Meaning —
⏳ The meaning of this text is being prepared (AI translation with an accuracy check). This usually takes a few minutes — this page will refresh when it is ready.
The meaning is ready. Show it.
The meaning could not be prepared right now.
A translation in is not yet available for this text.
The original text and transliteration are shown below.
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡമ് ।
അഥ സപ്തമസ്സര്ഗഃ ।
Shloka 1
സ വേശ്മജാലം ബലവാന് ദദര്ശ വ്യാസക്തവൈഡൂര്യസുവര്ണജാലമ് ।
യഥാ മഹത് പ്രാവൃഷി മേഘജാലം വിദ്യുത്പിനദ്ധം സവിഹങ്ഗജാലമ് ॥ 1 ॥
യഥാ മഹത് പ്രാവൃഷി മേഘജാലം വിദ്യുത്പിനദ്ധം സവിഹങ്ഗജാലമ് ॥ 1 ॥
sa veśmajālaṃ balavān dadarśa vyāsaktavaiḍūryasuvarṇajālam |
yathā mahat prāvṛṣi meghajālaṃ vidyutpinaddhaṃ savihaṅgajālam || 1 ||
yathā mahat prāvṛṣi meghajālaṃ vidyutpinaddhaṃ savihaṅgajālam || 1 ||
Shloka 2
നിവേശനാനാം വിവിധാശ്ച ശാലാഃ പ്രധാനശങ്ഖായുധചാപശാലാഃ ।
മനോഹരാശ്ചാപി പുനര്വിശാലാഃ ദദര്ശ വേശ്മാദ്രിഷു ചന്ദ്രശാലാഃ ॥ 2 ॥
മനോഹരാശ്ചാപി പുനര്വിശാലാഃ ദദര്ശ വേശ്മാദ്രിഷു ചന്ദ്രശാലാഃ ॥ 2 ॥
niveśanānāṃ vividhāśca śālāḥ pradhānaśaṅkhāyudhacāpaśālāḥ |
manoharāścāpi punarviśālāḥ dadarśa veśmādriṣu candraśālāḥ || 2 ||
manoharāścāpi punarviśālāḥ dadarśa veśmādriṣu candraśālāḥ || 2 ||
Shloka 3
ഗൃഹാണി നാനാവസുരാജിതാനി ദേവാസുരൈശ്ചാപി സുപൂജിതാനി ।
സര്വൈശ്ച ദോഷൈഃ പരിവര്ജിതാനി കപിര്ദദര്ശ സ്വബലാര്ജിതാനി ॥ 3 ॥
സര്വൈശ്ച ദോഷൈഃ പരിവര്ജിതാനി കപിര്ദദര്ശ സ്വബലാര്ജിതാനി ॥ 3 ॥
gṛhāṇi nānāvasurājitāni devāsuraiścāpi supūjitāni |
sarvaiśca doṣaiḥ parivarjitāni kapirdadarśa svabalārjitāni || 3 ||
sarvaiśca doṣaiḥ parivarjitāni kapirdadarśa svabalārjitāni || 3 ||
Shloka 4
താനി പ്രയത്നാഭിസമാഹിതാനി മയേന സാക്ഷാദിവ നിര്മിതാനി ।
മഹീതലേ സര്വഗുണോത്തരാണി ദദര്ശ ലങ്കാധിപതേര്ഗൃഹാണി ॥ 4 ॥
മഹീതലേ സര്വഗുണോത്തരാണി ദദര്ശ ലങ്കാധിപതേര്ഗൃഹാണി ॥ 4 ॥
tāni prayatnābhisamāhitāni mayena sākṣādiva nirmitāni |
mahītale sarvaguṇottarāṇi dadarśa laṅkādhipatergṛhāṇi || 4 ||
