𑌉𑌦𑍍𑌧𑌵𑌗𑍀𑌤𑌾 - 𑌅𑌸𑍍𑌶𑍍𑌟𑌮𑍋𑌽𑌧𑍍𑌯𑌾𑌯𑌃

Uddhavagita - Asshtamo'dhyayah

📂 Gita 🖋️ Grantha script
📄 Download PDF
𑌅𑌥𑌾𑌸𑍍𑌶𑍍𑌟𑌮𑍋𑌽𑌧𑍍𑌯𑌾𑌯𑌃 ।
𑌸𑍁𑌖𑌂 𑌐𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌕𑌂 𑌰𑌾𑌜𑌨𑍍 𑌸𑍍𑌵𑌰𑍍𑌗𑍇 𑌨𑌰𑌕𑌃 𑌏𑌵 𑌚 ।
𑌦𑍇𑌹𑌿𑌨𑌃 𑌯𑌤𑍍 𑌯𑌥𑌾 𑌦𑍁𑌃𑌖𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍 𑌨 𑌇𑌚𑍍𑌛𑍇𑌤 𑌤𑌤𑍍 𑌬𑍁𑌧𑌾𑌃 ॥ 1॥
𑌗𑍍𑌰𑌾𑌸𑌂 𑌸𑍁𑌮𑍃𑌷𑍍𑌟𑌂 𑌵𑌿𑌰𑌸𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌸𑍍𑌤𑍋𑌕𑌂 𑌏𑌵 𑌵𑌾 ।
𑌯𑌦𑍃𑌚𑍍𑌛𑌯𑌾 𑌏𑌵 𑌅𑌪𑌤𑌿𑌤𑌂 𑌗𑍍𑌰𑌸𑍇𑌤𑍍 𑌆𑌜𑌗𑌰𑌃 𑌅𑌕𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 ॥ 2॥
𑌶𑌯𑍀𑌤 𑌅𑌹𑌾𑌨𑌿 𑌭𑍂𑌰𑍀𑌣𑌿 𑌨𑌿𑌰𑌾𑌹𑌾𑌰𑌃 𑌅𑌨𑍁𑌪𑌕𑍍𑌰𑌮𑌃 ।
𑌯𑌦𑌿 𑌨 𑌉𑌪𑌨𑌮𑍇𑌤𑍍 𑌗𑍍𑌰𑌾𑌸𑌃 𑌮𑌹𑌾𑌹𑌿𑌃 𑌇𑌵 𑌦𑌿𑌷𑍍𑌟𑌭𑍁𑌕𑍍 ॥ 3॥
𑌓𑌜𑌃 𑌸𑌹𑍋𑌬𑌲𑌯𑍁𑌤𑌂 𑌬𑌿𑌭𑍍𑌰𑌤𑍍 𑌦𑍇𑌹𑌂 𑌅𑌕𑌰𑍍𑌮𑌕𑌮𑍍 ।
𑌶𑌯𑌾𑌨𑌃 𑌵𑍀𑌤𑌨𑌿𑌦𑍍𑌰𑌃 𑌚 𑌨𑍇𑌹𑍇𑌤 𑌇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍 𑌅𑌪𑌿 ॥ 4॥
𑌮𑍁𑌨𑌿𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌸𑌨𑍍𑌨𑌗𑌮𑍍𑌭𑍀𑌰𑌃 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌵𑌿𑌗𑌾𑌹𑍍𑌯𑌃 𑌦𑍁𑌰𑌤𑍍𑌯𑌯𑌃 ।
𑌅𑌨𑌨𑍍𑌤𑌪𑌾𑌰𑌃 𑌹𑌿 𑌅𑌕𑍍𑌷𑍋𑌭𑍍𑌯𑌃 𑌸𑍍𑌤𑌿𑌮𑌿𑌤 𑌉𑌦𑌃 𑌇𑌵 𑌅𑌰𑍍𑌣𑌵𑌃 ॥ 5॥
𑌸𑌮𑍃𑌦𑍍𑌧𑌕𑌾𑌮𑌃 𑌹𑍀𑌨𑌃 𑌵𑌾 𑌨𑌾𑌰𑌾𑌯𑌣𑌪𑌰𑌃 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌃 ।
𑌨 𑌉𑌤𑍍𑌸𑌰𑍍𑌪𑍇𑌤 𑌨 𑌶𑍁𑌷𑍍𑌯𑍇𑌤 𑌸𑌰𑌿𑌦𑍍𑌭𑌿𑌃 𑌇𑌵 𑌸𑌾𑌗𑌰𑌃 ॥ 6॥
𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌦𑍇𑌵𑌮𑌾𑌯𑌾𑌂 𑌤𑌤𑍍 𑌭𑌾𑌵𑍈𑌃 𑌅𑌜𑌿𑌤𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌲𑍋𑌭𑌿𑌤𑌃 𑌪𑌤𑌤𑌿 𑌅𑌨𑍍𑌧𑍇 𑌤𑌮𑌸𑌿 𑌅𑌗𑍍𑌨𑍗 𑌪𑌤𑌙𑍍𑌗𑌵𑌤𑍍 ॥ 7॥
𑌯𑍋𑌷𑌿𑌤𑍍 𑌹𑌿𑌰𑌣𑍍𑌯 𑌆𑌭𑌰𑌣 𑌅𑌮𑍍𑌬𑌰𑌾𑌦𑌿
𑌦𑍍𑌰𑌵𑍍𑌯𑍇𑌷𑍁 𑌮𑌾𑌯𑌾𑌰𑌚𑌿𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌮𑍂𑌢𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌲𑍋𑌭𑌿𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌹𑌿 𑌉𑌪𑌭𑍋𑌗𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑍍𑌯𑌾
𑌪𑌤𑌙𑍍𑌗𑌵𑌤𑍍 𑌨𑌶𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌨𑌷𑍍𑌟𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌿𑌃 ॥ 8॥
𑌸𑍍𑌤𑍋𑌕𑌂 𑌸𑍍𑌤𑍋𑌕𑌂 𑌗𑍍𑌰𑌸𑍇𑌤𑍍 𑌗𑍍𑌰𑌾𑌸𑌂 𑌦𑍇𑌹𑌃 𑌵𑌰𑍍𑌤𑍇𑌤 𑌯𑌾𑌵𑌤𑌾 ।
𑌗𑍃𑌹𑌾𑌨𑍍 𑌅𑌹𑌿𑌂𑌸𑌤𑍍 𑌨 𑌆𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑍇𑌤𑍍 𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌿𑌂 𑌮𑌾𑌧𑍁𑌕𑌰𑍀𑌂 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌃 ॥ 9॥
𑌅𑌣𑍁𑌭𑍍𑌯𑌃 𑌚 𑌮𑌹𑌦𑍍𑌭𑍍𑌯𑌃 𑌚 𑌶𑌾𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍇𑌭𑍍𑌯𑌃 𑌕𑍁𑌶𑌲𑌃 𑌨𑌰𑌃 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 𑌸𑌾𑌰𑌂 𑌆𑌦𑌦𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍 𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑍇𑌭𑍍𑌯𑌃 𑌇𑌵 𑌷𑌟𑍍𑌪𑌦𑌃 ॥ 10॥
𑌸𑌾𑌯𑌨𑍍𑌤𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑌨𑌂 𑌵𑌾 𑌨 𑌸𑌙𑍍𑌗𑍃𑌹𑍍𑌣𑍀𑌤 𑌭𑌿𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌪𑌾𑌣𑌿𑌪𑌾𑌤𑍍𑌰 𑌉𑌦𑌰𑌾𑌮𑌤𑍍𑌰𑌃 𑌮𑌕𑍍𑌷𑌿𑌕𑌾 𑌇𑌵 𑌨 𑌸𑌙𑍍𑌗𑍍𑌰𑌹𑍀 ॥ 11॥
𑌸𑌾𑌯𑌨𑍍𑌤𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑌨𑌂 𑌵𑌾 𑌨 𑌸𑌙𑍍𑌗𑍃𑌹𑍍𑌣𑍀𑌤 𑌭𑌿𑌕𑍍𑌷𑍁𑌕𑌃 ।
𑌮𑌕𑍍𑌷𑌿𑌕𑌾𑌃 𑌇𑌵 𑌸𑌙𑍍𑌗𑍃𑌹𑍍𑌣𑌨𑍍 𑌸𑌹 𑌤𑍇𑌨 𑌵𑌿𑌨𑌶𑍍𑌯𑌤𑌿 ॥ 12॥
𑌪𑌦 𑌅𑌪𑌿 𑌯𑍁𑌵𑌤𑍀𑌂 𑌭𑌿𑌕𑍍𑌷𑍁𑌃 𑌨 𑌸𑍍𑌪𑍃𑌶𑍇𑌤𑍍 𑌦𑌾𑌰𑌵𑍀𑌂 𑌅𑌪𑌿 ।
𑌸𑍍𑌪𑍃𑌶𑌨𑍍 𑌕𑌰𑍀𑌵 𑌬𑌧𑍍𑌯𑍇𑌤 𑌕𑌰𑌿𑌣𑍍𑌯𑌾 𑌅𑌙𑍍𑌗𑌸𑌙𑍍𑌗𑌤𑌃 ॥ 13॥
𑌨 𑌅𑌧𑌿𑌗𑌚𑍍𑌛𑍇𑌤𑍍 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌃 𑌕𑌰𑍍𑌹𑌿𑌚𑌿𑌤𑍍 𑌮𑍃𑌤𑍍𑌯𑍁𑌂 𑌆𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ।
𑌬𑌲 𑌅𑌧𑌿𑌕𑍈𑌃 𑌸 𑌹𑌨𑍍𑌯𑍇𑌤 𑌗𑌜𑍈𑌃 𑌅𑌨𑍍𑌯𑍈𑌃 𑌗𑌜𑌃 𑌯𑌥𑌾 ॥ 14॥
𑌨 𑌦𑍇𑌯𑌂 𑌨 𑌉𑌪𑌭𑍋𑌗𑍍𑌯𑌂 𑌚 𑌲𑍁𑌬𑍍𑌧𑍈𑌃 𑌯𑌤𑍍 𑌦𑍁𑌃𑌖 𑌸𑌞𑍍𑌚𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌭𑍁𑌙𑍍𑌕𑍍𑌤𑍇 𑌤𑌤𑍍 𑌅𑌪𑌿 𑌤𑌤𑍍 𑌚 𑌅𑌨𑍍𑌯𑌃 𑌮𑌧𑍁𑌹𑍇𑌵 𑌅𑌰𑍍𑌥𑌵𑌿𑌤𑍍 𑌮𑌧𑍁 ॥ 15॥
