2.3 - Adityebhyo Bhuvadvadbhyashcharum - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah — Telugu Script

కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ సంహితాయా-న్ద్వితీయకాణ్డే తృతీయః ప్రశ్నః - ఇష్టివిధానం

ఓ-న్నమః పరమాత్మనే, శ్రీ మహాగణపతయే నమః,

శ్రీ గురుభ్యో నమః । హ॒రిః॒ ఓమ్ ॥

ఆ॒ది॒త్యేభ్యో॒ భువ॑ద్వద్భ్యశ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పే॒-ద్భూతి॑కామ ఆది॒త్యా వా ఏ॒త-మ్భూత్యై॒ ప్రతి॑ నుదన్తే॒ యో-ఽల॒-మ్భూత్యై॒ స-న్భూతి॒-న్న ప్రా॒ప్నోత్యా॑ది॒త్యానే॒వ భువ॑ద్వత॒-స్స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ త ఏ॒వైన॒-మ్భూతి॑-ఙ్గమయన్తి॒ భవ॑త్యే॒వా ఽఽది॒త్యేభ్యో॑ ధా॒రయ॑ద్వ-ద్భ్యశ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పే॒-దప॑రుద్ధో వా-ఽపరు॒ద్ధ్యమా॑నో వా-ఽఽది॒త్యా వా అ॑పరో॒ద్ధార॑ ఆది॒త్యా అ॑వగమయి॒తార॑ ఆది॒త్యానే॒వ ధా॒రయ॑ద్వత॒- [ధా॒రయ॑ద్వతః, స్వేన॑] 1

-స్స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ త ఏ॒వైనం॑-విఁ॒శి దా᳚ద్ధ్రత్యనపరు॒ద్ధ్యో భ॑వ॒త్యది॒తే-ఽను॑ మన్య॒స్వే-త్య॑పరు॒ద్ధ్యమా॑నో-ఽస్య ప॒దమా ద॑దీతే॒యం-వాఁ అది॑తిరి॒యమే॒వాస్మై॑ రా॒జ్యమను॑ మన్యతే స॒త్యా-ఽఽశీరిత్యా॑హ స॒త్యామే॒వా-ఽఽశిష॑-ఙ్కురుత ఇ॒హ మన॒ ఇత్యా॑హ ప్ర॒జా ఏ॒వాస్మై॒ సమ॑నసః కరో॒త్యుప॒ ప్రేత॑ మరుత- [ప్రేత॑ మరుతః, సు॒దా॒న॒వ॒ ఏ॒నా] 2

-స్సుదానవ ఏ॒నా వి॒శ్పతి॑నా॒-ఽభ్య॑ముగ్ం రాజా॑న॒మిత్యా॑హ మారు॒తీ వై వి-డ్జ్యే॒ష్ఠో వి॒శ్పతి॑-ర్వి॒శైవైనగ్ం॑ రా॒ష్ట్రేణ॒ సమ॑ర్ధయతి॒ యః ప॒రస్తా᳚-ద్గ్రామ్యవా॒దీ స్యా-త్తస్య॑ గృ॒హా-ద్వ్రీ॒హీనా హ॑రేచ్ఛు॒క్లాగ్శ్చ॑ కృ॒ష్ణాగ్శ్చ॒ వి చి॑నుయా॒ద్యే శు॒క్లా-స్స్యుస్తమా॑ది॒త్య-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పేదాది॒త్యా వై దే॒వత॑యా॒ విడ్విశ॑మే॒వా-ఽవ॑ గచ్ఛ॒- [గచ్ఛతి, అవ॑గతా-ఽస్య॒] 3

-త్యవ॑గతా-ఽస్య॒ విడన॑వగతగ్ం రా॒ష్ట్ర-మిత్యా॑హు॒ర్యే కృ॒ష్ణా-స్స్యుస్తం-వాఁ॑రు॒ణ-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పే-ద్వారు॒ణం-వైఁ రా॒ష్ట్రము॒భే ఏ॒వ విశ॑-ఞ్చ రా॒ష్ట్ర-ఞ్చావ॑ గచ్ఛతి॒ యది॒ నావ॒గచ్ఛే॑ది॒మ-మ॒హమా॑ది॒త్యేభ్యో॑ భా॒గ-న్నిర్వ॑పా॒మ్యా ఽముష్మా॑-ద॒ముష్యై॑ వి॒శో-ఽవ॑గన్తో॒-రితి॒ నిర్వ॑పే-దాది॒త్యా ఏ॒వైన॑-మ్భాగ॒ధేయ॑-మ్ప్రే॒ఫ్సన్తో॒ విశ॒మవ॑ [విశ॒మవ॑, గ॒మ॒య॒న్తి॒ యది॒] 4

గమయన్తి॒ యది॒ నావ॒గచ్ఛే॒దాశ్వ॑త్థా-న్మ॒యూఖా᳚న్-థ్స॒ప్త మ॑ద్ధ్యమే॒షాయా॒ముప॑- హన్యాది॒దమ॒హ-మా॑ది॒త్యా-న్బ॑ధ్నా॒మ్యా ఽముష్మా॑ద॒ముష్యై॑ వి॒శో-ఽవ॑గన్తో॒రిత్యా॑ది॒త్యా ఏ॒వైన॑-మ్బ॒ద్ధవీ॑రా॒ విశ॒మవ॑ గమయన్తి॒ యది॒ నా-ఽవ॒గచ్ఛే॑-దే॒త-మే॒వా-ఽఽది॒త్య-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పే-ది॒ద్ధ్మే-ఽపి॑ మ॒యూఖా॒న్-థ్స-న్న॑హ్యే-దనపరు॒ద్ధ్య-మే॒వావ॑ గచ్ఛ॒త్యాశ్వ॑త్థా భవన్తిమ॒రుతాం॒-వాఁ ఏ॒త -దోజో॒ యద॑శ్వ॒త్థ ఓజ॑సై॒వ విశ॒మవ॑ గచ్ఛతి స॒ప్త భ॑వన్తి స॒ప్త గ॑ణా॒ వై మ॒రుతో॑ గణ॒శ ఏ॒వ విశ॒మవ॑ గచ్ఛతి । 5

(ధా॒రయ॑ద్వతో - మరుతో - గచ్ఛతి॒ - విశ॒మవై॒ - త - ద॒ష్టాద॑శ చ) (అ. 1)

దే॒వా వై మృ॒త్యో-ర॑బిభయు॒స్తే ప్ర॒జాప॑తి॒-ముపా॑ధావ॒-న్తేభ్య॑ ఏ॒తా-మ్ప్రా॑జాప॒త్యాగ్ం శ॒తకృ॑ష్ణలా॒-న్నిర॑వప॒-త్తయై॒వైష్వ॒మృత॑-మదధా॒ద్యో మృ॒త్యో-ర్బి॑భీ॒యా-త్తస్మా॑ ఏ॒తా-మ్ప్రా॑జాప॒త్యాగ్ం శ॒తకృ॑ష్ణలా॒-న్నిర్వ॑పే-త్ప్ర॒జాప॑తి-మే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వా-ఽస్మి॒-న్నాయు॑-ర్దధాతి॒ సర్వ॒మాయు॑రేతి శ॒తకృ॑ష్ణలా భవతి శ॒తాయుః॒ పురు॑ష॒-శ్శ॒తేన్ద్రి॑య॒ ఆయు॑ష్యే॒వేన్ద్రి॒యే [ ] 6

ప్రతి॑ తిష్ఠతి ఘృ॒తే భ॑వ॒త్యాయు॒ర్వై ఘృ॒త-మ॒మృత॒గ్ం॒ హిర॑ణ్య॒-మాయు॑శ్చై॒వాస్మా॑ అ॒మృత॑-ఞ్చ స॒మీచీ॑ దధాతి చ॒త్వారి॑ చత్వారి కృ॒ష్ణలా॒న్యవ॑ ద్యతి చతురవ॒-త్తస్యా-ఽఽప్త్యా॑ ఏక॒ధా బ్ర॒హ్మణ॒ ఉప॑ హరత్యేక॒ధైవ యజ॑మాన॒ ఆయు॑ర్దధాత్య॒- సావా॑ది॒త్యో న వ్య॑రోచత॒ తస్మై॑ దే॒వాః ప్రాయ॑శ్చిత్తి-మైచ్ఛ॒-న్తస్మా॑ ఏ॒తగ్ం సౌ॒ర్య-ఞ్చ॒రు-న్నిర॑వప॒-న్తేనై॒వా-ఽస్మి॒- [-తేనై॒వా-ఽస్మిన్న్॑, రుచ॑-మదధు॒ర్యో] 7

-న్రుచ॑-మదధు॒ర్యో బ్ర॑హ్మవర్చ॒సకా॑మ॒-స్స్యా-త్తస్మా॑ ఏ॒తగ్ం సౌ॒ర్య-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పే-ద॒ము-మే॒వా-ఽఽది॒త్యగ్గ్ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వాస్మి॑-న్బ్రహ్మవర్చ॒స-న్ద॑ధాతి బ్రహ్మవర్చ॒స్యే॑వ భ॑వత్యుభ॒యతో॑ రు॒క్మౌ భ॑వత ఉభ॒యత॑ ఏ॒వాస్మి॒-న్రుచ॑-న్దధాతి ప్రయా॒జే ప్ర॑యాజే కృ॒ష్ణల॑-ఞ్జుహోతి ది॒గ్భ్య ఏ॒వాస్మై᳚ బ్రహ్మవర్చ॒సమవ॑ రున్ధ ఆగ్నే॒య-మ॒ష్టాక॑పాల॒-న్నిర్వ॑పే-థ్సావి॒త్ర-న్ద్వాద॑శకపాల॒-మ్భూమ్యై॑ [-భూమ్యై᳚, చ॒రుం-యః ఁకా॒మయే॑త॒] 8

చ॒రుం-యః ఁకా॒మయే॑త॒ హిర॑ణ్యం-విఁన్దేయ॒ హిర॑ణ్య॒-మ్మోప॑ నమే॒దితి॒ యదా᳚గ్నే॒యో భవ॑త్యాగ్నే॒యం-వైఁ హిర॑ణ్యం॒-యఁస్యై॒వ హిర॑ణ్య॒-న్తేనై॒వైన॑-ద్విన్దతే సావి॒త్రో భ॑వతి సవి॒తృప్ర॑సూత ఏ॒వైన॑-ద్విన్దతే॒ భూమ్యై॑ చ॒రుర్భ॑వత్య॒స్యామే॒వైన॑-ద్విన్దత॒ ఉపై॑న॒గ్ం॒ హిర॑ణ్య-న్నమతి॒ వి వా ఏ॒ష ఇ॑న్ద్రి॒యేణ॑ వీ॒ర్యే॑ణర్ధ్యతే॒ యో హిర॑ణ్యం-విఁ॒న్దత॑ ఏ॒తా- [ఏ॒తామ్, ఏ॒వ] 9

-మే॒వ నిర్వ॑పే॒ద్ధిర॑ణ్యం-విఁ॒త్త్వా నేన్ద్రి॒యేణ॑ వీ॒ర్యే॑ణ॒ వ్యృ॑ద్ధ్యత ఏ॒తామే॒వ నిర్వ॑పే॒ద్యస్య॒ హిర॑ణ్య॒-న్నశ్యే॒ద్యదా᳚గ్నే॒యో భవ॑త్యాగ్నే॒యం-వైఁ హిర॑ణ్యం॒-యఁస్యై॒ వ హిర॑ణ్య॒-న్తేనై॒వైన॑-ద్విన్దతి సావి॒త్రో భ॑వతి సవి॒తృ-ప్ర॑సూత ఏ॒వైన॑-ద్విన్దతి॒ భూమ్యై॑ చ॒రుర్భ॑వత్య॒స్యాం-వాఁ ఏ॒తన్న॑శ్యతి॒ యన్నశ్య॑త్య॒స్యామే॒వైన॑-ద్విన్ద॒తీన్ద్ర॒- [ద్విన్ద॒తీన్ద్రః॑, త్వష్టు॒-స్సోమ॑] 10

-స్త్వష్టు॒-స్సోమ॑-మభీ॒షహా॑-ఽ పిబ॒-థ్స విష్వం॒-వ్యాఁ᳚ర్చ్ఛ॒-థ్స ఇ॑న్ద్రి॒యేణ॑ సోమపీ॒థేన॒ వ్యా᳚ర్ధ్యత॒ స యదూ॒ర్ధ్వము॒దవ॑మీ॒-త్తే శ్యా॒మాకా॑ అభవ॒న్థ్స ప్ర॒జాప॑తి॒ముపా॑ధావ॒-త్తస్మా॑ ఏ॒తగ్ం సో॑మే॒న్ద్రగ్గ్ శ్యా॑మా॒క-ఞ్చ॒రు-న్నిర॑వప॒-త్తేనై॒వాస్మి॑న్నిన్ద్రి॒యగ్ం సో॑మపీ॒థమ॑దధా॒ద్వి వా ఏ॒ష ఇ॑న్ద్రి॒యేణ॑ సోమ॒పీథేన॑ర్ధ్యతే॒ య-స్సోమం॒-వఁమి॑తి॒ య-స్సో॑మవా॒మీ స్యా-త్తస్మా॑ [స్యా-త్తస్మై᳚, ఏ॒తగ్ం] 11

ఏ॒తగ్ం సో॑మే॒న్ద్రగ్గ్ శ్యా॑మా॒క-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పే॒-థ్సోమ॑-ఞ్చై॒వేన్ద్ర॑-ఞ్చ॒ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ తావే॒వాస్మి॑న్నిన్ద్రి॒యగ్ం సో॑మపీ॒థ-న్ధ॑త్తో॒ నేన్ద్రి॒యేణ॑ సోమపీ॒థేన॒ వ్యృ॑ద్ధ్యతే॒ య-థ్సౌ॒మ్యో భవ॑తి సోమపీ॒థమే॒వావ॑ రున్ధే॒ యదై॒న్ద్రో భవ॑తీన్ద్రి॒యం-వైఁ సో॑మపీ॒థ ఇ॑న్ద్రి॒యమే॒వ సో॑మపీ॒థమవ॑ రున్ధే శ్యామా॒కో భ॑వత్యే॒ష వావ స సోమ॑- [స సోమః॑, సా॒క్షాదే॒వ] 12

-స్సా॒క్షాదే॒వ సో॑మపీ॒థమవ॑ రున్ధే॒ ఽగ్నయే॑ దా॒త్రే పు॑రో॒డాశ॑మ॒ష్టాక॑పాల॒-న్నిర్వ॑పే॒దిన్ద్రా॑య ప్రదా॒త్రే పు॑రో॒డాశ॒మేకా॑దశకపాల-మ్ప॒శుకా॑మో॒-ఽగ్నిరే॒వాస్మై॑ ప॒శూ-న్ప్ర॑జ॒నయ॑తి వృ॒ద్ధానిన్ద్రః॒ ప్ర య॑చ్ఛతి॒ దధి॒ మధు॑ ఘృ॒తమాపో॑ ధా॒నా భ॑వన్త్యే॒తద్వై ప॑శూ॒నాగ్ం రూ॒పగ్ం రూ॒పేణై॒వ ప॒శూనవ॑ రున్ధే పఞ్చ-గృహీ॒త-మ్భ॑వతి॒ పాఙ్క్తా॒ హి ప॒శవో॑ బహు రూ॒ప-మ్భ॑వతి బహు రూ॒పా హి ప॒శవ॒- [ప॒శవః॑, సమృ॑ద్ధ్యై] 13

-స్సమృ॑ద్ధ్యై ప్రాజాప॒త్య-మ్భ॑వతి ప్రాజాప॒త్యా వై ప॒శవః॑ ప్ర॒జాప॑తిరే॒వాస్మై॑ ప॒శూ-న్ప్రజ॑నయత్యా॒త్మా వై పురు॑షస్య॒ మధు॒ యన్మద్ధ్వ॒గ్నౌ జు॒హోత్యా॒త్మాన॑మే॒వ త-ద్యజ॑మానో॒-ఽగ్నౌ ప్రద॑ధాతి ప॒ఙ్క్త్యౌ॑ యాజ్యానువా॒క్యే॑ భవతః॒ పాఙ్క్తః॒ పురు॑షః॒ పాఙ్క్తాః᳚ ప॒శవ॑ ఆ॒త్మాన॑మే॒వ మృ॒త్యోర్ని॒ష్క్రీయ॑ప॒శూనవ॑ రున్ధే ॥ 14 ॥

(ఇ॒న్ద్రి॒యే᳚ - ఽస్మి॒న్ - భూమ్యా॑ - ఏ॒తా - మిన్ద్రః॒ - స్యా-త్తస్మై॒ - సోమో॑ - బహు రూ॒పా హి ప॒శవ॒ - ఏక॑చత్వారిగ్ంశచ్చ ) (అ. 2)

దే॒వా వై స॒త్రమా॑స॒త-ర్ధి॑పరిమితం॒-యఁశ॑స్కామా॒స్తేషా॒గ్ం॒ సోమ॒గ్ం॒ రాజా॑నం॒-యఁశ॑ ఆర్చ్ఛ॒-థ్స గి॒రిముదై॒-త్తమ॒గ్నిరనూదై॒-త్తావ॒గ్నీషోమౌ॒ సమ॑భవతా॒-న్తావిన్ద్రో॑ య॒జ్ఞవి॑భ్ర॒ష్టో-ఽను॒ పరై॒-త్తావ॑బ్రవీద్యా॒జయ॑త॒-మ్మేతి॒ తస్మా॑ ఏ॒తామిష్టి॒-న్నిర॑వపతామాగ్నే॒య-మ॒ష్టాక॑పాలమై॒న్ద్ర-మేకా॑దశకపాలగ్ం సౌ॒మ్య-ఞ్చ॒రు-న్తయై॒వా-ఽస్మి॒-న్తేజ॑ [తయై॒వా-ఽస్మి॒-న్తేజః॑, ఇ॒న్ద్రి॒య-మ్బ్ర॑హ్మవర్చ॒స-] 15

ఇన్ద్రి॒య-మ్బ్ర॑హ్మవర్చ॒స-మ॑ధత్తాం॒-యోఁ య॒జ్ఞవి॑భ్రష్ట॒-స్స్యా-త్తస్మా॑ ఏ॒తామిష్టి॒-న్నిర్వ॑పేదాగ్నే॒య-మ॒ష్టాక॑పాలమై॒న్ద్ర-మేకా॑దశకపాలగ్ం సౌ॒మ్య-ఞ్చ॒రుం-యఁదా᳚గ్నే॒యో భవ॑తి॒ తేజ॑ ఏ॒వాస్మి॒-న్తేన॑ దధాతి॒ యదై॒న్ద్రో భవ॑తీన్ద్రి॒యమే॒వాస్మి॒-న్తేన॑ దధాతి॒ య-థ్సౌ॒మ్యో బ్ర॑హ్మవర్చ॒స-న్తేనా᳚ ఽఽగ్నే॒యస్య॑ చ సౌ॒మ్యస్య॑ చై॒న్ద్రే స॒మాశ్లే॑షయే॒-త్తేజ॑శ్చై॒వాస్మి॑-న్బ్రహ్మవర్చ॒స-ఞ్చ॑ స॒మీచీ॑ [స॒మీచీ᳚, ద॒ధా॒త్య॒గ్నీ॒షో॒మీయ॒-] 16

దధాత్యగ్నీషో॒మీయ॒-మేకా॑దశకపాల॒-న్నిర్వ॑పే॒ద్య-ఙ్కామో॒ నోప॒నమే॑దాగ్నే॒యో వై బ్రా᳚హ్మ॒ణ-స్స సోమ॑-మ్పిబతి॒ స్వామే॒వ దే॒వతా॒గ్॒ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ సైవైన॒-ఙ్కామే॑న॒ సమ॑ర్ధయ॒త్యుపై॑న॒-ఙ్కామో॑ నమత్యగ్నీషో॒మీయ॑-మ॒ష్టాక॑పాల॒-న్నిర్వ॑పే-ద్బ్రహ్మవర్చ॒సకా॑మో॒-ఽగ్నీషోమా॑ వే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ తావే॒వాస్మి॑-న్బ్రహ్మవర్చ॒స-న్ధ॑త్తో బ్రహ్మవర్చ॒స్యే॑వ [బ్రహ్మవర్చ॒స్యే॑వ, భ॒వ॒తి॒ యద॒ష్టాక॑పాల॒-] 17

భ॑వతి॒ యద॒ష్టాక॑పాల॒-స్తేనా᳚-ఽఽగ్నే॒యో యచ్ఛ్యా॑మా॒కస్తేన॑ సౌ॒మ్య-స్సమృ॑ద్ధ్యై॒ సోమా॑య వా॒జినే᳚ శ్యామా॒క-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పే॒ద్యః క్లైబ్యా᳚ద్బిభీ॒యా-ద్రేతో॒ హి వా ఏ॒తస్మా॒-ద్వాజి॑నమప॒క్రామ॒త్యథై॒ష క్లైబ్యా᳚ద్బిభాయ॒ సోమ॑మే॒వ వా॒జిన॒గ్గ్॒ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వాస్మి॒-న్రేతో॒ వాజి॑న-న్దధాతి॒ న క్లీ॒బో భ॑వతిబ్రాహ్మణస్ప॒త్య-మేకా॑దశకపాల॒-న్నిర్వ॑పే॒-ద్గ్రామ॑కామో॒ [-నిర్వ॑పే॒-ద్గ్రామ॑కామః, బ్రహ్మ॑ణ॒స్పతి॑మే॒వ] 18

బ్రహ్మ॑ణ॒స్పతి॑మే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వాస్మై॑ సజా॒తా-న్ప్ర య॑చ్ఛతి గ్రా॒మ్యే॑వ భ॑వతి గ॒ణవ॑తీ యాజ్యానువా॒క్యే॑ భవత-స్సజా॒తైరే॒వైన॑-ఙ్గ॒ణవ॑న్త-ఙ్కరోత్యే॒తామే॒వ నిర్వ॑పే॒ద్యః కా॒మయే॑త॒ బ్రహ్మ॒న్ విశం॒-విఁ నా॑శయేయ॒మితి॑ మారు॒తీ యా᳚జ్యానువా॒క్యే॑ కుర్యా॒-ద్బ్రహ్మ॑న్నే॒వ విశం॒-విఁ నా॑శయతి ॥ 19

(తేజః॑ - స॒మీచీ᳚ - బ్రహ్మవర్చ॒స్యే॑వ - గ్రామ॑కామ॒ - స్త్రిచ॑త్వారిగ్ంశచ్చ ) (అ. 3)

అ॒ర్య॒మ్ణే చ॒రు-న్నిర్వ॑ప-థ్సువ॒ర్గకా॑మో॒-ఽసౌ వా ఆ॑ది॒త్యో᳚-ఽర్య॒మా-ఽర్య॒మణ॑మే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వైనగ్ం॑ సువ॒ర్గం-లోఁ॒క-ఙ్గ॑మయత్యర్య॒మ్ణే చ॒రు-న్నిర్వ॑పే॒ద్యః కా॒మయే॑త॒ దాన॑కామా మే ప్ర॒జా-స్స్యు॒రిత్య॒సౌ వా ఆ॑ది॒త్యో᳚-ఽర్య॒మా యః ఖలు॒ వై దదా॑తి॒ సో᳚-ఽర్య॒మా-ఽర్య॒మణ॑మే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వా- [స ఏ॒వ, అ॒స్మై॒ దాన॑కామాః] 20

