𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌤𑍃𑌤𑍀𑌯𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌸 𑌲𑌮𑍍𑌬𑌶𑌿𑌖𑌰𑍇 𑌲𑌮𑍍𑌬𑍇 𑌲𑌮𑍍𑌬𑌤𑍋𑌯𑌦𑌸𑌨𑍍𑌨𑌿𑌭𑍇 ।
𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌮𑌾𑌸𑍍𑌥𑌾𑌯 𑌮𑍇𑌧𑌾𑌵𑍀 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ॥ 1 ॥
𑌨𑌿𑌶𑌿 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑍋 𑌵𑌿𑌵𑍇𑌶 𑌕𑌪𑌿𑌕𑍁𑌞𑍍𑌜𑌰𑌃 ।
𑌰𑌮𑍍𑌯𑌕𑌾𑌨𑌨𑌤𑍋𑌯𑌾𑌢𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌂 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 2 ॥
𑌶𑌾𑌰𑌦𑌾𑌮𑍍𑌬𑍁𑌧𑌰𑌪𑍍𑌰𑌖𑍍𑌯𑍈𑌰𑍍𑌭𑌵𑌨𑍈𑌰𑍁𑌪𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌸𑌾𑌗𑌰𑍋𑌪𑌮𑌨𑌿𑌰𑍍𑌘𑍋𑌷𑌾𑌂 𑌸𑌾𑌗𑌰𑌾𑌨𑌿𑌲𑌸𑍇𑌵𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 3 ॥
𑌸𑍁𑌪𑍁𑌷𑍍𑌟𑌬𑌲𑌸𑌮𑍍𑌪𑍁𑌷𑍍𑌟𑌾𑌂 𑌯𑌥𑍈𑌵 𑌵𑌿𑌟𑌪𑌾𑌵𑌤𑍀𑌮𑍍 ।
𑌚𑌾𑌰𑍁𑌤𑍋𑌰𑌣𑌨𑌿𑌰𑍍𑌯𑍂𑌹𑌾𑌂 𑌪𑌾𑌣𑍍𑌡𑍁𑌰𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌤𑍋𑌰𑌣𑌾𑌮𑍍 ॥ 4 ॥
𑌭𑍁𑌜𑌗𑌾𑌚𑌰𑌿𑌤𑌾𑌂 𑌗𑍁𑌪𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌶𑍁𑌭𑌾𑌂 𑌭𑍋𑌗𑌵𑌤𑍀𑌮𑌿𑌵 ।
𑌤𑌾𑌂 𑌸 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑍁𑌦𑍍𑌘𑌨𑌾𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌾𑌂 𑌜𑍍𑌯𑍋𑌤𑌿𑌰𑍍𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌨𑌿𑌷𑍇𑌵𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 5 ॥
𑌮𑌨𑍍𑌦𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌸𑌞𑍍𑌚𑌾𑌰𑌾𑌂 𑌯𑌥𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌸𑍍𑌯𑌾𑌮𑌰𑌾𑌵𑌤𑍀𑌮𑍍 ।
𑌶𑌾𑌤𑌕𑍁𑌮𑍍𑌭𑍇𑌨 𑌮𑌹𑌤𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌕𑌾𑌰𑍇𑌣𑌾𑌭𑌿𑌸𑌂𑌵𑍃𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 6 ॥
𑌕𑌿𑌙𑍍𑌕𑌿𑌣𑍀𑌜𑌾𑌲𑌘𑍋𑌷𑌾𑌭𑌿𑌃 𑌪𑌤𑌾𑌕𑌾𑌭𑌿𑌰𑌲𑌙𑍍𑌕𑍃𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌆𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌸𑌹𑌸𑌾 𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌕𑌾𑌰𑌮𑌭𑌿𑌪𑍇𑌦𑌿𑌵𑌾𑌨𑍍 ॥ 7 ॥
𑌵𑌿𑌸𑍍𑌮𑌯𑌾𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌹𑍃𑌦𑌯𑌃 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌮𑌾𑌲𑍋𑌕𑍍𑌯 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 ।
𑌜𑌾𑌮𑍍𑌬𑍂𑌨𑌦𑌮𑌯𑍈𑌰𑍍𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑍈𑌰𑍍𑌵𑍈𑌡𑍂𑌰𑍍𑌯𑌕𑍃𑌤𑌵𑍇𑌦𑌿𑌕𑍈𑌃 ॥ 8 ॥
𑌵𑌜𑍍𑌰𑌸𑍍𑌫𑌟𑌿𑌕𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌾𑌭𑌿𑌰𑍍𑌮𑌣𑌿𑌕𑍁𑌟𑍍𑌟𑌿𑌮𑌭𑍂𑌷𑌿𑌤𑍈𑌃 ।
𑌤𑌪𑍍𑌤𑌹𑌾𑌟𑌕𑌨𑌿𑌰𑍍𑌯𑍂𑌹𑍈 𑌰𑌾𑌜𑌤𑌾𑌮𑌲𑌪𑌾𑌣𑍍𑌡𑍁𑌰𑍈𑌃 ॥ 9 ॥
𑌵𑍈𑌢𑍂𑌰𑍍𑌯𑌕𑍃𑌤𑌸𑍋𑌪𑌾𑌨𑍈𑌃 𑌸𑍍𑌫𑌾𑌟𑌿𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌰𑌪𑌾𑌂𑌸𑍁𑌭𑌿𑌃 ।
𑌚𑌾𑌰𑍁𑌸𑌞𑍍𑌜𑌵𑌨𑍋𑌪𑍇𑌤𑍈𑌃 𑌖𑌮𑌿𑌵𑍋𑌤𑍍𑌪𑌤𑌿𑌤𑍈𑌃 𑌶𑍁𑌭𑍈𑌃 ॥ 10 ॥
𑌕𑍍𑌰𑍗𑌞𑍍𑌚𑌬𑌰𑍍𑌹𑌿𑌣𑌸𑌙𑍍𑌘𑍁𑌷𑍍𑌟𑍈𑌃 𑌰𑌾𑌜𑌹𑌂𑌸 𑌨𑌿𑌷𑍇𑌵𑌿𑌤𑍈𑌃 ।
𑌤𑍂𑌰𑍍𑌯𑌾𑌭𑌰𑌣𑌨𑌿𑌰𑍍𑌘𑍋𑌷𑍈𑌃 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌨𑌾𑌦𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 11 ॥
𑌵𑌸𑍍𑌵𑍗𑌕𑌸𑌾𑌰𑌾𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌮𑌾𑌂 𑌤𑌾𑌂 𑌵𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌨𑌗𑌰𑍀𑌂 𑌤𑌤𑌃 ।
𑌖𑌮𑌿𑌵𑍋𑌤𑍍𑌪𑌤𑌿𑌤𑍁𑌂 𑌕𑌾𑌮𑌾𑌂 𑌜𑌹𑌰𑍍𑌷 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌕𑌪𑌿𑌃 ॥ 12 ॥
𑌤𑌾𑌂 𑌸𑌮𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌂 𑌰𑌮𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌧𑌿𑌪𑌤𑍇𑌃 𑌶𑍁𑌭𑌾𑌮𑍍 ।
𑌅𑌨𑍁𑌤𑍍𑌤𑌮𑌾𑌮𑍃𑌦𑍍𑌧𑌿𑌯𑍁𑌤𑌾𑌂 𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍 ॥ 13 ॥
𑌨𑍇𑌯𑌮𑌨𑍍𑌯𑍇𑌨 𑌨𑌗𑌰𑍀 𑌶𑌕𑍍𑌯𑌾 𑌧𑌰𑍍𑌷𑌯𑌿𑌤𑍁𑌂 𑌬𑌲𑌾𑌤𑍍 ।
𑌰𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌾 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌬𑌲𑍈𑌰𑍁𑌦𑍍𑌯𑌤𑌾𑌯𑍁𑌧𑌧𑌾𑌰𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 14 ॥
𑌕𑍁𑌮𑍁𑌦𑌾𑌙𑍍𑌗𑌦𑌯𑍋𑌰𑍍𑌵𑌾𑌪𑌿 𑌸𑍁𑌷𑍇𑌣𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌕𑌪𑍇𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑍇𑌯𑌂 𑌭𑌵𑍇𑌦𑍍𑌭𑍂𑌮𑌿𑌰𑍍𑌮𑍈𑌨𑍍𑌦𑌦𑍍𑌵𑌿𑌵𑌿𑌦𑌯𑍋𑌰𑌪𑌿 ॥ 15 ॥
𑌵𑌿𑌵𑌸𑍍𑌵𑌤𑌸𑍍𑌤𑌨𑍂𑌜𑌸𑍍𑌯 𑌹𑌰𑍇𑌶𑍍𑌚 𑌕𑍁𑌶𑌪𑌰𑍍𑌵𑌣𑌃 ।
𑌋𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯 𑌕𑍇𑌤𑍁𑌮𑌾𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌮 𑌚𑍈𑌵 𑌗𑌤𑌿𑌰𑍍𑌭𑌵𑍇𑌤𑍍 ॥ 16 ॥
𑌸𑌮𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌤𑍁 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌾𑌹𑍂 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌪𑌰𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑌮𑍍 ।
𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌸𑍍𑌯 𑌚 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌮𑌭𑌵𑌤𑍍 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑌿𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌕𑌪𑌿𑌃 ॥ 17 ॥
𑌤𑌾𑌂 𑌰𑌤𑍍𑌨𑌵𑌸𑌨𑍋𑌪𑍇𑌤𑌾𑌂 𑌕𑍋𑌷𑍍𑌠𑌾𑌗𑌾𑌰𑌾𑌵𑌤𑌂𑌸𑌕𑌾𑌮𑍍 ।
𑌯𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌾𑌗𑌾𑌰𑌸𑍍𑌤𑌨𑍀𑌮𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌮𑌦𑌾𑌮𑌿𑌵 𑌭𑍂𑌷𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 18 ॥
𑌤𑌾𑌂 𑌨𑌷𑍍𑌟𑌤𑌿𑌮𑌿𑌰𑌾𑌂 𑌦𑍀𑌪𑍍𑌤𑍈𑌰𑍍𑌭𑌾𑌸𑍍𑌵𑌰𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌗𑍃𑌹𑍈𑌃 ।
𑌨𑌗𑌰𑍀𑌂 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌸 𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶 𑌮𑌹𑌾𑌕𑌪𑌿𑌃 ॥ 19 ॥
𑌥 𑌸𑌾 𑌹𑌰𑌿𑌶𑌾𑌰𑍍𑌦𑍂𑌲𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌶𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌮𑍍 ।
𑌨𑌗𑌰𑍀 𑌸𑍍𑌵𑍇𑌨 𑌰𑍂𑌪𑍇𑌣 𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶 𑌪𑌵𑌨𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌮𑍍 ॥ 20 ॥
𑌸𑌾 𑌤𑌂 𑌹𑌰𑌿𑌵𑌰𑌂 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾 ।
𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍇𑌵𑍋𑌤𑍍𑌥𑌿𑌤𑌾 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌵𑌿𑌕𑍃𑌤𑌾𑌨𑌨𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌾 ॥ 21 ॥
𑌪𑍁𑌰𑌸𑍍𑌤𑌾𑌤𑍍𑌕𑌪𑌿𑌵𑌰𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌾𑌯𑍁𑌸𑍂𑌨𑍋𑌰𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌤 ।
𑌮𑍁𑌞𑍍𑌚𑌮𑌾𑌨𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌨𑌾𑌦𑌮𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍𑌪𑌵𑌨𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌮𑍍 ॥ 22 ॥
𑌕𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌕𑍇𑌨 𑌚 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑍇𑌣 𑌇𑌹 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑍋 𑌵𑌨𑌾𑌲𑌯 ।
𑌕𑌥𑌯𑌸𑍍𑌵𑍇𑌹 𑌯𑌤𑍍𑌤𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌯𑌾𑌵𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌣𑌾 𑌧𑌰𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌤𑍇 ॥ 23 ॥
𑌨 𑌶𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌖𑌲𑍍𑌵𑌿𑌯𑌂 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍇𑌷𑍍𑌟𑍁𑌂 𑌵𑌾𑌨𑌰 𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 ।
𑌰𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌾 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌬𑌲𑍈𑌰𑌭𑌿𑌗𑍁𑌪𑍍𑌤𑌾 𑌸𑌮𑌨𑍍𑌤𑌤𑌃 ॥ 24 ॥
𑌅𑌥 𑌤𑌾𑌮𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌦𑍍𑌵𑍀𑌰𑍋 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑌗𑍍𑌰𑌤𑌃 𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌕𑌥𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌤𑍇 𑌤𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌯𑌨𑍍𑌮𑌾𑌂 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌪𑌰𑌿𑌪𑍃𑌚𑍍𑌛𑌸𑌿 ॥ 25 ॥
𑌕𑌾 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌵𑌿𑌰𑍂𑌪𑌨𑌯𑌨𑌾 𑌪𑍁𑌰𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑍇𑌽𑌵𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌸𑌿 ।
𑌕𑌿𑌮𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌚𑌾𑌪𑌿 𑌮𑌾𑌂 𑌰𑍁𑌦𑍍𑌧𑍍𑌵𑌾 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌭𑌰𑍍𑌤𑍍𑌸𑌯𑌸𑌿 𑌦𑌾𑌰𑍁𑌣𑌾 ॥ 26 ॥
𑌹𑌨𑍁𑌮𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌸𑌾 𑌕𑌾𑌮𑌰𑍂𑌪𑌿𑌣𑍀 ।
𑌉𑌵𑌾𑌚 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌕𑍍𑌰𑍁𑌦𑍍𑌧𑌾 𑌪𑌰𑍁𑌷𑌂 𑌪𑌵𑌨𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌮𑍍 ॥ 27 ॥
𑌅𑌹𑌂 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌰𑌾𑌜𑌸𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ।
𑌆𑌜𑍍𑌞𑌾𑌪𑍍𑌰𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷𑌾 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌧𑌰𑍍𑌷𑌾 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌾𑌮𑌿 𑌨𑌗𑌰𑍀𑌮𑌿𑌮𑌾𑌮𑍍 ॥ 28 ॥
𑌨 𑌶𑌕𑍍𑌯𑌾 𑌮𑌾𑌮𑌵𑌜𑍍𑌞𑌾𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍇𑌷𑍍𑌟𑍁𑌂 𑌨𑌗𑌰𑍀 𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 ।
𑌅𑌦𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌣𑍈𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑌃 𑌸𑍍𑌵𑌪𑍍𑌸𑍍𑌯𑌸𑍇 𑌨𑌿𑌹𑌤𑍋 𑌮𑌯𑌾 ॥ 29 ॥
