Valmiki Ramayana Aranya Kanda Sarga 35 — Bengali Script

Meaning —

শ্রীমদ্বাল্মীকীয রামাযণে অরণ্যকাণ্ডম্ ।

অথ পঞ্চত্রিংশস্সর্গঃ ।

Shloka 1

ততশ্শূর্পণখাবাক্যং তচ্ছ্রুত্বা রোমহর্ষণম্ ।
সচিবানভ্যনুজ্ঞায কার্যং বুদ্ধ্বা জগাম হ ॥ 1 ॥

tataśśūrpaṇakhāvākyaṃ tacchrutvā romaharṣaṇam |
sacivānabhyanujñāya kāryaṃ buddhvā jagāma ha || 1 ||

Shloka 2

তত্কার্যমনুগম্যাথ যথাবদুপলভ্য চ ।
দোষাণাং চ গুণানাং চ সম্প্রধার্য বলাবলম্ ॥ 2 ॥

tatkāryamanugamyātha yathāvadupalabhya ca |
doṣāṇāṃ ca guṇānāṃ ca sampradhārya balābalam || 2 ||

ইতি কর্তব্যমিত্যেব কৃত্বা নিশ্চযমাত্মনঃ ।
স্থিরবুদ্ধিস্ততো রম্যাং যানশালাং জগাম হ ॥ 3 ॥

Shloka 4

যানশালাং ততো গত্বা প্রচ্ছন্নো রাক্ষসাধিপঃ ।
সূতং সঞ্চোদযামাস রথস্সংযোজ্যতামিতি ॥ 4 ॥

yānaśālāṃ tato gatvā pracchanno rākṣasādhipaḥ |
sūtaṃ sañcodayāmāsa rathassaṃyojyatāmiti || 4 ||

Shloka 5

এবমুক্তঃ ক্ষেণেনৈব সারথির্লঘুবিক্রমঃ ।
রথং সংযোজযামাস তস্যাভিমতমুত্তমম্ ॥ 5 ॥

evamuktaḥ kṣeṇenaiva sārathirlaghuvikramaḥ |
rathaṃ saṃyojayāmāsa tasyābhimatamuttamam || 5 ||

Shloka 6

কাঞ্চনং রথমাস্থায কামগং রত্নভূষিতম্ ।
পিশাচবদনৈর্যুক্তং খরৈঃ কাঞ্চনভূষণৈঃ ॥ 6 ॥

kāñcanaṃ rathamāsthāya kāmagaṃ ratnabhūṣitam |
piśācavadanairyuktaṃ kharaiḥ kāñcanabhūṣaṇaiḥ || 6 ||

Shloka 7

মেঘপ্রতিমনাদেন স তেন ধনদানুজঃ ।
রাক্ষসাধিপতিশ্শ্রীমান্যযৌ নদনদীপতিম্ ॥ 7 ॥

meghapratimanādena sa tena dhanadānujaḥ |
rākṣasādhipatiśśrīmānyayau nadanadīpatim || 7 ||

Shloka 8

স শ্বেতবালব্যজনঃ শ্বেতচ্ছত্রো দশাননঃ ।
স্নিগ্ধবৈদূর্যসঙ্কাশ স্তপ্তকাঞ্চনকুণ্ডলঃ ॥ 8 ॥

sa śvetavālavyajanaḥ śvetacchatro daśānanaḥ |
snigdhavaidūryasaṅkāśa staptakāñcanakuṇḍalaḥ || 8 ||

Shloka 9

বিংশদ্ভুজো দশগ্রীবো দর্শনীযপরিচ্ছদঃ ।
ত্রিদশারির্মুনীন্দ্রঘ্নো দশশীর্ষ ইবাদ্রিরাট্ ॥ 9 ॥

viṃśadbhujo daśagrīvo darśanīyaparicchadaḥ |
tridaśārirmunīndraghno daśaśīrṣa ivādrirāṭ || 9 ||

Shloka 10

কামগং রথমাস্থায শুশুভে রাক্ষসেশ্বরঃ ।
বিদ্যুন্মণ্ডলবান্মেঘস্সবলাক ইবাম্বরে ॥ 10 ॥

kāmagaṃ rathamāsthāya śuśubhe rākṣaseśvaraḥ |
vidyunmaṇḍalavānmeghassabalāka ivāmbare || 10 ||