𑌸𑍁𑌖 𑌦𑍁𑌃𑌖 𑌉𑌪𑌾𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑍈𑌃 𑌵𑌿𑌤𑍍𑌤𑍈𑌃 𑌆𑌶𑌾𑌸𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌗𑍃𑌹 𑌆𑌶𑌿𑌷𑌃 ।
𑌮𑌧𑍁𑌹𑍇𑌵 𑌅𑌗𑍍𑌰𑌤𑌃 𑌭𑍁𑌙𑍍𑌕𑍍𑌤𑍇 𑌯𑌤𑌿𑌃 𑌵𑍈 𑌗𑍃𑌹𑌮𑍇𑌧𑌿𑌨𑌾𑌮𑍍 ॥ 16॥
𑌗𑍍𑌰𑌾𑌮𑍍𑌯𑌗𑍀𑌤𑌂 𑌨 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌣𑍁𑌯𑌾𑌤𑍍 𑌯𑌤𑌿𑌃 𑌵𑌨𑌚𑌰𑌃 𑌕𑍍𑌵𑌚𑌿𑌤𑍍 ।
𑌶𑌿𑌖𑍇𑌤 𑌹𑌰𑌿𑌣𑌾𑌤𑍍 𑌵𑌦𑍍𑌧𑌾𑌤𑍍 𑌮𑍃𑌗𑌯𑍋𑌃 𑌗𑍀𑌤𑌮𑍋𑌹𑌿𑌤𑌾𑌤𑍍 ॥ 17॥
𑌨𑍃𑌤𑍍𑌯𑌵𑌾𑌦𑌿𑌤𑍍𑌰𑌗𑍀𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌜𑍁𑌷𑌨𑍍 𑌗𑍍𑌰𑌾𑌮𑍍𑌯𑌾𑌣𑌿 𑌯𑍋𑌷𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ।
𑌆𑌸𑌾𑌂 𑌕𑍍𑌰𑍀𑌡𑌨𑌕𑌃 𑌵𑌶𑍍𑌯𑌃 𑌋𑌷𑍍𑌯𑌶‍𑌋𑌙𑍍𑌗𑌃 𑌮𑍃𑌗𑍀𑌸𑍁𑌤𑌃 ॥ 18॥
𑌜𑌿𑌹𑍍𑌵𑌯𑌾 𑌅𑌤𑌿𑌪𑍍𑌰𑌮𑌾𑌥𑌿𑌨𑍍𑌯𑌾 𑌜𑌨𑌃 𑌰𑌸𑌵𑌿𑌮𑍋𑌹𑌿𑌤𑌃 ।
𑌮𑍃𑌤𑍍𑌯𑍁𑌂 𑌋𑌚𑍍𑌛𑌤𑌿 𑌅𑌸𑌤𑍍 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌃 𑌮𑍀𑌨𑌃 𑌤𑍁 𑌬𑌡𑌿𑌶𑍈𑌃 𑌯𑌥𑌾 ॥ 19॥
𑌇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌾𑌣𑌿 𑌜𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌆𑌶𑍁𑌃 𑌨𑌿𑌰𑌾𑌹𑌾𑌰𑌾𑌃 𑌮𑌨𑍀𑌷𑌿𑌣𑌃 ।
𑌵𑌰𑍍𑌜𑌯𑌿𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍁 𑌰𑌸𑌨𑌂 𑌤𑌤𑍍 𑌨𑌿𑌰𑌨𑍍𑌨𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌰𑍍𑌧𑌤𑍇 ॥ 20॥
𑌤𑌾𑌵𑌤𑍍 𑌜𑌿𑌤𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 𑌨 𑌸𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍 𑌵𑌿𑌜𑌿𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 𑌪𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍 ।
𑌨 𑌜𑌯𑍇𑌤𑍍 𑌰𑌸𑌨𑌂 𑌯𑌾𑌵𑌤𑍍 𑌜𑌿𑌤𑌂 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌜𑌿𑌤𑍇 𑌰𑌸𑍇 ॥ 21॥
𑌪𑌿𑌙𑍍𑌗𑌲𑌾 𑌨𑌾𑌮 𑌵𑍇𑌶𑍍𑌯𑌾 𑌆𑌸𑍀𑌤𑍍 𑌵𑌿𑌦𑍇𑌹𑌨𑌗𑌰𑍇 𑌪𑍁𑌰𑌾 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾 𑌮𑍇 𑌶𑌿𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌂 𑌕𑌿𑌞𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍 𑌨𑌿𑌬𑍋𑌧 𑌨𑍃𑌪𑌨𑌨𑍍𑌦𑌨 ॥ 22॥
𑌸𑌾 𑌸𑍍𑌵𑍈𑌰𑌿𑌣𑍍𑌯𑍇𑌕𑌦𑌾 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌸𑌙𑍍𑌕𑍇𑌤 𑌉𑌪𑌨𑍇𑌷𑍍𑌯𑌤𑍀 ।
𑌅𑌭𑍂𑌤𑍍𑌕𑌾𑌲𑍇 𑌬𑌹𑌿𑌰𑍍𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿 𑌬𑌿𑌭𑍍𑌰𑌤𑍀 𑌰𑍂𑌪𑌮𑍁𑌤𑍍𑌤𑌮𑌮𑍍 ॥ 23॥
𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗 𑌆𑌗𑌚𑍍𑌛𑌤𑍋 𑌵𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌾𑌨𑍍𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌰𑍍𑌷𑌭 ।
𑌤𑌾𑌨𑍍 𑌶𑍁𑌲𑍍𑌕𑌦𑌾𑌨𑍍𑌵𑌿𑌤𑍍𑌤𑌵𑌤𑌃 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌨𑍍𑌮𑍇𑌨𑍇𑌽𑌰𑍍𑌥𑌕𑌾𑌮𑍁𑌕𑌾 ॥ 24॥
𑌆𑌗𑌤𑍇𑌷𑍍𑌵𑌪𑌯𑌾𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌸𑌾 𑌸𑌙𑍍𑌕𑍇𑌤𑍋𑌪𑌜𑍀𑌵𑌨𑍀 ।
𑌅𑌪𑍍𑌯𑌨𑍍𑌯𑍋 𑌵𑌿𑌤𑍍𑌤𑌵𑌾𑌨𑍍𑌕𑍋𑌽𑌪𑌿 𑌮𑌾𑌮𑍁𑌪𑍈𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌭𑍂𑌰𑌿𑌦𑌃 ॥ 25॥
𑌏𑌅𑌵𑌂 𑌦𑍁𑌰𑌾𑌶𑌯𑌾 𑌧𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑌨𑌿𑌦𑍍𑌰𑌾 𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑍍𑌯𑌵𑌲𑌮𑍍𑌬𑌤𑍀 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌗𑌚𑍍𑌛𑌨𑍍𑌤𑍀 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌶𑌤𑍀 𑌨𑌿𑌶𑍀𑌥𑌂 𑌸𑌮𑌪𑌦𑍍𑌯𑌤 ॥ 26॥
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾 𑌵𑌿𑌤𑍍𑌤𑌾𑌶𑌯𑌾 𑌶𑍁𑌷𑍍𑌯𑌦𑍍𑌵𑌕𑍍𑌤𑍍𑌰𑌾𑌯𑌾 𑌦𑍀𑌨𑌚𑍇𑌤𑌸𑌃 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍇𑌦𑌃 𑌪𑌰𑌮𑍋 𑌜𑌜𑍍𑌞𑍇 𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌾𑌹𑍇𑌤𑍁𑌃 𑌸𑍁𑌖𑌾𑌵𑌹𑌃 ॥ 27॥
𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌣𑍍𑌣𑌚𑌿𑌤𑍍𑌤𑌾𑌯𑌾 𑌗𑍀𑌤𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌣𑍁 𑌯𑌥𑌾 𑌮𑌮 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍇𑌦 𑌆𑌶𑌾𑌪𑌾𑌶𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌸𑍍𑌯 𑌯𑌥𑌾 𑌹𑍍𑌯𑌸𑌿𑌃 ॥ 28॥