𑌅𑌹𑌂 𑌹𑌿 𑌨𑌗𑌰𑍀 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍇𑌵 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌙𑍍𑌗𑌮 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌰𑌕𑍍𑌷𑌾𑌮𑌿 𑌹𑍍𑌯𑍇𑌤𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌕𑌥𑌿𑌤𑌂 𑌮𑌯𑌾 ॥ 30 ॥
𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾𑌯𑌾 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ।
𑌯𑌤𑍍𑌨𑌵𑌾𑌨𑍍𑌸 𑌹𑌰𑌿𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑌃 𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌶𑍍𑌶𑍈𑌲 𑌇𑌵𑌾𑌪𑌰𑌃 ॥ 31 ॥
𑌸 𑌤𑌾𑌂 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀𑌰𑍂𑌪𑌵𑌿𑌕𑍃𑌤𑌾𑌂 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌵𑌾 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌪𑍁𑌙𑍍𑌗𑌵𑌃 ।
𑌆𑌬𑌭𑌾𑌷𑍇𑌽𑌥 𑌮𑍇𑌧𑌾𑌵𑍀 𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌵𑌾𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌗𑌰𑍍𑌷𑌭𑌃 ॥ 32 ॥
𑌦𑍍𑌰𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌨𑌗𑌰𑍀𑌂 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾𑌂 𑌸𑌾𑌟𑍍𑌟𑌪𑍍𑌰𑌾𑌕𑌾𑌰𑌤𑍋𑌰𑌣𑌾𑌮𑍍 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌶𑌙𑍍𑌕𑌮𑌿𑌮𑌂𑌲𑍋𑌕𑌂 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌤𑌵𑌸𑌾𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌤𑌮𑍍 ।
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌰𑍍𑌥𑌮𑌿𑌹 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌃 𑌪𑌰𑌂 𑌕𑍗𑌤𑍂𑌹𑌲𑌂 𑌹𑌿 𑌮𑍇 ॥ 33 ॥
𑌵𑌨𑌾𑌨𑍍𑌯𑍁𑌪𑌵𑌨𑌾𑌨𑍀𑌹 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾𑌯𑌾𑌃 𑌕𑌾𑌨𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌚 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑍋 𑌗𑍃𑌹𑌮𑍁𑌖𑍍𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑍁𑌮𑌾𑌗𑌮𑌨𑌂 𑌹𑌿 𑌮𑍇 ॥ 34 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌸𑌾 𑌕𑌾𑌮𑌰𑍂𑌪𑌿𑌣𑍀 ।
𑌭𑍂𑌯 𑌏𑌵 𑌪𑍁𑌨𑌰𑍍𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌬𑌭𑌾𑌷𑍇 𑌪𑌰𑍁𑌷𑌾𑌕𑍍𑌷𑌰𑌮𑍍 ॥ 35 ॥
𑌮𑌾𑌮𑌨𑌿𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑍍𑌯 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑍇 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍇𑌶𑍍𑌵𑌰𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌨 𑌶𑌕𑍍𑌯𑌮𑌦𑍍𑌯 𑌤𑍇 𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑍁𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌯𑌂 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌧𑌮 ॥ 36 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌸 𑌕𑌪𑌿𑌶𑌾𑌰𑍍𑌦𑍂𑌲𑌸𑍍𑌤𑌾𑌮𑍁𑌵𑌾𑌚 𑌨𑌿𑌶𑌾𑌚𑌰𑍀𑌮𑍍 ।
𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌮𑌿𑌮𑌾𑌂 𑌭𑌦𑍍𑌰𑍇 𑌪𑍁𑌨𑌰𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯𑍇 𑌯𑌥𑌾𑌗𑌤𑌮𑍍 ॥ 37 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌨𑌾𑌦𑌂 𑌸𑌾 𑌵𑍈 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌭𑌯𑌾𑌵𑌹𑌮𑍍 ।
𑌤𑌲𑍇𑌨 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑌂 𑌤𑌾𑌡𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌵𑍇𑌗𑌿𑌤𑌾 ॥ 38 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌸 𑌕𑌪𑌿𑌶𑌾𑌰𑍍𑌦𑍂𑌲𑍋 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌯𑌾 𑌤𑌾𑌡𑌿𑌤𑍋 𑌭𑍃𑌶𑌮𑍍 ।
𑌨𑌨𑌾𑌦 𑌸𑍁𑌮𑌹𑌾𑌨𑌾𑌦𑌂 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍 𑌪𑌵𑌨𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ॥ 39 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌸𑌂𑌵𑌰𑍍𑌤𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌵𑌾𑌮𑌹𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍋𑌽𑌙𑍍𑌗𑍁𑌲𑍀𑌃 ।
𑌮𑍁𑌷𑍍𑌟𑌿𑌨𑌾𑌽𑌽𑌭𑌿𑌜𑌘𑌾𑌨𑍈𑌨𑌾𑌂 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌮𑍂𑌰𑍍𑌛𑌿𑌤𑌃 ॥ 40 ॥
𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀 𑌚𑍇𑌤𑌿 𑌮𑌨𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑍇𑌨 𑌨𑌾𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌃 𑌸𑍍𑌵𑌯𑌂 𑌕𑍃𑌤𑌃 ।
𑌸𑌾 𑌤𑍁 𑌤𑍇𑌨 𑌪𑍍𑌰𑌹𑌾𑌰𑍇𑌣 𑌵𑌿𑌹𑍍𑌵𑌲𑌾𑌙𑍍𑌗𑍀 𑌨𑌿𑌶𑌾𑌚𑌰𑍀 ॥ 41 ॥
𑌪𑌪𑌾𑌤 𑌸𑌹𑌸𑌾 𑌭𑍂𑌮𑍗 𑌵𑌿𑌕𑍃𑌤𑌾𑌨𑌨𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌾 ।
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌸𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌿𑌨𑌿𑌪𑌾𑌤𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 42 ॥
