𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌅𑌰𑌣𑍍𑌯𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌏𑌕𑌾𑌦𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌅𑌗𑍍𑌰𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌯𑌯𑍗 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌾 𑌮𑌧𑍍𑌯𑍇 𑌸𑍁𑌮𑌧𑍍𑌯𑌮𑌾 ।
𑌪𑍃𑌷𑍍𑌠𑌤𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌧𑌨𑍁𑌷𑍍𑌪𑌾𑌣𑌿𑌰𑍍𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍋𑌽𑌨𑍁𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌹 ॥ 1 ॥
𑌤𑍗 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑍗 𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾𑌨𑍍 𑌶𑍈𑌲𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌥𑌾𑌨𑍍𑌵𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌚 ।
𑌨𑌦𑍀𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾 𑌰𑌮𑍍𑌯𑌾 𑌜𑌗𑍍𑌮𑌤𑍁𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌯𑌾 𑌸𑌹 ॥ 2 ॥
𑌸𑌾𑌰𑌸𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌕𑍍𑌰𑌵𑌾𑌕𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌦𑍀𑌪𑍁𑌲𑌿𑌨𑌚𑌾𑌰𑌿𑌣𑌃 ।
𑌸𑌰𑌾𑌂𑌸𑌿 𑌚 𑌸𑌪𑌦𑍍𑌮𑌾𑌨𑌿 𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌜𑌲𑌜𑍈𑌃 𑌖𑌗𑍈𑌃 ॥ 3 ॥
𑌯𑍂𑌥𑌬𑌦𑍍𑌧𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍃𑌷𑌤𑌾𑌨𑍍𑌮𑌦𑍋𑌨𑍍𑌮𑌤𑍍𑌤𑌾𑌨𑍍 𑌵𑌿𑌷𑌾𑌣𑌿𑌨𑌃 ।
𑌮𑌹𑌿𑌷𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌰𑌾𑌹𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌾𑌗𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌵𑍈𑌰𑌿𑌣𑌃 ॥ 4 ॥
𑌤𑍇 𑌗𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌦𑍂𑌰𑌮𑌧𑍍𑌵𑌾𑌨𑌂 𑌲𑌮𑍍𑌬𑌮𑌾𑌨𑍇 𑌦𑌿𑌵𑌾𑌕𑌰𑍇 ।
𑌦𑌦𑍃𑌶𑍁𑌸𑍍𑌸𑌹𑌿𑌤𑌾 𑌰𑌮𑍍𑌯𑌂 𑌤𑌟𑌾𑌕𑌂 𑌯𑍋𑌜𑌨𑌾𑌯𑌤𑌮𑍍 ॥ 5 ॥
𑌪𑌦𑍍𑌮𑌪𑍁𑌷𑍍𑌕𑌰𑌸𑌮𑍍𑌬𑌾𑌧𑌂 𑌗𑌜𑌯𑍂𑌥𑍈𑌰𑌲𑌙𑍍𑌕𑍃𑌤𑌮𑍍 ।
𑌸𑌾𑌰𑌸𑍈𑌰𑍍𑌹𑌂𑌸𑌕𑌾𑌦𑌮𑍍𑌬𑍈𑌸𑍍𑌸𑌙𑍍𑌕𑍁𑌲𑌂 𑌜𑌲𑌚𑌾𑌰𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 6 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌸𑌨𑍍𑌨𑌸𑌲𑌿𑌲𑍇 𑌰𑌮𑍍𑌯𑍇 𑌤𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌸𑌰𑌸𑌿 𑌶𑍁𑌶𑍍𑌰𑍁𑌵𑍇 ।
𑌗𑍀𑌤𑌵𑌾𑌦𑌿𑌤𑍍𑌰𑌨𑌿𑌰𑍍𑌘𑍋𑌷𑍋 𑌨 𑌤𑍁 𑌕𑌶𑍍𑌚𑌨 𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤𑍇 ॥ 7 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌕𑍗𑌤𑍂𑌹𑌲𑌾𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌃 ।
𑌮𑍁𑌨𑌿𑌂 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌭𑍃𑌤𑌂 𑌨𑌾𑌮 𑌪𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑍁𑌂 𑌸𑌮𑍁𑌪𑌚𑌕𑍍𑌰𑌮𑍇 ॥ 8 ॥
𑌇𑌦𑌮𑌤𑍍𑌯𑌦𑍍𑌭𑍁𑌤𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌨𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌮𑍁𑌨𑍇 ।
𑌕𑍗𑌤𑍂𑌹𑌲𑌂 𑌮𑌹𑌜𑍍𑌜𑌾𑌤𑌂 𑌕𑌿𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌸𑌾𑌧𑍁 𑌕𑌥𑍍𑌯𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 9 ॥
𑌵𑌕𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌯𑌦𑌿 𑌚𑍇𑌦𑌵𑌿𑌪𑍍𑌰 𑌨𑌾𑌤𑌿𑌗𑍁𑌹𑍍𑌯𑌮𑌪𑌿 𑌪𑍍𑌰𑌭𑍋 ।
𑌤𑍇𑌨𑍈𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍋 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌰𑌾𑌘𑌵𑍇𑌣 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ॥ 10 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌭𑌵𑌂 𑌸𑌰𑌸𑌃 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌸𑍍𑌨𑌮𑌾𑌖𑍍𑌯𑌾𑌤𑍁𑌮𑍁𑌪𑌚𑌕𑍍𑌰𑌮𑍇 ।
𑌇𑌦𑌂 𑌪𑌞𑍍𑌚𑌾𑌪𑍍𑌸𑌰𑍋 𑌨𑌾𑌮 𑌤𑌟𑌾𑌕𑌂 𑌸𑌾𑌰𑍍𑌵𑌕𑌾𑌲𑌿𑌕𑌮𑍍 ॥ 11 ॥
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌮𑌿𑌤𑌂 𑌤𑌪𑌸𑌾 𑌰𑌾𑌮 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌨𑌾 𑌮𑌾𑌣𑍍𑌡𑌕𑌰𑍍𑌣𑌿𑌨𑌾 ।
𑌸 𑌹𑌿 𑌤𑍇𑌪𑍇 𑌤𑌪𑌸𑍍𑌤𑍀𑌵𑍍𑌰𑌂 𑌮𑌾𑌣𑍍𑌡𑌕𑌰𑍍𑌣𑌿𑌰𑍍𑌮𑌹𑌾𑌮𑍁𑌨𑌿𑌃 ॥ 12 ॥
𑌦𑌶𑌵𑌰𑍍𑌷𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌵𑌾𑌯𑍁𑌭𑌕𑍍𑌷𑍋 𑌜𑌲𑌾𑌶𑍍𑌰𑌯𑌃 ।
𑌤𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍍𑌯𑌥𑌿𑌤𑌾𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌦𑍇𑌵𑌾𑌸𑍍𑌸𑌾𑌗𑍍𑌨𑌿𑌪𑍁𑌰𑍋𑌗𑌮𑌾𑌃 ॥ 13 ॥
𑌅𑌬𑍍𑌰𑍁𑌵𑌨𑍍 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌪𑌰𑌸𑍍𑌪𑌰𑌸𑌮𑌾𑌗𑌤𑌾𑌃 ।
𑌅𑌸𑍍𑌮𑌾𑌕𑌂 𑌕𑌸𑍍𑌯𑌚𑌿𑌤𑍍 𑌸𑍍𑌥𑌾𑌨𑌮𑍇𑌷 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌰𑍍𑌥𑌯𑌤𑍇 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌃 ॥ 14 ॥
𑌇𑌤𑌿 𑌸𑌂𑌵𑌿𑌗𑍍𑌨𑌮𑌨𑌸𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌤𑍇 𑌤𑍍𑌰𑌿𑌦𑌿𑌵𑍗𑌕𑌸𑌃 ।
𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌕𑌰𑍍𑌤𑍁𑌂 𑌤𑌪𑍋𑌵𑌿𑌘𑍍𑌨𑌂 𑌦𑍇𑌵𑍈𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍈𑌰𑍍𑌨𑌿𑌯𑍋𑌜𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 15 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌧𑌾𑌨𑌾𑌪𑍍𑌸𑌰𑌸𑌃 𑌪𑌞𑍍𑌚 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑍁𑌚𑍍𑌚𑌲𑌿𑌤𑌵𑌰𑍍𑌚𑌸𑌃 ।
𑌅𑌪𑍍𑌸𑌰𑍋𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌾𑌭𑌿𑌰𑍍𑌮𑍁𑌨𑌿𑌰𑍍𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌪𑌰𑌾𑌵𑌰𑌃 ॥ 16 ॥
𑌨𑍀𑌤𑍋 𑌮𑌦𑌨𑌵𑌶𑍍𑌯𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌸𑍁𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌯𑍇 ।
𑌤𑌾𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵𑌾𑌪𑍍𑌸𑌰𑌸𑌃 𑌪𑌞𑍍𑌚 𑌮𑍁𑌨𑍇𑌃 𑌪𑌤𑍍𑌨𑍀𑌤𑍍𑌵𑌮𑌾𑌗𑌤𑌾𑌃 ॥ 17 ॥
𑌤𑌟𑌾𑌕𑍇 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌮𑌿𑌤𑌂 𑌤𑌾𑌸𑌾𑌮𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌨𑌨𑍍𑌤𑌰𑍍𑌹𑌿𑌤𑌂 𑌗𑍃𑌹𑌮𑍍 ।
𑌤𑌥𑍈𑌵𑌾𑌪𑍍𑌸𑌰𑌸𑌃 𑌪𑌞𑍍𑌚 𑌨𑌿𑌵𑌸𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌯𑌥𑌾𑌸𑍁𑌖𑌮𑍍 ॥ 18 ॥
𑌰𑌮𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌤𑌪𑍋𑌯𑍋𑌗𑌾𑌨𑍍𑌮𑍁𑌨𑌿𑌂 𑌯𑍗𑌵𑌨𑌮𑌾𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌤𑌾𑌸𑌾𑌂 𑌸𑌙𑍍𑌕𑍍𑌰𑍀𑌡𑌮𑌾𑌨𑌾𑌨𑌾𑌮𑍇𑌷 𑌵𑌾𑌦𑌿𑌤𑍍𑌰𑌨𑌿𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌨𑌃 ॥ 19 ॥
𑌶𑍍𑌰𑍂𑌯𑌤𑍇 𑌭𑍂𑌷𑌣𑍋𑌨𑍍𑌮𑌿𑌶𑍍𑌰𑍋 𑌗𑍀𑌤𑌶𑌬𑍍𑌦𑍋 𑌮𑌨𑍋𑌹𑌰𑌃 ।
𑌆𑌶𑍍𑌚𑌰𑍍𑌯𑌮𑌿𑌤𑌿 𑌤𑌸𑍍𑌯𑍈𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌭𑌾𑌵𑌿𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ॥ 20 ॥
𑌰𑌾𑌘𑌵𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌜𑌗𑍍𑌰𑌾𑌹 𑌸𑌹 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌯𑌶𑌾𑌃 ।
𑌏𑌵𑌂 𑌕𑌥𑌯𑌮𑌾𑌨𑌸𑍍𑌯 𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌮𑌣𑍍𑌡𑌲𑌮𑍍 ॥ 21 ॥
𑌕𑍁𑌶𑌚𑍀𑌰𑌪𑌰𑌿𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑌂 𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑍍𑌯𑌾 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑍍𑌯𑌾 𑌸𑌮𑌾𑌵𑍃𑌤𑌮𑍍 ।
𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌶𑍍𑌯 𑌸𑌹 𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍍𑌯𑌾 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍇𑌨 𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌃 ॥ 22 ॥
𑌉𑌵𑌾𑌸 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌭𑌿𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍈𑌃 𑌪𑍂𑌜𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌯𑌶𑌾𑌃 ।
𑌤𑌦𑌾 𑌤𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌸𑌕𑌾𑌕𑍁𑌤𑍍𑌥𑍍𑌸𑌃 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌤𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌮𑌣𑍍𑌡𑌲𑍇 ॥ 23 ॥
𑌉𑌷𑌿𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍁 𑌸𑍁𑌖𑌂 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌪𑍂𑌜𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑍋 𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑌿𑌭𑌿𑌃 ।
𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌚𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌾𑌂𑌸𑍍𑌤𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌪𑌰𑍍𑌯𑌾𑌯𑍇𑌣 𑌤𑌪𑌸𑍍𑌵𑌿𑌨𑌾𑌮𑍍 ॥ 24 ॥
𑌯𑍇𑌷𑌾𑌮𑍁𑌷𑌿𑌤𑌵𑌾𑌨𑍍 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌸𑌕𑌾𑌶𑍇 𑌸 𑌮𑌹𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌵𑌿𑌤𑍍 ।
