6.4 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡 - 𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌥 𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃

6.4 Yuddhakanda - Chaturtha Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Grantha script
📄 Download PDF
𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌥𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌹𑌨𑍁𑌮𑌤𑍋 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌯𑌥𑌾𑌵𑌦𑌨𑍁𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌶𑌃 ।
𑌤𑌤𑍋𑌽𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌨𑍍𑌮𑌹𑌾𑌤𑍇𑌜𑌾 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌸𑌤𑍍𑌯𑌪𑌰𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑌃 ॥ 1 ॥
𑌯𑌾𑌂 𑌨𑌿𑌵𑍇𑌦𑌯𑌸𑍇 𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌂 𑌭𑍀𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌃 ।
𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌰𑌮𑍇𑌨𑌾𑌂 𑌮𑌥𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌸𑌤𑍍𑌯𑌮𑍇𑌤𑌦𑍍𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌮𑌿 𑌤𑍇 ॥ 2 ॥
𑌅𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍 𑌮𑍁𑌹𑍂𑌰𑍍𑌤𑍇 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵 𑌪𑍍𑌰𑌯𑌾𑌣𑌮𑌭𑌿𑌰𑍋𑌚𑌯𑍇 ।
𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍋 𑌮𑍁𑌹𑍂𑌰𑍍𑌤𑍋 𑌵𑌿𑌜𑌯𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑍋 𑌮𑌧𑍍𑌯𑌂 𑌦𑌿𑌵𑌾𑌕𑌰 ॥ 3 ॥
𑌸𑍀𑌤𑌾𑌂 𑌹𑍃𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍁 𑌮𑍇 𑌜𑌾𑌤𑍁 𑌕𑍍𑌵𑌾𑌸𑍗 𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑌃 ।
𑌸𑍀𑌤𑌾 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾𑌭𑌿𑌯𑌾𑌨𑌂 𑌮𑍇 𑌅𑌶𑌾𑌮𑍇𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌜𑍀𑌵𑌿𑌤𑍇 ।
𑌜𑍀𑌵𑌿𑌤𑌾𑌨𑍍𑌤𑍇𑌽 𑌮𑍃𑌤𑌂 𑌸𑍍𑌪𑍃𑌷𑍍𑌟𑌵𑌾 𑌪𑍀𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌿𑌷𑌮𑌿𑌵𑌾𑌤𑍁𑌰𑌃 ॥ 4 ॥
𑌉𑌤𑍍𑌤𑌰𑌾 𑌫𑌲𑍍𑌗𑍁𑌨𑍀 𑌹𑍍𑌯𑌦𑍍𑌯 𑌶𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌹𑌸𑍍𑌤𑍇𑌨 𑌯𑍋𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌤𑍇 ।
𑌅𑌭𑌿𑌪𑍍𑌰𑌾𑌯𑌾𑌮 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌨𑍀𑌕𑌸𑌮𑌾𑌵𑍃𑌤𑌾𑌃 ॥ 5 ॥
𑌨𑌿𑌮𑌿𑌤𑍍𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌚 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌦𑍁𑌰𑍍𑌭𑌵𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌚 ।
𑌨𑌿𑌹𑌤𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌂 𑌸𑍀𑌤𑌾𑌮𑌾𑌨𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌜𑌾𑌨𑌕𑍀𑌮𑍍 ॥ 6 ॥
𑌉𑌪𑌰𑌿𑌷𑍍𑌟𑌾𑌦𑍍𑌧𑌿 𑌨𑌯𑌨𑌂 𑌸𑍍𑌫𑍁𑌰𑌮𑌾𑌣𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌮𑌮 ।
𑌵𑌿𑌜𑌯𑌂 𑌸𑌮𑌨𑍁𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌂 𑌶𑌂𑌸𑌤𑍀𑌵 𑌮𑌨𑍋𑌰𑌥𑌮𑍍 ॥ 7 ॥
𑌤𑌤𑍋 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌰𑌾𑌜𑍇𑌨 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍇𑌨 𑌸𑍁𑌪𑍂𑌜𑌿𑌤𑌃 ।
𑌉𑌵𑌾𑌚 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌪𑍁𑌨𑌰𑌪𑍍𑌯𑌰𑍍𑌧𑌕𑍋𑌵𑌿𑌦𑌃 ॥ 8 ॥
𑌅𑌗𑍍𑌰𑍇 𑌯𑌾𑌤𑍁 𑌬𑌲𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌨𑍀𑌲𑍋 𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌮𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑍁𑌮𑍍 ।
𑌵𑍃𑌤𑌶𑍍𑌶𑌤𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑍇𑌣 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌤𑌰𑌸𑍍𑌵𑌿𑌨𑌾𑌮𑍍 ॥ 9 ॥
𑌫𑌲𑌮𑍂𑌲𑌵𑌤𑌾 𑌨𑍀𑌲 𑌶𑍀𑌤𑌕𑌾𑌨𑌨𑌵𑌾𑌰𑌿𑌣𑌾 ।
𑌪𑌥𑌾 𑌮𑌧𑍁𑌮𑌤𑌾 𑌚𑌾𑌶𑍁 𑌸𑍇𑌨𑌾𑌂 𑌸𑍇𑌨𑌾𑌪𑌤𑍇 𑌨𑌯 ॥ 10 ॥
𑌦𑍂𑌷𑌯𑍇𑌯𑍁𑌰𑍍𑌦𑍁𑌰𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 𑌪𑌥𑌿 𑌮𑍂𑌲𑌫𑌲𑍋𑌦𑌕𑌮𑍍 ।
𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌰𑌕𑍍𑌷𑍇𑌥𑌾𑌸𑍍𑌤𑍇𑌭𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌮𑍁𑌦𑍍𑌯𑌤𑌃 ॥ 11 ॥
𑌨𑌿𑌮𑍍𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌵𑌨𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑍇𑌷𑍁 𑌵𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌚 𑌵𑌨𑍗𑌕𑌸𑌃 ।
𑌅𑌭𑌿𑌪𑍍𑌲𑍁𑌤𑍍𑌯𑌾𑌭𑌿𑌪𑌶𑍍𑌯𑍇𑌯𑍁𑌃 𑌪𑌰𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌨𑌿𑌹𑌿𑌤𑌂 𑌬𑌲𑌮𑍍 ॥ 12 ॥
𑌯𑌚𑍍𑌚 𑌫𑌲𑍍𑌗𑍁 𑌬𑌲𑌂 𑌕𑌿𑌞𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤 𑌦𑌤𑍍𑌰𑍈𑌵𑍋𑌪𑌪𑌦𑍍𑌯𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌏𑌤𑌦𑍍𑌧𑌿 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌘𑍋𑌰𑌂 𑌨𑍋 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍇𑌣 𑌪𑍍𑌰𑌯𑍁𑌜𑍍𑌯𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 13 ॥
𑌸𑌾𑌗𑌰𑍗𑌘𑌨𑌿𑌭𑌂 𑌭𑍀𑌮𑌮𑌗𑍍𑌰𑌾𑌨𑍀𑌕𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌾𑌃 ।
𑌕𑌪𑌿𑌸𑌿𑌂𑌹𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌕𑌰𑍍𑌷𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌶𑌤𑌶𑍋𑌽𑌥 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌶𑌃 ॥ 14 ॥
𑌕𑌪𑌿 𑌸𑌿𑌮𑍍𑌹𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌕𑌰𑍍𑌷𑌨𑍍𑌤𑍁 𑌶𑌤𑌶𑍋 𑌅𑌥 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌶𑌃 ।
𑌗𑌜𑌃 𑌚 𑌗𑌿𑌰𑌿 𑌸𑌮𑍍𑌕𑌾𑌶𑍋 𑌗𑌵𑌯𑌃 𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌃 ॥ 15 ॥
𑌯𑌾𑌤𑍁 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌵𑌾𑌹𑌿𑌨𑍍𑌯𑌾 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌃 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌤𑌾𑌂 𑌵𑌰𑌃 ।
𑌪𑌾𑌲𑌯𑌨𑍍𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌂 𑌪𑌾𑌰𑍍𑌶𑍍𑌵𑌮𑍃𑌷𑌭𑍋 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌰𑍍𑌷𑌭𑌃 ॥ 16 ॥
𑌗𑌨𑍍𑌧𑌹𑌸𑍍𑌤𑍀𑌵 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌧𑌰𑍍𑌷𑌸𑍍𑌤𑌰𑌸𑍍𑌵𑍀 𑌗𑌨𑍍𑌧𑌮𑌾𑌦𑌨𑌃 ।
𑌯𑌾𑌤𑍁 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌵𑌾𑌹𑌿𑌨𑍍𑌯𑌾 𑌸𑍍𑌸𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌪𑌾𑌰𑍍𑌶𑍍𑌵𑌮𑌧𑌿𑌷𑍍𑌠𑌿𑌤𑌃 ॥ 17 ॥
𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌬𑌲𑌮𑌧𑍍𑌯𑍇𑌽𑌹𑌂 𑌬𑌲𑍗𑌘𑌮𑌭𑌿𑌹𑌰𑍍𑌷𑌯𑌨𑍍 ।
𑌅𑌧𑌿𑌰𑍁𑌹𑍍𑌯 𑌹𑌨𑍂𑌮𑌨𑍍𑌤 𑌮𑍈𑌰𑌾𑌵𑌤 𑌮𑌿𑌵𑍇𑌶𑍍𑌵𑌰𑌃 ॥ 18 ॥
𑌅𑌙𑍍𑌗𑌦𑍇𑌨𑍈𑌷 𑌸𑌂𑌯𑌾𑌤𑍁 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌶𑍍𑌚𑌾𑌨𑍍𑌤 𑌕𑍋𑌪𑌮𑌃 ।
𑌸𑌾𑌰𑍍𑌵𑌭𑍗𑌮𑍇𑌨 𑌭𑍂𑌤𑍇𑌶𑍋 𑌦𑍍𑌰𑌵𑌿𑌣𑌾𑌧𑌿𑌪𑌤𑌿𑌰𑍍𑌯𑌥𑌾 ॥ 19 ॥
𑌜𑌾𑌮𑍍𑌬𑌵𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌸𑍁𑌷𑍇𑌣𑌶𑍍𑌚 𑌵𑍇𑌗𑌦𑌰𑍍𑌶𑍀 𑌚 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌃 ।
𑌋𑌕𑍍𑌷𑌰𑌾𑌜𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌃 𑌕𑍁𑌕𑍍𑌷𑌿𑌂 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌨𑍍𑌤𑍁 𑌤𑍇 𑌤𑍍𑌰𑌯𑌃 ॥ 20 ॥
𑌰𑌾𑌘𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌚𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍋 𑌵𑌾𑌹𑌿𑌨𑍀𑌪𑌤𑌿𑌃 ।
𑌵𑍍𑌯𑌾𑌦𑌿𑌦𑍇𑌶 𑌮𑌹𑌾𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑍋 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌨𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑌰𑍍𑌷𑌭 𑌃 ॥ 21 ॥
𑌤𑍇 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌗𑌣𑌾𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌸𑌮𑍁𑌤𑍍𑌪𑌤𑍍𑌯 𑌯𑍁𑌯𑍁𑌤𑍍𑌸𑌵𑌃 ।
𑌗𑍁𑌹𑌾𑌭𑍍𑌯𑌶𑍍𑌶𑌿𑌖𑌰𑍇𑌭𑍍𑌯𑌶𑍍𑌚 𑌅𑌶𑍁 𑌪𑍁𑌪𑍍𑌲𑍁𑌵𑌿𑌰𑍇 𑌤𑌦𑌾 ॥ 22 ॥
𑌤𑌤𑍋 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌰𑌾𑌜𑍇𑌨 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍇𑌨 𑌚 𑌪𑍂𑌜𑌿𑌤𑌃 ।
𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌰𑌾𑌮𑍋𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌸𑌸𑍈𑌨𑍍𑌯𑍋 𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾𑌂 𑌦𑌿𑌶𑌮𑍍 ॥ 23 ॥
𑌶𑌤𑍈𑌃 𑌶𑌤𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌕𑍋𑌟𑌿𑌭𑌿𑌶𑍍𑌚𑌾𑌯𑍁𑌤𑍈𑌰𑌪𑌿 ।
𑌵𑌾𑌰𑌣𑌾𑌭𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌹𑌰𑌿𑌭𑌿𑌰𑍍𑌯𑌯𑍗 𑌪𑌰𑌿𑌵𑍃𑌤𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ॥ 24 ॥
𑌤𑌂 𑌯𑌾𑌨𑍍𑌤𑌮𑌨𑍁𑌯𑌾𑌨𑍍𑌤𑍀 𑌸𑌾 𑌮𑌹𑌤𑍀 𑌹𑌰𑌿𑌵𑌾𑌹𑌿𑌨𑍀 ।
𑌦𑍃𑌪𑍍𑌤𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌮𑍁𑌦𑌿𑌤𑌾𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍇𑌣𑌾𑌭𑌿𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 25 ॥
𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌮𑍁𑌦𑌿𑌤𑌾𑌃 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍇𑌣 𑌅𑌭𑌿𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌆𑌪𑍍𑌲𑌵𑌨𑍍𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌨𑍍𑌤𑌃 𑌚 𑌗𑌰𑍍𑌜𑌨𑍍𑌤𑌃 𑌚 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌂 𑌗𑌮𑌾𑌃 ॥ 26 ॥
𑌭𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤 𑌸𑍍𑌸𑍁𑌗𑌨𑍍𑌧𑍀𑌨𑌿 𑌮𑌧𑍂𑌨𑌿 𑌚 𑌫𑌲𑌾𑌨𑌿 𑌚 ।
𑌉𑌦𑍍𑌵𑌹𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌵𑍃𑌕𑍍𑌷𑌾𑌨𑍍 𑌮𑌞𑍍𑌜𑌰𑍀𑌪𑍁𑌞𑍍𑌜𑌧𑌾𑌰𑌿𑌣𑌃 ॥ 27 ॥
𑌅𑌨𑍍𑌯𑍋𑌨𑍍𑌯𑌂 𑌸𑌹𑌸𑌾 𑌦𑍃𑌪𑍍𑌤𑌾 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌹𑌾𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌚 ।
𑌪𑌤𑌨𑍍𑌤𑌶𑍍𑌪𑍋𑌤𑍍𑌪𑌤𑍍𑌨𑌤𑍍𑌯𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌪𑌾𑌤𑌯𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌪𑌰𑍇 𑌪𑌰𑌾𑌨𑍍 ॥ 28 ॥
𑌰𑌾𑌵𑌣𑍋 𑌨𑍋 𑌨𑌿𑌹𑌨𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌚 𑌰𑌜𑌨𑍀𑌚𑌰𑌾𑌃 ।
𑌇𑌤𑌿 𑌗𑌰𑍍𑌜𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌹𑌰𑌯𑍋 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌮𑍀𑌪𑌤𑌃 ॥ 29 ॥
𑌪𑍁𑌰𑌸𑍍𑌤𑌾𑌦𑍃𑌷𑌭𑍋 𑌵𑍀𑌰𑍋 𑌨𑍀𑌲𑌃 𑌕𑍁𑌮𑍁𑌦 𑌏𑌵 𑌚 ।
𑌪𑌨𑍍𑌥𑌾𑌨𑌂 𑌶𑍋𑌧𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿𑌸𑍍𑌮 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍈𑌰𑍍𑌬𑌹𑍁𑌭𑌿 𑌸𑍍𑌸𑌹 ॥ 30 ॥
𑌮𑌧𑍍𑌯𑍇 𑌤𑍁 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍋 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣 𑌏𑌵 𑌚 ।
𑌬𑌲𑌭𑌿𑌰𑍍𑌬𑌹𑍁𑌭𑌿 𑌰𑍍𑌭𑍀𑌮𑍈𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑌾𑌶𑍍𑌶𑌤𑍍𑌰𑍁𑌨𑌿𑌬𑌰𑍍𑌹𑌣𑌾𑌃 ॥ 31 ॥
𑌹𑌰𑌿𑌶𑍍𑌶𑌤𑌵𑌲𑌿𑌰𑍍𑌵𑍀𑌰𑌃 𑌕𑍋𑌟𑍀𑌭𑌿𑌰𑍍𑌦𑌶𑌭𑌿𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑌃 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌮𑍇𑌕𑍋 𑌹𑍍𑌯𑌾𑌵𑌷𑍍𑌟𑌭𑍍𑌯 𑌰𑌰𑌕𑍍𑌷 𑌹𑌰𑌿𑌵𑌾𑌹𑌿𑌨𑍀𑌮𑍍 ॥ 32 ॥
𑌕𑍋𑌟𑍀𑌶𑌤𑌪𑌰𑍀𑌵𑌾𑌰𑌃 𑌕𑍇𑌸𑌰𑍀 𑌪𑌨𑌸𑍋 𑌗𑌜𑌃 ।