𑌕𑍃𑌪𑌾𑌂 𑌚𑌕𑌾𑌰 𑌤𑍇𑌜𑌸𑍍𑌵𑍀 𑌮𑌨𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑌃 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌤𑍁 𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌤𑌤𑍋 𑌵𑍈 𑌭𑍃𑌶𑌸𑌂𑌵𑌿𑌗𑍍𑌨𑌾 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌸𑌾 𑌗𑌦𑍍𑌗𑌦𑌾𑌕𑍍𑌷𑌰𑌮𑍍 ॥ 43 ॥
𑌉𑌵𑌾𑌚𑌾𑌗𑌰𑍍𑌵𑌿𑌤𑌂 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌹𑌨𑍂𑌮𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌙𑍍𑌗𑌮𑌮𑍍 ।
𑌪𑍍𑌰𑌸𑍀𑌦 𑌸𑍁𑌮𑌹𑌾𑌬𑌾𑌹𑍋 𑌤𑍍𑌰𑌾𑌯𑌸𑍍𑌵 𑌹𑌰𑌿𑌸𑌤𑍍𑌤𑌮 ॥ 44 ॥
𑌸𑌮𑌯𑍇 𑌸𑍗𑌮𑍍𑌯 𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌵𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌾𑌃 ।
𑌅𑌹𑌂 𑌤𑍁 𑌨𑌗𑌰𑍀 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾 𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍇𑌵 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌙𑍍𑌗𑌮 ॥ 45 ॥
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌾𑌹𑌂 𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 𑌵𑍀𑌰 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍇𑌣 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲 ।
𑌇𑌦𑌂 𑌤𑍁 𑌤𑌥𑍍𑌯𑌂 𑌶𑍃𑌣𑍁 𑌵𑍈 𑌬𑍍𑌰𑍁𑌵𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌾 𑌮𑍇 𑌹𑌰𑍀𑌶𑍍𑌵𑌰 ॥ 46 ॥
𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍍𑌭𑍁𑌵𑌾 𑌪𑍁𑌰𑌾 𑌦𑌤𑍍𑌤𑌂 𑌵𑌰𑌦𑌾𑌨𑌂 𑌯𑌥𑌾 𑌮𑌮 ।
𑌯𑌦𑌾 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌃 𑌕𑌶𑍍𑌚𑌿𑌦𑍍𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌾𑌦𑍍𑌵𑌶𑌮𑌾𑌨𑌯𑍇𑌤𑍍 ॥ 47 ॥
𑌤𑌦𑌾 𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 𑌹𑌿 𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑍇𑌯𑌂 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌂 𑌭𑌯𑌮𑌾𑌗𑌤𑌮𑍍 ।
𑌸 𑌹𑌿 𑌮𑍇 𑌸𑌮𑌯𑌃 𑌸𑍗𑌮𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑍋𑌽𑌦𑍍𑌯 𑌤𑌵 𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌾𑌤𑍍 ॥ 48 ॥
𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍍𑌭𑍂 𑌵𑌿𑌹𑌿𑌤𑌃 𑌸𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌨 𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌵𑍍𑌯𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌃 ।
𑌸𑍀𑌤𑌾𑌨𑌿𑌮𑌿𑌤𑍍𑌤𑌂 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌸𑍍𑌯 𑌦𑍁𑌰𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ॥ 49 ॥
𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌂 𑌚𑍈𑌵 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌵𑌿𑌨𑌾𑌶𑌃 𑌸𑌮𑍁𑌪𑌾𑌗𑌤𑌃 ।
𑌤𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌶𑍍𑌯 𑌹𑌰𑌿𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌂 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 50 ॥
𑌵𑌿𑌧𑌤𑍍𑌸𑍍𑌵 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌣𑌿 𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌯𑌾𑌨𑍀𑌹 𑌵𑌾𑌞𑍍𑌛𑌸𑌿 ।
𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌶𑍍𑌯 𑌶𑌾𑌪𑍋𑌪𑌹𑌤𑌾𑌂 𑌹𑌰𑍀𑌶𑍍𑌵𑌰 𑌶𑍁𑌭𑌾𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌂 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌮𑍁𑌖𑍍𑌯𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌯𑌦𑍃𑌚𑍍𑌛𑌯𑌾 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌜𑌨𑌕𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌾𑌂 𑌸𑌤𑍀𑌂 𑌵𑌿𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑍍𑌰 𑌗𑌤𑍋 𑌯𑌥𑌾𑌸𑍁𑌖𑌮𑍍 ॥ 51 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌤𑍃𑌤𑍀𑌯𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha tṛtīyassargaḥ |
sa lambaśikhare lambe lambatoyadasannibhe |
sattvamāsthāya medhāvī hanumān mārutātmajaḥ || 1 ||
niśi laṅkāṃ mahāsattvo viveśa kapikuñjaraḥ |
ramyakānanatoyāḍhyāṃ purīṃ rāvaṇapālitām || 2 ||
śāradāmbudharaprakhyairbhavanairupaśobhitām |
sāgaropamanirghoṣāṃ sāgarānilasevitām || 3 ||
supuṣṭabalasampuṣṭāṃ yathaiva viṭapāvatīm |
cārutoraṇaniryūhāṃ pāṇḍuradvāratoraṇām || 4 ||
bhujagācaritāṃ guptāṃ śubhāṃ bhogavatīmiva |
tāṃ sa vidyudghanākīrṇāṃ jyotirmārganiṣevitām || 5 ||
mandamārutasañcārāṃ yathendrasyāmarāvatīm |
śātakumbhena mahatā prākāreṇābhisaṃvṛtām || 6 ||
