4.11 Kishkindhakanda - Ekadasha Sargah — Grantha Script

𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।

𑌅𑌥 𑌏𑌕𑌾𑌦𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।

𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌹𑌰𑍍𑌷𑌪𑍗𑌰𑍁𑌷𑌵𑌰𑍍𑌧𑌨𑌮𑍍 ।

𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌃 𑌪𑍂𑌜𑌯𑌾𑌞𑍍𑌚𑌕𑍍𑌰𑍇 𑌰𑌾𑌘𑌵𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌶𑌶𑌂𑌸 𑌚 ॥ 1 ॥

𑌅𑌸𑌂𑌶𑌯𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌜𑍍𑌵𑌲𑌿𑌤𑍈𑌸𑍍𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌣𑍈𑌰𑍍𑌮𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑌿𑌗𑍈𑌶𑍍𑌶𑌰𑍈𑌃 ।

𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌦𑌹𑍇𑌃 𑌕𑍁𑌪𑌿𑌤𑍋 𑌲𑍋𑌕𑌾𑌨𑍍𑌯𑍁𑌗𑌾𑌨𑍍𑌤 𑌇𑌵 𑌭𑌾𑌸𑍍𑌕𑌰𑌃 ॥ 2 ॥

𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌃 𑌪𑍗𑌰𑍁𑌷𑌂 𑌯𑌤𑍍𑌤𑌦𑍍𑌯𑌚𑍍𑌚 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌂 𑌧𑍃𑌤𑌿𑌶𑍍𑌚 𑌯𑌾 ।

𑌤𑌨𑍍𑌮𑌮𑍈𑌕𑌮𑌨𑌾𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌿𑌧𑌤𑍍𑌸𑍍𑌵 𑌯𑌦𑌨𑌨𑍍𑌤𑌰𑌮𑍍 ॥ 3 ॥

𑌸𑌮𑍁𑌦𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌪𑌶𑍍𑌚𑌿𑌮𑌾𑌤𑍍𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌦𑌕𑍍𑌷𑌿𑌣𑌾𑌦𑌪𑌿 𑌚𑍋𑌤𑍍𑌤𑌰𑌮𑍍 ।

𑌕𑍍𑌰𑌾𑌮𑌤𑍍𑌯𑌨𑍁𑌦𑌿𑌤𑍇 𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌵𑍍𑌯𑌪𑌗𑌤𑌕𑍍𑌲𑌮𑌃 ॥ 4 ॥

𑌅𑌗𑍍𑌰𑌾𑌣𑍍𑌯𑌾𑌰𑍁𑌹𑍍𑌯 𑌶𑍈𑌲𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌶𑌿𑌖𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌪𑌿 ।

𑌊𑌰𑍍𑌧𑍍𑌵𑌮𑍁𑌤𑍍𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌯 𑌤𑌰𑌸𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌗𑍃𑌹𑍍𑌣𑌾𑌤𑌿 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍 ॥ 5 ॥

𑌬𑌹𑌵𑌸𑍍𑌸𑌾𑌰𑌵𑌨𑍍𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌃 ।

𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌾 𑌤𑌰𑌸𑌾 𑌭𑌗𑍍𑌨𑌾 𑌬𑌲𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌥𑌯𑌤𑌾𑌽𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ॥ 6 ॥

𑌮𑌹𑌿𑌷𑍋 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌰𑍍𑌨𑌾𑌮 𑌕𑍈𑌲𑌾𑌸𑌶𑌿𑌖𑌰𑌪𑍍𑌰𑌭𑌃 ।

𑌬𑌲𑌂 𑌨𑌾𑌗𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌧𑌾𑌰𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍 ॥ 7 ॥

𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑍋𑌤𑍍𑌸𑍇𑌕𑍇𑌨 𑌦𑍁𑌷𑍍𑌟𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌵𑌰𑌦𑌾𑌨𑌾𑌚𑍍𑌚 𑌮𑍋𑌹𑌿𑌤𑌃 ।

𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌸𑍁𑌮𑌹𑌾𑌕𑌾𑌯 𑌸𑍍𑌸𑌮𑍁𑌦𑍍𑌰𑌂 𑌸𑌰𑌿𑌤𑌾𑌂 𑌪𑌤𑌿𑌮𑍍 ॥ 8 ॥

𑌊𑌰𑍍𑌮𑌿𑌮𑌨𑍍𑌤𑌮𑌭𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌸𑌾𑌗𑌰𑌂 𑌰𑌤𑍍𑌨𑌸𑌞𑍍𑌚𑌯𑌮𑍍 ।

𑌮𑌹𑍍𑌯𑌂 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌯𑌚𑍍𑌛𑍇𑌤𑌿 𑌤𑌮𑍁𑌵𑌾𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌣𑌵𑌮𑍍 ॥ 9 ॥

𑌤𑌤𑌸𑍍𑌸𑌮𑍁𑌦𑍍𑌰𑍋 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌸𑌮𑍁𑌤𑍍𑌥𑌾𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌃 ।

𑌅𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌰𑌾𑌜𑌨𑍍𑌨𑌸𑍁𑌰𑌂 𑌕𑌾𑌲𑌚𑍋𑌦𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 10 ॥

𑌸𑌮𑌰𑍍𑌥𑍋 𑌨𑌾𑌸𑍍𑌮𑌿 𑌤𑍇 𑌦𑌾𑌤𑍁𑌂 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌵𑌿𑌶𑌾𑌰𑌦 ।

𑌶𑍍𑌰𑍂𑌯𑌤𑌾𑌂 𑌚𑌾𑌭𑌿𑌧𑌾𑌸𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌯𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌦𑌾𑌸𑍍𑌯𑌤𑌿 ॥ 11 ॥

𑌶𑍈𑌲𑌰𑌾𑌜𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌰𑌣𑍍𑌯𑍇 𑌤𑌪𑌸𑍍𑌵𑌿𑌶𑌰𑌣𑌂 𑌪𑌰𑌮𑍍 ।

𑌶𑌙𑍍𑌕𑌰𑌶𑍍𑌵𑌶𑍁𑌰𑍋 𑌨𑌾𑌮𑍍𑌨𑌾 𑌹𑌿𑌮𑌵𑌾𑌨𑌿𑌤𑌿 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑌃 ॥ 12 ॥

𑌗𑍁𑌹𑌾𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌰𑌵𑌣𑍋𑌪𑍇𑌤𑍋 𑌬𑌹𑍁𑌕𑌨𑍍𑌦𑌰𑌨𑌿𑌰𑍍𑌦𑌰𑌃 ।

𑌸 𑌸𑌮𑌰𑍍𑌥𑌸𑍍𑌤𑌵 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑌿𑌮𑌤𑍁𑌲𑌾𑌂 𑌕𑌰𑍍𑌤𑍁𑌮𑌾𑌹𑌵𑍇 ॥ 13 ॥

𑌤𑌂 𑌭𑍀𑌤 𑌇𑌤𑌿 𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑌾𑌯 𑌸𑌮𑍁𑌦𑍍𑌰𑌮𑌸𑍁𑌰𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ।

𑌹𑌿𑌮𑌵𑌦𑍍𑌵𑌨𑌮𑌾𑌗𑌚𑍍𑌛𑌚𑍍𑌛𑌰𑌶𑍍𑌚𑌾𑌪𑌾𑌦𑌿𑌵 𑌚𑍍𑌯𑍁𑌤𑌃 ॥ 14 ॥

𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌗𑌿𑌰𑍇𑌶𑍍𑌶𑍍𑌵𑍇𑌤𑌾 𑌗𑌜𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌵𑌿𑌪𑍍𑌰𑌲𑌾𑌶𑍍𑌶𑌿𑌲𑌾𑌃 ।

𑌚𑌿𑌕𑍍𑌷𑍇𑌪 𑌬𑌹𑍁𑌧𑌾 𑌭𑍂𑌮𑍗 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌨𑌨𑌾𑌦 𑌚 ॥ 15 ॥

𑌤𑌤𑌶𑍍𑌶𑍍𑌵𑍇𑌤𑌾𑌮𑍍𑌬𑍁𑌦𑌾𑌕𑌾𑌰𑌃 𑌸𑍗𑌮𑍍𑌯𑌃 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑌿𑌕𑌰𑌾𑌕𑍃𑌤𑌿𑌃 ।

𑌹𑌿𑌮𑌵𑌾𑌨𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌦𑍍𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌸𑍍𑌵𑍇 𑌏𑌵 𑌶𑌿𑌖𑌰𑍇 𑌸𑍍𑌥𑌿𑌤𑌃 ॥ 16 ॥

𑌕𑍍𑌲𑍇𑌷𑍍𑌟𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌸𑌿 𑌮𑌾𑌂 𑌨 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑍇 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌵𑌤𑍍𑌸𑌲 ।

𑌰𑌣𑌕𑌰𑍍𑌮𑌸𑍍𑌵𑌕𑍁𑌶𑌲𑌸𑍍𑌤𑌪𑌸𑍍𑌵𑌿𑌶𑌰𑌣𑌂 𑌹𑍍𑌯𑌹𑌮𑍍 ॥ 17 ॥

𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌰𑌾𑌜𑌸𑍍𑌯 𑌧𑍀𑌮𑌤𑌃 ।

𑌉𑌵𑌾𑌚 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌰𑍍𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌾𑌤𑍍𑌸𑌂𑌰𑌕𑍍𑌤𑌲𑍋𑌚𑌨𑌃 ॥ 18 ॥

𑌯𑌦𑌿 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑍇𑌽𑌸𑌮𑌰𑍍𑌥𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌮𑌦𑍍𑌭𑌯𑌾𑌦𑍍𑌵𑌾 𑌨𑌿𑌰𑍁𑌦𑍍𑌯𑌮𑌃 ।

𑌸𑌮𑌾𑌚𑌕𑍍𑌷𑍍𑌵 𑌪𑍍𑌰𑌦𑌦𑍍𑌯𑌾𑌨𑍍𑌮𑍇 𑌯𑍋𑌽𑌦𑍍𑌯 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌯𑍁𑌯𑍁𑌤𑍍𑌸𑌤𑌃 ॥ 19 ॥

𑌹𑌿𑌮𑌵𑌾𑌨𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌦𑍍𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌵𑌿𑌶𑌾𑌰𑌦𑌃 ।

𑌅𑌨𑍁𑌕𑍍𑌤𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌾𑌤𑍍𑌤𑌮𑌸𑍁𑌰𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌮𑍍 ॥ 20 ॥

𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌨𑌾𑌮 𑌮𑌹𑌾𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌶𑍍𑌶𑌕𑍍𑌰𑌤𑍁𑌲𑍍𑌯 𑌪𑌰𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑌃 ।

𑌅𑌧𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌮𑌤𑍁𑌲𑌪𑍍𑌰𑌭𑌾𑌮𑍍 ॥ 21 ॥

𑌸 𑌸𑌮𑌰𑍍𑌥𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌪𑍍𑌰𑌾𑌜𑍍𑌞𑌸𑍍𑌤𑌵 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌵𑌿𑌶𑌾𑌰𑌦𑌃 ।

𑌦𑍍𑌵𑌨𑍍𑌦𑍍𑌵𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌮𑌹𑌦𑍍𑌦𑌾𑌤𑍁𑌂 𑌨𑌮𑍁𑌚𑍇𑌰𑌿𑌵 𑌵𑌾𑌸𑌵𑌃 ॥ 22 ॥

𑌤𑌂 𑌶𑍀𑌘𑍍𑌰𑌮𑌭𑌿𑌗𑌚𑍍𑌛 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌯𑌦𑌿 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌮𑌿𑌹𑍇𑌚𑍍𑌛𑌸𑌿 ।

𑌸 𑌹𑌿 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌧𑌰𑍍𑌷𑌣𑍋 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌶𑍂𑌰𑌸𑍍𑌸𑌮𑌰𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌿 ॥ 23 ॥

𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌹𑌿𑌮𑌵𑌤𑍋 𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌕𑍋𑌧𑌾𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌸𑍍𑌸 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌃 ।

𑌜𑌗𑌾𑌮 𑌤𑌾𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍀𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌂 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ॥ 24 ॥

𑌧𑌾𑌰𑌯𑌨𑍍𑌮𑌾𑌹𑌿𑌷𑌂 𑌰𑍂𑌪𑌂 𑌤𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌣𑌶𑍃𑌙𑍍𑌗𑍋 𑌭𑌯𑌾𑌵𑌹𑌃 ।

𑌪𑍍𑌰𑌾𑌵𑍃𑌷𑍀𑌵 𑌮𑌹𑌾𑌮𑍇𑌘𑌸𑍍𑌤𑍋𑌯𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑍋 𑌨𑌭𑌸𑍍𑌸𑍍𑌥𑌲𑍇 ॥ 25 ॥

𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌮𑌾𑌗𑌮𑍍𑌯 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌯𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲𑌃 ।

𑌨𑌨𑌰𑍍𑌦 𑌕𑌮𑍍𑌪𑌯𑌨𑍍𑌭𑍂𑌮𑌿𑌂 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌰𑍍𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌰𑍍𑌯𑌥𑌾 ॥ 26 ॥

𑌸𑌮𑍀𑌪𑌸𑍍𑌥𑌾𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌨𑍍𑌭𑌞𑍍𑌜𑌨𑍍𑌵𑌸𑍁𑌧𑌾𑌂 𑌦𑌾𑌰𑌯𑌨𑍍𑌖𑍁𑌰𑍈𑌃 ।

𑌵𑌿𑌷𑌾𑌣𑍇𑌨𑍋𑌲𑍍𑌲𑌿𑌖𑌨𑍍 𑌦𑌰𑍍𑌪𑌾𑌤𑍍𑌤𑌦𑍍𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌂 𑌦𑍍𑌵𑌿𑌰𑌦𑍋 𑌯𑌥𑌾 ॥ 27 ॥

𑌅𑌨𑍍𑌤𑌃𑌪𑍁𑌰𑌗𑌤𑍋 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌶𑌬𑍍𑌦𑌮𑌮𑌰𑍍𑌷𑌣𑌃 ।

𑌨𑌿𑌷𑍍𑌪𑌪𑌾𑌤 𑌸𑌹 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑌾𑌰𑌾𑌭𑌿𑌰𑌿𑌵 𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌮𑌾𑌃 ॥ 28 ॥

𑌮𑌿𑌤𑌂 𑌵𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑌾𑌕𑍍𑌷𑌰𑌪𑌦𑌂 𑌤𑌮𑍁𑌵𑌾𑌚𑌾𑌥 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌮𑍍 ।

𑌹𑌰𑍀𑌣𑌾𑌮𑍀𑌶𑍍𑌵𑌰𑍋 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌵𑌨𑌚𑌾𑌰𑌿𑌣𑌾𑌮𑍍 ॥ 29 ॥

𑌕𑌿𑌮𑌰𑍍𑌥𑌂 𑌨𑌗𑌰𑌦𑍍𑌵𑌾𑌰𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌰𑍁𑌧𑍍𑌦𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌿𑌨𑌰𑍍𑌦𑌸𑌿 ।

𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑍇 𑌵𑌿𑌦𑌿𑌤𑍋 𑌮𑍇𑌽𑌸𑌿 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌪𑍍𑌰𑌾𑌣𑌾𑌨𑍍𑌮𑌹𑌾𑌬𑌲 ॥ 30 ॥

𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌧𑍀𑌮𑌤𑌃 ।

𑌉𑌵𑌾𑌚 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌰𑍍𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌰𑍋𑌷𑌾𑌤𑍍𑌸𑌂𑌰𑌕𑍍𑌤𑌲𑍋𑌚𑌨𑌃 ॥ 31 ॥

𑌨 𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀𑌸𑌨𑍍𑌨𑌿𑌧𑍗 𑌵𑍀𑌰 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌵𑌕𑍍𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌸𑌿 ।

𑌮𑌮 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌯𑌚𑍍𑌛𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌤𑌤𑍋 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌸𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌤𑍇 𑌬𑌲𑌮𑍍 ॥ 32 ॥

𑌅𑌥𑌵𑌾 𑌧𑌾𑌰𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌮𑌦𑍍𑌯 𑌨𑌿𑌶𑌾𑌮𑌿𑌮𑌾𑌮𑍍 ।

𑌗𑍃𑌹𑍍𑌯𑌤𑌾𑌮𑍁𑌦𑌯𑌸𑍍𑌸𑍍𑌵𑍈𑌰𑌂 𑌕𑌾𑌮𑌭𑍋𑌗𑍇𑌷𑍁 𑌵𑌾𑌨𑌰 ॥ 33 ॥

𑌦𑍀𑌯𑌤𑌾𑌂 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌦𑌾𑌨𑌂 𑌚 𑌪𑌰𑌿𑌷𑍍𑌵𑌜𑍍𑌯 𑌚 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌨𑍍 ।

𑌸𑌰𑍍𑌵𑌶𑌾𑌖𑌾𑌮𑍃𑌗𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌸𑌂𑌸𑌾𑌦𑌯 𑌸𑍁𑌹𑍃𑌜𑍍𑌜𑌨𑌾𑌨𑍍 ॥ 34 ॥

𑌸𑍁𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑌾𑌂 𑌕𑍁𑌰𑍁 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌂 𑌕𑍁𑌰𑍁𑌷𑍍𑌵𑌾𑌤𑍍𑌮𑌸𑌮𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍇 ।

𑌕𑍍𑌰𑍀𑌡𑌸𑍍𑌵 𑌚 𑌸𑌹 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀𑌭𑌿𑌰𑌹𑌂 𑌤𑍇 𑌦𑌰𑍍𑌪𑌨𑌾𑌶𑌨𑌃 ॥ 35 ॥

𑌯𑍋 𑌹𑌿 𑌮𑌤𑍍𑌤𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌮𑌤𑍍𑌤𑌂 𑌵𑌾 𑌸𑍁𑌪𑍍𑌤𑌂 𑌵𑌾 𑌰𑌹𑌿𑌤𑌂 𑌭𑍃𑌶𑌮𑍍 ।

𑌹𑌨𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌸 𑌭𑍍𑌰𑍂𑌣𑌹𑌾 𑌲𑍋𑌕𑍇 𑌤𑍍𑌵𑌦𑍍𑌵𑌿𑌧𑌂 𑌮𑌦𑌮𑍋𑌹𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 36 ॥

𑌸 𑌪𑍍𑌰𑌹𑌸𑍍𑌯𑌾𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌨𑍍𑌮𑌨𑍍𑌦𑌂 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌾𑌤𑍍𑌤𑌮𑌸𑍁𑌰𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌮𑍍 ।

𑌵𑌿𑌸𑍃𑌜𑍍𑌯 𑌤𑌾𑌃 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌯𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌸𑍍𑌤𑌾𑌰𑌾𑌪𑍍𑌰𑌭𑍃𑌤𑌿𑌕𑌾𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ॥ 37 ॥

𑌮𑌤𑍍𑌤𑍋𑌽𑌯𑌮𑌿𑌤𑌿 𑌮𑌾 𑌮𑌂𑌸𑍍𑌥𑌾 𑌯𑌦𑍍𑌯𑌭𑍀𑌤𑍋𑌽𑌸𑌿 𑌸𑌂𑌯𑍁𑌗𑍇 ।

𑌮𑌦𑍋𑌽𑌯𑌂 𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌹𑌾𑌰𑍇𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌵𑍀𑌰𑌪𑌾𑌨𑌂 𑌸𑌮𑌰𑍍𑌥𑍍𑌯𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 38 ॥

𑌤𑌮𑍇𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌸𑌙𑍍𑌕𑍃𑌦𑍍𑌧𑍋 𑌮𑌾𑌲𑌾𑌮𑍁𑌤𑍍𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌯 𑌕𑌾𑌞𑍍𑌚𑌨𑍀𑌮𑍍 ।

𑌪𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾 𑌦𑌤𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌮𑌹𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑍇𑌣 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌾𑌯 𑌵𑍍𑌯𑌵𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌤 ॥ 39 ॥

𑌵𑌿𑌷𑌾𑌣𑌯𑍋𑌰𑍍𑌗𑍃𑌹𑍀𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑌂 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌂 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌸𑌨𑍍𑌨𑌿𑌭𑌮𑍍 ।

𑌆𑌵𑌿𑌧𑍍𑌯𑌤 𑌤𑌦𑌾 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌵𑌿𑌨𑌦𑌨𑍍𑌕𑌪𑌿𑌕𑍁𑌞𑍍𑌜𑌰𑌃 ॥ 40 ॥

𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌵𑍍𑌯𑌾𑌪𑌾𑌤𑌯𑌾𑌞𑍍𑌚𑌕𑍍𑌰𑍇 𑌨𑌨𑌰𑍍𑌦 𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌸𑍍𑌵𑌨𑌮𑍍 ।

𑌶𑍍𑌰𑍋𑌤𑍍𑌰𑌾𑌭𑍍𑌯𑌾𑌮𑌥 𑌰𑌕𑍍𑌤𑌂 𑌤𑍁 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍁𑌸𑍍𑌰𑌾𑌵 𑌪𑌾𑌤𑍍𑌯𑌤𑌃 ॥ 41 ॥