𑌅𑌰𑍍𑌕𑌶𑍍𑌚𑌾𑌤𑌿𑌬𑌲𑌃 𑌪𑌾𑌰𑍍𑌶𑍍𑌵𑌮𑍇𑌕𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌭𑌿𑌰𑌕𑍍𑌷𑌤𑌿 ॥ 33 ॥
𑌸𑍁𑌷𑍇𑌣𑍋 𑌜𑌾𑌮𑍍𑌬𑌵𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌋𑌕𑍍𑌷𑍈𑌰𑍍𑌬𑌹𑍁𑌭𑌿𑌰𑌾𑌵𑍃𑌤𑍗 ।
𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌪𑍁𑌰𑌤𑌃 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌜𑌘𑌨𑌂 𑌸𑌮𑍍𑌰𑌰𑌕𑍍𑌷𑌤𑍁𑌃 ॥ 34 ॥
𑌤𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌸𑍇𑌨𑌾𑌪𑌤𑌿𑌰𑍍𑌵𑍀𑌰𑍋 𑌨𑍀𑌲𑍋 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌪𑍁𑌙𑍍𑌗𑌵𑌃 ।
𑌸𑌮𑍍𑌪𑌤𑌨𑍍𑌪𑌤𑌤𑌾𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑌸𑍍𑌤𑌦𑍍𑌬𑌲𑌂 𑌪𑌰𑍍𑌯𑌪𑌾𑌲𑌯𑌾𑌤𑍍 ॥ 35 ॥
𑌦𑌰𑍀𑌮𑍁𑌖𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌜𑌙𑍍𑌘𑌶𑍍𑌚 𑌰𑌮𑍍𑌭𑍋𑌽𑌥 𑌰𑌭𑌸𑌃 𑌕𑌪𑌿𑌃 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌯𑌯𑍁𑌰𑍍𑌵𑍀𑌰𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌰𑌯𑌨𑍍𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌙𑍍𑌗𑌮𑌾𑌨𑍍 ॥ 36 ॥
𑌏𑌵𑌂 𑌤𑍇 𑌹𑌰𑌿𑌶𑌾𑌰𑍍𑌦𑍂𑌲𑌾 𑌗𑌚𑍍𑌛𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌬𑌲𑌦𑌰𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌅𑌪𑌶𑍍𑌯𑌂𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑌂 𑌸𑌹𑍍𑌯𑌂 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌲𑌤𑌾𑌯𑍁𑌤𑌮𑍍 ॥ 37 ॥
𑌸𑌰𑌾𑌂𑌸𑌿 𑌚 𑌸𑍁𑌪𑍁𑌲𑍍𑌲𑌾𑌨𑌿 𑌤𑌟𑌾𑌕𑌾𑌨𑌿 𑌵𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌚 ॥ 38 ॥
𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌶𑌾𑌸𑌨𑌂 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌭𑍀𑌮𑌕𑍋𑌪𑌸𑍍𑌯 𑌭𑍀𑌤𑌵𑌤𑍍 ।
𑌵𑌰𑍍𑌜𑌯𑌨𑍍𑌨𑌗𑌰𑌾𑌭𑍍𑌯𑌾𑌶𑌾𑌂 𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 𑌜𑌨𑌪𑌦𑌾𑌨𑌪𑌿 ॥ 39 ॥
𑌸𑌾𑌗𑌰𑍗𑌘𑌨𑌿𑌭𑌂 𑌭𑍀𑌮𑌂 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑌬𑌲𑌂 𑌮𑌹𑌤𑍍 ।
𑌉𑌤𑍍𑌸𑌸𑌰𑍍𑌪 𑌮𑌹𑌾𑌘𑍋𑌷𑌂 𑌭𑍀𑌮𑌘𑍋𑌷𑌮𑌿𑌵𑌾𑌰𑍍𑌣𑌵𑌃 ॥ 40 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌦𑌾𑌶𑌰𑌥𑍇𑌃 𑌪𑌾𑌰𑍍𑌶𑍍𑌵𑍇 𑌶𑍂𑌰𑌾𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌕𑌪𑌿𑌕𑍁𑌙𑌜𑌰𑌾𑌃 ।
𑌤𑍋𑌰𑍍𑌣𑌮𑌾𑌪𑍁𑌪𑍍𑌲𑍁𑌵𑍁 𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌸𑌦𑌶𑍍𑌵𑌾 𑌇𑌵 𑌚𑍋𑌦𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 41 ॥
𑌕𑌪𑌿𑌭𑍍𑌯𑌾𑌮𑍁𑌹𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑍗 𑌤𑍗 𑌶𑍁𑌶𑍁𑌭𑌾𑌤𑍇 𑌨𑌰𑌰𑍍𑌷𑌭𑍗 ।
𑌮𑌹𑌾𑌦𑍍𑌭𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿𑌵 𑌸𑌮𑍍𑌸𑍍𑌪𑍃𑌷𑍍𑌟𑍗 𑌗𑍍𑌰𑌹𑌾𑌭𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌭𑌾𑌸𑍍𑌕𑌰𑍗 ॥ 42 ॥
𑌤𑌤𑍋 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌰𑌾𑌜𑍇𑌨 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍇𑌨 𑌸𑍁𑌪𑍂𑌜𑌿𑌤𑌃 ।
𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌸𑌸𑍈𑌨𑍍𑌯𑍋 𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾𑌂 𑌦𑌿𑌶𑌮𑍍 ॥ 43 ॥
𑌤𑌮𑌙𑍍𑌗𑌦𑌗𑌤𑍋 𑌰𑌾𑌮𑌂 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌶𑍍𑌶𑍁𑌭𑌯𑌾 𑌗𑌿𑌰𑌾 ।
𑌉𑌵𑌾𑌚 𑌪𑌰𑌿𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌾𑌰𑍍𑌥𑌃 𑌸𑍍𑌮𑍃𑌤𑌿𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌭𑌾𑌨𑌵𑌾𑌨𑍍 ॥ 44 ॥
𑌹𑍃𑌤𑌾𑌮𑌵𑌾𑌪𑍍𑌯 𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍀𑌂 𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌰𑌂 𑌹𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌚 𑌰𑌾𑌵𑌣𑌮𑍍 ।
𑌸𑌮𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾𑌰𑍍𑌥𑌸𑍍𑌸𑌮𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾𑌰𑍍𑌥𑌮𑌯𑍋𑌧𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯𑌸𑌿 ॥ 45 ॥
𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌚 𑌨𑌿𑌮𑌿𑌤𑍍𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌦𑌿𑌵𑌿 𑌭𑍂𑌮𑍗 𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।
𑌶𑍁𑌭𑌾𑌨𑌿 𑌤𑌵 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌣𑍍𑌯𑍇𑌨𑌾𑌰𑍍𑌥𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌯𑍇 ।
𑌅𑌨𑍁𑌵𑌾𑌤𑌿 𑌶𑌿𑌵𑍋 𑌵𑌾𑌯𑍁 𑌸𑍍𑌸𑍇𑌵𑌾𑌂 𑌮𑍃𑌦𑍁𑌹𑌿𑌤 𑌸𑍍𑌸𑍁𑌖𑌃 ॥ 46 ॥
𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌵𑌲𑍍𑌗𑍁𑌸𑍍𑌵𑌰𑌾𑌶𑍍𑌚𑍇𑌮𑍇 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌦𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌮𑍃𑌗𑌦𑍍𑌵𑌿𑌜𑌾𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌸𑌨𑍍𑌨𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌦𑌿𑌶 𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌿𑌮𑌲𑌶𑍍𑌚 𑌦𑌿𑌵𑌾𑌕𑌰𑌃 ॥ 47 ॥
𑌉𑌶𑌨𑌾 𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌸𑌨𑍍𑌨𑌾𑌰𑍍𑌚𑌿𑌰𑌨𑍁 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌭𑌾𑌰𑍍𑌗𑌵𑍋 𑌗𑌤𑌃 ॥ 48 ॥
𑌬𑍍𑌰𑌹𑍍𑌮𑌰𑌾𑌶𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌶𑍁𑌦𑍍𑌧𑌶𑍍𑌚 𑌶𑍁𑌦𑍍𑌦𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌰𑌮𑌰𑍍𑌷𑌯𑌃 ।
𑌅𑌰𑍍𑌚𑌿𑌷𑍍𑌮𑌨𑍍𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌕𑌾𑌶𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌧𑍍𑌰𑍁𑌵𑌂 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌪𑍍𑌰𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌮𑍍 ॥ 49 ॥
𑌤𑍍𑌰𑌿𑌶𑌙𑍍𑌕𑍁𑌰𑍍𑌵𑌿𑌮𑌲𑍋 𑌭𑌾𑌤𑌿 𑌰𑌾𑌜𑌰𑍍𑌷𑌿𑌸𑍍𑌸𑌪𑍁𑌰𑍋𑌹𑌿𑌤𑌃 ।
𑌪𑌿𑌤𑌾𑌮𑌹𑌾𑌃 𑌪𑍁𑌰𑍋𑌽𑌸𑍍𑌮𑌾𑌕𑌮𑌿𑌕𑍍𑌷𑍍𑌵𑌾𑌕𑍂𑌣𑌾𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌾𑌮𑍍 ॥ 50 ॥
𑌵𑌿𑌮𑌲𑍇 𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌕𑌾𑌶𑍇𑌤𑍇 𑌵𑌿𑌶𑌾𑌖𑍇 𑌨𑌿𑌰𑍁𑌪𑌪𑍍𑌲𑍁𑌵𑍇 ।
𑌨𑌕𑍍𑌷𑌤𑍍𑌰 𑌵𑌰𑌮𑌸𑍍𑌮𑌾𑌕𑌮𑌿𑌕𑍍𑌷𑍍𑌵𑌾𑌕𑍂𑌣𑌾𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌾𑌮𑍍 ॥ 51 ॥
𑌨𑍈𑌰𑍃𑌤𑌂 𑌨𑍈𑌰𑍃𑌤𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌚 𑌨𑌕𑍍𑌷𑌤𑍍𑌰𑌮𑌭𑌿𑌪𑍀𑌡𑍍𑌯𑌤𑍇 ।
𑌮𑍂𑌲𑍋 𑌮𑍂𑌲𑌵𑌤𑌾 𑌸𑍍𑌪𑍃𑌷𑍍𑌟𑍋 𑌧𑍂𑌪𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌧𑍂𑌮𑌕𑍇𑌤𑍁𑌨𑌾 ॥ 52 ॥
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌚𑍈𑌤𑌦𑍍𑌵𑌿𑌨𑌾𑌶𑌾𑌯 𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌨𑌾𑌮𑍁𑌪 𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌕𑌾𑌲𑍇 𑌕𑌾𑌲𑌗𑍃𑌹𑍀𑌤𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌨𑌕𑍍𑌷𑌤𑍍𑌰 𑌗𑍍𑌰𑌹𑌪𑍀𑌡𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 53 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌸𑌨𑍍𑌨𑌾 𑌸𑍍𑌸𑍁𑌰𑌸𑌾𑌶𑍍𑌚𑌾𑌪𑍋 𑌵𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌫𑌲𑌵𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌚 ।
𑌪𑍍𑌰𑌵𑌾𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌭𑍍𑌯 𑌨𑌾𑌧𑌿𑌕𑌂 𑌗𑌨𑍍𑌧𑌾𑌨𑍍𑌯𑌥𑌰𑍍𑌤𑍁𑌕𑍁𑌸𑍁𑌮𑌾 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌃 ॥ 54 ॥
𑌵𑍍𑌯𑍂𑌢𑌾𑌨𑌿 𑌕𑌪𑌿𑌸𑍈𑌨𑍍𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌪𑍍𑌰𑌕𑌾𑌶𑌨𑍍𑌤𑍇𑌽𑌧𑌿𑌕𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌭𑍋 ॥ 55 ॥
𑌦𑍇𑌵𑌾𑌨𑌾𑌮𑌿𑌵 𑌸𑍈𑌨𑍍𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌸𑌙𑍍𑌗𑍍𑌰𑌾𑌮𑍇 𑌤𑌾𑌰𑌕𑌾𑌮𑌯𑍇 ।
𑌏𑌵𑌮𑌾𑌰𑍍𑌯 ।
𑌸𑌮𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑍈𑌤𑌾𑌨𑍍𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑍋 𑌭𑌵𑌿𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌸𑌿 ॥ 56 ॥
𑌇𑌤𑌿 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑌮𑌾𑌶𑍍𑌵𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟 𑌸𑍍𑌸𑍗𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑌿𑌰𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ।
𑌅𑌥𑌾𑌵𑍃𑌤𑍍𑌯 𑌮𑌹𑍀𑌂 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌸𑍍𑌨𑌾𑌂 𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌮𑌹𑌤𑍀 𑌚𑌮𑍂𑌃 ॥ 57 ॥
𑌋𑌕𑍍𑌷𑌵𑌾𑌨𑌰𑌶𑌰𑍍𑌦𑍂𑌲𑍈𑌰𑍍𑌨 𑌖𑌦𑌂𑌷𑍍𑌟𑍍𑌰𑌾𑌯𑍁𑌧𑍈𑌰𑍍𑌵𑍁𑌤𑌾 ।
𑌕𑌾𑌰𑌾𑌗𑍍𑌰𑍈𑌶𑍍𑌚𑌰𑌣𑌾𑌗𑍍𑌰𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍈 𑌰𑍁𑌤𑍍𑌥𑌿𑌤𑌂 𑌰𑌜𑌃 ।
𑌭𑍀𑌮𑌮𑌨𑍍𑌤𑌰𑍍𑌦𑌧𑍇 𑌲𑍋𑌕𑌂 𑌨𑌿𑌵𑌾𑌰𑍍𑌯 𑌸𑌵𑌿𑌤𑍁𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌭𑌾𑌮𑍍 ॥ 58 ॥
𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌵𑌨𑌾𑌕𑌾𑌶𑌾𑌂 𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾𑌂 𑌹𑌰𑌿𑌵𑌾𑌹𑌿𑌨𑍀 ।
𑌛𑌾𑌦𑌯𑌨𑍍𑌤𑍀 𑌯𑌯𑍗 𑌭𑍀𑌮𑌾 𑌦𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿𑌵𑌾𑌮𑍍𑌬𑍁𑌦𑌸𑌨𑍍𑌤𑌤𑌿𑌃 ॥ 59 ॥
𑌉𑌤𑍍𑌤𑌰𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌚 𑌸𑍇𑌨𑌾𑌯𑌾𑌂 𑌸𑍍𑌸𑌤𑌤𑌂 𑌬𑌹𑍁𑌯𑍋𑌜𑌨𑌮𑍍 ।
𑌨𑌦𑍀𑌸𑍍𑌰𑍋𑌤𑌾𑌂𑌸𑌿 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌣𑌿 𑌸𑌸𑍍𑌯𑌨𑍍𑌦𑍁𑌰𑍍𑌵𑌿𑌪𑌰𑍀𑌤𑌵𑌤𑍍 ॥ 60 ॥
𑌸𑌰𑌾𑌂𑌸𑌿 𑌵𑌿𑌮𑌲𑌾𑌮𑍍𑌭𑌾𑌂𑌸𑌿 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌾 ।
𑌸𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌭𑍂𑌮𑌿𑌪𑍍𑌰𑌦𑍇𑌶𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌫𑌲𑌵𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌚 ।
𑌮𑌧𑍍𑌯𑍇𑌨 𑌚 𑌸𑌮𑌨𑍍𑌤𑌾𑌚𑍍𑌚 𑌤𑌿𑌰𑍍𑌯𑌕𑍍𑌚𑌾𑌥𑌶𑍍𑌚 𑌸𑌮𑌾𑌽𑌵𑌿𑌶𑌤𑍍 ॥ 61 ॥
𑌸𑌮𑌾𑌵𑍃𑌤𑍍𑌯 𑌮𑌹𑍀𑌂 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌸𑍍𑌨𑌾𑌂 𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌮𑌹𑌤𑍀 𑌚𑌮𑍂𑌃 ।
𑌤𑍇𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌵𑌦𑌨𑌾 𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌜𑌗𑍍𑌮𑍁𑌰𑍍𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌰𑌂𑌹𑌸𑌃 ॥ 62 ॥
𑌹𑌰𑌯𑍋 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌸𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌥𑍇 𑌸𑌮𑌾𑌰𑍋𑌪𑌿𑌤𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌾𑌃 ॥ 63 ॥
𑌹𑌰𑍍𑌷𑌂𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯 𑌬𑌲𑍋𑌦𑍍𑌰𑍇𑌕𑌾𑌨𑍍𑌦𑌰𑍍𑌶𑌯𑌨𑍍𑌤𑌃 𑌪𑌰𑌸𑍍𑌪𑌰𑌮𑍍 ।
𑌯𑍗𑌵𑌨𑍋𑌤𑍍𑌸𑍇𑌕𑌜𑌾𑌨𑍍𑌦𑌰𑍍𑌪𑌾𑌦𑍍𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌕𑍍𑌰𑍁𑌰𑌧𑍍𑌵𑌨𑌿 ॥ 64 ॥
𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌕𑍇𑌚𑌿𑌦𑍍𑌦𑍍𑌰𑍁𑌤𑌂 𑌜𑌗𑍍𑌮𑍁𑌰𑍁𑌤𑍍𑌪𑍇𑌤𑍁𑌶𑍍𑌚 𑌤𑌥𑌾𑌪𑌰𑍇 ।
𑌕𑍇𑌚𑌿𑌤𑍍𑌕𑌿𑌲𑌕𑌿𑌲𑌾𑌂 𑌚𑌕𑍍𑌰𑍁𑌰𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾 𑌵𑌨𑌗𑍋𑌚𑌰𑌾𑌃 ॥ 65 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌾𑌸𑍍𑌪𑍋𑌟𑌯𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍁𑌚𑍍𑌛𑌾𑌨𑌿 𑌸𑌨𑍍𑌨𑌿𑌜𑌗𑍍𑌮𑍁𑌃 𑌪𑌦𑌾𑌨𑍍𑌯𑌪𑌿 ।
𑌭𑍁𑌜𑌾𑌵𑌨𑌿𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌯 𑌶𑍈𑌲𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌨𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌬𑌭𑌞𑍍𑌜𑌿𑌰𑍇 ॥ 66 ॥