-ఽస్మై॒ దాన॑కామాః ప్ర॒జాః క॑రోతి॒ దాన॑కామా అస్మై ప్ర॒జా భ॑వన్త్యర్య॒మ్ణే చ॒రు-న్నిర్వ॑పే॒ద్యః కా॒మయే॑త స్వ॒స్తి జ॒నతా॑మియా॒మిత్య॒సౌ వా ఆ॑ది॒త్యో᳚-ఽర్య॒మా- ఽర్య॒మణ॑మే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వైన॒-న్త-ద్గ॑మయతి॒ యత్ర॒ జిగ॑మిష॒తీన్ద్రో॒ వై దే॒వానా॑మానుజావ॒ర ఆ॑సీ॒-థ్స ప్ర॒జాప॑తి॒ -ముపా॑ధావ॒-త్తస్మా॑ ఏ॒తమై॒న్ద్రమా॑నుషూ॒క-మేకా॑దశకపాల॒-న్ని- [-మేకా॑దశకపాల॒-న్నిః, అ॒వ॒ప॒-త్తేనై॒వైన॒మగ్రం॑-] 21

-ర॑వప॒-త్తేనై॒వైన॒-మగ్ర॑-న్దే॒వతా॑నా॒-మ్పర్య॑ణయ-ద్బు॒ద్ధ్నవ॑తీ॒ అగ్ర॑వతీ యాజ్యానువా॒క్యే॑ అకరో-ద్బు॒ద్ధ్నా-దే॒వైన॒మగ్ర॒-మ్పర్య॑ణయ॒ద్యో రా॑జ॒న్య॑ ఆనుజావ॒ర-స్స్యా-త్తస్మా॑ ఏ॒తమై॒న్ద్ర-మా॑నుషూ॒క-మేకా॑దశకపాల॒-న్నిర్వ॑పే॒-దిన్ద్ర॑మే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వైన॒-మగ్రగ్ం॑ సమా॒నానా॒-మ్పరి॑ణయతి బు॒ద్ధ్నవ॑తీ॒ అగ్ర॑వతీ యాజ్యానువా॒క్యే॑ భవతో బు॒ద్ధ్నా-దే॒వైన॒-మగ్ర॒మ్- [బు॒ద్ధ్నా-దే॒వైన॒-మగ్ర᳚మ్, పరి॑] 22

-పరి॑ ణయత్యానుషూ॒కో భ॑వత్యే॒షా హ్యే॑తస్య॑ దే॒వతా॒ య ఆ॑నుజావ॒ర-స్సమృ॑ద్ధ్యై॒ యో బ్రా᳚హ్మ॒ణ ఆ॑నుజావ॒ర-స్స్యా-త్తస్మా॑ ఏ॒త-మ్బా॑ర్హస్ప॒త్య-మా॑నుషూ॒క-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పే॒-ద్బృహ॒స్పతి॑-మే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వైన॒మగ్రగ్ం॑ సమా॒నానా॒-మ్పరి॑ణయతి బు॒ద్ధ్నవ॑తీ॒ అగ్ర॑వతీ యాజ్యానువా॒క్యే॑ భవతో బు॒ద్ధ్నా-దే॒వైన॒-మగ్ర॒-మ్పరి॑ ణయత్యానుషూ॒కో భ॑వత్యే॒షా హ్యే॑తస్య॑ దే॒వతా॒ య ఆ॑నుజావ॒ర-స్సమృ॑ద్ధ్యై ॥ 23 ॥

(ఏ॒వ - నిర - గ్ర॑-మే॒తస్య॑ - చ॒త్వారి॑ చ) (అ. 4)

ప్ర॒జాప॑తే॒-స్త్రయ॑స్త్రిగ్ంశ-ద్దుహి॒తర॑ ఆస॒-న్తా-స్సోమా॑య॒ రాజ్ఞే॑-ఽదదా॒-త్తాసాగ్ం॑ రోహి॒ణీముపై॒-త్తా ఈర్ష్య॑న్తీః॒ పున॑రగచ్ఛ॒-న్తా అన్వై॒-త్తాః పున॑రయాచత॒ తా అ॑స్మై॒ న పున॑రదదా॒-థ్సో᳚-ఽబ్రవీ-దృ॒త-మ॑మీష్వ॒ యథా॑ సమావ॒చ్ఛ ఉ॑పై॒ష్యామ్యథ॑ తే॒ పున॑-ర్దాస్యా॒మీతి॒ స ఋ॒తమా॑మీ॒-త్తా అ॑స్మై॒ పున॑రదదా॒-త్తాసాగ్ం॑ రోహి॒ణీమే॒వోప॒- [రోహి॒ణీమే॒వోప॑, ఐ॒త్తం-యఁక్ష్మ॑] 24

-త్తం-యఁక్ష్మ॑ ఆర్చ్ఛ॒-ద్రాజా॑నం॒-యఁక్ష్మ॑ ఆర॒దితి॒ తద్రా॑జయ॒క్ష్మస్య॒ జన్మ॒ య-త్పాపీ॑యా॒నభ॑వ॒-త్త-త్పా॑పయ॒క్ష్మస్య॒ యజ్జా॒యాభ్యో-ఽవి॑న్ద॒-త్తజ్జా॒యేన్య॑స్య॒య ఏ॒వమే॒తేషాం॒-యఁక్ష్మా॑ణా॒-ఞ్జన్మ॒ వేద॒ నైన॑మే॒తే యక్ష్మా॑ విన్దన్తి॒స ఏ॒తా ఏ॒వ న॑మ॒స్య-న్నుపా॑-ఽధావ॒-త్తా అ॑బ్రువ॒న్. వరం॑-వృఁణామహై సమావ॒చ్ఛ ఏ॒వ న॒ ఉపా॑య॒ ఇతి॒ తస్మా॑ ఏ॒త- [తస్మా॑ ఏ॒తమ్, ఆ॑ది॒త్య-ఞ్చ॒రుం] 25

-మా॑ది॒త్య-ఞ్చ॒రు-న్నిర॑వప॒-న్తేనై॒వైన॑-మ్పా॒పా-థ్స్రామా॑దముఞ్చ॒న్. యః పా॑పయ॒క్ష్మగృ॑హీత॒-స్స్యా-త్తస్మా॑ ఏ॒తమా॑ది॒త్య-ఞ్చ॒రు-న్నిర్వ॑పేదాది॒త్యానే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ త ఏ॒వైన॑-మ్పా॒పా-థ్స్రామా᳚న్ముఞ్చన్త్య-మావా॒స్యా॑యా॒-న్నిర్వ॑పే-ద॒ముమే॒వైన-॑మా॒ప్యాయ॑మాన॒-మన్వా ప్యా॑యయతి॒ నవో॑నవో భవతి॒ జాయ॑మాన॒ ఇతి॑ పురో-ఽనువా॒క్యా॑ భవ॒త్యాయు॑రే॒వాస్మి॒-న్తయా॑ దధాతి॒ యమా॑ది॒త్యా అ॒గ్ం॒శుమా᳚ప్యా॒యయ॒న్తీతి॑ యా॒జ్యైవైన॑మే॒తయా᳚ ప్యాయయతి ॥ 26 ॥

(ఏ॒వోపై॒ -త- మ॑స్మి॒న్ - త్రయో॑దశచ) (అ. 5)

ప్ర॒జాప॑తి ర్దే॒వేభ్యో॒-ఽన్నాద్యం॒-వ్యాఁది॑శ॒-థ్సో᳚-ఽబ్రవీ॒ద్యది॒మాన్ ఁలో॒కా-న॒భ్య॑తి॒రిచ్యా॑తై॒ తన్మమా॑స॒దితి॒ తది॒మాన్ ఁలో॒కా-న॒భ్యత్య॑రిచ్య॒తేన్ద్ర॒గ్ం॒ రాజా॑న॒-మిన్ద్ర॑-మధిరా॒జ-మిన్ద్రగ్గ్॑ స్వ॒రాజా॑న॒-న్తతో॒ వై స ఇ॒మాన్ ఁలో॒కాగ్ స్త్రే॒ధా-ఽదు॑హ॒-త్త-త్త్రి॒ధాతో᳚-స్త్రిధాతు॒త్వం-యఁ-ఙ్కా॒మయే॑తాన్నా॒ద-స్స్యా॒దితి॒ తస్మా॑ ఏ॒త-న్త్రి॒ధాతు॒-న్నిర్వ॑పే॒దిన్ద్రా॑య॒ రాజ్ఞే॑ పురో॒డాశ॒- [పురో॒డాశ᳚మ్, ఏకా॑దశకపాల॒-] 27

-మేకా॑దశకపాల॒-మిన్ద్రా॑యా-ధిరా॒జాయేన్ద్రా॑య స్వ॒రాజ్ఞే॒-ఽయం-వాఁ ఇన్ద్రో॒ రాజా॒-ఽయమిన్ద్రో॑-ఽధిరా॒జో॑-ఽసావిన్ద్రః॑ స్వ॒రాడి॒మానే॒వ లో॒కాన్-థ్స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ త ఏ॒వాస్మా॒ అన్న॒-మ్ప్రయ॑చ్ఛన్త్యన్నా॒ద ఏ॒వ భ॑వతి॒ యథా॑ వ॒థ్సేన॒ ప్రత్తా॒-ఙ్గా-న్దు॒హ ఏ॒వమే॒వేమాన్ ఁలో॒కా-న్ప్రత్తా॒న్ కామ॑మ॒న్నాద్య॑-న్దుహ ఉత్తా॒నేషు॑ క॒పాలే॒ష్వధి॑ శ్రయ॒త్యయా॑తయామత్వాయ॒ త్రయః॑ పురో॒డాశా॑ భవన్తి॒ త్రయ॑ ఇ॒మే లో॒కా ఏ॒షాం-లోఁ॒కానా॒మాప్త్యా॒ ఉత్త॑రఉత్తరో॒ జ్యాయా᳚-న్భవత్యే॒వమి॑వ॒ హీమే లో॒కా-స్సమృ॑ద్ధ్యై॒ సర్వే॑షామభి-గ॒మయ॒న్నవ॑ ద్య॒త్యఛ॑మ్బట్కారం-వ్యఁ॒త్యాస॒మన్వా॒హాని॑ర్దాహాయ ॥ 28 ॥

(పు॒రో॒డాశం॒ - త్రయః॒ - షడ్విగ్ం॑శతిశ్చ) (అ. 6)

దే॒వా॒సు॒రా-స్సంయఁ॑త్తా ఆస॒-న్తా-న్దే॒వానసు॑రా అజయ॒-న్తే దే॒వాః ప॑రాజిగ్యా॒నా అసు॑రాణాం॒-వైఁశ్య॒ముపా॑-ఽఽయ॒-న్తేభ్య॑ ఇన్ద్రి॒యం-వీఁ॒ర్య॑మపా᳚క్రామ॒-త్తదిన్ద్రో॑-ఽచాయ॒-త్తదన్వపా᳚క్రామ॒-త్తద॑వ॒రుధ॒-న్నాశ॑క్నో॒-త్తద॑స్మాదభ్య॒ర్ధో॑ ఽచర॒-థ్స ప్ర॒జాప॑తి॒ముపా॑ధావ॒-త్తమే॒తయా॒ సర్వ॑పృష్ఠయా-ఽయాజయ॒-త్తయై॒వా-ఽస్మి॑-న్నిన్ద్రి॒యం-వీఁ॒ర్య॑-మదధా॒ద్య ఇ॑న్ద్రి॒యకా॑మో [ఇ॑న్ద్రి॒యకా॑మః, వీ॒ర్య॑కామ॒-స్స్యాత్-] 29

వీ॒ర్య॑కామ॒-స్స్యా-త్తమే॒తయా॒ సర్వ॑పృష్ఠయా యాజయేదే॒తా ఏ॒వ దే॒వతా॒-స్స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ తా ఏ॒వాస్మి॑-న్నిన్ద్రి॒యం-వీఁ॒ర్య॑-న్దధతి॒యదిన్ద్రా॑య॒ రాథ॑న్తరాయ ని॒ర్వప॑తి॒ యదే॒వాగ్నే-స్తేజ॒స్తదే॒వావ॑ రున్ధే॒యదిన్ద్రా॑య॒ బార్హ॑తాయ॒ యదే॒వేన్ద్ర॑స్య॒ తేజ॒స్తదే॒వావ॑ రున్ధే॒ యదిన్ద్రా॑య వైరూ॒పాయ॒ యదే॒వ స॑వి॒తు-స్తేజ॒స్త- [స॑వి॒తు-స్తేజ॒స్తత్, ఏ॒వావ॑ రున్ధే॒] 30

-దే॒వావ॑ రున్ధే॒ యదిన్ద్రా॑య వైరా॒జాయ॒ యదే॒వ ధా॒తు-స్తేజ॒స్త-దే॒వావ॑ రున్ధే॒ యదిన్ద్రా॑య శాక్వ॒రాయ॒ యదే॒వ మ॒రుతా॒-న్తేజ॒స్త-దే॒వావ॑ రున్ధే॒ యదిన్ద్రా॑య రైవ॒తాయ॒ యదే॒వ బృహ॒స్పతే॒-స్తేజ॒స్త-దే॒వా-ఽవ॑ రున్ధ ఏ॒తావ॑న్తి॒ వై తేజాగ్ం॑సి॒ తాన్యే॒వావ॑ రున్ధ ఉత్తా॒నేషు॑ క॒పాలే॒ష్వధి॑ శ్రయ॒త్యయా॑తయామత్వాయ॒ ద్వాద॑శకపాలః పురో॒డాశో॑ [పురో॒డాశః॑, భ॒వ॒తి॒ వై॒శ్వ॒దే॒వ॒త్వాయ॑] 31

భవతి వైశ్వదేవ॒త్వాయ॑ సమ॒న్త-మ్ప॒ర్యవ॑ద్యతి సమ॒న్త-మే॒వేన్ద్రి॒యం-వీఁ॒ర్యం॑-యఁజ॑మానే దధాతి వ్య॒త్యాస॒-మన్వా॒హాని॑ర్దాహా॒యాశ్వ॑ ఋష॒భో వృ॒ష్ణిర్బ॒స్త-స్సా-దక్షి॑ణా-వృష॒త్వాయై॒తయై॒వ య॑జేతా-ఽభిశ॒స్యమా॑న ఏ॒తాశ్చేద్వా అ॑స్యదే॒వతా॒ అన్న॑-మ॒దన్త్య॒దన్త్యు॑-వే॒వా-ఽస్య॑ మను॒ష్యాః᳚ ॥ 32 ॥

(ఇ॒న్ద్రి॒య॒కా॑మః-సవి॒తుస్తేజ॒స్తత్ - పు॑రో॒డాశో॒ -ఽష్టాత్రిగ్ం॑శచ్చ) (అ. 7)

రజ॑నో॒ వై కౌ॑ణే॒యః క్ర॑తు॒జిత॒-ఞ్జాన॑కి-ఞ్చక్షు॒ర్వన్య॑మయా॒-త్తస్మా॑ ఏ॒తామిష్టి॒-న్నిర॑వప-ద॒గ్నయే॒ భ్రాజ॑స్వతే పురో॒డాశ॑-మ॒ష్టాక॑పాలగ్ం సౌ॒ర్య-ఞ్చ॒రుమ॒గ్నయే॒ భ్రాజ॑స్వతే పురో॒డాశ॑-మ॒ష్టాక॑పాల॒-న్తయై॒వాస్మి॒న్ చక్షు॑రదధా॒-ద్య-శ్చక్షు॑కామ॒-స్స్యా-త్తస్మా॑ ఏ॒తామిష్టి॒-న్నిర్వ॑పే-ద॒గ్నయే॒ భ్రాజ॑స్వతే పురో॒డాశ॑మ॒ష్టాక॑పాలగ్ం సౌ॒ర్య-ఞ్చ॒రుమ॒గ్నయే॒ భ్రాజ॑స్వతే పురో॒డాశ॑-మ॒ష్టాక॑పాలమ॒గ్నే ర్వై చక్షు॑షా మను॒ష్యా॑ వి- [చక్షు॑షా మను॒ష్యా॑ వి, ప॒శ్య॒న్తి॒ సూర్య॑స్య] 33

ప॑శ్యన్తి॒ సూర్య॑స్య దే॒వా అ॒గ్ని-ఞ్చై॒వ సూర్య॑-ఞ్చ॒ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ తావే॒వాస్మి॒న్ చక్షు॑-ర్ధత్త॒-శ్చక్షు॑ష్మా-నే॒వ భ॑వతి॒ యదా᳚గ్నే॒యౌ భవ॑త॒-శ్చక్షు॑షీ ఏ॒వాస్మి॒-న్త-త్ప్రతి॑ దధాతి॒ య-థ్సౌ॒ర్యో నాసి॑కా॒-న్తేనా॒భితః॑ సౌ॒ర్యమా᳚గ్నే॒యౌ భ॑వత॒-స్తస్మా॑-ద॒భితో॒ నాసి॑కా॒-ఞ్చక్షు॑షీ॒ తస్మా॒-న్నాసి॑కయా॒ చక్షు॑షీ॒ విధృ॑తే సమా॒నీ యా᳚జ్యానువా॒క్యే॑ భవత-స్సమా॒నగ్ం హి చక్షు॒-స్సమృ॑ద్ధ్యా॒ ఉదు॒త్య-ఞ్జా॒తవే॑దసగ్ం స॒ప్త త్వా॑ హ॒రితో॒ రథే॑ చి॒త్ర-న్దే॒వానా॒ముద॑గా॒దనీ॑క॒మితి॒ పిణ్డా॒-న్ప్రయ॑చ్ఛతి॒ చక్షు॑-రే॒వాస్మై॒ ప్రయ॑చ్ఛతి॒ యదే॒వ తస్య॒ తత్ ॥ 34 ॥

(వి - హ్య॑ - ష్టావిగ్ం॑శతిశ్చ) (అ. 8)

ధ్రు॒వో॑-ఽసి ధ్రు॒వో॑-ఽహగ్ం స॑జా॒తేషు॑ భూయాస॒-న్ధీర॒శ్చేత్తా॑ వసు॒వి-ద్ధ్రు॒వో॑-ఽసి ధ్రు॒వో॑-ఽహగ్ం స॑జా॒తేషు॑ భూయాస-ము॒గ్రశ్చేత్తా॑ వసు॒వి-ద్ధ్రు॒వో॑-ఽసి ధ్రు॒వో॑-ఽహగ్ం స॑జా॒తేషు॑ భూయాస-మభి॒భూశ్చేత్తా॑ వసు॒వి-దామ॑న-మ॒స్యామ॑నస్య దేవా॒ యే స॑జా॒తాః కు॑మా॒రా-స్సమ॑నస॒స్తాన॒హ-ఙ్కా॑మయే హృ॒దా తే మా-ఙ్కా॑మయన్తాగ్ం హృ॒దా తా-న్మ॒ ఆమ॑నసః కృధి॒ స్వాహా ఽఽమ॑నమ॒- [స్వాహా ఽఽమ॑నమ॒సి, ఆమ॑నస్య] 35

-స్యామ॑నస్య దేవా॒ యా-స్స్త్రియ॒-స్సమ॑నస॒స్తా అ॒హ-ఙ్కా॑మయే హృ॒దా తా మా-ఙ్కా॑మయన్తాగ్ం హృ॒దా తా మ॒ ఆమ॑నసః కృధి॒ స్వాహా॑ వైశ్వదే॒వీగ్ం-సా᳚ఙ్గ్రహ॒ణీ-న్నిర్వ॑పే॒ద్గ్రామ॑కామో వైశ్వదే॒వా వై స॑జా॒తా విశ్వా॑నే॒వ దే॒వాన్థ్స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ త ఏ॒వాస్మై॑ సజా॒తా-న్ప్ర య॑చ్ఛన్తి గ్రా॒మ్యే॑వ భ॑వతి సాఙ్గ్రహ॒ణీ భ॑వతి మనో॒గ్రహ॑ణం॒-వైఁస॒గ్రంహ॑ణ॒-మ్మన॑ ఏ॒వ స॑జా॒తానాం᳚- [ఏ॒వ స॑జా॒తానా᳚మ్, గృ॒హ్ణా॒తి॒ ధ్రు॒వో॑-ఽసి] 36

-గృహ్ణాతి ధ్రు॒వో॑-ఽసి ధ్రు॒వో॑-ఽహగ్ం స॑జా॒తేషు॑ భూయాస॒మితి॑ పరి॒ధీ-న్పరి॑ దధాత్యా॒శిష॑మే॒వైతామా శా॒స్తే-ఽథో॑ ఏ॒తదే॒వ సర్వగ్ం॑ సజా॒తేష్వధి॑ భవతి॒ యస్యై॒వం-విఁ॒దుష॑ ఏ॒తే ప॑రి॒ధయః॑ పరిధీ॒యన్త॒ ఆమ॑ నమ॒స్యామ॑నస్య దేవా॒ ఇతి॑ తి॒స్ర ఆహు॑తీ ర్జుహోత్యే॒తావ॑న్తో॒ వై స॑జా॒తా యే మ॒హాన్తో॒ యే క్షు॑ల్ల॒కా యా-స్స్త్రియ॒స్తానే॒వావ॑ రున్ధే॒ త ఏ॑న॒మవ॑రుద్ధా॒ ఉప॑ తిష్ఠన్తే ॥ 37 ॥

(స్వాహా ఽఽమ॑నమసి - సజా॒తానాగ్ం॑ - రున్ధే॒ - పఞ్చ॑ చ ) (అ. 9)

యన్నవ॒-మైత్త-న్నవ॑నీత-మభవ॒ద్య-దస॑ర్ప॒-త్త-థ్స॒ర్పిర॑భవ॒-ద్యదద్ధి॑యత॒ త-ద్ఘృ॒తమ॑భవద॒శ్వినోః᳚ ప్రా॒ణో॑-ఽసి॒ తస్య॑ తే దత్తాం॒-యఁయోః᳚ ప్రా॒ణో-ఽసి॒ స్వాహేన్ద్ర॑స్య ప్రా॒ణో॑-ఽసి॒ తస్య॑ తే దదాతు॒ యస్య॑ ప్రా॒ణో-ఽసి॒ స్వాహా॑ మి॒త్రావరు॑ణయోః ప్రా॒ణో॑-ఽసి॒ తస్య॑ తే దత్తాం॒-యఁయోః᳚ ప్రా॒ణో-ఽసి॒ స్వాహా॒ విశ్వే॑షా-న్దే॒వానా᳚-మ్ప్రా॒ణో॑-ఽసి॒ [విశ్వే॑షా-న్దే॒వానా᳚-మ్ప్రా॒ణో॑-ఽసి॒, తస్య॑ తే] 38