𑌤𑌯𑍋𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌸𑌂𑌰𑌮𑍍𑌭𑌾𑌤𑍍𑌪𑌰𑌸𑍍𑌪𑌰𑌜𑌯𑍈𑌷𑌿𑌣𑍋𑌃 ।

𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑌂 𑌸𑌮𑌭𑌵𑌦𑍍𑌘𑍋𑌰𑌂 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑍇𑌰𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑌸𑍍𑌯𑌚 ॥ 42 ॥

𑌅𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑍍𑌯𑌤 𑌤𑌦𑌾 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌶𑌕𑍍𑌰𑌤𑍁𑌲𑍍𑌯𑌪𑌰𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑌃 ।

𑌮𑍁𑌷𑍍𑌟𑌿𑌭𑌿𑌰𑍍𑌜𑌾𑌨𑍁𑌭𑌿𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌶𑌿𑌲𑌾𑌭𑌿𑌃 𑌪𑌾𑌦𑌪𑍈𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ॥ 43 ॥

𑌪𑌰𑌸𑍍𑌪𑌰𑌂 𑌘𑍍𑌨𑌤𑍋 𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌸𑍁𑌰𑌯𑍋𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ।

𑌆𑌸𑍀𑌦𑌸𑍁𑌰𑍋 𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑍇 𑌶𑌕𑍍𑌰𑌸𑍂𑌨𑍁𑌰𑍍𑌵𑍍𑌯𑌵𑌰𑍍𑌧𑌤 ॥ 44 ॥

𑌵𑍍𑌯𑌾𑌪𑌾𑌰𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌧𑍈𑌰𑍍𑌯𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌪𑌰𑌿𑌕𑍍𑌷𑍀𑌣𑌂 𑌪𑌰𑌾𑌕𑍍𑌰𑌮𑍈𑌃 ।

𑌤𑌂 𑌤𑍁 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌮𑍁𑌦𑍍𑌯𑌮𑍍𑌯 𑌧𑌰𑌣𑍍𑌯𑌾𑌮𑌭𑍍𑌯𑌪𑌾𑌤𑌯𑌤𑍍 ॥ 45 ॥

𑌯𑍁𑌦𑍍𑌧𑍇 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌣𑌹𑌰𑍇 𑌤𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌨𑌿𑌷𑍍𑌪𑌿𑌷𑍍𑌟𑍋 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾 ।

𑌪𑌪𑌾𑌤 𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌕𑌾𑌯𑌃 𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑍗 𑌪𑌞𑍍𑌚𑌤𑍍𑌵𑌮𑌾𑌗𑌤𑌃 ॥ 46 ॥

𑌤𑌂 𑌤𑍋𑌲𑌯𑌿𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌬𑌾𑌹𑍁𑌭𑍍𑌯𑌾𑌂 𑌗𑌤𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌮𑌚𑍇𑌤𑌨𑌮𑍍 ।

𑌚𑌿𑌕𑍍𑌷𑍇𑌪 𑌬𑌲𑌵𑌾𑌨𑍍𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌵𑍇𑌗𑍇𑌨𑍈𑌕𑍇𑌨 𑌯𑍋𑌜𑌨𑌮𑍍 ॥ 47 ॥

𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌵𑍇𑌗𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌦𑍍𑌧𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌕𑍍𑌤𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌕𑍍𑌷𑌤𑌜𑌬𑌿𑌨𑍍𑌦𑌵𑌃 ।

𑌪𑍍𑌰𑌪𑍇𑌤𑍁𑌰𑍍𑌮𑌾𑌰𑍁𑌤𑍋𑌤𑍍𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑌾 𑌮𑌤𑌙𑍍𑌗𑌪𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿 ॥ 48 ॥

𑌤𑌾𑌨𑍍𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌪𑌤𑌿𑌤𑌾𑌂𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌶𑍍𑌶𑍋𑌣𑌿𑌤𑌵𑌿𑌪𑍍𑌰𑍁𑌷𑌃 ।

𑌕𑍍𑌰𑍁𑌦𑍍𑌧𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌮𑌹𑌾𑌭𑌾𑌗𑌶𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌕𑍋𑌨𑍍𑌵𑌯𑌮𑍍 ॥ 49 ॥

𑌯𑍇𑌨 𑌅𑌹𑌂 𑌸𑌹𑌸𑌾 𑌸𑍍𑌪𑍃𑌷𑍍𑌟𑌃 𑌶𑍋𑌣𑌿𑌤𑍇𑌨 𑌦𑍁𑌰𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌾 ।

𑌕𑍋𑌽𑌯𑌂 𑌦𑍁𑌰𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌦𑍁𑌰𑍍 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌃 𑌅𑌕𑍃𑌤𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌚 𑌬𑌾𑌲𑌿𑌶𑌃 ॥ 50 ॥

𑌇𑌤𑍍𑌯𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾𑌽𑌥 𑌵𑌿𑌨𑌿𑌷𑍍𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌸𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ।

𑌮𑌹𑌿𑌷𑌂 𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌾𑌕𑌾𑌰𑌂 𑌗𑌤𑌾𑌸𑍁𑌂 𑌪𑌤𑌿𑌤𑌂 𑌭𑍁𑌵𑌿 ॥ 51 ॥

𑌸 𑌤𑍁 𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑌾𑌯 𑌤𑌪𑌸𑌾 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍇𑌣 𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌹𑌿 𑌤𑌤𑍍 ।

𑌉𑌤𑍍𑌸𑌸𑌰𑍍𑌜 𑌮𑌹𑌾𑌶𑌾𑌪𑌂 𑌕𑍍𑌷𑍇𑌪𑍍𑌤𑌾𑌰𑌂 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿 ॥ 52 ॥

𑌇𑌹 𑌤𑍇𑌨𑌾𑌪𑍍𑌰𑌵𑍇𑌷𑍍𑌟𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌧𑍋 𑌭𑌵𑍇𑌤𑍍 ।

𑌵𑌨𑌂 𑌮𑌤𑍍𑌸𑌂𑌶𑍍𑌰𑌯𑌂 𑌯𑍇𑌨 𑌦𑍂𑌷𑌿𑌤𑌂 𑌰𑍁𑌧𑌿𑌰𑌸𑍍𑌰𑌵𑍈𑌃 ॥ 53 ॥

𑌸𑌮𑍍𑌭𑌗𑍍𑌨𑌾𑌃 𑌪𑌾𑌦𑌪𑌾𑌶𑍍𑌚𑍈𑌮𑍇𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑌤𑍇𑌹𑌾𑌸𑍁𑌰𑍀𑌂 𑌤𑌨𑍁𑌮𑍍 ।

𑌸𑌮𑌨𑍍𑌤𑌾𑌦𑌾𑌦𑍍𑌯𑍋𑌜𑌨𑌂 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌮𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌂 𑌮𑌾𑌮𑌕𑌂 𑌯𑌦𑌿 ॥ 54 ॥

𑌆𑌗𑌮𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌰𑍍𑌵𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑌂 𑌸 𑌨 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ।

𑌯𑍇 𑌚𑌾𑌪𑌿 𑌸𑌚𑌿𑌵𑌾𑌃 𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌂𑌶𑍍𑌰𑌿𑌤𑌾 𑌮𑌾𑌮𑌕𑌂 𑌵𑌨𑌮𑍍 ॥ 55 ॥

𑌨 𑌚 𑌤𑍈𑌰𑌿𑌹 𑌵𑌸𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌯𑌾𑌨𑍍𑌤𑍁 𑌯𑌥𑌾𑌸𑍁𑌖𑌮𑍍 ।

𑌯𑌦𑌿 𑌤𑍇𑌽𑌪𑍀 𑌹 𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌶𑌪𑌿𑌷𑍍𑌯𑍇 𑌤𑌾𑌨𑌪𑌿 𑌧𑍍𑌰𑍁𑌵𑌮𑍍 ॥ 56 ॥

𑌵𑌨𑍇𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌮𑌾𑌮𑌕𑍇 𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌂 𑌪𑍁𑌤𑍍𑌰𑌵𑌤𑍍𑌪𑌰𑌿𑌰𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑍇 ।

𑌪𑌤𑍍𑌰𑌾𑌙𑍍𑌕𑍁𑌰𑌵𑌿𑌨𑌾𑌶𑌾𑌯 𑌫𑌲𑌮𑍂𑌲𑌾𑌭𑌵𑌾𑌯 𑌚 ॥ 57 ॥

𑌦𑌿𑌵𑌸𑌶𑍍𑌚𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌰𑍍𑌯𑌾𑌦𑌾 𑌯𑌂 𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌶𑍍𑌵𑍋𑌽𑌸𑍍𑌮𑌿 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌮𑍍 ।

𑌬𑌹𑍁𑌵𑌰𑍍𑌷𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌸 𑌵𑍈 𑌶𑍈𑌲𑍋 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ॥ 58 ॥

𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌶𑍍𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌗𑌿𑌰𑌂 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌸𑌮𑍀𑌰𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ।

𑌨𑌿𑌶𑍍𑌚𑌕𑍍𑌰𑌮𑍁𑌰𑍍𑌵𑌨𑌾𑌤𑍍𑌤𑌸𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌤𑌾𑌨𑍍𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌰𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ॥ 59 ॥

𑌕𑌿𑌂 𑌭𑌵𑌨𑍍𑌤𑌸𑍍𑌸𑌮𑌸𑍍𑌤𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌤𑌙𑍍𑌗𑌵𑌨𑌵𑌾𑌸𑌿𑌨𑌃 ।

𑌮𑌤𑍍𑌸𑌮𑍀𑌪𑌮𑌨𑍁𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌾 𑌅𑌪𑌿 𑌸𑍍𑌵𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌵𑌨𑍗𑌕𑌸𑌾𑌮𑍍 ॥ 60 ॥

𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌕𑌾𑌰𑌣𑌂 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌂 𑌤𑌦𑌾 𑌶𑌾𑌪𑌂 𑌚 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌃 ।

𑌶𑌶𑌂𑌸𑍁𑌰𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑌾𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑍇 𑌹𑍇𑌮𑌮𑌾𑌲𑌿𑌨𑍇 ॥ 61 ॥

𑌏𑌤𑌚𑍍𑌛𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑌦𑌾 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍇𑌰𑌿𑌤𑌮𑍍 ।

𑌸 𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑌿𑌨𑍍𑌤𑌦𑌾𑌽𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌯𑌾𑌚𑌤𑍇 𑌸𑍍𑌮 𑌕𑍃𑌤𑌾𑌞𑍍𑌜𑌲𑌿𑌃 ॥ 62 ॥

𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑌿𑌸𑍍𑌤𑌮𑌨𑌾𑌦𑍃𑌤𑍍𑌯 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌵𑍇𑌶𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌂 𑌤𑌦𑌾 ।