𑌆𑌰𑍋𑌹𑌨𑍍𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌶𑍃𑌙𑍍𑌗𑌾𑌣𑌿 𑌗𑌿𑌰𑍀𑌣𑌾𑌂 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌗𑍋𑌚𑌰𑌾𑌃 ।
𑌮𑌹𑌾𑌨𑌾𑌦𑌾𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌰𑌮𑍁𑌞𑍍𑌚𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌕𑍍𑌷𑍍𑌵𑍇𑌡𑌾𑌮𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌪𑍍𑌰𑌚𑌕𑍍𑌰𑌿𑌤𑍇 ॥ 67 ॥
𑌊𑌰𑍁𑌵𑍇𑌗𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌮𑍃𑌦𑍁𑌰𑍍𑌲𑌤𑌾𑌜𑌾𑌲𑌾𑌨𑍍𑌯𑌨𑍇𑌕𑌶𑌃 ।
𑌜𑍃𑌮𑍍𑌭𑌮𑌾𑌣𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾 𑌵𑌿𑌚𑌿𑌕𑍍𑌰𑍀𑌡𑍁𑌶𑍍𑌶𑌿𑌲𑌾𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑍈 𑌃 ॥ 68 ॥
𑌶𑌤𑌶𑍍𑌶𑌤𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌕𑍋𑌟𑌿𑌭𑌿𑌶𑍍𑌚 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌶𑌃 ।
𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌸𑍁𑌘𑍋𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌤𑍍𑌪𑌰𑌿𑌵𑍃𑌤𑌾 𑌮𑌹𑍀 ॥ 69 ॥
𑌸𑌾 𑌸𑍍𑌮 𑌯𑌾𑌤𑌿 𑌦𑌿𑌵𑌾𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌮𑌹𑌤𑍀 𑌹𑌰𑌿𑌵𑌾𑌹𑌿𑌨𑍀 ।
𑌪𑍍𑌰𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌮𑍁𑌦𑌿𑌤𑌾𑌸𑍍𑌸𑍇𑌨𑌾 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍇𑌣𑌾𑌭𑌿𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 70 ॥
𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌰𑌿𑌤𑌂 𑌯𑌾𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌾𑌭𑌿𑌨𑌨𑍍𑌦𑌿𑌨𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌮𑍋𑌕𑍍𑌷𑌯𑌿𑌷𑌵 𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌾𑌂 𑌮𑍁𑌹𑍂𑌰𑍍𑌤𑌂 𑌕𑍍𑌵𑌾𑌪𑌿 𑌨𑌾𑌵𑌸𑌨𑍍 ॥ 71 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌪𑌾𑌦𑌪𑌸𑌮𑍍𑌭𑌾𑌧𑌂 𑌨𑌾𑌨𑌾𑌮𑍃𑌗𑌸𑌮𑌾𑌯𑍁𑌤𑌾𑌮 ।
𑌸𑌹𑍍𑌯𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌮𑌾𑌸𑍇𑌦𑍁𑌰𑍍𑌮𑌲𑌯𑌞𑍍𑌚 𑌮𑌹𑍀𑌧𑌰𑌮𑍍 ॥ 72 ॥
𑌕𑌾𑌨𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌵𑌿𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌨𑌦𑍀𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌰𑌵𑌣𑌾𑌨𑌿 𑌚 ।
𑌪𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌨𑌨𑌿 𑌯𑌯𑍗 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌸𑌹𑍍𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌲𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌚 ॥ 73 ॥
𑌚𑌮𑍍𑌪𑌕𑌾𑌂𑌸𑍍 𑌤𑌿𑌲𑌕𑌾𑌮𑌃 𑌚𑍂𑌤𑌾𑌨𑍍 𑌅𑌶𑍋𑌕𑌾𑌨𑍍 𑌸𑌿𑌨𑍍𑌦𑍁 𑌵𑌾𑌰𑌕𑌾𑌨𑍍 ।
𑌤𑌿𑌨𑌿𑌶𑌾𑌨𑍍 𑌕𑌰𑌵𑍀𑌰𑌾𑌮𑌃 𑌚 𑌤𑌿𑌮𑌿𑌶𑌾𑌨𑍍 𑌭𑌨𑍍𑌜𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸𑍍𑌮 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌂 𑌗𑌮𑌾𑌃 ॥ 74 ॥
𑌅𑌙𑍍𑌕𑍋𑌲𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌕𑌰𑌞𑍍𑌚𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍍𑌲𑌕𑍍𑌷𑌨𑍍𑌯𑌗𑍍𑌰𑍋𑌧𑌤𑌿𑌨𑍍𑌦𑍁𑌕𑌾𑌨𑍍 ।
𑌜𑌮𑍍𑌬𑍁𑌕𑌾𑌮𑌲𑌕𑌾𑌨𑍍𑌨𑌾𑌪𑌾𑌨𑍍𑌭𑌜𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸𑍍𑌮 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌙𑍍𑌗𑌮𑌾𑌃 ॥ 75 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌤𑌰𑍇𑌷𑍁 𑌚 𑌰𑌮𑍍𑌯𑍇𑌷𑍁 𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾𑌃 𑌕𑌾𑌨𑌨𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌃 ।
𑌵𑌾𑌯𑍁𑌵𑍇𑌗𑌪𑍍𑌰𑌚𑌲𑌿𑌤𑌾𑌃 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑍈𑌰𑌵𑌕𑌿𑌰𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌤𑌾𑌨𑍍 ॥ 76 ॥
𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑌸𑍍𑌸𑍁𑌖𑌸𑌂𑌸𑍍𑌪𑌰𑍍𑌶𑍋 𑌵𑌾𑌤𑌿 𑌚𑌨𑍍𑌦𑌨𑌶𑍀𑌤𑌲𑌃 ।
𑌷𑌟𑌪𑌦𑍈𑌰𑌨𑍁𑌕𑍂𑌜𑌦𑍍𑌭𑌿𑌰𑍍𑌵𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌮𑌧𑍁𑌗𑌨𑍍𑌧𑌿𑌷𑍁 ॥ 77 ॥
𑌅𑌧𑌿𑌕𑌂 𑌶𑍈𑌲𑌰𑌾𑌜𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌧𑌾𑌤𑍁𑌭𑌿𑌸𑍍𑌸𑍁𑌵𑌿𑌭𑍂𑌷𑌿𑌤𑌃 ।
𑌧𑌾𑌤𑍁𑌭𑍍𑌯𑌃𑌪𑍍𑌰𑌸𑍃𑌤𑍋 𑌰𑍇𑌣𑍁𑌰𑍍𑌵𑌾𑌯𑍁𑌵𑍇𑌗 𑌵𑌿𑌘𑌟𑍍𑌟𑌿𑌤𑌃 ।
𑌸𑍁𑌮𑌹𑌦𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌨𑍀𑌕𑌂 𑌛𑌾𑌦𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 ॥ 78 ॥
𑌗𑌿𑌰𑌿𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌥𑍇𑌷𑍁 𑌰𑌮𑍍𑌯𑍇𑌷𑍁 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌕𑍇𑌤𑌕𑌸𑍍𑌸𑌿𑌨𑍍𑌦𑍁𑌵𑌾𑌰𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌾𑌸𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌨𑍋𑌰𑌮𑌾𑌃 ॥ 79 ॥
𑌮𑌾𑌧𑌵𑍍𑌯𑍋 𑌗𑌨𑍍𑌧𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌕𑍁𑌨𑍍𑌦𑌗𑍁𑌲𑍍𑌮𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌚𑌿𑌰𑌿𑌬𑌿𑌲𑍍𑌵𑌾 𑌮𑌧𑍂𑌕𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌞𑍍𑌜𑍁𑌲𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌕𑌾𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ॥ 80 ॥
𑌸𑍁𑌫𑍂𑌰𑍍𑌜𑌕𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿𑌲𑌕𑌾𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌨𑌾𑌗𑌵𑍃𑌕𑍍𑌷𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌚𑍂𑌤𑌾𑌃 𑌪𑌾𑌟𑌲𑌯𑌕𑌾𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌕𑍋𑌵𑌿𑌦𑌾𑌰𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 81 ॥
𑌮𑍁𑌚𑍁𑌲𑌿𑌨𑍍𑌦𑌾𑌰𑍍𑌜𑍁𑌨𑌾𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌶𑌿𑌂𑌶𑍁𑌪𑌾𑌃 𑌕𑍁𑌟𑌜𑌾𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ।
𑌧𑌵𑌾 𑌶𑍍𑌶𑌾𑌲𑍍𑌮𑌲𑌯𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌰𑌕𑍍𑌤𑌾𑌃 𑌕𑍁𑌰𑌵𑌕𑌾𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ॥ 82 ॥
𑌹𑌿𑌨𑍍𑌤𑌾𑌲𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿𑌨𑌿𑌶𑌾𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌚𑍂𑌰𑍍𑌣𑌕𑌾 𑌨𑍀𑌪𑌕𑌾𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ।
𑌨𑍀𑌲𑌾𑌶𑍋𑌕𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌰𑌣𑌾 𑌅𑌙𑍍𑌕𑍋𑌲𑌾𑌃 𑌪𑌦𑍍𑌮𑌕𑌾𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ॥ 83 ॥
𑌪𑍍𑌲𑌵𑌮𑌾𑌨𑍈𑌃 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌙𑍍𑌗𑍈𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌪𑌰𑍍𑌯𑌾𑌕𑍁𑌲𑍀𑌕𑍃𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 84 ॥
𑌵𑌾𑌪𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍 𑌗𑌿𑌰𑍗 𑌶𑌿𑌤𑌾𑌃 𑌪𑌲𑍍𑌵𑌲𑌾𑌨𑌿 𑌤𑌥𑍈𑌵 𑌚 ।
𑌚𑌕𑍍𑌰𑌵𑌾𑌕𑌾𑌨𑍁𑌚𑌰𑌿𑌤𑌾𑌃 𑌕𑌾𑌰𑌣𑍍𑌡𑌵𑌨𑌿𑌷𑍇𑌵𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 85 ॥
𑌪𑍍𑌲𑌵𑍈𑌃 𑌕𑍍𑌰𑍗𑌞𑍍𑌚𑍇𑌶𑍍𑌚 𑌸𑌙𑍍𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌾 𑌵𑌰𑌾𑌹𑌮𑍃𑌗 𑌸𑍇𑌵𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌋𑌕𑍍𑌷𑍈𑌸𑍍𑌤𑌰𑌕𑍍𑌷𑍁𑌭𑌿𑌸𑍍𑌸𑌿𑌮𑍍𑌹𑍈𑌶𑍍𑌶𑌾𑌰𑍍𑌦𑍂𑌲𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌭𑌯𑌾𑌵𑌹𑍈𑌃 ॥ 86 ॥
𑌵𑍍𑌯𑌾𑌲𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌬𑌹𑍁𑌭𑌿𑌰𑍍𑌭𑍀𑌮𑍈 𑌸𑍍𑌸𑍇𑌵𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑌾 𑌸𑍍𑌸𑌮𑌨𑍍𑌤𑌤𑌃 ।
𑌪𑌦𑍍𑌮𑍈𑌸𑍍𑌸𑍗𑌗𑌨𑍍𑌦𑌿𑌕𑍈𑌃 𑌪𑍁𑌲𑍍𑌲𑍈𑌃 𑌕𑍁𑌮𑍁𑌦𑍈𑌶𑍍𑌚𑍋𑌤𑍍𑌪𑌲𑍈𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ॥ 87 ॥
𑌵𑌾𑌰𑌿𑌜𑍈𑌰𑍍𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑍈𑌃 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑍈 𑌰𑌮𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌜𑌲𑌾𑌶𑌯𑌾𑌃 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌾𑌨𑍁𑌷𑍁 𑌕𑍂𑌜𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌨𑌾𑌨𑌾𑌦𑍍𑌵𑌿𑌜𑌗𑌣𑌾𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ॥ 88 ॥
𑌸𑍍𑌨𑌾𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌪𑍀𑌤𑍍𑌵𑍋𑌦𑌕𑌾𑌨𑍍𑌯𑌤𑍍𑌰 𑌜𑌲𑍇 𑌕𑍍𑌰𑍀𑌡𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌃 ।
𑌅𑌨𑍍𑌯𑍋𑌨𑍍𑌯𑌂 𑌪𑍍𑌲𑌾𑌵𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸𑍍𑌮 𑌶𑍈𑌲𑌮𑌾𑌰𑍁𑌹𑍍𑌯 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌃 ॥ 89 ॥
𑌫𑌲𑌾𑌨𑍍𑌯 𑌮𑍃𑌤𑌗𑌨𑍍𑌧𑍀𑌨𑌿 𑌮𑍂𑌲𑌾𑌨𑌿 𑌕𑍁𑌸𑍁𑌮𑌾𑌨𑌿 𑌚 ।
𑌬𑌭𑌞𑍍𑌜𑍁𑌰𑍍𑌵𑌾𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌪𑌾𑌦𑌪𑌾𑌨𑌂 𑌮𑌦𑍋𑌤𑍍𑌕𑌟𑌾𑌃 ॥ 90 ॥
𑌦𑍍𑌰𑍋𑌣𑌮𑌾𑌤𑍍𑌰𑌪𑍍𑌰𑌮𑌾𑌣𑌾𑌨𑌿 𑌲𑌮𑍍𑌬𑌮𑌾𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌃 ।
𑌯𑌯𑍁𑌃 𑌪𑌿𑌬𑌨𑍍𑌤 𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌾𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌮𑌧𑍂𑌨𑌿 𑌮𑌧𑍁𑌪𑌿𑌙𑍍𑌗𑌲𑌾𑌃 ॥ 91 ॥
𑌪𑌾𑌦𑌪𑌾𑌨𑌵𑌭𑌞𑍍𑌜𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌵𑌿𑌕𑌰𑍍𑌷𑌨𑍍𑌤 𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 𑌲𑌤𑌾𑌃 ।
𑌵𑌿𑌧𑌮𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌵𑌰𑌾𑌨𑍍𑌪𑍍𑌰𑌯𑌯𑍁𑌃 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌗𑌰𑍍𑌷𑌭𑌾𑌃 ॥ 92 ॥
𑌵𑍃𑌕𑍍𑌷𑍇𑌭𑍍𑌯𑍋𑌽𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌤𑍁 𑌕𑌪𑌯𑍋 𑌨𑌦𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌮𑌧𑍁𑌦𑌰𑍍𑌪𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌅𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌵𑍃𑌕𑍍𑌷𑌾𑌨𑍍𑌪𑍍𑌰𑌪𑌦𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌪𑍍𑌰𑌪𑌿𑌬𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌪𑌿 𑌚𑌾𑌪𑌰𑍇 ॥ 93 ॥
𑌬𑌭𑍂𑌵 𑌵𑌸𑍁𑌧𑌾 𑌤𑍈𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌾 𑌹𑌰𑌿𑌯𑍂𑌥𑌪𑍈𑌃 ।
𑌯𑌥𑌾 𑌕𑌲𑌮𑌕𑍇𑌦𑌾𑌰𑍈𑌃 𑌪𑌕𑍍𑌵𑍈𑌰𑌿𑌵 𑌵𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑌰𑌾 ॥ 94 ॥
𑌮𑌹𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌮𑌥 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌰𑌾𑌜𑍀𑌵𑌲𑍋𑌚𑌨𑌃 ।
𑌅𑌧𑍍𑌯𑌾𑌰𑍋𑌹𑌨𑍍𑌮𑌹𑌾𑌬𑌾𑌹𑍁𑌶𑍍𑌶𑌿𑌖𑌰𑌂 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌭𑍂𑌷𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 95 ॥
𑌤𑌤𑌶𑍍𑌶𑌿𑌖𑌰𑌮𑌾𑌰𑍁𑌹𑍍𑌯 𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌦𑌶𑌰𑌥𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ।
𑌕𑍂𑌰𑍍𑌮𑌮𑍀𑌨𑌸𑌮𑌾𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌮𑌪𑌶𑍍𑌯𑌤𑍍𑌸𑌲𑌿𑌲𑌾𑌕𑍁𑌲𑌮𑍍 ॥ 96 ॥
𑌤𑍇 𑌸𑌹𑍍𑌯𑌂 𑌸𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌮𑌲𑌯𑌂 𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌗𑌿𑌰𑌿𑌮𑍍 ।
𑌆𑌸𑍇𑌦𑍁𑌰𑌾𑌨𑍁𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑍍𑌯𑍇𑌣 𑌸𑌮𑍁𑌦𑍍𑌰𑌂 𑌭𑌮𑌨𑌿𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌨𑌮𑍍 ॥ 97 ॥
𑌅𑌵𑌰𑍁𑌹𑍍𑌯 𑌜𑌗𑌾𑌮𑌾𑌶𑍁 𑌵𑍇𑌲𑌾𑌵𑌨𑌮𑌨𑍁𑌤𑍍𑌤𑌮𑌮𑍍 ।
𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌰𑌮𑌯𑌤𑌾𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌟 𑌸𑍍𑌸𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵 𑌸𑍍𑌸𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌃 ॥ 98 ॥
𑌅𑌥 𑌧𑍗𑌤𑍋𑌪𑌲𑌤𑌲𑌾𑌂 𑌤𑍋𑌯𑍗𑌘𑍈 𑌸𑍍𑌸𑌹𑌸𑍋𑌤𑍍𑌥𑌿𑌤𑍈𑌃 ।
𑌵𑍇𑌲𑌾𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌪𑍁𑌲𑌾𑌨𑍍𑌰𑌾𑌮𑍋 𑌵𑌚𑌨𑌮𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ॥ 99 ॥
𑌏𑌤𑍇 𑌵𑌯𑌮𑌨𑍁𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌾 𑌸𑍍𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵 𑌵𑌰𑍁𑌣𑌾𑌲𑌯𑌮𑍍 ।
𑌇𑌹𑍇𑌦𑌾𑌨𑍀𑌂 𑌵𑌿𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌾 𑌸𑌾𑌯𑌾 𑌨𑌃 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌸𑌮𑍁𑌤𑍍𑌥𑌿𑌤𑌾 ॥ 100 ॥
𑌅𑌤𑌃 𑌪𑌰𑌮𑌤𑍀𑌰𑍋𑌽𑌯𑌂 𑌸𑌾𑌗𑌰 𑌸𑍍𑌸𑌰𑌿𑌤𑌾𑌂 𑌪𑌤𑌿𑌃 ।
𑌨 𑌚𑌾𑌯𑌮𑌨𑍁𑌪𑌾𑌯𑍇𑌨 𑌶𑌕𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑌰𑌿𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌣𑌵𑌃 ॥ 101 ॥
𑌤𑌦𑌿𑌹𑍈𑌵 𑌨𑌿𑌵𑍇𑌶𑍋𑌽𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌤𑍂𑌯𑌤𑌾𑌮𑌿𑌹 ।
𑌯𑌥𑍇𑌦𑌂 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌬𑌲𑌂 𑌪𑌰𑌂 𑌪𑌾𑌰𑌮𑌵𑌾𑌪𑍍𑌨𑍁𑌯𑌾𑌤𑍍 ॥ 102 ॥
𑌇𑌤𑍀𑌵 𑌸 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌾𑌹𑍁𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌾𑌹𑌰𑌣𑌕𑌰𑍍𑌶𑌿𑌤𑌃 ।
𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌸𑌾𑌗𑌰𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌵𑌾𑌸𑌮𑌾𑌜𑍍𑌞𑌾𑌪𑌯𑌤𑍍𑌤𑌦𑌾 ॥ 103 ॥
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾 𑌸𑍍𑌸𑍇𑌨𑌾 𑌨𑌿𑌵𑍇𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌵𑍇𑌲𑌾𑌯𑌾𑌂 𑌹𑌰𑌿𑌪𑍁𑌙𑍍𑌗𑌵 ।
𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑍋 𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌕𑌾𑌲𑍋 𑌨𑌸𑍍𑌸𑌾𑌗𑌰𑌸𑍍𑌯𑍇𑌹 𑌲𑌙𑍍𑌘𑌨𑍇 ॥ 104 ॥
𑌸𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌸𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌸𑍇𑌨𑌾𑌂 𑌸𑌮𑍁𑌤𑍍𑌸𑍃𑌜𑍍𑌯 𑌮𑌾 𑌚 𑌕𑌶𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌕𑍁𑌤𑍋 𑌵𑍍𑌰𑌜𑍇𑌤𑍍 ।
𑌗𑌚𑍍𑌛𑌨𑍍𑌤𑍁 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌶𑍍𑌶𑍂𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑍇𑌯𑌂 𑌛𑌨𑍍𑌨𑌂 𑌭𑌯𑌂 𑌚 𑌨𑌃 ॥ 105 ॥
𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵 𑌸𑍍𑌸𑌹𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌃 ।
𑌸𑍇𑌨𑌾𑌂 𑌨𑌿𑌵𑍇𑌶𑌯𑌤𑌤𑍀𑌰𑍇 𑌸𑌾𑌗𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌯𑍁𑌤𑍇 ॥ 106 ॥
𑌵𑌿𑌰𑌰𑌾𑌜 𑌸𑌮𑍀𑌪𑌸𑍍𑌥𑌂 𑌸𑌾𑌗𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌤𑍁 𑌤𑌦𑍍𑌬𑌲𑌮𑍍 ।
𑌮𑌧𑍁𑌪𑌾𑌣𑍍𑌡𑍁𑌜𑌲 𑌶𑍍𑌰𑌶𑍀𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌦𑍍𑌵𑌿𑌤𑍀𑌯 𑌇𑌵 𑌸𑌾𑌗𑌰𑌃 ॥ 107 ॥
𑌵𑍇𑌲𑌾𑌵𑌨𑌮𑍁𑌪𑌾𑌗𑌮𑍍𑌯 𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌹𑌰𑌿𑌪𑍁𑌙𑍍𑌗𑌵𑌾𑌃 ।
𑌨𑌿𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌰𑌂 𑌪𑌾𑌰𑌂 𑌕𑌾𑌙𑍍𑌕𑍍𑌷𑌮𑌾𑌣𑌾 𑌮𑌹𑍋𑌦𑌧𑍇𑌃 ॥ 108 ॥
𑌤𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌨𑌿𑌵𑌿𑌶𑌮𑌾𑌨𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌸𑍈𑌨𑍍𑌯𑌸𑌨𑍍𑌨𑌾𑌹𑌨𑌿𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌨𑌃 ।
𑌅𑌨𑍍𑌤𑌰𑍍𑌧𑌾𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌨𑌾𑌦𑌮𑌰𑍍𑌣𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌶𑍁𑌶𑍍𑌰𑍁𑌵𑍇 ॥ 109 ॥
𑌸𑌾 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌧𑍍𑌵𑌜𑌿𑌨𑍀 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍇𑌣𑌾𑌭𑌿𑌪𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾 ।
𑌤𑍍𑌰𑌿𑌧𑌾 𑌨𑌿𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌮𑌹𑌤𑍀 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌥𑌪𑌰𑌾𑌽𑌭𑌵𑌤𑍍 ॥ 110 ॥
𑌸𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌣𑌵𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌵𑌾𑌹𑌿𑌨𑍀 ।
𑌵𑌾𑌯𑍁𑌵𑍇𑌗𑌸𑌮𑌾𑌧𑍂𑌤𑌂 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌣𑌵𑌮𑍍 ॥ 111 ॥
𑌦𑍂𑌰𑌪𑌾𑌰𑌮𑌸𑌮𑍍𑌬𑌾𑌧𑌂 𑌰𑌕𑍍𑌷𑍋𑌗𑌣𑌨𑌿𑌷𑍇𑌵𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌪𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌵𑌰𑍁𑌣𑌾𑌵𑌾𑌸𑌂 𑌨𑌿𑌷𑍇𑌦𑍁𑌰𑍍𑌹𑌰𑌿𑌯𑍂𑌥𑌪𑌾𑌃 ॥ 112 ॥
𑌚𑌣𑍍𑌡𑌨𑌕𑍍𑌰𑌗𑍍𑌰𑌾𑌹𑌂 𑌘𑍋𑌰𑌂 𑌕𑍍𑌷𑌪𑌾𑌦𑍗 𑌦𑌿𑌵𑌸𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑍇 ।
𑌹𑌸𑌨𑍍𑌤𑌮𑌿𑌵 𑌫𑍇𑌨𑍗𑌘𑍈𑌰𑍍𑌨𑍃𑌤𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌮𑌿𑌵 𑌚𑍋𑌰𑍍𑌮𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 113 ॥
𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑍋𑌦𑌯𑍇 𑌸𑌮𑍁𑌦𑍍𑌭𑍂𑌤𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌸𑌮𑌾𑌕𑍁𑌲𑌮𑍍 ।
𑌚𑌣𑍍𑌡𑌾𑌨𑌿𑌲𑌮𑌹𑌾𑌗𑍍𑌰𑌾𑌹𑍈𑌃 𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌂 𑌤𑌿𑌮𑌿𑌤𑌿𑌮𑌿𑌙𑍍𑌗𑌿𑌲𑍈𑌃 ॥ 114 ॥
𑌦𑍀𑌪𑍍𑌤𑌭𑍋𑌗𑍈𑌰𑌿𑌵𑌾𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌂 𑌭𑍁𑌜𑌙𑍍𑌗𑍈𑌰𑍍𑌵𑌰𑍁𑌣𑌾𑌲𑌯𑌮𑍍 ।
𑌅𑌵𑌗𑌾𑌢𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑍈𑌰𑍍𑌨𑌾𑌨𑌾𑌶𑍈𑌲𑌸𑌮𑌾𑌕𑍁𑌲𑌮𑍍 ।
𑌸𑍁𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌂 𑌤𑌮𑌗𑌾𑌧 𑌮𑌸𑍁𑌰𑌾𑌲𑌯𑌮𑍍 ॥ 115 ॥
𑌮𑌕𑌰𑍈𑌰𑍍𑌨𑌾𑌗𑌭𑍋𑌗𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌿𑌗𑌾𑌢𑌾 𑌵𑌾𑌤𑌲𑍋𑌲𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌉𑌤𑍍𑌪𑍇𑌤𑍁𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌿𑌪𑍇𑌤𑍁𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾 𑌜𑌲𑌰𑌾𑌶𑌯𑌃 ॥ 116 ॥
𑌉𑌤𑍍𑌪𑍇𑌤𑍁𑌃 𑌚 𑌨𑌿𑌪𑍇𑌤𑍁𑌃 𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍃𑌦𑍍𑌧𑌾 𑌜𑌲 𑌰𑌾𑌶𑌯𑌃 ।
𑌅𑌗𑍍𑌨𑌿 𑌚𑍂𑌰𑍍𑌣𑌂 𑌇𑌵 𑌆𑌵𑌿𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌭𑌾𑌸𑍍𑌕𑌰 𑌅𑌮𑍍𑌬𑍁 𑌮𑌨𑍋 𑌰𑌗𑌮𑍍 ॥ 117 ॥
𑌸𑌾𑌗𑌰𑌂 𑌚𑌾𑌮𑍍𑌬𑌰𑌪𑍍𑌰𑌖𑍍𑌯𑌮𑌮𑍍𑌬𑌰𑌂 𑌸𑌾𑌗𑌰𑍋𑌪𑌮𑌮𑍍 ।
𑌸𑌾𑌗𑌰𑌂 𑌚𑌾𑌮𑍍𑌬𑌰𑌂 𑌚𑍇𑌤𑌿 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷 𑌮𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤 ॥ 118 ॥
𑌸𑌮𑍍𑌪𑍃𑌕𑍍𑌤𑌂 𑌨𑌭𑌸𑌾𑌪𑍍𑌯𑌮𑍍𑌭𑌸𑍍𑌸𑌮𑍍𑌪𑍃𑌕𑍍𑌤𑌂 𑌚 𑌨𑌭𑍋𑌽𑌮𑍍𑌭𑌸𑌾 ।
𑌤𑌾𑌦𑍃𑌗𑍍𑌰𑍂𑌪𑍇𑌚 𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌤𑌾𑌰𑌾𑌰𑌤𑍍𑌨𑌸𑌮𑌾𑌕𑍁𑌲𑍇 ॥ 119 ॥
𑌸𑌮𑍁𑌤𑍍𑌪𑌤𑌿𑌤𑌮𑍇𑌘𑌸𑍍𑌯 𑌵𑍀𑌚𑌿𑌮𑌾𑌲𑌾𑌕𑍁𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌚 ।
𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑍋 𑌨 𑌦𑍍𑌵𑌯𑍋𑌰𑌾𑌸𑍀𑌤𑍍𑌸𑌾𑌗𑌰𑌸𑍍𑌯𑌾𑌮𑍍𑌬𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌚 ॥ 120 ॥
𑌅𑌨𑍍𑌯𑍋𑌨𑍍𑌯𑍈𑌰𑌾𑌹𑌤𑌾 𑌸𑍍𑌸𑌕𑍍𑌤𑌾 𑌸𑍍𑌸𑌸𑍍𑌵𑌨𑍁𑌰𑍍𑌭𑍀𑌮𑌨𑌿𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑌨𑌾𑌃 ।
𑌊𑌰𑍍𑌮𑌯𑌸𑍍𑌸𑌿𑌨𑍍𑌧𑍁𑌰𑌾𑌜𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌭𑍇𑌰𑍍𑌯 𑌇𑌵𑌾𑌹𑌵𑍇 ॥ 121 ॥
𑌰𑌤𑍍𑌨𑍗𑌘 𑌜𑌲𑌸𑌨𑍍𑌨𑌾𑌦𑌂 𑌵𑌿𑌷𑌕𑍍𑌤𑌮𑌿𑌵 𑌵𑌾𑌯𑍁𑌨𑌾 ।
𑌉𑌤𑍍𑌪𑌤𑌨𑍍𑌤𑌮𑌿𑌵 𑌕𑍍𑌰𑍁𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌯𑌾𑌦𑍋𑌗𑌣𑌸𑌮𑌾𑌕𑍁𑌲𑌮𑍍 ॥ 122 ॥
𑌦𑌦𑍃𑌶𑍁𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌮𑌹𑍋𑌤𑍍𑌸𑌾𑌹 𑌵𑌾𑌤𑌾𑌹𑌤𑌜𑌲𑌾𑌶𑌯𑌮𑍍 ।
𑌅𑌨𑌿𑌲𑍋𑌦𑍍𑌧𑍂𑌤𑌮𑌾𑌕𑌾𑌶𑍇 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌲𑍍𑌗𑌨𑍍𑌤 𑌮𑌮𑌿𑌵𑍋𑌰𑍍𑌮𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 123 ॥
𑌤𑌤𑍋 𑌵𑌿𑌸𑍍𑌮𑌯𑌮𑌾𑌪𑌨𑍍𑌨𑌾 𑌹𑌰𑌯𑍋 𑌦𑌦𑍃𑌶𑍁𑌰𑍍𑌹𑌰𑌯𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ।
𑌭𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑍋𑌰𑍍𑌮𑌿𑌜𑌾𑌲𑌸𑌨𑍍𑌨𑌾𑌦𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌲𑍋𑌲𑌮𑌿𑌵 𑌸𑌾𑌗𑌰𑌮𑍍 ॥ 124 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌥𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha caturthassargaḥ |
śrutvā hanumato vākyaṃ yathāvadanupūrvaśaḥ |
tato'bravīnmahātejā rāmassatyaparākramaḥ || 1 ||
yāṃ nivedayase laṅkāṃ purīṃ bhīmasya rakṣasaḥ |
kṣipramenāṃ mathiṣyāmi satyametadbravīmi te || 2 ||
asmin muhūrte sugrīva prayāṇamabhirocaye |
yukto muhūrto vijayaḥ prāpto madhyaṃ divākara || 3 ||
sītāṃ hṛtvā tu me jātu kvāsau yāsyati yāsyataḥ |
sītā śrutvābhiyānaṃ me aśāmeṣyati jīvite |
jīvitānte' mṛtaṃ spṛṣṭavā pītvā viṣamivāturaḥ || 4 ||
uttarā phalgunī hyadya śvastu hastena yokṣyate |
abhiprāyāma sugrīva sarvānīkasamāvṛtāḥ || 5 ||
nimittāni ca paśyāmi yāni prādurbhavanti ca |
nihatya rāvaṇaṃ sītāmānayiṣyāmi jānakīm || 6 ||
upariṣṭāddhi nayanaṃ sphuramāṇamidaṃ mama |
vijayaṃ samanuprāptaṃ śaṃsatīva manoratham || 7 ||
tato vānararājena lakṣmaṇena supūjitaḥ |
uvāca rāmo dharmātmā punarapyardhakovidaḥ || 8 ||
agre yātu balasyāsya nīlo mārgamavekṣitum |
vṛtaśśatasahasreṇa vānarāṇāṃ tarasvinām || 9 ||
phalamūlavatā nīla śītakānanavāriṇā |
pathā madhumatā cāśu senāṃ senāpate naya || 10 ||
dūṣayeyurdurātmanaḥ pathi mūlaphalodakam |
rākṣasāḥ parirakṣethāstebhyastvaṃ nityamudyataḥ || 11 ||
nimneṣu vanadurgeṣu vaneṣu ca vanaukasaḥ |
abhiplutyābhipaśyeyuḥ pareṣāṃ nihitaṃ balam || 12 ||
yacca phalgu balaṃ kiñcitta datraivopapadyatām |
etaddhi kṛtyaṃ ghoraṃ no vikrameṇa prayujyatām || 13 ||
sāgaraughanibhaṃ bhīmamagrānīkaṃ mahābalāḥ |
kapisiṃhāḥ prakarṣastu śataśo'tha sahasraśaḥ || 14 ||
kapi simhā prakarṣantu śataśo atha sahasraśaḥ |
gajaḥ ca giri samkāśo gavayaḥ ca mahābalaḥ || 15 ||
yātu vānaravāhinyā vānaraḥ plavatāṃ varaḥ |
pālayandakṣiṇaṃ pārśvamṛṣabho vānararṣabhaḥ || 16 ||
gandhahastīva durdharṣastarasvī gandhamādanaḥ |
yātu vānaravāhinyā ssavyaṃ pārśvamadhiṣṭhitaḥ || 17 ||
yāsyāmi balamadhye'haṃ balaughamabhiharṣayan |
adhiruhya hanūmanta mairāvata miveśvaraḥ || 18 ||
aṅgadenaiṣa saṃyātu lakṣmaṇaścānta kopamaḥ |
sārvabhaumena bhūteśo draviṇādhipatiryathā || 19 ||
jāmbavāṃśca suṣeṇaśca vegadarśī ca vānaraḥ |
ṛkṣarājo mahāsattvaḥ kukṣiṃ rakṣantu te trayaḥ || 20 ||
rāghavasya vacaśśrutvā sugrīvo vāhinīpatiḥ |
vyādideśa mahāvīryo vānarānvānararṣabha ḥ || 21 ||
te vānaragaṇāssarve samutpatya yuyutsavaḥ |
guhābhyaśśikharebhyaśca aśu pupluvire tadā || 22 ||
