॥ 3 ॥
चारेण तु सुयुक्तेन शत्रोश्शक्तिमवेक्षता ।
गूढेन चरता तावदवेक्षितमिदं मया ॥ 4 ॥
राक्षसानां विशेषश्च पुरी चेयमवेक्षिता ।
राक्षसाधिपतेरस्य प्रभावो रावणस्य च ॥ 5 ॥
युक्तं तस्याप्रमेयस्य सर्वसत्त्वदयावतः ।
समाश्वासयितुं भार्यां पतिदर्शनकाङ्क्षिणीम् ॥ 6 ॥
अहमाश्वासयाम्येनां पूर्णचन्द्रनिभाननाम् ।
अदृष्टदुःखां दुःखार्तां दुःखस्यान्तमगच्छतीम् ॥ 7 ॥
यद्यप्यहमिमां देवीं शोकोपहतचेतनाम् ।
अनाश्वास्य गमिष्यामि दोषवद्गमनं भवेत् ॥ 8 ॥
गते हि मयि तत्रेयं राजपुत्री यशस्विनी ।
परित्राणमविन्दन्ती जानकी जीवितं त्यजेत् ॥ 9 ॥
मया च स महाबाहुः पूर्णचन्द्रनिभाननः ।
समाश्यासयितुं न्याय्यस्सीतादर्शनलालसः ॥ 10 ॥
निशाचरीणां प्रत्यक्षमनर्हं चाभिभाषितम् ।
कथन्नु खलु कर्तव्यमिदं कृच्छ्रगतो ह्यहम् ॥ 11 ॥
अनेन रात्रिशेषेण यदि नाश्वास्यते मया ।
सर्वथा नास्ति सन्देहः परित्यक्ष्यति जीवितम् ॥ 12 ॥
रामश्च यदि पृच्छेन्मां किं मां सीताब्रवीद्वचः ।
किमहं तं प्रति ब्रूयामसम्भाष्य सुमध्यमाम् ॥ 13 ॥
सीतासन्देशरहितं मामितस्त्वरयाऽगतम् ।
निर्दहेदपि काकुत्स्य क्रुद्धस्तीव्रेण चक्षुषा ॥ 14 ॥
यदि चोद्योजयिष्यामि भर्तारं रामकारणात् ।
व्यर्थमागमनं तस्य ससैन्यस्य भविष्यति ॥ 15 ॥
अन्तरं तु अहं आसाद्य राक्षसीनां इह स्थितः ।
शनैः आश्वासयिष्यामि सम्ताप बहुलां इमाम् ॥ 16 ॥
अहं त्वतितनुश्चैव वानरश्च विशेषतः ।
वाचं चोदाहरिष्यामि मानुषीमिह संस्कृताम् ॥ 17 ॥
यदि वाचं प्रदास्यामि द्विजातिरिव संस्कृताम् ।
रावणं मन्यमाना मां सीता भीता भविष्यति ॥ 18 ॥
वानरस्य विशेषेण कथं स्यादभिभाषणम् ।
अवश्यमेव वक्तव्यं मानुषं वाक्यमर्थवत् ॥ 19 ॥
मया सान्त्वयितुं शक्या नान्यथेयमनिन्दिता ।
सेयमालोक्य मे रूपं जानकी भाषितं तथा ॥ 20 ॥
रक्षोभिस्त्रासिता पूर्वं भूयस्त्रासं गमिष्यति ।
ततो जातपरित्रासा शब्दं कुर्यान्मनस्विनी ॥ 21 ॥
जानमाना विशालाक्षी रावणं कामरूपिणम् ।
सीतया च कृते शब्दे सहसा राक्षसीगणाः ।
नानाप्रहरणो घोरः समेयादन्तकोपमः ॥ 22 ॥
ततो मां सम्परिक्षिप्य सर्वतो विकृताननाः ॥ 23 ॥
वधे च ग्रहणे चैव कुर्युर्यत्नं यथाबलम् ।
गृह्य शाखाः प्रशाखाश्च स्कन्धांश्चोत्तमशाखिनाम् ॥ 24 ॥
दृष्ट्वा विपरिधावन्तं भवेयुर्भयशङ्किताः ।
मम रूपं च सम्प्रेक्ष्य वने विचरतो महत् ॥ 25 ॥
राक्षस्यो भयवित्रस्ता भवेयुर्विकृताननाः ।
ततः कुर्युस्समाह्वानं राक्षस्यो रक्षसामपि ॥ 26 ॥
राक्षसेन्द्रनियुक्तानां राक्षसेन्द्रनिवेशने ।
ते शूलशक्तिनिस्त्रिंशविविधायुधपाणयः ॥ 27 ॥
