4.9 ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧಾಕಾಣ್ಡ - ನವಮ ಸರ್ಗಃ

4.9 Kishkindhakanda - Navama Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Kannada script
📄 Download PDF
ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧಾಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ನವಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ವಾಲೀ ನಾಮ ಮಮ ಭ್ರಾತಾ ಜ್ಯೇಷ್ಠಶ್ಶತ್ರುನಿಷೂದನಃ ।
ಪಿತುರ್ಬಹುಮತೋ ನಿತ್ಯಂ ಮಮಾಪಿ ಚ ತಥಾ ಪುರಾ ॥ 1 ॥
ಪಿತರ್ಯುಪರತೇಽಸ್ಮಾಕಂ ಜ್ಯೇಷ್ಠೋಽಯಮಿತಿ ಮನ್ತ್ರಿಭಿಃ ।
ಕಪೀನಾಮೀಶ್ವರೋ ರಾಜ್ಯೇ ಕೃತಃ ಪರಮಸಮ್ಮತಃ ॥ 2 ॥
ರಾಜ್ಯಂ ಪ್ರಶಾಸತಸ್ತಸ್ಯ ಪಿತೃಪೈತಾಮಹಂ ಮಹತ್ ।
ಅಹಂ ಸರ್ವೇಷು ಕಾಲೇಷು ಪ್ರಣತಃ ಪ್ರೇಷ್ಯವತ್ ಸ್ಥಿತಃ ॥ 3 ॥
ಮಾಯಾವೀ ನಾಮ ತೇಜಸ್ವೀ ಪೂರ್ವಜೋ ದುನ್ದುಭೇಃ ಸುತಃ ।
ತೇನ ತಸ್ಯ ಮಹದ್ವೈರಂ ಸ್ತ್ರೀಕೃತಂ ವಿಶ್ಶ್ರುತಂ ಪುರಾ ॥ 4 ॥
ಸ ತು ಸುಪ್ತಜನೇ ರಾತ್ರೌ ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧಾದ್ವಾರಮಾಗತಃ ।
ನರ್ದತಿ ಸ್ಮ ಸುಸಂರಬ್ಧೋ ವಾಲಿನಂ ಚಾಹ್ವಯದ್ರಣೇ ॥ 5 ॥
ಪ್ರಸುಪ್ತಸ್ತು ಮಮ ಭ್ರಾತಾ ನರ್ದಿತಂ ಭೈರವಸ್ವನಮ್ ।
ಶ್ರುತ್ವಾ ನ ಮಮೃಷೇ ವಾಲೀ ನಿಷ್ಪಪಾತ ಜವಾತ್ತದಾ ॥ 6 ॥
ಸ ತು ವೈ ನಿಸ್ಸೃತಃ ಕ್ರೋಧಾತ್ತಂ ಹನ್ತುಮಸುರೋತ್ತಮಮ್ ।
ವಾರ್ಯಮಾಣಸ್ತತ ಸ್ತ್ರೀಭಿರ್ಮಯಾ ಚ ಪ್ರಣತಾತ್ಮನಾ ॥ 7 ॥
ಸ ತು ನಿರ್ಧೂಯ ತಾಃ ಸರ್ವಾ ನಿರ್ಜಗಾಮ ಮಹಾಬಲಃ ।
ತತೋಽಹಮಪಿ ಸೌಹಾರ್ದಾನ್ನಿಸ್ಸೃತೋ ವಾಲಿನಾ ಸಹ ॥ 8 ॥
ಸ ತು ಮೇ ಭ್ರಾತರಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮಾಂ ಚ ದೂರಾದವಸ್ಥಿತಮ್ ।
ಅಸುರೋ ಜಾತಸನ್ತ್ರಾಸಃ ಪ್ರದುದ್ರಾವ ತತೋ ಭೃಶಮ್ ॥ 9 ॥
ತಸ್ಮಿನ್ ದ್ರವತಿ ಸನ್ತ್ರಸ್ತೇ ಹ್ಯಾವಾಂ ದ್ರುತತರಂ ಗತೌ ।
ಪ್ರಕಾಶಶ್ಚ ಕೃತೋ ಮಾರ್ಗಶ್ಚನ್ದ್ರೇಣೋದ್ಗಚ್ಛತಾ ತದಾ ॥ 10 ॥
ಸ ತೃಣೈರಾವೃತಂ ದುರ್ಗಂ ಧರಣ್ಯಾ ವಿವರಂ ಮಹತ್ ।
ಪ್ರವಿವೇಶಾಸುರೋ ವೇಗಾದಾವಾಮಾಸಾದ್ಯ ವಿಷ್ಠಿತೌ ॥ 11 ॥
ತಂ ಪ್ರವಿಷ್ಟಂ ರಿಪುಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಬಿಲಂ ರೋಷವಶಂ ಗತಃ ।
ಮಾಮುವಾಚ ತದಾ ವಾಲೀ ವಚನಂ ಕ್ಷುಭಿತೇನ್ದ್ರಿಯಃ ॥ 12 ॥
ಇಹ ತ್ವಂ ತಿಷ್ಠ ಸುಗ್ರೀವ ಬಿಲದ್ವಾರಿ ಸಮಾಹಿತಃ ।
ಯಾವತ್ತತ್ರ ಪ್ರವಿಶ್ಯಾಹಂ ನಿಹನ್ಮಿ ಸಹಸಾ ರಿಪುಮ್ ॥ 13 ॥
ಮಯಾ ತ್ವೇತದ್ವಚಶ್ಶ್ರುತ್ವಾ ಯಾಚಿತಸ್ಸ ಪರನ್ತಪಃ ।
ಶಾಪಯಿತ್ವಾ ತು ಮಾಂ ಪದ್ಭ್ಯಾಂ ಪ್ರವಿವೇಶ ಬಿಲಂ ಮಹತ್ ॥ 14 ॥
ತಸ್ಯ ಪ್ರವಿಷ್ಟಸ್ಯ ಬಿಲಂ ಸಾಗ್ರಸ್ಸಂವತ್ಸರೋ ಗತಃ ।
ಸ್ಥಿತಸ್ಯ ಮಮ ಬಿಲದ್ವಾರಿ ಸ ಕಾಲೋ ವ್ಯತ್ಯವರ್ತತ ॥ 15 ॥
