Narayaniyam Dashakam 83 — Oriya Script

Meaning —

ରାମେଽଥ ଗୋକୁଲଗତେ ପ୍ରମଦାପ୍ରସକ୍ତେ
ହୂତାନୁପେତଯମୁନାଦମନେ ମଦାନ୍ଧେ ।
ସ୍ଵୈରଂ ସମାରମତି ସେଵକଵାଦମୂଢୋ
ଦୂତଂ ନ୍ଯଯୁଙ୍କ୍ତ ତଵ ପୌଣ୍ଡ୍ରକଵାସୁଦେଵଃ ॥1॥

rāme'tha gokulagate pramadāprasakte
hūtānupetayamunādamane madāndhe |
svairaṃ samāramati sevakavādamūḍho
dūtaṃ nyayuṅkta tava pauṇḍrakavāsudevaḥ ||1||

Verse 2

ନାରାଯଣୋଽହମଵତୀର୍ଣ ଇହାସ୍ମି ଭୂମୌ
ଧତ୍ସେ କିଲ ତ୍ଵମପି ମାମକଲକ୍ଷଣାନି ।
ଉତ୍ସୃଜ୍ଯ ତାନି ଶରଣଂ ଵ୍ରଜ ମାମିତି ତ୍ଵାଂ
ଦୂତୋ ଜଗାଦ ସକଲୈର୍ହସିତଃ ସଭାଯାମ୍ ॥2॥

nārāyaṇo'hamavatīrṇa ihāsmi bhūmau
dhatse kila tvamapi māmakalakṣaṇāni |
utsṛjya tāni śaraṇaṃ vraja māmiti tvāṃ
dūto jagāda sakalairhasitaḥ sabhāyām ||2||

Verse 3

ଦୂତେଽଥ ଯାତଵତି ଯାଦଵସୈନିକୈସ୍ତ୍ଵଂ
ଯାତୋ ଦଦର୍ଶିଥ ଵପୁଃ କିଲ ପୌଣ୍ଡ୍ରକୀଯମ୍ ।
ତାପେନ ଵକ୍ଷସି କୃତାଙ୍କମନଲ୍ପମୂଲ୍ଯ-
ଶ୍ରୀକୌସ୍ତୁଭଂ ମକରକୁଣ୍ଡଲପୀତଚେଲମ୍ ॥3॥

dūte'tha yātavati yādavasainikaistvaṃ
yāto dadarśitha vapuḥ kila pauṇḍrakīyam |
tāpena vakṣasi kṛtāṅkamanalpamūlya-
śrīkaustubhaṃ makarakuṇḍalapītacelam ||3||

Verse 4

କାଲାଯସଂ ନିଜସୁଦର୍ଶନମସ୍ଯତୋଽସ୍ଯ
କାଲାନଲୋତ୍କରକିରେଣ ସୁଦର୍ଶନେନ ।
ଶୀର୍ଷଂ ଚକର୍ତିଥ ମମର୍ଦିଥ ଚାସ୍ଯ ସେନାଂ
ତନ୍ମିତ୍ରକାଶିପଶିରୋଽପି ଚକର୍ଥ କାଶ୍ଯାମ୍ ॥4॥

kālāyasaṃ nijasudarśanamasyato'sya
kālānalotkarakireṇa sudarśanena |
śīrṣaṃ cakartitha mamarditha cāsya senāṃ
tanmitrakāśipaśiro'pi cakartha kāśyām ||4||

Verse 5

ଜାଲ୍ଯେନ ବାଲକଗିରାଽପି କିଲାହମେଵ
ଶ୍ରୀଵାସୁଦେଵ ଇତି ରୂଢମତିଶ୍ଚିରଂ ସଃ ।
ସାଯୁଜ୍ଯମେଵ ଭଵଦୈକ୍ଯଧିଯା ଗତୋଽଭୂତ୍
କୋ ନାମ କସ୍ଯ ସୁକୃତଂ କଥମିତ୍ଯଵେଯାତ୍ ॥5॥

jālyena bālakagirā'pi kilāhameva
śrīvāsudeva iti rūḍhamatiściraṃ saḥ |
sāyujyameva bhavadaikyadhiyā gato'bhūt
ko nāma kasya sukṛtaṃ kathamityaveyāt ||5||