𑌕𑍍𑌵𑌚𑌿𑌤𑍍𑌪𑌰𑌿𑌦𑌶𑌾𑌨𑍍𑌮𑌾𑌸𑌾𑌨𑍇𑌕𑌂 𑌸𑌂𑌵𑌤𑍍𑌸𑌰𑌂 𑌕𑍍𑌵𑌚𑌿𑌤𑍍 ॥ 25 ॥
𑌕𑍍𑌵𑌚𑌿𑌚𑍍𑌛 𑌚𑌤𑍁𑌰𑍋 𑌮𑌾𑌸𑌾𑌨𑍍 𑌪𑌞𑍍𑌚 𑌷𑌟𑍍𑌚𑌾𑌪𑌰𑌾𑌨𑍍𑌕𑍍𑌵𑌚𑌿𑌤𑍍 ।
𑌅𑌪𑌰𑌤𑍍𑌰𑌾𑌧𑌿𑌕𑌂 𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑌪𑍍𑌯𑌰𑍍𑌧𑌮𑌧𑌿𑌕𑌂 𑌕𑍍𑌵𑌚𑌿𑌤𑍍 ॥ 26 ॥
𑌤𑍍𑌰𑍀𑌨𑍍𑌮𑌾𑌸𑌾𑌨𑌷𑍍𑌟𑌮𑌾𑌸𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵𑍋 𑌨𑍍𑌯𑌵𑌸𑌤𑍍𑌸𑍁𑌖𑌮𑍍 ।
𑌤𑌥𑌾 𑌸𑌂𑌵𑌸𑌤𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍁𑌨𑍀𑌨𑌾𑌮𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑍇𑌷𑍁 𑌵𑍈 ॥ 27 ॥
𑌰𑌮𑌤𑌶𑍍𑌚𑌾𑌨𑍁𑌕𑍂𑌲𑍍𑌯𑍇𑌨 𑌯𑌯𑍁𑌸𑍍𑌸𑌂𑌵𑌤𑍍𑌸𑌰𑌾 𑌦𑌶 ।
𑌪𑌰𑌿𑌵𑍃𑌤𑍍𑌯 𑌚 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌜𑍍𑌞𑍋 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌸𑍍𑌸𑌹 𑌸𑍀𑌤𑌯𑌾 ॥ 28 ॥
𑌸𑍁𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌣𑌸𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌾𑌨𑍍𑌪𑍁𑌨𑌰𑍇𑌵𑌾𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌹 ।
𑌸 𑌤𑌮𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌭𑌿𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌪𑍂𑌜𑌿𑌤𑌃 ॥ 29 ॥
𑌤𑌤𑍍𑌰𑌾𑌪𑌿 𑌨𑍍𑌯𑌵𑌸𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌃 𑌕𑌞𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌕𑌾𑌲𑌮𑌰𑌿𑌨𑍍𑌦𑌮𑌃 ।
𑌤𑌦𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌸𑍍𑌥𑍋 𑌵𑌿𑌨𑌯𑌾𑌤𑍍𑌕𑌦𑌾𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌮𑍁𑌨𑌿𑌮𑍍 ॥ 30 ॥
𑌉𑌪𑌾𑌸𑍀𑌨𑌸𑍍𑌸𑌕𑌾𑌕𑍁𑌤𑍍𑌸𑍍𑌥𑌸𑍍𑌸𑍁𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌣𑌮𑌿𑌦𑌮𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ।
𑌅𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌨𑌰𑌣𑍍𑌯𑍇 𑌭𑌗𑌵𑌾𑌨𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌸𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ॥ 31 ॥
𑌵𑌸𑌤𑍀𑌤𑌿 𑌮𑌯𑌾 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌕𑌥𑌾𑌃 𑌕𑌥𑌯𑌤𑌾𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌮𑍍 ।
𑌨 𑌤𑍁 𑌜𑌾𑌨𑌾𑌮𑌿 𑌤𑌂 𑌦𑍇𑌶𑌂 𑌵𑌨𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌤𑍍𑌤𑌯𑌾 ॥ 32 ॥
𑌕𑍁𑌤𑍍𑌰𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌪𑌦𑌂 𑌰𑌮𑍍𑌯𑌂 𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑍇𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌧𑍀𑌮𑌤𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌸𑌾𑌦𑌾𑌤𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌭𑌵𑌤𑌸𑍍𑌸𑌾𑌨𑍁𑌜𑌸𑍍𑌸𑌹 𑌸𑍀𑌤𑌯𑌾 ॥ 33 ॥
𑌅𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌮𑌭𑌿𑌗𑌚𑍍𑌛𑍇𑌯𑌮𑌭𑌿𑌵𑌾𑌦𑌯𑌿𑌤𑍁𑌂 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌮𑍍 ।
𑌮𑌨𑍋𑌰𑌥𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍇𑌷 𑌹𑍃𑌦𑌿 𑌮𑍇 𑌪𑌰𑌿𑌵𑌰𑍍𑌤𑌤𑍇 ॥ 34 ॥
𑌯𑌦𑍍𑌯𑌹𑌂 𑌤𑌂 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌵𑌰𑌂 𑌶𑍁𑌶𑍍𑌰𑍂𑌷𑍇𑌯𑌮𑌪𑌿 𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍍 ।
𑌇𑌤𑌿 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌸 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑍋 𑌵𑌚𑌃 ॥ 35 ॥
𑌸𑍁𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌣𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑍁𑌵𑌾𑌚𑍇𑌦𑌂 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑍋 𑌦𑌶𑌰𑌥𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌮𑍍 ।
𑌅𑌹𑌮𑌪𑍍𑌯𑍇𑌤𑌦𑍇𑌵 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌵𑌕𑍍𑌤𑍁𑌕𑌾𑌮𑌸𑍍𑌸𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌮𑍍 ॥ 36 ॥
𑌅𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌮𑌭𑌿𑌗𑌚𑍍𑌛𑍇𑌤𑌿 𑌸𑍀𑌤𑌯𑌾 𑌸𑌹 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌦𑌿𑌷𑍍𑌟𑍍𑌯𑌾 𑌤𑍍𑌵𑌿𑌦𑌾𑌨𑍀𑌮𑌰𑍍𑌥𑍇𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍 𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍇𑌵 𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌷𑌿 𑌮𑌾𑌮𑍍 ॥ 37 ॥
𑌅𑌹𑌮𑌾𑌖𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌤𑍇 𑌵𑌤𑍍𑌸 𑌯𑌤𑍍𑌰𑌾𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌮𑍁𑌨𑌿𑌃 ।
𑌯𑍋𑌜𑌨𑌾𑌨𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌾𑌤𑍍𑌤𑌾𑌤 𑌯𑌾𑌹𑌿 𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿 𑌵𑍈 𑌤𑌤𑌃 ॥ 38 ॥
𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑍇𑌨 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌾𑌨𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌰𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌃 ।
𑌸𑍍𑌥𑌲𑌪𑍍𑌰𑌾𑌯𑍇 𑌵𑌨𑍋𑌦𑍍𑌦𑍇𑌶𑍇 𑌪𑌿𑌪𑍍𑌪𑌲𑍀𑌵𑌨𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑍇 ॥ 39 ॥
𑌬𑌹𑍁𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌫𑌲𑍇 𑌰𑌮𑍍𑌯𑍇 𑌨𑌾𑌨𑌾𑌶𑌕𑍁𑌨𑌿𑌨𑌾𑌦𑌿𑌤𑍇 ।
𑌪𑌦𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌯𑍋 𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌪𑍍𑌰𑌸𑌨𑍍𑌨𑌸𑌲𑌿𑌲𑌾𑌶𑍍𑌶𑌿𑌵𑌾𑌃 ॥ 40 ॥
𑌹𑌂𑌸𑌕𑌾𑌰𑌣𑍍𑌡𑌵𑌾𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌾𑌶𑍍𑌚𑌕𑍍𑌰𑌵𑌾𑌕𑍋𑌪𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌤𑌤𑍍𑌰𑍈𑌕𑌾𑌂 𑌰𑌜𑌨𑍀𑌂 𑌵𑍍𑌯𑍁𑌷𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌭𑌾𑌤𑍇 𑌰𑌾𑌮 𑌗𑌮𑍍𑌯𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 41 ॥
𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾𑌂 𑌦𑌿𑌶𑌮𑌾𑌸𑍍𑌥𑌾𑌯 𑌵𑌨𑌷𑌣𑍍𑌡𑌸𑍍𑌯 𑌪𑌾𑌰𑍍𑌶𑍍𑌵𑌤𑌃 ।
𑌤𑌤𑍍𑌰𑌾𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌪𑌦𑌂 𑌗𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌯𑍋𑌜𑌨𑌮𑌨𑍍𑌤𑌰𑌾 ॥ 42 ॥
𑌰𑌮𑌣𑍀𑌯𑍇 𑌵𑌨𑍋𑌦𑍍𑌧𑍇𑌶𑍇 𑌬𑌹𑍁𑌪𑌾𑌦𑌪𑌸𑌂𑌵𑍃𑌤𑍇 ।
𑌰𑌂𑌸𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍀 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌶𑍍𑌚 𑌸𑌹 𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 ॥ 43 ॥
𑌸 𑌹𑌿 𑌰𑌮𑍍𑌯𑍋 𑌵𑌨𑍋𑌦𑍍𑌦𑍇𑌶𑍋 𑌬𑌹𑍁𑌪𑌾𑌦𑌪𑌸𑌙𑍍𑌕𑍁𑌲𑌃 ।
𑌯𑌦𑌿 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌃 𑌕𑍃𑌤𑌾 𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑍁𑌮𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌤𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌮𑍁𑌨𑌿𑌮𑍍 ॥ 44 ॥
𑌅𑌦𑍍𑌯𑍈𑌵 𑌗𑌮𑌨𑍇 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌂 𑌰𑍋𑌚𑌯𑌸𑍍𑌵 𑌮𑌹𑌾𑌯𑌶𑌃 ।
𑌇𑌤𑌿 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌮𑍁𑌨𑍇𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌸𑌹 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌾𑌭𑌿𑌵𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌚 ॥ 45 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌤𑌸𑍍𑌥𑍇𑌽𑌮𑍁𑌦𑍍𑌦𑌿𑌶𑍍𑌯 𑌸𑌾𑌨𑍁𑌜𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌯𑌾 𑌸𑌹 ।
𑌪𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌵𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌰𑌮𑍍𑌯𑌾𑌣𑌿 𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌾𑌭𑍍𑌰𑌸𑌨𑍍𑌨𑌿𑌭𑌾𑌨𑍍 ॥ 46 ॥
𑌸𑌰𑌾𑌂𑌸𑌿 𑌸𑌰𑌿𑌤𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌪𑌥𑌿 𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌵𑌶𑌾𑌨𑍁𑌗𑌾𑌃 ।
𑌸𑍁𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌣𑍇𑌨𑍋𑌪𑌦𑌿𑌷𑍍𑌟𑍇𑌨 𑌗𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍇𑌨 𑌪𑌥𑌾 𑌸𑍁𑌖𑌮𑍍 ॥ 47 ॥
𑌇𑌦𑌂 𑌪𑌰𑌮𑌸𑌂𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑍋 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌮𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ।
𑌏𑌤𑌦𑍇𑌵𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌪𑌦𑌂 𑌨𑍂𑌨𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ॥ 48 ॥