𑌨 𑌹𑌿 𑌅𑌙𑍍𑌗𑌾𑌜𑌾𑌤𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍇𑌦𑌃 𑌦𑍇𑌹𑌬𑌨𑍍𑌧𑌂 𑌜𑌿𑌹𑌾𑌸𑌤𑌿 ।
𑌯𑌥𑌾 𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑌾𑌨𑌰𑌹𑌿𑌤𑌃 𑌮𑌨𑍁𑌜𑌃 𑌮𑌮𑌤𑌾𑌂 𑌨𑍃𑌪 ॥ 29॥
𑌪𑌿𑌙𑍍𑌗𑌲𑌾 𑌉𑌵𑌾𑌚 ।
𑌅𑌹𑍋 𑌮𑍇 𑌮𑍋𑌹𑌵𑌿𑌤𑌤𑌿𑌂 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌤 𑌅𑌵𑌿𑌜𑌿𑌤 𑌆𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ।
𑌯𑌾 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌤𑍍 𑌅𑌸𑌤𑌃 𑌕𑌾𑌮𑌂 𑌕𑌾𑌮𑌯𑍇 𑌯𑍇𑌨 𑌬𑌾𑌲𑌿𑌶𑌾 ॥ 30॥
𑌸𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌸𑌮𑍀𑌪𑍇 𑌰𑌮𑌣𑌂 𑌰𑌤𑌿𑌪𑍍𑌰𑌦𑌂
𑌵𑌿𑌤𑍍𑌤𑌪𑍍𑌰𑌦𑌂 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌇𑌮𑌂 𑌵𑌿𑌹𑌾𑌯 ।
𑌅𑌕𑌾𑌮𑌦𑌂 𑌦𑍁𑌃𑌖𑌭𑌯 𑌆𑌦𑌿 𑌶𑍋𑌕
𑌮𑍋𑌹𑌪𑍍𑌰𑌦𑌂 𑌤𑍁𑌚𑍍𑌛𑌂 𑌅𑌹𑌂 𑌭𑌜𑍇 𑌅𑌜𑍍𑌞𑌾 ॥ 31॥
𑌅𑌹𑍋 𑌮𑌯𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌪𑌰𑌿𑌤𑌾𑌪𑌿𑌤𑍋 𑌵𑍃𑌥𑌾
𑌸𑌾𑌙𑍍𑌕𑍇𑌤𑍍𑌯𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑍍𑌯𑌾𑌽𑌤𑌿𑌵𑌿𑌗𑌰𑍍𑌹𑍍𑌯𑌵𑌾𑌰𑍍𑌤𑌯𑌾 ।
𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍈𑌣𑌾𑌨𑍍𑌨𑌰𑌾𑌦𑍍𑌯𑌾𑌽𑌰𑍍𑌥𑌤𑍃𑌷𑍋𑌽𑌨𑍁𑌶𑍋𑌚𑍍𑌯𑌾
𑌤𑍍𑌕𑍍𑌰𑍀𑌤𑍇𑌨 𑌵𑌿𑌤𑍍𑌤𑌂 𑌰𑌤𑌿𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑍇𑌚𑍍𑌛𑌤𑍀 ॥ 32॥
𑌯𑌦𑌸𑍍𑌥𑌿𑌭𑌿𑌰𑍍𑌨𑌿𑌰𑍍𑌮𑌿𑌤𑌵𑌂𑌶𑌵𑌂𑌶𑍍𑌯
𑌸𑍍𑌥𑍂𑌣𑌂 𑌤𑍍𑌵𑌚𑌾 𑌰𑍋𑌮𑌨𑌖𑍈𑌃 𑌪𑌿𑌨𑌦𑍍𑌧𑌮𑍍 ।
𑌕𑍍𑌷𑌰𑌨𑍍𑌨𑌵𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌮𑌗𑌾𑌰𑌮𑍇𑌤𑌦𑍍
𑌵𑌿𑌣𑍍𑌮𑍂𑌤𑍍𑌰𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌂 𑌮𑌦𑍁𑌪𑍈𑌤𑌿 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌯𑌾 ॥ 33॥
𑌵𑌿𑌦𑍇𑌹𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍇 𑌹𑍍𑌯𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌨𑌹𑌮𑍇𑌕𑍈𑌵 𑌮𑍂𑌢𑌧𑍀𑌃 ।
𑌯𑌾𑌽𑌨𑍍𑌯𑌸𑍍𑌮𑌿𑌚𑍍𑌛𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌸𑌤𑍍𑌯𑌸𑍍𑌮𑌾𑌦𑌾𑌤𑍍𑌮𑌦𑌾𑌤𑍍𑌕𑌾𑌮𑌮𑌚𑍍𑌯𑍁𑌤𑌾𑌤𑍍 ॥ 34॥
𑌸𑍁𑌹𑍃𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑍇𑌷𑍍𑌠𑌤𑌮𑍋 𑌨𑌾𑌥 𑌆𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌚𑌾𑌯𑌂 𑌶𑌰𑍀𑌰𑌿𑌣𑌾𑌮𑍍 ।
𑌤𑌂 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑍀𑌯𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑍈𑌵𑌾𑌹𑌂 𑌰𑌮𑍇𑌽𑌨𑍇𑌨 𑌯𑌥𑌾 𑌰𑌮𑌾 ॥ 35॥
𑌕𑌿𑌯𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌤𑍇 𑌵𑍍𑌯𑌭𑌜𑌨𑍍𑌕𑌾𑌮𑌾 𑌯𑍇 𑌕𑌾𑌮𑌦𑌾 𑌨𑌰𑌾𑌃 ।
𑌆𑌦𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌵𑌨𑍍𑌤𑍋 𑌭𑌾𑌰𑍍𑌯𑌾𑌯𑌾 𑌦𑍇𑌵𑌾 𑌵𑌾 𑌕𑌾𑌲𑌵𑌿𑌦𑍍𑌰𑍁𑌤𑌾𑌃 ॥ 36॥
𑌨𑍂𑌨𑌂 𑌮𑍇 𑌭𑌗𑌵𑌾𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑌃 𑌵𑌿𑌷𑍍𑌣𑍁𑌃 𑌕𑍇𑌨 𑌅𑌪𑌿 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍇𑌦𑌃 𑌅𑌯𑌂 𑌦𑍁𑌰𑌾𑌶𑌾𑌯𑌾 𑌯𑌤𑍍 𑌮𑍇 𑌜𑌾𑌤𑌃 𑌸𑍁𑌖𑌾𑌵𑌹𑌃 ॥ 37॥
𑌮𑍈𑌵𑌂 𑌸𑍍𑌯𑍁𑌰𑍍𑌮𑌨𑍍𑌦𑌭𑌗𑍍𑌯𑌾𑌯𑌾𑌃 𑌕𑍍𑌲𑍇𑌶𑌾 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍇𑌦𑌹𑍇𑌤𑌵𑌃 ।
𑌯𑍇𑌨𑌾𑌨𑍁𑌬𑌨𑍍𑌧𑌂 𑌨𑌿𑌹𑍃𑌤𑍍𑌯 𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌃 𑌶𑌮𑌮𑍃𑌚𑍍𑌛𑌤𑌿 ॥ 38॥
𑌤𑍇𑌨 𑌉𑌪𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌆𑌦𑌾𑌯 𑌶𑌿𑌰𑌸𑌾 𑌗𑍍𑌰𑌾𑌮𑍍𑌯𑌸𑌙𑍍𑌗𑌤𑌾𑌃 ।
𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌦𑍁𑌰𑌾𑌶𑌾𑌃 𑌶𑌰𑌣𑌂 𑌵𑍍𑌰𑌜𑌾𑌮𑌿 𑌤𑌂 𑌅𑌧𑍀𑌶𑍍𑌵𑌰𑌮𑍍 ॥ 39॥
𑌸𑌨𑍍𑌤𑍁𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌶𑍍𑌰𑌦𑍍𑌦𑌧𑌤𑍍𑌯𑍇𑌤𑌦𑍍𑌯𑌥𑌾𑌲𑌾𑌭𑍇𑌨 𑌜𑍀𑌵𑌤𑍀 ।
𑌵𑌿𑌹𑌰𑌾𑌮𑍍𑌯𑌮𑍁𑌨𑍈𑌵𑌾𑌹𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌾 𑌰𑌮𑌣𑍇𑌨 𑌵𑍈 ॥ 40॥
𑌸𑌂𑌸𑌾𑌰𑌕𑍂𑌪𑍇 𑌪𑌤𑌿𑌤𑌂 𑌵𑌿𑌷𑌯𑍈𑌰𑍍𑌮𑍁𑌷𑌿𑌤𑍇𑌕𑍍𑌷𑌣𑌮𑍍 ।
𑌗𑍍𑌰𑌸𑍍𑌤𑌂 𑌕𑌾𑌲𑌾𑌹𑌿𑌨𑌾𑌽𑌽𑌤𑍍𑌮𑌾𑌨𑌂 𑌕𑍋𑌽𑌨𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌮𑌧𑍀𑌶𑍍𑌵𑌰𑌃 ॥ 41॥