Shloka 11

স শৈলং সাগরানূপং বীর্যবানবলোকযন্ ।
নানাপুষ্পফলৈর্বৃক্ষৈরনুকীর্ণং সহস্রশঃ ॥ 11 ॥

sa śailaṃ sāgarānūpaṃ vīryavānavalokayan |
nānāpuṣpaphalairvṛkṣairanukīrṇaṃ sahasraśaḥ || 11 ||

Shloka 12

শীতমঙ্গলতোযাভিঃ পদ্মিনীভিস্সমন্ততঃ ।
বিশালৈরাশ্রমপদৈর্বেদিমদ্ভিস্সমাবৃতম্ ॥ 12 ॥

śītamaṅgalatoyābhiḥ padminībhissamantataḥ |
viśālairāśramapadairvedimadbhissamāvṛtam || 12 ||

Shloka 13

কদল্যাঢকিসম্বাধং নারিকেলোপশোভিতম্ ।
সালৈস্তালৈস্তমালৈশ্চ পুষ্পিতৈস্তরুভির্বৃতম্ ॥ 13 ॥

kadalyāḍhakisambādhaṃ nārikelopaśobhitam |
sālaistālaistamālaiśca puṣpitaistarubhirvṛtam || 13 ||

Shloka 14

নাগৈস্সুপর্ণৈর্গন্ধৈর্বৈঃ কিন্নরৈশ্চ সহস্রশঃ ।
অজৈর্বৈখানসৈর্মাষৈর্বালখিল্যৈর্মরীচিপৈঃ ॥ 14 ॥

nāgaissuparṇairgandhairvaiḥ kinnaraiśca sahasraśaḥ |
ajairvaikhānasairmāṣairvālakhilyairmarīcipaiḥ || 14 ||

Shloka 15

অত্যন্তনিযতাহারৈশ্শোভিতং পরমর্ষিভিঃ ।
জিতকামৈশ্চ সিদ্ধৈশ্চ চারণৈরুপশোভিতম্ ॥ 15 ॥

atyantaniyatāhāraiśśobhitaṃ paramarṣibhiḥ |
jitakāmaiśca siddhaiśca cāraṇairupaśobhitam || 15 ||

Shloka 16

দিব্যাভরণমাল্যাভির্দিব্যরূপাভিরাবৃতম্ ।
ক্রীডারতিবিধিজ্ঞাভিরপ্সরোভিস্সহস্রশঃ ॥ 16 ॥

divyābharaṇamālyābhirdivyarūpābhirāvṛtam |
krīḍāratividhijñābhirapsarobhissahasraśaḥ || 16 ||

Shloka 17

সেবিতং দেবপন্তীভিশ্শ্রীমতীভিশ্শ্রিযাঽঽবৃতম্ ।
দেবদানবসঙ্ঘৈশ্চ চরিতং ত্বমৃতাশিভিঃ ॥ 17 ॥

sevitaṃ devapantībhiśśrīmatībhiśśriyā''vṛtam |
devadānavasaṅghaiśca caritaṃ tvamṛtāśibhiḥ || 17 ||

Shloka 18

হংসক্রৌঞ্চপ্লবাকীর্ণং সারসৈস্সম্প্রণাদিতম্ ।
বৈঢূর্যপ্রস্তরং রম্যং স্নিগ্ধং সাগরতেজসা ॥ 18 ॥

haṃsakrauñcaplavākīrṇaṃ sārasaissampraṇāditam |
vaiḍhūryaprastaraṃ ramyaṃ snigdhaṃ sāgaratejasā || 18 ||

Shloka 19

পাণ্ডুরাণি বিশালানি দিব্যমাল্যযুতানি চ ।
তূর্যগীতাভিজুষ্টানি বিমানানি সমন্ততঃ ॥ 19 ॥

pāṇḍurāṇi viśālāni divyamālyayutāni ca |
tūryagītābhijuṣṭāni vimānāni samantataḥ || 19 ||

Shloka 20

তপসা জিতলোকানাং কামগান্যভিসম্পতন্ ।
গন্ধর্বাপ্সরসশ্চৈব দদর্শ ধনদানুজঃ ॥ 20 ॥

tapasā jitalokānāṃ kāmagānyabhisampatan |
gandharvāpsarasaścaiva dadarśa dhanadānujaḥ || 20 ||

