5.36 Sundarakanda - Shattrimsha Sargah — Sinhala Script

ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ සුන්දරකාණ්ඩම් .

අථ ෂට්ත්රිංශස්සර්ගඃ .

භූය ඒව මහාතේජා හනූමාන්පවනාත්මජඃ .

අබ්රවීත්ප්රශ්රිතං වාක්යං සීතාප්රත්යයකාරණාත් .. 1 ..

වානරෝ(අ)හං මහාභාගේ දූතෝ රාමස්ය ධීමතඃ .

රාමනාමාඞ්කිතං චේදං පශ්ය දේව්යඞ්ගුලීයකම් .. 2 ..

ප්රත්යයාර්ථං තවා(අ)නීතං තේන දත්තං මහාත්මනා .

සමාශ්වසිහි භද්රං තේ ක්ෂීණදුඃඛඵලා හ්යසි .. 3 ..

ගෘහීත්වා ප්රේක්ෂමාණා සා භර්තුඃ කරවිභූෂණම් .

භර්තාරමිව සම්ප්රාප්තා ජානකී මුදිතා(අ)භවත් .. 4 ..

චාරු තද්වදනං තස්යාස්තාම්රශුක්ලායතේක්ෂණම් .

අශෝභත විශාලාක්ෂ්යා රාහුමුක්ත ඉවෝඩුරාට් .. 5 ..

තතස්සා හ්රීමතී බාලා භර්තෘසන්දේශහර්ෂිතා .

පරිතුෂ්ටා ප්රියං කෘත්වා ප්රශශංස මහාකපිම් .. 6 ..

වික්රාන්තස්ත්වං සමර්ථස්ත්වං ප්රාජ්ඤස්ත්වං වානරෝත්තම .

යේනේදං රාක්ෂසපදං ත්වයෛකේන ප්රධර්ෂිතම් .. 7 ..

ශතයෝජනවිස්තීර්ණ ස්සාගරෝ මකරාලයඃ .

වික්රමශ්ලාඝනීයේන ක්රමතා ගෝෂ්පදීකෘතඃ .. 8 ..

න හි ත්වාං ප්රාකෘතං මන්යේ වානරං වානරර්ෂභ .

යස්ය තේ නාස්ති සන්ත්රාසෝ රාවණාන්නාපි සම්භ්රමඃ .. 9 ..

අර්හසේ ච කපිශ්රේෂ්ඨ මයා සමභිභාෂිතුම් .

යද්යසි ප්රේෂිතස්තේන රාමේණ විදිතාත්මනා .. 10 ..

ප්රේෂයිෂ්යති දුර්ධර්ෂෝ රාමෝ න හ්යපරීක්ෂිතම් .

පරාක්රමමවිජ්ඤාය මත්සකාශං විශේෂතඃ .. 11 ..

දිෂ්ට්යා ච කුශලී රාමෝ ධර්මාත්මා සත්යසඞ්ගරඃ .

ලක්ෂ්මණශ්ච මහාතේජාස්සුමිත්රානන්දවර්ධනඃ .. 12 ..

කුශලී යදි කාකුත්ස්ථඃ කිං නු සාගරමේඛලාම් .

මහීං දහති කෝපේන යුගාන්තාග්නිරිවෝත්ථිතඃ .. 13 ..

අථවා ශක්තිමන්තෞ තෞ සුරාණාමපි නිග්රහේ .

මමෛව තු න දුඃඛානාමස්ති මන්යේ විපර්යයඃ .. 14 ..

කච්චින්න ව්යථිතෝ රාමඃ කච්චින්න පරිතප්යතේ .

උත්තරාණි ච කාර්යාණි කුරුතේ පුරුෂෝත්තමඃ .. 15 ..

කච්චින්න දීන ස්සම්භ්රාන්තඃ කාර්යේෂු න ච මුහ්යති .

කච්චිත්පුරුෂකාර්යාණි කුරුතේ නෘපතේස්සුතඃ .. 16 ..

ද්විවිධං ත්රිවිධෝපායමුපායමපි සේවතේ .

විජිගීෂුස්සුහෘත්කච්චින්මිත්රේෂු ච පරන්තපඃ .. 17 ..

කච්චින්මිත්රාණි ලභතේ මිත්රෛශ්චාප්යභිගම්යතේ .