𑌅𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍁𑌨𑍇𑌰𑍍𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌰𑍍𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌪𑍁𑌣𑍍𑌯𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌃 ।
𑌯𑌥𑌾 𑌹𑌿 𑌮𑍇 𑌵𑌨𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌤𑌾𑌃 𑌪𑌥𑌿 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌶𑌃 ॥ 49 ॥
𑌸𑌨𑍍𑌨𑌤𑌾𑌃 𑌫𑌲𑌭𑌾𑌰𑍇𑌣 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌭𑌾𑌰𑍇𑌣 𑌚 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌃 ।
𑌪𑌿𑌪𑍍𑌪𑌲𑍀𑌨𑌾𑌂 𑌚 𑌪𑌕𑍍𑌵𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌵𑌨𑌾𑌦𑌸𑍍𑌮𑌾𑌦𑍁𑌪𑌾𑌗𑌤𑌃 ॥ 50 ॥
𑌗𑌨𑍍𑌧𑍋𑌽𑌯𑌂 𑌪𑌵𑌨𑍋𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑌸𑍍𑌸𑌹𑌸𑌾 𑌕𑌟𑍁𑌕𑍋𑌦𑌯𑌃 ।
𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌚 𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌙𑍍𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑌾𑌃 𑌕𑌾𑌷𑍍𑌠𑌸𑌞𑍍𑌚𑌯𑌾𑌃 ॥ 51 ॥
𑌲𑍂𑌨𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌥𑌿 𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌦𑌰𑍍𑌭𑌾 𑌵𑍈𑌡𑍂𑌰𑍍𑌯𑌵𑌰𑍍𑌚𑌸𑌃 ।
𑌏𑌤𑌚𑍍𑌚 𑌵𑌨𑌮𑌧𑍍𑌯𑌸𑍍𑌥𑌂 𑌕𑍃𑌷𑍍𑌣𑌾𑌭𑍍𑌰𑌶𑌿𑌖𑌰𑍋𑌪𑌮𑌮𑍍 ॥ 52 ॥
𑌪𑌾𑌵𑌕𑌸𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌸𑍍𑌥𑌸𑍍𑌯 𑌧𑍂𑌮𑌾𑌗𑍍𑌰𑌂 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤𑍇 ।
𑌵𑌿𑌵𑌿𑌕𑍍𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌚 𑌤𑍀𑌰𑍍𑌥𑍇𑌷𑍁 𑌕𑍃𑌤𑌸𑍍𑌨𑌾𑌨𑌾 𑌦𑍍𑌵𑌿𑌜𑌾𑌤𑌯𑌃 ॥ 53 ॥
𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑍋𑌪𑌹𑌾𑌰𑌂 𑌕𑍁𑌰𑍍𑌵𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌕𑍁𑌸𑍁𑌮𑍈𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑍈 ।
𑌤𑌤𑍍𑌸𑍁𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌣𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌯𑌥𑌾 𑌸𑍗𑌮𑍍𑌯 𑌮𑌯𑌾 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌮𑍍 ॥ 54 ॥
𑌅𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑍋 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌰𑍍𑌨𑍂𑌨𑌮𑍇𑌷 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ।
𑌨𑌿𑌗𑍃𑌹𑍍𑌯 𑌤𑌪𑌸𑌾 𑌮𑍃𑌤𑍍𑌯𑍁𑌂 𑌲𑍋𑌕𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌹𑌿𑌤𑌕𑌾𑌮𑍍𑌯𑌯𑌾 ॥ 55 ॥
𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌾 𑌕𑍃𑌤𑍇𑌯𑌂 𑌦𑌿𑌕𑍍𑌛𑌰𑌣𑍍𑌯𑌾 𑌪𑍁𑌣𑍍𑌯𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ।
𑌧𑌾𑌰𑌯𑌨𑍍 𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑌂 𑌰𑍂𑌪𑌮𑌿𑌲𑍍𑌵𑌲𑌸𑍍𑌸𑌂𑌸𑍍𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌵𑌦𑌨𑍍 ॥ 56 ॥
𑌆𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌯𑌤𑌿 𑌵𑌿𑌪𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌸𑍍𑌮𑌶𑍍𑌰𑌾𑌦𑍍𑌧𑌮𑍁𑌦𑍍𑌦𑌿𑌶𑍍𑌯 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌘𑍃𑌣𑌃 ।
𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑌂 𑌸𑌂𑌸𑍍𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌂 𑌮𑍇𑌷𑌰𑍂𑌪𑌿𑌣𑌮𑍍 ॥ 57 ॥
𑌤𑌾𑌨𑍍 𑌦𑍍𑌵𑌿𑌜𑌾𑌨𑍍𑌭𑍋𑌜𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌶𑍍𑌰𑌾𑌦𑍍𑌧𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍇𑌨 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ।
𑌤𑌤𑍋 𑌭𑍁𑌕𑍍𑌤𑌵𑌤𑌾𑌂 𑌤𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌵𑌿𑌪𑍍𑌰𑌾𑌣𑌾𑌮𑌿𑌲𑍍𑌵𑌲𑍋𑌽𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ॥ 58 ॥
𑌵𑌾𑌤𑌾𑌪𑍇 𑌨𑌿𑌷𑍍𑌕𑍍𑌰𑌮𑌨𑍍𑌵𑍇𑌤𑌿 𑌸𑍍𑌵𑌰𑍇𑌣 𑌮𑌹𑌤𑌾 𑌵𑌦𑌨𑍍 ।
𑌤𑌤𑍋 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌰𑍍𑌵𑌚𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌾𑌤𑌾𑌪𑌿𑌰𑍍𑌮𑍇𑌷𑌵𑌨𑍍𑌨𑌦𑌨𑍍 ॥ 59 ॥
𑌭𑌿𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌭𑌿𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌶𑌰𑍀𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌵𑌿𑌨𑌿𑌷𑍍𑌪𑌤𑌤𑍍 ।
𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌾𑌣𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌤𑍈𑌰𑍇𑌵𑌂 𑌕𑌾𑌮𑌰𑍂𑌪𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 60 ॥
𑌵𑌿𑌨𑌾𑌶𑌿𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌸𑌂𑌹𑌤𑍍𑌯 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌶𑌃 𑌪𑌿𑌶𑌿𑌤𑌾𑌶𑌨𑍈𑌃 ।
𑌅𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑍇𑌨 𑌤𑌦𑌾 𑌦𑍇𑌵𑍈𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌰𑍍𑌥𑌿𑌤𑍇𑌨 𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾 ॥ 61 ॥
𑌅𑌨𑍁𑌭𑍂𑌯 𑌕𑌿𑌲 𑌶𑍍𑌰𑌾𑌦𑍍𑌧𑍇 𑌭𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌸𑍍𑌸𑌮𑌹𑌾𑌸𑍁𑌰𑌃 ।
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌸𑌮𑍍𑌪𑌨𑍍𑌨𑌮𑌿𑌤𑍍𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌦𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌹𑌸𑍍𑌤𑍋𑌦𑌕𑌂 𑌤𑌤𑌃 ॥ 62 ॥
𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑌂 𑌨𑌿𑌷𑍍𑌕𑍍𑌰𑌮𑌸𑍍𑌵𑍇𑌤𑌿 𑌚𑍇𑌲𑍍𑌵𑌲𑌸𑍍𑌸𑍋𑌽𑌭𑍍𑌯𑌭𑌾𑌷𑌤 ।
𑌸 𑌤𑌂 𑌤𑌥𑌾 𑌭𑌾𑌷𑌮𑌾𑌣𑌂 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑌂 𑌵𑌿𑌪𑍍𑌰𑌘𑌾𑌤𑌿𑌨𑌮𑍍 ॥ 63 ॥
𑌅𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌹𑌸𑌨𑍍𑌧𑍀𑌮𑌾𑌨𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌸𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ।
𑌕𑍁𑌤𑍋 𑌨𑌿𑌷𑍍𑌕𑍍𑌰𑌮𑌿𑌤𑍁𑌂 𑌶𑌕𑍍𑌤𑌿𑌰𑍍𑌮𑌯𑌾 𑌜𑍀𑌰𑍍𑌣𑌸𑍍𑌯 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌃 ॥ 64 ॥
𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌮𑍇𑌷𑌰𑍂𑌪𑌸𑍍𑌯 𑌗𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌯𑌮𑌸𑌾𑌦𑌨𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌚𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌰𑍍𑌨𑌿𑌧𑌨𑌸𑌂𑌶𑍍𑌰𑌯𑌮𑍍 ॥ 65 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌧𑌰𑍍𑌷𑌯𑌿𑌤𑍁𑌮𑌾𑌰𑍇𑌭𑍇 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌂 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌾𑌨𑍍𑌨𑌿𑌶𑌾𑌚𑌰𑌃 ।
𑌸𑍋𑌽𑌭𑌿𑌦𑍍𑌰𑌵𑌨𑍍𑌮𑍁𑌨𑌿𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑌂 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌨𑌾 𑌦𑍀𑌪𑍍𑌤𑌤𑍇𑌜𑌸𑌾 ॥ 66 ॥
𑌚𑌕𑍍𑌷𑍁𑌷𑌾𑌨𑌲𑌕𑌲𑍍𑌪𑍇𑌨 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌦𑌗𑍍𑌧𑍋 𑌨𑌿𑌧𑌨𑌂 𑌗𑌤𑌃 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌯𑌮𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑍋 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌸𑍍𑌤𑌟𑌾𑌕𑌵𑌨𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑌃 ॥ 67 ॥
𑌵𑌿𑌪𑍍𑌰𑌾𑌨𑍁𑌕𑌮𑍍𑌪𑌯𑌾 𑌯𑍇𑌨 𑌕𑌰𑍍𑌮𑍇𑌦𑌂 𑌦𑍁𑌷𑍍𑌕𑌰𑌂 𑌕𑍃𑌤𑌮𑍍 ।
𑌏𑌵𑌂 𑌕𑌥𑌯𑌮𑌾𑌨𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍗𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑌿𑌣𑌾 𑌸𑌹 ।
𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌤𑌂 𑌗𑌤𑌸𑍍𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑌸𑍍𑌸𑌨𑍍𑌧𑍍𑌯𑌾𑌕𑌾𑌲𑍋𑌽𑌭𑍍𑌯𑌵𑌰𑍍𑌤𑌤𑌃 ॥ 68 ॥
𑌉𑌪𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌪𑌶𑍍𑌚𑌿𑌮𑌾𑌂 𑌸𑌨𑍍𑌧𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌸𑌹 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌾 𑌯𑌥𑌾𑌵𑌿𑌧𑌿 ।
𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌵𑍇𑌶𑌾𑌽𑌶𑍍𑌰𑌮𑌪𑌦𑌂 𑌤𑌮𑍃𑌷𑌿𑌂 𑌸𑍋𑌽𑌭𑍍𑌯𑌵𑌾𑌦𑌯𑌤𑍍 ॥ 69 ॥
𑌸𑌮𑍍𑌯𑌕𑍍 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌗𑍃𑌹𑍀𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌨𑌾 𑌤𑍇𑌨 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌃 ।
𑌨𑍍𑌯𑌵𑌸𑌤𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌨𑌿𑌶𑌾𑌮𑍇𑌕𑌾𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌶𑍍𑌯 𑌮𑍂𑌲𑌫𑌲𑌾𑌨𑌿 𑌚 ॥ 70 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌰𑌾𑌤𑍍𑌯𑍍𑌰𑌾𑌂 𑌵𑍍𑌯𑌤𑍀𑌤𑌾𑌯𑌾𑌂 𑌵𑌿𑌮𑌲𑍇 𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑌮𑌣𑍍𑌡𑌲𑍇 ।
𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑌂 𑌤𑌮𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌹𑍍𑌯𑌾𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌯𑌤 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌃 ॥ 71 ॥
𑌅𑌭𑌿𑌵𑌾𑌦𑌯𑍇 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌭𑌗𑌵𑌨𑍍 𑌸𑍁𑌖𑌮𑌧𑍍𑌯𑍁𑌷𑌿𑌤𑍋 𑌨𑌿𑌶𑌾𑌮𑍍 ।
𑌆𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌯𑍇 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌗𑌚𑍍𑌛𑌾𑌮𑌿 𑌗𑍁𑌰𑍁𑌂 𑌤𑍇 𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑍁𑌮𑌗𑍍𑌰𑌜𑌮𑍍 ॥ 72 ॥
𑌗𑌮𑍍𑌯𑌤𑌾𑌮𑌿𑌤𑌿 𑌤𑍇𑌨𑍋𑌕𑍍𑌤𑍋 𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌰𑌘𑍁𑌨𑌨𑍍𑌦𑌨𑌃 ।
𑌯𑌥𑍋𑌦𑍍𑌦𑌿𑌷𑍍𑌟𑍇𑌨 𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑍇𑌣 𑌵𑌨𑌂 𑌤𑌚𑍍𑌚𑌾𑌵𑌲𑍋𑌕𑌯𑌨𑍍 ॥ 73 ॥
𑌨𑍀𑌵𑌾𑌰𑌾𑌨𑍍𑌪𑌨𑌸𑌾𑌂𑌸𑍍𑌤𑌾𑌲𑌾𑌂𑌸𑍍𑌤𑌿𑌮𑌿𑌶𑌾𑌨𑍍𑌵𑌞𑍍𑌚𑍁𑌲𑌾𑌨𑍍𑌧𑌵𑌾𑌨𑍍 ।
𑌚𑌿𑌰𑌿𑌬𑌿𑌲𑍍𑌵𑌾𑌨𑍍𑌮𑌧𑍂𑌕𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌬𑌿𑌲𑍍𑌵𑌾𑌨𑌪𑌿 𑌚 𑌤𑌿𑌨𑍍𑌦𑍁𑌕𑌾𑌨𑍍 ॥ 74 ॥
𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾𑌨𑍍𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾𑌗𑍍𑌰𑌾𑌭𑌿𑌰𑍍𑌲𑌤𑌾𑌭𑌿𑌰𑌨𑍁𑌵𑍇𑌷𑍍𑌟𑌿𑌤𑌾𑌨𑍍 ।
𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶 𑌰𑌾𑌮𑌶𑍍𑌶𑌤𑌶𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌰𑌪𑌾𑌦𑌪𑌾𑌨𑍍 ॥ 75 ॥
𑌹𑌸𑍍𑌤𑌿𑌹𑌸𑍍𑌤𑍈𑌰𑍍𑌵𑌿𑌮𑍃𑌦𑌿𑌤𑌾𑌨𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑍈𑌰𑍁𑌪𑌶𑍋𑌭𑌿𑌤𑌾𑌨𑍍 ।
𑌮𑌤𑍍𑌤𑍈𑌶𑍍𑌶𑌕𑍁𑌨𑌿𑌸𑌙𑍍𑌘𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌶𑌤𑌶𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌣𑌾𑌦𑌿𑌤𑌾𑌨𑍍 ॥ 76 ॥
𑌤𑌤𑍋𑌽𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍𑌸𑌮𑍀𑌪𑌸𑍍𑌥𑌂 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌰𑌾𑌜𑍀𑌵𑌲𑍋𑌚𑌨𑌃 ।
𑌪𑍃𑌷𑍍𑌠𑌤𑍋𑌽𑌨𑍁𑌗𑌤𑌂 𑌵𑍀𑌰𑌂 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌂 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌿𑌵𑌰𑍍𑌧𑌨𑌮𑍍 ॥ 77 ॥
𑌸𑍍𑌨𑌿𑌗𑍍𑌧𑌪𑌤𑍍𑌰𑌾 𑌯𑌥𑌾 𑌵𑍃𑌕𑍍𑌷𑌾 𑌯𑌥𑌾 𑌕𑍍𑌷𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾 𑌮𑍃𑌗𑌦𑍍𑌵𑌿𑌜𑌾𑌃 ।
𑌆𑌶𑍍𑌰𑌮𑍋 𑌨𑌾𑌤𑌿𑌦𑍂𑌰𑌸𑍍𑌥𑍋 𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑍇𑌰𑍍𑌭𑌾𑌵𑌿𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ॥ 78 ॥
𑌅𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯 𑌇𑌤𑌿 𑌵𑌿𑌖𑍍𑌯𑌾𑌤𑍋 𑌲𑍋𑌕𑍇 𑌸𑍍𑌵𑍇𑌨𑍈𑌵 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ।
𑌆𑌶𑍍𑌰𑌮𑍋 𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌪𑌰𑌿𑌶𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌶𑍍𑌰𑌮𑌾𑌪𑌹𑌃 ॥ 79 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌧𑍂𑌮𑌾𑌕𑍁𑌲𑌵𑌨𑌶𑍍𑌚𑍀𑌰𑌮𑌾𑌲𑌾𑌪𑌰𑌿𑌷𑍍𑌕𑍃𑌤𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌶𑌾𑌨𑍍𑌤𑌮𑍃𑌗𑌯𑍂𑌥𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌾𑌨𑌾𑌶𑌕𑍁𑌨𑌿𑌨𑌾𑌦𑌿𑌤𑌃 ॥ 80 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯𑍇𑌦𑌮𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌪𑌦𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌭𑌾𑌵𑌾𑌦𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍈𑌃 ।
𑌦𑌿𑌗𑌿𑌯𑌂 𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾 𑌤𑍍𑌰𑌾𑌸𑌾𑌦𑍍𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌨𑍋𑌪𑌭𑍁𑌜𑍍𑌯𑌤𑍇 ॥ 81 ॥
𑌯𑌦𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌭𑍃𑌤𑌿 𑌚𑌾𑌕𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾 𑌦𑌿𑌗𑌿𑌯𑌂 𑌪𑍁𑌣𑍍𑌯𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ।
𑌤𑌦𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌭𑍃𑌤𑌿 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍈𑌰𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌶𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾 𑌰𑌜𑌨𑍀𑌚𑌰𑌾𑌃 ॥ 82 ॥
𑌨𑌾𑌮𑍍𑌨𑌾 𑌚𑍇𑌯𑌂 𑌭𑌗𑌵𑌤𑍋 𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾 𑌦𑌿𑌕𑍍𑌪𑍍𑌰𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾 ।
𑌪𑍍𑌰𑌥𑌿𑌤𑌾 𑌤𑍍𑌰𑌿𑌷𑍁 𑌲𑍋𑌕𑍇𑌷𑍁 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌧𑌰𑍍𑌷𑌾 𑌕𑍍𑌰𑍂𑌰𑌕𑌰𑍍𑌮𑌭𑌿𑌃 ॥ 83 ॥
𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌨𑌿𑌰𑍋𑌦𑍍𑌧𑍁𑌂 𑌨𑌿𑌰𑌤𑍋 𑌭𑌾𑌸𑍍𑌕𑌰𑌸𑍍𑌯𑌾𑌚𑌲𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ।
𑌨𑌿𑌦𑍇𑌶𑌂 𑌪𑌾𑌲𑌯𑌨𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌨𑍍𑌧𑍍𑌯𑌶𑍈𑌲𑌾 𑌨 𑌵𑌰𑍍𑌧𑌤𑍇 ॥ 84 ॥
𑌅𑌯𑌂 𑌦𑍀𑌰𑍍𑌘𑌾𑌯𑍁𑌷𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌲𑍋𑌕𑍇 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌃 ।
𑌅𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌾𑌨𑍍𑌵𑌿𑌨𑍀𑌤𑌜𑌨𑌸𑍇𑌵𑌿𑌤𑌃 ॥ 85 ॥
𑌏𑌷 𑌲𑍋𑌕𑌾𑌰𑍍𑌚𑌿𑌤𑌸𑍍𑌸𑌾𑌧𑍁𑌰𑍍𑌹𑌿𑌤𑍇 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌰𑌤𑌸𑍍𑌸𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌅𑌸𑍍𑌮𑌾𑌨𑌭𑌿𑌗𑌤𑌾𑌨𑍇𑌷 𑌶𑍍𑌰𑍇𑌯𑌸𑌾 𑌯𑍋𑌜𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ॥ 86 ॥
𑌆𑌰𑌾𑌧𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑍍𑌯𑌤𑍍𑌰𑌾𑌹𑌮𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌤𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌮𑍁𑌨𑌿𑌮𑍍 ।
𑌶𑍇𑌷𑌂 𑌚 𑌵𑌨𑌵𑌾𑌸𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍗𑌮𑍍𑌯 𑌵𑌤𑍍𑌸𑍍𑌯𑌾𑌮𑍍𑌯𑌹𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌭𑍋 ॥ 87 ॥
𑌅𑌤𑍍𑌰 𑌦𑍇𑌵𑌾𑌸𑍍𑌸𑌗𑌨𑍍𑌧𑌰𑍍𑌵𑌾𑌸𑍍𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌰𑌮𑌰𑍍𑌷𑌯𑌃 ।
𑌅𑌗𑌸𑍍𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌨𑌿𑌯𑌤𑌾𑌹𑌾𑌰𑌂 𑌸𑌤𑌤𑌂 𑌪𑌰𑍍𑌯𑍁𑌪𑌾𑌸𑌤𑍇 ॥ 88 ॥
𑌨𑌾𑌤𑍍𑌰 𑌜𑍀𑌵𑍇𑌨𑍍𑌮𑍃𑌷𑌾𑌵𑌾𑌦𑍀 𑌕𑍍𑌰𑍂𑌰𑍋 𑌵𑌾 𑌯𑌦𑌿 𑌵𑌾 𑌶𑌠𑌃 ।
𑌨𑍃𑌶𑌂𑌸𑌃 𑌕𑌾𑌮𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑍋 𑌵𑌾 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌰𑍇𑌷 𑌤𑌥𑌾𑌵𑌿𑌧𑌃 ॥ 89 ॥
𑌅𑌤𑍍𑌰 𑌦𑍇𑌵𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌯𑌕𑍍𑌷𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌾𑌗𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌤𑌗𑍈𑌸𑍍𑌸𑌹 ।
𑌵𑌸𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌨𑌿𑌯𑌤𑌾𑌹𑌾𑌰𑌾 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌮𑌾𑌰𑌾𑌧𑌯𑌿𑌷𑍍𑌣𑌵𑌃 ॥ 90 ॥
𑌅𑌤𑍍𑌰 𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾𑌨𑍋 𑌵𑌿𑌮𑌾𑌨𑍈𑌜𑌸𑍍𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑌸𑌨𑍍𑌨𑌿𑌭𑍈𑌃 ।
𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑌦𑍇𑌹𑌾 𑌨𑌵𑍈𑌰𑍍𑌦𑍇𑌹𑍈𑌃 𑌸𑍍𑌵𑌰𑍍𑌯𑌾𑌤𑌾𑌃 𑌪𑌰𑌮𑌰𑍍𑌷𑌯𑌃 ॥ 91 ॥
𑌯𑌕𑍍𑌷𑌤𑍍𑌵𑌮𑌮𑌰𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌚 𑌰𑌾𑌜𑍍𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾𑌨𑌿 𑌚 ।
𑌅𑌤𑍍𑌰 𑌦𑍇𑌵𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌯𑌚𑍍𑌛𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌭𑍂𑌤𑍈𑌰𑌾𑌰𑌾𑌧𑌿𑌤𑌾𑌶𑍍𑌶𑍁𑌭𑍈𑌃 ॥ 92 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌅𑌰𑌣𑍍𑌯𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌏𑌕𑌾𑌦𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha ekādaśassargaḥ |
agrataḥ prayayau rāmassītā madhye sumadhyamā |
pṛṣṭhatastu dhanuṣpāṇirlakṣmaṇo'nujagāma ha || 1 ||
tau paśyamānau vividhān śailaprasthānvanāni ca |
nadīśca vividhā ramyā jagmatussītayā saha || 2 ||
sārasāṃścakravākāṃśca nadīpulinacāriṇaḥ |
sarāṃsi ca sapadmāni yuktāni jalajaiḥ khagaiḥ || 3 ||
yūthabaddhāṃśca pṛṣatānmadonmattān viṣāṇinaḥ |
mahiṣāṃśca varāhāṃśca nāgāṃśca drumavairiṇaḥ || 4 ||
te gatvā dūramadhvānaṃ lambamāne divākare |
dadṛśussahitā ramyaṃ taṭākaṃ yojanāyatam || 5 ||
padmapuṣkarasambādhaṃ gajayūthairalaṅkṛtam |
sārasairhaṃsakādambaissaṅkulaṃ jalacāribhiḥ || 6 ||
prasannasalile ramye tasminsarasi śuśruve |
gītavāditranirghoṣo na tu kaścana dṛśyate || 7 ||
tataḥ kautūhalādrāmo lakṣmaṇaśca mahābalaḥ |