ಅಹಂ ತು ನಷ್ಟಂ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ತಂ ಸ್ನೇಹಾದಾಗತಸಮ್ಭ್ರಮಃ ।
ಭ್ರಾತರಂ ನ ಚ ಪಶ್ಯಾಮಿ ಪಾಪಾಶಙ್ಕಿ ಚ ಮೇ ಮನಃ ॥ 16 ॥
ಅಥ ದೀರ್ಘಸ್ಯ ಕಾಲಸ್ಯ ಬಿಲಾತ್ತಸ್ಮಾದ್ವಿನಿಸ್ಸೃತಮ್ ।
ಸಫೇನಂ ರುಧಿರಂ ರಕ್ತಮಹಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸುದುಃಖಿತಃ ॥ 17 ॥
ನರ್ದತಾಮಸುರಾಣಾಂ ಚ ಧ್ವನಿರ್ಮೇ ಶ್ರೋತ್ರಮಾಗತಃ ।
ನಿರಸ್ತಸ್ಯ ಚ ಸಙ್ಗ್ರಾಮೇ ಕ್ರೋಶತೋನಿಸ್ಸ್ವನೋ ಗುರೋಃ ॥ 18 ॥
ಅಹಂ ತ್ವವಗತೋ ಬುದ್ಧ್ಯಾ ಚಿಹ್ನೈಸ್ತೈರ್ಭ್ರಾತರಂ ಹತಮ್ ।
ಪಿಧಾಯ ಚ ಬಿಲದ್ವಾರಂ ಶಿಲಯಾ ಗಿರಿಮಾತ್ರಯಾ ॥ 19 ॥
ಶೋಕಾರ್ತಶ್ಚೋದಕಂ ಕೃತ್ವಾ ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧಾಮಾಗತಸ್ಸಖೇ ।
ಗೂಹಮಾನಸ್ಯ ಮೇ ತತ್ತ್ವಂ ಯತ್ನತೋ ಮನ್ತ್ರಿಭಿಶ್ಶ್ರುತಮ್ ॥ 20 ॥
ತತೋಽಹಂ ತೈಸ್ಸಮಾಗಮ್ಯ ಸಮ್ಮತೈರಭಿಷೇಚಿತಃ ।
ರಾಜ್ಯಂ ಪ್ರಶಾಸತಸ್ತಸ್ಯ ನ್ಯಾಯತೋ ಮಮ ರಾಘವ ॥ 21 ॥
ಆಜಗಾಮ ರಿಪುಂ ಹತ್ವಾ ವಾಲೀ ತಮಸುರೋತ್ತಮಮ್ ।
ಅಭಿಷಿಕ್ತಂ ತು ಮಾಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ವಾಲೀ ಸಂರಕ್ತಲೋಚನಃ ।
ಮದೀಯಾನ್ಮನ್ತ್ರಿಣೋ ಬದ್ಧ್ವಾ ಪರುಷಂ ವಾಕ್ಯಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 22 ॥
ನಿಗ್ರಹೇಽಪಿ ಸಮರ್ಥಸ್ಯ ತಂ ಪಾಪಂ ಪ್ರತಿ ರಾಘವ ।
ನ ಪ್ರಾವರ್ತತ ಮೇ ಬುದ್ಧಿರ್ಭ್ರಾತುರ್ಗೌರವಯನ್ತ್ರಿತಾ ॥ 23 ॥
ಹತ್ವಾ ಶತ್ರುಂ ಸ ಮೇ ಭ್ರಾತಾ ಪ್ರವಿವೇಶ ಪುರಂ ತದಾ ॥ 24 ॥
ಮಾನಯಂಸ್ತಂ ಮಹಾತ್ಮಾನಂ ಯಥಾವಚ್ಚಾಭ್ಯವಾದಯಮ್ ।
ಉಕ್ತಾಶ್ಚ ನಾಶಿಷಸ್ತೇನ ಸನ್ತುಷ್ಟೇನಾನ್ತರಾತ್ಮನಾ ॥ 25 ॥
ನತ್ವಾ ಪಾದಾವಹಂ ತಸ್ಯ ಮಕುಟೇನಾಸ್ಪೃಶಂ ಪ್ರಭೋ ಅಪಿ ವಾಲೀ ಮಮ ಕ್ರೋಧಾನ್ನ ಪ್ರಸಾದಂ ಚಕಾರ ಸಃ ॥ 26 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧಾಕಾಣ್ಡೇ ನವಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha navamassargaḥ |
vālī nāma mama bhrātā jyeṣṭhaśśatruniṣūdanaḥ |
piturbahumato nityaṃ mamāpi ca tathā purā || 1 ||
pitaryuparate'smākaṃ jyeṣṭho'yamiti mantribhiḥ |
kapīnāmīśvaro rājye kṛtaḥ paramasammataḥ || 2 ||
rājyaṃ praśāsatastasya pitṛpaitāmahaṃ mahat |
ahaṃ sarveṣu kāleṣu praṇataḥ preṣyavat sthitaḥ || 3 ||
māyāvī nāma tejasvī pūrvajo dundubheḥ sutaḥ |
tena tasya mahadvairaṃ strīkṛtaṃ viśśrutaṃ purā || 4 ||
sa tu suptajane rātrau kiṣkindhādvāramāgataḥ |
nardati sma susaṃrabdho vālinaṃ cāhvayadraṇe || 5 ||
prasuptastu mama bhrātā narditaṃ bhairavasvanam |