කච්චිත්කල්යාණමිත්ත්රශ්ච මිත්රත්ත්රෛශ්චාපි පුරස්කෘතඃ .. 18 ..

කච්චිදාශාස්ති දේවානාං ප්රසාදං පාර්ථිවාත්මජඃ .

කච්චිත්පුරුෂකාරං ච දෛවං ච ප්රතිපද්යතේ .. 19 ..

කච්චින්න විගතස්නේහඃ ප්රවාසාන්මයි රාඝවඃ .

කච්චින්මාං ව්යසනාදස්මාන්මෝක්ෂයිෂ්යති වානර .. 20 ..

සුඛානාමුචිතෝ නිත්යමසුඛානාමනෞචිතඃ .

දුඃඛමුත්තරමාසාද්ය කච්චිද්රාමෝ න සීදති .. 21 ..

කෞසල්යායාස්තථා කච්චිත්සුමිත්රායාස්තථෛව ච .

අභීක්ෂ්ණං ශ්රූයතේ කච්චිත්කුශලං භරතස්ය ච .. 22 ..

මන්නිමිත්තේන මානාර්හඃ කච්චිච්ඡෝකේන රාඝවඃ .

කච්චින්නාන්යමනා රාමඃ කච්චින්මාං තාරයිෂ්යති .. 23 ..

කච්චිදක්ෂෞහිණීං භීමාං භරතෝ භ්රාතෘවත්සලඃ .

ධ්වජිනීං මන්ත්රිභිර්ගුප්තාං ප්රේෂයිෂ්යති මත්කෘතේ .. 24 ..

වානරාධිපතිශ්ශීමාන්සුග්රීවඃ කච්චිදේෂ්යති .

මත්කෘතේ හරිභිර්වීරෛර්වෘතෝ දන්තනඛායුධෛඃ .. 25 ..

කච්චිච්ඡ ලක්ෂ්මණශ්ශූරස්සුමිත්රානන්දවර්ධනඃ .

අස්ත්රවිච්ඡරජාලේන රාක්ෂසාන්විධමිෂ්යති .. 26 ..

රෞද්රේණ කච්චිදස්ත්රේණ ජ්වලතා නිහතං රණේ .

ද්රක්ෂ්යාම්යල්පේන කාලේන රාවණං සසුහෘජ්ජනම් .. 27 ..

කච්චින්න තද්ධේමසමානවර්ණං තස්යානනං පද්මසමානගන්ධි .

මයා විනා ශුෂ්යති ශෝකදීනං ජලක්ෂයේ පද්මමිවාතපේන .. 28 ..

ධර්මාපදේශාත්ත්යජතශ්ච රාජ්යං මාං චාප්යරණ්යං නයතඃ පදාතිම් .

නාසීද්ව්යථා යස්ය න භීර්න ශෝකඃ කච්චිත්ස ධෛර්යං හෘදයේ කරෝති .. 29 ..

න චාස්ය මාතා න පිතා ච නාන්යඃ ස්නේහාද්විශිෂ්ටෝ(අ)ස්ති මයා සමෝ වා .

තාවත්ත්වහං දූත ජිජීවිෂේයං යාවත්ප්රවෘත්තිං ශෘණුයාං ප්රියස්ය .. 30 ..

ඉතීව දේවී වචනං මහාර්ථං තං වානරේන්ද්රං මධුරාර්ථමුක්ත්වා .

ශ්රෝතුං පුනස්තස්ය වචෝ(අ)භිරාමං රාමාර්ථයුක්තං විරරාම රාමා .. 31 ..

සීතායා වචනං ශ්රුත්වා මාරුතිර්භීමවික්රමඃ .

ශිරස්යඤ්ජලිමාධාය වාක්යමුත්තරමබ්රවීත් .. 32 ..

න ත්වාමිහස්ථාං ජානීතේ රාමඃ කමලලෝචනේ .

තේන ත්වාං නානයත්යාශු ශචීමිව පුරන්දරඃ .. 33 ..

ශ්රුත්වෛව තු වචෝ මහ්යං ක්ෂිප්රමේෂ්යති රාඝවඃ .

චමූං ප්රකර්ෂන්මහතීං හර්යෘක්ෂගණසඞ්කුලාම් .. 34 ..

විෂ්ටම්භයිත්වා බාණෞඝෛරක්ෂෝභ්යං වරුණාලයම් .