आपतेयुर्विमर्देऽस्मिन्वेगेनोद्वेगकारणात् ।
समृद्धस्तैस्तु परितो विधमन् रक्षसां बलम् ॥ 28 ॥
शक्नुयां न तु सम्प्राप्तुं परं पारं महोदधेः ।
मां वा गृह्णीयुराप्लुत्य बहवश्शीघ्रकारिणः ॥ 29 ॥
स्यादियं चागृहीतार्था मम च ग्रहणं भवेत् ।
हिंसाभिरुचयो हिंस्युरिमां वा जनकात्मजाम् ॥ 30 ॥
विपन्नं स्यात्ततः कार्यं रामसुग्रीवयोरिदम् ।
उद्देशे नष्टमार्गेऽस्मिन् राक्षसैः परिवारिते ॥ 31 ॥
सागरेण परिक्षिप्ते गुप्ते वसति जानकी ।
विशस्ते वा गृहीते वा रक्षोभिर्मयि संयुगे ॥ 32 ॥
नान्यं पश्यामि रामस्य सहायं कार्यसाधने ।
विमृशंश्च न पश्यामि यो हते मयि वानरः ॥ 33 ॥
शतयोजनविस्तीर्णं लङ्घयेत महोदधिम् ।
कामं हन्तुं समर्थोऽस्मि सहस्राण्यपि रक्षसाम् ॥ 34 ॥
न तु शक्ष्यामि सम्प्राप्तुं परं पारं महोदधेः ।
असत्यानि च युद्धानि संशयो मे न रोचते ॥ 35 ॥
कश्च निस्संशयं कार्यं कुर्यात्प्राज्ञः ससंशयम् ।
प्राणत्यागश्च वैदेह्या भवेदनभिभाषणे ॥ 36 ॥
एष दोषो महान्हि स्यान्मम सीताभिभाषणे ।
भूताश्चार्था विनश्यन्ति देशकालविरोधिताः ॥ 37 ॥
विक्लबं दूतमासाद्य तमः सूर्योदये यथा ।
अर्थानर्थान्तरे बुद्धिनिश्चितापि न शोभते ॥ 38 ॥
घातयन्ति हि कार्याणि दूताः पण्डितमानिनः ।
न विनश्येत्कथं कार्यं वैक्लब्यं न कथं भवेत् ॥ 39 ॥
लङ्घनं च समुद्रस्य कथं नु न वृथा भवेत् ।
कथं नु खलु वाक्यं मे शृणुयान्नोद्विजेत वा ।
इति सञ्चिन्त्य हनुमांश्चकार मतिमान्मतिम् ॥ 40 ॥
राममक्लिष्टकर्माणं सुबन्धुमनुकीर्तयन् ॥ 41 ॥
नैनामुद्वेजयिष्यामि तद्बन्धुगतमानसाम् ।
इक्ष्वाकूणां वरिष्ठस्य रामस्य विदितात्मनः ॥ 42 ॥
शुभानि धर्मयुक्तानि वचनानि समर्पयन् ।
श्रावयिष्यामि सर्वाणि मधुरां प्रब्रुवन् गिरम् ॥ 43 ॥
श्रद्धास्यति यथाहीयं तथा सर्वं समादधे ।
इति स बहुविधं महानुभावो जगतिपतेः प्रमदामवेक्षमाणः ।
मधुरमवितथं जगाद वाक्यं द्रुमविटपान्तरमास्थितो हनूमान् ॥ 44 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये सुन्दरकाण्डे त्रिंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha triṃśassargaḥ |
hanumānapi vikrāntaḥ sarvaṃ śuśrāva tattvataḥ |
sītāyāstrijaṭāyāśca rākṣasīnāṃ ca tarjanam || 1 ||
avekṣamāṇastāṃ devīṃ devatāmiva nandane |
tato bahuvidhāṃ cintāṃ cintayāmāsa vānaraḥ || 2 ||
yāṃ kapīnāṃ sahasrāṇi subahūnyayutāni ca |
dikṣu sarvāsu mārgante seyamāsāditā mayā || 3 ||
cāreṇa tu suyuktena śatrośśaktimavekṣatā |
