𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌸𑌪𑍍𑌤𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑍇𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾𑌯𑌾𑌙𑍍𑌕𑍃𑌤𑌾𑌰𑍍𑌥𑍇𑌰𑌾𑌵𑌣𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑍇 ।
𑌰𑌾𑌘𑌵𑌮𑍍𑌪𑌰𑌿𑌵𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌤𑍁𑌰𑌕𑍍𑌷𑍁𑌰𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑌰𑍍𑌷𑌭𑌾𑌃 ॥ 1 ॥
𑌹𑌨𑍁𑌮𑌾𑌨𑌙𑍍𑌗𑌦𑍋𑌨𑍀𑌲𑌃𑌸𑍁𑌷𑍇𑌣𑌃𑌕𑍁𑌮𑍁𑌦𑍋𑌨𑌲𑌃 ।
𑌗𑌜𑍋𑌗𑌵𑌾𑌕𑍍𑌷𑍋𑌗𑌵𑌯𑌶𑍍𑌶𑌰𑌭𑍋𑌗𑌨𑍍𑌧𑌮𑌾𑌦𑌨𑌃 ॥ 2 ॥
𑌜𑌾𑌮𑍍𑌬𑌵𑌾𑌨𑍃𑌷𑌭𑌃𑌸𑍁𑌨𑍍𑌦𑍋𑌰𑌮𑍍𑌭𑌃𑌶𑌤𑌵𑌲𑌿𑌃𑌪𑍃𑌥𑍁𑌃 ।
𑌵𑍍𑌯𑍂𑌢𑌾𑌨𑍀𑌕𑌾𑌶𑍍𑌚𑌯𑌤𑍍𑌤𑌾𑌶𑍍𑌚𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌨𑌾𑌦𑌾𑌯𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 ॥ 3 ॥
𑌵𑍀𑌕𑍍𑌷𑌮𑌾𑌣𑌾𑌦𑌿𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿𑌰𑍍𑌯𑌗𑍂𑌰𑍍𑌧𑍍𑌵𑌞𑍍𑌚𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌃 ।
𑌤𑍃𑌣𑍇𑌷𑍍𑌵𑌪𑌿𑌚𑌚𑍇𑌷𑍍𑌟𑌤𑍍𑌸𑍁𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌇𑌤𑌿𑌮𑍇𑌨𑌿𑌰𑍇 ॥ 4 ॥
𑌰𑌾𑌵𑌣𑌶𑍍𑌚𑌾𑌪𑌿𑌸𑌮𑍍𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑍋𑌵𑌿𑌸𑍃𑌜𑍍𑌯𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌜𑌿𑌤𑌂𑌸𑍁𑌤𑌮𑍍 ।
𑌅𑌜𑍁𑌹𑌾𑌵𑌤𑌤𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌾𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑍀𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍀𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ॥ 5 ॥
𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌜𑌟𑌾𑌚𑍈𑌵𑌶𑌾𑌸𑌨𑌾𑌤𑍍𑌸𑌮𑍁𑌪𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌾𑌃 ।
𑌤𑌾𑌉𑌵𑌾𑌚𑌤𑌤𑍋𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑍋𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍀𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌧𑌮𑌃 ॥ 6 ॥
𑌹𑌤𑌾𑌵𑌿𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌜𑌿𑌤𑌾𑌖𑍍𑌯𑌾𑌤𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍍𑌯𑌾𑌰𑌾𑌮𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍗 ।
𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌕𑌨𑍍𑌤𑌤𑍍𑌸𑌮𑌾𑌰𑍋𑌪𑍍𑌯𑌦𑌰𑍍𑌶𑌯𑌧𑍍𑌵𑌂𑌹𑌤𑍗𑌰𑌣𑍇 ॥ 7 ॥
𑌯𑌦𑌾𑌶𑍍𑌰𑌯𑌾𑌦𑌵𑌷𑍍𑌟𑌬𑍍𑌧𑌾𑌮𑌾𑌮𑍁𑌪𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌤𑌿 ।
𑌸𑍋𑌽𑌸𑍍𑌯𑌾𑌭𑌰𑍍𑌤𑌾𑌸𑌹𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌾𑌨𑌿𑌹𑌤𑍋𑌰𑌣𑌮𑍂𑌰𑍍𑌧𑌨𑌿 ॥ 8 ॥
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌶𑌙𑍍𑌕𑌾𑌨𑌿𑌰𑍁𑌦𑍍𑌵𑌿𑌗𑍍𑌨𑌾𑌨𑌿𑌰𑌪𑍇𑌕𑍍𑌷𑌾𑌚𑌮𑍈𑌥𑌿𑌲𑍀 ।