𑌆𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌏𑌵 𑌹𑌿 𑌆𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 𑌗𑍋𑌪𑍍𑌤𑌾 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑍇𑌤 𑌯𑌦𑌾𑌖𑌿𑌲𑌾𑌤𑍍 ।
𑌅𑌪𑍍𑌰𑌮𑌤𑍍𑌤𑌃 𑌇𑌦𑌂 𑌪𑌶𑍍𑌯𑌤𑍍 𑌗𑍍𑌰𑌸𑍍𑌤𑌂 𑌕𑌾𑌲𑌾𑌹𑌿𑌨𑌾 𑌜𑌗𑌤𑍍 ॥ 42॥
𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣 𑌉𑌵𑌾𑌚 ।
𑌏𑌅𑌵𑌂 𑌵𑍍𑌯𑌵𑌸𑌿𑌤𑌮𑌤𑌿𑌰𑍍𑌦𑍁𑌰𑌾𑌶𑌾𑌂 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌤𑌰𑍍𑌷𑌜𑌾𑌮𑍍 ।
𑌛𑌿𑌤𑍍𑌵𑍋𑌪𑌶𑌮𑌮𑌾𑌸𑍍𑌥𑌾𑌯 𑌶𑌯𑍍𑌯𑌾𑌮𑍁𑌪𑌵𑌿𑌵𑍇𑌶 𑌸𑌾 ॥ 43॥
𑌆𑌶𑌾 𑌹𑌿 𑌪𑌰𑌮𑌂 𑌦𑍁𑌃𑌖𑌂 𑌨𑍈𑌰𑌾𑌶𑍍𑌯𑌂 𑌪𑌰𑌮𑌂 𑌸𑍁𑌖𑌮𑍍 ।
𑌯𑌥𑌾 𑌸𑌞𑍍𑌛𑌿𑌦𑍍𑌯 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌶𑌾𑌂 𑌸𑍁𑌖𑌂 𑌸𑍁𑌷𑍍𑌵𑌾𑌪 𑌪𑌿𑌙𑍍𑌗𑌲𑌾 ॥ 44॥
𑌇𑌤𑌿 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌭𑌾𑌗𑌵𑌤𑍇 𑌮𑌹𑌾𑌪𑍁𑌰𑌾𑌣𑍇 𑌪𑌾𑌰𑌮𑌹𑌂𑌸𑍍𑌯𑌾𑌂
𑌸𑌂𑌹𑌿𑌤𑌾𑌯𑌾𑌮𑍇𑌕𑌾𑌦𑌶𑌸𑍍𑌕𑌨𑍍𑌧𑍇 𑌪𑌿𑌙𑍍𑌗𑌲𑍋𑌪𑌾𑌖𑍍𑌯𑌾𑌽𑌨𑍇𑌷𑍍𑌟𑌮𑍋𑌽𑌧𑍍𑌯𑌾𑌯𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
athāsśṭamo'dhyāyaḥ |
sukhaṃ aindriyakaṃ rājan svarge narakaḥ eva ca |
dehinaḥ yat yathā duḥkhaṃ tasmāt na iccheta tat budhāḥ || 1||
grāsaṃ sumṛṣṭaṃ virasaṃ mahāntaṃ stokaṃ eva vā |
yadṛcchayā eva apatitaṃ graset ājagaraḥ akriyaḥ || 2||
śayīta ahāni bhūrīṇi nirāhāraḥ anupakramaḥ |
yadi na upanamet grāsaḥ mahāhiḥ iva diṣṭabhuk || 3||
ojaḥ sahobalayutaṃ bibhrat dehaṃ akarmakam |
śayānaḥ vītanidraḥ ca neheta indriyavān api || 4||
muniḥ prasannagambhīraḥ durvigāhyaḥ duratyayaḥ |
anantapāraḥ hi akṣobhyaḥ stimita udaḥ iva arṇavaḥ || 5||
samṛddhakāmaḥ hīnaḥ vā nārāyaṇaparaḥ muniḥ |
na utsarpeta na śuṣyeta saridbhiḥ iva sāgaraḥ || 6||
dṛṣṭvā striyaṃ devamāyāṃ tat bhāvaiḥ ajitendriyaḥ |
pralobhitaḥ patati andhe tamasi agnau pataṅgavat || 7||
yoṣit hiraṇya ābharaṇa ambarādi
dravyeṣu māyāraciteṣu mūḍhaḥ |
pralobhitātmā hi upabhogabuddhyā
pataṅgavat naśyati naṣṭadṛṣṭiḥ || 8||
stokaṃ stokaṃ graset grāsaṃ dehaḥ varteta yāvatā |
gṛhān ahiṃsat na ātiṣṭhet vṛttiṃ mādhukarīṃ muniḥ || 9||
aṇubhyaḥ ca mahadbhyaḥ ca śāstrebhyaḥ kuśalaḥ naraḥ |
sarvataḥ sāraṃ ādadyāt puṣpebhyaḥ iva ṣaṭpadaḥ || 10||
sāyantanaṃ śvastanaṃ vā na saṅgṛhṇīta bhikṣitam |
pāṇipātra udarāmatraḥ makṣikā iva na saṅgrahī || 11||
sāyantanaṃ śvastanaṃ vā na saṅgṛhṇīta bhikṣukaḥ |
makṣikāḥ iva saṅgṛhṇan saha tena vinaśyati || 12||
pada api yuvatīṃ bhikṣuḥ na spṛśet dāravīṃ api |
spṛśan karīva badhyeta kariṇyā aṅgasaṅgataḥ || 13||
na adhigacchet striyaṃ prājñaḥ karhicit mṛtyuṃ ātmanaḥ |
bala adhikaiḥ sa hanyeta gajaiḥ anyaiḥ gajaḥ yathā || 14||
na deyaṃ na upabhogyaṃ ca lubdhaiḥ yat duḥkha sañcitam |
bhuṅkte tat api tat ca anyaḥ madhuheva arthavit madhu || 15||
sukha duḥkha upārjitaiḥ vittaiḥ āśāsānāṃ gṛha āśiṣaḥ |
madhuheva agrataḥ bhuṅkte yatiḥ vai gṛhamedhinām || 16||
grāmyagītaṃ na śruṇuyāt yatiḥ vanacaraḥ kvacit |
śikheta hariṇāt vaddhāt mṛgayoḥ gītamohitāt || 17||
nṛtyavāditragītāni juṣan grāmyāṇi yoṣitām |
āsāṃ krīḍanakaḥ vaśyaḥ ṛṣyaśa‍ṛṅgaḥ mṛgīsutaḥ || 18||
jihvayā atipramāthinyā janaḥ rasavimohitaḥ |
mṛtyuṃ ṛcchati asat buddhiḥ mīnaḥ tu baḍiśaiḥ yathā || 19||
indriyāṇi jayanti āśuḥ nirāhārāḥ manīṣiṇaḥ |
varjayitvā tu rasanaṃ tat nirannasya vardhate || 20||
tāvat jitendriyaḥ na syāt vijitāni indriyaḥ pumān |
na jayet rasanaṃ yāvat jitaṃ sarvaṃ jite rase || 21||