muniṃ dharmabhṛtaṃ nāma praṣṭuṃ samupacakrame || 8 ||
idamatyadbhutaṃ śrutvā sarveṣāṃ no mahāmune |
kautūhalaṃ mahajjātaṃ kimidaṃ sādhu kathyatām || 9 ||
vaktavyaṃ yadi cedavipra nātiguhyamapi prabho |
tenaivamukto dharmātmā rāghaveṇa munistadā || 10 ||
prabhavaṃ sarasaḥ kṛtsnamākhyātumupacakrame |
idaṃ pañcāpsaro nāma taṭākaṃ sārvakālikam || 11 ||
nirmitaṃ tapasā rāma muninā māṇḍakarṇinā |
sa hi tepe tapastīvraṃ māṇḍakarṇirmahāmuniḥ || 12 ||
daśavarṣasahasrāṇi vāyubhakṣo jalāśrayaḥ |
tataḥ pravyathitāssarve devāssāgnipurogamāḥ || 13 ||
abruvan vacanaṃ sarve parasparasamāgatāḥ |
asmākaṃ kasyacit sthānameṣa prārthayate muniḥ || 14 ||
iti saṃvignamanasassarve te tridivaukasaḥ |
tatra kartuṃ tapovighnaṃ devaissarvairniyojitāḥ || 15 ||
pradhānāpsarasaḥ pañca vidyuccalitavarcasaḥ |
apsarobhistatastābhirmunirdṛṣṭaparāvaraḥ || 16 ||
nīto madanavaśyatvaṃ surāṇāṃ kāryasiddhaye |
tāścaivāpsarasaḥ pañca muneḥ patnītvamāgatāḥ || 17 ||
taṭāke nirmitaṃ tāsāmasminnantarhitaṃ gṛham |
tathaivāpsarasaḥ pañca nivasantyo yathāsukham || 18 ||
ramayanti tapoyogānmuniṃ yauvanamāsthitam |
tāsāṃ saṅkrīḍamānānāmeṣa vāditranissvanaḥ || 19 ||
śrūyate bhūṣaṇonmiśro gītaśabdo manoharaḥ |
āścaryamiti tasyaitadvacanaṃ bhāvitātmanaḥ || 20 ||
rāghavaḥ pratijagrāha saha bhrātrā mahāyaśāḥ |
evaṃ kathayamānasya dadarśāśramamaṇḍalam || 21 ||
kuśacīraparikṣiptaṃ brāhmyā lakṣmyā samāvṛtam |
praviśya saha vaidehyā lakṣmaṇena ca rāghavaḥ || 22 ||
uvāsa munibhissarvaiḥ pūjyamāno mahāyaśāḥ |
tadā tasminsakākutthsaḥ śrīmatyāśramamaṇḍale || 23 ||
uṣitvā tu sukhaṃ tatra pūjyamāno maharṣibhiḥ |
jagāma cāśramāṃsteṣāṃ paryāyeṇa tapasvinām || 24 ||
yeṣāmuṣitavān pūrvaṃ sakāśe sa mahāstravit |
kvacitparidaśānmāsānekaṃ saṃvatsaraṃ kvacit || 25 ||
kvaciccha caturo māsān pañca ṣaṭcāparānkvacit |
aparatrādhikaṃ māsādapyardhamadhikaṃ kvacit || 26 ||
trīnmāsānaṣṭamāsāṃśca rāghavo nyavasatsukham |
tathā saṃvasatastasya munīnāmāśrameṣu vai || 27 ||
ramataścānukūlyena yayussaṃvatsarā daśa |
parivṛtya ca dharmajño rāghavassaha sītayā || 28 ||
sutīkṣṇasyāśramaṃ śrīmānpunarevājagāma ha |
sa tamāśramamāsādya munibhiḥ pratipūjitaḥ || 29 ||
tatrāpi nyavasadrāmaḥ kañcitkālamarindamaḥ |
tadāśramastho vinayātkadācittaṃ mahāmunim || 30 ||
upāsīnassakākutsthassutīkṣṇamidamabravīt |
asminnaraṇye bhagavānagastyo munisattamaḥ || 31 ||
vasatīti mayā nityaṃ kathāḥ kathayatāṃ śrutam |
na tu jānāmi taṃ deśaṃ vanasyāsya mahattayā || 32 ||
kutrāśramapadaṃ ramyaṃ maharṣestasya dhīmataḥ |
prasādāttatra bhavatassānujassaha sītayā || 33 ||
agastyamabhigaccheyamabhivādayituṃ munim |
manoratho mahāneṣa hṛdi me parivartate || 34 ||
yadyahaṃ taṃ munivaraṃ śuśrūṣeyamapi svayam |
iti rāmasya sa muniśśrutvā dharmātmano vacaḥ || 35 ||
sutīkṣṇaḥ pratyuvācedaṃ prīto daśarathātmajam |
ahamapyetadeva tvāṃ vaktukāmassalakṣmaṇam || 36 ||
agastyamabhigaccheti sītayā saha rāghava |
diṣṭyā tvidānīmarthe'smin svayameva bravīṣi mām || 37 ||
ahamākhyāmi te vatsa yatrāgastyo mahāmuniḥ |
yojanānyāśramāttāta yāhi catvāri vai tataḥ || 38 ||
dakṣiṇena mahān śrīmānagastyabhrāturāśramaḥ |
sthalaprāye vanoddeśe pippalīvanaśobhite || 39 ||
bahupuṣpaphale ramye nānāśakuninādite |
padminyo vividhāstatra prasannasalilāśśivāḥ || 40 ||
haṃsakāraṇḍavākīrṇāścakravākopaśobhitāḥ |
tatraikāṃ rajanīṃ vyuṣya prabhāte rāma gamyatām || 41 ||
dakṣiṇāṃ diśamāsthāya vanaṣaṇḍasya pārśvataḥ |
tatrāgastyāśramapadaṃ gatvā yojanamantarā || 42 ||
ramaṇīye vanoddheśe bahupādapasaṃvṛte |
raṃsyate tatra vaidehī lakṣmaṇaśca saha tvayā || 43 ||
sa hi ramyo vanoddeśo bahupādapasaṅkulaḥ |
yadi buddhiḥ kṛtā draṣṭumagastyaṃ taṃ mahāmunim || 44 ||
adyaiva gamane buddhiṃ rocayasva mahāyaśaḥ |
iti rāmo muneśśrutvā saha bhrātrābhivādya ca || 45 ||
pratasthe'muddiśya sānujassītayā saha |
paśyanvanāni ramyāṇi parvatāṃścābhrasannibhān || 46 ||
sarāṃsi saritaścaiva pathi mārgavaśānugāḥ |
sutīkṣṇenopadiṣṭena gatvā tena pathā sukham || 47 ||
idaṃ paramasaṃhṛṣṭo vākyaṃ lakṣmaṇamabravīt |
etadevāśramapadaṃ nūnaṃ tasya mahātmanaḥ || 48 ||
agastyasya munerbhrāturdṛśyate puṇyakarmaṇaḥ |
yathā hi me vanasyāsya jñātāḥ pathi sahasraśaḥ || 49 ||
sannatāḥ phalabhāreṇa puṣpabhāreṇa ca drumāḥ |
pippalīnāṃ ca pakvānāṃ vanādasmādupāgataḥ || 50 ||
gandho'yaṃ pavanokṣiptassahasā kaṭukodayaḥ |
tatra tatra ca dṛśyante saṅkṣiptāḥ kāṣṭhasañcayāḥ || 51 ||
lūnāśca pathi dṛśyante darbhā vaiḍūryavarcasaḥ |
etacca vanamadhyasthaṃ kṛṣṇābhraśikharopamam || 52 ||
pāvakasyāśramasthasya dhūmāgraṃ sampradṛśyate |
vivikteṣu ca tīrtheṣu kṛtasnānā dvijātayaḥ || 53 ||
puṣpopahāraṃ kurvanti kusumaissvayamarjitai |
tatsutīkṣṇasya vacanaṃ yathā saumya mayā śrutam || 54 ||
agastyasyāśramo bhrāturnūnameṣa bhaviṣyati |
nigṛhya tapasā mṛtyuṃ lokānāṃ hitakāmyayā || 55 ||
yasya bhrātrā kṛteyaṃ dikcharaṇyā puṇyakarmaṇā |
dhārayan brāhmaṇaṃ rūpamilvalassaṃskṛtaṃ vadan || 56 ||
āmantrayati viprānsmaśrāddhamuddiśya nirghṛṇaḥ |
bhrātaraṃ saṃskṛtaṃ kṛtvā tatastaṃ meṣarūpiṇam || 57 ||
tān dvijānbhojayāmāsa śrāddhadṛṣṭena karmaṇā |
tato bhuktavatāṃ teṣāṃ viprāṇāmilvalo'bravīt || 58 ||
vātāpe niṣkramanveti svareṇa mahatā vadan |
tato bhrāturvacaśśrutvā vātāpirmeṣavannadan || 59 ||
bhittvā bhittvā śarīrāṇi brāhmaṇānāṃ viniṣpatat |
brāhmāṇānāṃ sahasrāṇi tairevaṃ kāmarūpibhiḥ || 60 ||
vināśitāni saṃhatya nityaśaḥ piśitāśanaiḥ |
agastyena tadā devaiḥ prārthitena maharṣiṇā || 61 ||
anubhūya kila śrāddhe bhakṣitassamahāsuraḥ |
tatassampannamityuktvā dattvā hastodakaṃ tataḥ || 62 ||
bhrātaraṃ niṣkramasveti celvalasso'bhyabhāṣata |
sa taṃ tathā bhāṣamāṇaṃ bhrātaraṃ vipraghātinam || 63 ||
abravītprahasandhīmānagastyo munisattamaḥ |
kuto niṣkramituṃ śaktirmayā jīrṇasya rakṣasaḥ || 64 ||
bhrātuste meṣarūpasya gatasya yamasādanam |
atha tasya vacaśśrutvā bhrāturnidhanasaṃśrayam || 65 ||
pradharṣayitumārebhe muniṃ krodhānniśācaraḥ |
so'bhidravanmuniśreṣṭhaṃ muninā dīptatejasā || 66 ||
cakṣuṣānalakalpena nirdagdho nidhanaṃ gataḥ |
tasyāyamāśramo bhrātustaṭākavanaśobhitaḥ || 67 ||
viprānukampayā yena karmedaṃ duṣkaraṃ kṛtam |
evaṃ kathayamānasya tasya saumitriṇā saha |
rāmasyāstaṃ gatassūryassandhyākālo'bhyavartataḥ || 68 ||
upāsya paścimāṃ sandhyāṃ saha bhrātrā yathāvidhi |
praviveśā'śramapadaṃ tamṛṣiṃ so'bhyavādayat || 69 ||
samyak pratigṛhītaśca muninā tena rāghavaḥ |
nyavasattāṃ niśāmekāṃ prāśya mūlaphalāni ca || 70 ||
tasyāṃ rātyrāṃ vyatītāyāṃ vimale sūryamaṇḍale |
bhrātaraṃ tamagastyasya hyāmantrayata rāghavaḥ || 71 ||
abhivādaye tvāṃ bhagavan sukhamadhyuṣito niśām |
āmantraye tvāṃ gacchāmi guruṃ te draṣṭumagrajam || 72 ||
gamyatāmiti tenokto jagāma raghunandanaḥ |
yathoddiṣṭena mārgeṇa vanaṃ taccāvalokayan || 73 ||