𑌮𑌾𑌮𑍁𑌪𑌸𑍍𑌥𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑍇𑌸𑍀𑌤𑌾𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌭𑌰𑌣𑌭𑍂𑌷𑌿𑌤𑌾 ॥ 9 ॥
𑌅𑌦𑍍𑌯𑌕𑌾𑌲𑌵𑌶𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌂𑌰𑌣𑍇𑌰𑌾𑌮𑌂𑌸𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌮𑍍 ।
𑌅𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌵𑌿𑌨𑌿𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌾𑌸𑌾𑌚𑌾𑌨𑍍𑌯𑌾𑌙𑍍𑌗𑌤𑌿𑌮𑌪𑌶𑍍𑌯𑌤𑍀 ॥ 10 ॥
𑌨𑌿𑌰𑌪𑍇𑌕𑍍𑌷𑌾𑌵𑌿𑌶𑌾𑌲𑌾𑌕𑍍𑌷𑍀𑌮𑌾𑌮𑍁𑌪𑌸𑍍𑌥𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑍇𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍍 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌾𑌵𑌣𑌸𑍍𑌯𑌦𑍁𑌰𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ॥ 11 ॥
𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑌾𑌸𑍍𑌤𑌥𑍇𑌤𑍍𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾𑌜𑌗𑍍𑌮𑍁𑌰𑍍𑌵𑍈𑌯𑌤𑍍𑌰𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌕𑌮𑍍 ।
𑌤𑌤𑌃𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌕𑌮𑌾𑌦𑌾𑌯𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯𑍋𑌰𑌾𑌵𑌣𑌾𑌜𑍍𑌞𑌯𑌾 ॥ 12 ॥
𑌅𑌶𑍋𑌕𑌵𑌨𑌿𑌕𑌾𑌸𑍍𑌥𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌮𑍍𑌮𑍈𑌥𑌿𑌲𑍀𑌂𑌸𑌮𑍁𑌪𑌾𑌨𑌯𑌨𑍍 ।
𑌤𑌾𑌮𑌾𑌦𑌾𑌯𑌤𑍁𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯𑍋𑌭𑌰𑍍𑌤𑍃𑌶𑍋𑌕𑌪𑌰𑌾𑌜𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 13 ॥
𑌸𑍀𑌤𑌾𑌮𑌾𑌰𑍋𑌪𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸𑍁𑌰𑍍𑌵𑌿𑌮𑌾𑌨𑌮𑍍𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌕𑌨𑍍𑌤𑌦𑌾 ।
𑌤𑌤𑌃𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌕𑌮𑌾𑌰𑍋𑌪𑍍𑌯𑌸𑍀𑌤𑌾𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌜𑌟𑌯𑌾𑌸𑌹 ॥ 14 ॥
𑌜𑌗𑍍𑌮𑍁𑌰𑍍𑌦𑌰𑍍𑌶𑌯𑌿𑌤𑍁𑌨𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯𑍈𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯𑍋𑌰𑌾𑌮𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍗 ।
𑌰𑌾𑌵𑌣𑍋𑌽𑌕𑌾𑌰𑌯𑌲𑍍𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾𑌮𑍍𑌪𑌤𑌾𑌕𑌾𑌧𑍍𑌵𑌜𑌮𑌾𑌲𑌿𑌨𑍀𑌮𑍍 ॥ 15 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌾𑌘𑍋𑌷𑌯𑌤𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌶𑍍𑌚𑌲𑌙𑍍𑌕𑌾𑌯𑌾𑌂𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍇𑌶𑍍𑌵𑌰𑌃 ।
𑌰𑌾𑌘𑌵𑍋𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵𑌹𑌤𑌾𑌵𑌿𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌜𑌿𑌤𑌾𑌰𑌣𑍇 ॥ 16 ॥
𑌵𑌿𑌮𑌾𑌨𑍇𑌨𑌾𑌪𑌿𑌗𑌤𑍍𑌵𑌾𑌤𑍁𑌸𑍀𑌤𑌾𑌤𑍍𑌰𑌿𑌜𑌟𑌯𑌾𑌸𑌹 ।
𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌣𑌾𑌨𑍍𑌤𑍁𑌸𑌰𑍍𑌵𑌂𑌸𑍈𑌨𑍍𑌯𑌨𑍍𑌨𑌿𑌪𑌾𑌤𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 17 ॥
𑌪𑍍𑌰𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌮𑌨𑌸𑌶𑍍𑌚𑌾𑌪𑌿𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶𑌪𑌿𑌶𑌿𑌤𑌾𑌶𑌨𑌾𑌨𑍍 ।
𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌾𑌤𑌿𑌦𑍁𑌃𑌖𑌾𑌰𑍍𑌤𑌾𑌨𑍍𑌰𑌾𑌮𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌪𑌾𑌰𑍍𑌶𑍍𑌵𑌤𑌃 ॥ 18 ॥
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌸𑍀𑌤𑌾𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶𑍋𑌭𑍗𑌶𑌯𑌾𑌨𑍗𑌶𑌰𑌤𑌲𑍍𑌪𑌗𑍗 ।
𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌞𑍍𑌚𑌾𑌪𑌿𑌰𑌾𑌮𑌞𑍍𑌚𑌵𑌿𑌸𑌞𑍍𑌜𑍍𑌞𑍗𑌶𑌰𑌪𑍀𑌡𑌿𑌤𑍗 ॥ 19 ॥
𑌵𑌿𑌧𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑌕𑌵𑌚𑍗𑌵𑍀𑌰𑍗𑌵𑌿𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌦𑍍𑌧𑌶𑌰𑌾𑌸𑌨𑍗 ।
𑌸𑌾𑌯𑌕𑍈𑌚𑌶𑌿𑌨𑍍𑌨𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌙𑍍𑌗𑍗𑌶𑌰𑌸𑍍𑌤𑌮𑍍𑌬𑌮𑌯𑍗𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑍗 ॥ 20 ॥
𑌤𑍗𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌵𑌾𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑍗𑌤𑌤𑍍𑌰𑌪𑍍𑌰𑌵𑍀𑌰𑍗𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌰𑍍𑌷𑌭𑍗 ।
𑌶𑌯𑌾𑌨𑍗𑌪𑍁𑌣𑍍𑌡𑌰𑍀𑌕𑌾𑌕𑍍𑌷𑍗𑌕𑍁𑌮𑌾𑌰𑌾𑌵𑌿𑌵𑌪𑌾𑌵𑌕𑍀 ॥ 21 ॥
𑌶𑌰𑌤𑌲𑍍𑌪𑌗𑌤𑍗𑌵𑍀𑌰𑍗𑌤𑌥𑌾𑌭𑍂𑌤𑌾𑌨𑌰𑌰𑍍𑌷𑌭𑍗 ।
𑌦𑍁𑌃𑌖𑌾𑌰𑍍𑌤𑌾𑌕𑌰𑍁𑌣𑌂𑌸𑍀𑌤𑌾𑌸𑍁𑌭𑍃𑌶𑌂𑌵𑌿𑌲𑌲𑌾𑌪𑌹 ॥ 22 ॥
𑌭𑌰𑍍𑌤𑌾𑌰𑌮𑌨𑌵𑌦𑍍𑌯𑌾𑌙𑍍𑌗𑍀𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌞𑍍𑌚𑌾𑌸𑌿𑌤𑍇𑌕𑍍𑌷𑌣𑌾 ।
𑌪𑍍𑌰𑍇𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌪𑌾𑌂𑌸𑍁𑌷𑍁𑌚𑍇𑌷𑍍𑌟𑌨𑍍𑌤𑍗𑌰𑍁𑌰𑍋𑌦𑌜𑌨𑌕𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌾 ॥ 23 ॥
𑌸𑌬𑌾𑌷𑍍𑌪𑌶𑍋𑌕𑌾𑌭𑌿𑌹𑌤𑌾𑌸𑌮𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌤𑍗𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑌰𑍗𑌦𑍇𑌵𑌸𑌮𑌪𑍍𑌰𑌭𑌾𑌵𑍗 ।
𑌵𑌿𑌤𑌰𑍍𑌕𑌯𑌨𑍍𑌤𑍀𑌨𑌿𑌧𑌨𑌨𑍍𑌤𑌯𑍋𑌸𑍍𑌸𑌾𑌦𑍁𑌃𑌖𑌾𑌨𑍍𑌵𑌿𑌤𑌾𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌮𑌿𑌦𑌞𑍍𑌜𑌗𑌾𑌦 ॥ 24 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌸𑌪𑍍𑌤𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha saptacatvāriṃśassargaḥ |
pratipraviṣṭelaṅkāyāṅkṛtārtherāvaṇātmaje |
rāghavamparivāryārturakṣurvānararṣabhāḥ || 1 ||
hanumānaṅgadonīlaḥsuṣeṇaḥkumudonalaḥ |
gajogavākṣogavayaśśarabhogandhamādanaḥ || 2 ||
jāmbavānṛṣabhaḥsundorambhaḥśatavaliḥpṛthuḥ |
vyūḍhānīkāścayattāścadrumānādāyasarvataḥ || 3 ||
vīkṣamāṇādiśassarvāstiryagūrdhvañcavānarāḥ |
tṛṇeṣvapicaceṣṭatsurākṣasāitimenire || 4 ||