𑌶𑌾𑌪𑌧𑌾𑌰𑌣𑌭𑍀𑌤𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌵𑌿𑌹𑍍𑌵𑌲𑌤𑌾𑌂 𑌗𑌤𑌃 ॥ 63 ॥

𑌤𑌤𑌶𑍍𑌶𑌾𑌪𑌭𑌯𑌾𑌦𑍍𑌭𑍀𑌤 𑌋𑌶𑍍𑌯𑌮𑍂𑌕𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌗𑌿𑌰𑌿𑌮𑍍 ।

𑌪𑍍𑌰𑌵𑍇𑌷𑍍𑌟𑍁𑌂 𑌨𑍇𑌚𑍍𑌛𑌤𑌿 𑌹𑌰𑌿𑌰𑍍𑌦𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑍁𑌂 𑌵𑌾𑌪𑌿 𑌨𑌰𑍇𑌶𑍍𑌵𑌰 ॥ 64 ॥

𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌪𑍍𑌰𑌵𑍇𑌶𑌂 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌤𑍍𑌵𑌾𑌽𑌹𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌰𑌾𑌮 𑌮𑌹𑌾𑌵𑌨𑌮𑍍 ।

𑌵𑌿𑌚𑌰𑌾𑌮𑌿 𑌸𑌹𑌾𑌮𑌾𑌤𑍍𑌯𑍋 𑌵𑌿𑌷𑌾𑌦𑍇𑌨 𑌵𑌿𑌵𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌃 ॥ 65 ॥

𑌏𑌷𑍋𑌽𑌸𑍍𑌥𑌿𑌨𑌿𑌚𑌯𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑍇𑌸𑍍𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌕𑌾𑌶𑌤𑍇 ।

𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑍋𑌤𑍍𑌸𑍇𑌕𑌾𑌨𑍍𑌨𑌿𑌰𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌕𑍂𑌟𑍋𑌪𑌮𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍 ॥ 66 ॥

𑌇𑌮𑍇 𑌚 𑌵𑌿𑌪𑍁𑌲𑌾𑌸𑍍𑌸𑌾𑌲𑌾𑌸𑍍𑌸𑌪𑍍𑌤 𑌶𑌾𑌖𑌾𑌵𑌲𑌮𑍍𑌬𑌿𑌨𑌃 ।

𑌯𑌤𑍍𑌰𑍈𑌕𑌂 𑌘𑌟𑌤𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌨𑌿𑌷𑍍𑌪𑌤𑍍𑌰𑌯𑌿𑌤𑍁𑌮𑍋𑌜𑌸𑌾 ॥ 67 ॥

𑌏𑌤𑌦𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑌮𑌂 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌂 𑌮𑌯𑌾 𑌰𑌾𑌮 𑌪𑍍𑌰𑌕𑍀𑌰𑍍𑌤𑌿𑌤𑌮𑍍 ।

𑌕𑌥𑌂 𑌤𑌂 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌂 𑌹𑌨𑍍𑌤𑍁𑌂 𑌸𑌮𑌰𑍇 𑌶𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌸𑍇 𑌨𑍃𑌪 ॥ 68 ॥

𑌤𑌥𑌾 𑌬𑍍𑌰𑍁𑌵𑌾𑌣𑌂 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌹𑌸𑌨𑍍 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑍋𑌽𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ।

𑌕𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌿 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌶𑍍𑌰𑌦𑍍𑌦𑌧𑍍𑌯𑌾 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑍋 𑌵𑌧𑌮𑍍 ॥ 69 ॥

𑌤𑌮𑍁𑌵𑌾𑌚𑌾𑌥 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌸𑍍𑌸𑌪𑍍𑌤 𑌸𑌾𑌲𑌾𑌨𑌿𑌮𑌾𑌨𑍍𑌪𑍁𑌰𑌾 ।

𑌏𑌵𑌮𑍇𑌕𑍈𑌕𑌶𑍋 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌵𑌿𑌵𑍍𑌯𑌾𑌥𑌾𑌥 𑌸 𑌚𑌾𑌸𑌕𑍃𑌤𑍍 ॥ 70 ॥

𑌰𑌾𑌮𑍋𑌽𑌪𑌿𑌦𑌾𑌰𑌯𑍇𑌦𑍇𑌷𑌾𑌂 𑌬𑌾𑌣𑍇𑌨𑍈𑌕𑍇𑌨 𑌚 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌮𑍍 ।

𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌂 𑌨𑌿𑌹𑌤𑌂 𑌮𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌮𑍍 ॥ 71 ॥

𑌹𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌿𑌷𑌸𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌥𑌿 𑌪𑌾𑌦𑍇𑌨𑍈𑌕𑍇𑌨 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣 ।

𑌉𑌦𑍍𑌯𑌮𑍍𑌯𑌾𑌥 𑌪𑍍𑌰𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍇𑌚𑍍𑌚𑍇𑌤𑍍𑌤𑌰𑌸𑌾 𑌦𑍍𑌵𑍇 𑌧𑌨𑍁𑌶𑍍𑌶𑌤𑍇 ॥ 72 ॥

𑌏𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍁 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑍋 𑌰𑌾𑌮𑌂 𑌰𑌕𑍍𑌤𑌾𑌨𑍍𑌤𑌲𑍋𑌚𑌨𑌮𑍍 ।

𑌧𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌮𑍁𑌹𑍂𑌰𑍍𑌤𑌂 𑌕𑌾𑌕𑍁𑌤𑍍𑌸𑍍𑌥𑌂 𑌪𑍁𑌨𑌰𑍇𑌵 𑌵𑌚𑍋𑌽𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ॥ 73 ॥

𑌶𑍂𑌰𑌶𑍍𑌚 𑌶𑍂𑌰𑌘𑌾𑌤𑍀 𑌚 𑌪𑍍𑌰𑌖𑍍𑌯𑌾𑌤𑌬𑌲𑌪𑍗𑌰𑍁𑌷𑌃 ।

𑌬𑌲𑌵𑌾𑌨𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑍋 𑌵𑌾𑌲𑍀 𑌸𑌂𑌯𑍁𑌗𑍇𑌷𑍍𑌵𑌪𑌰𑌾𑌜𑌿𑌤𑌃 ॥ 74 ॥

𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌚𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌾𑌣𑌿 𑌦𑍁𑌷𑍍𑌕𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌸𑍁𑌰𑍈𑌰𑌪𑌿 ।

𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌸𑌞𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯 𑌭𑍀𑌤𑍋𑌽𑌹𑌮𑍃𑌶𑍍𑌯𑌮𑍂𑌕𑌂 𑌸𑌮𑌾𑌶𑍍𑌰𑌿𑌤𑌃 ॥ 75 ॥

𑌤𑌮𑌜𑌯𑍍𑌯𑌮𑌧𑍃𑌷𑍍𑌯𑌂 𑌚 𑌵𑌾𑌨𑌰𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌮𑌮𑌰𑍍𑌷𑌣𑌮𑍍 ।

𑌵𑌿𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌯𑌨𑍍𑌨 𑌮𑍁𑌞𑍍𑌚𑌾𑌮𑌿 𑌋𑌶𑍍𑌯𑌮𑍂𑌕𑌮𑌹𑌨𑍍𑌵𑌿𑌮𑌮𑍍 ॥ 76 ॥

𑌉𑌦𑍍𑌵𑌿𑌗𑍍𑌨𑌶𑍍𑌶𑌙𑍍𑌕𑌿𑌤𑌶𑍍𑌚𑌾𑌪𑌿 𑌵𑌿𑌚𑌰𑌾𑌮𑌿 𑌮𑌹𑌾𑌵𑌨𑍇 ।

𑌅𑌨𑍁𑌰𑌕𑍍𑌤𑍈𑌃 𑌸𑌹𑌾𑌮𑌾𑌤𑍍𑌯𑍈𑌰𑍍𑌹𑌨𑍁𑌮𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌮𑍁𑌖𑍈𑌰𑍍𑌵𑌰𑍈𑌃 ॥ 77 ॥

𑌉𑌪𑌲𑌬𑍍𑌧𑌂 𑌚 𑌮𑍇 𑌶𑍍𑌲𑌾𑌘𑍍𑌯𑌂 𑌸𑌨𑍍𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑌵𑌤𑍍𑌸𑌲 ।

𑌤𑍍𑌵𑌾𑌮𑌹𑌂 𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌵𑍍𑌯𑌾𑌘𑍍𑌰 𑌹𑌿𑌮𑌵𑌨𑍍𑌤𑌮𑌿𑌵𑌾𑌶𑍍𑌰𑌿𑌤𑌃 ॥ 78 ॥

𑌕𑌿𑌂 𑌤𑍁 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌬𑌲𑌜𑍍𑌞𑍋𑌽𑌹𑌂 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍁𑌰𑍍𑌬𑌲𑌶𑌾𑌲𑌿𑌨𑌃 ।

𑌅𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑌕𑍍𑌷𑌂 𑌤𑍁 𑌮𑍇 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌂 𑌸𑌮𑌰𑍇 𑌤𑌵 𑌰𑌾𑌘𑌵 ॥ 79 ॥

𑌨 𑌖𑌲𑍍𑌵𑌹𑌂 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌤𑍁𑌲𑌯𑍇 𑌨𑌾𑌵𑌮𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌨 𑌭𑍀𑌷𑌯𑍇 ।

𑌕𑌰𑍍𑌮𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌭𑍀𑌮𑍈𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌕𑌾𑌤𑌰𑍍𑌯𑌂 𑌜𑌨𑌿𑌤𑌂 𑌮𑌮 ॥ 80 ॥

𑌕𑌾𑌮𑌂 𑌰𑌾𑌘𑌵 𑌤𑍇 𑌵𑌾𑌣𑍀 𑌪𑍍𑌰𑌮𑌾𑌣𑌂 𑌧𑍈𑌰𑍍𑌯𑌮𑌾𑌕𑍃𑌤𑌿𑌃 ।

𑌸𑍂𑌚𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌪𑌰𑌂 𑌤𑍇𑌜𑍋 𑌭𑌸𑍍𑌮𑌚𑍍𑌛𑌨𑍍𑌨𑌮𑌿𑌵𑌾𑌨𑌲𑌮𑍍 ॥ 81 ॥

𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌦𑍍𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ।

𑌸𑍍𑌮𑌿𑌤𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌮𑌥𑍋 𑌰𑌾𑌮𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑍁𑌵𑌾𑌚 𑌹𑌰𑌿𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌭𑍁𑌃 ॥ 82 ॥