piṅgalā nāma veśyā āsīt videhanagare purā |
tasyā me śikṣitaṃ kiñcit nibodha nṛpanandana || 22||
sā svairiṇyekadā kāntaṃ saṅketa upaneṣyatī |
abhūtkāle bahirdvāri bibhratī rūpamuttamam || 23||
mārga āgacchato vīkṣya puruṣānpuruṣarṣabha |
tān śulkadānvittavataḥ kāntānmene'rthakāmukā || 24||
āgateṣvapayāteṣu sā saṅketopajīvanī |
apyanyo vittavānko'pi māmupaiṣyati bhūridaḥ || 25||
eavaṃ durāśayā dhvastanidrā dvāryavalambatī |
nirgacchantī praviśatī niśīthaṃ samapadyata || 26||
tasyā vittāśayā śuṣyadvaktrāyā dīnacetasaḥ |
nirvedaḥ paramo jajñe cintāhetuḥ sukhāvahaḥ || 27||
tasyā nirviṇṇacittāyā gītaṃ śruṇu yathā mama |
nirveda āśāpāśānāṃ puruṣasya yathā hyasiḥ || 28||
na hi aṅgājātanirvedaḥ dehabandhaṃ jihāsati |
yathā vijñānarahitaḥ manujaḥ mamatāṃ nṛpa || 29||
piṅgalā uvāca |
aho me mohavitatiṃ paśyata avijita ātmanaḥ |
yā kāntāt asataḥ kāmaṃ kāmaye yena bāliśā || 30||
santaṃ samīpe ramaṇaṃ ratipradaṃ
vittapradaṃ nityaṃ imaṃ vihāya |
akāmadaṃ duḥkhabhaya ādi śoka
mohapradaṃ tucchaṃ ahaṃ bhaje ajñā || 31||
aho mayātmā paritāpito vṛthā
sāṅketyavṛttyā'tivigarhyavārtayā |
straiṇānnarādyā'rthatṛṣo'nuśocyā
tkrītena vittaṃ ratimātmanecchatī || 32||
yadasthibhirnirmitavaṃśavaṃśya
sthūṇaṃ tvacā romanakhaiḥ pinaddham |
kṣarannavadvāramagārametad
viṇmūtrapūrṇaṃ madupaiti kānyā || 33||
videhānāṃ pure hyasminnahamekaiva mūḍhadhīḥ |
yā'nyasmicchantyasatyasmādātmadātkāmamacyutāt || 34||
suhṛtpreṣṭhatamo nātha ātmā cāyaṃ śarīriṇām |
taṃ vikrīyātmanaivāhaṃ rame'nena yathā ramā || 35||
kiyatpriyaṃ te vyabhajankāmā ye kāmadā narāḥ |
ādyantavanto bhāryāyā devā vā kālavidrutāḥ || 36||
nūnaṃ me bhagavān prītaḥ viṣṇuḥ kena api karmaṇā |
nirvedaḥ ayaṃ durāśāyā yat me jātaḥ sukhāvahaḥ || 37||
maivaṃ syurmandabhagyāyāḥ kleśā nirvedahetavaḥ |
yenānubandhaṃ nihṛtya puruṣaḥ śamamṛcchati || 38||
tena upakṛtaṃ ādāya śirasā grāmyasaṅgatāḥ |
tyaktvā durāśāḥ śaraṇaṃ vrajāmi taṃ adhīśvaram || 39||
santuṣṭā śraddadhatyetadyathālābhena jīvatī |
viharāmyamunaivāhamātmanā ramaṇena vai || 40||
saṃsārakūpe patitaṃ viṣayairmuṣitekṣaṇam |
grastaṃ kālāhinā''tmānaṃ ko'nyastrātumadhīśvaraḥ || 41||
ātmā eva hi ātmanaḥ goptā nirvidyeta yadākhilāt |
apramattaḥ idaṃ paśyat grastaṃ kālāhinā jagat || 42||
brāhmaṇa uvāca |
eavaṃ vyavasitamatirdurāśāṃ kāntatarṣajām |
chitvopaśamamāsthāya śayyāmupaviveśa sā || 43||
āśā hi paramaṃ duḥkhaṃ nairāśyaṃ paramaṃ sukham |
yathā sañchidya kāntāśāṃ sukhaṃ suṣvāpa piṅgalā || 44||
iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe pāramahaṃsyāṃ
saṃhitāyāmekādaśaskandhe piṅgalopākhyā'neṣṭamo'dhyāyaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
अथास्श्टमोऽध्यायः ।
सुखं ऐन्द्रियकं राजन् स्वर्गे नरकः एव च ।
देहिनः यत् यथा दुःखं तस्मात् न इच्छेत तत् बुधाः ॥ 1॥
ग्रासं सुमृष्टं विरसं महान्तं स्तोकं एव वा ।
यदृच्छया एव अपतितं ग्रसेत् आजगरः अक्रियः ॥ 2॥
शयीत अहानि भूरीणि निराहारः अनुपक्रमः ।
यदि न उपनमेत् ग्रासः महाहिः इव दिष्टभुक् ॥ 3॥
ओजः सहोबलयुतं बिभ्रत् देहं अकर्मकम् ।