nīvārānpanasāṃstālāṃstimiśānvañculāndhavān |
ciribilvānmadhūkāṃśca bilvānapi ca tindukān || 74 ||
puṣpitānpuṣpitāgrābhirlatābhiranuveṣṭitān |
dadarśa rāmaśśataśastatra kāntārapādapān || 75 ||
hastihastairvimṛditānvānarairupaśobhitān |
mattaiśśakunisaṅghaiśca śataśaśca praṇāditān || 76 ||
tato'bravītsamīpasthaṃ rāmo rājīvalocanaḥ |
pṛṣṭhato'nugataṃ vīraṃ lakṣmaṇaṃ lakṣmivardhanam || 77 ||
snigdhapatrā yathā vṛkṣā yathā kṣāntā mṛgadvijāḥ |
āśramo nātidūrastho maharṣerbhāvitātmanaḥ || 78 ||
agastya iti vikhyāto loke svenaiva karmaṇā |
āśramo dṛśyate tasya pariśrāntaśramāpahaḥ || 79 ||
prājyadhūmākulavanaścīramālāpariṣkṛtaḥ |
praśāntamṛgayūthaśca nānāśakunināditaḥ || 80 ||
tasyedamāśramapadaṃ prabhāvādyasya rākṣasaiḥ |
digiyaṃ dakṣiṇā trāsāddṛśyate nopabhujyate || 81 ||
yadā prabhṛti cākrāntā digiyaṃ puṇyakarmaṇā |
tadā prabhṛti nirvairāḥ praśāntā rajanīcarāḥ || 82 ||
nāmnā ceyaṃ bhagavato dakṣiṇā dikpradakṣiṇā |
prathitā triṣu lokeṣu durdharṣā krūrakarmabhiḥ || 83 ||
mārgaṃ niroddhuṃ nirato bhāskarasyācalottamaḥ |
nideśaṃ pālayanyasya vindhyaśailā na vardhate || 84 ||
ayaṃ dīrghāyuṣastasya loke viśrutakarmaṇaḥ |
agastyasyāśrama śrīmānvinītajanasevitaḥ || 85 ||
eṣa lokārcitassādhurhite nityaratassatām |
asmānabhigatāneṣa śreyasā yojayiṣyati || 86 ||
ārādhayiṣyāmyatrāhamagastyaṃ taṃ mahāmunim |
śeṣaṃ ca vanavāsasya saumya vatsyāmyahaṃ prabho || 87 ||
atra devāssagandharvāssiddhāśca paramarṣayaḥ |
agastyaṃ niyatāhāraṃ satataṃ paryupāsate || 88 ||
nātra jīvenmṛṣāvādī krūro vā yadi vā śaṭhaḥ |
nṛśaṃsaḥ kāmavṛtto vā munireṣa tathāvidhaḥ || 89 ||
atra devāśca yakṣāśca nāgāśca patagaissaha |
vasanti niyatāhārā dharmamārādhayiṣṇavaḥ || 90 ||
atra siddhā mahātmāno vimānaijassūryasannibhaiḥ |
tyaktadehā navairdehaiḥ svaryātāḥ paramarṣayaḥ || 91 ||
yakṣatvamamaratvaṃ ca rājyāni vividhāni ca |
atra devāḥ prayacchanti bhūtairārādhitāśśubhaiḥ || 92 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe ekādaśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।
अथ एकादशस्सर्गः ।
अग्रतः प्रययौ रामस्सीता मध्ये सुमध्यमा ।
पृष्ठतस्तु धनुष्पाणिर्लक्ष्मणोऽनुजगाम ह ॥ 1 ॥
तौ पश्यमानौ विविधान् शैलप्रस्थान्वनानि च ।
नदीश्च विविधा रम्या जग्मतुस्सीतया सह ॥ 2 ॥
सारसांश्चक्रवाकांश्च नदीपुलिनचारिणः ।
सरांसि च सपद्मानि युक्तानि जलजैः खगैः ॥ 3 ॥
यूथबद्धांश्च पृषतान्मदोन्मत्तान् विषाणिनः ।
महिषांश्च वराहांश्च नागांश्च द्रुमवैरिणः ॥ 4 ॥
ते गत्वा दूरमध्वानं लम्बमाने दिवाकरे ।
ददृशुस्सहिता रम्यं तटाकं योजनायतम् ॥ 5 ॥
पद्मपुष्करसम्बाधं गजयूथैरलङ्कृतम् ।
सारसैर्हंसकादम्बैस्सङ्कुलं जलचारिभिः ॥ 6 ॥
प्रसन्नसलिले रम्ये तस्मिन्सरसि शुश्रुवे ।
गीतवादित्रनिर्घोषो न तु कश्चन दृश्यते ॥ 7 ॥
ततः कौतूहलाद्रामो लक्ष्मणश्च महाबलः ।
मुनिं धर्मभृतं नाम प्रष्टुं समुपचक्रमे ॥ 8 ॥
इदमत्यद्भुतं श्रुत्वा सर्वेषां नो महामुने ।
कौतूहलं महज्जातं किमिदं साधु कथ्यताम् ॥ 9 ॥
वक्तव्यं यदि चेदविप्र नातिगुह्यमपि प्रभो ।
तेनैवमुक्तो धर्मात्मा राघवेण मुनिस्तदा ॥ 10 ॥
प्रभवं सरसः कृत्स्नमाख्यातुमुपचक्रमे ।
इदं पञ्चाप्सरो नाम तटाकं सार्वकालिकम् ॥ 11 ॥
निर्मितं तपसा राम मुनिना माण्डकर्णिना ।
स हि तेपे तपस्तीव्रं माण्डकर्णिर्महामुनिः ॥ 12 ॥
दशवर्षसहस्राणि वायुभक्षो जलाश्रयः ।
ततः प्रव्यथितास्सर्वे देवास्साग्निपुरोगमाः ॥ 13 ॥
अब्रुवन् वचनं सर्वे परस्परसमागताः ।
अस्माकं कस्यचित् स्थानमेष प्रार्थयते मुनिः ॥ 14 ॥
इति संविग्नमनसस्सर्वे ते त्रिदिवौकसः ।
तत्र कर्तुं तपोविघ्नं देवैस्सर्वैर्नियोजिताः ॥ 15 ॥
प्रधानाप्सरसः पञ्च विद्युच्चलितवर्चसः ।
अप्सरोभिस्ततस्ताभिर्मुनिर्दृष्टपरावरः ॥ 16 ॥
नीतो मदनवश्यत्वं सुराणां कार्यसिद्धये ।
ताश्चैवाप्सरसः पञ्च मुनेः पत्नीत्वमागताः ॥ 17 ॥
तटाके निर्मितं तासामस्मिन्नन्तर्हितं गृहम् ।
तथैवाप्सरसः पञ्च निवसन्त्यो यथासुखम् ॥ 18 ॥
रमयन्ति तपोयोगान्मुनिं यौवनमास्थितम् ।
तासां सङ्क्रीडमानानामेष वादित्रनिस्स्वनः ॥ 19 ॥
श्रूयते भूषणोन्मिश्रो गीतशब्दो मनोहरः ।
आश्चर्यमिति तस्यैतद्वचनं भावितात्मनः ॥ 20 ॥
राघवः प्रतिजग्राह सह भ्रात्रा महायशाः ।
एवं कथयमानस्य ददर्शाश्रममण्डलम् ॥ 21 ॥
कुशचीरपरिक्षिप्तं ब्राह्म्या लक्ष्म्या समावृतम् ।
प्रविश्य सह वैदेह्या लक्ष्मणेन च राघवः ॥ 22 ॥
उवास मुनिभिस्सर्वैः पूज्यमानो महायशाः ।
तदा तस्मिन्सकाकुत्थ्सः श्रीमत्याश्रममण्डले ॥ 23 ॥
उषित्वा तु सुखं तत्र पूज्यमानो महर्षिभिः ।
जगाम चाश्रमांस्तेषां पर्यायेण तपस्विनाम् ॥ 24 ॥
येषामुषितवान् पूर्वं सकाशे स महास्त्रवित् ।
क्वचित्परिदशान्मासानेकं संवत्सरं क्वचित् ॥ 25 ॥
क्वचिच्छ चतुरो मासान् पञ्च षट्चापरान्क्वचित् ।
अपरत्राधिकं मासादप्यर्धमधिकं क्वचित् ॥ 26 ॥
त्रीन्मासानष्टमासांश्च राघवो न्यवसत्सुखम् ।
तथा संवसतस्तस्य मुनीनामाश्रमेषु वै ॥ 27 ॥
रमतश्चानुकूल्येन ययुस्संवत्सरा दश ।
परिवृत्य च धर्मज्ञो राघवस्सह सीतया ॥ 28 ॥
सुतीक्ष्णस्याश्रमं श्रीमान्पुनरेवाजगाम ह ।
स तमाश्रममासाद्य मुनिभिः प्रतिपूजितः ॥ 29 ॥
तत्रापि न्यवसद्रामः कञ्चित्कालमरिन्दमः ।
तदाश्रमस्थो विनयात्कदाचित्तं महामुनिम् ॥ 30 ॥
उपासीनस्सकाकुत्स्थस्सुतीक्ष्णमिदमब्रवीत् ।
अस्मिन्नरण्ये भगवानगस्त्यो मुनिसत्तमः ॥ 31 ॥
वसतीति मया नित्यं कथाः कथयतां श्रुतम् ।
न तु जानामि तं देशं वनस्यास्य महत्तया ॥ 32 ॥
कुत्राश्रमपदं रम्यं महर्षेस्तस्य धीमतः ।
प्रसादात्तत्र भवतस्सानुजस्सह सीतया ॥ 33 ॥
अगस्त्यमभिगच्छेयमभिवादयितुं मुनिम् ।
मनोरथो महानेष हृदि मे परिवर्तते ॥ 34 ॥
यद्यहं तं मुनिवरं शुश्रूषेयमपि स्वयम् ।
इति रामस्य स मुनिश्श्रुत्वा धर्मात्मनो वचः ॥ 35 ॥
सुतीक्ष्णः प्रत्युवाचेदं प्रीतो दशरथात्मजम् ।
अहमप्येतदेव त्वां वक्तुकामस्सलक्ष्मणम् ॥ 36 ॥
अगस्त्यमभिगच्छेति सीतया सह राघव ।
दिष्ट्या त्विदानीमर्थेऽस्मिन् स्वयमेव ब्रवीषि माम् ॥ 37 ॥
अहमाख्यामि ते वत्स यत्रागस्त्यो महामुनिः ।
योजनान्याश्रमात्तात याहि चत्वारि वै ततः ॥ 38 ॥
दक्षिणेन महान् श्रीमानगस्त्यभ्रातुराश्रमः ।
स्थलप्राये वनोद्देशे पिप्पलीवनशोभिते ॥ 39 ॥
बहुपुष्पफले रम्ये नानाशकुनिनादिते ।
पद्मिन्यो विविधास्तत्र प्रसन्नसलिलाश्शिवाः ॥ 40 ॥
हंसकारण्डवाकीर्णाश्चक्रवाकोपशोभिताः ।
तत्रैकां रजनीं व्युष्य प्रभाते राम गम्यताम् ॥ 41 ॥
दक्षिणां दिशमास्थाय वनषण्डस्य पार्श्वतः ।
तत्रागस्त्याश्रमपदं गत्वा योजनमन्तरा ॥ 42 ॥
रमणीये वनोद्धेशे बहुपादपसंवृते ।
रंस्यते तत्र वैदेही लक्ष्मणश्च सह त्वया ॥ 43 ॥
स हि रम्यो वनोद्देशो बहुपादपसङ्कुलः ।
यदि बुद्धिः कृता द्रष्टुमगस्त्यं तं महामुनिम् ॥ 44 ॥
अद्यैव गमने बुद्धिं रोचयस्व महायशः ।
इति रामो मुनेश्श्रुत्वा सह भ्रात्राभिवाद्य च ॥ 45 ॥
प्रतस्थेऽमुद्दिश्य सानुजस्सीतया सह ।
पश्यन्वनानि रम्याणि पर्वतांश्चाभ्रसन्निभान् ॥ 46 ॥
सरांसि सरितश्चैव पथि मार्गवशानुगाः ।
सुतीक्ष्णेनोपदिष्टेन गत्वा तेन पथा सुखम् ॥ 47 ॥
इदं परमसंहृष्टो वाक्यं लक्ष्मणमब्रवीत् ।
एतदेवाश्रमपदं नूनं तस्य महात्मनः ॥ 48 ॥
अगस्त्यस्य मुनेर्भ्रातुर्दृश्यते पुण्यकर्मणः ।
यथा हि मे वनस्यास्य ज्ञाताः पथि सहस्रशः ॥ 49 ॥
सन्नताः फलभारेण पुष्पभारेण च द्रुमाः ।
पिप्पलीनां च पक्वानां वनादस्मादुपागतः ॥ 50 ॥
गन्धोऽयं पवनोक्षिप्तस्सहसा कटुकोदयः ।
तत्र तत्र च दृश्यन्ते सङ्क्षिप्ताः काष्ठसञ्चयाः ॥ 51 ॥
लूनाश्च पथि दृश्यन्ते दर्भा वैडूर्यवर्चसः ।
एतच्च वनमध्यस्थं कृष्णाभ्रशिखरोपमम् ॥ 52 ॥