śrutvā na mamṛṣe vālī niṣpapāta javāttadā || 6 ||
sa tu vai nissṛtaḥ krodhāttaṃ hantumasurottamam |
vāryamāṇastata strībhirmayā ca praṇatātmanā || 7 ||
sa tu nirdhūya tāḥ sarvā nirjagāma mahābalaḥ |
tato'hamapi sauhārdānnissṛto vālinā saha || 8 ||
sa tu me bhrātaraṃ dṛṣṭvā māṃ ca dūrādavasthitam |
asuro jātasantrāsaḥ pradudrāva tato bhṛśam || 9 ||
tasmin dravati santraste hyāvāṃ drutataraṃ gatau |
prakāśaśca kṛto mārgaścandreṇodgacchatā tadā || 10 ||
sa tṛṇairāvṛtaṃ durgaṃ dharaṇyā vivaraṃ mahat |
praviveśāsuro vegādāvāmāsādya viṣṭhitau || 11 ||
taṃ praviṣṭaṃ ripuṃ dṛṣṭvā bilaṃ roṣavaśaṃ gataḥ |
māmuvāca tadā vālī vacanaṃ kṣubhitendriyaḥ || 12 ||
iha tvaṃ tiṣṭha sugrīva biladvāri samāhitaḥ |
yāvattatra praviśyāhaṃ nihanmi sahasā ripum || 13 ||
mayā tvetadvacaśśrutvā yācitassa parantapaḥ |
śāpayitvā tu māṃ padbhyāṃ praviveśa bilaṃ mahat || 14 ||
tasya praviṣṭasya bilaṃ sāgrassaṃvatsaro gataḥ |
sthitasya mama biladvāri sa kālo vyatyavartata || 15 ||
ahaṃ tu naṣṭaṃ jñātvā taṃ snehādāgatasambhramaḥ |
bhrātaraṃ na ca paśyāmi pāpāśaṅki ca me manaḥ || 16 ||
atha dīrghasya kālasya bilāttasmādvinissṛtam |
saphenaṃ rudhiraṃ raktamahaṃ dṛṣṭvā suduḥkhitaḥ || 17 ||
nardatāmasurāṇāṃ ca dhvanirme śrotramāgataḥ |
nirastasya ca saṅgrāme krośatonissvano guroḥ || 18 ||
ahaṃ tvavagato buddhyā cihnaistairbhrātaraṃ hatam |
pidhāya ca biladvāraṃ śilayā girimātrayā || 19 ||
śokārtaścodakaṃ kṛtvā kiṣkindhāmāgatassakhe |
gūhamānasya me tattvaṃ yatnato mantribhiśśrutam || 20 ||
tato'haṃ taissamāgamya sammatairabhiṣecitaḥ |
rājyaṃ praśāsatastasya nyāyato mama rāghava || 21 ||
ājagāma ripuṃ hatvā vālī tamasurottamam |
abhiṣiktaṃ tu māṃ dṛṣṭvā vālī saṃraktalocanaḥ |
madīyānmantriṇo baddhvā paruṣaṃ vākyamabravīt || 22 ||
nigrahe'pi samarthasya taṃ pāpaṃ prati rāghava |
na prāvartata me buddhirbhrāturgauravayantritā || 23 ||
hatvā śatruṃ sa me bhrātā praviveśa puraṃ tadā || 24 ||