Shloka 21

নির্যাসরসমূলানাং চন্দনানাং সহস্রশঃ ।
বনানি পশ্যন্সৌম্যানি ঘ্রাণতৃপ্তিকরাণি চ ॥ 21 ॥

niryāsarasamūlānāṃ candanānāṃ sahasraśaḥ |
vanāni paśyansaumyāni ghrāṇatṛptikarāṇi ca || 21 ||

Shloka 22

অগরূণাং চ মুখ্যানাং বনান্যুপবনানি চ ।
তক্কোলানাং চ জাত্যানাং ফলানাং চ সুগন্ধিনাম্ ॥ 22 ॥

agarūṇāṃ ca mukhyānāṃ vanānyupavanāni ca |
takkolānāṃ ca jātyānāṃ phalānāṃ ca sugandhinām || 22 ||

Shloka 23

পুষ্পাণি চ তমালস্য গুল্মানি মরিচস্য চ ।
মুক্তানাং চ সমূহানি শুষ্যমাণানি তীরতঃ ॥ 23 ॥

puṣpāṇi ca tamālasya gulmāni maricasya ca |
muktānāṃ ca samūhāni śuṣyamāṇāni tīrataḥ || 23 ||

Shloka 24

শঙ্খানাং প্রসরং চৈব প্রবালনিচযং তথা ।
কাঞ্চনানি চ শৈলানি রাজতানি চ সর্বশঃ ॥ 24 ॥

śaṅkhānāṃ prasaraṃ caiva pravālanicayaṃ tathā |
kāñcanāni ca śailāni rājatāni ca sarvaśaḥ || 24 ||

Shloka 25

প্রস্রবাণি মনোজ্ঞানি প্রসন্নানি হ্রদানি চ ।
ধনধান্যোপপন্নানি স্ত্রীরত্নৈশ্শোভিতানি চ ॥ 25 ॥

prasravāṇi manojñāni prasannāni hradāni ca |
dhanadhānyopapannāni strīratnaiśśobhitāni ca || 25 ||

Shloka 26

হস্ত্যশ্বরথগাঢানি নগরাণ্যবলোকযন্ ।
তং সমং সর্বতস্নিগ্ধং মৃদুসংস্পর্শমারুতম্ ।
অনূপং সিন্ধুরাজস্য দদর্শ ত্রিদিবোপমম্ ॥ 26 ॥

hastyaśvarathagāḍhāni nagarāṇyavalokayan |
taṃ samaṃ sarvatasnigdhaṃ mṛdusaṃsparśamārutam |
anūpaṃ sindhurājasya dadarśa tridivopamam || 26 ||

Shloka 27

তত্রাপশ্যত্স মেঘাভং ন্যগ্রোধমৃষিভির্বৃতম্ ॥ 27 ॥

tatrāpaśyatsa meghābhaṃ nyagrodhamṛṣibhirvṛtam || 27 ||

Shloka 28

সমন্তাদ্যস্য তাশ্শাখাশ্শতযোজনমাযতাঃ ।
যস্য হস্তিনমাদায মহাকাযং চ কচ্ছপম্ ॥ 28 ॥

samantādyasya tāśśākhāśśatayojanamāyatāḥ |
yasya hastinamādāya mahākāyaṃ ca kacchapam || 28 ||

Shloka 29

ভক্ষার্থং গরুডশ্শাখামাজগাম মহাবলঃ ।
তস্য তাং সহসা শাখাং ভারেণ পতগোত্তমঃ ॥ 29 ॥

bhakṣārthaṃ garuḍaśśākhāmājagāma mahābalaḥ |
tasya tāṃ sahasā śākhāṃ bhāreṇa patagottamaḥ || 29 ||

Shloka 30

সুপর্ণঃ পর্ণবহুলাং বভঞ্জ চ মহাবলঃ ।
তত্র বৈখানসা মাষা বালখিল্যা মরীচিপাঃ ॥ 30 ॥

suparṇaḥ parṇabahulāṃ babhañja ca mahābalaḥ |
tatra vaikhānasā māṣā vālakhilyā marīcipāḥ || 30 ||

Shloka 31

অজা বভূবুর্ধূম্রাশ্চ সঙ্গতাঃ পরমর্ষযঃ ।
তেষাং দযার্থং গরুডস্তাং শাখাং শতযোজনাম্ ॥ 31 ॥

ajā babhūvurdhūmrāśca saṅgatāḥ paramarṣayaḥ |
teṣāṃ dayārthaṃ garuḍastāṃ śākhāṃ śatayojanām || 31 ||