mahītale sarvaguṇottarāṇi dadarśa laṅkādhipatergṛhāṇi || 4 ||
Shloka 5
തതോ ദദര്ശോഛ്രചിതമേഘരൂപം മനോഹരം കാഞ്ചനചാരുരൂപമ് ।
രക്ഷോഽധിപസ്യാത്മബലാനുരൂപം ഗൃഹോത്തമം ഹ്യപ്രതിരൂപരൂപമ് ॥ 5 ॥
രക്ഷോഽധിപസ്യാത്മബലാനുരൂപം ഗൃഹോത്തമം ഹ്യപ്രതിരൂപരൂപമ് ॥ 5 ॥
tato dadarśochracitamegharūpaṃ manoharaṃ kāñcanacārurūpam |
rakṣo'dhipasyātmabalānurūpaṃ gṛhottamaṃ hyapratirūparūpam || 5 ||
rakṣo'dhipasyātmabalānurūpaṃ gṛhottamaṃ hyapratirūparūpam || 5 ||
Shloka 6
മഹീതലേ സ്വര്ഗമിവ പ്രകീര്ണം ശ്രിയാ ജ്വലന്തം ബഹുരത്നകീര്ണമ് ।
നാനാതരൂണാം കുസുമാവകീര്ണം ഗിരേരിവാഗ്രം രജസാവകീര്ണമ് ॥ 6 ॥
നാനാതരൂണാം കുസുമാവകീര്ണം ഗിരേരിവാഗ്രം രജസാവകീര്ണമ് ॥ 6 ॥
mahītale svargamiva prakīrṇaṃ śriyā jvalantaṃ bahuratnakīrṇam |
nānātarūṇāṃ kusumāvakīrṇaṃ girerivāgraṃ rajasāvakīrṇam || 6 ||
nānātarūṇāṃ kusumāvakīrṇaṃ girerivāgraṃ rajasāvakīrṇam || 6 ||
Shloka 7
നാരീപ്രവേകൈരിവ ദീപ്യമാനം തടിദ്ഭിരമ്ഭോദവദര്ച്യമാനമ് ।
ഹംസപ്രവേകൈരിവ വാഹ്യമാനം ശ്രിയാ യുതം ഖേ സുകൃതാം വിമാനമ് ॥ 7 ॥
ഹംസപ്രവേകൈരിവ വാഹ്യമാനം ശ്രിയാ യുതം ഖേ സുകൃതാം വിമാനമ് ॥ 7 ॥
nārīpravekairiva dīpyamānaṃ taṭidbhirambhodavadarcyamānam |
haṃsapravekairiva vāhyamānaṃ śriyā yutaṃ khe sukṛtāṃ vimānam || 7 ||
haṃsapravekairiva vāhyamānaṃ śriyā yutaṃ khe sukṛtāṃ vimānam || 7 ||
Shloka 8
യഥാ നഗാഗ്രം ബഹുധാതുചിത്രം യഥാ നഭശ്ച ഗ്രഹചന്ദ്രചിത്രമ് ।
ദദര്ശയുക്തീകൃതമേഘചിത്രം വിമാനരത്നം ബഹുരത്നചിത്രമ് ॥ 8 ॥
ദദര്ശയുക്തീകൃതമേഘചിത്രം വിമാനരത്നം ബഹുരത്നചിത്രമ് ॥ 8 ॥
yathā nagāgraṃ bahudhātucitraṃ yathā nabhaśca grahacandracitram |
dadarśayuktīkṛtameghacitraṃ vimānaratnaṃ bahuratnacitram || 8 ||
dadarśayuktīkṛtameghacitraṃ vimānaratnaṃ bahuratnacitram || 8 ||
Shloka 9
മഹീ കൃതാ പര്വതരാജിപൂര്ണാ ശൈലാഃ കൃതാ വൃക്ഷവിതാനപൂര്ണാഃ ।
വൃക്ഷാഃ കൃതാഃ പുഷ്പവിതാനപൂര്ണാഃ പുഷ്പം കൃതം കേസരപത്രപൂര്ണമ് ॥ 9 ॥
വൃക്ഷാഃ കൃതാഃ പുഷ്പവിതാനപൂര്ണാഃ പുഷ്പം കൃതം കേസരപത്രപൂര്ണമ് ॥ 9 ॥
mahī kṛtā parvatarājipūrṇā śailāḥ kṛtā vṛkṣavitānapūrṇāḥ |
vṛkṣāḥ kṛtāḥ puṣpavitānapūrṇāḥ puṣpaṃ kṛtaṃ kesarapatrapūrṇam || 9 ||