शयानः वीतनिद्रः च नेहेत इन्द्रियवान् अपि ॥ 4॥
मुनिः प्रसन्नगम्भीरः दुर्विगाह्यः दुरत्ययः ।
अनन्तपारः हि अक्षोभ्यः स्तिमित उदः इव अर्णवः ॥ 5॥
समृद्धकामः हीनः वा नारायणपरः मुनिः ।
न उत्सर्पेत न शुष्येत सरिद्भिः इव सागरः ॥ 6॥
दृष्ट्वा स्त्रियं देवमायां तत् भावैः अजितेन्द्रियः ।
प्रलोभितः पतति अन्धे तमसि अग्नौ पतङ्गवत् ॥ 7॥
योषित् हिरण्य आभरण अम्बरादि
द्रव्येषु मायारचितेषु मूढः ।
प्रलोभितात्मा हि उपभोगबुद्ध्या
पतङ्गवत् नश्यति नष्टदृष्टिः ॥ 8॥
स्तोकं स्तोकं ग्रसेत् ग्रासं देहः वर्तेत यावता ।
गृहान् अहिंसत् न आतिष्ठेत् वृत्तिं माधुकरीं मुनिः ॥ 9॥
अणुभ्यः च महद्भ्यः च शास्त्रेभ्यः कुशलः नरः ।
सर्वतः सारं आदद्यात् पुष्पेभ्यः इव षट्पदः ॥ 10॥
सायन्तनं श्वस्तनं वा न सङ्गृह्णीत भिक्षितम् ।
पाणिपात्र उदरामत्रः मक्षिका इव न सङ्ग्रही ॥ 11॥
सायन्तनं श्वस्तनं वा न सङ्गृह्णीत भिक्षुकः ।
मक्षिकाः इव सङ्गृह्णन् सह तेन विनश्यति ॥ 12॥
पद अपि युवतीं भिक्षुः न स्पृशेत् दारवीं अपि ।
स्पृशन् करीव बध्येत करिण्या अङ्गसङ्गतः ॥ 13॥
न अधिगच्छेत् स्त्रियं प्राज्ञः कर्हिचित् मृत्युं आत्मनः ।
बल अधिकैः स हन्येत गजैः अन्यैः गजः यथा ॥ 14॥
न देयं न उपभोग्यं च लुब्धैः यत् दुःख सञ्चितम् ।
भुङ्क्ते तत् अपि तत् च अन्यः मधुहेव अर्थवित् मधु ॥ 15॥
सुख दुःख उपार्जितैः वित्तैः आशासानां गृह आशिषः ।
मधुहेव अग्रतः भुङ्क्ते यतिः वै गृहमेधिनाम् ॥ 16॥
ग्राम्यगीतं न श्रुणुयात् यतिः वनचरः क्वचित् ।
शिखेत हरिणात् वद्धात् मृगयोः गीतमोहितात् ॥ 17॥
नृत्यवादित्रगीतानि जुषन् ग्राम्याणि योषिताम् ।
आसां क्रीडनकः वश्यः ऋष्यश‍ऋङ्गः मृगीसुतः ॥ 18॥
जिह्वया अतिप्रमाथिन्या जनः रसविमोहितः ।
मृत्युं ऋच्छति असत् बुद्धिः मीनः तु बडिशैः यथा ॥ 19॥
इन्द्रियाणि जयन्ति आशुः निराहाराः मनीषिणः ।
वर्जयित्वा तु रसनं तत् निरन्नस्य वर्धते ॥ 20॥
तावत् जितेन्द्रियः न स्यात् विजितानि इन्द्रियः पुमान् ।
न जयेत् रसनं यावत् जितं सर्वं जिते रसे ॥ 21॥
पिङ्गला नाम वेश्या आसीत् विदेहनगरे पुरा ।
तस्या मे शिक्षितं किञ्चित् निबोध नृपनन्दन ॥ 22॥
सा स्वैरिण्येकदा कान्तं सङ्केत उपनेष्यती ।
अभूत्काले बहिर्द्वारि बिभ्रती रूपमुत्तमम् ॥ 23॥
मार्ग आगच्छतो वीक्ष्य पुरुषान्पुरुषर्षभ ।
तान् शुल्कदान्वित्तवतः कान्तान्मेनेऽर्थकामुका ॥ 24॥
आगतेष्वपयातेषु सा सङ्केतोपजीवनी ।
अप्यन्यो वित्तवान्कोऽपि मामुपैष्यति भूरिदः ॥ 25॥
एअवं दुराशया ध्वस्तनिद्रा द्वार्यवलम्बती ।
निर्गच्छन्ती प्रविशती निशीथं समपद्यत ॥ 26॥
तस्या वित्ताशया शुष्यद्वक्त्राया दीनचेतसः ।
निर्वेदः परमो जज्ञे चिन्ताहेतुः सुखावहः ॥ 27॥
तस्या निर्विण्णचित्ताया गीतं श्रुणु यथा मम ।
निर्वेद आशापाशानां पुरुषस्य यथा ह्यसिः ॥ 28॥
न हि अङ्गाजातनिर्वेदः देहबन्धं जिहासति ।
यथा विज्ञानरहितः मनुजः ममतां नृप ॥ 29॥
पिङ्गला उवाच ।
अहो मे मोहविततिं पश्यत अविजित आत्मनः ।
या कान्तात् असतः कामं कामये येन बालिशा ॥ 30॥
सन्तं समीपे रमणं रतिप्रदं
वित्तप्रदं नित्यं इमं विहाय ।
अकामदं दुःखभय आदि शोक
मोहप्रदं तुच्छं अहं भजे अज्ञा ॥ 31॥
अहो मयात्मा परितापितो वृथा
साङ्केत्यवृत्त्याऽतिविगर्ह्यवार्तया ।
स्त्रैणान्नराद्याऽर्थतृषोऽनुशोच्या
त्क्रीतेन वित्तं रतिमात्मनेच्छती ॥ 32॥
यदस्थिभिर्निर्मितवंशवंश्य
स्थूणं त्वचा रोमनखैः पिनद्धम् ।
क्षरन्नवद्वारमगारमेतद्
विण्मूत्रपूर्णं मदुपैति कान्या ॥ 33॥
विदेहानां पुरे ह्यस्मिन्नहमेकैव मूढधीः ।