Verse 6

କାଶୀଶ୍ଵରସ୍ଯ ତନଯୋଽଥ ସୁଦକ୍ଷିଣାଖ୍ଯଃ
ଶର୍ଵଂ ପ୍ରପୂଜ୍ଯ ଭଵତେ ଵିହିତାଭିଚାରଃ ।
କୃତ୍ଯାନଲଂ କମପି ବାଣ୍ରରଣାତିଭୀତୈ-
ର୍ଭୂତୈଃ କଥଞ୍ଚନ ଵୃତୈଃ ସମମଭ୍ଯମୁଞ୍ଚତ୍ ॥6॥

kāśīśvarasya tanayo'tha sudakṣiṇākhyaḥ
śarvaṃ prapūjya bhavate vihitābhicāraḥ |
kṛtyānalaṃ kamapi bāṇraraṇātibhītai-
rbhūtaiḥ kathañcana vṛtaiḥ samamabhyamuñcat ||6||

Verse 7

ତାଲପ୍ରମାଣଚରଣାମଖିଲଂ ଦହନ୍ତୀଂ
କୃତ୍ଯାଂ ଵିଲୋକ୍ଯ ଚକିତୈଃ କଥିତୋଽପି ପୌରୈଃ ।
ଦ୍ଯୂତୋତ୍ସଵେ କିମପି ନୋ ଚଲିତୋ ଵିଭୋ ତ୍ଵଂ
ପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥମାଶୁ ଵିସସର୍ଜିଥ କାଲଚକ୍ରମ୍ ॥7॥

tālapramāṇacaraṇāmakhilaṃ dahantīṃ
kṛtyāṃ vilokya cakitaiḥ kathito'pi pauraiḥ |
dyūtotsave kimapi no calito vibho tvaṃ
pārśvasthamāśu visasarjitha kālacakram ||7||

Verse 8

ଅଭ୍ଯାପତତ୍ଯମିତଧାମ୍ନି ଭଵନ୍ମହାସ୍ତ୍ରେ
ହା ହେତି ଵିଦ୍ରୁତଵତୀ ଖଲୁ ଘୋରକୃତ୍ଯା।
ରୋଷାତ୍ ସୁଦକ୍ଷିଣମଦକ୍ଷିଣଚେଷ୍ଟିତଂ ତଂ
ପୁପ୍ଲୋଷ ଚକ୍ରମପି କାଶିପୁରୀମଧାକ୍ଷୀତ୍ ॥8॥

abhyāpatatyamitadhāmni bhavanmahāstre
hā heti vidrutavatī khalu ghorakṛtyā|
roṣāt sudakṣiṇamadakṣiṇaceṣṭitaṃ taṃ
puploṣa cakramapi kāśipurīmadhākṣīt ||8||

Verse 9

ସ ଖଲୁ ଵିଵିଦୋ ରକ୍ଷୋଘାତେ କୃତୋପକୃତିଃ ପୁରା
ତଵ ତୁ କଲଯା ମୃତ୍ଯୁଂ ପ୍ରାପ୍ତୁଂ ତଦା ଖଲତାଂ ଗତଃ ।
ନରକସଚିଵୋ ଦେଶକ୍ଲେଶଂ ସୃଜନ୍ ନଗରାନ୍ତିକେ
ଝଟିତି ହଲିନା ଯୁଧ୍ଯନ୍ନଦ୍ଧା ପପାତ ତଲାହତଃ ॥9॥

sa khalu vivido rakṣoghāte kṛtopakṛtiḥ purā
tava tu kalayā mṛtyuṃ prāptuṃ tadā khalatāṃ gataḥ |
narakasacivo deśakleśaṃ sṛjan nagarāntike
jhaṭiti halinā yudhyannaddhā papāta talāhataḥ ||9||