gūḍhena caratā tāvadavekṣitamidaṃ mayā || 4 ||
rākṣasānāṃ viśeṣaśca purī ceyamavekṣitā |
rākṣasādhipaterasya prabhāvo rāvaṇasya ca || 5 ||
yuktaṃ tasyāprameyasya sarvasattvadayāvataḥ |
samāśvāsayituṃ bhāryāṃ patidarśanakāṅkṣiṇīm || 6 ||
ahamāśvāsayāmyenāṃ pūrṇacandranibhānanām |
adṛṣṭaduḥkhāṃ duḥkhārtāṃ duḥkhasyāntamagacchatīm || 7 ||
yadyapyahamimāṃ devīṃ śokopahatacetanām |
anāśvāsya gamiṣyāmi doṣavadgamanaṃ bhavet || 8 ||
gate hi mayi tatreyaṃ rājaputrī yaśasvinī |
paritrāṇamavindantī jānakī jīvitaṃ tyajet || 9 ||
mayā ca sa mahābāhuḥ pūrṇacandranibhānanaḥ |
samāśyāsayituṃ nyāyyassītādarśanalālasaḥ || 10 ||
niśācarīṇāṃ pratyakṣamanarhaṃ cābhibhāṣitam |
kathannu khalu kartavyamidaṃ kṛcchragato hyaham || 11 ||
anena rātriśeṣeṇa yadi nāśvāsyate mayā |
sarvathā nāsti sandehaḥ parityakṣyati jīvitam || 12 ||
rāmaśca yadi pṛcchenmāṃ kiṃ māṃ sītābravīdvacaḥ |
kimahaṃ taṃ prati brūyāmasambhāṣya sumadhyamām || 13 ||
sītāsandeśarahitaṃ māmitastvarayā'gatam |
nirdahedapi kākutsya kruddhastīvreṇa cakṣuṣā || 14 ||
yadi codyojayiṣyāmi bhartāraṃ rāmakāraṇāt |
vyarthamāgamanaṃ tasya sasainyasya bhaviṣyati || 15 ||
antaraṃ tu ahaṃ āsādya rākṣasīnāṃ iha sthitaḥ |
śanaiḥ āśvāsayiṣyāmi samtāpa bahulāṃ imām || 16 ||
ahaṃ tvatitanuścaiva vānaraśca viśeṣataḥ |
vācaṃ codāhariṣyāmi mānuṣīmiha saṃskṛtām || 17 ||
yadi vācaṃ pradāsyāmi dvijātiriva saṃskṛtām |
rāvaṇaṃ manyamānā māṃ sītā bhītā bhaviṣyati || 18 ||
vānarasya viśeṣeṇa kathaṃ syādabhibhāṣaṇam |
avaśyameva vaktavyaṃ mānuṣaṃ vākyamarthavat || 19 ||
mayā sāntvayituṃ śakyā nānyatheyamaninditā |
seyamālokya me rūpaṃ jānakī bhāṣitaṃ tathā || 20 ||
rakṣobhistrāsitā pūrvaṃ bhūyastrāsaṃ gamiṣyati |
tato jātaparitrāsā śabdaṃ kuryānmanasvinī || 21 ||
jānamānā viśālākṣī rāvaṇaṃ kāmarūpiṇam |
sītayā ca kṛte śabde sahasā rākṣasīgaṇāḥ |
nānāpraharaṇo ghoraḥ sameyādantakopamaḥ || 22 ||
tato māṃ samparikṣipya sarvato vikṛtānanāḥ || 23 ||
vadhe ca grahaṇe caiva kuryuryatnaṃ yathābalam |
gṛhya śākhāḥ praśākhāśca skandhāṃścottamaśākhinām || 24 ||
dṛṣṭvā viparidhāvantaṃ bhaveyurbhayaśaṅkitāḥ |
mama rūpaṃ ca samprekṣya vane vicarato mahat || 25 ||