vṛkṣāḥ kṛtāḥ puṣpavitānapūrṇāḥ puṣpaṃ kṛtaṃ kesarapatrapūrṇam || 9 ||
Shloka 10
കൃതാനി വേശ്മാനി ച പാണ്ഡുരാണി തഥാ സുപുഷ്പാണ്യപി പുഷ്കരാണി ।
പുനശ്ച പദ്മാനി സകേസരാണി ധന്യാനി ചിത്രാണി തഥാ വനാനി ॥ 10 ॥
പുനശ്ച പദ്മാനി സകേസരാണി ധന്യാനി ചിത്രാണി തഥാ വനാനി ॥ 10 ॥
kṛtāni veśmāni ca pāṇḍurāṇi tathā supuṣpāṇyapi puṣkarāṇi |
punaśca padmāni sakesarāṇi dhanyāni citrāṇi tathā vanāni || 10 ||
punaśca padmāni sakesarāṇi dhanyāni citrāṇi tathā vanāni || 10 ||
Shloka 11
പുഷ്പാഹ്വയം നാമവിരാജമാനം രത്നപ്രഭാഭിശ്ച വിവര്ധമാനമ് ।
വേശ്മോത്തമാനാമപി ചോച്യമാനം മഹാകപിസ്തത്ര മഹാവിമാനമ് ॥ 11 ॥
വേശ്മോത്തമാനാമപി ചോച്യമാനം മഹാകപിസ്തത്ര മഹാവിമാനമ് ॥ 11 ॥
puṣpāhvayaṃ nāmavirājamānaṃ ratnaprabhābhiśca vivardhamānam |
veśmottamānāmapi cocyamānaṃ mahākapistatra mahāvimānam || 11 ||
veśmottamānāmapi cocyamānaṃ mahākapistatra mahāvimānam || 11 ||
Shloka 12
കൃതാശ്ച വൈഡൂര്യമയാ വിഹങ്ഗാഃ രൂപ്യപ്രവാലൈശ്ച തഥാ വിഹങ്ഗാഃ ।
ചിത്രാശ്ച നാനാവസുഭിര്ഭുജങ്ഗാഃ ജാത്യാനുരൂപാസ്തുരഗാഃ ശുഭാങ്ഗാഃ ॥ 12 ॥
ചിത്രാശ്ച നാനാവസുഭിര്ഭുജങ്ഗാഃ ജാത്യാനുരൂപാസ്തുരഗാഃ ശുഭാങ്ഗാഃ ॥ 12 ॥
kṛtāśca vaiḍūryamayā vihaṅgāḥ rūpyapravālaiśca tathā vihaṅgāḥ |
citrāśca nānāvasubhirbhujaṅgāḥ jātyānurūpāsturagāḥ śubhāṅgāḥ || 12 ||
citrāśca nānāvasubhirbhujaṅgāḥ jātyānurūpāsturagāḥ śubhāṅgāḥ || 12 ||
Shloka 13
പ്രവാലജാമ്ബൂനദപുഷ്പപക്ഷാഃ സലീലമാവര്ജിതജിഹ്മപക്ഷാഃ ।
കാമസ്യ സാക്ഷാദിവ ഭാന്തി പക്ഷാഃ കൃതാ വിഹങ്ഗാഃ സുമുഖാഃ സുപക്ഷാഃ ॥ 13 ॥
കാമസ്യ സാക്ഷാദിവ ഭാന്തി പക്ഷാഃ കൃതാ വിഹങ്ഗാഃ സുമുഖാഃ സുപക്ഷാഃ ॥ 13 ॥
pravālajāmbūnadapuṣpapakṣāḥ salīlamāvarjitajihmapakṣāḥ |
kāmasya sākṣādiva bhānti pakṣāḥ kṛtā vihaṅgāḥ sumukhāḥ supakṣāḥ || 13 ||
kāmasya sākṣādiva bhānti pakṣāḥ kṛtā vihaṅgāḥ sumukhāḥ supakṣāḥ || 13 ||
Shloka 14
നിയുജ്യമാനാസ്തു ഗജാഃ സുഹസ്താഃ സകേസരാശ്ചോത്പലപത്രഹസ്താഃ ।
ബഭൂവദേവീ ച കൃതാ സുഹസ്താ ലക്ഷ്മീ സ്തഥാ പദ്മിനി പദ്മഹസ്താ ॥ 14 ॥
ബഭൂവദേവീ ച കൃതാ സുഹസ്താ ലക്ഷ്മീ സ്തഥാ പദ്മിനി പദ്മഹസ്താ ॥ 14 ॥
niyujyamānāstu gajāḥ suhastāḥ sakesarāścotpalapatrahastāḥ |