කරිෂ්යති පුරීං ලඞ්කාං කාකුත්ස්ථඃ ශාන්තරාක්ෂසාම් .. 35 ..

තත්ර යද්යන්තරා මෘත්යුර්යදි දේවාස්සහාසුරාඃ .

ස්ථාස්යන්ති පථි රාමස්ය ස තානපි වධිෂ්යති .. 36 ..

තවාදර්ශනජේනාර්යේ ශෝකේන ස පරිප්ලුතඃ .

න ශර්ම ලභතේ රාමස්සිංහාර්දිත ඉව ද්විපඃ .. 37 ..

මලයේන ච වින්ධ්යේන මේරුණා මන්දරේණ ච .

දර්දුරේණ ච තේ දේවි ශපේ මූලඵලේන ච .. 38 ..

යථා සුනයනං වල්ගු බිම්බෝෂ්ඨං චාරු කුණ්ඩලම් .

මුඛං ද්රක්ෂ්යසි රාමස්ය පූර්ණචන්ද්රමිවෝදිතම් .. 39 ..

ක්ෂිප්රං ද්රක්ෂ්යසි වෛදේහි රාමං ප්රස්රවණේ ගිරෞ .

ශතක්රතුමිවාසීනං නාගරාජස්ය මූර්ධනි .. 40 ..

න මාංසං රාඝවෝ භුඞක්තේ න චා(අ)පි මධු සේවතේ .

වන්යං සුවිහිතං නිත්යං භක්තමශ්නාති පඤ්චමම් .. 41 ..

නෛව දංශාන්න මශකාන්න කීටාන්න සරීසෘපාන් .

රාඝවෝ(අ)පනයේද්ගාත්රාත්ත්වද්ගතේනාන්තරාත්මනා .. 42 ..

නිත්යං ධ්යානපරෝ රාමෝ නිත්යං ශෝකපරායණඃ .

නාන්යච්චින්තයතේ කිඤ්චිත්ස තු කාමවශං ගතඃ .. 43 ..

අනිද්රස්සතතං රාමස්සුප්තෝ(අ)පි ච නරෝත්තමඃ .

සීතේති මධුරාං වාණීං ව්යාහරන්ප්රතිබුධ්යතේ .. 44 ..

දෘෂ්ට්වා ඵලං වා පුෂ්පං වා යද්වා(අ)න්යත්සුමනෝහරම් .

බහුශෝ හා ප්රියේත්යේවං ශ්වසංස්ත්වාමභිභාෂතේ .. 45 ..

ස දේවි නිත්යං පරිතප්යමාන ස්ත්වාමේව සීතේත්යභිභාෂමාණඃ .

ධෘතව්රතෝ රාජසුතෝ මහාත්මා තවෛව ලාභාය කෘතප්රයත්නඃ .. 46 ..

සා රාමසඞ්කීර්තනවීතශෝකා රාමස්ය ශෝකේන සමානශෝකා .

ශරන්මුඛේ සාම්බුදශේෂචන්ද්රා නිශේව වෛදේහසුතා බභූව .. 47 ..

ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ සුන්දරකාණ්ඩේ ෂට්ත්රිංශස්සර්ගඃ ..