tato vānararājena lakṣmaṇena ca pūjitaḥ |
jagāma rāmodharmātmā sasainyo dakṣiṇāṃ diśam || 23 ||
śataiḥ śatasahasraiśca koṭibhiścāyutairapi |
vāraṇābhaiśca haribhiryayau parivṛtastadā || 24 ||
taṃ yāntamanuyāntī sā mahatī harivāhinī |
dṛptāḥ pramuditāssarve sugrīveṇābhipālitāḥ || 25 ||
hṛṣṭāḥ pramuditāḥ sarve sugrīveṇa abhipālitāḥ |
āplavantaḥ plavantaḥ ca garjantaḥ ca plavaṃ gamāḥ || 26 ||
bhakṣyanta ssugandhīni madhūni ca phalāni ca |
udvahanto mahāvṛkṣān mañjarīpuñjadhāriṇaḥ || 27 ||
anyonyaṃ sahasā dṛptā nirvahānti kṣipanti ca |
patantaśpotpatnatyanye pātayantyapare parān || 28 ||
rāvaṇo no nihantavyassarve ca rajanīcarāḥ |
iti garjanti harayo rāghavasya samīpataḥ || 29 ||
purastādṛṣabho vīro nīlaḥ kumuda eva ca |
panthānaṃ śodhayantisma vānarairbahubhi ssaha || 30 ||
madhye tu rājā sugrīvo rāmo lakṣmaṇa eva ca |
balabhirbahubhi rbhīmairvṛtāśśatrunibarhaṇāḥ || 31 ||
hariśśatavalirvīraḥ koṭībhirdaśabhirvṛtaḥ |
sarvāmeko hyāvaṣṭabhya rarakṣa harivāhinīm || 32 ||
koṭīśataparīvāraḥ kesarī panaso gajaḥ |
arkaścātibalaḥ pārśvamekaṃ tasyābhirakṣati || 33 ||
suṣeṇo jāmbavāṃścaiva ṛkṣairbahubhirāvṛtau |
sugrīvaṃ purataḥ kṛtvā jaghanaṃ samrarakṣatuḥ || 34 ||
teṣāṃ senāpatirvīro nīlo vānarapuṅgavaḥ |
sampatanpatatāṃ śreṣṭhastadbalaṃ paryapālayāt || 35 ||
darīmukhaḥ prajaṅghaśca rambho'tha rabhasaḥ kapiḥ |
sarvataśca yayurvīrāstvarayantaḥ plavaṅgamān || 36 ||
evaṃ te hariśārdūlā gacchanto baladarpitāḥ |
apaśyaṃste giriśreṣṭhaṃ sahyaṃ drumālatāyutam || 37 ||
sarāṃsi ca supullāni taṭākāni vanāni ca || 38 ||
rāmasya śāsanaṃ jñātvā bhīmakopasya bhītavat |
varjayannagarābhyāśāṃ stathā janapadānapi || 39 ||
sāgaraughanibhaṃ bhīmaṃ tadvānarabalaṃ mahat |
utsasarpa mahāghoṣaṃ bhīmaghoṣamivārṇavaḥ || 40 ||
tasyadāśaratheḥ pārśve śūrāste kapikuṅajarāḥ |
torṇamāpupluvu ssarve sadaśvā iva coditāḥ || 41 ||
kapibhyāmuhyamānau tau śuśubhāte nararṣabhau |
mahādbhyāmiva samspṛṣṭau grahābhyāṃ candrabhāskarau || 42 ||
tato vānararājena lakṣmaṇena supūjitaḥ |
jagāma rāmo dharmātmā sasainyo dakṣiṇāṃ diśam || 43 ||
tamaṅgadagato rāmaṃ lakṣmaṇaśśubhayā girā |
uvāca paripūrṇārthaḥ smṛtimān pratibhānavān || 44 ||
hṛtāmavāpya vaidehīṃ kṣipraṃ hatvā ca rāvaṇam |
samṛddhārthassamṛddhārthamayodhyāṃ pratiyāsyasi || 45 ||
mahānti ca nimittāni divi bhūmau ca rāghava |
śubhāni tava paśyāmi sarvāṇyenārthasiddhaye |
anuvāti śivo vāyu ssevāṃ mṛduhita ssukhaḥ || 46 ||
pūrṇavalgusvarāśceme pravadanti mṛgadvijāḥ |
prasannāśca diśa ssarvā vimalaśca divākaraḥ || 47 ||
uśanā ca prasannārciranu tvāṃ bhārgavo gataḥ || 48 ||
brahmarāśirviśuddhaśca śuddāśca paramarṣayaḥ |
arciṣmantaḥ prakāśante dhruvaṃ sarve pradakṣiṇam || 49 ||
triśaṅkurvimalo bhāti rājarṣissapurohitaḥ |
pitāmahāḥ puro'smākamikṣvākūṇāṃ mahātmanām || 50 ||
vimale ca prakāśete viśākhe nirupapluve |
nakṣatra varamasmākamikṣvākūṇāṃ mahātmanām || 51 ||
nairṛtaṃ nairṛtānāṃ ca nakṣatramabhipīḍyate |
mūlo mūlavatā spṛṣṭo dhūpyate dhūmaketunā || 52 ||
sarvaṃ caitadvināśāya rākṣasānāmupa sthitam |
kāle kālagṛhītānāṃ nakṣatra grahapīḍitam || 53 ||
prasannā ssurasāścāpo vanāni phalavanti ca |
pravāntyabhya nādhikaṃ gandhānyathartukusumā drumāḥ || 54 ||
vyūḍhāni kapisainyāni prakāśante'dhikaṃ prabho || 55 ||
devānāmiva sainyāni saṅgrāme tārakāmaye |
evamārya |
samīkṣyaitānprīto bhavitumarhasi || 56 ||
iti bhrātaramāśvāsya hṛṣṭa ssaumitrirabravīt |
athāvṛtya mahīṃ kṛtsnāṃ jagāma mahatī camūḥ || 57 ||
ṛkṣavānaraśardūlairna khadaṃṣṭrāyudhairvutā |
kārāgraiścaraṇāgraiśca vānarai rutthitaṃ rajaḥ |
bhīmamantardadhe lokaṃ nivārya savituḥ prabhām || 58 ||
parvatavanākāśāṃ dakṣiṇāṃ harivāhinī |
chādayantī yayau bhīmā dyāmivāmbudasantatiḥ || 59 ||
uttarantyāṃ ca senāyāṃ ssatataṃ bahuyojanam |
nadīsrotāṃsi sarvāṇi sasyandurviparītavat || 60 ||
sarāṃsi vimalāmbhāṃsi drumākīrṇāṃśca parvatā |
samān bhūmipradeśāṃśca vanāni phalavanti ca |
madhyena ca samantācca tiryakcāthaśca samā'viśat || 61 ||
samāvṛtya mahīṃ kṛtsnāṃ jagāma mahatī camūḥ |
tehṛṣṭavadanā ssarve jagmurmārutaraṃhasaḥ || 62 ||
harayo rāghavasyārthe samāropitavikramāḥ || 63 ||
harṣaṃvīrya balodrekāndarśayantaḥ parasparam |
yauvanotsekajāndarpādvividhāṃścakruradhvani || 64 ||
tatra keciddrutaṃ jagmurutpetuśca tathāpare |
kecitkilakilāṃ cakrurvānarā vanagocarāḥ || 65 ||
prāspoṭayaṃśca pucchāni sannijagmuḥ padānyapi |
bhujāvanikṣipya śailāṃśca drumānanye babhañjire || 66 ||
ārohantaśca śṛṅgāṇi girīṇāṃ girigocarāḥ |
mahānādān pramuñcanti kṣveḍāmanye pracakrite || 67 ||
ūruvegaiśca mamṛdurlatājālānyanekaśaḥ |
jṛmbhamāṇāśca vikrāntā vicikrīḍuśśilādrumai ḥ || 68 ||
śataśśatasahasraiśca koṭibhiśca sahasraśaḥ |
vānarāṇāṃ sughorāṇāṃ śrīmatparivṛtā mahī || 69 ||
sā sma yāti divārātraṃ mahatī harivāhinī |
prahṛṣṭamuditāssenā sugrīveṇābhipālitāḥ || 70 ||
vānarāstvaritaṃ yānti sarve yuddhābhinandinaḥ |
pramokṣayiṣava ssītāṃ muhūrtaṃ kvāpi nāvasan || 71 ||
tataḥ pādapasambhādhaṃ nānāmṛgasamāyutāma |
sahyaparvatamāsedurmalayañca mahīdharam || 72 ||
kānanāni vicitrāṇi nadīḥ prasravaṇāni ca |
paśyannani yayau rāmassahyasya malayasya ca || 73 ||
campakāṃs tilakāmaḥ cūtān aśokān sindu vārakān |
tiniśān karavīrāmaḥ ca timiśān bhanjanti sma plavaṃ gamāḥ || 74 ||
aṅkolāṃśca karañcāṃśca plakṣanyagrodhatindukān |
jambukāmalakānnāpānbhajanti sma plavaṅgamāḥ || 75 ||
prastareṣu ca ramyeṣu vividhāḥ kānanadrumāḥ |
vāyuvegapracalitāḥ puṣpairavakiranti tān || 76 ||
mārutassukhasaṃsparśo vāti candanaśītalaḥ |
ṣaṭapadairanukūjadbhirvaneṣu madhugandhiṣu || 77 ||
adhikaṃ śailarājastu dhātubhissuvibhūṣitaḥ |
dhātubhyaḥprasṛto reṇurvāyuvega vighaṭṭitaḥ |
sumahadvānarānīkaṃ chādayāmāsa sarvataḥ || 78 ||
giriprastheṣu ramyeṣu sarvata sampra puṣpitāḥ |
ketakassinduvārāśca vāsantyaśca manoramāḥ || 79 ||
mādhavyo gandhapūrṇāśca kundagulmāśca puṣpitāḥ |
ciribilvā madhūkāśca vañjulā priyakāstathā || 80 ||
suphūrjakāstilakāścaiva nāgavṛkṣāśca puṣpitāḥ |
cūtāḥ pāṭalayakāścaiva kovidārāśca puṣpitāḥ || 81 ||
muculindārjunāścaiva śiṃśupāḥ kuṭajāstathā |
dhavā śśālmalayaścaiva raktāḥ kuravakāstathā || 82 ||
hintālāstiniśāścaiva cūrṇakā nīpakāstathā |
nīlāśokāśca varaṇā aṅkolāḥ padmakāstathā || 83 ||
plavamānaiḥ plavaṅgaistu sarve paryākulīkṛtām || 84 ||
vāpyastasmin girau śitāḥ palvalāni tathaiva ca |
cakravākānucaritāḥ kāraṇḍavaniṣevitāḥ || 85 ||
plavaiḥ krauñceśca saṅkīrṇā varāhamṛga sevitāḥ |
ṛkṣaistarakṣubhissimhaiśśārdūlaiśca bhayāvahaiḥ || 86 ||
vyālaiśca bahubhirbhīmai ssevyamānā ssamantataḥ |
padmaissaugandikaiḥ pullaiḥ kumudaiścotpalaistathā || 87 ||
vārijairvividhaiḥ puṣpai ramyāstatra jalāśayāḥ |
tasya sānuṣu kūjanti nānādvijagaṇāstathā || 88 ||
snātvā pītvodakānyatra jale krīḍanti vānarāḥ |
anyonyaṃ plāvayanti sma śailamāruhya vānarāḥ || 89 ||
phalānya mṛtagandhīni mūlāni kusumāni ca |
babhañjurvāstatra pādapānaṃ madotkaṭāḥ || 90 ||
droṇamātrapramāṇāni lambamānāni vānarāḥ |
yayuḥ pibanta hṛṣṭāste madhūni madhupiṅgalāḥ || 91 ||
pādapānavabhañjanto vikarṣanta stathā latāḥ |
vidhamanto girivarānprayayuḥ plavagarṣabhāḥ || 92 ||
vṛkṣebhyo'nye tu kapayo nadanto madhudarpitāḥ |
anye vṛkṣānprapadyante prapibantyapi cāpare || 93 ||
babhūva vasudhā taistu sampūrṇā hariyūthapaiḥ |
yathā kalamakedāraiḥ pakvairiva vasundarā || 94 ||
mahendramatha samprāpya rāmo rājīvalocanaḥ |
adhyārohanmahābāhuśśikharaṃ drumabhūṣitam || 95 ||
tataśśikharamāruhya rāmo daśarathātmajaḥ |
kūrmamīnasamākīrṇamapaśyatsalilākulam || 96 ||
te sahyaṃ samatikramya malayaṃ ca mahāgirim |
āsedurānupūrvyeṇa samudraṃ bhamanissvanam || 97 ||
avaruhya jagāmāśu velāvanamanuttamam |
rāmo ramayatāṃ śreṣṭa ssasugrīva ssalakṣmaṇaḥ || 98 ||
atha dhautopalatalāṃ toyaughai ssahasotthitaiḥ |
velāmāsādya vipulānrāmo vacanamabravīt || 99 ||
ete vayamanuprāptā ssugrīva varuṇālayam |
ihedānīṃ vicintā sāyā naḥ pūrvasamutthitā || 100 ||
ataḥ paramatīro'yaṃ sāgara ssaritāṃ patiḥ |
na cāyamanupāyena śakyastaritumarṇavaḥ || 101 ||
tadihaiva niveśo'stu mantraḥ prastūyatāmiha |
yathedaṃ vānarabalaṃ paraṃ pāramavāpnuyāt || 102 ||
itīva sa mahābāhussītāharaṇakarśitaḥ |
rāmassāgaramāsādya vāsamājñāpayattadā || 103 ||
sarvā ssenā niveśyantāṃ velāyāṃ haripuṅgava |
samprāpto mantrakālo nassāgarasyeha laṅghane || 104 ||
svāṃ svāṃ senāṃ samutsṛjya mā ca kaścitkuto vrajet |
gacchantu vānarāśśūrājñeyaṃ channaṃ bhayaṃ ca naḥ || 105 ||
rāmasya vacanaṃ śrutvā sugrīva ssahalakṣmaṇaḥ |
senāṃ niveśayatatīre sāgarasya drumāyute || 106 ||
virarāja samīpasthaṃ sāgarasya tu tadbalam |
madhupāṇḍujala śraśīmān dvitīya iva sāgaraḥ || 107 ||
velāvanamupāgamya tataste haripuṅgavāḥ |
