ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ යුද්ධකාණ්ඩම් .
අථ චතුඃපඤ්චාශස්සර්ගඃ .
ස්වබලස්ය ච ඝාතේන අඞ්ගදස්ය බලේන ච .
රාෂසඃ ක්රෝධමාවිෂ්ටෝ වජ්රදංෂ්ට්රෝ මහාබලඃ .. 1 ..
විෂ්පාර්යචධනුර්ඝෝරංශක්රාශනිසමස්වනම් .
වානරාණාමනීකානිප්රාකිරච්ඡරවෘෂ්ටිභිඃ .. 2 ..
රාක්ෂසාශ්චාපිමුඛ්යාස්තේරථේෂුසමවස්ථිතාඃ .
නානාප්රහරණාශ්ශූරාඃප්රායුධ්යන්තස්තදාරණේ .. 3 ..
වානරාණාඤ්චශූරායේතේසර්වේප්ලවගර්ෂභාඃ .
ආයුධ්යන්තශිලාහස්තාස්සමවේතාස්සමන්තතඃ .. 4 ..
තත්රායුධසහස්රාණිතස්මින්නායෝධනේභෘශම් .
රාක්ෂසාඃකපිමුඛ්යේෂුපාතයාඤ්චක්රිරේතදා .. 5 ..
වානරාශ්චාපිරක්ෂස්සුගිරවෘක්ෂාන්මහාශිලාඃ .
ප්රවීරාඃපාතයාමාසුර්මත්තමාතඞ්ගසන්නිභාඃ .. 6 ..
ශූරාණාංයුද්යමානානාංසමරේෂ්න්විවර්තිනාම් .
තද්රාක්ෂසගණානාඤ්චසුයුද්ධංසමවර්තත .. 7 ..
ප්රභින්නශිරසඃකේචිඡචින්නෛඃපාදෛශ්චබාහුභිඃ .
ශස්ස්රෛරර්දිතදේහාභ්යරුධිරේණසමුක්ෂිතාඃ .. 8 ..
හරයෝ රාක්ෂසාශ්චෛන ශේරතේ ගාං සමාශ්රිතාඃ .
කඞ්කගෘධ්රාබලාඪ්යශ්ච ගෝමායුකුලසඞ්කුලාඃ .. 9 ..
කබන්ධානිසමුත්පේතුර්භීමාණාම්භීෂණානිවෛ .
භුජපාණිශිරශ්ඡින්නකායාශ්චභූතලේ .. 10 ..
වානරාරාක්ෂසාශ්චාපිනිපේතුස්තත්රවෛරණේ .
තතෝවානරසෛන්යේනහන්යමානන්නිශාචරම් .. 11 ..
ප්රාභජ්යතබලංසර්වංවජ්රදංෂ්ට්රස්යපශ්යතඃ .
රාක්ෂසාන්භයවිත්රස්තාන්හන්යමානාන් ප්ලවඞ්ගමෛඃ .. 12 ..
දෘෂ්ටවාසරෝෂතාම්රාක්ෂෝවජ්රදංෂ්ට්රඃප්රතාපවාන් .
ප්රවිවේශධනුෂ්පාණිස්ත්රාසයන්හරිවාහිනීම් .. 13 ..
ශරෛර්විදාරයාමාසකඞ්කපත්රෛරජිහ්මගෛඃ .
බිභේදවානරාංස්තත්රසප්තාෂ්ටෞනවපඤ්චච .. 14 ..
විව්යාධපරමක්රුද්ධෝවජ්රදංෂ්ට්රඃප්රතාපවාන් .
ත්රස්තාඃසර්වේහරිගණාඃශරෛඃසඞ්කෘත්තකන්දරාඃ .. 15 ..
අඞ්ගදංසම්ප්රධාවන්තිප්රජාපතිමිවප්රජාඃ .
තතෝහරිගණාන් භග්නාන් දෘෂ්ටවාවාලිසුතස්තදා .. 16 ..
ක්රෝධේනවජ්රදංෂ්ට්රන්තමුදීක්ෂන්තමුදෛක්ෂත .
වජ්රදංෂ්ට්රෝ(අ)ඞ්ගදශ්චෝභෞසඞ්ගතෞහරිරාක්ෂසෞ .. 17 ..
චේරතුඃපරමක්රුද්ධෞහරිමත්තගජාවිව .
තතශ්ශතසහස්රේණහරිපුත්රම්මහාබලඃ .. 18 ..
ජඝානමර්මදේශේෂුමාතඞ්ගමිවතෝමරෛඃ .
රුධිරෝක්ෂිතසර්වාඞ්ගෝවාලිසූනුර්මහාබලඃ .. 19 ..
චික්ෂේපවජ්රදංෂ්ට්රායවෘක්ෂම්භීමපරාක්රමඃ .