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |

atha ṣaṭtriṃśassargaḥ |

bhūya eva mahātejā hanūmānpavanātmajaḥ |

abravītpraśritaṃ vākyaṃ sītāpratyayakāraṇāt || 1 ||

vānaro'haṃ mahābhāge dūto rāmasya dhīmataḥ |

rāmanāmāṅkitaṃ cedaṃ paśya devyaṅgulīyakam || 2 ||

pratyayārthaṃ tavā'nītaṃ tena dattaṃ mahātmanā |

samāśvasihi bhadraṃ te kṣīṇaduḥkhaphalā hyasi || 3 ||

gṛhītvā prekṣamāṇā sā bhartuḥ karavibhūṣaṇam |

bhartāramiva samprāptā jānakī muditā'bhavat || 4 ||

cāru tadvadanaṃ tasyāstāmraśuklāyatekṣaṇam |

aśobhata viśālākṣyā rāhumukta ivoḍurāṭ || 5 ||

tatassā hrīmatī bālā bhartṛsandeśaharṣitā |

parituṣṭā priyaṃ kṛtvā praśaśaṃsa mahākapim || 6 ||

vikrāntastvaṃ samarthastvaṃ prājñastvaṃ vānarottama |

yenedaṃ rākṣasapadaṃ tvayaikena pradharṣitam || 7 ||

śatayojanavistīrṇa ssāgaro makarālayaḥ |

vikramaślāghanīyena kramatā goṣpadīkṛtaḥ || 8 ||

na hi tvāṃ prākṛtaṃ manye vānaraṃ vānararṣabha |

yasya te nāsti santrāso rāvaṇānnāpi sambhramaḥ || 9 ||

arhase ca kapiśreṣṭha mayā samabhibhāṣitum |

yadyasi preṣitastena rāmeṇa viditātmanā || 10 ||

preṣayiṣyati durdharṣo rāmo na hyaparīkṣitam |

parākramamavijñāya matsakāśaṃ viśeṣataḥ || 11 ||

diṣṭyā ca kuśalī rāmo dharmātmā satyasaṅgaraḥ |

lakṣmaṇaśca mahātejāssumitrānandavardhanaḥ || 12 ||

kuśalī yadi kākutsthaḥ kiṃ nu sāgaramekhalām |

mahīṃ dahati kopena yugāntāgnirivotthitaḥ || 13 ||

athavā śaktimantau tau surāṇāmapi nigrahe |

mamaiva tu na duḥkhānāmasti manye viparyayaḥ || 14 ||

kaccinna vyathito rāmaḥ kaccinna paritapyate |

uttarāṇi ca kāryāṇi kurute puruṣottamaḥ || 15 ||

kaccinna dīna ssambhrāntaḥ kāryeṣu na ca muhyati |

kaccitpuruṣakāryāṇi kurute nṛpatessutaḥ || 16 ||

dvividhaṃ trividhopāyamupāyamapi sevate |

vijigīṣussuhṛtkaccinmitreṣu ca parantapaḥ || 17 ||

kaccinmitrāṇi labhate mitraiścāpyabhigamyate |

kaccitkalyāṇamittraśca mitrattraiścāpi puraskṛtaḥ || 18 ||

kaccidāśāsti devānāṃ prasādaṃ pārthivātmajaḥ |

kaccitpuruṣakāraṃ ca daivaṃ ca pratipadyate || 19 ||

kaccinna vigatasnehaḥ pravāsānmayi rāghavaḥ |

kaccinmāṃ vyasanādasmānmokṣayiṣyati vānara || 20 ||

sukhānāmucito nityamasukhānāmanaucitaḥ |

duḥkhamuttaramāsādya kaccidrāmo na sīdati || 21 ||

kausalyāyāstathā kaccitsumitrāyāstathaiva ca |

abhīkṣṇaṃ śrūyate kaccitkuśalaṃ bharatasya ca || 22 ||

mannimittena mānārhaḥ kaccicchokena rāghavaḥ |

kaccinnānyamanā rāmaḥ kaccinmāṃ tārayiṣyati || 23 ||

kaccidakṣauhiṇīṃ bhīmāṃ bharato bhrātṛvatsalaḥ |

dhvajinīṃ mantribhirguptāṃ preṣayiṣyati matkṛte || 24 ||

vānarādhipatiśśīmānsugrīvaḥ kaccideṣyati |