niviṣṭāśca paraṃ pāraṃ kāṅkṣamāṇā mahodadheḥ || 108 ||
teṣāṃ niviśamānānāṃ sainyasannāhanissvanaḥ |
antardhāya mahānādamarṇavasya praśuśruve || 109 ||
sā vānarāṇāṃ dhvajinī sugrīveṇābhipālitā |
tridhā niviṣṭā mahatī rāmasyārthaparā'bhavat || 110 ||
sā mahārṇavamāsādya hṛṣṭā vānaravāhinī |
vāyuvegasamādhūtaṃ paśyamānā mahārṇavam || 111 ||
dūrapāramasambādhaṃ rakṣogaṇaniṣevitam |
paśyanto varuṇāvāsaṃ niṣedurhariyūthapāḥ || 112 ||
caṇḍanakragrāhaṃ ghoraṃ kṣapādau divasakṣye |
hasantamiva phenaughairnṛtyantamiva cormibhiḥ || 113 ||
candrodaye samudbhūtaṃ praticandrasamākulam |
caṇḍānilamahāgrāhaiḥ kīrṇaṃ timitimiṅgilaiḥ || 114 ||
dīptabhogairivākīrṇaṃ bhujaṅgairvaruṇālayam |
avagāḍhaṃ mahāsattvairnānāśailasamākulam |
sudurgaṃ durgamārgaṃ tamagādha masurālayam || 115 ||
makarairnāgabhogaiśca vigāḍhā vātalolitāḥ |
utpetuśca nipetuśca pravṛddhā jalarāśayaḥ || 116 ||
utpetuḥ ca nipetuḥ ca pravṛddhā jala rāśayaḥ |
agni cūrṇaṃ iva āviddhaṃ bhāskara ambu mano ragam || 117 ||
sāgaraṃ cāmbaraprakhyamambaraṃ sāgaropamam |
sāgaraṃ cāmbaraṃ ceti nirviśeṣa madṛśyata || 118 ||
sampṛktaṃ nabhasāpyambhassampṛktaṃ ca nabho'mbhasā |
tādṛgrūpeca dṛśyate tārāratnasamākule || 119 ||
samutpatitameghasya vīcimālākulasya ca |
viśeṣo na dvayorāsītsāgarasyāmbarasya ca || 120 ||
anyonyairāhatā ssaktā ssasvanurbhīmanissvanāḥ |
ūrmayassindhurājasya mahābherya ivāhave || 121 ||
ratnaugha jalasannādaṃ viṣaktamiva vāyunā |
utpatantamiva kruddhaṃ yādogaṇasamākulam || 122 ||
dadṛśuste mahotsāha vātāhatajalāśayam |
aniloddhūtamākāśe pravalganta mamivormibhiḥ || 123 ||
tato vismayamāpannā harayo dadṛśurharayastadā |
bhrāntormijālasannādaṃ pralolamiva sāgaram || 124 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe caturthassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ चतुर्थस्सर्गः ।
श्रुत्वा हनुमतो वाक्यं यथावदनुपूर्वशः ।
ततोऽब्रवीन्महातेजा रामस्सत्यपराक्रमः ॥ 1 ॥
यां निवेदयसे लङ्कां पुरीं भीमस्य रक्षसः ।
क्षिप्रमेनां मथिष्यामि सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ 2 ॥
अस्मिन् मुहूर्ते सुग्रीव प्रयाणमभिरोचये ।
युक्तो मुहूर्तो विजयः प्राप्तो मध्यं दिवाकर ॥ 3 ॥
सीतां हृत्वा तु मे जातु क्वासौ यास्यति यास्यतः ।
सीता श्रुत्वाभियानं मे अशामेष्यति जीविते ।
जीवितान्तेऽ मृतं स्पृष्टवा पीत्वा विषमिवातुरः ॥ 4 ॥
उत्तरा फल्गुनी ह्यद्य श्वस्तु हस्तेन योक्ष्यते ।
अभिप्रायाम सुग्रीव सर्वानीकसमावृताः ॥ 5 ॥
निमित्तानि च पश्यामि यानि प्रादुर्भवन्ति च ।
निहत्य रावणं सीतामानयिष्यामि जानकीम् ॥ 6 ॥
उपरिष्टाद्धि नयनं स्फुरमाणमिदं मम ।
विजयं समनुप्राप्तं शंसतीव मनोरथम् ॥ 7 ॥
ततो वानरराजेन लक्ष्मणेन सुपूजितः ।
उवाच रामो धर्मात्मा पुनरप्यर्धकोविदः ॥ 8 ॥
अग्रे यातु बलस्यास्य नीलो मार्गमवेक्षितुम् ।
वृतश्शतसहस्रेण वानराणां तरस्विनाम् ॥ 9 ॥
फलमूलवता नील शीतकाननवारिणा ।
पथा मधुमता चाशु सेनां सेनापते नय ॥ 10 ॥
दूषयेयुर्दुरात्मनः पथि मूलफलोदकम् ।
राक्षसाः परिरक्षेथास्तेभ्यस्त्वं नित्यमुद्यतः ॥ 11 ॥
निम्नेषु वनदुर्गेषु वनेषु च वनौकसः ।
अभिप्लुत्याभिपश्येयुः परेषां निहितं बलम् ॥ 12 ॥
यच्च फल्गु बलं किञ्चित्त दत्रैवोपपद्यताम् ।
एतद्धि कृत्यं घोरं नो विक्रमेण प्रयुज्यताम् ॥ 13 ॥
सागरौघनिभं भीममग्रानीकं महाबलाः ।
कपिसिंहाः प्रकर्षस्तु शतशोऽथ सहस्रशः ॥ 14 ॥
कपि सिम्हा प्रकर्षन्तु शतशो अथ सहस्रशः ।
गजः च गिरि सम्काशो गवयः च महाबलः ॥ 15 ॥
यातु वानरवाहिन्या वानरः प्लवतां वरः ।
पालयन्दक्षिणं पार्श्वमृषभो वानरर्षभः ॥ 16 ॥
गन्धहस्तीव दुर्धर्षस्तरस्वी गन्धमादनः ।
यातु वानरवाहिन्या स्सव्यं पार्श्वमधिष्ठितः ॥ 17 ॥
यास्यामि बलमध्येऽहं बलौघमभिहर्षयन् ।
अधिरुह्य हनूमन्त मैरावत मिवेश्वरः ॥ 18 ॥
अङ्गदेनैष संयातु लक्ष्मणश्चान्त कोपमः ।
सार्वभौमेन भूतेशो द्रविणाधिपतिर्यथा ॥ 19 ॥
जाम्बवांश्च सुषेणश्च वेगदर्शी च वानरः ।
ऋक्षराजो महासत्त्वः कुक्षिं रक्षन्तु ते त्रयः ॥ 20 ॥
राघवस्य वचश्श्रुत्वा सुग्रीवो वाहिनीपतिः ।
व्यादिदेश महावीर्यो वानरान्वानरर्षभ ः ॥ 21 ॥
ते वानरगणास्सर्वे समुत्पत्य युयुत्सवः ।
गुहाभ्यश्शिखरेभ्यश्च अशु पुप्लुविरे तदा ॥ 22 ॥
ततो वानरराजेन लक्ष्मणेन च पूजितः ।
जगाम रामोधर्मात्मा ससैन्यो दक्षिणां दिशम् ॥ 23 ॥
शतैः शतसहस्रैश्च कोटिभिश्चायुतैरपि ।
वारणाभैश्च हरिभिर्ययौ परिवृतस्तदा ॥ 24 ॥
तं यान्तमनुयान्ती सा महती हरिवाहिनी ।
दृप्ताः प्रमुदितास्सर्वे सुग्रीवेणाभिपालिताः ॥ 25 ॥
हृष्टाः प्रमुदिताः सर्वे सुग्रीवेण अभिपालिताः ।
आप्लवन्तः प्लवन्तः च गर्जन्तः च प्लवं गमाः ॥ 26 ॥
भक्ष्यन्त स्सुगन्धीनि मधूनि च फलानि च ।
उद्वहन्तो महावृक्षान् मञ्जरीपुञ्जधारिणः ॥ 27 ॥
अन्योन्यं सहसा दृप्ता निर्वहान्ति क्षिपन्ति च ।
पतन्तश्पोत्पत्नत्यन्ये पातयन्त्यपरे परान् ॥ 28 ॥
रावणो नो निहन्तव्यस्सर्वे च रजनीचराः ।
इति गर्जन्ति हरयो राघवस्य समीपतः ॥ 29 ॥
पुरस्तादृषभो वीरो नीलः कुमुद एव च ।
पन्थानं शोधयन्तिस्म वानरैर्बहुभि स्सह ॥ 30 ॥
मध्ये तु राजा सुग्रीवो रामो लक्ष्मण एव च ।
बलभिर्बहुभि र्भीमैर्वृताश्शत्रुनिबर्हणाः ॥ 31 ॥
हरिश्शतवलिर्वीरः कोटीभिर्दशभिर्वृतः ।
सर्वामेको ह्यावष्टभ्य ररक्ष हरिवाहिनीम् ॥ 32 ॥
कोटीशतपरीवारः केसरी पनसो गजः ।
अर्कश्चातिबलः पार्श्वमेकं तस्याभिरक्षति ॥ 33 ॥
सुषेणो जाम्बवांश्चैव ऋक्षैर्बहुभिरावृतौ ।
सुग्रीवं पुरतः कृत्वा जघनं सम्ररक्षतुः ॥ 34 ॥
तेषां सेनापतिर्वीरो नीलो वानरपुङ्गवः ।
सम्पतन्पततां श्रेष्ठस्तद्बलं पर्यपालयात् ॥ 35 ॥
दरीमुखः प्रजङ्घश्च रम्भोऽथ रभसः कपिः ।
सर्वतश्च ययुर्वीरास्त्वरयन्तः प्लवङ्गमान् ॥ 36 ॥
एवं ते हरिशार्दूला गच्छन्तो बलदर्पिताः ।
अपश्यंस्ते गिरिश्रेष्ठं सह्यं द्रुमालतायुतम् ॥ 37 ॥
सरांसि च सुपुल्लानि तटाकानि वनानि च ॥ 38 ॥
रामस्य शासनं ज्ञात्वा भीमकोपस्य भीतवत् ।
वर्जयन्नगराभ्याशां स्तथा जनपदानपि ॥ 39 ॥
सागरौघनिभं भीमं तद्वानरबलं महत् ।
उत्ससर्प महाघोषं भीमघोषमिवार्णवः ॥ 40 ॥
तस्यदाशरथेः पार्श्वे शूरास्ते कपिकुङजराः ।
तोर्णमापुप्लुवु स्सर्वे सदश्वा इव चोदिताः ॥ 41 ॥
कपिभ्यामुह्यमानौ तौ शुशुभाते नरर्षभौ ।
महाद्भ्यामिव सम्स्पृष्टौ ग्रहाभ्यां चन्द्रभास्करौ ॥ 42 ॥
ततो वानरराजेन लक्ष्मणेन सुपूजितः ।
जगाम रामो धर्मात्मा ससैन्यो दक्षिणां दिशम् ॥ 43 ॥
तमङ्गदगतो रामं लक्ष्मणश्शुभया गिरा ।
उवाच परिपूर्णार्थः स्मृतिमान् प्रतिभानवान् ॥ 44 ॥
हृतामवाप्य वैदेहीं क्षिप्रं हत्वा च रावणम् ।
समृद्धार्थस्समृद्धार्थमयोध्यां प्रतियास्यसि ॥ 45 ॥
महान्ति च निमित्तानि दिवि भूमौ च राघव ।
शुभानि तव पश्यामि सर्वाण्येनार्थसिद्धये ।
अनुवाति शिवो वायु स्सेवां मृदुहित स्सुखः ॥ 46 ॥
पूर्णवल्गुस्वराश्चेमे प्रवदन्ति मृगद्विजाः ।
प्रसन्नाश्च दिश स्सर्वा विमलश्च दिवाकरः ॥ 47 ॥
उशना च प्रसन्नार्चिरनु त्वां भार्गवो गतः ॥ 48 ॥
ब्रह्मराशिर्विशुद्धश्च शुद्दाश्च परमर्षयः ।
अर्चिष्मन्तः प्रकाशन्ते ध्रुवं सर्वे प्रदक्षिणम् ॥ 49 ॥
त्रिशङ्कुर्विमलो भाति राजर्षिस्सपुरोहितः ।
पितामहाः पुरोऽस्माकमिक्ष्वाकूणां महात्मनाम् ॥ 50 ॥
विमले च प्रकाशेते विशाखे निरुपप्लुवे ।
नक्षत्र वरमस्माकमिक्ष्वाकूणां महात्मनाम् ॥ 51 ॥
नैरृतं नैरृतानां च नक्षत्रमभिपीड्यते ।
मूलो मूलवता स्पृष्टो धूप्यते धूमकेतुना ॥ 52 ॥
सर्वं चैतद्विनाशाय राक्षसानामुप स्थितम् ।
काले कालगृहीतानां नक्षत्र ग्रहपीडितम् ॥ 53 ॥
प्रसन्ना स्सुरसाश्चापो वनानि फलवन्ति च ।
प्रवान्त्यभ्य नाधिकं गन्धान्यथर्तुकुसुमा द्रुमाः ॥ 54 ॥
व्यूढानि कपिसैन्यानि प्रकाशन्तेऽधिकं प्रभो ॥ 55 ॥
देवानामिव सैन्यानि सङ्ग्रामे तारकामये ।
एवमार्य ।
समीक्ष्यैतान्प्रीतो भवितुमर्हसि ॥ 56 ॥
इति भ्रातरमाश्वास्य हृष्ट स्सौमित्रिरब्रवीत् ।
अथावृत्य महीं कृत्स्नां जगाम महती चमूः ॥ 57 ॥
ऋक्षवानरशर्दूलैर्न खदंष्ट्रायुधैर्वुता ।
काराग्रैश्चरणाग्रैश्च वानरै रुत्थितं रजः ।
भीममन्तर्दधे लोकं निवार्य सवितुः प्रभाम् ॥ 58 ॥
पर्वतवनाकाशां दक्षिणां हरिवाहिनी ।
छादयन्ती ययौ भीमा द्यामिवाम्बुदसन्ततिः ॥ 59 ॥
उत्तरन्त्यां च सेनायां स्सततं बहुयोजनम् ।
नदीस्रोतांसि सर्वाणि सस्यन्दुर्विपरीतवत् ॥ 60 ॥
सरांसि विमलाम्भांसि द्रुमाकीर्णांश्च पर्वता ।
समान् भूमिप्रदेशांश्च वनानि फलवन्ति च ।
मध्येन च समन्ताच्च तिर्यक्चाथश्च समाऽविशत् ॥ 61 ॥
समावृत्य महीं कृत्स्नां जगाम महती चमूः ।
तेहृष्टवदना स्सर्वे जग्मुर्मारुतरंहसः ॥ 62 ॥
हरयो राघवस्यार्थे समारोपितविक्रमाः ॥ 63 ॥
हर्षंवीर्य बलोद्रेकान्दर्शयन्तः परस्परम् ।
यौवनोत्सेकजान्दर्पाद्विविधांश्चक्रुरध्वनि ॥ 64 ॥
तत्र केचिद्द्रुतं जग्मुरुत्पेतुश्च तथापरे ।
केचित्किलकिलां चक्रुर्वानरा वनगोचराः ॥ 65 ॥
प्रास्पोटयंश्च पुच्छानि सन्निजग्मुः पदान्यपि ।
भुजावनिक्षिप्य शैलांश्च द्रुमानन्ये बभञ्जिरे ॥ 66 ॥
आरोहन्तश्च शृङ्गाणि गिरीणां गिरिगोचराः ।
महानादान् प्रमुञ्चन्ति क्ष्वेडामन्ये प्रचक्रिते ॥ 67 ॥
ऊरुवेगैश्च ममृदुर्लताजालान्यनेकशः ।
जृम्भमाणाश्च विक्रान्ता विचिक्रीडुश्शिलाद्रुमै ः ॥ 68 ॥
शतश्शतसहस्रैश्च कोटिभिश्च सहस्रशः ।
वानराणां सुघोराणां श्रीमत्परिवृता मही ॥ 69 ॥
सा स्म याति दिवारात्रं महती हरिवाहिनी ।
प्रहृष्टमुदितास्सेना सुग्रीवेणाभिपालिताः ॥ 70 ॥
वानरास्त्वरितं यान्ति सर्वे युद्धाभिनन्दिनः ।
प्रमोक्षयिषव स्सीतां मुहूर्तं क्वापि नावसन् ॥ 71 ॥
ततः पादपसम्भाधं नानामृगसमायुताम ।
सह्यपर्वतमासेदुर्मलयञ्च महीधरम् ॥ 72 ॥
काननानि विचित्राणि नदीः प्रस्रवणानि च ।
पश्यन्ननि ययौ रामस्सह्यस्य मलयस्य च ॥ 73 ॥
चम्पकांस् तिलकामः चूतान् अशोकान् सिन्दु वारकान् ।
तिनिशान् करवीरामः च तिमिशान् भन्जन्ति स्म प्लवं गमाः ॥ 74 ॥
अङ्कोलांश्च करञ्चांश्च प्लक्षन्यग्रोधतिन्दुकान् ।
जम्बुकामलकान्नापान्भजन्ति स्म प्लवङ्गमाः ॥ 75 ॥