తస్య॑ తే దదతు॒ యేషా᳚-మ్ప్రా॒ణో-ఽసి॒ స్వాహా॑ ఘృ॒తస్య॒ ధారా॑మ॒మృత॑స్య॒ పన్థా॒మిన్ద్రే॑ణ ద॒త్తా-మ్ప్రయ॑తా-మ్మ॒రుద్భిః॑ । త-త్త్వా॒ విష్ణుః॒ పర్య॑పశ్య॒-త్త-త్త్వేడా॒ గవ్యైర॑యత్ ॥ పా॒వ॒మా॒నేన॑ త్వా॒ స్తోమే॑న గాయ॒త్రస్య॑ వర్త॒న్యోపా॒గ్ం॒శో ర్వీ॒ర్యే॑ణ దే॒వస్త్వా॑ సవి॒తో-థ్సృ॑జతు జీ॒వాత॑వే జీవన॒స్యాయై॑ బృహ-ద్రథన్త॒రయో᳚స్త్వా॒ స్తోమే॑న త్రి॒ష్టుభో॑ వర్త॒న్యా శు॒క్రస్య॑ వీ॒ర్యే॑ణ దే॒వస్త్వా॑ సవి॒తో- [సవి॒తోత్, సృ॒జ॒తు॒ జీ॒వాత॑వే] 39

-థ్సృ॑జతు జీ॒వాత॑వే జీవన॒స్యాయా॑ అ॒గ్నేస్త్వా॒ మాత్ర॑యా॒ జగ॑త్యై వర్త॒న్యా-ఽఽగ్ర॑య॒ణస్య॑ వీ॒ర్యే॑ణ దే॒వస్త్వా॑ సవి॒తో-థ్సృ॑జతు జీ॒వాత॑వే జీవన॒స్యాయా॑ ఇ॒మమ॑గ్న॒ ఆయు॑షే॒ వర్చ॑సే కృధి ప్రి॒యగ్ం రేతో॑ వరుణ సోమ రాజన్న్ । మా॒ తేవా᳚స్మా అదితే॒ శర్మ॑ యచ్ఛ॒ విశ్వే॑ దేవా॒ జర॑దష్టి॒ర్యథా-ఽస॑త్ ॥ అ॒గ్నిరాయు॑ష్మా॒న్-థ్స వన॒స్పతి॑భి॒-రాయు॑ష్మా॒-న్తేన॒ త్వా-ఽఽయు॒షా-ఽఽయు॑ష్మన్త-ఙ్కరోమి॒ సోమ॒ ఆయు॑ష్మా॒న్-థ్స ఓష॑ధీభి ర్య॒జ్ఞ ఆయు॑ష్మా॒న్-థ్స దక్షి॑ణాభి॒ ర్బ్రహ్మా-ఽఽయు॑ష్మ॒-త్త-ద్బ్రా᳚హ్మ॒ణైరాయు॑ష్మ-ద్దే॒వా ఆయు॑ష్మన్త॒స్తే॑-ఽమృతే॑న పి॒తర॒ ఆయు॑ష్మన్త॒స్తే స్వ॒ధయా-ఽఽయు॑ష్మన్త॒స్తేన॒ త్వా ఽఽయు॒షా-ఽఽ యు॑ష్మన్త-ఙ్కరోమి ॥ 40 ॥

(విశ్వే॑షా-న్దే॒వానా᳚-మ్ప్రా॒ణో॑-ఽసి - త్రి॒ష్టుభో॑ వర్త॒న్యా శు॒క్రస్య॑ వీ॒ర్యే॑ణ దే॒వస్త్వా॑ సవి॒తోథ్ - సోమ॒ ఆయు॑ష్మా॒న్ - పఞ్చ॑విగ్ంశతిశ్చ) (అ. 10)

అ॒గ్నిం-వాఁ ఏ॒తస్య॒ శరీ॑ర-ఙ్గచ్ఛతి॒ సోమ॒గ్ం॒ రసో॒ వరు॑ణ ఏనం-వఁరుణపా॒శేన॑ గృహ్ణాతి॒ సర॑స్వతీం॒-వాఁగ॒గ్నావిష్ణూ॑ ఆ॒త్మా యస్య॒ జ్యోగా॒మయ॑తి॒ యో జ్యోగా॑మయావీ॒ స్యాద్యో వా॑ కా॒మయే॑త॒ సర్వ॒మాయు॑రియా॒మితి॒ తస్మా॑ ఏ॒తామిష్టి॒-న్నిర్వ॑పేదాగ్నే॒య -మ॒ష్టాక॑పాలగ్ం సౌ॒మ్య-ఞ్చ॒రుం-వాఁ॑రు॒ణ-న్దశ॑కపాలగ్ం సారస్వ॒త-ఞ్చ॒రుమా᳚గ్నావైష్ణ॒వ-మేకా॑దశకపాల-మ॒గ్నేరే॒వాస్య॒ శరీ॑ర-న్నిష్క్రీ॒ణాతి॒ సోమా॒ద్రసం॑- [సోమా॒ద్రస᳚మ్, వా॒రు॒ణేనై॒వైనం॑-] 41

-ఁవారు॒ణేనై॒వైనం॑-వఁరుణపా॒శా-న్ము॑ఞ్చతి సారస్వ॒తేన॒ వాచ॑-న్దధాత్య॒గ్ని-స్సర్వా॑ దే॒వతా॒ విష్ణు॑ర్య॒జ్ఞో దే॒వతా॑భిశ్చై॒వైనం॑-యఁ॒జ్ఞేన॑ చ భిషజ్యత్యు॒త యదీ॒తాసు॒ ర్భవ॑తి॒ జీవ॑త్యే॒వ యన్నవ॒-మైత్త-న్నవ॑నీత-మభవ॒-దిత్యాజ్య॒- మవే᳚క్షతే-రూ॒పమే॒వాస్యై॒-తన్మ॑హి॒మానం॒-వ్యాఁచ॑ష్టే॒-ఽశ్వినోః᳚ ప్రా॒ణో॑-ఽసీత్యా॑హా॒శ్వినౌ॒ వై దే॒వానాం᳚- [దే॒వానా᳚మ్, భి॒షజౌ॒] 42

-భి॒షజౌ॒ తాభ్యా॑మే॒వాస్మై॑ భేష॒జ-ఙ్క॑రో॒తీన్ద్ర॑స్య ప్రా॒ణో॑ ఽసీత్యా॑హేన్ద్రి॒య- మే॒వాస్మి॑న్నే॒తేన॑ దధాతి మి॒త్రావరు॑ణయోః ప్రా॒ణో॑-ఽసీత్యా॑హ ప్రాణాపా॒నావే॒- వాస్మి॑న్నే॒తేన॑ దధాతి॒ విశ్వే॑షా-న్దే॒వానా᳚-మ్ప్రా॒ణో॑-ఽసీత్యా॑హ వీ॒ర్య॑మే॒వాస్మి॑న్నే॒తేన॑ దధాతి ఘృ॒తస్య॒ ధారా॑మ॒మృత॑స్య॒ పన్థా॒మిత్యా॑హ యథాయ॒జురే॒వైత-త్పా॑వమా॒నేన॑ త్వా॒ స్తోమే॒నే- [స్తోమే॒నేతి, ఆ॒హ॒ ప్రా॒ణమే॒వాస్మి॑-] 43

-త్యా॑హ ప్రా॒ణమే॒వాస్మి॑-న్నే॒తేన॑ దధాతి బృహ-ద్రథన్త॒రయో᳚స్త్వా॒ స్తోమే॒నేత్యా॒హౌజ॑ ఏ॒వాస్మి॑న్నే॒తేన॑ దధాత్య॒గ్నేస్త్వా॒ మాత్ర॒యేత్యా॑హా॒-ఽఽత్మాన॑-మే॒వాస్మి॑న్నే॒తేన॑ దధాత్యృ॒త్విజః॒ పర్యా॑హు॒ర్యావ॑న్త ఏ॒వర్త్విజ॒స్త ఏ॑న-మ్భిషజ్యన్తి బ్ర॒హ్మణో॒ హస్త॑మన్వా॒రభ్య॒ పర్యా॑హురేక॒ధైవ యజ॑మాన॒ ఆయు॑ర్దధతి॒ యదే॒వ తస్య॒ తద్ధిర॑ణ్యా- [తద్ధిర॑ణ్యాత్, ఘృ॒త-న్నిష్పి॑బ॒త్యాయు॒ర్వై] 44

-ద్ఘృ॒త-న్నిష్పి॑బ॒త్యాయు॒ర్వై ఘృ॒తమ॒మృత॒గ్ం॒ హిర॑ణ్యమ॒మృతా॑దే॒వా ఽఽయు॒ర్నిష్పి॑బతి శ॒తమా॑న-మ్భవతి శ॒తాయుః॒ పురు॑ష-శ్శ॒తేన్ద్రి॑య॒ ఆయు॑ష్యే॒వేన్ద్రి॒యే ప్రతి॑తిష్ఠ॒త్యథో॒ ఖలు॒ యావ॑తీ॒-స్సమా॑ ఏ॒ష్య-న్మన్యే॑త॒ తావ॑న్మానగ్గ్ స్యా॒-థ్సమృ॑ద్ధ్యా ఇ॒మమ॑గ్న॒ ఆయు॑షే॒ వర్చ॑సే కృ॒ధీత్యా॒హా ఽఽయు॑రే॒వాస్మి॒న్. వర్చో॑ దధాతి॒ విశ్వే॑ దేవా॒ జర॑దష్టి॒ర్యథా ఽస॒దిత్యా॑ -హ॒ జర॑దష్టిమే॒వైన॑-ఙ్కరోత్య॒గ్ని-రాయు॑ష్మా॒నితి॒ హస్త॑-ఙ్గృహ్ణాత్యే॒తే వై దే॒వా ఆయు॑ష్మన్త॒స్త ఏ॒వాస్మి॒న్నాయు॑ర్దధతి॒ సర్వ॒మాయు॑రేతి ॥ 45 ॥

(రసం॑-దే॒వానా॒గ్॒-స్తోమే॒నేతి॒-హిర॑ణ్యా॒-దస॒దితి॒-ద్వావిగ్ం॑శతిశ్చ) (అ. 11)

ప్ర॒జాప॑తి॒ ర్వరు॑ణా॒యాశ్వ॑మనయ॒-థ్స స్వా-న్దే॒వతా॑మార్చ్ఛ॒-థ్స పర్య॑దీర్యత॒ స ఏ॒తం-వాఁ॑రు॒ణ-ఞ్చతు॑ష్-కపాలమపశ్య॒-త్త-న్నిర॑వప॒-త్తతో॒ వై స వ॑రుణ- పా॒శాద॑ముచ్యత॒ వరు॑ణో॒ వా ఏ॒త-ఙ్గృ॑హ్ణాతి॒ యో-ఽశ్వ॑-మ్ప్రతిగృ॒హ్ణాతి॒ యావ॒తో-ఽశ్వా᳚-న్ప్రతిగృహ్ణీ॒యా-త్తావ॑తో వారు॒ణాన్ చతు॑ష్కపాలా॒-న్నిర్వ॑పే॒-ద్వరు॑ణమే॒వ స్వేన॑ భాగ॒ధేయే॒నోప॑ ధావతి॒ స ఏ॒వైనం॑-వఁరుణపా॒శాన్ -ము॑ఞ్చతి॒ [వరుణపా॒శాన్ -ము॑ఞ్చతి, చతు॑ష్కపాలా] 46

చతు॑ష్కపాలా భవన్తి॒ చతు॑ష్పా॒ద్ధ్యశ్వ॒-స్సమృ॑ద్ధ్యా॒ ఏక॒మతి॑రిక్త॒-న్నిర్వ॑పే॒-ద్యమే॒వ ప్ర॑తిగ్రా॒హీ భవ॑తి॒ యం-వాఁ॒ నాద్ధ్యేతి॒ తస్మా॑దే॒వ వ॑రుణపా॒శా-న్ము॑చ్యతే॒ యద్యప॑ర-మ్ప్రతిగ్రా॒హీ స్యా-థ్సౌ॒ర్యమేక॑కపాల॒మను॒ నిర్వ॑పేద॒ముమే॒వా ఽఽది॒త్యము॑చ్చా॒ర-ఙ్కు॑రుతే॒ ఽపో॑-ఽవభృ॒థమవై᳚త్య॒ఫ్సు వై వరు॑ణ-స్సా॒క్షాదే॒వ వరు॑ణ॒మవ॑ యజతే ఽపోన॒ప్త్రీయ॑-ఞ్చ॒రు-మ్పున॒రేత్య॒ నిర్వ॑పేద॒ఫ్సు యో॑ని॒ర్వా అశ్వ॒-స్స్వామే॒వైనం॒-యోఁని॑-ఙ్గమయతి॒ స ఏ॑నగ్ం శా॒న్త ఉప॑ తిష్ఠతే ॥ 47 ॥

(ము॒ఞ్చ॒తి॒ - చ॒రుగ్ం - స॒ప్తద॑శ చ) (అ. 12)

యా వా॑మిన్ద్రావరుణా యత॒వ్యా॑ త॒నూస్తయే॒మమగ్ం హ॑సో ముఞ్చతం॒-యాఁ వా॑మిన్ద్రా వరుణా సహ॒స్యా॑ రక్ష॒స్యా॑ తేజ॒స్యా॑ త॒నూస్తయే॒ మమగ్ం హ॑సో ముఞ్చతం॒-యోఁ వా॑మిన్ద్రా వరుణా వ॒గ్నౌ స్రామ॒స్తం-వాఁ॑ మే॒ తేనా వ॑యజే॒యో వా॑మిన్ద్రా వరుణా ద్వి॒పాథ్సు॑ ప॒శుషు॒ చతు॑ష్పాథ్సు గో॒ష్ఠే గృ॒హేష్వ॒ఫ్స్వోష॑ధీషు॒ వన॒స్పతి॑షు॒ స్రామ॒స్తం-వాఁ॑ మే॒ తేనావ॑ యజ॒ ఇన్ద్రో॒ వా ఏ॒తస్యే᳚- [ఏ॒తస్య॑, ఇ॒న్ద్రి॒యేణాప॑ క్రామతి॒] 48

-న్ద్రి॒యేణాప॑ క్రామతి॒ వరు॑ణ ఏనం-వఁరుణపా॒శేన॑ గృహ్ణాతి॒ యః పా॒ప్మనా॑ గృహీ॒తో భవ॑తి॒ యః పా॒ప్మనా॑ గృహీ॒త-స్స్యా-త్తస్మా॑ ఏ॒తామై᳚న్ద్రావరు॒ణీ-మ్ప॑య॒స్యా᳚-న్నిర్వ॑పే॒దిన్ద్ర॑ ఏ॒వాస్మి॑-న్నిన్ద్రి॒య-న్ద॑ధాతి॒ వరు॑ణ ఏనం ఁవరుణపా॒శా-న్ము॑ఞ్చతి పయ॒స్యా॑ భవతి॒ పయో॒ హి వా ఏ॒తస్మా॑-దప॒క్రామ॒త్యథై॒ష పా॒ప్మనా॑ గృహీ॒తో య-త్ప॑య॒స్యా॑ భవ॑తి॒ పయ॑ ఏ॒వాస్మి॒-న్తయా॑ దధాతి పయ॒స్యా॑యా- [పయ॒స్యా॑యామ్, పురో॒డాశ॒మవ॑] 49

-మ్పురో॒డాశ॒మవ॑ దధాత్యాత్మ॒న్వన్త॑-మే॒వైన॑-ఙ్కరో॒త్యథో॑ ఆ॒యత॑నవన్త-మే॒వ చ॑తు॒ర్ధా వ్యూ॑హతి ది॒క్ష్వే॑వ ప్రతి॑తిష్ఠతి॒ పున॒-స్సమూ॑హతి ది॒గ్భ్య ఏ॒వాస్మై॑ భేష॒జ-ఙ్క॑రోతి స॒మూహ్యావ॑ ద్యతి॒ యథా-ఽఽవి॑ద్ధ-న్నిష్కృ॒న్తతి॑ తా॒దృగే॒వ తద్యో వా॑మిన్ద్రా-వరుణావ॒గ్నౌ స్రామ॒స్తం-వాఁ॑మే॒తేనావ॑ యజ॒ ఇత్యా॑హ॒ దురి॑ష్ట్యా ఏ॒వైన॑-మ్పాతి॒ యో వా॑ మిన్ద్రా వరుణా ద్వి॒పాథ్సు॑ ప॒శుషు॒ స్రామ॒స్తం-వాఁ॑ మే॒ తేనావ॑ యజ॒ ఇత్యా॑హై॒తావ॑తీ॒ర్వా ఆప॒ ఓష॑ధయో॒ వన॒స్పత॑యః ప్ర॒జాః ప॒శవ॑ ఉపజీవ॒నీయా॒స్తా ఏ॒వాస్మై॑ వరుణపా॒శా-న్ము॑ఞ్చతి ॥ 50 ॥

(ఏ॒తస్య॑ - పయ॒స్యా॑యాం - పాతి॒ - షడ్విగ్ం॑శతిశ్చ ) (అ. 13)

స ప్ర॑త్న॒వన్ని కావ్యేన్ద్రం॑-వోఁ వి॒శ్వత॒-స్పరీన్ద్ర॒-న్నరః॑ ॥ త్వ-న్నః॑ సోమ వి॒శ్వతో॒ రక్షా॑ రాజన్నఘాయ॒తః । న రి॑ష్యే॒-త్త్వావ॑త॒-స్సఖాః᳚ ॥ యా తే॒ ధామా॑ని ది॒వి యా పృ॑థి॒వ్యాం-యాఁ పర్వ॑తే॒ష్వోష॑ధీష్వ॒ఫ్సు ॥ తేభి॑ర్నో॒ విశ్వై᳚-స్సు॒మనా॒ అహే॑డ॒-న్రాజన్᳚-థ్సోమ॒ ప్రతి॑ హ॒వ్యా గృ॑భాయ ॥ అగ్నీ॑షోమా॒ సవే॑దసా॒ సహూ॑తీ వనత॒-ఙ్గిరః॑ । స-న్దే॑వ॒త్రా బ॑భూవథుః ॥ యు॒వ- [యు॒వమ్, ఏ॒తాని॑ ది॒వి రో॑చ॒నాన్య॒గ్నిశ్చ॑] 51

-మే॒తాని॑ ది॒వి రో॑చ॒నాన్య॒గ్నిశ్చ॑ సోమ॒ సక్ర॑తూ అధత్తమ్ ॥ యు॒వగ్ం సిన్ధూగ్ం॑ ర॒భిశ॑స్తేరవ॒ద్యా-దగ్నీ॑షోమా॒-వము॑ఞ్చత-ఙ్గృభీ॒తాన్ ॥ అగ్నీ॑షోమావి॒మగ్ం సు మే॑ శృణు॒తం-వృఁ॑షణా॒ హవ᳚మ్ । ప్రతి॑ సూ॒క్తాని॑ హర్యత॒-మ్భవ॑త-న్దా॒శుషే॒ మయః॑ ॥ ఆ-ఽన్య-న్ది॒వో మా॑త॒రిశ్వా॑ జభా॒రా-ఽమ॑థ్నాద॒న్య-మ్పరి॑ శ్యే॒నో అద్రేః᳚ । అగ్నీ॑షోమా॒ బ్రహ్మ॑ణా వావృధా॒నోరుం-యఁ॒జ్ఞాయ॑ చక్రథురు లో॒కమ్ ॥ అగ్నీ॑షోమా హ॒విషః॒ ప్రస్థి॑తస్య వీ॒తగ్ం [వీ॒తమ్, హర్య॑తం-వృఁషణా జు॒షేథా᳚మ్ ।] 52

హర్య॑తం-వృఁషణా జు॒షేథా᳚మ్ । సు॒శర్మా॑ణా॒ స్వవ॑సా॒ హి భూ॒తమథా॑ ధత్తం॒-యఁజ॑మానాయ॒ శం-యోః ఁ॥ ఆప్యా॑యస్వ॒, స-న్తే᳚ ॥ గ॒ణానా᳚-న్త్వా గ॒ణప॑తిగ్ం హవామహే క॒వి-ఙ్క॑వీ॒నా-ము॑ప॒మశ్ర॑వస్తమమ్ । జ్యే॒ష్ఠ॒రాజ॒-మ్బ్రహ్మ॑ణా-మ్బ్రహ్మణస్పత॒ ఆ నః॑ శృ॒ణ్వన్నూ॒తిభిః॑ సీద॒ సాద॑నమ్ । స ఇజ్జనే॑న॒ స వి॒శా స జన్మ॑నా॒ స పు॒త్రైర్వాజ॑-మ్భరతే॒ ధనా॒ నృభిః॑ । దే॒వానాం॒-యః ఁపి॒తర॑-మా॒వివా॑సతి [ ] 53

శ్ర॒ద్ధామ॑నా హ॒విషా॒ బ్రహ్మ॑ణ॒స్పతి᳚మ్ ॥ స సు॒ష్టుభా॒ స ఋక్వ॑తా గ॒ణేన॑ వ॒లగ్ం రు॑రోజ ఫలి॒గగ్ం రవే॑ణ । బృహ॒స్పతి॑-రు॒స్త్రియా॑ హవ్య॒సూదః॒ కని॑క్రద॒ద్- వావ॑శతీ॒రుదా॑జత్ ॥ మరు॑తో॒ యద్ధ॑ వో ది॒వో, యా వ॒-శ్శర్మ॑ ॥ అ॒ర్య॒మా ఽఽయా॑తి వృష॒భస్తువి॑ష్మా-న్దా॒తా వసూ॑నా-మ్పురుహూ॒తో అర్హన్న్॑ । స॒హ॒స్రా॒క్షో గో᳚త్ర॒భి-ద్వజ్ర॑బాహుర॒స్మాసు॑ దే॒వో ద్రవి॑ణ-న్దధాతు ॥ యే తే᳚-ఽర్యమ-న్బ॒హవో॑ దేవ॒యానాః॒ పన్థా॑నో [పన్థా॑నః, రా॒జ॒-న్ది॒వ ఆ॒చర॑న్తి ।] 54

రాజ-న్ది॒వ ఆ॒చర॑న్తి । తేభి॑ర్నో దేవ॒ మహి॒ శర్మ॑ యచ్ఛ॒ శ-న్న॑ ఏధి ద్వి॒పదే॒ శ-ఞ్చతు॑ష్పదే ॥ బు॒ద్ధ్నాదగ్ర॒-మఙ్గి॑రోభి-ర్గృణా॒నో వి పర్వ॑తస్య దృగ్ంహి॒తాన్యై॑రత్ । రు॒జ-ద్రోధాగ్ం॑సి-కృ॒త్రిమా᳚ణ్యేషా॒గ్ం॒-సోమ॑స్య॒ తా-మద॒ ఇన్ద్ర॑-శ్చకార ॥ బు॒ద్ధ్నా-దగ్రే॑ణ॒ వి మి॑మాయ॒ మానై॒-ర్వజ్రే॑ణ॒ ఖాన్య॑తృణ-న్న॒దీనా᳚మ్ । వృథా॑ ఽసృజ-త్ప॒థిభి॑ ర్దీర్ఘయా॒థై-స్సోమ॑స్య॒ తా మద॒ ఇన్ద్ర॑శ్చకార । ॥ 55 ॥