matkṛte haribhirvīrairvṛto dantanakhāyudhaiḥ || 25 ||

kacciccha lakṣmaṇaśśūrassumitrānandavardhanaḥ |

astraviccharajālena rākṣasānvidhamiṣyati || 26 ||

raudreṇa kaccidastreṇa jvalatā nihataṃ raṇe |

drakṣyāmyalpena kālena rāvaṇaṃ sasuhṛjjanam || 27 ||

kaccinna taddhemasamānavarṇaṃ tasyānanaṃ padmasamānagandhi |

mayā vinā śuṣyati śokadīnaṃ jalakṣaye padmamivātapena || 28 ||

dharmāpadeśāttyajataśca rājyaṃ māṃ cāpyaraṇyaṃ nayataḥ padātim |

nāsīdvyathā yasya na bhīrna śokaḥ kaccitsa dhairyaṃ hṛdaye karoti || 29 ||

na cāsya mātā na pitā ca nānyaḥ snehādviśiṣṭo'sti mayā samo vā |

tāvattvahaṃ dūta jijīviṣeyaṃ yāvatpravṛttiṃ śṛṇuyāṃ priyasya || 30 ||

itīva devī vacanaṃ mahārthaṃ taṃ vānarendraṃ madhurārthamuktvā |

śrotuṃ punastasya vaco'bhirāmaṃ rāmārthayuktaṃ virarāma rāmā || 31 ||

sītāyā vacanaṃ śrutvā mārutirbhīmavikramaḥ |

śirasyañjalimādhāya vākyamuttaramabravīt || 32 ||

na tvāmihasthāṃ jānīte rāmaḥ kamalalocane |

tena tvāṃ nānayatyāśu śacīmiva purandaraḥ || 33 ||

śrutvaiva tu vaco mahyaṃ kṣiprameṣyati rāghavaḥ |

camūṃ prakarṣanmahatīṃ haryṛkṣagaṇasaṅkulām || 34 ||

viṣṭambhayitvā bāṇaughairakṣobhyaṃ varuṇālayam |

kariṣyati purīṃ laṅkāṃ kākutsthaḥ śāntarākṣasām || 35 ||

tatra yadyantarā mṛtyuryadi devāssahāsurāḥ |

sthāsyanti pathi rāmasya sa tānapi vadhiṣyati || 36 ||

tavādarśanajenārye śokena sa pariplutaḥ |

na śarma labhate rāmassiṃhārdita iva dvipaḥ || 37 ||

malayena ca vindhyena meruṇā mandareṇa ca |

dardureṇa ca te devi śape mūlaphalena ca || 38 ||

yathā sunayanaṃ valgu bimboṣṭhaṃ cāru kuṇḍalam |

mukhaṃ drakṣyasi rāmasya pūrṇacandramivoditam || 39 ||

kṣipraṃ drakṣyasi vaidehi rāmaṃ prasravaṇe girau |

śatakratumivāsīnaṃ nāgarājasya mūrdhani || 40 ||

na māṃsaṃ rāghavo bhuṅakte na cā'pi madhu sevate |

vanyaṃ suvihitaṃ nityaṃ bhaktamaśnāti pañcamam || 41 ||

naiva daṃśānna maśakānna kīṭānna sarīsṛpān |

rāghavo'panayedgātrāttvadgatenāntarātmanā || 42 ||

nityaṃ dhyānaparo rāmo nityaṃ śokaparāyaṇaḥ |

nānyaccintayate kiñcitsa tu kāmavaśaṃ gataḥ || 43 ||

anidrassatataṃ rāmassupto'pi ca narottamaḥ |

sīteti madhurāṃ vāṇīṃ vyāharanpratibudhyate || 44 ||

dṛṣṭvā phalaṃ vā puṣpaṃ vā yadvā'nyatsumanoharam |

bahuśo hā priyetyevaṃ śvasaṃstvāmabhibhāṣate || 45 ||

sa devi nityaṃ paritapyamāna stvāmeva sītetyabhibhāṣamāṇaḥ |

dhṛtavrato rājasuto mahātmā tavaiva lābhāya kṛtaprayatnaḥ || 46 ||

sā rāmasaṅkīrtanavītaśokā rāmasya śokena samānaśokā |

śaranmukhe sāmbudaśeṣacandrā niśeva vaidehasutā babhūva || 47 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe ṣaṭtriṃśassargaḥ ||

Sanskrit — Devanagari (original)