kiṅkiṇījālaghoṣābhiḥ patākābhiralaṅkṛtām |
āsādya sahasā hṛṣṭaḥ prākāramabhipedivān || 7 ||
vismayāviṣṭahṛdayaḥ purīmālokya sarvataḥ |
jāmbūnadamayairdvārairvaiḍūryakṛtavedikaiḥ || 8 ||
vajrasphaṭikamuktābhirmaṇikuṭṭimabhūṣitaiḥ |
taptahāṭakaniryūhai rājatāmalapāṇḍuraiḥ || 9 ||
vaiḍhūryakṛtasopānaiḥ sphāṭikāntarapāṃsubhiḥ |
cārusañjavanopetaiḥ khamivotpatitaiḥ śubhaiḥ || 10 ||
krauñcabarhiṇasaṅghuṣṭaiḥ rājahaṃsa niṣevitaiḥ |
tūryābharaṇanirghoṣaiḥ sarvataḥ pratināditām || 11 ||
vasvaukasārāpratimāṃ tāṃ vīkṣya nagarīṃ tataḥ |
khamivotpatituṃ kāmāṃ jaharṣa hanumān kapiḥ || 12 ||
tāṃ samīkṣya purīṃ ramyāṃ rākṣasādhipateḥ śubhām |
anuttamāmṛddhiyutāṃ cintayāmāsa vīryavān || 13 ||
neyamanyena nagarī śakyā dharṣayituṃ balāt |
rakṣitā rāvaṇabalairudyatāyudhadhāribhiḥ || 14 ||
kumudāṅgadayorvāpi suṣeṇasya mahākapeḥ |
prasiddheyaṃ bhavedbhūmirmaindadvividayorapi || 15 ||
vivasvatastanūjasya hareśca kuśaparvaṇaḥ |
ṛkṣasya ketumālasya mama caiva gatirbhavet || 16 ||
samīkṣya tu mahābāhū rāghavasya parākramam |
lakṣmaṇasya ca vikrāntamabhavat prītimān kapiḥ || 17 ||
tāṃ ratnavasanopetāṃ koṣṭhāgārāvataṃsakām |
yantrāgārastanīmṛddhāṃ pramadāmiva bhūṣitām || 18 ||
tāṃ naṣṭatimirāṃ dīptairbhāsvaraiśca mahāgṛhaiḥ |
nagarīṃ rākṣasendrasya sa dadarśa mahākapiḥ || 19 ||
tha sā hariśārdūlaṃ praviśantaṃ mahābalam |
nagarī svena rūpeṇa dadarśa pavanātmajam || 20 ||
sā taṃ harivaraṃ dṛṣṭvā laṅkā rāvaṇapālitā |
svayamevotthitā tatra vikṛtānanadarśanā || 21 ||
purastātkapivaryasya vāyusūnoratiṣṭhata |
muñcamānā mahānādamabravītpavanātmajam || 22 ||
kastvaṃ kena ca kāryeṇa iha prāpto vanālaya |
kathayasveha yattattvaṃ yāvatprāṇā dharanti te || 23 ||
na śakyaṃ khalviyaṃ laṅkā praveṣṭuṃ vānara tvayā |
rakṣitā rāvaṇabalairabhiguptā samantataḥ || 24 ||
atha tāmabravīdvīro hanumānagrataḥ sthitām |
kathayiṣyāmi te tattvaṃ yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi || 25 ||
kā tvaṃ virūpanayanā puradvāre'vatiṣṭhasi |
kimarthaṃ cāpi māṃ ruddhvā nirbhartsayasi dāruṇā || 26 ||
hanumadvacanaṃ śrutvā laṅkā sā kāmarūpiṇī |
uvāca vacanaṃ kruddhā paruṣaṃ pavanātmajam || 27 ||
ahaṃ rākṣasarājasya rāvaṇasya mahātmanaḥ |
ājñāpratīkṣā durdharṣā rakṣāmi nagarīmimām || 28 ||
na śakyā māmavajñāya praveṣṭuṃ nagarī tvayā |
adya prāṇaiḥ parityaktaḥ svapsyase nihato mayā || 29 ||
ahaṃ hi nagarī laṅkā svayameva plavaṅgama |
sarvataḥ parirakṣāmi hyetatte kathitaṃ mayā || 30 ||
laṅkāyā vacanaṃ śrutvā hanumān mārutātmajaḥ |
yatnavānsa hariśreṣṭhaḥ sthitaśśaila ivāparaḥ || 31 ||
sa tāṃ strīrūpavikṛtāṃ dṛṣṭavā vānarapuṅgavaḥ |
ābabhāṣe'tha medhāvī sattvavān plavagarṣabhaḥ || 32 ||
drakṣyāmi nagarīṃ laṅkāṃ sāṭṭaprākāratoraṇām |
nirviśaṅkamimaṃlokaṃ paśyantyāstavasāmpratam |
ityarthamiha samprāptaḥ paraṃ kautūhalaṃ hi me || 33 ||
vanānyupavanānīha laṅkāyāḥ kānanāni ca |
sarvato gṛhamukhyāni draṣṭumāgamanaṃ hi me || 34 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā laṅkā sā kāmarūpiṇī |
bhūya eva punarvākyaṃ babhāṣe paruṣākṣaram || 35 ||
māmanirjitya durbuddhe rākṣaseśvarapālitām |
na śakyamadya te draṣṭuṃ purīyaṃ vānarādhama || 36 ||
tataḥ sa kapiśārdūlastāmuvāca niśācarīm |
dṛṣṭvā purīmimāṃ bhadre punaryāsye yathāgatam || 37 ||
tataḥ kṛtvā mahānādaṃ sā vai laṅkā bhayāvaham |
talena vānaraśreṣṭhaṃ tāḍayāmāsa vegitā || 38 ||
tataḥ sa kapiśārdūlo laṅkayā tāḍito bhṛśam |
nanāda sumahānādaṃ vīryavān pavanātmajaḥ || 39 ||
tataḥ saṃvartayāmāsa vāmahastasya so'ṅgulīḥ |
muṣṭinā''bhijaghānaināṃ hanumān krodhamūrchitaḥ || 40 ||
strī ceti manyamānena nātikrodhaḥ svayaṃ kṛtaḥ |
sā tu tena prahāreṇa vihvalāṅgī niśācarī || 41 ||
papāta sahasā bhūmau vikṛtānanadarśanā |
tatastu hanumān prājñastāṃ dṛṣṭvā vinipātitām || 42 ||
kṛpāṃ cakāra tejasvī manyamānaḥ striyaṃ tu tām |
tato vai bhṛśasaṃvignā laṅkā sā gadgadākṣaram || 43 ||