ప్ర యో జ॒జ్ఞే వి॒ద్వాగ్ం అ॒స్య బన్ధుం॒-విఁశ్వా॑ని దే॒వో జని॑మా వివక్తి । బ్రహ్మ॒ బ్రహ్మ॑ణ॒ ఉజ్జ॑భార॒ మద్ధ్యా᳚న్నీ॒చాదు॒చ్చా స్వ॒ధయా॒-ఽభి ప్రత॑స్థౌ ॥ మ॒హా-న్మ॒హీ అ॑స్తభాయ॒ద్వి జా॒తో ద్యాగ్ం సద్మ॒ పార్థి॑వ-ఞ్చ॒ రజః॑ । స బు॒ద్ధ్నాదా᳚ష్ట జ॒నుషా॒-ఽభ్యగ్ర॒-మ్బృహ॒స్పతి॑ ర్దే॒వతా॒యస్య॑ స॒మ్రాట్ ॥ బు॒ద్ధ్నాద్యో అగ్ర॑మ॒భ్యర్త్యోజ॑సా॒ బృహ॒స్పతి॒మా వి॑వాసన్తి దే॒వాః । భి॒నద్వ॒లం-విఁ పురో॑ దర్దరీతి॒ కని॑క్రద॒-థ్సువ॑ర॒పో జి॑గాయ ॥ 56 ॥

(యు॒వం - ఁవీ॒తమా॒ - వివా॑సతి॒ - పన్థా॑నో - దీర్ఘయా॒థై-స్సోమ॑స్య॒ తా మద॒ ఇన్ద్ర॑శ్చకార - దే॒వా - నవ॑ చ) (అ. 14)

(ఆ॒ది॒త్యేభ్యో॑ - దే॒వా వై మృ॒త్యో - ర్దే॒వా వై - స॒త్రమ॑ - ర్య॒మ్ణే -ప్ర॒జాప॑తే॒స్త్రయ॑స్త్రిగ్ంశత్ - ప్ర॒జాప॑తి ర్దే॒వేభ్యో॒-ఽన్నాద్యం॑ -దేవాసు॒రాస్తాన్ - రజ॑నో - ధ్రు॒వో॑-ఽసి॒ - యన్నవ॑ - మ॒గ్నిం-వైఁ - ప్ర॒జాప॑తి॒ ర్వరు॑ణాయ॒ - యా వా॑మిన్ద్రా వరుణా॒ - స ప్ర॑త్న॒వ -చ్చతు॑ర్దశ)

(ఆ॒ది॒త్యేభ్య॒ - స్త్వష్టు॑ - రస్మై॒ దాన॑కామా - ఏ॒వావ॑ రున్ధే॒ - ఽగ్నిం-వైఁ - స ప్ర॑త్న॒వథ్ - షట్ప॑ఞ్చా॒శత్ )

(ఆ॒ది॒త్యేభ్యః॒ - సువ॑ర॒పో జి॑గాయ )

॥ హరిః॑ ఓమ్ ॥

॥ కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ సంహితాయా-న్ద్వితీయకాణ్డే తృతీయః ప్రశ్న-స్సమాప్తః ॥

Roman (IAST) Transliteration

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe tṛtīyaḥ praśnaḥ - iṣṭividhānaṃ

o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,

śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||

ā॒di॒tyebhyo॒ bhuva̭dvadbhyaśca॒ru-nnirva̭pe॒-dbhūti̭kāma ādi॒tyā vā e॒ta-mbhūtyai॒ prati̭ nudante॒ yo-'la॒-mbhūtyai॒ sa-nbhūti॒-nna prā॒pnotyā̭di॒tyāne॒va bhuva̭dvata॒-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vaina॒-mbhūti̭-ṅgamayanti॒ bhava̭tye॒vā ''di॒tyebhyo̭ dhā॒raya̭dva-dbhyaśca॒ru-nnirva̭pe॒-dapa̭ruddho vā-'paru॒ddhyamā̭no vā-''di॒tyā vā a̭paro॒ddhāra̭ ādi॒tyā a̭vagamayi॒tāra̭ ādi॒tyāne॒va dhā॒raya̭dvata॒- [dhā॒raya̭dvataḥ, svena̭] 1

-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vainaṃ̭-vi~॒śi dā᳚ddhratyanaparu॒ddhyo bha̭va॒tyadi॒te-'nṷ manya॒sve-tya̭paru॒ddhyamā̭no-'sya pa॒damā da̭dīte॒yaṃ-vā~ adi̭tiri॒yame॒vāsmai̭ rā॒jyamanṷ manyate sa॒tyā-''śīrityā̭ha sa॒tyāme॒vā-''śiṣa̭-ṅkuruta i॒ha mana॒ ityā̭ha pra॒jā e॒vāsmai॒ sama̭nasaḥ karo॒tyupa॒ preta̭ maruta- [preta̭ marutaḥ, su॒dā॒na॒va॒ e॒nā] 2

-ssudānava e॒nā vi॒śpati̭nā॒-'bhya̭mugṃ rājā̭na॒mityā̭ha māru॒tī vai vi-ḍjye॒ṣṭho vi॒śpati̭-rvi॒śaivainagṃ̭ rā॒ṣṭreṇa॒ sama̭rdhayati॒ yaḥ pa॒rastā᳚-dgrāmyavā॒dī syā-ttasya̭ gṛ॒hā-dvrī॒hīnā ha̭recchu॒klāgśca̭ kṛ॒ṣṇāgśca॒ vi ci̭nuyā॒dye śu॒klā-ssyustamā̭di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pedādi॒tyā vai de॒vata̭yā॒ viḍviśa̭me॒vā-'va̭ gaccha॒- [gacchati, ava̭gatā-'sya॒] 3

-tyava̭gatā-'sya॒ viḍana̭vagatagṃ rā॒ṣṭra-mityā̭hu॒rye kṛ॒ṣṇā-ssyustaṃ-vā~̭ru॒ṇa-ñca॒ru-nnirva̭pe-dvāru॒ṇaṃ-vai~ rā॒ṣṭramu॒bhe e॒va viśa̭-ñca rā॒ṣṭra-ñcāva̭ gacchati॒ yadi॒ nāva॒gacchḙdi॒ma-ma॒hamā̭di॒tyebhyo̭ bhā॒ga-nnirva̭pā॒myā 'muṣmā̭-da॒muṣyai̭ vi॒śo-'va̭ganto॒-riti॒ nirva̭pe-dādi॒tyā e॒vaina̭-mbhāga॒dheya̭-mpre॒phsanto॒ viśa॒mava̭ [viśa॒mava̭, ga॒ma॒ya॒nti॒ yadi॒] 4

gamayanti॒ yadi॒ nāva॒gacche॒dāśva̭tthā-nma॒yūkhā᳚n-thsa॒pta ma̭ddhyame॒ṣāyā॒mupa̭- hanyādi॒dama॒ha-mā̭di॒tyā-nba̭dhnā॒myā 'muṣmā̭da॒muṣyai̭ vi॒śo-'va̭ganto॒rityā̭di॒tyā e॒vaina̭-mba॒ddhavī̭rā॒ viśa॒mava̭ gamayanti॒ yadi॒ nā-'va॒gacchḙ-de॒ta-me॒vā-''di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-di॒ddhme-'pi̭ ma॒yūkhā॒n-thsa-nna̭hye-danaparu॒ddhya-me॒vāva̭ gaccha॒tyāśva̭tthā bhavantima॒rutāṃ॒-vā~ e॒ta -dojo॒ yada̭śva॒ttha oja̭sai॒va viśa॒mava̭ gacchati sa॒pta bha̭vanti sa॒pta ga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭ gaṇa॒śa e॒va viśa॒mava̭ gacchati | 5

(dhā॒raya̭dvato - maruto - gacchati॒ - viśa॒mavai॒ - ta - da॒ṣṭāda̭śa ca) (a. 1)

de॒vā vai mṛ॒tyo-ra̭bibhayu॒ste pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭dhāva॒-ntebhya̭ e॒tā-mprā̭jāpa॒tyāgṃ śa॒takṛ̭ṣṇalā॒-nnira̭vapa॒-ttayai॒vaiṣva॒mṛta̭-madadhā॒dyo mṛ॒tyo-rbi̭bhī॒yā-ttasmā̭ e॒tā-mprā̭jāpa॒tyāgṃ śa॒takṛ̭ṣṇalā॒-nnirva̭pe-tpra॒jāpa̭ti-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi॒-nnāyṷ-rdadhāti॒ sarva॒māyṷreti śa॒takṛ̭ṣṇalā bhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa॒-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye [ ] 6

prati̭ tiṣṭhati ghṛ॒te bha̭va॒tyāyu॒rvai ghṛ॒ta-ma॒mṛta॒gṃ॒ hira̭ṇya॒-māyṷścai॒vāsmā̭ a॒mṛta̭-ñca sa॒mīcī̭ dadhāti ca॒tvāri̭ catvāri kṛ॒ṣṇalā॒nyava̭ dyati caturava॒-ttasyā-''ptyā̭ eka॒dhā bra॒hmaṇa॒ upa̭ haratyeka॒dhaiva yaja̭māna॒ āyṷrdadhātya॒- sāvā̭di॒tyo na vya̭rocata॒ tasmai̭ de॒vāḥ prāya̭ścitti-maiccha॒-ntasmā̭ e॒tagṃ sau॒rya-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vā-'smi॒- [-tenai॒vā-'sminṋ, ruca̭-madadhu॒ryo] 7

-nruca̭-madadhu॒ryo bra̭hmavarca॒sakā̭ma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tagṃ sau॒rya-ñca॒ru-nnirva̭pe-da॒mu-me॒vā-''di॒tyagg svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-nda̭dhāti brahmavarca॒syḙva bha̭vatyubha॒yato̭ ru॒kmau bha̭vata ubha॒yata̭ e॒vāsmi॒-nruca̭-ndadhāti prayā॒je pra̭yāje kṛ॒ṣṇala̭-ñjuhoti di॒gbhya e॒vāsmai᳚ brahmavarca॒samava̭ rundha āgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-thsāvi॒tra-ndvāda̭śakapāla॒-mbhūmyai̭ [-bhūmyai᳚, ca॒ruṃ-yaḥ ~kā॒mayḙta॒] 8

ca॒ruṃ-yaḥ ~kā॒mayḙta॒ hira̭ṇyaṃ-vi~ndeya॒ hira̭ṇya॒-mmopa̭ name॒diti॒ yadā᳚gne॒yo bhava̭tyāgne॒yaṃ-vai~ hira̭ṇyaṃ॒-ya~syai॒va hira̭ṇya॒-ntenai॒vaina̭-dvindate sāvi॒tro bha̭vati savi॒tṛpra̭sūta e॒vaina̭-dvindate॒ bhūmyai̭ ca॒rurbha̭vatya॒syāme॒vaina̭-dvindata॒ upai̭na॒gṃ॒ hira̭ṇya-nnamati॒ vi vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇardhyate॒ yo hira̭ṇyaṃ-vi~॒ndata̭ e॒tā- [e॒tām, e॒va] 9

-me॒va nirva̭pe॒ddhira̭ṇyaṃ-vi~॒ttvā nendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa॒ vyṛ̭ddhyata e॒tāme॒va nirva̭pe॒dyasya॒ hira̭ṇya॒-nnaśye॒dyadā᳚gne॒yo bhava̭tyāgne॒yaṃ-vai~ hira̭ṇyaṃ॒-ya~syai॒ va hira̭ṇya॒-ntenai॒vaina̭-dvindati sāvi॒tro bha̭vati savi॒tṛ-pra̭sūta e॒vaina̭-dvindati॒ bhūmyai̭ ca॒rurbha̭vatya॒syāṃ-vā~ e॒tanna̭śyati॒ yannaśya̭tya॒syāme॒vaina̭-dvinda॒tīndra॒- [dvinda॒tīndraḥ̭, tvaṣṭu॒-ssoma̭] 10

-stvaṣṭu॒-ssoma̭-mabhī॒ṣahā̭-' piba॒-thsa viṣvaṃ॒-vyā~᳚rccha॒-thsa i̭ndri॒yeṇa̭ somapī॒thena॒ vyā᳚rdhyata॒ sa yadū॒rdhvamu॒dava̭mī॒-tte śyā॒mākā̭ abhava॒nthsa pra॒jāpa̭ti॒mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒tagṃ so̭me॒ndragg śyā̭mā॒ka-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ttenai॒vāsmi̭nnindri॒yagṃ so̭mapī॒thama̭dadhā॒dvi vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ soma॒pīthena̭rdhyate॒ ya-ssomaṃ॒-va~mi̭ti॒ ya-sso̭mavā॒mī syā-ttasmā̭ [syā-ttasmai᳚, e॒tagṃ] 11

e॒tagṃ so̭me॒ndragg śyā̭mā॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-thsoma̭-ñcai॒vendra̭-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭nnindri॒yagṃ so̭mapī॒tha-ndha̭tto॒ nendri॒yeṇa̭ somapī॒thena॒ vyṛ̭ddhyate॒ ya-thsau॒myo bhava̭ti somapī॒thame॒vāva̭ rundhe॒ yadai॒ndro bhava̭tīndri॒yaṃ-vai~ so̭mapī॒tha i̭ndri॒yame॒va so̭mapī॒thamava̭ rundhe śyāmā॒ko bha̭vatye॒ṣa vāva sa soma̭- [sa somaḥ̭, sā॒kṣāde॒va] 12

-ssā॒kṣāde॒va so̭mapī॒thamava̭ rundhe॒ 'gnayḙ dā॒tre pṷro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dindrā̭ya pradā॒tre pṷro॒ḍāśa॒mekā̭daśakapāla-mpa॒śukā̭mo॒-'gnire॒vāsmai̭ pa॒śū-npra̭ja॒naya̭ti vṛ॒ddhānindraḥ॒ pra ya̭cchati॒ dadhi॒ madhṷ ghṛ॒tamāpo̭ dhā॒nā bha̭vantye॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒va pa॒śūnava̭ rundhe pañca-gṛhī॒ta-mbha̭vati॒ pāṅktā॒ hi pa॒śavo̭ bahu rū॒pa-mbha̭vati bahu rū॒pā hi pa॒śava॒- [pa॒śavaḥ̭, samṛ̭ddhyai] 13

-ssamṛ̭ddhyai prājāpa॒tya-mbha̭vati prājāpa॒tyā vai pa॒śavaḥ̭ pra॒jāpa̭tire॒vāsmai̭ pa॒śū-npraja̭nayatyā॒tmā vai purṷṣasya॒ madhu॒ yanmaddhva॒gnau ju॒hotyā॒tmāna̭me॒va ta-dyaja̭māno॒-'gnau prada̭dhāti pa॒ṅktyaṷ yājyānuvā॒kyḙ bhavataḥ॒ pāṅktaḥ॒ purṷṣaḥ॒ pāṅktāḥ᳚ pa॒śava̭ ā॒tmāna̭me॒va mṛ॒tyorni॒ṣkrīya̭pa॒śūnava̭ rundhe || 14 ||

(i॒ndri॒ye᳚ - 'smi॒n - bhūmyā̭ - e॒tā - mindraḥ॒ - syā-ttasmai॒ - somo̭ - bahu rū॒pā hi pa॒śava॒ - eka̭catvārigṃśacca ) (a. 2)

de॒vā vai sa॒tramā̭sa॒ta-rdhi̭parimitaṃ॒-ya~śa̭skāmā॒steṣā॒gṃ॒ soma॒gṃ॒ rājā̭naṃ॒-ya~śa̭ ārccha॒-thsa gi॒rimudai॒-ttama॒gniranūdai॒-ttāva॒gnīṣomau॒ sama̭bhavatā॒-ntāvindro̭ ya॒jñavi̭bhra॒ṣṭo-'nu॒ parai॒-ttāva̭bravīdyā॒jaya̭ta॒-mmeti॒ tasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnira̭vapatāmāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pālamai॒ndra-mekā̭daśakapālagṃ sau॒mya-ñca॒ru-ntayai॒vā-'smi॒-nteja̭ [tayai॒vā-'smi॒-ntejaḥ̭, i॒ndri॒ya-mbra̭hmavarca॒sa-] 15

indri॒ya-mbra̭hmavarca॒sa-ma̭dhattāṃ॒-yo~ ya॒jñavi̭bhraṣṭa॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pedāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pālamai॒ndra-mekā̭daśakapālagṃ sau॒mya-ñca॒ruṃ-ya~dā᳚gne॒yo bhava̭ti॒ teja̭ e॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ yadai॒ndro bhava̭tīndri॒yame॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ ya-thsau॒myo bra̭hmavarca॒sa-ntenā᳚ ''gne॒yasya̭ ca sau॒myasya̭ cai॒ndre sa॒māślḙṣaye॒-tteja̭ścai॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ñca̭ sa॒mīcī̭ [sa॒mīcī᳚, da॒dhā॒tya॒gnī॒ṣo॒mīya॒-] 16

dadhātyagnīṣo॒mīya॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-ṅkāmo॒ nopa॒namḙdāgne॒yo vai brā᳚hma॒ṇa-ssa soma̭-mpibati॒ svāme॒va de॒vatā॒g॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ saivaina॒-ṅkāmḙna॒ sama̭rdhaya॒tyupai̭na॒-ṅkāmo̭ namatyagnīṣo॒mīya̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbrahmavarca॒sakā̭mo॒-'gnīṣomā̭ ve॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ndha̭tto brahmavarca॒syḙva [brahmavarca॒syḙva, bha॒va॒ti॒ yada॒ṣṭāka̭pāla॒-] 17

bha̭vati॒ yada॒ṣṭāka̭pāla॒-stenā᳚-''gne॒yo yacchyā̭mā॒kastena̭ sau॒mya-ssamṛ̭ddhyai॒ somā̭ya vā॒jine᳚ śyāmā॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ klaibyā᳚dbibhī॒yā-dreto॒ hi vā e॒tasmā॒-dvāji̭namapa॒krāma॒tyathai॒ṣa klaibyā᳚dbibhāya॒ soma̭me॒va vā॒jina॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-nreto॒ vāji̭na-ndadhāti॒ na klī॒bo bha̭vatibrāhmaṇaspa॒tya-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dgrāma̭kāmo॒ [-nirva̭pe॒-dgrāma̭kāmaḥ, brahma̭ṇa॒spati̭me॒va] 18

brahma̭ṇa॒spati̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npra ya̭cchati grā॒myḙva bha̭vati ga॒ṇava̭tī yājyānuvā॒kyḙ bhavata-ssajā॒taire॒vaina̭-ṅga॒ṇava̭nta-ṅkarotye॒tāme॒va nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ brahma॒n viśaṃ॒-vi~ nā̭śayeya॒miti̭ māru॒tī yā᳚jyānuvā॒kyḙ kuryā॒-dbrahma̭nne॒va viśaṃ॒-vi~ nā̭śayati || 19

(tejaḥ̭ - sa॒mīcī᳚ - brahmavarca॒syḙva - grāma̭kāma॒ - strica̭tvārigṃśacca ) (a. 3)

a॒rya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pa-thsuva॒rgakā̭mo॒-'sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā-'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainagṃ̭ suva॒rgaṃ-lo~॒ka-ṅga̭mayatyarya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyu॒ritya॒sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā yaḥ khalu॒ vai dadā̭ti॒ so᳚-'rya॒mā-'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā- [sa e॒va, a॒smai॒ dāna̭kāmāḥ] 20

-'smai॒ dāna̭kāmāḥ pra॒jāḥ ka̭roti॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭vantyarya॒mṇe ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta sva॒sti ja॒natā̭miyā॒mitya॒sau vā ā̭di॒tyo᳚-'rya॒mā- 'rya॒maṇa̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-nta-dga̭mayati॒ yatra॒ jiga̭miṣa॒tīndro॒ vai de॒vānā̭mānujāva॒ra ā̭sī॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒ -mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒tamai॒ndramā̭nuṣū॒ka-mekā̭daśakapāla॒-nni- [-mekā̭daśakapāla॒-nniḥ, a॒va॒pa॒-ttenai॒vaina॒magraṃ̭-] 21

-ra̭vapa॒-ttenai॒vaina॒-magra̭-nde॒vatā̭nā॒-mparya̭ṇaya-dbu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ akaro-dbu॒ddhnā-de॒vaina॒magra॒-mparya̭ṇaya॒dyo rā̭ja॒nya̭ ānujāva॒ra-ssyā-ttasmā̭ e॒tamai॒ndra-mā̭nuṣū॒ka-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-magragṃ̭ samā॒nānā॒-mpari̭ṇayati bu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ bhavato bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra॒m- [bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra᳚m, pari̭] 22

-pari̭ ṇayatyānuṣū॒ko bha̭vatye॒ṣā hyḙtasya̭ de॒vatā॒ ya ā̭nujāva॒ra-ssamṛ̭ddhyai॒ yo brā᳚hma॒ṇa ā̭nujāva॒ra-ssyā-ttasmā̭ e॒ta-mbā̭rhaspa॒tya-mā̭nuṣū॒ka-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-dbṛha॒spati̭-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒magragṃ̭ samā॒nānā॒-mpari̭ṇayati bu॒ddhnava̭tī॒ agra̭vatī yājyānuvā॒kyḙ bhavato bu॒ddhnā-de॒vaina॒-magra॒-mpari̭ ṇayatyānuṣū॒ko bha̭vatye॒ṣā hyḙtasya̭ de॒vatā॒ ya ā̭nujāva॒ra-ssamṛ̭ddhyai || 23 ||

(e॒va - nira - gra̭-me॒tasya̭ - ca॒tvāri̭ ca) (a. 4)

pra॒jāpa̭te॒-straya̭strigṃśa-dduhi॒tara̭ āsa॒-ntā-ssomā̭ya॒ rājñḙ-'dadā॒-ttāsāgṃ̭ rohi॒ṇīmupai॒-ttā īrṣya̭ntīḥ॒ puna̭ragaccha॒-ntā anvai॒-ttāḥ puna̭rayācata॒ tā a̭smai॒ na puna̭radadā॒-thso᳚-'bravī-dṛ॒ta-ma̭mīṣva॒ yathā̭ samāva॒ccha ṷpai॒ṣyāmyatha̭ te॒ puna̭-rdāsyā॒mīti॒ sa ṛ॒tamā̭mī॒-ttā a̭smai॒ puna̭radadā॒-ttāsāgṃ̭ rohi॒ṇīme॒vopa॒- [rohi॒ṇīme॒vopa̭, ai॒ttaṃ-ya~kṣma̭] 24