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे सुन्दरकाण्डम् ।

अथ षट्त्रिंशस्सर्गः ।

भूय एव महातेजा हनूमान्पवनात्मजः ।

अब्रवीत्प्रश्रितं वाक्यं सीताप्रत्ययकारणात् ॥ 1 ॥

वानरोऽहं महाभागे दूतो रामस्य धीमतः ।

रामनामाङ्कितं चेदं पश्य देव्यङ्गुलीयकम् ॥ 2 ॥

प्रत्ययार्थं तवाऽनीतं तेन दत्तं महात्मना ।

समाश्वसिहि भद्रं ते क्षीणदुःखफला ह्यसि ॥ 3 ॥

गृहीत्वा प्रेक्षमाणा सा भर्तुः करविभूषणम् ।

भर्तारमिव सम्प्राप्ता जानकी मुदिताऽभवत् ॥ 4 ॥

चारु तद्वदनं तस्यास्ताम्रशुक्लायतेक्षणम् ।

अशोभत विशालाक्ष्या राहुमुक्त इवोडुराट् ॥ 5 ॥

ततस्सा ह्रीमती बाला भर्तृसन्देशहर्षिता ।

परितुष्टा प्रियं कृत्वा प्रशशंस महाकपिम् ॥ 6 ॥

विक्रान्तस्त्वं समर्थस्त्वं प्राज्ञस्त्वं वानरोत्तम ।

येनेदं राक्षसपदं त्वयैकेन प्रधर्षितम् ॥ 7 ॥

शतयोजनविस्तीर्ण स्सागरो मकरालयः ।

विक्रमश्लाघनीयेन क्रमता गोष्पदीकृतः ॥ 8 ॥

न हि त्वां प्राकृतं मन्ये वानरं वानरर्षभ ।

यस्य ते नास्ति सन्त्रासो रावणान्नापि सम्भ्रमः ॥ 9 ॥

अर्हसे च कपिश्रेष्ठ मया समभिभाषितुम् ।

यद्यसि प्रेषितस्तेन रामेण विदितात्मना ॥ 10 ॥

प्रेषयिष्यति दुर्धर्षो रामो न ह्यपरीक्षितम् ।

पराक्रममविज्ञाय मत्सकाशं विशेषतः ॥ 11 ॥

दिष्ट्या च कुशली रामो धर्मात्मा सत्यसङ्गरः ।

लक्ष्मणश्च महातेजास्सुमित्रानन्दवर्धनः ॥ 12 ॥

कुशली यदि काकुत्स्थः किं नु सागरमेखलाम् ।

महीं दहति कोपेन युगान्ताग्निरिवोत्थितः ॥ 13 ॥

अथवा शक्तिमन्तौ तौ सुराणामपि निग्रहे ।

ममैव तु न दुःखानामस्ति मन्ये विपर्ययः ॥ 14 ॥

कच्चिन्न व्यथितो रामः कच्चिन्न परितप्यते ।

उत्तराणि च कार्याणि कुरुते पुरुषोत्तमः ॥ 15 ॥

कच्चिन्न दीन स्सम्भ्रान्तः कार्येषु न च मुह्यति ।

कच्चित्पुरुषकार्याणि कुरुते नृपतेस्सुतः ॥ 16 ॥

द्विविधं त्रिविधोपायमुपायमपि सेवते ।

विजिगीषुस्सुहृत्कच्चिन्मित्रेषु च परन्तपः ॥ 17 ॥

कच्चिन्मित्राणि लभते मित्रैश्चाप्यभिगम्यते ।

कच्चित्कल्याणमित्त्रश्च मित्रत्त्रैश्चापि पुरस्कृतः ॥ 18 ॥

कच्चिदाशास्ति देवानां प्रसादं पार्थिवात्मजः ।

कच्चित्पुरुषकारं च दैवं च प्रतिपद्यते ॥ 19 ॥

कच्चिन्न विगतस्नेहः प्रवासान्मयि राघवः ।

कच्चिन्मां व्यसनादस्मान्मोक्षयिष्यति वानर ॥ 20 ॥

सुखानामुचितो नित्यमसुखानामनौचितः ।

दुःखमुत्तरमासाद्य कच्चिद्रामो न सीदति ॥ 21 ॥

कौसल्यायास्तथा कच्चित्सुमित्रायास्तथैव च ।

अभीक्ष्णं श्रूयते कच्चित्कुशलं भरतस्य च ॥ 22 ॥

मन्निमित्तेन मानार्हः कच्चिच्छोकेन राघवः ।

कच्चिन्नान्यमना रामः कच्चिन्मां तारयिष्यति ॥ 23 ॥

कच्चिदक्षौहिणीं भीमां भरतो भ्रातृवत्सलः ।

ध्वजिनीं मन्त्रिभिर्गुप्तां प्रेषयिष्यति मत्कृते ॥ 24 ॥

वानराधिपतिश्शीमान्सुग्रीवः कच्चिदेष्यति ।