uvācāgarvitaṃ vākyaṃ hanūmantaṃ plavaṅgamam |
prasīda sumahābāho trāyasva harisattama || 44 ||
samaye saumya tiṣṭhanti sattvavanto mahābalāḥ |
ahaṃ tu nagarī laṅkā svayameva plavaṅgama || 45 ||
nirjitāhaṃ tvayā vīra vikrameṇa mahābala |
idaṃ tu tathyaṃ śṛṇu vai bruvantyā me harīśvara || 46 ||
svayambhuvā purā dattaṃ varadānaṃ yathā mama |
yadā tvāṃ vānaraḥ kaścidvikramādvaśamānayet || 47 ||
tadā tvayā hi vijñeyaṃ rakṣasāṃ bhayamāgatam |
sa hi me samayaḥ saumya prāpto'dya tava darśanāt || 48 ||
svayambhū vihitaḥ satyo na tasyāsti vyatikramaḥ |
sītānimittaṃ rājñastu rāvaṇasya durātmanaḥ || 49 ||
rakṣasāṃ caiva sarveṣāṃ vināśaḥ samupāgataḥ |
tatpraviśya hariśreṣṭha purīṃ rāvaṇapālitām || 50 ||
vidhatsva sarvakāryāṇi yāni yānīha vāñchasi |
praviśya śāpopahatāṃ harīśvara śubhāṃ purīṃ rākṣasamukhyapālitām |
yadṛcchayā tvaṃ janakātmajāṃ satīṃ vimārga sarvatra gato yathāsukham || 51 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe tṛtīyassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे सुन्दरकाण्डम् ।
अथ तृतीयस्सर्गः ।
स लम्बशिखरे लम्बे लम्बतोयदसन्निभे ।
सत्त्वमास्थाय मेधावी हनुमान् मारुतात्मजः ॥ 1 ॥
निशि लङ्कां महासत्त्वो विवेश कपिकुञ्जरः ।
रम्यकाननतोयाढ्यां पुरीं रावणपालिताम् ॥ 2 ॥
शारदाम्बुधरप्रख्यैर्भवनैरुपशोभिताम् ।
सागरोपमनिर्घोषां सागरानिलसेविताम् ॥ 3 ॥
सुपुष्टबलसम्पुष्टां यथैव विटपावतीम् ।
चारुतोरणनिर्यूहां पाण्डुरद्वारतोरणाम् ॥ 4 ॥
भुजगाचरितां गुप्तां शुभां भोगवतीमिव ।
तां स विद्युद्घनाकीर्णां ज्योतिर्मार्गनिषेविताम् ॥ 5 ॥
मन्दमारुतसञ्चारां यथेन्द्रस्यामरावतीम् ।
शातकुम्भेन महता प्राकारेणाभिसंवृताम् ॥ 6 ॥
किङ्किणीजालघोषाभिः पताकाभिरलङ्कृताम् ।
आसाद्य सहसा हृष्टः प्राकारमभिपेदिवान् ॥ 7 ॥
विस्मयाविष्टहृदयः पुरीमालोक्य सर्वतः ।
जाम्बूनदमयैर्द्वारैर्वैडूर्यकृतवेदिकैः ॥ 8 ॥
वज्रस्फटिकमुक्ताभिर्मणिकुट्टिमभूषितैः ।
तप्तहाटकनिर्यूहै राजतामलपाण्डुरैः ॥ 9 ॥
वैढूर्यकृतसोपानैः स्फाटिकान्तरपांसुभिः ।
चारुसञ्जवनोपेतैः खमिवोत्पतितैः शुभैः ॥ 10 ॥
क्रौञ्चबर्हिणसङ्घुष्टैः राजहंस निषेवितैः ।
तूर्याभरणनिर्घोषैः सर्वतः प्रतिनादिताम् ॥ 11 ॥
वस्वौकसाराप्रतिमां तां वीक्ष्य नगरीं ततः ।
खमिवोत्पतितुं कामां जहर्ष हनुमान् कपिः ॥ 12 ॥
तां समीक्ष्य पुरीं रम्यां राक्षसाधिपतेः शुभाम् ।
अनुत्तमामृद्धियुतां चिन्तयामास वीर्यवान् ॥ 13 ॥
नेयमन्येन नगरी शक्या धर्षयितुं बलात् ।
रक्षिता रावणबलैरुद्यतायुधधारिभिः ॥ 14 ॥
कुमुदाङ्गदयोर्वापि सुषेणस्य महाकपेः ।
प्रसिद्धेयं भवेद्भूमिर्मैन्दद्विविदयोरपि ॥ 15 ॥
विवस्वतस्तनूजस्य हरेश्च कुशपर्वणः ।
ऋक्षस्य केतुमालस्य मम चैव गतिर्भवेत् ॥ 16 ॥
समीक्ष्य तु महाबाहू राघवस्य पराक्रमम् ।
लक्ष्मणस्य च विक्रान्तमभवत् प्रीतिमान् कपिः ॥ 17 ॥
तां रत्नवसनोपेतां कोष्ठागारावतंसकाम् ।
यन्त्रागारस्तनीमृद्धां प्रमदामिव भूषिताम् ॥ 18 ॥
तां नष्टतिमिरां दीप्तैर्भास्वरैश्च महागृहैः ।
नगरीं राक्षसेन्द्रस्य स ददर्श महाकपिः ॥ 19 ॥
थ सा हरिशार्दूलं प्रविशन्तं महाबलम् ।
नगरी स्वेन रूपेण ददर्श पवनात्मजम् ॥ 20 ॥
सा तं हरिवरं दृष्ट्वा लङ्का रावणपालिता ।
स्वयमेवोत्थिता तत्र विकृताननदर्शना ॥ 21 ॥
पुरस्तात्कपिवर्यस्य वायुसूनोरतिष्ठत ।
मुञ्चमाना महानादमब्रवीत्पवनात्मजम् ॥ 22 ॥
कस्त्वं केन च कार्येण इह प्राप्तो वनालय ।
कथयस्वेह यत्तत्त्वं यावत्प्राणा धरन्ति ते ॥ 23 ॥
न शक्यं खल्वियं लङ्का प्रवेष्टुं वानर त्वया ।
रक्षिता रावणबलैरभिगुप्ता समन्ततः ॥ 24 ॥
अथ तामब्रवीद्वीरो हनुमानग्रतः स्थिताम् ।
कथयिष्यामि ते तत्त्वं यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ 25 ॥
का त्वं विरूपनयना पुरद्वारेऽवतिष्ठसि ।
किमर्थं चापि मां रुद्ध्वा निर्भर्त्सयसि दारुणा ॥ 26 ॥
हनुमद्वचनं श्रुत्वा लङ्का सा कामरूपिणी ।
उवाच वचनं क्रुद्धा परुषं पवनात्मजम् ॥ 27 ॥
अहं राक्षसराजस्य रावणस्य महात्मनः ।
आज्ञाप्रतीक्षा दुर्धर्षा रक्षामि नगरीमिमाम् ॥ 28 ॥
न शक्या मामवज्ञाय प्रवेष्टुं नगरी त्वया ।
अद्य प्राणैः परित्यक्तः स्वप्स्यसे निहतो मया ॥ 29 ॥
अहं हि नगरी लङ्का स्वयमेव प्लवङ्गम ।
सर्वतः परिरक्षामि ह्येतत्ते कथितं मया ॥ 30 ॥
लङ्काया वचनं श्रुत्वा हनुमान् मारुतात्मजः ।