-ttaṃ-ya~kṣma̭ ārccha॒-drājā̭naṃ॒-ya~kṣma̭ āra॒diti॒ tadrā̭jaya॒kṣmasya॒ janma॒ ya-tpāpī̭yā॒nabha̭va॒-tta-tpā̭paya॒kṣmasya॒ yajjā॒yābhyo-'vi̭nda॒-ttajjā॒yenya̭sya॒ya e॒vame॒teṣāṃ॒-ya~kṣmā̭ṇā॒-ñjanma॒ veda॒ naina̭me॒te yakṣmā̭ vindanti॒sa e॒tā e॒va na̭ma॒sya-nnupā̭-'dhāva॒-ttā a̭bruva॒n. varaṃ̭-vṛ~ṇāmahai samāva॒ccha e॒va na॒ upā̭ya॒ iti॒ tasmā̭ e॒ta- [tasmā̭ e॒tam, ā̭di॒tya-ñca॒ruṃ] 25

-mā̭di॒tya-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vaina̭-mpā॒pā-thsrāmā̭damuñca॒n. yaḥ pā̭paya॒kṣmagṛ̭hīta॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tamā̭di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pedādi॒tyāne॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vaina̭-mpā॒pā-thsrāmā᳚nmuñcantya-māvā॒syā̭yā॒-nnirva̭pe-da॒mume॒vaina-̭mā॒pyāya̭māna॒-manvā pyā̭yayati॒ navo̭navo bhavati॒ jāya̭māna॒ iti̭ puro-'nuvā॒kyā̭ bhava॒tyāyṷre॒vāsmi॒-ntayā̭ dadhāti॒ yamā̭di॒tyā a॒gṃ॒śumā᳚pyā॒yaya॒ntīti̭ yā॒jyaivaina̭me॒tayā᳚ pyāyayati || 26 ||

(e॒vopai॒ -ta- ma̭smi॒n - trayo̭daśaca) (a. 5)

pra॒jāpa̭ti rde॒vebhyo॒-'nnādyaṃ॒-vyā~di̭śa॒-thso᳚-'bravī॒dyadi॒mān ~lo॒kā-na॒bhya̭ti॒ricyā̭tai॒ tanmamā̭sa॒diti॒ tadi॒mān ~lo॒kā-na॒bhyatya̭ricya॒tendra॒gṃ॒ rājā̭na॒-mindra̭-madhirā॒ja-mindragg̭ sva॒rājā̭na॒-ntato॒ vai sa i॒mān ~lo॒kāg stre॒dhā-'dṷha॒-tta-ttri॒dhāto᳚-stridhātu॒tvaṃ-ya~-ṅkā॒mayḙtānnā॒da-ssyā॒diti॒ tasmā̭ e॒ta-ntri॒dhātu॒-nnirva̭pe॒dindrā̭ya॒ rājñḙ puro॒ḍāśa॒- [puro॒ḍāśa᳚m, ekā̭daśakapāla॒-] 27

-mekā̭daśakapāla॒-mindrā̭yā-dhirā॒jāyendrā̭ya sva॒rājñe॒-'yaṃ-vā~ indro॒ rājā॒-'yamindro̭-'dhirā॒jo̭-'sāvindraḥ̭ sva॒rāḍi॒māne॒va lo॒kān-thsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmā॒ anna॒-mpraya̭cchantyannā॒da e॒va bha̭vati॒ yathā̭ va॒thsena॒ prattā॒-ṅgā-ndu॒ha e॒vame॒vemān ~lo॒kā-nprattā॒n kāma̭ma॒nnādya̭-nduha uttā॒neṣṷ ka॒pāle॒ṣvadhi̭ śraya॒tyayā̭tayāmatvāya॒ trayaḥ̭ puro॒ḍāśā̭ bhavanti॒ traya̭ i॒me lo॒kā e॒ṣāṃ-lo~॒kānā॒māptyā॒ utta̭rauttaro॒ jyāyā᳚-nbhavatye॒vami̭va॒ hīme lo॒kā-ssamṛ̭ddhyai॒ sarvḙṣāmabhi-ga॒maya॒nnava̭ dya॒tyacha̭mbaṭkāraṃ-vya~॒tyāsa॒manvā॒hāni̭rdāhāya || 28 ||

(pu॒ro॒ḍāśaṃ॒ - trayaḥ॒ - ṣaḍvigṃ̭śatiśca) (a. 6)

de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsa॒-ntā-nde॒vānasṷrā ajaya॒-nte de॒vāḥ pa̭rājigyā॒nā asṷrāṇāṃ॒-vai~śya॒mupā̭-''ya॒-ntebhya̭ indri॒yaṃ-vī~॒rya̭mapā᳚krāma॒-ttadindro̭-'cāya॒-ttadanvapā᳚krāma॒-ttada̭va॒rudha॒-nnāśa̭kno॒-ttada̭smādabhya॒rdho̭ 'cara॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒mupā̭dhāva॒-ttame॒tayā॒ sarva̭pṛṣṭhayā-'yājaya॒-ttayai॒vā-'smi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-madadhā॒dya i̭ndri॒yakā̭mo [i̭ndri॒yakā̭maḥ, vī॒rya̭kāma॒-ssyāt-] 29

vī॒rya̭kāma॒-ssyā-ttame॒tayā॒ sarva̭pṛṣṭhayā yājayede॒tā e॒va de॒vatā॒-ssvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tā e॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndadhati॒yadindrā̭ya॒ rātha̭ntarāya ni॒rvapa̭ti॒ yade॒vāgne-steja॒stade॒vāva̭ rundhe॒yadindrā̭ya॒ bārha̭tāya॒ yade॒vendra̭sya॒ teja॒stade॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya vairū॒pāya॒ yade॒va sa̭vi॒tu-steja॒sta- [sa̭vi॒tu-steja॒stat, e॒vāva̭ rundhe॒] 30

-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya vairā॒jāya॒ yade॒va dhā॒tu-steja॒sta-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya śākva॒rāya॒ yade॒va ma॒rutā॒-nteja॒sta-de॒vāva̭ rundhe॒ yadindrā̭ya raiva॒tāya॒ yade॒va bṛha॒spate॒-steja॒sta-de॒vā-'va̭ rundha e॒tāva̭nti॒ vai tejāgṃ̭si॒ tānye॒vāva̭ rundha uttā॒neṣṷ ka॒pāle॒ṣvadhi̭ śraya॒tyayā̭tayāmatvāya॒ dvāda̭śakapālaḥ puro॒ḍāśo̭ [puro॒ḍāśaḥ̭, bha॒va॒ti॒ vai॒śva॒de॒va॒tvāya̭] 31

bhavati vaiśvadeva॒tvāya̭ sama॒nta-mpa॒ryava̭dyati sama॒nta-me॒vendri॒yaṃ-vī~॒ryaṃ̭-ya~ja̭māne dadhāti vya॒tyāsa॒-manvā॒hāni̭rdāhā॒yāśva̭ ṛṣa॒bho vṛ॒ṣṇirba॒sta-ssā-dakṣi̭ṇā-vṛṣa॒tvāyai॒tayai॒va ya̭jetā-'bhiśa॒syamā̭na e॒tāścedvā a̭syade॒vatā॒ anna̭-ma॒dantya॒dantyṷ-ve॒vā-'sya̭ manu॒ṣyāḥ᳚ || 32 ||

(i॒ndri॒ya॒kā̭maḥ-savi॒tusteja॒stat - pṷro॒ḍāśo॒ -'ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 7)

raja̭no॒ vai kaṷṇe॒yaḥ kra̭tu॒jita॒-ñjāna̭ki-ñcakṣu॒rvanya̭mayā॒-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnira̭vapa-da॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒rya-ñca॒ruma॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-ntayai॒vāsmi॒n cakṣṷradadhā॒-dya-ścakṣṷkāma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pe-da॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒rya-ñca॒ruma॒gnaye॒ bhrāja̭svate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pālama॒gne rvai cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi- [cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi, pa॒śya॒nti॒ sūrya̭sya] 33

pa̭śyanti॒ sūrya̭sya de॒vā a॒gni-ñcai॒va sūrya̭-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi॒n cakṣṷ-rdhatta॒-ścakṣṷṣmā-ne॒va bha̭vati॒ yadā᳚gne॒yau bhava̭ta॒-ścakṣṷṣī e॒vāsmi॒-nta-tprati̭ dadhāti॒ ya-thsau॒ryo nāsi̭kā॒-ntenā॒bhitaḥ̭ sau॒ryamā᳚gne॒yau bha̭vata॒-stasmā̭-da॒bhito॒ nāsi̭kā॒-ñcakṣṷṣī॒ tasmā॒-nnāsi̭kayā॒ cakṣṷṣī॒ vidhṛ̭te samā॒nī yā᳚jyānuvā॒kyḙ bhavata-ssamā॒nagṃ hi cakṣu॒-ssamṛ̭ddhyā॒ udu॒tya-ñjā॒tavḙdasagṃ sa॒pta tvā̭ ha॒rito॒ rathḙ ci॒tra-nde॒vānā॒muda̭gā॒danī̭ka॒miti॒ piṇḍā॒-npraya̭cchati॒ cakṣṷ-re॒vāsmai॒ praya̭cchati॒ yade॒va tasya॒ tat || 34 ||

(vi - hya̭ - ṣṭāvigṃ̭śatiśca) (a. 8)

dhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa॒-ndhīra॒ścettā̭ vasu॒vi-ddhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa-mu॒graścettā̭ vasu॒vi-ddhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa-mabhi॒bhūścettā̭ vasu॒vi-dāma̭na-ma॒syāma̭nasya devā॒ ye sa̭jā॒tāḥ kṷmā॒rā-ssama̭nasa॒stāna॒ha-ṅkā̭maye hṛ॒dā te mā-ṅkā̭mayantāgṃ hṛ॒dā tā-nma॒ āma̭nasaḥ kṛdhi॒ svāhā ''ma̭nama॒- [svāhā ''ma̭nama॒si, āma̭nasya] 35

-syāma̭nasya devā॒ yā-sstriya॒-ssama̭nasa॒stā a॒ha-ṅkā̭maye hṛ॒dā tā mā-ṅkā̭mayantāgṃ hṛ॒dā tā ma॒ āma̭nasaḥ kṛdhi॒ svāhā̭ vaiśvade॒vīgṃ-sā᳚ṅgraha॒ṇī-nnirva̭pe॒dgrāma̭kāmo vaiśvade॒vā vai sa̭jā॒tā viśvā̭ne॒va de॒vānthsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npra ya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vati sāṅgraha॒ṇī bha̭vati mano॒graha̭ṇaṃ॒-vai~sa॒graṃha̭ṇa॒-mmana̭ e॒va sa̭jā॒tānāṃ᳚- [e॒va sa̭jā॒tānā᳚m, gṛ॒hṇā॒ti॒ dhru॒vo̭-'si] 36

-gṛhṇāti dhru॒vo̭-'si dhru॒vo̭-'hagṃ sa̭jā॒teṣṷ bhūyāsa॒miti̭ pari॒dhī-npari̭ dadhātyā॒śiṣa̭me॒vaitāmā śā॒ste-'tho̭ e॒tade॒va sarvagṃ̭ sajā॒teṣvadhi̭ bhavati॒ yasyai॒vaṃ-vi~॒duṣa̭ e॒te pa̭ri॒dhayaḥ̭ paridhī॒yanta॒ āma̭ nama॒syāma̭nasya devā॒ iti̭ ti॒sra āhṷtī rjuhotye॒tāva̭nto॒ vai sa̭jā॒tā ye ma॒hānto॒ ye kṣṷlla॒kā yā-sstriya॒stāne॒vāva̭ rundhe॒ ta ḙna॒mava̭ruddhā॒ upa̭ tiṣṭhante || 37 ||

(svāhā ''ma̭namasi - sajā॒tānāgṃ̭ - rundhe॒ - pañca̭ ca ) (a. 9)

yannava॒-maitta-nnava̭nīta-mabhava॒dya-dasa̭rpa॒-tta-thsa॒rpira̭bhava॒-dyadaddhi̭yata॒ ta-dghṛ॒tama̭bhavada॒śvinoḥ᳚ prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dattāṃ॒-ya~yoḥ᳚ prā॒ṇo-'si॒ svāhendra̭sya prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dadātu॒ yasya̭ prā॒ṇo-'si॒ svāhā̭ mi॒trāvarṷṇayoḥ prā॒ṇo̭-'si॒ tasya̭ te dattāṃ॒-ya~yoḥ᳚ prā॒ṇo-'si॒ svāhā॒ viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si॒ [viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si॒, tasya̭ te] 38

tasya̭ te dadatu॒ yeṣā᳚-mprā॒ṇo-'si॒ svāhā̭ ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ma॒mṛta̭sya॒ panthā॒mindrḙṇa da॒ttā-mpraya̭tā-mma॒rudbhiḥ̭ | ta-ttvā॒ viṣṇuḥ॒ parya̭paśya॒-tta-ttveḍā॒ gavyaira̭yat || pā॒va॒mā॒nena̭ tvā॒ stomḙna gāya॒trasya̭ varta॒nyopā॒gṃ॒śo rvī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyai̭ bṛha-drathanta॒rayo᳚stvā॒ stomḙna tri॒ṣṭubho̭ varta॒nyā śu॒krasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to- [savi॒tot, sṛ॒ja॒tu॒ jī॒vāta̭ve] 39

-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyā̭ a॒gnestvā॒ mātra̭yā॒ jaga̭tyai varta॒nyā-''gra̭ya॒ṇasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒to-thsṛ̭jatu jī॒vāta̭ve jīvana॒syāyā̭ i॒mama̭gna॒ āyṷṣe॒ varca̭se kṛdhi pri॒yagṃ reto̭ varuṇa soma rājann | mā॒ tevā᳚smā adite॒ śarma̭ yaccha॒ viśvḙ devā॒ jara̭daṣṭi॒ryathā-'sa̭t || a॒gnirāyṷṣmā॒n-thsa vana॒spati̭bhi॒-rāyṷṣmā॒-ntena॒ tvā-''yu॒ṣā-''yṷṣmanta-ṅkaromi॒ soma॒ āyṷṣmā॒n-thsa oṣa̭dhībhi rya॒jña āyṷṣmā॒n-thsa dakṣi̭ṇābhi॒ rbrahmā-''yṷṣma॒-tta-dbrā᳚hma॒ṇairāyṷṣma-dde॒vā āyṷṣmanta॒stḙ-'mṛtḙna pi॒tara॒ āyṷṣmanta॒ste sva॒dhayā-''yṷṣmanta॒stena॒ tvā ''yu॒ṣā-'' yṷṣmanta-ṅkaromi || 40 ||

(viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'si - tri॒ṣṭubho̭ varta॒nyā śu॒krasya̭ vī॒ryḙṇa de॒vastvā̭ savi॒toth - soma॒ āyṷṣmā॒n - pañca̭vigṃśatiśca) (a. 10)

a॒gniṃ-vā~ e॒tasya॒ śarī̭ra-ṅgacchati॒ soma॒gṃ॒ raso॒ varṷṇa enaṃ-va~ruṇapā॒śena̭ gṛhṇāti॒ sara̭svatīṃ॒-vā~ga॒gnāviṣṇṷ̄ ā॒tmā yasya॒ jyogā॒maya̭ti॒ yo jyogā̭mayāvī॒ syādyo vā̭ kā॒mayḙta॒ sarva॒māyṷriyā॒miti॒ tasmā̭ e॒tāmiṣṭi॒-nnirva̭pedāgne॒ya -ma॒ṣṭāka̭pālagṃ sau॒mya-ñca॒ruṃ-vā~̭ru॒ṇa-ndaśa̭kapālagṃ sārasva॒ta-ñca॒rumā᳚gnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla-ma॒gnere॒vāsya॒ śarī̭ra-nniṣkrī॒ṇāti॒ somā॒drasaṃ̭- [somā॒drasa᳚m, vā॒ru॒ṇenai॒vainaṃ̭-] 41

-~vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati sārasva॒tena॒ vāca̭-ndadhātya॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷrya॒jño de॒vatā̭bhiścai॒vainaṃ̭-ya~॒jñena̭ ca bhiṣajyatyu॒ta yadī॒tāsu॒ rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒va yannava॒-maitta-nnava̭nīta-mabhava॒-dityājya॒- mave᳚kṣate-rū॒pame॒vāsyai॒-tanma̭hi॒mānaṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe॒-'śvinoḥ᳚ prā॒ṇo̭-'sītyā̭hā॒śvinau॒ vai de॒vānāṃ᳚- [de॒vānā᳚m, bhi॒ṣajau॒] 42

-bhi॒ṣajau॒ tābhyā̭me॒vāsmai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭ro॒tīndra̭sya prā॒ṇo̭ 'sītyā̭hendri॒ya- me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti mi॒trāvarṷṇayoḥ prā॒ṇo̭-'sītyā̭ha prāṇāpā॒nāve॒- vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti॒ viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-mprā॒ṇo̭-'sītyā̭ha vī॒rya̭me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhāti ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ma॒mṛta̭sya॒ panthā॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-tpā̭vamā॒nena̭ tvā॒ stome॒ne- [stome॒neti, ā॒ha॒ prā॒ṇame॒vāsmi̭-] 43

-tyā̭ha prā॒ṇame॒vāsmi̭-nne॒tena̭ dadhāti bṛha-drathanta॒rayo᳚stvā॒ stome॒netyā॒hauja̭ e॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhātya॒gnestvā॒ mātra॒yetyā̭hā॒-''tmāna̭-me॒vāsmi̭nne॒tena̭ dadhātyṛ॒tvijaḥ॒ paryā̭hu॒ryāva̭nta e॒vartvija॒sta ḙna-mbhiṣajyanti bra॒hmaṇo॒ hasta̭manvā॒rabhya॒ paryā̭hureka॒dhaiva yaja̭māna॒ āyṷrdadhati॒ yade॒va tasya॒ taddhira̭ṇyā- [taddhira̭ṇyāt, ghṛ॒ta-nniṣpi̭ba॒tyāyu॒rvai] 44

-dghṛ॒ta-nniṣpi̭ba॒tyāyu॒rvai ghṛ॒tama॒mṛta॒gṃ॒ hira̭ṇyama॒mṛtā̭de॒vā ''yu॒rniṣpi̭bati śa॒tamā̭na-mbhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye prati̭tiṣṭha॒tyatho॒ khalu॒ yāva̭tī॒-ssamā̭ e॒ṣya-nmanyḙta॒ tāva̭nmānagg syā॒-thsamṛ̭ddhyā i॒mama̭gna॒ āyṷṣe॒ varca̭se kṛ॒dhītyā॒hā ''yṷre॒vāsmi॒n. varco̭ dadhāti॒ viśvḙ devā॒ jara̭daṣṭi॒ryathā 'sa॒dityā̭ -ha॒ jara̭daṣṭime॒vaina̭-ṅkarotya॒gni-rāyṷṣmā॒niti॒ hasta̭-ṅgṛhṇātye॒te vai de॒vā āyṷṣmanta॒sta e॒vāsmi॒nnāyṷrdadhati॒ sarva॒māyṷreti || 45 ||

(rasaṃ̭-de॒vānā॒g॒-stome॒neti॒-hira̭ṇyā॒-dasa॒diti॒-dvāvigṃ̭śatiśca) (a. 11)

pra॒jāpa̭ti॒ rvarṷṇā॒yāśva̭manaya॒-thsa svā-nde॒vatā̭mārccha॒-thsa parya̭dīryata॒ sa e॒taṃ-vā~̭ru॒ṇa-ñcatṷṣ-kapālamapaśya॒-tta-nnira̭vapa॒-ttato॒ vai sa va̭ruṇa- pā॒śāda̭mucyata॒ varṷṇo॒ vā e॒ta-ṅgṛ̭hṇāti॒ yo-'śva̭-mpratigṛ॒hṇāti॒ yāva॒to-'śvā᳚-npratigṛhṇī॒yā-ttāva̭to vāru॒ṇān catṷṣkapālā॒-nnirva̭pe॒-dvarṷṇame॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śān -mṷñcati॒ [varuṇapā॒śān -mṷñcati, catṷṣkapālā] 46

catṷṣkapālā bhavanti॒ catṷṣpā॒ddhyaśva॒-ssamṛ̭ddhyā॒ eka॒mati̭rikta॒-nnirva̭pe॒-dyame॒va pra̭tigrā॒hī bhava̭ti॒ yaṃ-vā~॒ nāddhyeti॒ tasmā̭de॒va va̭ruṇapā॒śā-nmṷcyate॒ yadyapa̭ra-mpratigrā॒hī syā-thsau॒ryameka̭kapāla॒manu॒ nirva̭peda॒mume॒vā ''di॒tyamṷccā॒ra-ṅkṷrute॒ 'po̭-'vabhṛ॒thamavai᳚tya॒phsu vai varṷṇa-ssā॒kṣāde॒va varṷṇa॒mava̭ yajate 'pona॒ptrīya̭-ñca॒ru-mpuna॒retya॒ nirva̭peda॒phsu yo̭ni॒rvā aśva॒-ssvāme॒vainaṃ॒-yo~ni̭-ṅgamayati॒ sa ḙnagṃ śā॒nta upa̭ tiṣṭhate || 47 ||

(mu॒ñca॒ti॒ - ca॒rugṃ - sa॒ptada̭śa ca) (a. 12)

yā vā̭mindrāvaruṇā yata॒vyā̭ ta॒nūstaye॒mamagṃ ha̭so muñcataṃ॒-yā~ vā̭mindrā varuṇā saha॒syā̭ rakṣa॒syā̭ teja॒syā̭ ta॒nūstaye॒ mamagṃ ha̭so muñcataṃ॒-yo~ vā̭mindrā varuṇā va॒gnau srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenā va̭yaje॒yo vā̭mindrā varuṇā dvi॒pāthsṷ pa॒śuṣu॒ catṷṣpāthsu go॒ṣṭhe gṛ॒heṣva॒phsvoṣa̭dhīṣu॒ vana॒spati̭ṣu॒ srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenāva̭ yaja॒ indro॒ vā e॒tasye᳚- [e॒tasya̭, i॒ndri॒yeṇāpa̭ krāmati॒] 48

-ndri॒yeṇāpa̭ krāmati॒ varṷṇa enaṃ-va~ruṇapā॒śena̭ gṛhṇāti॒ yaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒to bhava̭ti॒ yaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒ta-ssyā-ttasmā̭ e॒tāmai᳚ndrāvaru॒ṇī-mpa̭ya॒syā᳚-nnirva̭pe॒dindra̭ e॒vāsmi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti॒ varṷṇa enaṃ ~varuṇapā॒śā-nmṷñcati paya॒syā̭ bhavati॒ payo॒ hi vā e॒tasmā̭-dapa॒krāma॒tyathai॒ṣa pā॒pmanā̭ gṛhī॒to ya-tpa̭ya॒syā̭ bhava̭ti॒ paya̭ e॒vāsmi॒-ntayā̭ dadhāti paya॒syā̭yā- [paya॒syā̭yām, puro॒ḍāśa॒mava̭] 49