पावकस्याश्रमस्थस्य धूमाग्रं सम्प्रदृश्यते ।
विविक्तेषु च तीर्थेषु कृतस्नाना द्विजातयः ॥ 53 ॥
पुष्पोपहारं कुर्वन्ति कुसुमैस्स्वयमर्जितै ।
तत्सुतीक्ष्णस्य वचनं यथा सौम्य मया श्रुतम् ॥ 54 ॥
अगस्त्यस्याश्रमो भ्रातुर्नूनमेष भविष्यति ।
निगृह्य तपसा मृत्युं लोकानां हितकाम्यया ॥ 55 ॥
यस्य भ्रात्रा कृतेयं दिक्छरण्या पुण्यकर्मणा ।
धारयन् ब्राह्मणं रूपमिल्वलस्संस्कृतं वदन् ॥ 56 ॥
आमन्त्रयति विप्रान्स्मश्राद्धमुद्दिश्य निर्घृणः ।
भ्रातरं संस्कृतं कृत्वा ततस्तं मेषरूपिणम् ॥ 57 ॥
तान् द्विजान्भोजयामास श्राद्धदृष्टेन कर्मणा ।
ततो भुक्तवतां तेषां विप्राणामिल्वलोऽब्रवीत् ॥ 58 ॥
वातापे निष्क्रमन्वेति स्वरेण महता वदन् ।
ततो भ्रातुर्वचश्श्रुत्वा वातापिर्मेषवन्नदन् ॥ 59 ॥
भित्त्वा भित्त्वा शरीराणि ब्राह्मणानां विनिष्पतत् ।
ब्राह्माणानां सहस्राणि तैरेवं कामरूपिभिः ॥ 60 ॥
विनाशितानि संहत्य नित्यशः पिशिताशनैः ।
अगस्त्येन तदा देवैः प्रार्थितेन महर्षिणा ॥ 61 ॥
अनुभूय किल श्राद्धे भक्षितस्समहासुरः ।
ततस्सम्पन्नमित्युक्त्वा दत्त्वा हस्तोदकं ततः ॥ 62 ॥
भ्रातरं निष्क्रमस्वेति चेल्वलस्सोऽभ्यभाषत ।
स तं तथा भाषमाणं भ्रातरं विप्रघातिनम् ॥ 63 ॥
अब्रवीत्प्रहसन्धीमानगस्त्यो मुनिसत्तमः ।
कुतो निष्क्रमितुं शक्तिर्मया जीर्णस्य रक्षसः ॥ 64 ॥
भ्रातुस्ते मेषरूपस्य गतस्य यमसादनम् ।
अथ तस्य वचश्श्रुत्वा भ्रातुर्निधनसंश्रयम् ॥ 65 ॥
प्रधर्षयितुमारेभे मुनिं क्रोधान्निशाचरः ।
सोऽभिद्रवन्मुनिश्रेष्ठं मुनिना दीप्ततेजसा ॥ 66 ॥
चक्षुषानलकल्पेन निर्दग्धो निधनं गतः ।
तस्यायमाश्रमो भ्रातुस्तटाकवनशोभितः ॥ 67 ॥
विप्रानुकम्पया येन कर्मेदं दुष्करं कृतम् ।
एवं कथयमानस्य तस्य सौमित्रिणा सह ।
रामस्यास्तं गतस्सूर्यस्सन्ध्याकालोऽभ्यवर्ततः ॥ 68 ॥
उपास्य पश्चिमां सन्ध्यां सह भ्रात्रा यथाविधि ।
प्रविवेशाऽश्रमपदं तमृषिं सोऽभ्यवादयत् ॥ 69 ॥
सम्यक् प्रतिगृहीतश्च मुनिना तेन राघवः ।
न्यवसत्तां निशामेकां प्राश्य मूलफलानि च ॥ 70 ॥
तस्यां रात्य्रां व्यतीतायां विमले सूर्यमण्डले ।
भ्रातरं तमगस्त्यस्य ह्यामन्त्रयत राघवः ॥ 71 ॥
अभिवादये त्वां भगवन् सुखमध्युषितो निशाम् ।
आमन्त्रये त्वां गच्छामि गुरुं ते द्रष्टुमग्रजम् ॥ 72 ॥
गम्यतामिति तेनोक्तो जगाम रघुनन्दनः ।
यथोद्दिष्टेन मार्गेण वनं तच्चावलोकयन् ॥ 73 ॥
नीवारान्पनसांस्तालांस्तिमिशान्वञ्चुलान्धवान् ।
चिरिबिल्वान्मधूकांश्च बिल्वानपि च तिन्दुकान् ॥ 74 ॥
पुष्पितान्पुष्पिताग्राभिर्लताभिरनुवेष्टितान् ।
ददर्श रामश्शतशस्तत्र कान्तारपादपान् ॥ 75 ॥
हस्तिहस्तैर्विमृदितान्वानरैरुपशोभितान् ।
मत्तैश्शकुनिसङ्घैश्च शतशश्च प्रणादितान् ॥ 76 ॥
ततोऽब्रवीत्समीपस्थं रामो राजीवलोचनः ।
पृष्ठतोऽनुगतं वीरं लक्ष्मणं लक्ष्मिवर्धनम् ॥ 77 ॥
स्निग्धपत्रा यथा वृक्षा यथा क्षान्ता मृगद्विजाः ।
आश्रमो नातिदूरस्थो महर्षेर्भावितात्मनः ॥ 78 ॥
अगस्त्य इति विख्यातो लोके स्वेनैव कर्मणा ।
आश्रमो दृश्यते तस्य परिश्रान्तश्रमापहः ॥ 79 ॥
प्राज्यधूमाकुलवनश्चीरमालापरिष्कृतः ।
प्रशान्तमृगयूथश्च नानाशकुनिनादितः ॥ 80 ॥
तस्येदमाश्रमपदं प्रभावाद्यस्य राक्षसैः ।
दिगियं दक्षिणा त्रासाद्दृश्यते नोपभुज्यते ॥ 81 ॥
यदा प्रभृति चाक्रान्ता दिगियं पुण्यकर्मणा ।
तदा प्रभृति निर्वैराः प्रशान्ता रजनीचराः ॥ 82 ॥
नाम्ना चेयं भगवतो दक्षिणा दिक्प्रदक्षिणा ।
प्रथिता त्रिषु लोकेषु दुर्धर्षा क्रूरकर्मभिः ॥ 83 ॥
मार्गं निरोद्धुं निरतो भास्करस्याचलोत्तमः ।
निदेशं पालयन्यस्य विन्ध्यशैला न वर्धते ॥ 84 ॥
अयं दीर्घायुषस्तस्य लोके विश्रुतकर्मणः ।
अगस्त्यस्याश्रम श्रीमान्विनीतजनसेवितः ॥ 85 ॥
एष लोकार्चितस्साधुर्हिते नित्यरतस्सताम् ।
अस्मानभिगतानेष श्रेयसा योजयिष्यति ॥ 86 ॥
आराधयिष्याम्यत्राहमगस्त्यं तं महामुनिम् ।
शेषं च वनवासस्य सौम्य वत्स्याम्यहं प्रभो ॥ 87 ॥
अत्र देवास्सगन्धर्वास्सिद्धाश्च परमर्षयः ।
अगस्त्यं नियताहारं सततं पर्युपासते ॥ 88 ॥
नात्र जीवेन्मृषावादी क्रूरो वा यदि वा शठः ।
नृशंसः कामवृत्तो वा मुनिरेष तथाविधः ॥ 89 ॥
अत्र देवाश्च यक्षाश्च नागाश्च पतगैस्सह ।
वसन्ति नियताहारा धर्ममाराधयिष्णवः ॥ 90 ॥
अत्र सिद्धा महात्मानो विमानैजस्सूर्यसन्निभैः ।
त्यक्तदेहा नवैर्देहैः स्वर्याताः परमर्षयः ॥ 91 ॥
यक्षत्वममरत्वं च राज्यानि विविधानि च ।
अत्र देवाः प्रयच्छन्ति भूतैराराधिताश्शुभैः ॥ 92 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे एकादशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha ekādaśassargaḥ |
agrataḥ prayayau rāmassītā madhye sumadhyamā |
pṛṣṭhatastu dhanuṣpāṇirlakṣmaṇo'nujagāma ha || 1 ||
tau paśyamānau vividhān śailaprasthānvanāni ca |
nadīśca vividhā ramyā jagmatussītayā saha || 2 ||
sārasāṃścakravākāṃśca nadīpulinacāriṇaḥ |
sarāṃsi ca sapadmāni yuktāni jalajaiḥ khagaiḥ || 3 ||
yūthabaddhāṃśca pṛṣatānmadonmattān viṣāṇinaḥ |
mahiṣāṃśca varāhāṃśca nāgāṃśca drumavairiṇaḥ || 4 ||
te gatvā dūramadhvānaṃ lambamāne divākare |
dadṛśussahitā ramyaṃ taṭākaṃ yojanāyatam || 5 ||
padmapuṣkarasambādhaṃ gajayūthairalaṅkṛtam |
sārasairhaṃsakādambaissaṅkulaṃ jalacāribhiḥ || 6 ||
prasannasalile ramye tasminsarasi śuśruve |
gītavāditranirghoṣo na tu kaścana dṛśyate || 7 ||
tataḥ kautūhalādrāmo lakṣmaṇaśca mahābalaḥ |
muniṃ dharmabhṛtaṃ nāma praṣṭuṃ samupacakrame || 8 ||
idamatyadbhutaṃ śrutvā sarveṣāṃ no mahāmune |
kautūhalaṃ mahajjātaṃ kimidaṃ sādhu kathyatām || 9 ||
vaktavyaṃ yadi cedavipra nātiguhyamapi prabho |
tenaivamukto dharmātmā rāghaveṇa munistadā || 10 ||
prabhavaṃ sarasaḥ kṛtsnamākhyātumupacakrame |
idaṃ pañcāpsaro nāma taṭākaṃ sārvakālikam || 11 ||
nirmitaṃ tapasā rāma muninā māṇḍakarṇinā |
sa hi tepe tapastīvraṃ māṇḍakarṇirmahāmuniḥ || 12 ||
daśavarṣasahasrāṇi vāyubhakṣo jalāśrayaḥ |
tataḥ pravyathitāssarve devāssāgnipurogamāḥ || 13 ||
abruvan vacanaṃ sarve parasparasamāgatāḥ |
asmākaṃ kasyacit sthānameṣa prārthayate muniḥ || 14 ||
iti saṃvignamanasassarve te tridivaukasaḥ |
tatra kartuṃ tapovighnaṃ devaissarvairniyojitāḥ || 15 ||
pradhānāpsarasaḥ pañca vidyuccalitavarcasaḥ |
apsarobhistatastābhirmunirdṛṣṭaparāvaraḥ || 16 ||
nīto madanavaśyatvaṃ surāṇāṃ kāryasiddhaye |
tāścaivāpsarasaḥ pañca muneḥ patnītvamāgatāḥ || 17 ||
taṭāke nirmitaṃ tāsāmasminnantarhitaṃ gṛham |
tathaivāpsarasaḥ pañca nivasantyo yathāsukham || 18 ||
ramayanti tapoyogānmuniṃ yauvanamāsthitam |
tāsāṃ saṅkrīḍamānānāmeṣa vāditranissvanaḥ || 19 ||
śrūyate bhūṣaṇonmiśro gītaśabdo manoharaḥ |
āścaryamiti tasyaitadvacanaṃ bhāvitātmanaḥ || 20 ||
rāghavaḥ pratijagrāha saha bhrātrā mahāyaśāḥ |
evaṃ kathayamānasya dadarśāśramamaṇḍalam || 21 ||
kuśacīraparikṣiptaṃ brāhmyā lakṣmyā samāvṛtam |
praviśya saha vaidehyā lakṣmaṇena ca rāghavaḥ || 22 ||
uvāsa munibhissarvaiḥ pūjyamāno mahāyaśāḥ |
tadā tasminsakākutthsaḥ śrīmatyāśramamaṇḍale || 23 ||
uṣitvā tu sukhaṃ tatra pūjyamāno maharṣibhiḥ |
jagāma cāśramāṃsteṣāṃ paryāyeṇa tapasvinām || 24 ||
yeṣāmuṣitavān pūrvaṃ sakāśe sa mahāstravit |
kvacitparidaśānmāsānekaṃ saṃvatsaraṃ kvacit || 25 ||
kvaciccha caturo māsān pañca ṣaṭcāparānkvacit |
aparatrādhikaṃ māsādapyardhamadhikaṃ kvacit || 26 ||
trīnmāsānaṣṭamāsāṃśca rāghavo nyavasatsukham |
tathā saṃvasatastasya munīnāmāśrameṣu vai || 27 ||
ramataścānukūlyena yayussaṃvatsarā daśa |