प्रस्तरेषु च रम्येषु विविधाः काननद्रुमाः ।
वायुवेगप्रचलिताः पुष्पैरवकिरन्ति तान् ॥ 76 ॥
मारुतस्सुखसंस्पर्शो वाति चन्दनशीतलः ।
षटपदैरनुकूजद्भिर्वनेषु मधुगन्धिषु ॥ 77 ॥
अधिकं शैलराजस्तु धातुभिस्सुविभूषितः ।
धातुभ्यःप्रसृतो रेणुर्वायुवेग विघट्टितः ।
सुमहद्वानरानीकं छादयामास सर्वतः ॥ 78 ॥
गिरिप्रस्थेषु रम्येषु सर्वत सम्प्र पुष्पिताः ।
केतकस्सिन्दुवाराश्च वासन्त्यश्च मनोरमाः ॥ 79 ॥
माधव्यो गन्धपूर्णाश्च कुन्दगुल्माश्च पुष्पिताः ।
चिरिबिल्वा मधूकाश्च वञ्जुला प्रियकास्तथा ॥ 80 ॥
सुफूर्जकास्तिलकाश्चैव नागवृक्षाश्च पुष्पिताः ।
चूताः पाटलयकाश्चैव कोविदाराश्च पुष्पिताः ॥ 81 ॥
मुचुलिन्दार्जुनाश्चैव शिंशुपाः कुटजास्तथा ।
धवा श्शाल्मलयश्चैव रक्ताः कुरवकास्तथा ॥ 82 ॥
हिन्तालास्तिनिशाश्चैव चूर्णका नीपकास्तथा ।
नीलाशोकाश्च वरणा अङ्कोलाः पद्मकास्तथा ॥ 83 ॥
प्लवमानैः प्लवङ्गैस्तु सर्वे पर्याकुलीकृताम् ॥ 84 ॥
वाप्यस्तस्मिन् गिरौ शिताः पल्वलानि तथैव च ।
चक्रवाकानुचरिताः कारण्डवनिषेविताः ॥ 85 ॥
प्लवैः क्रौञ्चेश्च सङ्कीर्णा वराहमृग सेविताः ।
ऋक्षैस्तरक्षुभिस्सिम्हैश्शार्दूलैश्च भयावहैः ॥ 86 ॥
व्यालैश्च बहुभिर्भीमै स्सेव्यमाना स्समन्ततः ।
पद्मैस्सौगन्दिकैः पुल्लैः कुमुदैश्चोत्पलैस्तथा ॥ 87 ॥
वारिजैर्विविधैः पुष्पै रम्यास्तत्र जलाशयाः ।
तस्य सानुषु कूजन्ति नानाद्विजगणास्तथा ॥ 88 ॥
स्नात्वा पीत्वोदकान्यत्र जले क्रीडन्ति वानराः ।
अन्योन्यं प्लावयन्ति स्म शैलमारुह्य वानराः ॥ 89 ॥
फलान्य मृतगन्धीनि मूलानि कुसुमानि च ।
बभञ्जुर्वास्तत्र पादपानं मदोत्कटाः ॥ 90 ॥
द्रोणमात्रप्रमाणानि लम्बमानानि वानराः ।
ययुः पिबन्त हृष्टास्ते मधूनि मधुपिङ्गलाः ॥ 91 ॥
पादपानवभञ्जन्तो विकर्षन्त स्तथा लताः ।
विधमन्तो गिरिवरान्प्रययुः प्लवगर्षभाः ॥ 92 ॥
वृक्षेभ्योऽन्ये तु कपयो नदन्तो मधुदर्पिताः ।
अन्ये वृक्षान्प्रपद्यन्ते प्रपिबन्त्यपि चापरे ॥ 93 ॥
बभूव वसुधा तैस्तु सम्पूर्णा हरियूथपैः ।
यथा कलमकेदारैः पक्वैरिव वसुन्दरा ॥ 94 ॥
महेन्द्रमथ सम्प्राप्य रामो राजीवलोचनः ।
अध्यारोहन्महाबाहुश्शिखरं द्रुमभूषितम् ॥ 95 ॥
ततश्शिखरमारुह्य रामो दशरथात्मजः ।
कूर्ममीनसमाकीर्णमपश्यत्सलिलाकुलम् ॥ 96 ॥
ते सह्यं समतिक्रम्य मलयं च महागिरिम् ।
आसेदुरानुपूर्व्येण समुद्रं भमनिस्स्वनम् ॥ 97 ॥
अवरुह्य जगामाशु वेलावनमनुत्तमम् ।
रामो रमयतां श्रेष्ट स्ससुग्रीव स्सलक्ष्मणः ॥ 98 ॥
अथ धौतोपलतलां तोयौघै स्सहसोत्थितैः ।
वेलामासाद्य विपुलान्रामो वचनमब्रवीत् ॥ 99 ॥
एते वयमनुप्राप्ता स्सुग्रीव वरुणालयम् ।
इहेदानीं विचिन्ता साया नः पूर्वसमुत्थिता ॥ 100 ॥
अतः परमतीरोऽयं सागर स्सरितां पतिः ।
न चायमनुपायेन शक्यस्तरितुमर्णवः ॥ 101 ॥
तदिहैव निवेशोऽस्तु मन्त्रः प्रस्तूयतामिह ।
यथेदं वानरबलं परं पारमवाप्नुयात् ॥ 102 ॥
इतीव स महाबाहुस्सीताहरणकर्शितः ।
रामस्सागरमासाद्य वासमाज्ञापयत्तदा ॥ 103 ॥
सर्वा स्सेना निवेश्यन्तां वेलायां हरिपुङ्गव ।
सम्प्राप्तो मन्त्रकालो नस्सागरस्येह लङ्घने ॥ 104 ॥
स्वां स्वां सेनां समुत्सृज्य मा च कश्चित्कुतो व्रजेत् ।
गच्छन्तु वानराश्शूराज्ञेयं छन्नं भयं च नः ॥ 105 ॥
रामस्य वचनं श्रुत्वा सुग्रीव स्सहलक्ष्मणः ।
सेनां निवेशयततीरे सागरस्य द्रुमायुते ॥ 106 ॥
विरराज समीपस्थं सागरस्य तु तद्बलम् ।
मधुपाण्डुजल श्रशीमान् द्वितीय इव सागरः ॥ 107 ॥
वेलावनमुपागम्य ततस्ते हरिपुङ्गवाः ।
निविष्टाश्च परं पारं काङ्क्षमाणा महोदधेः ॥ 108 ॥
तेषां निविशमानानां सैन्यसन्नाहनिस्स्वनः ।
अन्तर्धाय महानादमर्णवस्य प्रशुश्रुवे ॥ 109 ॥
सा वानराणां ध्वजिनी सुग्रीवेणाभिपालिता ।
त्रिधा निविष्टा महती रामस्यार्थपराऽभवत् ॥ 110 ॥
सा महार्णवमासाद्य हृष्टा वानरवाहिनी ।
वायुवेगसमाधूतं पश्यमाना महार्णवम् ॥ 111 ॥
दूरपारमसम्बाधं रक्षोगणनिषेवितम् ।
पश्यन्तो वरुणावासं निषेदुर्हरियूथपाः ॥ 112 ॥
चण्डनक्रग्राहं घोरं क्षपादौ दिवसक्ष्ये ।
हसन्तमिव फेनौघैर्नृत्यन्तमिव चोर्मिभिः ॥ 113 ॥
चन्द्रोदये समुद्भूतं प्रतिचन्द्रसमाकुलम् ।
चण्डानिलमहाग्राहैः कीर्णं तिमितिमिङ्गिलैः ॥ 114 ॥
दीप्तभोगैरिवाकीर्णं भुजङ्गैर्वरुणालयम् ।
अवगाढं महासत्त्वैर्नानाशैलसमाकुलम् ।
सुदुर्गं दुर्गमार्गं तमगाध मसुरालयम् ॥ 115 ॥
मकरैर्नागभोगैश्च विगाढा वातलोलिताः ।
उत्पेतुश्च निपेतुश्च प्रवृद्धा जलराशयः ॥ 116 ॥
उत्पेतुः च निपेतुः च प्रवृद्धा जल राशयः ।
अग्नि चूर्णं इव आविद्धं भास्कर अम्बु मनो रगम् ॥ 117 ॥
सागरं चाम्बरप्रख्यमम्बरं सागरोपमम् ।
सागरं चाम्बरं चेति निर्विशेष मदृश्यत ॥ 118 ॥
सम्पृक्तं नभसाप्यम्भस्सम्पृक्तं च नभोऽम्भसा ।
तादृग्रूपेच दृश्यते तारारत्नसमाकुले ॥ 119 ॥
समुत्पतितमेघस्य वीचिमालाकुलस्य च ।
विशेषो न द्वयोरासीत्सागरस्याम्बरस्य च ॥ 120 ॥
अन्योन्यैराहता स्सक्ता स्सस्वनुर्भीमनिस्स्वनाः ।
ऊर्मयस्सिन्धुराजस्य महाभेर्य इवाहवे ॥ 121 ॥
रत्नौघ जलसन्नादं विषक्तमिव वायुना ।
उत्पतन्तमिव क्रुद्धं यादोगणसमाकुलम् ॥ 122 ॥
ददृशुस्ते महोत्साह वाताहतजलाशयम् ।
अनिलोद्धूतमाकाशे प्रवल्गन्त ममिवोर्मिभिः ॥ 123 ॥
ततो विस्मयमापन्ना हरयो ददृशुर्हरयस्तदा ।
भ्रान्तोर्मिजालसन्नादं प्रलोलमिव सागरम् ॥ 124 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे चतुर्थस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha caturthassargaḥ |
śrutvā hanumato vākyaṃ yathāvadanupūrvaśaḥ |
tato'bravīnmahātejā rāmassatyaparākramaḥ || 1 ||
yāṃ nivedayase laṅkāṃ purīṃ bhīmasya rakṣasaḥ |
kṣipramenāṃ mathiṣyāmi satyametadbravīmi te || 2 ||
asmin muhūrte sugrīva prayāṇamabhirocaye |
yukto muhūrto vijayaḥ prāpto madhyaṃ divākara || 3 ||
sītāṃ hṛtvā tu me jātu kvāsau yāsyati yāsyataḥ |
sītā śrutvābhiyānaṃ me aśāmeṣyati jīvite |
jīvitānte' mṛtaṃ spṛṣṭavā pītvā viṣamivāturaḥ || 4 ||
uttarā phalgunī hyadya śvastu hastena yokṣyate |
abhiprāyāma sugrīva sarvānīkasamāvṛtāḥ || 5 ||
nimittāni ca paśyāmi yāni prādurbhavanti ca |
nihatya rāvaṇaṃ sītāmānayiṣyāmi jānakīm || 6 ||
upariṣṭāddhi nayanaṃ sphuramāṇamidaṃ mama |
vijayaṃ samanuprāptaṃ śaṃsatīva manoratham || 7 ||
tato vānararājena lakṣmaṇena supūjitaḥ |
uvāca rāmo dharmātmā punarapyardhakovidaḥ || 8 ||
agre yātu balasyāsya nīlo mārgamavekṣitum |
vṛtaśśatasahasreṇa vānarāṇāṃ tarasvinām || 9 ||
phalamūlavatā nīla śītakānanavāriṇā |
pathā madhumatā cāśu senāṃ senāpate naya || 10 ||
dūṣayeyurdurātmanaḥ pathi mūlaphalodakam |
rākṣasāḥ parirakṣethāstebhyastvaṃ nityamudyataḥ || 11 ||
nimneṣu vanadurgeṣu vaneṣu ca vanaukasaḥ |
abhiplutyābhipaśyeyuḥ pareṣāṃ nihitaṃ balam || 12 ||
yacca phalgu balaṃ kiñcitta datraivopapadyatām |
etaddhi kṛtyaṃ ghoraṃ no vikrameṇa prayujyatām || 13 ||
sāgaraughanibhaṃ bhīmamagrānīkaṃ mahābalāḥ |
kapisiṃhāḥ prakarṣastu śataśo'tha sahasraśaḥ || 14 ||
kapi simhā prakarṣantu śataśo atha sahasraśaḥ |
gajaḥ ca giri samkāśo gavayaḥ ca mahābalaḥ || 15 ||
yātu vānaravāhinyā vānaraḥ plavatāṃ varaḥ |
pālayandakṣiṇaṃ pārśvamṛṣabho vānararṣabhaḥ || 16 ||
gandhahastīva durdharṣastarasvī gandhamādanaḥ |
yātu vānaravāhinyā ssavyaṃ pārśvamadhiṣṭhitaḥ || 17 ||
yāsyāmi balamadhye'haṃ balaughamabhiharṣayan |
adhiruhya hanūmanta mairāvata miveśvaraḥ || 18 ||
aṅgadenaiṣa saṃyātu lakṣmaṇaścānta kopamaḥ |
sārvabhaumena bhūteśo draviṇādhipatiryathā || 19 ||
jāmbavāṃśca suṣeṇaśca vegadarśī ca vānaraḥ |
ṛkṣarājo mahāsattvaḥ kukṣiṃ rakṣantu te trayaḥ || 20 ||
rāghavasya vacaśśrutvā sugrīvo vāhinīpatiḥ |
vyādideśa mahāvīryo vānarānvānararṣabha ḥ || 21 ||
te vānaragaṇāssarve samutpatya yuyutsavaḥ |
guhābhyaśśikharebhyaśca aśu pupluvire tadā || 22 ||
tato vānararājena lakṣmaṇena ca pūjitaḥ |
jagāma rāmodharmātmā sasainyo dakṣiṇāṃ diśam || 23 ||
śataiḥ śatasahasraiśca koṭibhiścāyutairapi |
vāraṇābhaiśca haribhiryayau parivṛtastadā || 24 ||
taṃ yāntamanuyāntī sā mahatī harivāhinī |
dṛptāḥ pramuditāssarve sugrīveṇābhipālitāḥ || 25 ||
hṛṣṭāḥ pramuditāḥ sarve sugrīveṇa abhipālitāḥ |
āplavantaḥ plavantaḥ ca garjantaḥ ca plavaṃ gamāḥ || 26 ||
bhakṣyanta ssugandhīni madhūni ca phalāni ca |
udvahanto mahāvṛkṣān mañjarīpuñjadhāriṇaḥ || 27 ||
anyonyaṃ sahasā dṛptā nirvahānti kṣipanti ca |
patantaśpotpatnatyanye pātayantyapare parān || 28 ||
rāvaṇo no nihantavyassarve ca rajanīcarāḥ |
iti garjanti harayo rāghavasya samīpataḥ || 29 ||
purastādṛṣabho vīro nīlaḥ kumuda eva ca |
panthānaṃ śodhayantisma vānarairbahubhi ssaha || 30 ||
madhye tu rājā sugrīvo rāmo lakṣmaṇa eva ca |
balabhirbahubhi rbhīmairvṛtāśśatrunibarhaṇāḥ || 31 ||
hariśśatavalirvīraḥ koṭībhirdaśabhirvṛtaḥ |
sarvāmeko hyāvaṣṭabhya rarakṣa harivāhinīm || 32 ||
koṭīśataparīvāraḥ kesarī panaso gajaḥ |
arkaścātibalaḥ pārśvamekaṃ tasyābhirakṣati || 33 ||
suṣeṇo jāmbavāṃścaiva ṛkṣairbahubhirāvṛtau |
sugrīvaṃ purataḥ kṛtvā jaghanaṃ samrarakṣatuḥ || 34 ||
teṣāṃ senāpatirvīro nīlo vānarapuṅgavaḥ |
sampatanpatatāṃ śreṣṭhastadbalaṃ paryapālayāt || 35 ||
darīmukhaḥ prajaṅghaśca rambho'tha rabhasaḥ kapiḥ |
sarvataśca yayurvīrāstvarayantaḥ plavaṅgamān || 36 ||
evaṃ te hariśārdūlā gacchanto baladarpitāḥ |
apaśyaṃste giriśreṣṭhaṃ sahyaṃ drumālatāyutam || 37 ||
sarāṃsi ca supullāni taṭākāni vanāni ca || 38 ||
rāmasya śāsanaṃ jñātvā bhīmakopasya bhītavat |
varjayannagarābhyāśāṃ stathā janapadānapi || 39 ||
sāgaraughanibhaṃ bhīmaṃ tadvānarabalaṃ mahat |
utsasarpa mahāghoṣaṃ bhīmaghoṣamivārṇavaḥ || 40 ||
tasyadāśaratheḥ pārśve śūrāste kapikuṅajarāḥ |