याऽन्यस्मिच्छन्त्यसत्यस्मादात्मदात्काममच्युतात् ॥ 34॥
सुहृत्प्रेष्ठतमो नाथ आत्मा चायं शरीरिणाम् ।
तं विक्रीयात्मनैवाहं रमेऽनेन यथा रमा ॥ 35॥
कियत्प्रियं ते व्यभजन्कामा ये कामदा नराः ।
आद्यन्तवन्तो भार्याया देवा वा कालविद्रुताः ॥ 36॥
नूनं मे भगवान् प्रीतः विष्णुः केन अपि कर्मणा ।
निर्वेदः अयं दुराशाया यत् मे जातः सुखावहः ॥ 37॥
मैवं स्युर्मन्दभग्यायाः क्लेशा निर्वेदहेतवः ।
येनानुबन्धं निहृत्य पुरुषः शममृच्छति ॥ 38॥
तेन उपकृतं आदाय शिरसा ग्राम्यसङ्गताः ।
त्यक्त्वा दुराशाः शरणं व्रजामि तं अधीश्वरम् ॥ 39॥
सन्तुष्टा श्रद्दधत्येतद्यथालाभेन जीवती ।
विहराम्यमुनैवाहमात्मना रमणेन वै ॥ 40॥
संसारकूपे पतितं विषयैर्मुषितेक्षणम् ।
ग्रस्तं कालाहिनाऽऽत्मानं कोऽन्यस्त्रातुमधीश्वरः ॥ 41॥
आत्मा एव हि आत्मनः गोप्ता निर्विद्येत यदाखिलात् ।
अप्रमत्तः इदं पश्यत् ग्रस्तं कालाहिना जगत् ॥ 42॥
ब्राह्मण उवाच ।
एअवं व्यवसितमतिर्दुराशां कान्ततर्षजाम् ।
छित्वोपशममास्थाय शय्यामुपविवेश सा ॥ 43॥
आशा हि परमं दुःखं नैराश्यं परमं सुखम् ।
यथा सञ्छिद्य कान्ताशां सुखं सुष्वाप पिङ्गला ॥ 44॥
इति श्रीमद्भागवते महापुराणे पारमहंस्यां
संहितायामेकादशस्कन्धे पिङ्गलोपाख्याऽनेष्टमोऽध्यायः ॥
athāsśṭamo'dhyāyaḥ |
sukhaṃ aindriyakaṃ rājan svarge narakaḥ eva ca |
dehinaḥ yat yathā duḥkhaṃ tasmāt na iccheta tat budhāḥ || 1||
grāsaṃ sumṛṣṭaṃ virasaṃ mahāntaṃ stokaṃ eva vā |
yadṛcchayā eva apatitaṃ graset ājagaraḥ akriyaḥ || 2||
śayīta ahāni bhūrīṇi nirāhāraḥ anupakramaḥ |
yadi na upanamet grāsaḥ mahāhiḥ iva diṣṭabhuk || 3||
ojaḥ sahobalayutaṃ bibhrat dehaṃ akarmakam |
śayānaḥ vītanidraḥ ca neheta indriyavān api || 4||
muniḥ prasannagambhīraḥ durvigāhyaḥ duratyayaḥ |
anantapāraḥ hi akṣobhyaḥ stimita udaḥ iva arṇavaḥ || 5||
samṛddhakāmaḥ hīnaḥ vā nārāyaṇaparaḥ muniḥ |
na utsarpeta na śuṣyeta saridbhiḥ iva sāgaraḥ || 6||
dṛṣṭvā striyaṃ devamāyāṃ tat bhāvaiḥ ajitendriyaḥ |
pralobhitaḥ patati andhe tamasi agnau pataṅgavat || 7||
yoṣit hiraṇya ābharaṇa ambarādi
dravyeṣu māyāraciteṣu mūḍhaḥ |
pralobhitātmā hi upabhogabuddhyā
pataṅgavat naśyati naṣṭadṛṣṭiḥ || 8||
stokaṃ stokaṃ graset grāsaṃ dehaḥ varteta yāvatā |
gṛhān ahiṃsat na ātiṣṭhet vṛttiṃ mādhukarīṃ muniḥ || 9||
aṇubhyaḥ ca mahadbhyaḥ ca śāstrebhyaḥ kuśalaḥ naraḥ |
sarvataḥ sāraṃ ādadyāt puṣpebhyaḥ iva ṣaṭpadaḥ || 10||
sāyantanaṃ śvastanaṃ vā na saṅgṛhṇīta bhikṣitam |
pāṇipātra udarāmatraḥ makṣikā iva na saṅgrahī || 11||
sāyantanaṃ śvastanaṃ vā na saṅgṛhṇīta bhikṣukaḥ |
makṣikāḥ iva saṅgṛhṇan saha tena vinaśyati || 12||
pada api yuvatīṃ bhikṣuḥ na spṛśet dāravīṃ api |
spṛśan karīva badhyeta kariṇyā aṅgasaṅgataḥ || 13||
na adhigacchet striyaṃ prājñaḥ karhicit mṛtyuṃ ātmanaḥ |
bala adhikaiḥ sa hanyeta gajaiḥ anyaiḥ gajaḥ yathā || 14||
na deyaṃ na upabhogyaṃ ca lubdhaiḥ yat duḥkha sañcitam |
bhuṅkte tat api tat ca anyaḥ madhuheva arthavit madhu || 15||
sukha duḥkha upārjitaiḥ vittaiḥ āśāsānāṃ gṛha āśiṣaḥ |
madhuheva agrataḥ bhuṅkte yatiḥ vai gṛhamedhinām || 16||
grāmyagītaṃ na śruṇuyāt yatiḥ vanacaraḥ kvacit |
śikheta hariṇāt vaddhāt mṛgayoḥ gītamohitāt || 17||
nṛtyavāditragītāni juṣan grāmyāṇi yoṣitām |