rāvaṇaścāpisamhṛṣṭovisṛjyendrajitaṃsutam |
ajuhāvatatassītākṣiṇīrākṣasīstadā || 5 ||
rākṣasyastrijaṭācaivaśāsanātsamupasthitāḥ |
tāuvācatatohṛṣṭorākṣasīrākṣasādhamaḥ || 6 ||
hatāvindrajitākhyātavaidehyārāmalakṣmaṇau |
puṣpakantatsamāropyadarśayadhvaṃhatauraṇe || 7 ||
yadāśrayādavaṣṭabdhāmāmupatiṣṭhati |
so'syābhartāsahabhrātrānihatoraṇamūrdhani || 8 ||
nirviśaṅkānirudvignānirapekṣācamaithilī |
māmupasthāsyatesītāsarvābharaṇabhūṣitā || 9 ||
adyakālavaśamprāptaṃraṇerāmaṃsalakṣmaṇam |
avekṣyavinivṛttāsācānyāṅgatimapaśyatī || 10 ||
nirapekṣāviśālākṣīmāmupasthāsyatesvayam |
tasyatadvacanaṃśrutvārāvaṇasyadurātmanaḥ || 11 ||
rākṣasyastāstathetyuktvājagmurvaiyatrapuṣpakam |
tataḥpuṣpakamādāyarākṣasyorāvaṇājñayā || 12 ||
aśokavanikāsthāntāmmaithilīṃsamupānayan |
tāmādāyaturākṣasyobhartṛśokaparājitām || 13 ||
sītāmāropayāmāsurvimānampuṣpakantadā |
tataḥpuṣpakamāropyasītāntrijaṭayāsaha || 14 ||
jagmurdarśayituntasyairākṣasyorāmalakṣmaṇau |
rāvaṇo'kārayallaṅkāmpatākādhvajamālinīm || 15 ||
prāghoṣayatahṛṣṭaścalaṅkāyāṃrākṣaseśvaraḥ |
rāghavolakṣmaṇaścaivahatāvindrajitāraṇe || 16 ||
vimānenāpigatvātusītātrijaṭayāsaha |
dadarśavānarāṇāntusarvaṃsainyannipātitam || 17 ||
prahṛṣṭamanasaścāpidadarśapiśitāśanān |
vānarāṃścātiduḥkhārtānrāmalakṣmaṇapārśvataḥ || 18 ||
tatassītādadarśobhauśayānauśaratalpagau |
lakṣmaṇañcāpirāmañcavisañjñauśarapīḍitau || 19 ||
vidhvastakavacauvīrauvipraviddhaśarāsanau |
sāyakaicaśinnasarvāṅgauśarastambamayaukṣitau || 20 ||
taudṛṣṭavābhrātarautatrapravīraupuruṣarṣabhau |
śayānaupuṇḍarīkākṣaukumārāvivapāvakī || 21 ||
śaratalpagatauvīrautathābhūtānararṣabhau |
duḥkhārtākaruṇaṃsītāsubhṛśaṃvilalāpaha || 22 ||
bhartāramanavadyāṅgīlakṣmaṇañcāsitekṣaṇā |
prekṣyapāṃsuṣuceṣṭantaururodajanakātmajā || 23 ||
sabāṣpaśokābhihatāsamīkṣyataubhrātaraudevasamaprabhāvau |
vitarkayantīnidhanantayossāduḥkhānvitāvākyamidañjagāda || 24 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe saptacatvāriṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ सप्तचत्वारिंशस्सर्गः ।
प्रतिप्रविष्टेलङ्कायाङ्कृतार्थेरावणात्मजे ।
राघवम्परिवार्यार्तुरक्षुर्वानरर्षभाः ॥ 1 ॥
हनुमानङ्गदोनीलःसुषेणःकुमुदोनलः ।
गजोगवाक्षोगवयश्शरभोगन्धमादनः ॥ 2 ॥