babhūvadevī ca kṛtā suhastā lakṣmī stathā padmini padmahastā || 14 ||
babhūvadevī ca kṛtā suhastā lakṣmī stathā padmini padmahastā || 14 ||
Shloka 15
ഇതീവ തദ്ഗൃഹമഭിഗമ്യ ശോഭനം സവിസ്മയോ നഗമിവ ചാരുശോഭനമ് ।
പുനശ്ച തത്പരമസുഗന്ധി സുന്ദരം ഹിമാത്യയേ നഗമിവ ചാരുകന്ദരമ് ॥ 15 ॥
പുനശ്ച തത്പരമസുഗന്ധി സുന്ദരം ഹിമാത്യയേ നഗമിവ ചാരുകന്ദരമ് ॥ 15 ॥
itīva tadgṛhamabhigamya śobhanaṃ savismayo nagamiva cāruśobhanam |
punaśca tatparamasugandhi sundaraṃ himātyaye nagamiva cārukandaram || 15 ||
punaśca tatparamasugandhi sundaraṃ himātyaye nagamiva cārukandaram || 15 ||
Shloka 16
തതഃ സ താം കപിരഭിപത്യ പൂജിതാം ചരന് പുരീം ദശമുഖബാഹുപാലിതാമ് ।
അദൃശ്യ താം ജനകസുതാം സുപൂജിതാം സുദുഃഖിതഃ പതിഗുണവേഗവര്ജിതാമ് ॥ 16 ॥
അദൃശ്യ താം ജനകസുതാം സുപൂജിതാം സുദുഃഖിതഃ പതിഗുണവേഗവര്ജിതാമ് ॥ 16 ॥
tataḥ sa tāṃ kapirabhipatya pūjitāṃ caran purīṃ daśamukhabāhupālitām |
adṛśya tāṃ janakasutāṃ supūjitāṃ suduḥkhitaḥ patiguṇavegavarjitām || 16 ||
adṛśya tāṃ janakasutāṃ supūjitāṃ suduḥkhitaḥ patiguṇavegavarjitām || 16 ||
Shloka 17
തതസ്തദാ ബഹുവിധഭാവിതാത്മനഃ കൃതാത്മനോ ജനകസുതാം സുവര്ത്മനഃ ।
അപശ്യതോഽഭവദതിദുഃഖിതം മനഃ സുചക്ഷുഷഃ പ്രവിചരതോ മഹാത്മനഃ ॥ 17 ॥
അപശ്യതോഽഭവദതിദുഃഖിതം മനഃ സുചക്ഷുഷഃ പ്രവിചരതോ മഹാത്മനഃ ॥ 17 ॥
tatastadā bahuvidhabhāvitātmanaḥ kṛtātmano janakasutāṃ suvartmanaḥ |
apaśyato'bhavadatiduḥkhitaṃ manaḥ sucakṣuṣaḥ pravicarato mahātmanaḥ || 17 ||
apaśyato'bhavadatiduḥkhitaṃ manaḥ sucakṣuṣaḥ pravicarato mahātmanaḥ || 17 ||
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ സുന്ദരകാണ്ഡേ സപ്തമസ്സര്ഗഃ ॥
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे सुन्दरकाण्डम् ।
अथ सप्तमस्सर्गः ।
स वेश्मजालं बलवान् ददर्श व्यासक्तवैडूर्यसुवर्णजालम् ।
यथा महत् प्रावृषि मेघजालं विद्युत्पिनद्धं सविहङ्गजालम् ॥ 1 ॥
निवेशनानां विविधाश्च शालाः प्रधानशङ्खायुधचापशालाः ।
मनोहराश्चापि पुनर्विशालाः ददर्श वेश्माद्रिषु चन्द्रशालाः ॥ 2 ॥
गृहाणि नानावसुराजितानि देवासुरैश्चापि सुपूजितानि ।
सर्वैश्च दोषैः परिवर्जितानि कपिर्ददर्श स्वबलार्जितानि ॥ 3 ॥