āsāṃ krīḍanakaḥ vaśyaḥ ṛṣyaśa‍ṛṅgaḥ mṛgīsutaḥ || 18||
jihvayā atipramāthinyā janaḥ rasavimohitaḥ |
mṛtyuṃ ṛcchati asat buddhiḥ mīnaḥ tu baḍiśaiḥ yathā || 19||
indriyāṇi jayanti āśuḥ nirāhārāḥ manīṣiṇaḥ |
varjayitvā tu rasanaṃ tat nirannasya vardhate || 20||
tāvat jitendriyaḥ na syāt vijitāni indriyaḥ pumān |
na jayet rasanaṃ yāvat jitaṃ sarvaṃ jite rase || 21||
piṅgalā nāma veśyā āsīt videhanagare purā |
tasyā me śikṣitaṃ kiñcit nibodha nṛpanandana || 22||
sā svairiṇyekadā kāntaṃ saṅketa upaneṣyatī |
abhūtkāle bahirdvāri bibhratī rūpamuttamam || 23||
mārga āgacchato vīkṣya puruṣānpuruṣarṣabha |
tān śulkadānvittavataḥ kāntānmene'rthakāmukā || 24||
āgateṣvapayāteṣu sā saṅketopajīvanī |
apyanyo vittavānko'pi māmupaiṣyati bhūridaḥ || 25||
eavaṃ durāśayā dhvastanidrā dvāryavalambatī |
nirgacchantī praviśatī niśīthaṃ samapadyata || 26||
tasyā vittāśayā śuṣyadvaktrāyā dīnacetasaḥ |
nirvedaḥ paramo jajñe cintāhetuḥ sukhāvahaḥ || 27||
tasyā nirviṇṇacittāyā gītaṃ śruṇu yathā mama |
nirveda āśāpāśānāṃ puruṣasya yathā hyasiḥ || 28||
na hi aṅgājātanirvedaḥ dehabandhaṃ jihāsati |
yathā vijñānarahitaḥ manujaḥ mamatāṃ nṛpa || 29||
piṅgalā uvāca |
aho me mohavitatiṃ paśyata avijita ātmanaḥ |
yā kāntāt asataḥ kāmaṃ kāmaye yena bāliśā || 30||
santaṃ samīpe ramaṇaṃ ratipradaṃ
vittapradaṃ nityaṃ imaṃ vihāya |
akāmadaṃ duḥkhabhaya ādi śoka
mohapradaṃ tucchaṃ ahaṃ bhaje ajñā || 31||
aho mayātmā paritāpito vṛthā
sāṅketyavṛttyā'tivigarhyavārtayā |
straiṇānnarādyā'rthatṛṣo'nuśocyā
tkrītena vittaṃ ratimātmanecchatī || 32||
yadasthibhirnirmitavaṃśavaṃśya
sthūṇaṃ tvacā romanakhaiḥ pinaddham |
kṣarannavadvāramagārametad
viṇmūtrapūrṇaṃ madupaiti kānyā || 33||
videhānāṃ pure hyasminnahamekaiva mūḍhadhīḥ |
yā'nyasmicchantyasatyasmādātmadātkāmamacyutāt || 34||
suhṛtpreṣṭhatamo nātha ātmā cāyaṃ śarīriṇām |
taṃ vikrīyātmanaivāhaṃ rame'nena yathā ramā || 35||
kiyatpriyaṃ te vyabhajankāmā ye kāmadā narāḥ |
ādyantavanto bhāryāyā devā vā kālavidrutāḥ || 36||
nūnaṃ me bhagavān prītaḥ viṣṇuḥ kena api karmaṇā |
nirvedaḥ ayaṃ durāśāyā yat me jātaḥ sukhāvahaḥ || 37||
maivaṃ syurmandabhagyāyāḥ kleśā nirvedahetavaḥ |
yenānubandhaṃ nihṛtya puruṣaḥ śamamṛcchati || 38||
tena upakṛtaṃ ādāya śirasā grāmyasaṅgatāḥ |
tyaktvā durāśāḥ śaraṇaṃ vrajāmi taṃ adhīśvaram || 39||
santuṣṭā śraddadhatyetadyathālābhena jīvatī |
viharāmyamunaivāhamātmanā ramaṇena vai || 40||
saṃsārakūpe patitaṃ viṣayairmuṣitekṣaṇam |
grastaṃ kālāhinā''tmānaṃ ko'nyastrātumadhīśvaraḥ || 41||
ātmā eva hi ātmanaḥ goptā nirvidyeta yadākhilāt |
apramattaḥ idaṃ paśyat grastaṃ kālāhinā jagat || 42||
brāhmaṇa uvāca |
eavaṃ vyavasitamatirdurāśāṃ kāntatarṣajām |
chitvopaśamamāsthāya śayyāmupaviveśa sā || 43||
āśā hi paramaṃ duḥkhaṃ nairāśyaṃ paramaṃ sukham |
yathā sañchidya kāntāśāṃ sukhaṃ suṣvāpa piṅgalā || 44||
iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe pāramahaṃsyāṃ
saṃhitāyāmekādaśaskandhe piṅgalopākhyā'neṣṭamo'dhyāyaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in