Verse 10

ସାମ୍ବଂ କୌରଵ୍ଯପୁତ୍ରୀହରଣନିଯମିତଂ ସାନ୍ତ୍ଵନାର୍ଥୀ କୁରୂଣାଂ
ଯାତସ୍ତଦ୍ଵାକ୍ଯରୋଷୋଦ୍ଧୃତକରିନଗରୋ ମୋଚଯାମାସ ରାମଃ ।
ତେ ଘାତ୍ଯାଃ ପାଣ୍ଡଵେଯୈରିତି ଯଦୁପୃତନାଂ ନାମୁଚସ୍ତ୍ଵଂ ତଦାନୀଂ
ତଂ ତ୍ଵାଂ ଦୁର୍ବୋଧଲୀଲଂ ପଵନପୁରପତେ ତାପଶାନ୍ତ୍ଯୈ ନିଷେଵେ ॥10॥

sāmbaṃ kauravyaputrīharaṇaniyamitaṃ sāntvanārthī kurūṇāṃ
yātastadvākyaroṣoddhṛtakarinagaro mocayāmāsa rāmaḥ |
te ghātyāḥ pāṇḍaveyairiti yadupṛtanāṃ nāmucastvaṃ tadānīṃ
taṃ tvāṃ durbodhalīlaṃ pavanapurapate tāpaśāntyai niṣeve ||10||

Sanskrit — Devanagari (original)

रामेऽथ गोकुलगते प्रमदाप्रसक्ते

हूतानुपेतयमुनादमने मदान्धे ।

स्वैरं समारमति सेवकवादमूढो

दूतं न्ययुङ्क्त तव पौण्ड्रकवासुदेवः ॥1॥

नारायणोऽहमवतीर्ण इहास्मि भूमौ

धत्से किल त्वमपि मामकलक्षणानि ।

उत्सृज्य तानि शरणं व्रज मामिति त्वां

दूतो जगाद सकलैर्हसितः सभायाम् ॥2॥

दूतेऽथ यातवति यादवसैनिकैस्त्वं

यातो ददर्शिथ वपुः किल पौण्ड्रकीयम् ।

तापेन वक्षसि कृताङ्कमनल्पमूल्य-

श्रीकौस्तुभं मकरकुण्डलपीतचेलम् ॥3॥

कालायसं निजसुदर्शनमस्यतोऽस्य

कालानलोत्करकिरेण सुदर्शनेन ।

शीर्षं चकर्तिथ ममर्दिथ चास्य सेनां

तन्मित्रकाशिपशिरोऽपि चकर्थ काश्याम् ॥4॥

जाल्येन बालकगिराऽपि किलाहमेव

श्रीवासुदेव इति रूढमतिश्चिरं सः ।

सायुज्यमेव भवदैक्यधिया गतोऽभूत्

को नाम कस्य सुकृतं कथमित्यवेयात् ॥5॥

काशीश्वरस्य तनयोऽथ सुदक्षिणाख्यः

शर्वं प्रपूज्य भवते विहिताभिचारः ।

कृत्यानलं कमपि बाण्ररणातिभीतै-

र्भूतैः कथञ्चन वृतैः सममभ्यमुञ्चत् ॥6॥

तालप्रमाणचरणामखिलं दहन्तीं

कृत्यां विलोक्य चकितैः कथितोऽपि पौरैः ।

द्यूतोत्सवे किमपि नो चलितो विभो त्वं

पार्श्वस्थमाशु विससर्जिथ कालचक्रम् ॥7॥

अभ्यापतत्यमितधाम्नि भवन्महास्त्रे

हा हेति विद्रुतवती खलु घोरकृत्या।

रोषात् सुदक्षिणमदक्षिणचेष्टितं तं

पुप्लोष चक्रमपि काशिपुरीमधाक्षीत् ॥8॥

स खलु विविदो रक्षोघाते कृतोपकृतिः पुरा

तव तु कलया मृत्युं प्राप्तुं तदा खलतां गतः ।

नरकसचिवो देशक्लेशं सृजन् नगरान्तिके

झटिति हलिना युध्यन्नद्धा पपात तलाहतः ॥9॥

साम्बं कौरव्यपुत्रीहरणनियमितं सान्त्वनार्थी कुरूणां

यातस्तद्वाक्यरोषोद्धृतकरिनगरो मोचयामास रामः ।

ते घात्याः पाण्डवेयैरिति यदुपृतनां नामुचस्त्वं तदानीं

तं त्वां दुर्बोधलीलं पवनपुरपते तापशान्त्यै निषेवे ॥10॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Oriya script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

ନାରାଯଣୀଯଂ ଦଶକ 83 - ପୌଣ୍ଡ୍ରକଵଧଂ - ଦ୍ନିନିଦଵଧମ୍