mānayaṃstaṃ mahātmānaṃ yathāvaccābhyavādayam |
uktāśca nāśiṣastena santuṣṭenāntarātmanā || 25 ||
natvā pādāvahaṃ tasya makuṭenāspṛśaṃ prabho api vālī mama krodhānna prasādaṃ cakāra saḥ || 26 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe navamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे किष्किन्धाकाण्डम् ।
अथ नवमस्सर्गः ।
वाली नाम मम भ्राता ज्येष्ठश्शत्रुनिषूदनः ।
पितुर्बहुमतो नित्यं ममापि च तथा पुरा ॥ 1 ॥
पितर्युपरतेऽस्माकं ज्येष्ठोऽयमिति मन्त्रिभिः ।
कपीनामीश्वरो राज्ये कृतः परमसम्मतः ॥ 2 ॥
राज्यं प्रशासतस्तस्य पितृपैतामहं महत् ।
अहं सर्वेषु कालेषु प्रणतः प्रेष्यवत् स्थितः ॥ 3 ॥
मायावी नाम तेजस्वी पूर्वजो दुन्दुभेः सुतः ।
तेन तस्य महद्वैरं स्त्रीकृतं विश्श्रुतं पुरा ॥ 4 ॥
स तु सुप्तजने रात्रौ किष्किन्धाद्वारमागतः ।
नर्दति स्म सुसंरब्धो वालिनं चाह्वयद्रणे ॥ 5 ॥
प्रसुप्तस्तु मम भ्राता नर्दितं भैरवस्वनम् ।
श्रुत्वा न ममृषे वाली निष्पपात जवात्तदा ॥ 6 ॥
स तु वै निस्सृतः क्रोधात्तं हन्तुमसुरोत्तमम् ।
वार्यमाणस्तत स्त्रीभिर्मया च प्रणतात्मना ॥ 7 ॥
स तु निर्धूय ताः सर्वा निर्जगाम महाबलः ।
ततोऽहमपि सौहार्दान्निस्सृतो वालिना सह ॥ 8 ॥
स तु मे भ्रातरं दृष्ट्वा मां च दूरादवस्थितम् ।
असुरो जातसन्त्रासः प्रदुद्राव ततो भृशम् ॥ 9 ॥
तस्मिन् द्रवति सन्त्रस्ते ह्यावां द्रुततरं गतौ ।
प्रकाशश्च कृतो मार्गश्चन्द्रेणोद्गच्छता तदा ॥ 10 ॥
स तृणैरावृतं दुर्गं धरण्या विवरं महत् ।
प्रविवेशासुरो वेगादावामासाद्य विष्ठितौ ॥ 11 ॥
तं प्रविष्टं रिपुं दृष्ट्वा बिलं रोषवशं गतः ।
मामुवाच तदा वाली वचनं क्षुभितेन्द्रियः ॥ 12 ॥
इह त्वं तिष्ठ सुग्रीव बिलद्वारि समाहितः ।
यावत्तत्र प्रविश्याहं निहन्मि सहसा रिपुम् ॥ 13 ॥
मया त्वेतद्वचश्श्रुत्वा याचितस्स परन्तपः ।
शापयित्वा तु मां पद्भ्यां प्रविवेश बिलं महत् ॥ 14 ॥
तस्य प्रविष्टस्य बिलं साग्रस्संवत्सरो गतः ।
स्थितस्य मम बिलद्वारि स कालो व्यत्यवर्तत ॥ 15 ॥
अहं तु नष्टं ज्ञात्वा तं स्नेहादागतसम्भ्रमः ।
भ्रातरं न च पश्यामि पापाशङ्कि च मे मनः ॥ 16 ॥
अथ दीर्घस्य कालस्य बिलात्तस्माद्विनिस्सृतम् ।
सफेनं रुधिरं रक्तमहं दृष्ट्वा सुदुःखितः ॥ 17 ॥