Shloka 32

জগামাদায বেগেন তৌ চোভৌ গজকচ্ছপৌ ।
একপাদেন ধর্মাত্মা ভক্ষযিত্বা তদামিষম্ ॥ 32 ॥

jagāmādāya vegena tau cobhau gajakacchapau |
ekapādena dharmātmā bhakṣayitvā tadāmiṣam || 32 ||

Shloka 33

নিষাদবিষযং হত্বা শাখযা পতগোত্তমঃ ।
প্রহর্ষমতুলং লেভে মোক্ষযিত্বা মহামুনীন্ ॥ 33 ॥

niṣādaviṣayaṃ hatvā śākhayā patagottamaḥ |
praharṣamatulaṃ lebhe mokṣayitvā mahāmunīn || 33 ||

Shloka 34

স তেনৈব প্রহর্ষেণ দ্বিগুণীকৃতবিক্রমঃ ।
অমৃতানযনার্থং বৈ চকার মতিমান্মতিম্ ॥ 34 ॥

sa tenaiva praharṣeṇa dviguṇīkṛtavikramaḥ |
amṛtānayanārthaṃ vai cakāra matimānmatim || 34 ||

Shloka 35

অযোজালানি নির্মথ্য ভিত্বা রত্নমযং গৃহম্ ।
মহেন্দ্রভবনাদ্গুপ্তমাজহারামৃতং ততঃ ॥ 35 ॥

ayojālāni nirmathya bhitvā ratnamayaṃ gṛham |
mahendrabhavanādguptamājahārāmṛtaṃ tataḥ || 35 ||

Shloka 36

তং মহর্ষিগণৈর্জুষ্টং সুপর্ণকৃতলক্ষণম্ ।
নাম্না সুভদ্রং ন্যগ্রোধং দদর্শ ধনদানুজঃ ॥ 36 ॥

taṃ maharṣigaṇairjuṣṭaṃ suparṇakṛtalakṣaṇam |
nāmnā subhadraṃ nyagrodhaṃ dadarśa dhanadānujaḥ || 36 ||

Shloka 37

তং তু গত্বা পরং পারং সমুদ্রস্য নদীপতেঃ ।
দদর্শাশ্রমমেকান্তে রম্যে পুণ্যে বনান্তরে ॥ 37 ॥

taṃ tu gatvā paraṃ pāraṃ samudrasya nadīpateḥ |
dadarśāśramamekānte ramye puṇye vanāntare || 37 ||

Shloka 38

তত্র কৃষ্ণাজিনধরং জটাবল্কলধারিণম্ ।
দদর্শ নিযতাহারং মারীচং নাম রাক্ষসাম্ ॥ 38 ॥

tatra kṛṣṇājinadharaṃ jaṭāvalkaladhāriṇam |
dadarśa niyatāhāraṃ mārīcaṃ nāma rākṣasām || 38 ||

Shloka 39

স রাবণস্সমাগম্য বিধিবত্তেন রক্ষসা ।
মারীচেনার্চিতো রাজা সর্বকামৈরমানুষৈঃ ॥ 39 ॥

sa rāvaṇassamāgamya vidhivattena rakṣasā |
mārīcenārcito rājā sarvakāmairamānuṣaiḥ || 39 ||

Shloka 40

তং স্বযং পূজযিত্বা তু ভোজনেনোদকেন চ ।
অর্থোপহিতযা বাচা মারীচো বাক্যমব্রবীত্ ॥ 40 ॥

taṃ svayaṃ pūjayitvā tu bhojanenodakena ca |
arthopahitayā vācā mārīco vākyamabravīt || 40 ||

Shloka 41

কচ্চিত্সুকুশলং রাজন্লঙ্কাযাং রাক্ষসেশ্বর ।
কেনার্থেন পুনস্ত্বং বৈ তূর্ণমেবমিহাগতঃ ॥ 41 ॥

kaccitsukuśalaṃ rājanlaṅkāyāṃ rākṣaseśvara |
kenārthena punastvaṃ vai tūrṇamevamihāgataḥ || 41 ||