तानि प्रयत्नाभिसमाहितानि मयेन साक्षादिव निर्मितानि ।
महीतले सर्वगुणोत्तराणि ददर्श लङ्काधिपतेर्गृहाणि ॥ 4 ॥
ततो ददर्शोछ्रचितमेघरूपं मनोहरं काञ्चनचारुरूपम् ।
रक्षोऽधिपस्यात्मबलानुरूपं गृहोत्तमं ह्यप्रतिरूपरूपम् ॥ 5 ॥
महीतले स्वर्गमिव प्रकीर्णं श्रिया ज्वलन्तं बहुरत्नकीर्णम् ।
नानातरूणां कुसुमावकीर्णं गिरेरिवाग्रं रजसावकीर्णम् ॥ 6 ॥
नारीप्रवेकैरिव दीप्यमानं तटिद्भिरम्भोदवदर्च्यमानम् ।
हंसप्रवेकैरिव वाह्यमानं श्रिया युतं खे सुकृतां विमानम् ॥ 7 ॥
यथा नगाग्रं बहुधातुचित्रं यथा नभश्च ग्रहचन्द्रचित्रम् ।
ददर्शयुक्तीकृतमेघचित्रं विमानरत्नं बहुरत्नचित्रम् ॥ 8 ॥
मही कृता पर्वतराजिपूर्णा शैलाः कृता वृक्षवितानपूर्णाः ।
वृक्षाः कृताः पुष्पवितानपूर्णाः पुष्पं कृतं केसरपत्रपूर्णम् ॥ 9 ॥
कृतानि वेश्मानि च पाण्डुराणि तथा सुपुष्पाण्यपि पुष्कराणि ।
पुनश्च पद्मानि सकेसराणि धन्यानि चित्राणि तथा वनानि ॥ 10 ॥
पुष्पाह्वयं नामविराजमानं रत्नप्रभाभिश्च विवर्धमानम् ।
वेश्मोत्तमानामपि चोच्यमानं महाकपिस्तत्र महाविमानम् ॥ 11 ॥
कृताश्च वैडूर्यमया विहङ्गाः रूप्यप्रवालैश्च तथा विहङ्गाः ।
चित्राश्च नानावसुभिर्भुजङ्गाः जात्यानुरूपास्तुरगाः शुभाङ्गाः ॥ 12 ॥
प्रवालजाम्बूनदपुष्पपक्षाः सलीलमावर्जितजिह्मपक्षाः ।
कामस्य साक्षादिव भान्ति पक्षाः कृता विहङ्गाः सुमुखाः सुपक्षाः ॥ 13 ॥
नियुज्यमानास्तु गजाः सुहस्ताः सकेसराश्चोत्पलपत्रहस्ताः ।
बभूवदेवी च कृता सुहस्ता लक्ष्मी स्तथा पद्मिनि पद्महस्ता ॥ 14 ॥
इतीव तद्गृहमभिगम्य शोभनं सविस्मयो नगमिव चारुशोभनम् ।
पुनश्च तत्परमसुगन्धि सुन्दरं हिमात्यये नगमिव चारुकन्दरम् ॥ 15 ॥
ततः स तां कपिरभिपत्य पूजितां चरन् पुरीं दशमुखबाहुपालिताम् ।
अदृश्य तां जनकसुतां सुपूजितां सुदुःखितः पतिगुणवेगवर्जिताम् ॥ 16 ॥
ततस्तदा बहुविधभावितात्मनः कृतात्मनो जनकसुतां सुवर्त्मनः ।
अपश्यतोऽभवदतिदुःखितं मनः सुचक्षुषः प्रविचरतो महात्मनः ॥ 17 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये सुन्दरकाण्डे सप्तमस्सर्गः ॥
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Malayalam script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.