नर्दतामसुराणां च ध्वनिर्मे श्रोत्रमागतः ।
निरस्तस्य च सङ्ग्रामे क्रोशतोनिस्स्वनो गुरोः ॥ 18 ॥
अहं त्ववगतो बुद्ध्या चिह्नैस्तैर्भ्रातरं हतम् ।
पिधाय च बिलद्वारं शिलया गिरिमात्रया ॥ 19 ॥
शोकार्तश्चोदकं कृत्वा किष्किन्धामागतस्सखे ।
गूहमानस्य मे तत्त्वं यत्नतो मन्त्रिभिश्श्रुतम् ॥ 20 ॥
ततोऽहं तैस्समागम्य सम्मतैरभिषेचितः ।
राज्यं प्रशासतस्तस्य न्यायतो मम राघव ॥ 21 ॥
आजगाम रिपुं हत्वा वाली तमसुरोत्तमम् ।
अभिषिक्तं तु मां दृष्ट्वा वाली संरक्तलोचनः ।
मदीयान्मन्त्रिणो बद्ध्वा परुषं वाक्यमब्रवीत् ॥ 22 ॥
निग्रहेऽपि समर्थस्य तं पापं प्रति राघव ।
न प्रावर्तत मे बुद्धिर्भ्रातुर्गौरवयन्त्रिता ॥ 23 ॥
हत्वा शत्रुं स मे भ्राता प्रविवेश पुरं तदा ॥ 24 ॥
मानयंस्तं महात्मानं यथावच्चाभ्यवादयम् ।
उक्ताश्च नाशिषस्तेन सन्तुष्टेनान्तरात्मना ॥ 25 ॥
नत्वा पादावहं तस्य मकुटेनास्पृशं प्रभो अपि वाली मम क्रोधान्न प्रसादं चकार सः ॥ 26 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये किष्किन्धाकाण्डे नवमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha navamassargaḥ |
vālī nāma mama bhrātā jyeṣṭhaśśatruniṣūdanaḥ |
piturbahumato nityaṃ mamāpi ca tathā purā || 1 ||
pitaryuparate'smākaṃ jyeṣṭho'yamiti mantribhiḥ |
kapīnāmīśvaro rājye kṛtaḥ paramasammataḥ || 2 ||
rājyaṃ praśāsatastasya pitṛpaitāmahaṃ mahat |
ahaṃ sarveṣu kāleṣu praṇataḥ preṣyavat sthitaḥ || 3 ||
māyāvī nāma tejasvī pūrvajo dundubheḥ sutaḥ |
tena tasya mahadvairaṃ strīkṛtaṃ viśśrutaṃ purā || 4 ||
sa tu suptajane rātrau kiṣkindhādvāramāgataḥ |
nardati sma susaṃrabdho vālinaṃ cāhvayadraṇe || 5 ||
prasuptastu mama bhrātā narditaṃ bhairavasvanam |
śrutvā na mamṛṣe vālī niṣpapāta javāttadā || 6 ||
sa tu vai nissṛtaḥ krodhāttaṃ hantumasurottamam |
vāryamāṇastata strībhirmayā ca praṇatātmanā || 7 ||
sa tu nirdhūya tāḥ sarvā nirjagāma mahābalaḥ |
tato'hamapi sauhārdānnissṛto vālinā saha || 8 ||
sa tu me bhrātaraṃ dṛṣṭvā māṃ ca dūrādavasthitam |
asuro jātasantrāsaḥ pradudrāva tato bhṛśam || 9 ||