Shloka 42

এবমুক্তো মহাতেজা মারীচেন স রাবণঃ ।
ততঃ পশ্চাদিদং বাক্যমব্রবীদ্বাক্যকোবিদঃ ॥ 42 ॥

evamukto mahātejā mārīcena sa rāvaṇaḥ |
tataḥ paścādidaṃ vākyamabravīdvākyakovidaḥ || 42 ||

ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে অরণ্যকাণ্ডে পঞ্চত্রিংশস্সর্গঃ ॥

Sanskrit — Devanagari (original)

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।

अथ पञ्चत्रिंशस्सर्गः ।

ततश्शूर्पणखावाक्यं तच्छ्रुत्वा रोमहर्षणम् ।

सचिवानभ्यनुज्ञाय कार्यं बुद्ध्वा जगाम ह ॥ 1 ॥

तत्कार्यमनुगम्याथ यथावदुपलभ्य च ।

दोषाणां च गुणानां च सम्प्रधार्य बलाबलम् ॥ 2 ॥

इति कर्तव्यमित्येव कृत्वा निश्चयमात्मनः ।

स्थिरबुद्धिस्ततो रम्यां यानशालां जगाम ह ॥ 3 ॥

यानशालां ततो गत्वा प्रच्छन्नो राक्षसाधिपः ।

सूतं सञ्चोदयामास रथस्संयोज्यतामिति ॥ 4 ॥

एवमुक्तः क्षेणेनैव सारथिर्लघुविक्रमः ।

रथं संयोजयामास तस्याभिमतमुत्तमम् ॥ 5 ॥

काञ्चनं रथमास्थाय कामगं रत्नभूषितम् ।

पिशाचवदनैर्युक्तं खरैः काञ्चनभूषणैः ॥ 6 ॥

मेघप्रतिमनादेन स तेन धनदानुजः ।

राक्षसाधिपतिश्श्रीमान्ययौ नदनदीपतिम् ॥ 7 ॥

स श्वेतवालव्यजनः श्वेतच्छत्रो दशाननः ।

स्निग्धवैदूर्यसङ्काश स्तप्तकाञ्चनकुण्डलः ॥ 8 ॥

विंशद्भुजो दशग्रीवो दर्शनीयपरिच्छदः ।

त्रिदशारिर्मुनीन्द्रघ्नो दशशीर्ष इवाद्रिराट् ॥ 9 ॥

कामगं रथमास्थाय शुशुभे राक्षसेश्वरः ।

विद्युन्मण्डलवान्मेघस्सबलाक इवाम्बरे ॥ 10 ॥

स शैलं सागरानूपं वीर्यवानवलोकयन् ।

नानापुष्पफलैर्वृक्षैरनुकीर्णं सहस्रशः ॥ 11 ॥

शीतमङ्गलतोयाभिः पद्मिनीभिस्समन्ततः ।

विशालैराश्रमपदैर्वेदिमद्भिस्समावृतम् ॥ 12 ॥

कदल्याढकिसम्बाधं नारिकेलोपशोभितम् ।

सालैस्तालैस्तमालैश्च पुष्पितैस्तरुभिर्वृतम् ॥ 13 ॥

नागैस्सुपर्णैर्गन्धैर्वैः किन्नरैश्च सहस्रशः ।

अजैर्वैखानसैर्माषैर्वालखिल्यैर्मरीचिपैः ॥ 14 ॥

अत्यन्तनियताहारैश्शोभितं परमर्षिभिः ।

जितकामैश्च सिद्धैश्च चारणैरुपशोभितम् ॥ 15 ॥

दिव्याभरणमाल्याभिर्दिव्यरूपाभिरावृतम् ।

क्रीडारतिविधिज्ञाभिरप्सरोभिस्सहस्रशः ॥ 16 ॥

सेवितं देवपन्तीभिश्श्रीमतीभिश्श्रियाऽऽवृतम् ।

देवदानवसङ्घैश्च चरितं त्वमृताशिभिः ॥ 17 ॥

हंसक्रौञ्चप्लवाकीर्णं सारसैस्सम्प्रणादितम् ।

वैढूर्यप्रस्तरं रम्यं स्निग्धं सागरतेजसा ॥ 18 ॥

पाण्डुराणि विशालानि दिव्यमाल्ययुतानि च ।

तूर्यगीताभिजुष्टानि विमानानि समन्ततः ॥ 19 ॥

तपसा जितलोकानां कामगान्यभिसम्पतन् ।

गन्धर्वाप्सरसश्चैव ददर्श धनदानुजः ॥ 20 ॥