मत्कृते हरिभिर्वीरैर्वृतो दन्तनखायुधैः ॥ 25 ॥

कच्चिच्छ लक्ष्मणश्शूरस्सुमित्रानन्दवर्धनः ।

अस्त्रविच्छरजालेन राक्षसान्विधमिष्यति ॥ 26 ॥

रौद्रेण कच्चिदस्त्रेण ज्वलता निहतं रणे ।

द्रक्ष्याम्यल्पेन कालेन रावणं ससुहृज्जनम् ॥ 27 ॥

कच्चिन्न तद्धेमसमानवर्णं तस्याननं पद्मसमानगन्धि ।

मया विना शुष्यति शोकदीनं जलक्षये पद्ममिवातपेन ॥ 28 ॥

धर्मापदेशात्त्यजतश्च राज्यं मां चाप्यरण्यं नयतः पदातिम् ।

नासीद्व्यथा यस्य न भीर्न शोकः कच्चित्स धैर्यं हृदये करोति ॥ 29 ॥

न चास्य माता न पिता च नान्यः स्नेहाद्विशिष्टोऽस्ति मया समो वा ।

तावत्त्वहं दूत जिजीविषेयं यावत्प्रवृत्तिं शृणुयां प्रियस्य ॥ 30 ॥

इतीव देवी वचनं महार्थं तं वानरेन्द्रं मधुरार्थमुक्त्वा ।

श्रोतुं पुनस्तस्य वचोऽभिरामं रामार्थयुक्तं विरराम रामा ॥ 31 ॥

सीताया वचनं श्रुत्वा मारुतिर्भीमविक्रमः ।

शिरस्यञ्जलिमाधाय वाक्यमुत्तरमब्रवीत् ॥ 32 ॥

न त्वामिहस्थां जानीते रामः कमललोचने ।

तेन त्वां नानयत्याशु शचीमिव पुरन्दरः ॥ 33 ॥

श्रुत्वैव तु वचो मह्यं क्षिप्रमेष्यति राघवः ।

चमूं प्रकर्षन्महतीं हर्यृक्षगणसङ्कुलाम् ॥ 34 ॥

विष्टम्भयित्वा बाणौघैरक्षोभ्यं वरुणालयम् ।

करिष्यति पुरीं लङ्कां काकुत्स्थः शान्तराक्षसाम् ॥ 35 ॥

तत्र यद्यन्तरा मृत्युर्यदि देवास्सहासुराः ।

स्थास्यन्ति पथि रामस्य स तानपि वधिष्यति ॥ 36 ॥

तवादर्शनजेनार्ये शोकेन स परिप्लुतः ।

न शर्म लभते रामस्सिंहार्दित इव द्विपः ॥ 37 ॥

मलयेन च विन्ध्येन मेरुणा मन्दरेण च ।

दर्दुरेण च ते देवि शपे मूलफलेन च ॥ 38 ॥

यथा सुनयनं वल्गु बिम्बोष्ठं चारु कुण्डलम् ।

मुखं द्रक्ष्यसि रामस्य पूर्णचन्द्रमिवोदितम् ॥ 39 ॥

क्षिप्रं द्रक्ष्यसि वैदेहि रामं प्रस्रवणे गिरौ ।

शतक्रतुमिवासीनं नागराजस्य मूर्धनि ॥ 40 ॥

न मांसं राघवो भुङक्ते न चाऽपि मधु सेवते ।

वन्यं सुविहितं नित्यं भक्तमश्नाति पञ्चमम् ॥ 41 ॥

नैव दंशान्न मशकान्न कीटान्न सरीसृपान् ।

राघवोऽपनयेद्गात्रात्त्वद्गतेनान्तरात्मना ॥ 42 ॥

नित्यं ध्यानपरो रामो नित्यं शोकपरायणः ।

नान्यच्चिन्तयते किञ्चित्स तु कामवशं गतः ॥ 43 ॥

अनिद्रस्सततं रामस्सुप्तोऽपि च नरोत्तमः ।

सीतेति मधुरां वाणीं व्याहरन्प्रतिबुध्यते ॥ 44 ॥

दृष्ट्वा फलं वा पुष्पं वा यद्वाऽन्यत्सुमनोहरम् ।

बहुशो हा प्रियेत्येवं श्वसंस्त्वामभिभाषते ॥ 45 ॥

स देवि नित्यं परितप्यमान स्त्वामेव सीतेत्यभिभाषमाणः ।

धृतव्रतो राजसुतो महात्मा तवैव लाभाय कृतप्रयत्नः ॥ 46 ॥

सा रामसङ्कीर्तनवीतशोका रामस्य शोकेन समानशोका ।

शरन्मुखे साम्बुदशेषचन्द्रा निशेव वैदेहसुता बभूव ॥ 47 ॥

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये सुन्दरकाण्डे षट्त्रिंशस्सर्गः ॥