torṇamāpupluvu ssarve sadaśvā iva coditāḥ || 41 ||
kapibhyāmuhyamānau tau śuśubhāte nararṣabhau |
mahādbhyāmiva samspṛṣṭau grahābhyāṃ candrabhāskarau || 42 ||
tato vānararājena lakṣmaṇena supūjitaḥ |
jagāma rāmo dharmātmā sasainyo dakṣiṇāṃ diśam || 43 ||
tamaṅgadagato rāmaṃ lakṣmaṇaśśubhayā girā |
uvāca paripūrṇārthaḥ smṛtimān pratibhānavān || 44 ||
hṛtāmavāpya vaidehīṃ kṣipraṃ hatvā ca rāvaṇam |
samṛddhārthassamṛddhārthamayodhyāṃ pratiyāsyasi || 45 ||
mahānti ca nimittāni divi bhūmau ca rāghava |
śubhāni tava paśyāmi sarvāṇyenārthasiddhaye |
anuvāti śivo vāyu ssevāṃ mṛduhita ssukhaḥ || 46 ||
pūrṇavalgusvarāśceme pravadanti mṛgadvijāḥ |
prasannāśca diśa ssarvā vimalaśca divākaraḥ || 47 ||
uśanā ca prasannārciranu tvāṃ bhārgavo gataḥ || 48 ||
brahmarāśirviśuddhaśca śuddāśca paramarṣayaḥ |
arciṣmantaḥ prakāśante dhruvaṃ sarve pradakṣiṇam || 49 ||
triśaṅkurvimalo bhāti rājarṣissapurohitaḥ |
pitāmahāḥ puro'smākamikṣvākūṇāṃ mahātmanām || 50 ||
vimale ca prakāśete viśākhe nirupapluve |
nakṣatra varamasmākamikṣvākūṇāṃ mahātmanām || 51 ||
nairṛtaṃ nairṛtānāṃ ca nakṣatramabhipīḍyate |
mūlo mūlavatā spṛṣṭo dhūpyate dhūmaketunā || 52 ||
sarvaṃ caitadvināśāya rākṣasānāmupa sthitam |
kāle kālagṛhītānāṃ nakṣatra grahapīḍitam || 53 ||
prasannā ssurasāścāpo vanāni phalavanti ca |
pravāntyabhya nādhikaṃ gandhānyathartukusumā drumāḥ || 54 ||
vyūḍhāni kapisainyāni prakāśante'dhikaṃ prabho || 55 ||
devānāmiva sainyāni saṅgrāme tārakāmaye |
evamārya |
samīkṣyaitānprīto bhavitumarhasi || 56 ||
iti bhrātaramāśvāsya hṛṣṭa ssaumitrirabravīt |
athāvṛtya mahīṃ kṛtsnāṃ jagāma mahatī camūḥ || 57 ||
ṛkṣavānaraśardūlairna khadaṃṣṭrāyudhairvutā |
kārāgraiścaraṇāgraiśca vānarai rutthitaṃ rajaḥ |
bhīmamantardadhe lokaṃ nivārya savituḥ prabhām || 58 ||
parvatavanākāśāṃ dakṣiṇāṃ harivāhinī |
chādayantī yayau bhīmā dyāmivāmbudasantatiḥ || 59 ||
uttarantyāṃ ca senāyāṃ ssatataṃ bahuyojanam |
nadīsrotāṃsi sarvāṇi sasyandurviparītavat || 60 ||
sarāṃsi vimalāmbhāṃsi drumākīrṇāṃśca parvatā |
samān bhūmipradeśāṃśca vanāni phalavanti ca |
madhyena ca samantācca tiryakcāthaśca samā'viśat || 61 ||
samāvṛtya mahīṃ kṛtsnāṃ jagāma mahatī camūḥ |
tehṛṣṭavadanā ssarve jagmurmārutaraṃhasaḥ || 62 ||
harayo rāghavasyārthe samāropitavikramāḥ || 63 ||
harṣaṃvīrya balodrekāndarśayantaḥ parasparam |
yauvanotsekajāndarpādvividhāṃścakruradhvani || 64 ||
tatra keciddrutaṃ jagmurutpetuśca tathāpare |
kecitkilakilāṃ cakrurvānarā vanagocarāḥ || 65 ||
prāspoṭayaṃśca pucchāni sannijagmuḥ padānyapi |
bhujāvanikṣipya śailāṃśca drumānanye babhañjire || 66 ||
ārohantaśca śṛṅgāṇi girīṇāṃ girigocarāḥ |
mahānādān pramuñcanti kṣveḍāmanye pracakrite || 67 ||
ūruvegaiśca mamṛdurlatājālānyanekaśaḥ |
jṛmbhamāṇāśca vikrāntā vicikrīḍuśśilādrumai ḥ || 68 ||
śataśśatasahasraiśca koṭibhiśca sahasraśaḥ |
vānarāṇāṃ sughorāṇāṃ śrīmatparivṛtā mahī || 69 ||
sā sma yāti divārātraṃ mahatī harivāhinī |
prahṛṣṭamuditāssenā sugrīveṇābhipālitāḥ || 70 ||
vānarāstvaritaṃ yānti sarve yuddhābhinandinaḥ |
pramokṣayiṣava ssītāṃ muhūrtaṃ kvāpi nāvasan || 71 ||
tataḥ pādapasambhādhaṃ nānāmṛgasamāyutāma |
sahyaparvatamāsedurmalayañca mahīdharam || 72 ||
kānanāni vicitrāṇi nadīḥ prasravaṇāni ca |
paśyannani yayau rāmassahyasya malayasya ca || 73 ||
campakāṃs tilakāmaḥ cūtān aśokān sindu vārakān |
tiniśān karavīrāmaḥ ca timiśān bhanjanti sma plavaṃ gamāḥ || 74 ||
aṅkolāṃśca karañcāṃśca plakṣanyagrodhatindukān |
jambukāmalakānnāpānbhajanti sma plavaṅgamāḥ || 75 ||
prastareṣu ca ramyeṣu vividhāḥ kānanadrumāḥ |
vāyuvegapracalitāḥ puṣpairavakiranti tān || 76 ||
mārutassukhasaṃsparśo vāti candanaśītalaḥ |
ṣaṭapadairanukūjadbhirvaneṣu madhugandhiṣu || 77 ||
adhikaṃ śailarājastu dhātubhissuvibhūṣitaḥ |
dhātubhyaḥprasṛto reṇurvāyuvega vighaṭṭitaḥ |
sumahadvānarānīkaṃ chādayāmāsa sarvataḥ || 78 ||
giriprastheṣu ramyeṣu sarvata sampra puṣpitāḥ |
ketakassinduvārāśca vāsantyaśca manoramāḥ || 79 ||
mādhavyo gandhapūrṇāśca kundagulmāśca puṣpitāḥ |
ciribilvā madhūkāśca vañjulā priyakāstathā || 80 ||
suphūrjakāstilakāścaiva nāgavṛkṣāśca puṣpitāḥ |
cūtāḥ pāṭalayakāścaiva kovidārāśca puṣpitāḥ || 81 ||
muculindārjunāścaiva śiṃśupāḥ kuṭajāstathā |
dhavā śśālmalayaścaiva raktāḥ kuravakāstathā || 82 ||
hintālāstiniśāścaiva cūrṇakā nīpakāstathā |
nīlāśokāśca varaṇā aṅkolāḥ padmakāstathā || 83 ||
plavamānaiḥ plavaṅgaistu sarve paryākulīkṛtām || 84 ||
vāpyastasmin girau śitāḥ palvalāni tathaiva ca |
cakravākānucaritāḥ kāraṇḍavaniṣevitāḥ || 85 ||
plavaiḥ krauñceśca saṅkīrṇā varāhamṛga sevitāḥ |
ṛkṣaistarakṣubhissimhaiśśārdūlaiśca bhayāvahaiḥ || 86 ||
vyālaiśca bahubhirbhīmai ssevyamānā ssamantataḥ |
padmaissaugandikaiḥ pullaiḥ kumudaiścotpalaistathā || 87 ||
vārijairvividhaiḥ puṣpai ramyāstatra jalāśayāḥ |
tasya sānuṣu kūjanti nānādvijagaṇāstathā || 88 ||
snātvā pītvodakānyatra jale krīḍanti vānarāḥ |
anyonyaṃ plāvayanti sma śailamāruhya vānarāḥ || 89 ||
phalānya mṛtagandhīni mūlāni kusumāni ca |
babhañjurvāstatra pādapānaṃ madotkaṭāḥ || 90 ||
droṇamātrapramāṇāni lambamānāni vānarāḥ |
yayuḥ pibanta hṛṣṭāste madhūni madhupiṅgalāḥ || 91 ||
pādapānavabhañjanto vikarṣanta stathā latāḥ |
vidhamanto girivarānprayayuḥ plavagarṣabhāḥ || 92 ||
vṛkṣebhyo'nye tu kapayo nadanto madhudarpitāḥ |
anye vṛkṣānprapadyante prapibantyapi cāpare || 93 ||
babhūva vasudhā taistu sampūrṇā hariyūthapaiḥ |
yathā kalamakedāraiḥ pakvairiva vasundarā || 94 ||
mahendramatha samprāpya rāmo rājīvalocanaḥ |
adhyārohanmahābāhuśśikharaṃ drumabhūṣitam || 95 ||
tataśśikharamāruhya rāmo daśarathātmajaḥ |
kūrmamīnasamākīrṇamapaśyatsalilākulam || 96 ||
te sahyaṃ samatikramya malayaṃ ca mahāgirim |
āsedurānupūrvyeṇa samudraṃ bhamanissvanam || 97 ||
avaruhya jagāmāśu velāvanamanuttamam |
rāmo ramayatāṃ śreṣṭa ssasugrīva ssalakṣmaṇaḥ || 98 ||
atha dhautopalatalāṃ toyaughai ssahasotthitaiḥ |
velāmāsādya vipulānrāmo vacanamabravīt || 99 ||
ete vayamanuprāptā ssugrīva varuṇālayam |
ihedānīṃ vicintā sāyā naḥ pūrvasamutthitā || 100 ||
ataḥ paramatīro'yaṃ sāgara ssaritāṃ patiḥ |
na cāyamanupāyena śakyastaritumarṇavaḥ || 101 ||
tadihaiva niveśo'stu mantraḥ prastūyatāmiha |
yathedaṃ vānarabalaṃ paraṃ pāramavāpnuyāt || 102 ||
itīva sa mahābāhussītāharaṇakarśitaḥ |
rāmassāgaramāsādya vāsamājñāpayattadā || 103 ||
sarvā ssenā niveśyantāṃ velāyāṃ haripuṅgava |
samprāpto mantrakālo nassāgarasyeha laṅghane || 104 ||
svāṃ svāṃ senāṃ samutsṛjya mā ca kaścitkuto vrajet |
gacchantu vānarāśśūrājñeyaṃ channaṃ bhayaṃ ca naḥ || 105 ||
rāmasya vacanaṃ śrutvā sugrīva ssahalakṣmaṇaḥ |
senāṃ niveśayatatīre sāgarasya drumāyute || 106 ||
virarāja samīpasthaṃ sāgarasya tu tadbalam |
madhupāṇḍujala śraśīmān dvitīya iva sāgaraḥ || 107 ||
velāvanamupāgamya tataste haripuṅgavāḥ |
niviṣṭāśca paraṃ pāraṃ kāṅkṣamāṇā mahodadheḥ || 108 ||
teṣāṃ niviśamānānāṃ sainyasannāhanissvanaḥ |
antardhāya mahānādamarṇavasya praśuśruve || 109 ||
sā vānarāṇāṃ dhvajinī sugrīveṇābhipālitā |
tridhā niviṣṭā mahatī rāmasyārthaparā'bhavat || 110 ||
sā mahārṇavamāsādya hṛṣṭā vānaravāhinī |
vāyuvegasamādhūtaṃ paśyamānā mahārṇavam || 111 ||
dūrapāramasambādhaṃ rakṣogaṇaniṣevitam |
paśyanto varuṇāvāsaṃ niṣedurhariyūthapāḥ || 112 ||
caṇḍanakragrāhaṃ ghoraṃ kṣapādau divasakṣye |
hasantamiva phenaughairnṛtyantamiva cormibhiḥ || 113 ||
candrodaye samudbhūtaṃ praticandrasamākulam |
caṇḍānilamahāgrāhaiḥ kīrṇaṃ timitimiṅgilaiḥ || 114 ||
dīptabhogairivākīrṇaṃ bhujaṅgairvaruṇālayam |
avagāḍhaṃ mahāsattvairnānāśailasamākulam |
sudurgaṃ durgamārgaṃ tamagādha masurālayam || 115 ||
makarairnāgabhogaiśca vigāḍhā vātalolitāḥ |
utpetuśca nipetuśca pravṛddhā jalarāśayaḥ || 116 ||
utpetuḥ ca nipetuḥ ca pravṛddhā jala rāśayaḥ |
agni cūrṇaṃ iva āviddhaṃ bhāskara ambu mano ragam || 117 ||
sāgaraṃ cāmbaraprakhyamambaraṃ sāgaropamam |
sāgaraṃ cāmbaraṃ ceti nirviśeṣa madṛśyata || 118 ||
sampṛktaṃ nabhasāpyambhassampṛktaṃ ca nabho'mbhasā |
tādṛgrūpeca dṛśyate tārāratnasamākule || 119 ||
samutpatitameghasya vīcimālākulasya ca |
viśeṣo na dvayorāsītsāgarasyāmbarasya ca || 120 ||
anyonyairāhatā ssaktā ssasvanurbhīmanissvanāḥ |
ūrmayassindhurājasya mahābherya ivāhave || 121 ||
ratnaugha jalasannādaṃ viṣaktamiva vāyunā |
utpatantamiva kruddhaṃ yādogaṇasamākulam || 122 ||
dadṛśuste mahotsāha vātāhatajalāśayam |
aniloddhūtamākāśe pravalganta mamivormibhiḥ || 123 ||
tato vismayamāpannā harayo dadṛśurharayastadā |
bhrāntormijālasannādaṃ pralolamiva sāgaram || 124 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe caturthassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in