parivṛtya ca dharmajño rāghavassaha sītayā || 28 ||
sutīkṣṇasyāśramaṃ śrīmānpunarevājagāma ha |
sa tamāśramamāsādya munibhiḥ pratipūjitaḥ || 29 ||
tatrāpi nyavasadrāmaḥ kañcitkālamarindamaḥ |
tadāśramastho vinayātkadācittaṃ mahāmunim || 30 ||
upāsīnassakākutsthassutīkṣṇamidamabravīt |
asminnaraṇye bhagavānagastyo munisattamaḥ || 31 ||
vasatīti mayā nityaṃ kathāḥ kathayatāṃ śrutam |
na tu jānāmi taṃ deśaṃ vanasyāsya mahattayā || 32 ||
kutrāśramapadaṃ ramyaṃ maharṣestasya dhīmataḥ |
prasādāttatra bhavatassānujassaha sītayā || 33 ||
agastyamabhigaccheyamabhivādayituṃ munim |
manoratho mahāneṣa hṛdi me parivartate || 34 ||
yadyahaṃ taṃ munivaraṃ śuśrūṣeyamapi svayam |
iti rāmasya sa muniśśrutvā dharmātmano vacaḥ || 35 ||
sutīkṣṇaḥ pratyuvācedaṃ prīto daśarathātmajam |
ahamapyetadeva tvāṃ vaktukāmassalakṣmaṇam || 36 ||
agastyamabhigaccheti sītayā saha rāghava |
diṣṭyā tvidānīmarthe'smin svayameva bravīṣi mām || 37 ||
ahamākhyāmi te vatsa yatrāgastyo mahāmuniḥ |
yojanānyāśramāttāta yāhi catvāri vai tataḥ || 38 ||
dakṣiṇena mahān śrīmānagastyabhrāturāśramaḥ |
sthalaprāye vanoddeśe pippalīvanaśobhite || 39 ||
bahupuṣpaphale ramye nānāśakuninādite |
padminyo vividhāstatra prasannasalilāśśivāḥ || 40 ||
haṃsakāraṇḍavākīrṇāścakravākopaśobhitāḥ |
tatraikāṃ rajanīṃ vyuṣya prabhāte rāma gamyatām || 41 ||
dakṣiṇāṃ diśamāsthāya vanaṣaṇḍasya pārśvataḥ |
tatrāgastyāśramapadaṃ gatvā yojanamantarā || 42 ||
ramaṇīye vanoddheśe bahupādapasaṃvṛte |
raṃsyate tatra vaidehī lakṣmaṇaśca saha tvayā || 43 ||
sa hi ramyo vanoddeśo bahupādapasaṅkulaḥ |
yadi buddhiḥ kṛtā draṣṭumagastyaṃ taṃ mahāmunim || 44 ||
adyaiva gamane buddhiṃ rocayasva mahāyaśaḥ |
iti rāmo muneśśrutvā saha bhrātrābhivādya ca || 45 ||
pratasthe'muddiśya sānujassītayā saha |
paśyanvanāni ramyāṇi parvatāṃścābhrasannibhān || 46 ||
sarāṃsi saritaścaiva pathi mārgavaśānugāḥ |
sutīkṣṇenopadiṣṭena gatvā tena pathā sukham || 47 ||
idaṃ paramasaṃhṛṣṭo vākyaṃ lakṣmaṇamabravīt |
etadevāśramapadaṃ nūnaṃ tasya mahātmanaḥ || 48 ||
agastyasya munerbhrāturdṛśyate puṇyakarmaṇaḥ |
yathā hi me vanasyāsya jñātāḥ pathi sahasraśaḥ || 49 ||
sannatāḥ phalabhāreṇa puṣpabhāreṇa ca drumāḥ |
pippalīnāṃ ca pakvānāṃ vanādasmādupāgataḥ || 50 ||
gandho'yaṃ pavanokṣiptassahasā kaṭukodayaḥ |
tatra tatra ca dṛśyante saṅkṣiptāḥ kāṣṭhasañcayāḥ || 51 ||
lūnāśca pathi dṛśyante darbhā vaiḍūryavarcasaḥ |
etacca vanamadhyasthaṃ kṛṣṇābhraśikharopamam || 52 ||
pāvakasyāśramasthasya dhūmāgraṃ sampradṛśyate |
vivikteṣu ca tīrtheṣu kṛtasnānā dvijātayaḥ || 53 ||
puṣpopahāraṃ kurvanti kusumaissvayamarjitai |
tatsutīkṣṇasya vacanaṃ yathā saumya mayā śrutam || 54 ||
agastyasyāśramo bhrāturnūnameṣa bhaviṣyati |
nigṛhya tapasā mṛtyuṃ lokānāṃ hitakāmyayā || 55 ||
yasya bhrātrā kṛteyaṃ dikcharaṇyā puṇyakarmaṇā |
dhārayan brāhmaṇaṃ rūpamilvalassaṃskṛtaṃ vadan || 56 ||
āmantrayati viprānsmaśrāddhamuddiśya nirghṛṇaḥ |
bhrātaraṃ saṃskṛtaṃ kṛtvā tatastaṃ meṣarūpiṇam || 57 ||
tān dvijānbhojayāmāsa śrāddhadṛṣṭena karmaṇā |
tato bhuktavatāṃ teṣāṃ viprāṇāmilvalo'bravīt || 58 ||
vātāpe niṣkramanveti svareṇa mahatā vadan |
tato bhrāturvacaśśrutvā vātāpirmeṣavannadan || 59 ||
bhittvā bhittvā śarīrāṇi brāhmaṇānāṃ viniṣpatat |
brāhmāṇānāṃ sahasrāṇi tairevaṃ kāmarūpibhiḥ || 60 ||
vināśitāni saṃhatya nityaśaḥ piśitāśanaiḥ |
agastyena tadā devaiḥ prārthitena maharṣiṇā || 61 ||
anubhūya kila śrāddhe bhakṣitassamahāsuraḥ |
tatassampannamityuktvā dattvā hastodakaṃ tataḥ || 62 ||
bhrātaraṃ niṣkramasveti celvalasso'bhyabhāṣata |
sa taṃ tathā bhāṣamāṇaṃ bhrātaraṃ vipraghātinam || 63 ||
abravītprahasandhīmānagastyo munisattamaḥ |
kuto niṣkramituṃ śaktirmayā jīrṇasya rakṣasaḥ || 64 ||
bhrātuste meṣarūpasya gatasya yamasādanam |
atha tasya vacaśśrutvā bhrāturnidhanasaṃśrayam || 65 ||
pradharṣayitumārebhe muniṃ krodhānniśācaraḥ |
so'bhidravanmuniśreṣṭhaṃ muninā dīptatejasā || 66 ||
cakṣuṣānalakalpena nirdagdho nidhanaṃ gataḥ |
tasyāyamāśramo bhrātustaṭākavanaśobhitaḥ || 67 ||
viprānukampayā yena karmedaṃ duṣkaraṃ kṛtam |
evaṃ kathayamānasya tasya saumitriṇā saha |
rāmasyāstaṃ gatassūryassandhyākālo'bhyavartataḥ || 68 ||
upāsya paścimāṃ sandhyāṃ saha bhrātrā yathāvidhi |
praviveśā'śramapadaṃ tamṛṣiṃ so'bhyavādayat || 69 ||
samyak pratigṛhītaśca muninā tena rāghavaḥ |
nyavasattāṃ niśāmekāṃ prāśya mūlaphalāni ca || 70 ||
tasyāṃ rātyrāṃ vyatītāyāṃ vimale sūryamaṇḍale |
bhrātaraṃ tamagastyasya hyāmantrayata rāghavaḥ || 71 ||
abhivādaye tvāṃ bhagavan sukhamadhyuṣito niśām |
āmantraye tvāṃ gacchāmi guruṃ te draṣṭumagrajam || 72 ||
gamyatāmiti tenokto jagāma raghunandanaḥ |
yathoddiṣṭena mārgeṇa vanaṃ taccāvalokayan || 73 ||
nīvārānpanasāṃstālāṃstimiśānvañculāndhavān |
ciribilvānmadhūkāṃśca bilvānapi ca tindukān || 74 ||
puṣpitānpuṣpitāgrābhirlatābhiranuveṣṭitān |
dadarśa rāmaśśataśastatra kāntārapādapān || 75 ||
hastihastairvimṛditānvānarairupaśobhitān |
mattaiśśakunisaṅghaiśca śataśaśca praṇāditān || 76 ||
tato'bravītsamīpasthaṃ rāmo rājīvalocanaḥ |
pṛṣṭhato'nugataṃ vīraṃ lakṣmaṇaṃ lakṣmivardhanam || 77 ||
snigdhapatrā yathā vṛkṣā yathā kṣāntā mṛgadvijāḥ |
āśramo nātidūrastho maharṣerbhāvitātmanaḥ || 78 ||
agastya iti vikhyāto loke svenaiva karmaṇā |
āśramo dṛśyate tasya pariśrāntaśramāpahaḥ || 79 ||
prājyadhūmākulavanaścīramālāpariṣkṛtaḥ |
praśāntamṛgayūthaśca nānāśakunināditaḥ || 80 ||
tasyedamāśramapadaṃ prabhāvādyasya rākṣasaiḥ |
digiyaṃ dakṣiṇā trāsāddṛśyate nopabhujyate || 81 ||
yadā prabhṛti cākrāntā digiyaṃ puṇyakarmaṇā |
tadā prabhṛti nirvairāḥ praśāntā rajanīcarāḥ || 82 ||
nāmnā ceyaṃ bhagavato dakṣiṇā dikpradakṣiṇā |
prathitā triṣu lokeṣu durdharṣā krūrakarmabhiḥ || 83 ||
mārgaṃ niroddhuṃ nirato bhāskarasyācalottamaḥ |
nideśaṃ pālayanyasya vindhyaśailā na vardhate || 84 ||
ayaṃ dīrghāyuṣastasya loke viśrutakarmaṇaḥ |
agastyasyāśrama śrīmānvinītajanasevitaḥ || 85 ||
eṣa lokārcitassādhurhite nityaratassatām |
asmānabhigatāneṣa śreyasā yojayiṣyati || 86 ||
ārādhayiṣyāmyatrāhamagastyaṃ taṃ mahāmunim |
śeṣaṃ ca vanavāsasya saumya vatsyāmyahaṃ prabho || 87 ||
atra devāssagandharvāssiddhāśca paramarṣayaḥ |
agastyaṃ niyatāhāraṃ satataṃ paryupāsate || 88 ||
nātra jīvenmṛṣāvādī krūro vā yadi vā śaṭhaḥ |
nṛśaṃsaḥ kāmavṛtto vā munireṣa tathāvidhaḥ || 89 ||
atra devāśca yakṣāśca nāgāśca patagaissaha |
vasanti niyatāhārā dharmamārādhayiṣṇavaḥ || 90 ||
atra siddhā mahātmāno vimānaijassūryasannibhaiḥ |
tyaktadehā navairdehaiḥ svaryātāḥ paramarṣayaḥ || 91 ||
yakṣatvamamaratvaṃ ca rājyāni vividhāni ca |
atra devāḥ prayacchanti bhūtairārādhitāśśubhaiḥ || 92 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe ekādaśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.