यत्नवान्स हरिश्रेष्ठः स्थितश्शैल इवापरः ॥ 31 ॥
स तां स्त्रीरूपविकृतां दृष्टवा वानरपुङ्गवः ।
आबभाषेऽथ मेधावी सत्त्ववान् प्लवगर्षभः ॥ 32 ॥
द्रक्ष्यामि नगरीं लङ्कां साट्टप्राकारतोरणाम् ।
निर्विशङ्कमिमंलोकं पश्यन्त्यास्तवसाम्प्रतम् ।
इत्यर्थमिह सम्प्राप्तः परं कौतूहलं हि मे ॥ 33 ॥
वनान्युपवनानीह लङ्कायाः काननानि च ।
सर्वतो गृहमुख्यानि द्रष्टुमागमनं हि मे ॥ 34 ॥
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा लङ्का सा कामरूपिणी ।
भूय एव पुनर्वाक्यं बभाषे परुषाक्षरम् ॥ 35 ॥
मामनिर्जित्य दुर्बुद्धे राक्षसेश्वरपालिताम् ।
न शक्यमद्य ते द्रष्टुं पुरीयं वानराधम ॥ 36 ॥
ततः स कपिशार्दूलस्तामुवाच निशाचरीम् ।
दृष्ट्वा पुरीमिमां भद्रे पुनर्यास्ये यथागतम् ॥ 37 ॥
ततः कृत्वा महानादं सा वै लङ्का भयावहम् ।
तलेन वानरश्रेष्ठं ताडयामास वेगिता ॥ 38 ॥
ततः स कपिशार्दूलो लङ्कया ताडितो भृशम् ।
ननाद सुमहानादं वीर्यवान् पवनात्मजः ॥ 39 ॥
ततः संवर्तयामास वामहस्तस्य सोऽङ्गुलीः ।
मुष्टिनाऽऽभिजघानैनां हनुमान् क्रोधमूर्छितः ॥ 40 ॥
स्त्री चेति मन्यमानेन नातिक्रोधः स्वयं कृतः ।
सा तु तेन प्रहारेण विह्वलाङ्गी निशाचरी ॥ 41 ॥
पपात सहसा भूमौ विकृताननदर्शना ।
ततस्तु हनुमान् प्राज्ञस्तां दृष्ट्वा विनिपातिताम् ॥ 42 ॥
कृपां चकार तेजस्वी मन्यमानः स्त्रियं तु ताम् ।
ततो वै भृशसंविग्ना लङ्का सा गद्गदाक्षरम् ॥ 43 ॥
उवाचागर्वितं वाक्यं हनूमन्तं प्लवङ्गमम् ।
प्रसीद सुमहाबाहो त्रायस्व हरिसत्तम ॥ 44 ॥
समये सौम्य तिष्ठन्ति सत्त्ववन्तो महाबलाः ।
अहं तु नगरी लङ्का स्वयमेव प्लवङ्गम ॥ 45 ॥
निर्जिताहं त्वया वीर विक्रमेण महाबल ।
इदं तु तथ्यं शृणु वै ब्रुवन्त्या मे हरीश्वर ॥ 46 ॥
स्वयम्भुवा पुरा दत्तं वरदानं यथा मम ।
यदा त्वां वानरः कश्चिद्विक्रमाद्वशमानयेत् ॥ 47 ॥
तदा त्वया हि विज्ञेयं रक्षसां भयमागतम् ।
स हि मे समयः सौम्य प्राप्तोऽद्य तव दर्शनात् ॥ 48 ॥
स्वयम्भू विहितः सत्यो न तस्यास्ति व्यतिक्रमः ।
सीतानिमित्तं राज्ञस्तु रावणस्य दुरात्मनः ॥ 49 ॥
रक्षसां चैव सर्वेषां विनाशः समुपागतः ।
तत्प्रविश्य हरिश्रेष्ठ पुरीं रावणपालिताम् ॥ 50 ॥
विधत्स्व सर्वकार्याणि यानि यानीह वाञ्छसि ।
प्रविश्य शापोपहतां हरीश्वर शुभां पुरीं राक्षसमुख्यपालिताम् ।
यदृच्छया त्वं जनकात्मजां सतीं विमार्ग सर्वत्र गतो यथासुखम् ॥ 51 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये सुन्दरकाण्डे तृतीयस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha tṛtīyassargaḥ |
sa lambaśikhare lambe lambatoyadasannibhe |
sattvamāsthāya medhāvī hanumān mārutātmajaḥ || 1 ||
niśi laṅkāṃ mahāsattvo viveśa kapikuñjaraḥ |
ramyakānanatoyāḍhyāṃ purīṃ rāvaṇapālitām || 2 ||
śāradāmbudharaprakhyairbhavanairupaśobhitām |
sāgaropamanirghoṣāṃ sāgarānilasevitām || 3 ||
supuṣṭabalasampuṣṭāṃ yathaiva viṭapāvatīm |
cārutoraṇaniryūhāṃ pāṇḍuradvāratoraṇām || 4 ||
bhujagācaritāṃ guptāṃ śubhāṃ bhogavatīmiva |
tāṃ sa vidyudghanākīrṇāṃ jyotirmārganiṣevitām || 5 ||
mandamārutasañcārāṃ yathendrasyāmarāvatīm |
śātakumbhena mahatā prākāreṇābhisaṃvṛtām || 6 ||
kiṅkiṇījālaghoṣābhiḥ patākābhiralaṅkṛtām |
āsādya sahasā hṛṣṭaḥ prākāramabhipedivān || 7 ||
vismayāviṣṭahṛdayaḥ purīmālokya sarvataḥ |
jāmbūnadamayairdvārairvaiḍūryakṛtavedikaiḥ || 8 ||
vajrasphaṭikamuktābhirmaṇikuṭṭimabhūṣitaiḥ |
taptahāṭakaniryūhai rājatāmalapāṇḍuraiḥ || 9 ||
vaiḍhūryakṛtasopānaiḥ sphāṭikāntarapāṃsubhiḥ |
cārusañjavanopetaiḥ khamivotpatitaiḥ śubhaiḥ || 10 ||
krauñcabarhiṇasaṅghuṣṭaiḥ rājahaṃsa niṣevitaiḥ |
tūryābharaṇanirghoṣaiḥ sarvataḥ pratināditām || 11 ||
vasvaukasārāpratimāṃ tāṃ vīkṣya nagarīṃ tataḥ |
khamivotpatituṃ kāmāṃ jaharṣa hanumān kapiḥ || 12 ||
tāṃ samīkṣya purīṃ ramyāṃ rākṣasādhipateḥ śubhām |
anuttamāmṛddhiyutāṃ cintayāmāsa vīryavān || 13 ||
neyamanyena nagarī śakyā dharṣayituṃ balāt |
rakṣitā rāvaṇabalairudyatāyudhadhāribhiḥ || 14 ||
kumudāṅgadayorvāpi suṣeṇasya mahākapeḥ |
prasiddheyaṃ bhavedbhūmirmaindadvividayorapi || 15 ||
vivasvatastanūjasya hareśca kuśaparvaṇaḥ |
ṛkṣasya ketumālasya mama caiva gatirbhavet || 16 ||
samīkṣya tu mahābāhū rāghavasya parākramam |