tasmin dravati santraste hyāvāṃ drutataraṃ gatau |
prakāśaśca kṛto mārgaścandreṇodgacchatā tadā || 10 ||
sa tṛṇairāvṛtaṃ durgaṃ dharaṇyā vivaraṃ mahat |
praviveśāsuro vegādāvāmāsādya viṣṭhitau || 11 ||
taṃ praviṣṭaṃ ripuṃ dṛṣṭvā bilaṃ roṣavaśaṃ gataḥ |
māmuvāca tadā vālī vacanaṃ kṣubhitendriyaḥ || 12 ||
iha tvaṃ tiṣṭha sugrīva biladvāri samāhitaḥ |
yāvattatra praviśyāhaṃ nihanmi sahasā ripum || 13 ||
mayā tvetadvacaśśrutvā yācitassa parantapaḥ |
śāpayitvā tu māṃ padbhyāṃ praviveśa bilaṃ mahat || 14 ||
tasya praviṣṭasya bilaṃ sāgrassaṃvatsaro gataḥ |
sthitasya mama biladvāri sa kālo vyatyavartata || 15 ||
ahaṃ tu naṣṭaṃ jñātvā taṃ snehādāgatasambhramaḥ |
bhrātaraṃ na ca paśyāmi pāpāśaṅki ca me manaḥ || 16 ||
atha dīrghasya kālasya bilāttasmādvinissṛtam |
saphenaṃ rudhiraṃ raktamahaṃ dṛṣṭvā suduḥkhitaḥ || 17 ||
nardatāmasurāṇāṃ ca dhvanirme śrotramāgataḥ |
nirastasya ca saṅgrāme krośatonissvano guroḥ || 18 ||
ahaṃ tvavagato buddhyā cihnaistairbhrātaraṃ hatam |
pidhāya ca biladvāraṃ śilayā girimātrayā || 19 ||
śokārtaścodakaṃ kṛtvā kiṣkindhāmāgatassakhe |
gūhamānasya me tattvaṃ yatnato mantribhiśśrutam || 20 ||
tato'haṃ taissamāgamya sammatairabhiṣecitaḥ |
rājyaṃ praśāsatastasya nyāyato mama rāghava || 21 ||
ājagāma ripuṃ hatvā vālī tamasurottamam |
abhiṣiktaṃ tu māṃ dṛṣṭvā vālī saṃraktalocanaḥ |
madīyānmantriṇo baddhvā paruṣaṃ vākyamabravīt || 22 ||
nigrahe'pi samarthasya taṃ pāpaṃ prati rāghava |
na prāvartata me buddhirbhrāturgauravayantritā || 23 ||
hatvā śatruṃ sa me bhrātā praviveśa puraṃ tadā || 24 ||
mānayaṃstaṃ mahātmānaṃ yathāvaccābhyavādayam |
uktāśca nāśiṣastena santuṣṭenāntarātmanā || 25 ||
natvā pādāvahaṃ tasya makuṭenāspṛśaṃ prabho api vālī mama krodhānna prasādaṃ cakāra saḥ || 26 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe navamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Kannada script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in