𑌯𑌦𑌿 𑌨 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑌯𑍋𑌽𑌸𑍍𑌮𑌾𑌸𑍁 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍇 𑌤𑌵 𑌵𑌾𑌨𑌰 ।

𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑌯𑌂 𑌸𑌮𑌰𑍇 𑌶𑍍𑌲𑌾𑌘𑍍𑌯𑌮𑌹𑌮𑍁𑌤𑍍𑌪𑌾𑌦𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌤𑍇 ॥ 83 ॥

𑌏𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑍁 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌂 𑌸𑌾𑌨𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌜𑌃 ।

𑌰𑌾𑌘𑌵𑍋 𑌦𑍁𑌨𑍍𑌦𑍁𑌭𑍇𑌃 𑌕𑌾𑌯𑌂 𑌪𑌾𑌦𑌾𑌙𑍍𑌗𑍁𑌷𑍍𑌠𑍇𑌨 𑌲𑍀𑌲𑌯𑌾 ॥ 84 ॥

𑌤𑍋𑌲𑌯𑌿𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌬𑌾𑌹𑍁𑌶𑍍𑌚𑌿𑌕𑍍𑌷𑍇𑌪 𑌦𑌶𑌯𑍋𑌜𑌨𑌮𑍍 ।

𑌅𑌸𑍁𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌨𑍁𑌂 𑌶𑍁𑌷𑍍𑌕𑌂 𑌪𑌾𑌦𑌾𑌙𑍍𑌗𑍁𑌷𑍍𑌠𑍇𑌨 𑌵𑍀𑌰𑍍𑌯𑌵𑌾𑌨𑍍 ॥ 85 ॥

𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑌂 𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌤𑌤𑌃 𑌕𑌾𑌯𑌂 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌃 𑌪𑍁𑌨𑌰𑌬𑍍𑌰𑌵𑍀𑌤𑍍 ।

𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑌣𑌸𑍍𑌯𑌾𑌗𑍍𑌰𑌤𑍋 𑌰𑌾𑌮𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌵𑌚𑌨𑌮𑌰𑍍𑌥𑌵𑌤𑍍 ॥ 86 ॥

𑌆𑌰𑍍𑌦𑍍𑌰𑌸𑍍𑌸𑌮𑌾𑌂𑌸𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑌗𑍍𑌰𑌃 𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑌃 𑌕𑌾𑌯𑌃 𑌪𑍁𑌰𑌾 𑌸𑌖𑍇 ॥ 87 ॥

𑌲𑌘𑍁𑌸𑍍𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌮𑌾𑌂𑌸 𑌸𑍍𑌤𑍃𑌣𑌭𑍂𑌤𑌶𑍍𑌚 𑌰𑌾𑌘𑌵 ।

𑌪𑌰𑌿𑌶𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑍇𑌨 𑌮𑌤𑍍𑌤𑍇𑌨 𑌭𑍍𑌰𑌾𑌤𑍍𑌰𑌾 𑌮𑍇 𑌵𑌾𑌲𑌿𑌨𑌾 𑌤𑌦𑌾 ॥ 88 ॥

𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌤𑌮𑍇𑌵𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌹𑌰𑍍𑌷𑍇𑌣 𑌭𑌵𑌤𑌾 𑌰𑌘𑍁𑌨𑌨𑍍𑌦𑌨 ।

𑌨𑌾𑌤𑍍𑌰 𑌶𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌬𑌲𑌂 𑌜𑍍𑌞𑌾𑌤𑍁𑌂 𑌤𑌵 𑌵𑌾 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌵𑌾𑌽𑌧𑌿𑌕𑌮𑍍 ।

𑌆𑌰𑍍𑌦𑍍𑌰𑌂 𑌶𑍁𑌷𑍍𑌕𑌮𑌿𑌤𑌿 𑌹𑍍𑌯𑍇𑌤𑌤𑍍𑌸𑍁𑌮𑌹𑌦𑍍𑌰𑌾𑌘𑌵𑌾𑌨𑍍𑌤𑌰𑌮𑍍 ॥ 89 ॥

𑌸 𑌏𑌵 𑌸𑌂𑌶𑌯𑌸𑍍𑌤𑌾𑌤 𑌤𑌵 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌚 𑌯𑌦𑍍𑌬𑌲𑍇 ॥ 90 ॥

𑌸𑌾𑌲𑌮𑍇𑌕𑌂 𑌤𑍁 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌭𑌿𑌦𑍍𑌯𑌾 𑌭𑌵𑍇𑌦𑍍𑌵𑍍𑌯𑌕𑍍𑌤𑌿𑌰𑍍𑌬𑌲𑌾𑌬𑌲𑍇 ।

𑌕𑍃𑌤𑍍𑌵𑍇𑌦𑌂 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌮𑍁𑌕𑌂 𑌸𑌜𑍍𑌯𑌂 𑌹𑌸𑍍𑌤𑌿𑌹𑌸𑍍𑌤 𑌮𑌿𑌵𑌾𑌤𑌤𑌮𑍍 ॥ 91 ॥

𑌆𑌕𑌰𑍍𑌣𑌪𑍂𑌰𑍍𑌣𑌮𑌾𑌯𑌮𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌸𑍃𑌜𑌸𑍍𑌵 𑌮𑌹𑌾𑌶𑌰𑌮𑍍 ।

𑌇𑌮𑌂 𑌹𑌿 𑌸𑌾𑌲𑌂 𑌸𑌹𑌿𑌤 𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 𑌶𑌰𑍋 𑌨 𑌸𑌂𑌶𑌯𑍋𑌽𑌤𑍍𑌰𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌵𑌿𑌦𑌾𑌰𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 ।

𑌅𑌲𑌂 𑌵𑌿𑌮𑌰𑍍𑌶𑍇𑌨 𑌮𑌮 𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌧𑍍𑌰𑍁𑌵𑌂 𑌕𑍁𑌰𑍁𑌷𑍍𑌵 𑌰𑌾𑌜𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜 𑌶𑌾𑌪𑌿𑌤𑍋 𑌮𑌯𑌾 ॥ 92 ॥

𑌯𑌥𑌾 𑌹𑌿 𑌤𑍇𑌜𑌸𑍍𑌸𑍁 𑌵𑌰𑌸𑍍𑌸𑌦𑌾 𑌰𑌵𑌿 𑌰𑍍𑌯𑌥𑌾 𑌹𑌿 𑌶𑍈𑌲𑍋 𑌹𑌿𑌮𑌵𑌾𑌨𑍍𑌮𑌹𑌾𑌦𑍍𑌰𑌿𑌷𑍁 ।

𑌯𑌥𑌾 𑌚𑌤𑍁𑌷𑍍𑌪𑌾𑌤𑍍𑌸𑍁 𑌚 𑌕𑍇𑌸𑌰𑍀 𑌵𑌰 𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 𑌨𑌰𑌣𑌾𑌮𑌸𑌿 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍇 𑌵𑌰𑌃 ॥ 93 ॥

𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌏𑌕𑌾𑌦𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |

atha ekādaśassargaḥ |

rāmasya vacanaṃ śrutvā harṣapauruṣavardhanam |

sugrīvaḥ pūjayāñcakre rāghavaṃ praśaśaṃsa ca || 1 ||

asaṃśayaṃ prajvalitaistīkṣṇairmarmātigaiśśaraiḥ |

tvaṃ daheḥ kupito lokānyugānta iva bhāskaraḥ || 2 ||

vālinaḥ pauruṣaṃ yattadyacca vīryaṃ dhṛtiśca yā |

tanmamaikamanāśśrutvā vidhatsva yadanantaram || 3 ||

samudrātpaścimātpūrvaṃ dakṣiṇādapi cottaram |

krāmatyanudite sūrye vālī vyapagataklamaḥ || 4 ||

agrāṇyāruhya śailānāṃ śikharāṇi mahāntyapi |

ūrdhvamutkṣipya tarasā pratigṛhṇāti vīryavān || 5 ||

bahavassāravantaśca vaneṣu vividhā drumāḥ |

vālinā tarasā bhagnā balaṃ prathayatā'tmanaḥ || 6 ||

mahiṣo dundubhirnāma kailāsaśikharaprabhaḥ |

balaṃ nāgasahasrasya dhārayāmāsa vīryavān || 7 ||

vīryotsekena duṣṭātmā varadānācca mohitaḥ |

jagāma sumahākāya ssamudraṃ saritāṃ patim || 8 ||

ūrmimantamabhikramya sāgaraṃ ratnasañcayam |

mahyaṃ yuddhaṃ prayaccheti tamuvāca mahārṇavam || 9 ||

tatassamudro dharmātmā samutthāya mahābalaḥ |

abravīdvacanaṃ rājannasuraṃ kālacoditam || 10 ||

samartho nāsmi te dātuṃ yuddhaṃ yuddhaviśārada |

śrūyatāṃ cābhidhāsyāmi yaste yuddhaṃ pradāsyati || 11 ||

śailarājo mahāraṇye tapasviśaraṇaṃ param |

śaṅkaraśvaśuro nāmnā himavāniti viśrutaḥ || 12 ||

guhāprasravaṇopeto bahukandaranirdaraḥ |

sa samarthastava prītimatulāṃ kartumāhave || 13 ||

taṃ bhīta iti vijñāya samudramasurottamaḥ |

himavadvanamāgacchaccharaścāpādiva cyutaḥ || 14 ||

tatastasya gireśśvetā gajendravipralāśśilāḥ |

cikṣepa bahudhā bhūmau dundubhirvinanāda ca || 15 ||

tataśśvetāmbudākāraḥ saumyaḥ prītikarākṛtiḥ |

himavānabravīdvākyaṃ sve eva śikhare sthitaḥ || 16 ||

kleṣṭumarhasi māṃ na tvaṃ dundubhe dharmavatsala |

raṇakarmasvakuśalastapasviśaraṇaṃ hyaham || 17 ||

tasya tadvacanaṃ śrutvā girirājasya dhīmataḥ |

uvāca dundubhirvākyaṃ krodhātsaṃraktalocanaḥ || 18 ||

yadi yuddhe'samarthastvaṃ madbhayādvā nirudyamaḥ |

samācakṣva pradadyānme yo'dya yuddhaṃ yuyutsataḥ || 19 ||

himavānabravīdvākyaṃ śrutvā vākyaviśāradaḥ |

anuktapūrvaṃ dharmātmā krodhāttamasurottamam || 20 ||

vālī nāma mahāprājñaśśakratulya parākramaḥ |

adhyāste vānaraśśrīmān kiṣkindhāmatulaprabhām || 21 ||

sa samartho mahāprājñastava yuddhaviśāradaḥ |

dvandvayuddhaṃ mahaddātuṃ namuceriva vāsavaḥ || 22 ||

taṃ śīghramabhigaccha tvaṃ yadi yuddhamihecchasi |

sa hi durdharṣaṇo nityaṃ śūrassamarakarmaṇi || 23 ||

śrutvā himavato vākyaṃ kodhāviṣṭassa dundubhiḥ |

jagāma tāṃ purīṃ tasya kiṣkindhāṃ vālinastadā || 24 ||

dhārayanmāhiṣaṃ rūpaṃ tīkṣṇaśṛṅgo bhayāvahaḥ |

prāvṛṣīva mahāmeghastoyapūrṇo nabhassthale || 25 ||

tatastu dvāramāgamya kiṣkindhāyā mahābalaḥ |

nanarda kampayanbhūmiṃ dundubhirdundubhiryathā || 26 ||

samīpasthāndrumānbhañjanvasudhāṃ dārayankhuraiḥ |

viṣāṇenollikhan darpāttaddvāraṃ dvirado yathā || 27 ||

antaḥpuragato vālī śrutvā śabdamamarṣaṇaḥ |

niṣpapāta saha strībhistārābhiriva candramāḥ || 28 ||

mitaṃ vyaktākṣarapadaṃ tamuvācātha dundubhim |

harīṇāmīśvaro vālī sarveṣāṃ vanacāriṇām || 29 ||

kimarthaṃ nagaradvāramidaṃ rudhdvā vinardasi |

dundubhe vidito me'si rakṣaprāṇānmahābala || 30 ||

tasya tadvacanaṃ śrutvā vānarendrasya dhīmataḥ |

uvāca dundubhirvākyaṃ roṣātsaṃraktalocanaḥ || 31 ||

na tvaṃ strīsannidhau vīra vacanaṃ vaktumarhasi |

mama yuddhaṃ prayacchādya tato jñāsyāmi te balam || 32 ||

athavā dhārayiṣyāmi krodhamadya niśāmimām |

gṛhyatāmudayassvairaṃ kāmabhogeṣu vānara || 33 ||

dīyatāṃ sampradānaṃ ca pariṣvajya ca vānarān |

sarvaśākhāmṛgendra stvaṃ saṃsādaya suhṛjjanān || 34 ||

sudṛṣṭāṃ kuru kiṣkindhāṃ kuruṣvātmasamaṃ pure |

krīḍasva ca saha strībhirahaṃ te darpanāśanaḥ || 35 ||

yo hi mattaṃ pramattaṃ vā suptaṃ vā rahitaṃ bhṛśam |

hanyātsa bhrūṇahā loke tvadvidhaṃ madamohitam || 36 ||

sa prahasyābravīnmandaṃ krodhāttamasurottamam |

visṛjya tāḥ striyassarvāstārāprabhṛtikāstadā || 37 ||

matto'yamiti mā maṃsthā yadyabhīto'si saṃyuge |

mado'yaṃ samprahāre'sminvīrapānaṃ samarthyatām || 38 ||

tamevamuktvā saṅkṛddho mālāmutkṣipya kāñcanīm |

pitrā dattāṃ mahendreṇa yuddhāya vyavatiṣṭhata || 39 ||

viṣāṇayorgṛhītvā taṃ dundubhiṃ girisannibham |

āvidhyata tadā vālī vinadankapikuñjaraḥ || 40 ||

vālī vyāpātayāñcakre nanarda ca mahāsvanam |

śrotrābhyāmatha raktaṃ tu tasya susrāva pātyataḥ || 41 ||

tayostu krodhasaṃrambhātparasparajayaiṣiṇoḥ |

yuddhaṃ samabhavadghoraṃ dundubhervānarasyaca || 42 ||

ayuddhyata tadā vālī śakratulyaparākramaḥ |

muṣṭibhirjānubhiścaiva śilābhiḥ pādapaistathā || 43 ||

parasparaṃ ghnato statra vānarāsurayostadā |

āsīdasuro yuddhe śakrasūnurvyavardhata || 44 ||

vyāpāravīryadhairyaiśca parikṣīṇaṃ parākramaiḥ |

taṃ tu dundubhimudyamya dharaṇyāmabhyapātayat || 45 ||

yuddhe prāṇahare tasminniṣpiṣṭo dundubhistadā |

papāta ca mahākāyaḥ kṣitau pañcatvamāgataḥ || 46 ||

taṃ tolayitvā bāhubhyāṃ gatasattvamacetanam |

cikṣepa balavānvālī vegenaikena yojanam || 47 ||

tasya vegapraviddhasya vaktrātkṣatajabindavaḥ |

prapeturmārutotkṣiptā mataṅgapyāśramaṃ prati || 48 ||

tāndṛṣṭvā patitāṃstasya muniśśoṇitavipruṣaḥ |

kruddhastatra mahābhāgaścintayāmāsa konvayam || 49 ||

yena ahaṃ sahasā spṛṣṭaḥ śoṇitena durātmanā |

ko'yaṃ durātmā dur buddhiḥ akṛtātmā ca bāliśaḥ || 50 ||

ityuktvā'tha viniṣkramya dadarśa munisattamaḥ |

mahiṣaṃ parvatākāraṃ gatāsuṃ patitaṃ bhuvi || 51 ||

sa tu vijñāya tapasā vānareṇa kṛtaṃ hi tat |

utsasarja mahāśāpaṃ kṣeptāraṃ vālinaṃ prati || 52 ||

iha tenāpraveṣṭavyaṃ praviṣṭasya vadho bhavet |

vanaṃ matsaṃśrayaṃ yena dūṣitaṃ rudhirasravaiḥ || 53 ||

sambhagnāḥ pādapāścaimekṣipatehāsurīṃ tanum |

samantādādyojanaṃ pūrṇamāśramaṃ māmakaṃ yadi || 54 ||

āgamiṣyati durbuddhirvyaktaṃ sa na bhaviṣyati |

ye cāpi sacivāḥ stasya saṃśritā māmakaṃ vanam || 55 ||

na ca tairiha vastavyaṃ śrutvā yāntu yathāsukham |

yadi te'pī ha tiṣṭhanti śapiṣye tānapi dhruvam || 56 ||

vane'sminmāmake nityaṃ putravatparirakṣite |

patrāṅkuravināśāya phalamūlābhavāya ca || 57 ||

divasaścāsya maryādā yaṃ draṣṭā śvo'smi vānaram |

bahuvarṣasahasrāṇi sa vai śailo bhaviṣyati || 58 ||

tataste vānarāśśrutvā giraṃ munisamīritām |

niścakramurvanāttasmāttāndṛṣṭvā vālirabravīt || 59 ||

kiṃ bhavantassamastāśca mataṅgavanavāsinaḥ |

matsamīpamanuprāptā api svasti vanaukasām || 60 ||

tataste kāraṇaṃ sarvaṃ tadā śāpaṃ ca vālinaḥ |

śaśaṃsurvānarāssarve vāline hemamāline || 61 ||

etacchrutvā tadā vālī vacanaṃ vānareritam |

sa maharṣintadā'sādya yācate sma kṛtāñjaliḥ || 62 ||

maharṣistamanādṛtya praviveśāśramaṃ tadā |

śāpadhāraṇabhītastu vālī vihvalatāṃ gataḥ || 63 ||

tataśśāpabhayādbhīta ṛśyamūkaṃ mahāgirim |

praveṣṭuṃ necchati harirdraṣṭuṃ vāpi nareśvara || 64 ||

tasyāpraveśaṃ jñātvā'hamidaṃ rāma mahāvanam |

vicarāmi sahāmātyo viṣādena vivarjitaḥ || 65 ||

eṣo'sthinicayastasya dundubhessamprakāśate |

vīryotsekānnirastasya girikūṭopamo mahān || 66 ||

ime ca vipulāssālāssapta śākhāvalambinaḥ |

yatraikaṃ ghaṭate vālī niṣpatrayitumojasā || 67 ||

etadasyāsamaṃ vīryaṃ mayā rāma prakīrtitam |

kathaṃ taṃ vālinaṃ hantuṃ samare śakṣyase nṛpa || 68 ||

tathā bruvāṇaṃ sugrīvaṃ prahasan lakṣmaṇo'bravīt |

kasminkarmaṇi nirvṛtte śraddadhyā vālino vadham || 69 ||

tamuvācātha sugrīvassapta sālānimānpurā |

evamekaikaśo vālī vivyāthātha sa cāsakṛt || 70 ||

rāmo'pidārayedeṣāṃ bāṇenaikena ca drumam |

vālinaṃ nihataṃ manye dṛṣṭvā rāmasya vikramam || 71 ||

hatasya mahiṣasyāsthi pādenaikena lakṣmaṇa |

udyamyātha prakṣipeccettarasā dve dhanuśśate || 72 ||

evamuktvā tu sugrīvo rāmaṃ raktāntalocanam |

dhyātvā muhūrtaṃ kākutsthaṃ punareva vaco'bravīt || 73 ||

śūraśca śūraghātī ca prakhyātabalapauruṣaḥ |

balavānvānaro vālī saṃyugeṣvaparājitaḥ || 74 ||

dṛśyante cāsya karmāṇi duṣkarāṇi surairapi |

yāni sañcintya bhīto'hamṛśyamūkaṃ samāśritaḥ || 75 ||

tamajayyamadhṛṣyaṃ ca vānarendramamarṣaṇam |

vicintayanna muñcāmi ṛśyamūkamahanvimam || 76 ||

udvignaśśaṅkitaścāpi vicarāmi mahāvane |

anuraktaiḥ sahāmātyairhanumatpramukhairvaraiḥ || 77 ||

upalabdhaṃ ca me ślāghyaṃ sanmitraṃ mitravatsala |

tvāmahaṃ puruṣavyāghra himavantamivāśritaḥ || 78 ||

kiṃ tu tasya balajño'haṃ durbhrāturbalaśālinaḥ |

apratyakṣaṃ tu me vīryaṃ samare tava rāghava || 79 ||

na khalvahaṃ tvāṃ tulaye nāvamanye na bhīṣaye |

karmabhistasya bhīmaistu kātaryaṃ janitaṃ mama || 80 ||

kāmaṃ rāghava te vāṇī pramāṇaṃ dhairyamākṛtiḥ |

sūcayanti paraṃ tejo bhasmacchannamivānalam || 81 ||

tasya tadvacanaṃ śrutvā sugrīvasya mahātmanaḥ |

smitapūrvamatho rāmaḥ pratyuvāca hariṃ prabhuḥ || 82 ||

yadi na pratyayo'smāsu vikrame tava vānara |

pratyayaṃ samare ślāghyamahamutpādayāmi te || 83 ||

evamuktvā tu sugrīvaṃ sāntvaṃ lakṣmaṇapūrvajaḥ |

rāghavo dundubheḥ kāyaṃ pādāṅguṣṭhena līlayā || 84 ||

tolayitvā mahābāhuścikṣepa daśayojanam |

asurasya tanuṃ śuṣkaṃ pādāṅguṣṭhena vīryavān || 85 ||

kṣiptaṃ dṛṣṭvā tataḥ kāyaṃ sugrīvaḥ punarabravīt |

lakṣmaṇasyāgrato rāmamidaṃ vacanamarthavat || 86 ||

ārdrassamāṃsaḥ pratyagraḥ kṣiptaḥ kāyaḥ purā sakhe || 87 ||

laghussamprati nirmāṃsa stṛṇabhūtaśca rāghava |

pariśrāntena mattena bhrātrā me vālinā tadā || 88 ||

kṣiptamevaṃ praharṣeṇa bhavatā raghunandana |

nātra śakyaṃ balaṃ jñātuṃ tava vā tasya vā'dhikam |

ārdraṃ śuṣkamiti hyetatsumahadrāghavāntaram || 89 ||

sa eva saṃśayastāta tava tasya ca yadbale || 90 ||

sālamekaṃ tu nirbhidyā bhavedvyaktirbalābale |

kṛtvedaṃ kārmukaṃ sajyaṃ hastihasta mivātatam || 91 ||

ākarṇapūrṇamāyamya visṛjasva mahāśaram |

imaṃ hi sālaṃ sahita stvayā śaro na saṃśayo'trāsti vidārayiṣyati |

alaṃ vimarśena mama priyaṃ dhruvaṃ kuruṣva rājātmaja śāpito mayā || 92 ||

yathā hi tejassu varassadā ravi ryathā hi śailo himavānmahādriṣu |

yathā catuṣpātsu ca kesarī vara stathā naraṇāmasi vikrame varaḥ || 93 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe ekādaśassargaḥ ||

Sanskrit — Devanagari (original)