lakṣmaṇasya ca vikrāntamabhavat prītimān kapiḥ || 17 ||
tāṃ ratnavasanopetāṃ koṣṭhāgārāvataṃsakām |
yantrāgārastanīmṛddhāṃ pramadāmiva bhūṣitām || 18 ||
tāṃ naṣṭatimirāṃ dīptairbhāsvaraiśca mahāgṛhaiḥ |
nagarīṃ rākṣasendrasya sa dadarśa mahākapiḥ || 19 ||
tha sā hariśārdūlaṃ praviśantaṃ mahābalam |
nagarī svena rūpeṇa dadarśa pavanātmajam || 20 ||
sā taṃ harivaraṃ dṛṣṭvā laṅkā rāvaṇapālitā |
svayamevotthitā tatra vikṛtānanadarśanā || 21 ||
purastātkapivaryasya vāyusūnoratiṣṭhata |
muñcamānā mahānādamabravītpavanātmajam || 22 ||
kastvaṃ kena ca kāryeṇa iha prāpto vanālaya |
kathayasveha yattattvaṃ yāvatprāṇā dharanti te || 23 ||
na śakyaṃ khalviyaṃ laṅkā praveṣṭuṃ vānara tvayā |
rakṣitā rāvaṇabalairabhiguptā samantataḥ || 24 ||
atha tāmabravīdvīro hanumānagrataḥ sthitām |
kathayiṣyāmi te tattvaṃ yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi || 25 ||
kā tvaṃ virūpanayanā puradvāre'vatiṣṭhasi |
kimarthaṃ cāpi māṃ ruddhvā nirbhartsayasi dāruṇā || 26 ||
hanumadvacanaṃ śrutvā laṅkā sā kāmarūpiṇī |
uvāca vacanaṃ kruddhā paruṣaṃ pavanātmajam || 27 ||
ahaṃ rākṣasarājasya rāvaṇasya mahātmanaḥ |
ājñāpratīkṣā durdharṣā rakṣāmi nagarīmimām || 28 ||
na śakyā māmavajñāya praveṣṭuṃ nagarī tvayā |
adya prāṇaiḥ parityaktaḥ svapsyase nihato mayā || 29 ||
ahaṃ hi nagarī laṅkā svayameva plavaṅgama |
sarvataḥ parirakṣāmi hyetatte kathitaṃ mayā || 30 ||
laṅkāyā vacanaṃ śrutvā hanumān mārutātmajaḥ |
yatnavānsa hariśreṣṭhaḥ sthitaśśaila ivāparaḥ || 31 ||
sa tāṃ strīrūpavikṛtāṃ dṛṣṭavā vānarapuṅgavaḥ |
ābabhāṣe'tha medhāvī sattvavān plavagarṣabhaḥ || 32 ||
drakṣyāmi nagarīṃ laṅkāṃ sāṭṭaprākāratoraṇām |
nirviśaṅkamimaṃlokaṃ paśyantyāstavasāmpratam |
ityarthamiha samprāptaḥ paraṃ kautūhalaṃ hi me || 33 ||
vanānyupavanānīha laṅkāyāḥ kānanāni ca |
sarvato gṛhamukhyāni draṣṭumāgamanaṃ hi me || 34 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā laṅkā sā kāmarūpiṇī |
bhūya eva punarvākyaṃ babhāṣe paruṣākṣaram || 35 ||
māmanirjitya durbuddhe rākṣaseśvarapālitām |
na śakyamadya te draṣṭuṃ purīyaṃ vānarādhama || 36 ||
tataḥ sa kapiśārdūlastāmuvāca niśācarīm |
dṛṣṭvā purīmimāṃ bhadre punaryāsye yathāgatam || 37 ||
tataḥ kṛtvā mahānādaṃ sā vai laṅkā bhayāvaham |
talena vānaraśreṣṭhaṃ tāḍayāmāsa vegitā || 38 ||
tataḥ sa kapiśārdūlo laṅkayā tāḍito bhṛśam |
nanāda sumahānādaṃ vīryavān pavanātmajaḥ || 39 ||
tataḥ saṃvartayāmāsa vāmahastasya so'ṅgulīḥ |
muṣṭinā''bhijaghānaināṃ hanumān krodhamūrchitaḥ || 40 ||
strī ceti manyamānena nātikrodhaḥ svayaṃ kṛtaḥ |
sā tu tena prahāreṇa vihvalāṅgī niśācarī || 41 ||
papāta sahasā bhūmau vikṛtānanadarśanā |
tatastu hanumān prājñastāṃ dṛṣṭvā vinipātitām || 42 ||
kṛpāṃ cakāra tejasvī manyamānaḥ striyaṃ tu tām |
tato vai bhṛśasaṃvignā laṅkā sā gadgadākṣaram || 43 ||
uvācāgarvitaṃ vākyaṃ hanūmantaṃ plavaṅgamam |
prasīda sumahābāho trāyasva harisattama || 44 ||
samaye saumya tiṣṭhanti sattvavanto mahābalāḥ |
ahaṃ tu nagarī laṅkā svayameva plavaṅgama || 45 ||
nirjitāhaṃ tvayā vīra vikrameṇa mahābala |
idaṃ tu tathyaṃ śṛṇu vai bruvantyā me harīśvara || 46 ||
svayambhuvā purā dattaṃ varadānaṃ yathā mama |
yadā tvāṃ vānaraḥ kaścidvikramādvaśamānayet || 47 ||
tadā tvayā hi vijñeyaṃ rakṣasāṃ bhayamāgatam |
sa hi me samayaḥ saumya prāpto'dya tava darśanāt || 48 ||
svayambhū vihitaḥ satyo na tasyāsti vyatikramaḥ |
sītānimittaṃ rājñastu rāvaṇasya durātmanaḥ || 49 ||
rakṣasāṃ caiva sarveṣāṃ vināśaḥ samupāgataḥ |
tatpraviśya hariśreṣṭha purīṃ rāvaṇapālitām || 50 ||
vidhatsva sarvakāryāṇi yāni yānīha vāñchasi |
praviśya śāpopahatāṃ harīśvara śubhāṃ purīṃ rākṣasamukhyapālitām |
yadṛcchayā tvaṃ janakātmajāṃ satīṃ vimārga sarvatra gato yathāsukham || 51 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe tṛtīyassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.