-mpuro॒ḍāśa॒mava̭ dadhātyātma॒nvanta̭-me॒vaina̭-ṅkaro॒tyatho̭ ā॒yata̭navanta-me॒va ca̭tu॒rdhā vyṷ̄hati di॒kṣvḙva prati̭tiṣṭhati॒ puna॒-ssamṷ̄hati di॒gbhya e॒vāsmai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭roti sa॒mūhyāva̭ dyati॒ yathā-''vi̭ddha-nniṣkṛ॒ntati̭ tā॒dṛge॒va tadyo vā̭mindrā-varuṇāva॒gnau srāma॒staṃ-vā~̭me॒tenāva̭ yaja॒ ityā̭ha॒ duri̭ṣṭyā e॒vaina̭-mpāti॒ yo vā̭ mindrā varuṇā dvi॒pāthsṷ pa॒śuṣu॒ srāma॒staṃ-vā~̭ me॒ tenāva̭ yaja॒ ityā̭hai॒tāva̭tī॒rvā āpa॒ oṣa̭dhayo॒ vana॒spata̭yaḥ pra॒jāḥ pa॒śava̭ upajīva॒nīyā॒stā e॒vāsmai̭ varuṇapā॒śā-nmṷñcati || 50 ||

(e॒tasya̭ - paya॒syā̭yāṃ - pāti॒ - ṣaḍvigṃ̭śatiśca ) (a. 13)

sa pra̭tna॒vanni kāvyendraṃ̭-vo~ vi॒śvata॒-sparīndra॒-nnaraḥ̭ || tva-nnaḥ̭ soma vi॒śvato॒ rakṣā̭ rājannaghāya॒taḥ | na ri̭ṣye॒-ttvāva̭ta॒-ssakhāḥ᳚ || yā te॒ dhāmā̭ni di॒vi yā pṛ̭thi॒vyāṃ-yā~ parva̭te॒ṣvoṣa̭dhīṣva॒phsu || tebhi̭rno॒ viśvai᳚-ssu॒manā॒ ahḙḍa॒-nrājan᳚-thsoma॒ prati̭ ha॒vyā gṛ̭bhāya || agnī̭ṣomā॒ savḙdasā॒ sahṷ̄tī vanata॒-ṅgiraḥ̭ | sa-ndḙva॒trā ba̭bhūvathuḥ || yu॒va- [yu॒vam, e॒tāni̭ di॒vi ro̭ca॒nānya॒gniśca̭] 51

-me॒tāni̭ di॒vi ro̭ca॒nānya॒gniśca̭ soma॒ sakra̭tū adhattam || yu॒vagṃ sindhūgṃ̭ ra॒bhiśa̭sterava॒dyā-dagnī̭ṣomā॒-vamṷñcata-ṅgṛbhī॒tān || agnī̭ṣomāvi॒magṃ su mḙ śṛṇu॒taṃ-vṛ~̭ṣaṇā॒ hava᳚m | prati̭ sū॒ktāni̭ haryata॒-mbhava̭ta-ndā॒śuṣe॒ mayaḥ̭ || ā-'nya-ndi॒vo mā̭ta॒riśvā̭ jabhā॒rā-'ma̭thnāda॒nya-mpari̭ śye॒no adreḥ᳚ | agnī̭ṣomā॒ brahma̭ṇā vāvṛdhā॒noruṃ-ya~॒jñāya̭ cakrathuru lo॒kam || agnī̭ṣomā ha॒viṣaḥ॒ prasthi̭tasya vī॒tagṃ [vī॒tam, harya̭taṃ-vṛ~ṣaṇā ju॒ṣethā᳚m |] 52

harya̭taṃ-vṛ~ṣaṇā ju॒ṣethā᳚m | su॒śarmā̭ṇā॒ svava̭sā॒ hi bhū॒tamathā̭ dhattaṃ॒-ya~ja̭mānāya॒ śaṃ-yoḥ ~|| āpyā̭yasva॒, sa-nte᳚ || ga॒ṇānā᳚-ntvā ga॒ṇapa̭tigṃ havāmahe ka॒vi-ṅka̭vī॒nā-mṷpa॒maśra̭vastamam | jye॒ṣṭha॒rāja॒-mbrahma̭ṇā-mbrahmaṇaspata॒ ā naḥ̭ śṛ॒ṇvannū॒tibhiḥ̭ sīda॒ sāda̭nam | sa ijjanḙna॒ sa vi॒śā sa janma̭nā॒ sa pu॒trairvāja̭-mbharate॒ dhanā॒ nṛbhiḥ̭ | de॒vānāṃ॒-yaḥ ~pi॒tara̭-mā॒vivā̭sati [ ] 53

śra॒ddhāma̭nā ha॒viṣā॒ brahma̭ṇa॒spati᳚m || sa su॒ṣṭubhā॒ sa ṛkva̭tā ga॒ṇena̭ va॒lagṃ rṷroja phali॒gagṃ ravḙṇa | bṛha॒spati̭-ru॒striyā̭ havya॒sūdaḥ॒ kani̭krada॒d- vāva̭śatī॒rudā̭jat || marṷto॒ yaddha̭ vo di॒vo, yā va॒-śśarma̭ || a॒rya॒mā ''yā̭ti vṛṣa॒bhastuvi̭ṣmā-ndā॒tā vasṷ̄nā-mpuruhū॒to arhanṋ | sa॒ha॒srā॒kṣo go᳚tra॒bhi-dvajra̭bāhura॒smāsṷ de॒vo dravi̭ṇa-ndadhātu || ye te᳚-'ryama-nba॒havo̭ deva॒yānāḥ॒ panthā̭no [panthā̭naḥ, rā॒ja॒-ndi॒va ā॒cara̭nti |] 54

rāja-ndi॒va ā॒cara̭nti | tebhi̭rno deva॒ mahi॒ śarma̭ yaccha॒ śa-nna̭ edhi dvi॒pade॒ śa-ñcatṷṣpade || bu॒ddhnādagra॒-maṅgi̭robhi-rgṛṇā॒no vi parva̭tasya dṛgṃhi॒tānyai̭rat | ru॒ja-drodhāgṃ̭si-kṛ॒trimā᳚ṇyeṣā॒gṃ॒-soma̭sya॒ tā-mada॒ indra̭-ścakāra || bu॒ddhnā-dagrḙṇa॒ vi mi̭māya॒ mānai॒-rvajrḙṇa॒ khānya̭tṛṇa-nna॒dīnā᳚m | vṛthā̭ 'sṛja-tpa॒thibhi̭ rdīrghayā॒thai-ssoma̭sya॒ tā mada॒ indra̭ścakāra | || 55 ||

pra yo ja॒jñe vi॒dvāgṃ a॒sya bandhuṃ॒-vi~śvā̭ni de॒vo jani̭mā vivakti | brahma॒ brahma̭ṇa॒ ujja̭bhāra॒ maddhyā᳚nnī॒cādu॒ccā sva॒dhayā॒-'bhi prata̭sthau || ma॒hā-nma॒hī a̭stabhāya॒dvi jā॒to dyāgṃ sadma॒ pārthi̭va-ñca॒ rajaḥ̭ | sa bu॒ddhnādā᳚ṣṭa ja॒nuṣā॒-'bhyagra॒-mbṛha॒spati̭ rde॒vatā॒yasya̭ sa॒mrāṭ || bu॒ddhnādyo agra̭ma॒bhyartyoja̭sā॒ bṛha॒spati॒mā vi̭vāsanti de॒vāḥ | bhi॒nadva॒laṃ-vi~ puro̭ dardarīti॒ kani̭krada॒-thsuva̭ra॒po ji̭gāya || 56 ||

(yu॒vaṃ - ~vī॒tamā॒ - vivā̭sati॒ - panthā̭no - dīrghayā॒thai-ssoma̭sya॒ tā mada॒ indra̭ścakāra - de॒vā - nava̭ ca) (a. 14)

(ā॒di॒tyebhyo̭ - de॒vā vai mṛ॒tyo - rde॒vā vai - sa॒trama̭ - rya॒mṇe -pra॒jāpa̭te॒straya̭strigṃśat - pra॒jāpa̭ti rde॒vebhyo॒-'nnādyaṃ̭ -devāsu॒rāstān - raja̭no - dhru॒vo̭-'si॒ - yannava̭ - ma॒gniṃ-vai~ - pra॒jāpa̭ti॒ rvarṷṇāya॒ - yā vā̭mindrā varuṇā॒ - sa pra̭tna॒va -ccatṷrdaśa)

(ā॒di॒tyebhya॒ - stvaṣṭṷ - rasmai॒ dāna̭kāmā - e॒vāva̭ rundhe॒ - 'gniṃ-vai~ - sa pra̭tna॒vath - ṣaṭpa̭ñcā॒śat )

(ā॒di॒tyebhyaḥ॒ - suva̭ra॒po ji̭gāya )

|| hariḥ̭ om ||

|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe tṛtīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||

Sanskrit — Devanagari (original)

कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-न्द्वितीयकाण्डे तृतीयः प्रश्नः - इष्टिविधानं

ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,

श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥

आ॒दि॒त्येभ्यो॒ भुव॑द्वद्भ्यश्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-द्भूति॑काम आदि॒त्या वा ए॒त-म्भूत्यै॒ प्रति॑ नुदन्ते॒ यो-ऽल॒-म्भूत्यै॒ स-न्भूति॒-न्न प्रा॒प्नोत्या॑दि॒त्याने॒व भुव॑द्वत॒-स्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वैन॒-म्भूति॑-ङ्गमयन्ति॒ भव॑त्ये॒वा ऽऽदि॒त्येभ्यो॑ धा॒रय॑द्व-द्भ्यश्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-दप॑रुद्धो वा-ऽपरु॒द्ध्यमा॑नो वा-ऽऽदि॒त्या वा अ॑परो॒द्धार॑ आदि॒त्या अ॑वगमयि॒तार॑ आदि॒त्याने॒व धा॒रय॑द्वत॒- [धा॒रय॑द्वतः, स्वेन॑] 1

-स्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वैनं॑-विँ॒शि दा᳚द्ध्रत्यनपरु॒द्ध्यो भ॑व॒त्यदि॒ते-ऽनु॑ मन्य॒स्वे-त्य॑परु॒द्ध्यमा॑नो-ऽस्य प॒दमा द॑दीते॒यं-वाँ अदि॑तिरि॒यमे॒वास्मै॑ रा॒ज्यमनु॑ मन्यते स॒त्या-ऽऽशीरित्या॑ह स॒त्यामे॒वा-ऽऽशिष॑-ङ्कुरुत इ॒ह मन॒ इत्या॑ह प्र॒जा ए॒वास्मै॒ सम॑नसः करो॒त्युप॒ प्रेत॑ मरुत- [प्रेत॑ मरुतः, सु॒दा॒न॒व॒ ए॒ना] 2

-स्सुदानव ए॒ना वि॒श्पति॑ना॒-ऽभ्य॑मुग्ं राजा॑न॒मित्या॑ह मारु॒ती वै वि-ड्ज्ये॒ष्ठो वि॒श्पति॑-र्वि॒शैवैनग्ं॑ रा॒ष्ट्रेण॒ सम॑र्धयति॒ यः प॒रस्ता᳚-द्ग्राम्यवा॒दी स्या-त्तस्य॑ गृ॒हा-द्व्री॒हीना ह॑रेच्छु॒क्लाग्श्च॑ कृ॒ष्णाग्श्च॒ वि चि॑नुया॒द्ये शु॒क्ला-स्स्युस्तमा॑दि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पेदादि॒त्या वै दे॒वत॑या॒ विड्विश॑मे॒वा-ऽव॑ गच्छ॒- [गच्छति, अव॑गता-ऽस्य॒] 3

-त्यव॑गता-ऽस्य॒ विडन॑वगतग्ं रा॒ष्ट्र-मित्या॑हु॒र्ये कृ॒ष्णा-स्स्युस्तं-वाँ॑रु॒ण-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-द्वारु॒णं-वैँ रा॒ष्ट्रमु॒भे ए॒व विश॑-ञ्च रा॒ष्ट्र-ञ्चाव॑ गच्छति॒ यदि॒ नाव॒गच्छे॑दि॒म-म॒हमा॑दि॒त्येभ्यो॑ भा॒ग-न्निर्व॑पा॒म्या ऽमुष्मा॑-द॒मुष्यै॑ वि॒शो-ऽव॑गन्तो॒-रिति॒ निर्व॑पे-दादि॒त्या ए॒वैन॑-म्भाग॒धेय॑-म्प्रे॒फ्सन्तो॒ विश॒मव॑ [विश॒मव॑, ग॒म॒य॒न्ति॒ यदि॒] 4

गमयन्ति॒ यदि॒ नाव॒गच्छे॒दाश्व॑त्था-न्म॒यूखा᳚न्-थ्स॒प्त म॑द्ध्यमे॒षाया॒मुप॑- हन्यादि॒दम॒ह-मा॑दि॒त्या-न्ब॑ध्ना॒म्या ऽमुष्मा॑द॒मुष्यै॑ वि॒शो-ऽव॑गन्तो॒रित्या॑दि॒त्या ए॒वैन॑-म्ब॒द्धवी॑रा॒ विश॒मव॑ गमयन्ति॒ यदि॒ ना-ऽव॒गच्छे॑-दे॒त-मे॒वा-ऽऽदि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-दि॒द्ध्मे-ऽपि॑ म॒यूखा॒न्-थ्स-न्न॑ह्ये-दनपरु॒द्ध्य-मे॒वाव॑ गच्छ॒त्याश्व॑त्था भवन्तिम॒रुतां॒-वाँ ए॒त -दोजो॒ यद॑श्व॒त्थ ओज॑सै॒व विश॒मव॑ गच्छति स॒प्त भ॑वन्ति स॒प्त ग॑णा॒ वै म॒रुतो॑ गण॒श ए॒व विश॒मव॑ गच्छति । 5

(धा॒रय॑द्वतो - मरुतो - गच्छति॒ - विश॒मवै॒ - त - द॒ष्टाद॑श च) (अ. 1)

दे॒वा वै मृ॒त्यो-र॑बिभयु॒स्ते प्र॒जाप॑ति॒-मुपा॑धाव॒-न्तेभ्य॑ ए॒ता-म्प्रा॑जाप॒त्याग्ं श॒तकृ॑ष्णला॒-न्निर॑वप॒-त्तयै॒वैष्व॒मृत॑-मदधा॒द्यो मृ॒त्यो-र्बि॑भी॒या-त्तस्मा॑ ए॒ता-म्प्रा॑जाप॒त्याग्ं श॒तकृ॑ष्णला॒-न्निर्व॑पे-त्प्र॒जाप॑ति-मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वा-ऽस्मि॒-न्नायु॑-र्दधाति॒ सर्व॒मायु॑रेति श॒तकृ॑ष्णला भवति श॒तायुः॒ पुरु॑ष॒-श्श॒तेन्द्रि॑य॒ आयु॑ष्ये॒वेन्द्रि॒ये [ ] 6

प्रति॑ तिष्ठति घृ॒ते भ॑व॒त्यायु॒र्वै घृ॒त-म॒मृत॒ग्ं॒ हिर॑ण्य॒-मायु॑श्चै॒वास्मा॑ अ॒मृत॑-ञ्च स॒मीची॑ दधाति च॒त्वारि॑ चत्वारि कृ॒ष्णला॒न्यव॑ द्यति चतुरव॒-त्तस्या-ऽऽप्त्या॑ एक॒धा ब्र॒ह्मण॒ उप॑ हरत्येक॒धैव यज॑मान॒ आयु॑र्दधात्य॒- सावा॑दि॒त्यो न व्य॑रोचत॒ तस्मै॑ दे॒वाः प्राय॑श्चित्ति-मैच्छ॒-न्तस्मा॑ ए॒तग्ं सौ॒र्य-ञ्च॒रु-न्निर॑वप॒-न्तेनै॒वा-ऽस्मि॒- [-तेनै॒वा-ऽस्मिन्न्॑, रुच॑-मदधु॒र्यो] 7

-न्रुच॑-मदधु॒र्यो ब्र॑ह्मवर्च॒सका॑म॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तग्ं सौ॒र्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-द॒मु-मे॒वा-ऽऽदि॒त्यग्ग् स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-न्द॑धाति ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व भ॑वत्युभ॒यतो॑ रु॒क्मौ भ॑वत उभ॒यत॑ ए॒वास्मि॒-न्रुच॑-न्दधाति प्रया॒जे प्र॑याजे कृ॒ष्णल॑-ञ्जुहोति दि॒ग्भ्य ए॒वास्मै᳚ ब्रह्मवर्च॒समव॑ रुन्ध आग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-थ्सावि॒त्र-न्द्वाद॑शकपाल॒-म्भूम्यै॑ [-भूम्यै᳚, च॒रुं-यः ँका॒मये॑त॒] 8

च॒रुं-यः ँका॒मये॑त॒ हिर॑ण्यं-विँन्देय॒ हिर॑ण्य॒-म्मोप॑ नमे॒दिति॒ यदा᳚ग्ने॒यो भव॑त्याग्ने॒यं-वैँ हिर॑ण्यं॒-यँस्यै॒व हिर॑ण्य॒-न्तेनै॒वैन॑-द्विन्दते सावि॒त्रो भ॑वति सवि॒तृप्र॑सूत ए॒वैन॑-द्विन्दते॒ भूम्यै॑ च॒रुर्भ॑वत्य॒स्यामे॒वैन॑-द्विन्दत॒ उपै॑न॒ग्ं॒ हिर॑ण्य-न्नमति॒ वि वा ए॒ष इ॑न्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑णर्ध्यते॒ यो हिर॑ण्यं-विँ॒न्दत॑ ए॒ता- [ए॒ताम्, ए॒व] 9

-मे॒व निर्व॑पे॒द्धिर॑ण्यं-विँ॒त्त्वा नेन्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑ण॒ व्यृ॑द्ध्यत ए॒तामे॒व निर्व॑पे॒द्यस्य॒ हिर॑ण्य॒-न्नश्ये॒द्यदा᳚ग्ने॒यो भव॑त्याग्ने॒यं-वैँ हिर॑ण्यं॒-यँस्यै॒ व हिर॑ण्य॒-न्तेनै॒वैन॑-द्विन्दति सावि॒त्रो भ॑वति सवि॒तृ-प्र॑सूत ए॒वैन॑-द्विन्दति॒ भूम्यै॑ च॒रुर्भ॑वत्य॒स्यां-वाँ ए॒तन्न॑श्यति॒ यन्नश्य॑त्य॒स्यामे॒वैन॑-द्विन्द॒तीन्द्र॒- [द्विन्द॒तीन्द्रः॑, त्वष्टु॒-स्सोम॑] 10

-स्त्वष्टु॒-स्सोम॑-मभी॒षहा॑-ऽ पिब॒-थ्स विष्वं॒-व्याँ᳚र्च्छ॒-थ्स इ॑न्द्रि॒येण॑ सोमपी॒थेन॒ व्या᳚र्ध्यत॒ स यदू॒र्ध्वमु॒दव॑मी॒-त्ते श्या॒माका॑ अभव॒न्थ्स प्र॒जाप॑ति॒मुपा॑धाव॒-त्तस्मा॑ ए॒तग्ं सो॑मे॒न्द्रग्ग् श्या॑मा॒क-ञ्च॒रु-न्निर॑वप॒-त्तेनै॒वास्मि॑न्निन्द्रि॒यग्ं सो॑मपी॒थम॑दधा॒द्वि वा ए॒ष इ॑न्द्रि॒येण॑ सोम॒पीथेन॑र्ध्यते॒ य-स्सोमं॒-वँमि॑ति॒ य-स्सो॑मवा॒मी स्या-त्तस्मा॑ [स्या-त्तस्मै᳚, ए॒तग्ं] 11

ए॒तग्ं सो॑मे॒न्द्रग्ग् श्या॑मा॒क-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-थ्सोम॑-ञ्चै॒वेन्द्र॑-ञ्च॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॑न्निन्द्रि॒यग्ं सो॑मपी॒थ-न्ध॑त्तो॒ नेन्द्रि॒येण॑ सोमपी॒थेन॒ व्यृ॑द्ध्यते॒ य-थ्सौ॒म्यो भव॑ति सोमपी॒थमे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदै॒न्द्रो भव॑तीन्द्रि॒यं-वैँ सो॑मपी॒थ इ॑न्द्रि॒यमे॒व सो॑मपी॒थमव॑ रुन्धे श्यामा॒को भ॑वत्ये॒ष वाव स सोम॑- [स सोमः॑, सा॒क्षादे॒व] 12

-स्सा॒क्षादे॒व सो॑मपी॒थमव॑ रुन्धे॒ ऽग्नये॑ दा॒त्रे पु॑रो॒डाश॑म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒दिन्द्रा॑य प्रदा॒त्रे पु॑रो॒डाश॒मेका॑दशकपाल-म्प॒शुका॑मो॒-ऽग्निरे॒वास्मै॑ प॒शू-न्प्र॑ज॒नय॑ति वृ॒द्धानिन्द्रः॒ प्र य॑च्छति॒ दधि॒ मधु॑ घृ॒तमापो॑ धा॒ना भ॑वन्त्ये॒तद्वै प॑शू॒नाग्ं रू॒पग्ं रू॒पेणै॒व प॒शूनव॑ रुन्धे पञ्च-गृही॒त-म्भ॑वति॒ पाङ्क्ता॒ हि प॒शवो॑ बहु रू॒प-म्भ॑वति बहु रू॒पा हि प॒शव॒- [प॒शवः॑, समृ॑द्ध्यै] 13

-स्समृ॑द्ध्यै प्राजाप॒त्य-म्भ॑वति प्राजाप॒त्या वै प॒शवः॑ प्र॒जाप॑तिरे॒वास्मै॑ प॒शू-न्प्रज॑नयत्या॒त्मा वै पुरु॑षस्य॒ मधु॒ यन्मद्ध्व॒ग्नौ जु॒होत्या॒त्मान॑मे॒व त-द्यज॑मानो॒-ऽग्नौ प्रद॑धाति प॒ङ्क्त्यौ॑ याज्यानुवा॒क्ये॑ भवतः॒ पाङ्क्तः॒ पुरु॑षः॒ पाङ्क्ताः᳚ प॒शव॑ आ॒त्मान॑मे॒व मृ॒त्योर्नि॒ष्क्रीय॑प॒शूनव॑ रुन्धे ॥ 14 ॥

(इ॒न्द्रि॒ये᳚ - ऽस्मि॒न् - भूम्या॑ - ए॒ता - मिन्द्रः॒ - स्या-त्तस्मै॒ - सोमो॑ - बहु रू॒पा हि प॒शव॒ - एक॑चत्वारिग्ंशच्च ) (अ. 2)