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे किष्किन्धाकाण्डम् ।

अथ एकादशस्सर्गः ।

रामस्य वचनं श्रुत्वा हर्षपौरुषवर्धनम् ।

सुग्रीवः पूजयाञ्चक्रे राघवं प्रशशंस च ॥ 1 ॥

असंशयं प्रज्वलितैस्तीक्ष्णैर्मर्मातिगैश्शरैः ।

त्वं दहेः कुपितो लोकान्युगान्त इव भास्करः ॥ 2 ॥

वालिनः पौरुषं यत्तद्यच्च वीर्यं धृतिश्च या ।

तन्ममैकमनाश्श्रुत्वा विधत्स्व यदनन्तरम् ॥ 3 ॥

समुद्रात्पश्चिमात्पूर्वं दक्षिणादपि चोत्तरम् ।

क्रामत्यनुदिते सूर्ये वाली व्यपगतक्लमः ॥ 4 ॥

अग्राण्यारुह्य शैलानां शिखराणि महान्त्यपि ।

ऊर्ध्वमुत्क्षिप्य तरसा प्रतिगृह्णाति वीर्यवान् ॥ 5 ॥

बहवस्सारवन्तश्च वनेषु विविधा द्रुमाः ।

वालिना तरसा भग्ना बलं प्रथयताऽत्मनः ॥ 6 ॥

महिषो दुन्दुभिर्नाम कैलासशिखरप्रभः ।

बलं नागसहस्रस्य धारयामास वीर्यवान् ॥ 7 ॥

वीर्योत्सेकेन दुष्टात्मा वरदानाच्च मोहितः ।

जगाम सुमहाकाय स्समुद्रं सरितां पतिम् ॥ 8 ॥

ऊर्मिमन्तमभिक्रम्य सागरं रत्नसञ्चयम् ।

मह्यं युद्धं प्रयच्छेति तमुवाच महार्णवम् ॥ 9 ॥

ततस्समुद्रो धर्मात्मा समुत्थाय महाबलः ।

अब्रवीद्वचनं राजन्नसुरं कालचोदितम् ॥ 10 ॥

समर्थो नास्मि ते दातुं युद्धं युद्धविशारद ।

श्रूयतां चाभिधास्यामि यस्ते युद्धं प्रदास्यति ॥ 11 ॥

शैलराजो महारण्ये तपस्विशरणं परम् ।

शङ्करश्वशुरो नाम्ना हिमवानिति विश्रुतः ॥ 12 ॥

गुहाप्रस्रवणोपेतो बहुकन्दरनिर्दरः ।

स समर्थस्तव प्रीतिमतुलां कर्तुमाहवे ॥ 13 ॥

तं भीत इति विज्ञाय समुद्रमसुरोत्तमः ।

हिमवद्वनमागच्छच्छरश्चापादिव च्युतः ॥ 14 ॥

ततस्तस्य गिरेश्श्वेता गजेन्द्रविप्रलाश्शिलाः ।

चिक्षेप बहुधा भूमौ दुन्दुभिर्विननाद च ॥ 15 ॥

ततश्श्वेताम्बुदाकारः सौम्यः प्रीतिकराकृतिः ।

हिमवानब्रवीद्वाक्यं स्वे एव शिखरे स्थितः ॥ 16 ॥

क्लेष्टुमर्हसि मां न त्वं दुन्दुभे धर्मवत्सल ।

रणकर्मस्वकुशलस्तपस्विशरणं ह्यहम् ॥ 17 ॥

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा गिरिराजस्य धीमतः ।

उवाच दुन्दुभिर्वाक्यं क्रोधात्संरक्तलोचनः ॥ 18 ॥

यदि युद्धेऽसमर्थस्त्वं मद्भयाद्वा निरुद्यमः ।

समाचक्ष्व प्रदद्यान्मे योऽद्य युद्धं युयुत्सतः ॥ 19 ॥

हिमवानब्रवीद्वाक्यं श्रुत्वा वाक्यविशारदः ।

अनुक्तपूर्वं धर्मात्मा क्रोधात्तमसुरोत्तमम् ॥ 20 ॥

वाली नाम महाप्राज्ञश्शक्रतुल्य पराक्रमः ।

अध्यास्ते वानरश्श्रीमान् किष्किन्धामतुलप्रभाम् ॥ 21 ॥

स समर्थो महाप्राज्ञस्तव युद्धविशारदः ।

द्वन्द्वयुद्धं महद्दातुं नमुचेरिव वासवः ॥ 22 ॥

तं शीघ्रमभिगच्छ त्वं यदि युद्धमिहेच्छसि ।

स हि दुर्धर्षणो नित्यं शूरस्समरकर्मणि ॥ 23 ॥

श्रुत्वा हिमवतो वाक्यं कोधाविष्टस्स दुन्दुभिः ।

जगाम तां पुरीं तस्य किष्किन्धां वालिनस्तदा ॥ 24 ॥

धारयन्माहिषं रूपं तीक्ष्णशृङ्गो भयावहः ।

प्रावृषीव महामेघस्तोयपूर्णो नभस्स्थले ॥ 25 ॥

ततस्तु द्वारमागम्य किष्किन्धाया महाबलः ।

ननर्द कम्पयन्भूमिं दुन्दुभिर्दुन्दुभिर्यथा ॥ 26 ॥

समीपस्थान्द्रुमान्भञ्जन्वसुधां दारयन्खुरैः ।

विषाणेनोल्लिखन् दर्पात्तद्द्वारं द्विरदो यथा ॥ 27 ॥

अन्तःपुरगतो वाली श्रुत्वा शब्दममर्षणः ।

निष्पपात सह स्त्रीभिस्ताराभिरिव चन्द्रमाः ॥ 28 ॥

मितं व्यक्ताक्षरपदं तमुवाचाथ दुन्दुभिम् ।

हरीणामीश्वरो वाली सर्वेषां वनचारिणाम् ॥ 29 ॥

किमर्थं नगरद्वारमिदं रुध्द्वा विनर्दसि ।

दुन्दुभे विदितो मेऽसि रक्षप्राणान्महाबल ॥ 30 ॥

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा वानरेन्द्रस्य धीमतः ।

उवाच दुन्दुभिर्वाक्यं रोषात्संरक्तलोचनः ॥ 31 ॥

न त्वं स्त्रीसन्निधौ वीर वचनं वक्तुमर्हसि ।

मम युद्धं प्रयच्छाद्य ततो ज्ञास्यामि ते बलम् ॥ 32 ॥

अथवा धारयिष्यामि क्रोधमद्य निशामिमाम् ।

गृह्यतामुदयस्स्वैरं कामभोगेषु वानर ॥ 33 ॥

दीयतां सम्प्रदानं च परिष्वज्य च वानरान् ।

सर्वशाखामृगेन्द्र स्त्वं संसादय सुहृज्जनान् ॥ 34 ॥

सुदृष्टां कुरु किष्किन्धां कुरुष्वात्मसमं पुरे ।

क्रीडस्व च सह स्त्रीभिरहं ते दर्पनाशनः ॥ 35 ॥

यो हि मत्तं प्रमत्तं वा सुप्तं वा रहितं भृशम् ।

हन्यात्स भ्रूणहा लोके त्वद्विधं मदमोहितम् ॥ 36 ॥

स प्रहस्याब्रवीन्मन्दं क्रोधात्तमसुरोत्तमम् ।

विसृज्य ताः स्त्रियस्सर्वास्ताराप्रभृतिकास्तदा ॥ 37 ॥

मत्तोऽयमिति मा मंस्था यद्यभीतोऽसि संयुगे ।

मदोऽयं सम्प्रहारेऽस्मिन्वीरपानं समर्थ्यताम् ॥ 38 ॥

तमेवमुक्त्वा सङ्कृद्धो मालामुत्क्षिप्य काञ्चनीम् ।

पित्रा दत्तां महेन्द्रेण युद्धाय व्यवतिष्ठत ॥ 39 ॥

विषाणयोर्गृहीत्वा तं दुन्दुभिं गिरिसन्निभम् ।

आविध्यत तदा वाली विनदन्कपिकुञ्जरः ॥ 40 ॥

वाली व्यापातयाञ्चक्रे ननर्द च महास्वनम् ।

श्रोत्राभ्यामथ रक्तं तु तस्य सुस्राव पात्यतः ॥ 41 ॥

तयोस्तु क्रोधसंरम्भात्परस्परजयैषिणोः ।

युद्धं समभवद्घोरं दुन्दुभेर्वानरस्यच ॥ 42 ॥

अयुद्ध्यत तदा वाली शक्रतुल्यपराक्रमः ।

मुष्टिभिर्जानुभिश्चैव शिलाभिः पादपैस्तथा ॥ 43 ॥

परस्परं घ्नतो स्तत्र वानरासुरयोस्तदा ।

आसीदसुरो युद्धे शक्रसूनुर्व्यवर्धत ॥ 44 ॥

व्यापारवीर्यधैर्यैश्च परिक्षीणं पराक्रमैः ।

तं तु दुन्दुभिमुद्यम्य धरण्यामभ्यपातयत् ॥ 45 ॥

युद्धे प्राणहरे तस्मिन्निष्पिष्टो दुन्दुभिस्तदा ।

पपात च महाकायः क्षितौ पञ्चत्वमागतः ॥ 46 ॥

तं तोलयित्वा बाहुभ्यां गतसत्त्वमचेतनम् ।