निर्यासरसमूलानां चन्दनानां सहस्रशः ।

वनानि पश्यन्सौम्यानि घ्राणतृप्तिकराणि च ॥ 21 ॥

अगरूणां च मुख्यानां वनान्युपवनानि च ।

तक्कोलानां च जात्यानां फलानां च सुगन्धिनाम् ॥ 22 ॥

पुष्पाणि च तमालस्य गुल्मानि मरिचस्य च ।

मुक्तानां च समूहानि शुष्यमाणानि तीरतः ॥ 23 ॥

शङ्खानां प्रसरं चैव प्रवालनिचयं तथा ।

काञ्चनानि च शैलानि राजतानि च सर्वशः ॥ 24 ॥

प्रस्रवाणि मनोज्ञानि प्रसन्नानि ह्रदानि च ।

धनधान्योपपन्नानि स्त्रीरत्नैश्शोभितानि च ॥ 25 ॥

हस्त्यश्वरथगाढानि नगराण्यवलोकयन् ।

तं समं सर्वतस्निग्धं मृदुसंस्पर्शमारुतम् ।

अनूपं सिन्धुराजस्य ददर्श त्रिदिवोपमम् ॥ 26 ॥

तत्रापश्यत्स मेघाभं न्यग्रोधमृषिभिर्वृतम् ॥ 27 ॥

समन्ताद्यस्य ताश्शाखाश्शतयोजनमायताः ।

यस्य हस्तिनमादाय महाकायं च कच्छपम् ॥ 28 ॥

भक्षार्थं गरुडश्शाखामाजगाम महाबलः ।

तस्य तां सहसा शाखां भारेण पतगोत्तमः ॥ 29 ॥

सुपर्णः पर्णबहुलां बभञ्ज च महाबलः ।

तत्र वैखानसा माषा वालखिल्या मरीचिपाः ॥ 30 ॥

अजा बभूवुर्धूम्राश्च सङ्गताः परमर्षयः ।

तेषां दयार्थं गरुडस्तां शाखां शतयोजनाम् ॥ 31 ॥

जगामादाय वेगेन तौ चोभौ गजकच्छपौ ।

एकपादेन धर्मात्मा भक्षयित्वा तदामिषम् ॥ 32 ॥

निषादविषयं हत्वा शाखया पतगोत्तमः ।

प्रहर्षमतुलं लेभे मोक्षयित्वा महामुनीन् ॥ 33 ॥

स तेनैव प्रहर्षेण द्विगुणीकृतविक्रमः ।

अमृतानयनार्थं वै चकार मतिमान्मतिम् ॥ 34 ॥

अयोजालानि निर्मथ्य भित्वा रत्नमयं गृहम् ।

महेन्द्रभवनाद्गुप्तमाजहारामृतं ततः ॥ 35 ॥

तं महर्षिगणैर्जुष्टं सुपर्णकृतलक्षणम् ।

नाम्ना सुभद्रं न्यग्रोधं ददर्श धनदानुजः ॥ 36 ॥

तं तु गत्वा परं पारं समुद्रस्य नदीपतेः ।

ददर्शाश्रममेकान्ते रम्ये पुण्ये वनान्तरे ॥ 37 ॥

तत्र कृष्णाजिनधरं जटावल्कलधारिणम् ।

ददर्श नियताहारं मारीचं नाम राक्षसाम् ॥ 38 ॥

स रावणस्समागम्य विधिवत्तेन रक्षसा ।

मारीचेनार्चितो राजा सर्वकामैरमानुषैः ॥ 39 ॥

तं स्वयं पूजयित्वा तु भोजनेनोदकेन च ।

अर्थोपहितया वाचा मारीचो वाक्यमब्रवीत् ॥ 40 ॥

कच्चित्सुकुशलं राजन्लङ्कायां राक्षसेश्वर ।

केनार्थेन पुनस्त्वं वै तूर्णमेवमिहागतः ॥ 41 ॥

एवमुक्तो महातेजा मारीचेन स रावणः ।

ततः पश्चादिदं वाक्यमब्रवीद्वाक्यकोविदः ॥ 42 ॥

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे पञ्चत्रिंशस्सर्गः ॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Bengali script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

3.35 অরণ্যকাণ্ড - পঞ্চত্রিংশ সর্গঃ