दे॒वा वै स॒त्रमा॑स॒त-र्धि॑परिमितं॒-यँश॑स्कामा॒स्तेषा॒ग्ं॒ सोम॒ग्ं॒ राजा॑नं॒-यँश॑ आर्च्छ॒-थ्स गि॒रिमुदै॒-त्तम॒ग्निरनूदै॒-त्ताव॒ग्नीषोमौ॒ सम॑भवता॒-न्ताविन्द्रो॑ य॒ज्ञवि॑भ्र॒ष्टो-ऽनु॒ परै॒-त्ताव॑ब्रवीद्या॒जय॑त॒-म्मेति॒ तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर॑वपतामाग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पालमै॒न्द्र-मेका॑दशकपालग्ं सौ॒म्य-ञ्च॒रु-न्तयै॒वा-ऽस्मि॒-न्तेज॑ [तयै॒वा-ऽस्मि॒-न्तेजः॑, इ॒न्द्रि॒य-म्ब्र॑ह्मवर्च॒स-] 15

इन्द्रि॒य-म्ब्र॑ह्मवर्च॒स-म॑धत्तां॒-योँ य॒ज्ञवि॑भ्रष्ट॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर्व॑पेदाग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पालमै॒न्द्र-मेका॑दशकपालग्ं सौ॒म्य-ञ्च॒रुं-यँदा᳚ग्ने॒यो भव॑ति॒ तेज॑ ए॒वास्मि॒-न्तेन॑ दधाति॒ यदै॒न्द्रो भव॑तीन्द्रि॒यमे॒वास्मि॒-न्तेन॑ दधाति॒ य-थ्सौ॒म्यो ब्र॑ह्मवर्च॒स-न्तेना᳚ ऽऽग्ने॒यस्य॑ च सौ॒म्यस्य॑ चै॒न्द्रे स॒माश्ले॑षये॒-त्तेज॑श्चै॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-ञ्च॑ स॒मीची॑ [स॒मीची᳚, द॒धा॒त्य॒ग्नी॒षो॒मीय॒-] 16

दधात्यग्नीषो॒मीय॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒द्य-ङ्कामो॒ नोप॒नमे॑दाग्ने॒यो वै ब्रा᳚ह्म॒ण-स्स सोम॑-म्पिबति॒ स्वामे॒व दे॒वता॒ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ सैवैन॒-ङ्कामे॑न॒ सम॑र्धय॒त्युपै॑न॒-ङ्कामो॑ नमत्यग्नीषो॒मीय॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-द्ब्रह्मवर्च॒सका॑मो॒-ऽग्नीषोमा॑ वे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-न्ध॑त्तो ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व [ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व, भ॒व॒ति॒ यद॒ष्टाक॑पाल॒-] 17

भ॑वति॒ यद॒ष्टाक॑पाल॒-स्तेना᳚-ऽऽग्ने॒यो यच्छ्या॑मा॒कस्तेन॑ सौ॒म्य-स्समृ॑द्ध्यै॒ सोमा॑य वा॒जिने᳚ श्यामा॒क-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यः क्लैब्या᳚द्बिभी॒या-द्रेतो॒ हि वा ए॒तस्मा॒-द्वाजि॑नमप॒क्राम॒त्यथै॒ष क्लैब्या᳚द्बिभाय॒ सोम॑मे॒व वा॒जिन॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॒-न्रेतो॒ वाजि॑न-न्दधाति॒ न क्ली॒बो भ॑वतिब्राह्मणस्प॒त्य-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-द्ग्राम॑कामो॒ [-निर्व॑पे॒-द्ग्राम॑कामः, ब्रह्म॑ण॒स्पति॑मे॒व] 18

ब्रह्म॑ण॒स्पति॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मै॑ सजा॒ता-न्प्र य॑च्छति ग्रा॒म्ये॑व भ॑वति ग॒णव॑ती याज्यानुवा॒क्ये॑ भवत-स्सजा॒तैरे॒वैन॑-ङ्ग॒णव॑न्त-ङ्करोत्ये॒तामे॒व निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ ब्रह्म॒न् विशं॒-विँ ना॑शयेय॒मिति॑ मारु॒ती या᳚ज्यानुवा॒क्ये॑ कुर्या॒-द्ब्रह्म॑न्ने॒व विशं॒-विँ ना॑शयति ॥ 19

(तेजः॑ - स॒मीची᳚ - ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व - ग्राम॑काम॒ - स्त्रिच॑त्वारिग्ंशच्च ) (अ. 3)

अ॒र्य॒म्णे च॒रु-न्निर्व॑प-थ्सुव॒र्गका॑मो॒-ऽसौ वा आ॑दि॒त्यो᳚-ऽर्य॒मा-ऽर्य॒मण॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैनग्ं॑ सुव॒र्गं-लोँ॒क-ङ्ग॑मयत्यर्य॒म्णे च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ दान॑कामा मे प्र॒जा-स्स्यु॒रित्य॒सौ वा आ॑दि॒त्यो᳚-ऽर्य॒मा यः खलु॒ वै ददा॑ति॒ सो᳚-ऽर्य॒मा-ऽर्य॒मण॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वा- [स ए॒व, अ॒स्मै॒ दान॑कामाः] 20

-ऽस्मै॒ दान॑कामाः प्र॒जाः क॑रोति॒ दान॑कामा अस्मै प्र॒जा भ॑वन्त्यर्य॒म्णे च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त स्व॒स्ति ज॒नता॑मिया॒मित्य॒सौ वा आ॑दि॒त्यो᳚-ऽर्य॒मा- ऽर्य॒मण॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒-न्त-द्ग॑मयति॒ यत्र॒ जिग॑मिष॒तीन्द्रो॒ वै दे॒वाना॑मानुजाव॒र आ॑सी॒-थ्स प्र॒जाप॑ति॒ -मुपा॑धाव॒-त्तस्मा॑ ए॒तमै॒न्द्रमा॑नुषू॒क-मेका॑दशकपाल॒-न्नि- [-मेका॑दशकपाल॒-न्निः, अ॒व॒प॒-त्तेनै॒वैन॒मग्रं॑-] 21

-र॑वप॒-त्तेनै॒वैन॒-मग्र॑-न्दे॒वता॑ना॒-म्पर्य॑णय-द्बु॒द्ध्नव॑ती॒ अग्र॑वती याज्यानुवा॒क्ये॑ अकरो-द्बु॒द्ध्ना-दे॒वैन॒मग्र॒-म्पर्य॑णय॒द्यो रा॑ज॒न्य॑ आनुजाव॒र-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तमै॒न्द्र-मा॑नुषू॒क-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-दिन्द्र॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒-मग्रग्ं॑ समा॒नाना॒-म्परि॑णयति बु॒द्ध्नव॑ती॒ अग्र॑वती याज्यानुवा॒क्ये॑ भवतो बु॒द्ध्ना-दे॒वैन॒-मग्र॒म्- [बु॒द्ध्ना-दे॒वैन॒-मग्र᳚म्, परि॑] 22

-परि॑ णयत्यानुषू॒को भ॑वत्ये॒षा ह्ये॑तस्य॑ दे॒वता॒ य आ॑नुजाव॒र-स्समृ॑द्ध्यै॒ यो ब्रा᳚ह्म॒ण आ॑नुजाव॒र-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒त-म्बा॑र्हस्प॒त्य-मा॑नुषू॒क-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-द्बृह॒स्पति॑-मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒मग्रग्ं॑ समा॒नाना॒-म्परि॑णयति बु॒द्ध्नव॑ती॒ अग्र॑वती याज्यानुवा॒क्ये॑ भवतो बु॒द्ध्ना-दे॒वैन॒-मग्र॒-म्परि॑ णयत्यानुषू॒को भ॑वत्ये॒षा ह्ये॑तस्य॑ दे॒वता॒ य आ॑नुजाव॒र-स्समृ॑द्ध्यै ॥ 23 ॥

(ए॒व - निर - ग्र॑-मे॒तस्य॑ - च॒त्वारि॑ च) (अ. 4)

प्र॒जाप॑ते॒-स्त्रय॑स्त्रिग्ंश-द्दुहि॒तर॑ आस॒-न्ता-स्सोमा॑य॒ राज्ञे॑-ऽददा॒-त्तासाग्ं॑ रोहि॒णीमुपै॒-त्ता ईर्ष्य॑न्तीः॒ पुन॑रगच्छ॒-न्ता अन्वै॒-त्ताः पुन॑रयाचत॒ ता अ॑स्मै॒ न पुन॑रददा॒-थ्सो᳚-ऽब्रवी-दृ॒त-म॑मीष्व॒ यथा॑ समाव॒च्छ उ॑पै॒ष्याम्यथ॑ ते॒ पुन॑-र्दास्या॒मीति॒ स ऋ॒तमा॑मी॒-त्ता अ॑स्मै॒ पुन॑रददा॒-त्तासाग्ं॑ रोहि॒णीमे॒वोप॒- [रोहि॒णीमे॒वोप॑, ऐ॒त्तं-यँक्ष्म॑] 24

-त्तं-यँक्ष्म॑ आर्च्छ॒-द्राजा॑नं॒-यँक्ष्म॑ आर॒दिति॒ तद्रा॑जय॒क्ष्मस्य॒ जन्म॒ य-त्पापी॑या॒नभ॑व॒-त्त-त्पा॑पय॒क्ष्मस्य॒ यज्जा॒याभ्यो-ऽवि॑न्द॒-त्तज्जा॒येन्य॑स्य॒य ए॒वमे॒तेषां॒-यँक्ष्मा॑णा॒-ञ्जन्म॒ वेद॒ नैन॑मे॒ते यक्ष्मा॑ विन्दन्ति॒स ए॒ता ए॒व न॑म॒स्य-न्नुपा॑-ऽधाव॒-त्ता अ॑ब्रुव॒न्. वरं॑-वृँणामहै समाव॒च्छ ए॒व न॒ उपा॑य॒ इति॒ तस्मा॑ ए॒त- [तस्मा॑ ए॒तम्, आ॑दि॒त्य-ञ्च॒रुं] 25

-मा॑दि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर॑वप॒-न्तेनै॒वैन॑-म्पा॒पा-थ्स्रामा॑दमुञ्च॒न्. यः पा॑पय॒क्ष्मगृ॑हीत॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तमा॑दि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पेदादि॒त्याने॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वैन॑-म्पा॒पा-थ्स्रामा᳚न्मुञ्चन्त्य-मावा॒स्या॑या॒-न्निर्व॑पे-द॒मुमे॒वैन-॑मा॒प्याय॑मान॒-मन्वा प्या॑ययति॒ नवो॑नवो भवति॒ जाय॑मान॒ इति॑ पुरो-ऽनुवा॒क्या॑ भव॒त्यायु॑रे॒वास्मि॒-न्तया॑ दधाति॒ यमा॑दि॒त्या अ॒ग्ं॒शुमा᳚प्या॒यय॒न्तीति॑ या॒ज्यैवैन॑मे॒तया᳚ प्याययति ॥ 26 ॥

(ए॒वोपै॒ -त- म॑स्मि॒न् - त्रयो॑दशच) (अ. 5)

प्र॒जाप॑ति र्दे॒वेभ्यो॒-ऽन्नाद्यं॒-व्याँदि॑श॒-थ्सो᳚-ऽब्रवी॒द्यदि॒मान् ँलो॒का-न॒भ्य॑ति॒रिच्या॑तै॒ तन्ममा॑स॒दिति॒ तदि॒मान् ँलो॒का-न॒भ्यत्य॑रिच्य॒तेन्द्र॒ग्ं॒ राजा॑न॒-मिन्द्र॑-मधिरा॒ज-मिन्द्रग्ग्॑ स्व॒राजा॑न॒-न्ततो॒ वै स इ॒मान् ँलो॒काग् स्त्रे॒धा-ऽदु॑ह॒-त्त-त्त्रि॒धातो᳚-स्त्रिधातु॒त्वं-यँ-ङ्का॒मये॑तान्ना॒द-स्स्या॒दिति॒ तस्मा॑ ए॒त-न्त्रि॒धातु॒-न्निर्व॑पे॒दिन्द्रा॑य॒ राज्ञे॑ पुरो॒डाश॒- [पुरो॒डाश᳚म्, एका॑दशकपाल॒-] 27

-मेका॑दशकपाल॒-मिन्द्रा॑या-धिरा॒जायेन्द्रा॑य स्व॒राज्ञे॒-ऽयं-वाँ इन्द्रो॒ राजा॒-ऽयमिन्द्रो॑-ऽधिरा॒जो॑-ऽसाविन्द्रः॑ स्व॒राडि॒माने॒व लो॒कान्-थ्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वास्मा॒ अन्न॒-म्प्रय॑च्छन्त्यन्ना॒द ए॒व भ॑वति॒ यथा॑ व॒थ्सेन॒ प्रत्ता॒-ङ्गा-न्दु॒ह ए॒वमे॒वेमान् ँलो॒का-न्प्रत्ता॒न् काम॑म॒न्नाद्य॑-न्दुह उत्ता॒नेषु॑ क॒पाले॒ष्वधि॑ श्रय॒त्यया॑तयामत्वाय॒ त्रयः॑ पुरो॒डाशा॑ भवन्ति॒ त्रय॑ इ॒मे लो॒का ए॒षां-लोँ॒काना॒माप्त्या॒ उत्त॑रउत्तरो॒ ज्याया᳚-न्भवत्ये॒वमि॑व॒ हीमे लो॒का-स्समृ॑द्ध्यै॒ सर्वे॑षामभि-ग॒मय॒न्नव॑ द्य॒त्यछ॑म्बट्कारं-व्यँ॒त्यास॒मन्वा॒हानि॑र्दाहाय ॥ 28 ॥

(पु॒रो॒डाशं॒ - त्रयः॒ - षड्विग्ं॑शतिश्च) (अ. 6)

दे॒वा॒सु॒रा-स्संयँ॑त्ता आस॒-न्ता-न्दे॒वानसु॑रा अजय॒-न्ते दे॒वाः प॑राजिग्या॒ना असु॑राणां॒-वैँश्य॒मुपा॑-ऽऽय॒-न्तेभ्य॑ इन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑मपा᳚क्राम॒-त्तदिन्द्रो॑-ऽचाय॒-त्तदन्वपा᳚क्राम॒-त्तद॑व॒रुध॒-न्नाश॑क्नो॒-त्तद॑स्मादभ्य॒र्धो॑ ऽचर॒-थ्स प्र॒जाप॑ति॒मुपा॑धाव॒-त्तमे॒तया॒ सर्व॑पृष्ठया-ऽयाजय॒-त्तयै॒वा-ऽस्मि॑-न्निन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-मदधा॒द्य इ॑न्द्रि॒यका॑मो [इ॑न्द्रि॒यका॑मः, वी॒र्य॑काम॒-स्स्यात्-] 29

वी॒र्य॑काम॒-स्स्या-त्तमे॒तया॒ सर्व॑पृष्ठया याजयेदे॒ता ए॒व दे॒वता॒-स्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ ता ए॒वास्मि॑-न्निन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-न्दधति॒यदिन्द्रा॑य॒ राथ॑न्तराय नि॒र्वप॑ति॒ यदे॒वाग्ने-स्तेज॒स्तदे॒वाव॑ रुन्धे॒यदिन्द्रा॑य॒ बार्ह॑ताय॒ यदे॒वेन्द्र॑स्य॒ तेज॒स्तदे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदिन्द्रा॑य वैरू॒पाय॒ यदे॒व स॑वि॒तु-स्तेज॒स्त- [स॑वि॒तु-स्तेज॒स्तत्, ए॒वाव॑ रुन्धे॒] 30

-दे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदिन्द्रा॑य वैरा॒जाय॒ यदे॒व धा॒तु-स्तेज॒स्त-दे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदिन्द्रा॑य शाक्व॒राय॒ यदे॒व म॒रुता॒-न्तेज॒स्त-दे॒वाव॑ रुन्धे॒ यदिन्द्रा॑य रैव॒ताय॒ यदे॒व बृह॒स्पते॒-स्तेज॒स्त-दे॒वा-ऽव॑ रुन्ध ए॒ताव॑न्ति॒ वै तेजाग्ं॑सि॒ तान्ये॒वाव॑ रुन्ध उत्ता॒नेषु॑ क॒पाले॒ष्वधि॑ श्रय॒त्यया॑तयामत्वाय॒ द्वाद॑शकपालः पुरो॒डाशो॑ [पुरो॒डाशः॑, भ॒व॒ति॒ वै॒श्व॒दे॒व॒त्वाय॑] 31

भवति वैश्वदेव॒त्वाय॑ सम॒न्त-म्प॒र्यव॑द्यति सम॒न्त-मे॒वेन्द्रि॒यं-वीँ॒र्यं॑-यँज॑माने दधाति व्य॒त्यास॒-मन्वा॒हानि॑र्दाहा॒याश्व॑ ऋष॒भो वृ॒ष्णिर्ब॒स्त-स्सा-दक्षि॑णा-वृष॒त्वायै॒तयै॒व य॑जेता-ऽभिश॒स्यमा॑न ए॒ताश्चेद्वा अ॑स्यदे॒वता॒ अन्न॑-म॒दन्त्य॒दन्त्यु॑-वे॒वा-ऽस्य॑ मनु॒ष्याः᳚ ॥ 32 ॥

(इ॒न्द्रि॒य॒का॑मः-सवि॒तुस्तेज॒स्तत् - पु॑रो॒डाशो॒ -ऽष्टात्रिग्ं॑शच्च) (अ. 7)

रज॑नो॒ वै कौ॑णे॒यः क्र॑तु॒जित॒-ञ्जान॑कि-ञ्चक्षु॒र्वन्य॑मया॒-त्तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर॑वप-द॒ग्नये॒ भ्राज॑स्वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पालग्ं सौ॒र्य-ञ्च॒रुम॒ग्नये॒ भ्राज॑स्वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्तयै॒वास्मि॒न् चक्षु॑रदधा॒-द्य-श्चक्षु॑काम॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर्व॑पे-द॒ग्नये॒ भ्राज॑स्वते पुरो॒डाश॑म॒ष्टाक॑पालग्ं सौ॒र्य-ञ्च॒रुम॒ग्नये॒ भ्राज॑स्वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पालम॒ग्ने र्वै चक्षु॑षा मनु॒ष्या॑ वि- [चक्षु॑षा मनु॒ष्या॑ वि, प॒श्य॒न्ति॒ सूर्य॑स्य] 33

प॑श्यन्ति॒ सूर्य॑स्य दे॒वा अ॒ग्नि-ञ्चै॒व सूर्य॑-ञ्च॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॒न् चक्षु॑-र्धत्त॒-श्चक्षु॑ष्मा-ने॒व भ॑वति॒ यदा᳚ग्ने॒यौ भव॑त॒-श्चक्षु॑षी ए॒वास्मि॒-न्त-त्प्रति॑ दधाति॒ य-थ्सौ॒र्यो नासि॑का॒-न्तेना॒भितः॑ सौ॒र्यमा᳚ग्ने॒यौ भ॑वत॒-स्तस्मा॑-द॒भितो॒ नासि॑का॒-ञ्चक्षु॑षी॒ तस्मा॒-न्नासि॑कया॒ चक्षु॑षी॒ विधृ॑ते समा॒नी या᳚ज्यानुवा॒क्ये॑ भवत-स्समा॒नग्ं हि चक्षु॒-स्समृ॑द्ध्या॒ उदु॒त्य-ञ्जा॒तवे॑दसग्ं स॒प्त त्वा॑ ह॒रितो॒ रथे॑ चि॒त्र-न्दे॒वाना॒मुद॑गा॒दनी॑क॒मिति॒ पिण्डा॒-न्प्रय॑च्छति॒ चक्षु॑-रे॒वास्मै॒ प्रय॑च्छति॒ यदे॒व तस्य॒ तत् ॥ 34 ॥

(वि - ह्य॑ - ष्टाविग्ं॑शतिश्च) (अ. 8)

ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वो॑-ऽहग्ं स॑जा॒तेषु॑ भूयास॒-न्धीर॒श्चेत्ता॑ वसु॒वि-द्ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वो॑-ऽहग्ं स॑जा॒तेषु॑ भूयास-मु॒ग्रश्चेत्ता॑ वसु॒वि-द्ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वो॑-ऽहग्ं स॑जा॒तेषु॑ भूयास-मभि॒भूश्चेत्ता॑ वसु॒वि-दाम॑न-म॒स्याम॑नस्य देवा॒ ये स॑जा॒ताः कु॑मा॒रा-स्सम॑नस॒स्तान॒ह-ङ्का॑मये हृ॒दा ते मा-ङ्का॑मयन्ताग्ं हृ॒दा ता-न्म॒ आम॑नसः कृधि॒ स्वाहा ऽऽम॑नम॒- [स्वाहा ऽऽम॑नम॒सि, आम॑नस्य] 35

-स्याम॑नस्य देवा॒ या-स्स्त्रिय॒-स्सम॑नस॒स्ता अ॒ह-ङ्का॑मये हृ॒दा ता मा-ङ्का॑मयन्ताग्ं हृ॒दा ता म॒ आम॑नसः कृधि॒ स्वाहा॑ वैश्वदे॒वीग्ं-सा᳚ङ्ग्रह॒णी-न्निर्व॑पे॒द्ग्राम॑कामो वैश्वदे॒वा वै स॑जा॒ता विश्वा॑ने॒व दे॒वान्थ्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वास्मै॑ सजा॒ता-न्प्र य॑च्छन्ति ग्रा॒म्ये॑व भ॑वति साङ्ग्रह॒णी भ॑वति मनो॒ग्रह॑णं॒-वैँस॒ग्रंह॑ण॒-म्मन॑ ए॒व स॑जा॒तानां᳚- [ए॒व स॑जा॒ताना᳚म्, गृ॒ह्णा॒ति॒ ध्रु॒वो॑-ऽसि] 36

-गृह्णाति ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वो॑-ऽहग्ं स॑जा॒तेषु॑ भूयास॒मिति॑ परि॒धी-न्परि॑ दधात्या॒शिष॑मे॒वैतामा शा॒स्ते-ऽथो॑ ए॒तदे॒व सर्वग्ं॑ सजा॒तेष्वधि॑ भवति॒ यस्यै॒वं-विँ॒दुष॑ ए॒ते प॑रि॒धयः॑ परिधी॒यन्त॒ आम॑ नम॒स्याम॑नस्य देवा॒ इति॑ ति॒स्र आहु॑ती र्जुहोत्ये॒ताव॑न्तो॒ वै स॑जा॒ता ये म॒हान्तो॒ ये क्षु॑ल्ल॒का या-स्स्त्रिय॒स्ताने॒वाव॑ रुन्धे॒ त ए॑न॒मव॑रुद्धा॒ उप॑ तिष्ठन्ते ॥ 37 ॥

(स्वाहा ऽऽम॑नमसि - सजा॒तानाग्ं॑ - रुन्धे॒ - पञ्च॑ च ) (अ. 9)