चिक्षेप बलवान्वाली वेगेनैकेन योजनम् ॥ 47 ॥

तस्य वेगप्रविद्धस्य वक्त्रात्क्षतजबिन्दवः ।

प्रपेतुर्मारुतोत्क्षिप्ता मतङ्गप्याश्रमं प्रति ॥ 48 ॥

तान्दृष्ट्वा पतितांस्तस्य मुनिश्शोणितविप्रुषः ।

क्रुद्धस्तत्र महाभागश्चिन्तयामास कोन्वयम् ॥ 49 ॥

येन अहं सहसा स्पृष्टः शोणितेन दुरात्मना ।

कोऽयं दुरात्मा दुर् बुद्धिः अकृतात्मा च बालिशः ॥ 50 ॥

इत्युक्त्वाऽथ विनिष्क्रम्य ददर्श मुनिसत्तमः ।

महिषं पर्वताकारं गतासुं पतितं भुवि ॥ 51 ॥

स तु विज्ञाय तपसा वानरेण कृतं हि तत् ।

उत्ससर्ज महाशापं क्षेप्तारं वालिनं प्रति ॥ 52 ॥

इह तेनाप्रवेष्टव्यं प्रविष्टस्य वधो भवेत् ।

वनं मत्संश्रयं येन दूषितं रुधिरस्रवैः ॥ 53 ॥

सम्भग्नाः पादपाश्चैमेक्षिपतेहासुरीं तनुम् ।

समन्तादाद्योजनं पूर्णमाश्रमं मामकं यदि ॥ 54 ॥

आगमिष्यति दुर्बुद्धिर्व्यक्तं स न भविष्यति ।

ये चापि सचिवाः स्तस्य संश्रिता मामकं वनम् ॥ 55 ॥

न च तैरिह वस्तव्यं श्रुत्वा यान्तु यथासुखम् ।

यदि तेऽपी ह तिष्ठन्ति शपिष्ये तानपि ध्रुवम् ॥ 56 ॥

वनेऽस्मिन्मामके नित्यं पुत्रवत्परिरक्षिते ।

पत्राङ्कुरविनाशाय फलमूलाभवाय च ॥ 57 ॥

दिवसश्चास्य मर्यादा यं द्रष्टा श्वोऽस्मि वानरम् ।

बहुवर्षसहस्राणि स वै शैलो भविष्यति ॥ 58 ॥

ततस्ते वानराश्श्रुत्वा गिरं मुनिसमीरिताम् ।

निश्चक्रमुर्वनात्तस्मात्तान्दृष्ट्वा वालिरब्रवीत् ॥ 59 ॥

किं भवन्तस्समस्ताश्च मतङ्गवनवासिनः ।

मत्समीपमनुप्राप्ता अपि स्वस्ति वनौकसाम् ॥ 60 ॥

ततस्ते कारणं सर्वं तदा शापं च वालिनः ।

शशंसुर्वानरास्सर्वे वालिने हेममालिने ॥ 61 ॥

एतच्छ्रुत्वा तदा वाली वचनं वानरेरितम् ।

स महर्षिन्तदाऽसाद्य याचते स्म कृताञ्जलिः ॥ 62 ॥

महर्षिस्तमनादृत्य प्रविवेशाश्रमं तदा ।

शापधारणभीतस्तु वाली विह्वलतां गतः ॥ 63 ॥

ततश्शापभयाद्भीत ऋश्यमूकं महागिरिम् ।

प्रवेष्टुं नेच्छति हरिर्द्रष्टुं वापि नरेश्वर ॥ 64 ॥

तस्याप्रवेशं ज्ञात्वाऽहमिदं राम महावनम् ।

विचरामि सहामात्यो विषादेन विवर्जितः ॥ 65 ॥

एषोऽस्थिनिचयस्तस्य दुन्दुभेस्सम्प्रकाशते ।

वीर्योत्सेकान्निरस्तस्य गिरिकूटोपमो महान् ॥ 66 ॥

इमे च विपुलास्सालास्सप्त शाखावलम्बिनः ।

यत्रैकं घटते वाली निष्पत्रयितुमोजसा ॥ 67 ॥

एतदस्यासमं वीर्यं मया राम प्रकीर्तितम् ।

कथं तं वालिनं हन्तुं समरे शक्ष्यसे नृप ॥ 68 ॥

तथा ब्रुवाणं सुग्रीवं प्रहसन् लक्ष्मणोऽब्रवीत् ।

कस्मिन्कर्मणि निर्वृत्ते श्रद्दध्या वालिनो वधम् ॥ 69 ॥

तमुवाचाथ सुग्रीवस्सप्त सालानिमान्पुरा ।

एवमेकैकशो वाली विव्याथाथ स चासकृत् ॥ 70 ॥

रामोऽपिदारयेदेषां बाणेनैकेन च द्रुमम् ।

वालिनं निहतं मन्ये दृष्ट्वा रामस्य विक्रमम् ॥ 71 ॥

हतस्य महिषस्यास्थि पादेनैकेन लक्ष्मण ।

उद्यम्याथ प्रक्षिपेच्चेत्तरसा द्वे धनुश्शते ॥ 72 ॥

एवमुक्त्वा तु सुग्रीवो रामं रक्तान्तलोचनम् ।

ध्यात्वा मुहूर्तं काकुत्स्थं पुनरेव वचोऽब्रवीत् ॥ 73 ॥

शूरश्च शूरघाती च प्रख्यातबलपौरुषः ।

बलवान्वानरो वाली संयुगेष्वपराजितः ॥ 74 ॥

दृश्यन्ते चास्य कर्माणि दुष्कराणि सुरैरपि ।

यानि सञ्चिन्त्य भीतोऽहमृश्यमूकं समाश्रितः ॥ 75 ॥

तमजय्यमधृष्यं च वानरेन्द्रममर्षणम् ।

विचिन्तयन्न मुञ्चामि ऋश्यमूकमहन्विमम् ॥ 76 ॥

उद्विग्नश्शङ्कितश्चापि विचरामि महावने ।

अनुरक्तैः सहामात्यैर्हनुमत्प्रमुखैर्वरैः ॥ 77 ॥

उपलब्धं च मे श्लाघ्यं सन्मित्रं मित्रवत्सल ।

त्वामहं पुरुषव्याघ्र हिमवन्तमिवाश्रितः ॥ 78 ॥

किं तु तस्य बलज्ञोऽहं दुर्भ्रातुर्बलशालिनः ।

अप्रत्यक्षं तु मे वीर्यं समरे तव राघव ॥ 79 ॥

न खल्वहं त्वां तुलये नावमन्ये न भीषये ।

कर्मभिस्तस्य भीमैस्तु कातर्यं जनितं मम ॥ 80 ॥

कामं राघव ते वाणी प्रमाणं धैर्यमाकृतिः ।

सूचयन्ति परं तेजो भस्मच्छन्नमिवानलम् ॥ 81 ॥

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सुग्रीवस्य महात्मनः ।

स्मितपूर्वमथो रामः प्रत्युवाच हरिं प्रभुः ॥ 82 ॥

यदि न प्रत्ययोऽस्मासु विक्रमे तव वानर ।

प्रत्ययं समरे श्लाघ्यमहमुत्पादयामि ते ॥ 83 ॥

एवमुक्त्वा तु सुग्रीवं सान्त्वं लक्ष्मणपूर्वजः ।

राघवो दुन्दुभेः कायं पादाङ्गुष्ठेन लीलया ॥ 84 ॥

तोलयित्वा महाबाहुश्चिक्षेप दशयोजनम् ।

असुरस्य तनुं शुष्कं पादाङ्गुष्ठेन वीर्यवान् ॥ 85 ॥

क्षिप्तं दृष्ट्वा ततः कायं सुग्रीवः पुनरब्रवीत् ।

लक्ष्मणस्याग्रतो राममिदं वचनमर्थवत् ॥ 86 ॥

आर्द्रस्समांसः प्रत्यग्रः क्षिप्तः कायः पुरा सखे ॥ 87 ॥

लघुस्सम्प्रति निर्मांस स्तृणभूतश्च राघव ।

परिश्रान्तेन मत्तेन भ्रात्रा मे वालिना तदा ॥ 88 ॥

क्षिप्तमेवं प्रहर्षेण भवता रघुनन्दन ।

नात्र शक्यं बलं ज्ञातुं तव वा तस्य वाऽधिकम् ।

आर्द्रं शुष्कमिति ह्येतत्सुमहद्राघवान्तरम् ॥ 89 ॥

स एव संशयस्तात तव तस्य च यद्बले ॥ 90 ॥

सालमेकं तु निर्भिद्या भवेद्व्यक्तिर्बलाबले ।

कृत्वेदं कार्मुकं सज्यं हस्तिहस्त मिवाततम् ॥ 91 ॥

आकर्णपूर्णमायम्य विसृजस्व महाशरम् ।

इमं हि सालं सहित स्त्वया शरो न संशयोऽत्रास्ति विदारयिष्यति ।

अलं विमर्शेन मम प्रियं ध्रुवं कुरुष्व राजात्मज शापितो मया ॥ 92 ॥

यथा हि तेजस्सु वरस्सदा रवि र्यथा हि शैलो हिमवान्महाद्रिषु ।

यथा चतुष्पात्सु च केसरी वर स्तथा नरणामसि विक्रमे वरः ॥ 93 ॥

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये किष्किन्धाकाण्डे एकादशस्सर्गः ॥