जाम्बवानृषभःसुन्दोरम्भःशतवलिःपृथुः ।
व्यूढानीकाश्चयत्ताश्चद्रुमानादायसर्वतः ॥ 3 ॥
वीक्षमाणादिशस्सर्वास्तिर्यगूर्ध्वञ्चवानराः ।
तृणेष्वपिचचेष्टत्सुराक्षसाइतिमेनिरे ॥ 4 ॥
रावणश्चापिसम्हृष्टोविसृज्येन्द्रजितंसुतम् ।
अजुहावततस्सीताक्षिणीराक्षसीस्तदा ॥ 5 ॥
राक्षस्यस्त्रिजटाचैवशासनात्समुपस्थिताः ।
ताउवाचततोहृष्टोराक्षसीराक्षसाधमः ॥ 6 ॥
हताविन्द्रजिताख्यातवैदेह्यारामलक्ष्मणौ ।
पुष्पकन्तत्समारोप्यदर्शयध्वंहतौरणे ॥ 7 ॥
यदाश्रयादवष्टब्धामामुपतिष्ठति ।
सोऽस्याभर्तासहभ्रात्रानिहतोरणमूर्धनि ॥ 8 ॥
निर्विशङ्कानिरुद्विग्नानिरपेक्षाचमैथिली ।
मामुपस्थास्यतेसीतासर्वाभरणभूषिता ॥ 9 ॥
अद्यकालवशम्प्राप्तंरणेरामंसलक्ष्मणम् ।
अवेक्ष्यविनिवृत्तासाचान्याङ्गतिमपश्यती ॥ 10 ॥
निरपेक्षाविशालाक्षीमामुपस्थास्यतेस्वयम् ।
तस्यतद्वचनंश्रुत्वारावणस्यदुरात्मनः ॥ 11 ॥
राक्षस्यस्तास्तथेत्युक्त्वाजग्मुर्वैयत्रपुष्पकम् ।
ततःपुष्पकमादायराक्षस्योरावणाज्ञया ॥ 12 ॥
अशोकवनिकास्थान्ताम्मैथिलींसमुपानयन् ।
तामादायतुराक्षस्योभर्तृशोकपराजिताम् ॥ 13 ॥
सीतामारोपयामासुर्विमानम्पुष्पकन्तदा ।
ततःपुष्पकमारोप्यसीतान्त्रिजटयासह ॥ 14 ॥
जग्मुर्दर्शयितुन्तस्यैराक्षस्योरामलक्ष्मणौ ।
रावणोऽकारयल्लङ्काम्पताकाध्वजमालिनीम् ॥ 15 ॥
प्राघोषयतहृष्टश्चलङ्कायांराक्षसेश्वरः ।
राघवोलक्ष्मणश्चैवहताविन्द्रजितारणे ॥ 16 ॥
विमानेनापिगत्वातुसीतात्रिजटयासह ।
ददर्शवानराणान्तुसर्वंसैन्यन्निपातितम् ॥ 17 ॥
प्रहृष्टमनसश्चापिददर्शपिशिताशनान् ।
वानरांश्चातिदुःखार्तान्रामलक्ष्मणपार्श्वतः ॥ 18 ॥
ततस्सीताददर्शोभौशयानौशरतल्पगौ ।
लक्ष्मणञ्चापिरामञ्चविसञ्ज्ञौशरपीडितौ ॥ 19 ॥
विध्वस्तकवचौवीरौविप्रविद्धशरासनौ ।
सायकैचशिन्नसर्वाङ्गौशरस्तम्बमयौक्षितौ ॥ 20 ॥
तौदृष्टवाभ्रातरौतत्रप्रवीरौपुरुषर्षभौ ।
शयानौपुण्डरीकाक्षौकुमाराविवपावकी ॥ 21 ॥
शरतल्पगतौवीरौतथाभूतानरर्षभौ ।
दुःखार्ताकरुणंसीतासुभृशंविललापह ॥ 22 ॥
भर्तारमनवद्याङ्गीलक्ष्मणञ्चासितेक्षणा ।
प्रेक्ष्यपांसुषुचेष्टन्तौरुरोदजनकात्मजा ॥ 23 ॥
सबाष्पशोकाभिहतासमीक्ष्यतौभ्रातरौदेवसमप्रभावौ ।
वितर्कयन्तीनिधनन्तयोस्सादुःखान्वितावाक्यमिदञ्जगाद ॥ 24 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे सप्तचत्वारिंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha saptacatvāriṃśassargaḥ |
pratipraviṣṭelaṅkāyāṅkṛtārtherāvaṇātmaje |
rāghavamparivāryārturakṣurvānararṣabhāḥ || 1 ||
hanumānaṅgadonīlaḥsuṣeṇaḥkumudonalaḥ |
gajogavākṣogavayaśśarabhogandhamādanaḥ || 2 ||