यन्नव॒-मैत्त-न्नव॑नीत-मभव॒द्य-दस॑र्प॒-त्त-थ्स॒र्पिर॑भव॒-द्यदद्धि॑यत॒ त-द्घृ॒तम॑भवद॒श्विनोः᳚ प्रा॒णो॑-ऽसि॒ तस्य॑ ते दत्तां॒-यँयोः᳚ प्रा॒णो-ऽसि॒ स्वाहेन्द्र॑स्य प्रा॒णो॑-ऽसि॒ तस्य॑ ते ददातु॒ यस्य॑ प्रा॒णो-ऽसि॒ स्वाहा॑ मि॒त्रावरु॑णयोः प्रा॒णो॑-ऽसि॒ तस्य॑ ते दत्तां॒-यँयोः᳚ प्रा॒णो-ऽसि॒ स्वाहा॒ विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णो॑-ऽसि॒ [विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णो॑-ऽसि॒, तस्य॑ ते] 38

तस्य॑ ते ददतु॒ येषा᳚-म्प्रा॒णो-ऽसि॒ स्वाहा॑ घृ॒तस्य॒ धारा॑म॒मृत॑स्य॒ पन्था॒मिन्द्रे॑ण द॒त्ता-म्प्रय॑ता-म्म॒रुद्भिः॑ । त-त्त्वा॒ विष्णुः॒ पर्य॑पश्य॒-त्त-त्त्वेडा॒ गव्यैर॑यत् ॥ पा॒व॒मा॒नेन॑ त्वा॒ स्तोमे॑न गाय॒त्रस्य॑ वर्त॒न्योपा॒ग्ं॒शो र्वी॒र्ये॑ण दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तो-थ्सृ॑जतु जी॒वात॑वे जीवन॒स्यायै॑ बृह-द्रथन्त॒रयो᳚स्त्वा॒ स्तोमे॑न त्रि॒ष्टुभो॑ वर्त॒न्या शु॒क्रस्य॑ वी॒र्ये॑ण दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तो- [सवि॒तोत्, सृ॒ज॒तु॒ जी॒वात॑वे] 39

-थ्सृ॑जतु जी॒वात॑वे जीवन॒स्याया॑ अ॒ग्नेस्त्वा॒ मात्र॑या॒ जग॑त्यै वर्त॒न्या-ऽऽग्र॑य॒णस्य॑ वी॒र्ये॑ण दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तो-थ्सृ॑जतु जी॒वात॑वे जीवन॒स्याया॑ इ॒मम॑ग्न॒ आयु॑षे॒ वर्च॑से कृधि प्रि॒यग्ं रेतो॑ वरुण सोम राजन्न् । मा॒ तेवा᳚स्मा अदिते॒ शर्म॑ यच्छ॒ विश्वे॑ देवा॒ जर॑दष्टि॒र्यथा-ऽस॑त् ॥ अ॒ग्निरायु॑ष्मा॒न्-थ्स वन॒स्पति॑भि॒-रायु॑ष्मा॒-न्तेन॒ त्वा-ऽऽयु॒षा-ऽऽयु॑ष्मन्त-ङ्करोमि॒ सोम॒ आयु॑ष्मा॒न्-थ्स ओष॑धीभि र्य॒ज्ञ आयु॑ष्मा॒न्-थ्स दक्षि॑णाभि॒ र्ब्रह्मा-ऽऽयु॑ष्म॒-त्त-द्ब्रा᳚ह्म॒णैरायु॑ष्म-द्दे॒वा आयु॑ष्मन्त॒स्ते॑-ऽमृते॑न पि॒तर॒ आयु॑ष्मन्त॒स्ते स्व॒धया-ऽऽयु॑ष्मन्त॒स्तेन॒ त्वा ऽऽयु॒षा-ऽऽ यु॑ष्मन्त-ङ्करोमि ॥ 40 ॥

(विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णो॑-ऽसि - त्रि॒ष्टुभो॑ वर्त॒न्या शु॒क्रस्य॑ वी॒र्ये॑ण दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तोथ् - सोम॒ आयु॑ष्मा॒न् - पञ्च॑विग्ंशतिश्च) (अ. 10)

अ॒ग्निं-वाँ ए॒तस्य॒ शरी॑र-ङ्गच्छति॒ सोम॒ग्ं॒ रसो॒ वरु॑ण एनं-वँरुणपा॒शेन॑ गृह्णाति॒ सर॑स्वतीं॒-वाँग॒ग्नाविष्णू॑ आ॒त्मा यस्य॒ ज्योगा॒मय॑ति॒ यो ज्योगा॑मयावी॒ स्याद्यो वा॑ का॒मये॑त॒ सर्व॒मायु॑रिया॒मिति॒ तस्मा॑ ए॒तामिष्टि॒-न्निर्व॑पेदाग्ने॒य -म॒ष्टाक॑पालग्ं सौ॒म्य-ञ्च॒रुं-वाँ॑रु॒ण-न्दश॑कपालग्ं सारस्व॒त-ञ्च॒रुमा᳚ग्नावैष्ण॒व-मेका॑दशकपाल-म॒ग्नेरे॒वास्य॒ शरी॑र-न्निष्क्री॒णाति॒ सोमा॒द्रसं॑- [सोमा॒द्रस᳚म्, वा॒रु॒णेनै॒वैनं॑-] 41

-ँवारु॒णेनै॒वैनं॑-वँरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति सारस्व॒तेन॒ वाच॑-न्दधात्य॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ विष्णु॑र्य॒ज्ञो दे॒वता॑भिश्चै॒वैनं॑-यँ॒ज्ञेन॑ च भिषज्यत्यु॒त यदी॒तासु॒ र्भव॑ति॒ जीव॑त्ये॒व यन्नव॒-मैत्त-न्नव॑नीत-मभव॒-दित्याज्य॒- मवे᳚क्षते-रू॒पमे॒वास्यै॒-तन्म॑हि॒मानं॒-व्याँच॑ष्टे॒-ऽश्विनोः᳚ प्रा॒णो॑-ऽसीत्या॑हा॒श्विनौ॒ वै दे॒वानां᳚- [दे॒वाना᳚म्, भि॒षजौ॒] 42

-भि॒षजौ॒ ताभ्या॑मे॒वास्मै॑ भेष॒ज-ङ्क॑रो॒तीन्द्र॑स्य प्रा॒णो॑ ऽसीत्या॑हेन्द्रि॒य- मे॒वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधाति मि॒त्रावरु॑णयोः प्रा॒णो॑-ऽसीत्या॑ह प्राणापा॒नावे॒- वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधाति॒ विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णो॑-ऽसीत्या॑ह वी॒र्य॑मे॒वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधाति घृ॒तस्य॒ धारा॑म॒मृत॑स्य॒ पन्था॒मित्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-त्पा॑वमा॒नेन॑ त्वा॒ स्तोमे॒ने- [स्तोमे॒नेति, आ॒ह॒ प्रा॒णमे॒वास्मि॑-] 43

-त्या॑ह प्रा॒णमे॒वास्मि॑-न्ने॒तेन॑ दधाति बृह-द्रथन्त॒रयो᳚स्त्वा॒ स्तोमे॒नेत्या॒हौज॑ ए॒वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधात्य॒ग्नेस्त्वा॒ मात्र॒येत्या॑हा॒-ऽऽत्मान॑-मे॒वास्मि॑न्ने॒तेन॑ दधात्यृ॒त्विजः॒ पर्या॑हु॒र्याव॑न्त ए॒वर्त्विज॒स्त ए॑न-म्भिषज्यन्ति ब्र॒ह्मणो॒ हस्त॑मन्वा॒रभ्य॒ पर्या॑हुरेक॒धैव यज॑मान॒ आयु॑र्दधति॒ यदे॒व तस्य॒ तद्धिर॑ण्या- [तद्धिर॑ण्यात्, घृ॒त-न्निष्पि॑ब॒त्यायु॒र्वै] 44

-द्घृ॒त-न्निष्पि॑ब॒त्यायु॒र्वै घृ॒तम॒मृत॒ग्ं॒ हिर॑ण्यम॒मृता॑दे॒वा ऽऽयु॒र्निष्पि॑बति श॒तमा॑न-म्भवति श॒तायुः॒ पुरु॑ष-श्श॒तेन्द्रि॑य॒ आयु॑ष्ये॒वेन्द्रि॒ये प्रति॑तिष्ठ॒त्यथो॒ खलु॒ याव॑ती॒-स्समा॑ ए॒ष्य-न्मन्ये॑त॒ ताव॑न्मानग्ग् स्या॒-थ्समृ॑द्ध्या इ॒मम॑ग्न॒ आयु॑षे॒ वर्च॑से कृ॒धीत्या॒हा ऽऽयु॑रे॒वास्मि॒न्. वर्चो॑ दधाति॒ विश्वे॑ देवा॒ जर॑दष्टि॒र्यथा ऽस॒दित्या॑ -ह॒ जर॑दष्टिमे॒वैन॑-ङ्करोत्य॒ग्नि-रायु॑ष्मा॒निति॒ हस्त॑-ङ्गृह्णात्ये॒ते वै दे॒वा आयु॑ष्मन्त॒स्त ए॒वास्मि॒न्नायु॑र्दधति॒ सर्व॒मायु॑रेति ॥ 45 ॥

(रसं॑-दे॒वाना॒ग्॒-स्तोमे॒नेति॒-हिर॑ण्या॒-दस॒दिति॒-द्वाविग्ं॑शतिश्च) (अ. 11)

प्र॒जाप॑ति॒ र्वरु॑णा॒याश्व॑मनय॒-थ्स स्वा-न्दे॒वता॑मार्च्छ॒-थ्स पर्य॑दीर्यत॒ स ए॒तं-वाँ॑रु॒ण-ञ्चतु॑ष्-कपालमपश्य॒-त्त-न्निर॑वप॒-त्ततो॒ वै स व॑रुण- पा॒शाद॑मुच्यत॒ वरु॑णो॒ वा ए॒त-ङ्गृ॑ह्णाति॒ यो-ऽश्व॑-म्प्रतिगृ॒ह्णाति॒ याव॒तो-ऽश्वा᳚-न्प्रतिगृह्णी॒या-त्ताव॑तो वारु॒णान् चतु॑ष्कपाला॒-न्निर्व॑पे॒-द्वरु॑णमे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैनं॑-वँरुणपा॒शान् -मु॑ञ्चति॒ [वरुणपा॒शान् -मु॑ञ्चति, चतु॑ष्कपाला] 46

चतु॑ष्कपाला भवन्ति॒ चतु॑ष्पा॒द्ध्यश्व॒-स्समृ॑द्ध्या॒ एक॒मति॑रिक्त॒-न्निर्व॑पे॒-द्यमे॒व प्र॑तिग्रा॒ही भव॑ति॒ यं-वाँ॒ नाद्ध्येति॒ तस्मा॑दे॒व व॑रुणपा॒शा-न्मु॑च्यते॒ यद्यप॑र-म्प्रतिग्रा॒ही स्या-थ्सौ॒र्यमेक॑कपाल॒मनु॒ निर्व॑पेद॒मुमे॒वा ऽऽदि॒त्यमु॑च्चा॒र-ङ्कु॑रुते॒ ऽपो॑-ऽवभृ॒थमवै᳚त्य॒फ्सु वै वरु॑ण-स्सा॒क्षादे॒व वरु॑ण॒मव॑ यजते ऽपोन॒प्त्रीय॑-ञ्च॒रु-म्पुन॒रेत्य॒ निर्व॑पेद॒फ्सु यो॑नि॒र्वा अश्व॒-स्स्वामे॒वैनं॒-योँनि॑-ङ्गमयति॒ स ए॑नग्ं शा॒न्त उप॑ तिष्ठते ॥ 47 ॥

(मु॒ञ्च॒ति॒ - च॒रुग्ं - स॒प्तद॑श च) (अ. 12)

या वा॑मिन्द्रावरुणा यत॒व्या॑ त॒नूस्तये॒ममग्ं ह॑सो मुञ्चतं॒-याँ वा॑मिन्द्रा वरुणा सह॒स्या॑ रक्ष॒स्या॑ तेज॒स्या॑ त॒नूस्तये॒ ममग्ं ह॑सो मुञ्चतं॒-योँ वा॑मिन्द्रा वरुणा व॒ग्नौ स्राम॒स्तं-वाँ॑ मे॒ तेना व॑यजे॒यो वा॑मिन्द्रा वरुणा द्वि॒पाथ्सु॑ प॒शुषु॒ चतु॑ष्पाथ्सु गो॒ष्ठे गृ॒हेष्व॒फ्स्वोष॑धीषु॒ वन॒स्पति॑षु॒ स्राम॒स्तं-वाँ॑ मे॒ तेनाव॑ यज॒ इन्द्रो॒ वा ए॒तस्ये᳚- [ए॒तस्य॑, इ॒न्द्रि॒येणाप॑ क्रामति॒] 48

-न्द्रि॒येणाप॑ क्रामति॒ वरु॑ण एनं-वँरुणपा॒शेन॑ गृह्णाति॒ यः पा॒प्मना॑ गृही॒तो भव॑ति॒ यः पा॒प्मना॑ गृही॒त-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तामै᳚न्द्रावरु॒णी-म्प॑य॒स्या᳚-न्निर्व॑पे॒दिन्द्र॑ ए॒वास्मि॑-न्निन्द्रि॒य-न्द॑धाति॒ वरु॑ण एनं ँवरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति पय॒स्या॑ भवति॒ पयो॒ हि वा ए॒तस्मा॑-दप॒क्राम॒त्यथै॒ष पा॒प्मना॑ गृही॒तो य-त्प॑य॒स्या॑ भव॑ति॒ पय॑ ए॒वास्मि॒-न्तया॑ दधाति पय॒स्या॑या- [पय॒स्या॑याम्, पुरो॒डाश॒मव॑] 49

-म्पुरो॒डाश॒मव॑ दधात्यात्म॒न्वन्त॑-मे॒वैन॑-ङ्करो॒त्यथो॑ आ॒यत॑नवन्त-मे॒व च॑तु॒र्धा व्यू॑हति दि॒क्ष्वे॑व प्रति॑तिष्ठति॒ पुन॒-स्समू॑हति दि॒ग्भ्य ए॒वास्मै॑ भेष॒ज-ङ्क॑रोति स॒मूह्याव॑ द्यति॒ यथा-ऽऽवि॑द्ध-न्निष्कृ॒न्तति॑ ता॒दृगे॒व तद्यो वा॑मिन्द्रा-वरुणाव॒ग्नौ स्राम॒स्तं-वाँ॑मे॒तेनाव॑ यज॒ इत्या॑ह॒ दुरि॑ष्ट्या ए॒वैन॑-म्पाति॒ यो वा॑ मिन्द्रा वरुणा द्वि॒पाथ्सु॑ प॒शुषु॒ स्राम॒स्तं-वाँ॑ मे॒ तेनाव॑ यज॒ इत्या॑है॒ताव॑ती॒र्वा आप॒ ओष॑धयो॒ वन॒स्पत॑यः प्र॒जाः प॒शव॑ उपजीव॒नीया॒स्ता ए॒वास्मै॑ वरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति ॥ 50 ॥

(ए॒तस्य॑ - पय॒स्या॑यां - पाति॒ - षड्विग्ं॑शतिश्च ) (अ. 13)

स प्र॑त्न॒वन्नि काव्येन्द्रं॑-वोँ वि॒श्वत॒-स्परीन्द्र॒-न्नरः॑ ॥ त्व-न्नः॑ सोम वि॒श्वतो॒ रक्षा॑ राजन्नघाय॒तः । न रि॑ष्ये॒-त्त्वाव॑त॒-स्सखाः᳚ ॥ या ते॒ धामा॑नि दि॒वि या पृ॑थि॒व्यां-याँ पर्व॑ते॒ष्वोष॑धीष्व॒फ्सु ॥ तेभि॑र्नो॒ विश्वै᳚-स्सु॒मना॒ अहे॑ड॒-न्राजन्᳚-थ्सोम॒ प्रति॑ ह॒व्या गृ॑भाय ॥ अग्नी॑षोमा॒ सवे॑दसा॒ सहू॑ती वनत॒-ङ्गिरः॑ । स-न्दे॑व॒त्रा ब॑भूवथुः ॥ यु॒व- [यु॒वम्, ए॒तानि॑ दि॒वि रो॑च॒नान्य॒ग्निश्च॑] 51

-मे॒तानि॑ दि॒वि रो॑च॒नान्य॒ग्निश्च॑ सोम॒ सक्र॑तू अधत्तम् ॥ यु॒वग्ं सिन्धूग्ं॑ र॒भिश॑स्तेरव॒द्या-दग्नी॑षोमा॒-वमु॑ञ्चत-ङ्गृभी॒तान् ॥ अग्नी॑षोमावि॒मग्ं सु मे॑ शृणु॒तं-वृँ॑षणा॒ हव᳚म् । प्रति॑ सू॒क्तानि॑ हर्यत॒-म्भव॑त-न्दा॒शुषे॒ मयः॑ ॥ आ-ऽन्य-न्दि॒वो मा॑त॒रिश्वा॑ जभा॒रा-ऽम॑थ्नाद॒न्य-म्परि॑ श्ये॒नो अद्रेः᳚ । अग्नी॑षोमा॒ ब्रह्म॑णा वावृधा॒नोरुं-यँ॒ज्ञाय॑ चक्रथुरु लो॒कम् ॥ अग्नी॑षोमा ह॒विषः॒ प्रस्थि॑तस्य वी॒तग्ं [वी॒तम्, हर्य॑तं-वृँषणा जु॒षेथा᳚म् ।] 52

हर्य॑तं-वृँषणा जु॒षेथा᳚म् । सु॒शर्मा॑णा॒ स्वव॑सा॒ हि भू॒तमथा॑ धत्तं॒-यँज॑मानाय॒ शं-योः ँ॥ आप्या॑यस्व॒, स-न्ते᳚ ॥ ग॒णाना᳚-न्त्वा ग॒णप॑तिग्ं हवामहे क॒वि-ङ्क॑वी॒ना-मु॑प॒मश्र॑वस्तमम् । ज्ये॒ष्ठ॒राज॒-म्ब्रह्म॑णा-म्ब्रह्मणस्पत॒ आ नः॑ शृ॒ण्वन्नू॒तिभिः॑ सीद॒ साद॑नम् । स इज्जने॑न॒ स वि॒शा स जन्म॑ना॒ स पु॒त्रैर्वाज॑-म्भरते॒ धना॒ नृभिः॑ । दे॒वानां॒-यः ँपि॒तर॑-मा॒विवा॑सति [ ] 53

श्र॒द्धाम॑ना ह॒विषा॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति᳚म् ॥ स सु॒ष्टुभा॒ स ऋक्व॑ता ग॒णेन॑ व॒लग्ं रु॑रोज फलि॒गग्ं रवे॑ण । बृह॒स्पति॑-रु॒स्त्रिया॑ हव्य॒सूदः॒ कनि॑क्रद॒द्- वाव॑शती॒रुदा॑जत् ॥ मरु॑तो॒ यद्ध॑ वो दि॒वो, या व॒-श्शर्म॑ ॥ अ॒र्य॒मा ऽऽया॑ति वृष॒भस्तुवि॑ष्मा-न्दा॒ता वसू॑ना-म्पुरुहू॒तो अर्हन्न्॑ । स॒ह॒स्रा॒क्षो गो᳚त्र॒भि-द्वज्र॑बाहुर॒स्मासु॑ दे॒वो द्रवि॑ण-न्दधातु ॥ ये ते᳚-ऽर्यम-न्ब॒हवो॑ देव॒यानाः॒ पन्था॑नो [पन्था॑नः, रा॒ज॒-न्दि॒व आ॒चर॑न्ति ।] 54

राज-न्दि॒व आ॒चर॑न्ति । तेभि॑र्नो देव॒ महि॒ शर्म॑ यच्छ॒ श-न्न॑ एधि द्वि॒पदे॒ श-ञ्चतु॑ष्पदे ॥ बु॒द्ध्नादग्र॒-मङ्गि॑रोभि-र्गृणा॒नो वि पर्व॑तस्य दृग्ंहि॒तान्यै॑रत् । रु॒ज-द्रोधाग्ं॑सि-कृ॒त्रिमा᳚ण्येषा॒ग्ं॒-सोम॑स्य॒ ता-मद॒ इन्द्र॑-श्चकार ॥ बु॒द्ध्ना-दग्रे॑ण॒ वि मि॑माय॒ मानै॒-र्वज्रे॑ण॒ खान्य॑तृण-न्न॒दीना᳚म् । वृथा॑ ऽसृज-त्प॒थिभि॑ र्दीर्घया॒थै-स्सोम॑स्य॒ ता मद॒ इन्द्र॑श्चकार । ॥ 55 ॥

प्र यो ज॒ज्ञे वि॒द्वाग्ं अ॒स्य बन्धुं॒-विँश्वा॑नि दे॒वो जनि॑मा विवक्ति । ब्रह्म॒ ब्रह्म॑ण॒ उज्ज॑भार॒ मद्ध्या᳚न्नी॒चादु॒च्चा स्व॒धया॒-ऽभि प्रत॑स्थौ ॥ म॒हा-न्म॒ही अ॑स्तभाय॒द्वि जा॒तो द्याग्ं सद्म॒ पार्थि॑व-ञ्च॒ रजः॑ । स बु॒द्ध्नादा᳚ष्ट ज॒नुषा॒-ऽभ्यग्र॒-म्बृह॒स्पति॑ र्दे॒वता॒यस्य॑ स॒म्राट् ॥ बु॒द्ध्नाद्यो अग्र॑म॒भ्यर्त्योज॑सा॒ बृह॒स्पति॒मा वि॑वासन्ति दे॒वाः । भि॒नद्व॒लं-विँ पुरो॑ दर्दरीति॒ कनि॑क्रद॒-थ्सुव॑र॒पो जि॑गाय ॥ 56 ॥

(यु॒वं - ँवी॒तमा॒ - विवा॑सति॒ - पन्था॑नो - दीर्घया॒थै-स्सोम॑स्य॒ ता मद॒ इन्द्र॑श्चकार - दे॒वा - नव॑ च) (अ. 14)

(आ॒दि॒त्येभ्यो॑ - दे॒वा वै मृ॒त्यो - र्दे॒वा वै - स॒त्रम॑ - र्य॒म्णे -प्र॒जाप॑ते॒स्त्रय॑स्त्रिग्ंशत् - प्र॒जाप॑ति र्दे॒वेभ्यो॒-ऽन्नाद्यं॑ -देवासु॒रास्तान् - रज॑नो - ध्रु॒वो॑-ऽसि॒ - यन्नव॑ - म॒ग्निं-वैँ - प्र॒जाप॑ति॒ र्वरु॑णाय॒ - या वा॑मिन्द्रा वरुणा॒ - स प्र॑त्न॒व -च्चतु॑र्दश)

(आ॒दि॒त्येभ्य॒ - स्त्वष्टु॑ - रस्मै॒ दान॑कामा - ए॒वाव॑ रुन्धे॒ - ऽग्निं-वैँ - स प्र॑त्न॒वथ् - षट्प॑ञ्चा॒शत् )

(आ॒दि॒त्येभ्यः॒ - सुव॑र॒पो जि॑गाय )

॥ हरिः॑ ओम् ॥

॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-न्द्वितीयकाण्डे तृतीयः प्रश्न-स्समाप्तः ॥