rākṣasyo bhayavitrastā bhaveyurvikṛtānanāḥ |
tataḥ kuryussamāhvānaṃ rākṣasyo rakṣasāmapi || 26 ||
rākṣasendraniyuktānāṃ rākṣasendraniveśane |
te śūlaśaktinistriṃśavividhāyudhapāṇayaḥ || 27 ||
āpateyurvimarde'sminvegenodvegakāraṇāt |
samṛddhastaistu parito vidhaman rakṣasāṃ balam || 28 ||
śaknuyāṃ na tu samprāptuṃ paraṃ pāraṃ mahodadheḥ |
māṃ vā gṛhṇīyurāplutya bahavaśśīghrakāriṇaḥ || 29 ||
syādiyaṃ cāgṛhītārthā mama ca grahaṇaṃ bhavet |
hiṃsābhirucayo hiṃsyurimāṃ vā janakātmajām || 30 ||
vipannaṃ syāttataḥ kāryaṃ rāmasugrīvayoridam |
uddeśe naṣṭamārge'smin rākṣasaiḥ parivārite || 31 ||
sāgareṇa parikṣipte gupte vasati jānakī |
viśaste vā gṛhīte vā rakṣobhirmayi saṃyuge || 32 ||
nānyaṃ paśyāmi rāmasya sahāyaṃ kāryasādhane |
vimṛśaṃśca na paśyāmi yo hate mayi vānaraḥ || 33 ||
śatayojanavistīrṇaṃ laṅghayeta mahodadhim |
kāmaṃ hantuṃ samartho'smi sahasrāṇyapi rakṣasām || 34 ||
na tu śakṣyāmi samprāptuṃ paraṃ pāraṃ mahodadheḥ |
asatyāni ca yuddhāni saṃśayo me na rocate || 35 ||
kaśca nissaṃśayaṃ kāryaṃ kuryātprājñaḥ sasaṃśayam |
prāṇatyāgaśca vaidehyā bhavedanabhibhāṣaṇe || 36 ||
eṣa doṣo mahānhi syānmama sītābhibhāṣaṇe |
bhūtāścārthā vinaśyanti deśakālavirodhitāḥ || 37 ||
viklabaṃ dūtamāsādya tamaḥ sūryodaye yathā |
arthānarthāntare buddhiniścitāpi na śobhate || 38 ||
ghātayanti hi kāryāṇi dūtāḥ paṇḍitamāninaḥ |
na vinaśyetkathaṃ kāryaṃ vaiklabyaṃ na kathaṃ bhavet || 39 ||
laṅghanaṃ ca samudrasya kathaṃ nu na vṛthā bhavet |
kathaṃ nu khalu vākyaṃ me śṛṇuyānnodvijeta vā |
iti sañcintya hanumāṃścakāra matimānmatim || 40 ||
rāmamakliṣṭakarmāṇaṃ subandhumanukīrtayan || 41 ||
naināmudvejayiṣyāmi tadbandhugatamānasām |
ikṣvākūṇāṃ variṣṭhasya rāmasya viditātmanaḥ || 42 ||
śubhāni dharmayuktāni vacanāni samarpayan |
śrāvayiṣyāmi sarvāṇi madhurāṃ prabruvan giram || 43 ||
śraddhāsyati yathāhīyaṃ tathā sarvaṃ samādadhe |
iti sa bahuvidhaṃ mahānubhāvo jagatipateḥ pramadāmavekṣamāṇaḥ |
madhuramavitathaṃ jagāda vākyaṃ drumaviṭapāntaramāsthito hanūmān || 44 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe triṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.