jāmbavānṛṣabhaḥsundorambhaḥśatavaliḥpṛthuḥ |
vyūḍhānīkāścayattāścadrumānādāyasarvataḥ || 3 ||
vīkṣamāṇādiśassarvāstiryagūrdhvañcavānarāḥ |
tṛṇeṣvapicaceṣṭatsurākṣasāitimenire || 4 ||
rāvaṇaścāpisamhṛṣṭovisṛjyendrajitaṃsutam |
ajuhāvatatassītākṣiṇīrākṣasīstadā || 5 ||
rākṣasyastrijaṭācaivaśāsanātsamupasthitāḥ |
tāuvācatatohṛṣṭorākṣasīrākṣasādhamaḥ || 6 ||
hatāvindrajitākhyātavaidehyārāmalakṣmaṇau |
puṣpakantatsamāropyadarśayadhvaṃhatauraṇe || 7 ||
yadāśrayādavaṣṭabdhāmāmupatiṣṭhati |
so'syābhartāsahabhrātrānihatoraṇamūrdhani || 8 ||
nirviśaṅkānirudvignānirapekṣācamaithilī |
māmupasthāsyatesītāsarvābharaṇabhūṣitā || 9 ||
adyakālavaśamprāptaṃraṇerāmaṃsalakṣmaṇam |
avekṣyavinivṛttāsācānyāṅgatimapaśyatī || 10 ||
nirapekṣāviśālākṣīmāmupasthāsyatesvayam |
tasyatadvacanaṃśrutvārāvaṇasyadurātmanaḥ || 11 ||
rākṣasyastāstathetyuktvājagmurvaiyatrapuṣpakam |
tataḥpuṣpakamādāyarākṣasyorāvaṇājñayā || 12 ||
aśokavanikāsthāntāmmaithilīṃsamupānayan |
tāmādāyaturākṣasyobhartṛśokaparājitām || 13 ||
sītāmāropayāmāsurvimānampuṣpakantadā |
tataḥpuṣpakamāropyasītāntrijaṭayāsaha || 14 ||
jagmurdarśayituntasyairākṣasyorāmalakṣmaṇau |
rāvaṇo'kārayallaṅkāmpatākādhvajamālinīm || 15 ||
prāghoṣayatahṛṣṭaścalaṅkāyāṃrākṣaseśvaraḥ |
rāghavolakṣmaṇaścaivahatāvindrajitāraṇe || 16 ||
vimānenāpigatvātusītātrijaṭayāsaha |
dadarśavānarāṇāntusarvaṃsainyannipātitam || 17 ||
prahṛṣṭamanasaścāpidadarśapiśitāśanān |
vānarāṃścātiduḥkhārtānrāmalakṣmaṇapārśvataḥ || 18 ||
tatassītādadarśobhauśayānauśaratalpagau |
lakṣmaṇañcāpirāmañcavisañjñauśarapīḍitau || 19 ||
vidhvastakavacauvīrauvipraviddhaśarāsanau |
sāyakaicaśinnasarvāṅgauśarastambamayaukṣitau || 20 ||
taudṛṣṭavābhrātarautatrapravīraupuruṣarṣabhau |
śayānaupuṇḍarīkākṣaukumārāvivapāvakī || 21 ||
śaratalpagatauvīrautathābhūtānararṣabhau |
duḥkhārtākaruṇaṃsītāsubhṛśaṃvilalāpaha || 22 ||
bhartāramanavadyāṅgīlakṣmaṇañcāsitekṣaṇā |
prekṣyapāṃsuṣuceṣṭantaururodajanakātmajā || 23 ||
sabāṣpaśokābhihatāsamīkṣyataubhrātaraudevasamaprabhāvau |
vitarkayantīnidhanantayossāduḥkhānvitāvākyamidañjagāda || 24 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe saptacatvāriṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.