දෘෂ්ටාපතන්තන්තංවෘක්ෂමසම්භ්රාන්තශ්චරාක්ෂසඃ .. 20 ..
චිච්ඡේදබහුධාසෝ(අ)පිමථිතඃප්රාදතද්භුවි .
තන්දෘෂ්ටවාවජ්රදංෂ්ට්රස්යවික්රමම්ප්ලවගර්ෂභ .. 21 ..
ප්රගෘහ්යවිපුලංශෛලඤ්චික්ෂේපචනනාදච .
සමාපතන්තන්දෘෂ්ටවාසරථාදාප්ලුත්යවීර්යවාන් .. 22 ..
ගදාපාණිරසම්භ්රාන්තඃපෘථිව්යාංසමතිෂ්ඨත .
සාඞ්ගදේනගදාක්ෂිප්තාගත්වාතුරණමූර්ධනි .. 23 ..
සචක්රකූබරංසාශ්වම්ප්රමමාථරථන්තදා .
තතෝ(අ)න්යච්ඡිඛරඞ්ගෘහ්යවිපුලන්ද්රුමභූෂිතම් .. 24 ..
වජ්රදංෂ්ට්රස්යශිරසිපාතයාමාසසා(අ)ඞ්ගදඃ .
අභවච්ඡෝණිතෝද්ගාරීවජ්රදංෂ්ට්රස්සමූර්ඡිතඃ .. 25 ..
මුහූර්තමභවන්මූඪෝගදාමාලිඞ් ග්යනිශ්ශ්වසන් .
සංලබ්දසඤ්ජ්ඤෝගදයාවාලිපුත්රමවස්ථිතම් .. 26 ..
ජඝානපරමක්රුද්ධෝවක්ෂෝදේශේනිශාචරඃ .
ගදාන්ත්යක්ත්වාතතස්තත්රමුෂ්ටියුද්ධමවර්තත .. 27 ..
අන්යෝන්යඤ්ජඝ්නතුස්තත්රතාවුභෞහරිරාක්ෂසෞ .
රුධිරෝද්ගාරිණෞතෞතුප්රහාරෛර්ජනිතශ්රමෞ .. 28 ..
බභූවතුස්සුවික්රාන්තාවඞ්ගාරකබුධාවිව .
තතඃපරමතේජස්වීඅඞ්ගදඃප්ලවගර්ෂභඃ .. 29 ..
උත්පාට්යවෘක්ෂංස්ථිතවාන් බහුපුෂ්පඵලාඤ්චිතම් .
ජග්රාහචාර්ෂභඤ්චර්මඛඩගඤ්චවිපුලංශුභම් .. 30 ..
කිඞ්කිණාජාලසඤ්ඡන්නඤ්චර්මණාචපරිෂ්කෘතම් .
චිත්රාංශ්චරුචිරාන්මාර්ගාංශ්චේරතුඃකපිරාක්ෂසෞ .. 31 ..
ජඝ්නතුශ්චතදාන්යෝන්යන්නිර්දයඤ්ජයකාඞ් ක්ෂිණෞ .
ව්රණෛස්සාස්ත්රෛරශෝභේතාම්පුෂ්පිතාවිවකිංශුකෞ .. 32 ..
යුධ්යමානෞ පරිශ්රානෞ ජානුභ්යාමවනීං ගතෞ .
නිමේෂාන්තරමාත්රේණ අඞ්ගදහ් කපිකුඤ්ජරඃ .. 33 ..
උදතිෂ්ඨත දීප්තාක්ෂෝ දණ්ඩාහත ඉවෝරගඃ .
නිර්මලේන සුධෞතේන ඛඩ්ගේනාස්ය මහච්ඡිරඃ .. 34 ..
ජඝානවජ්රදංෂ්ට්රස්යවාලිසූමර්මහාබලඃ .
රුධිරෝක්ෂිතගාත්රස්යබභූවපතිතන්ද්විධා .. 35 ..
සරෝෂපරිවෘත්තාක්ෂංශුභඞ්ඛඩගහතංශිරඃ .
වජ්රදංෂ්ට්රංහතන්දෘෂ්ටවාරාක්ෂසාභයමෝහිතාඃ .. 36 ..
ත්රස්තාහ්යභ්යද්රවන් ලඞ්කාංවධ්යමානාඃප්ලවඞ්ගමෛඃ .
විෂණ්ණවදනාඃ දීනාහ්රියාකිඤ්චිදවාඞ්මුඛාඃ .. 37 ..
නිහත්යතංවජ්රධරප්රතාපඃසවාලිසූනුඃකපිසෛන්යමධ්යේ .
ජගාමහර්ෂම්මහිතෝමහාබලඃසහස්රනේත්රස්ත්රිදශෛරිවාවෘතඃ .. 38 ..
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ යුද්ධකාණ්ඩේ චතුඃපඤ්චාශස්සර්ගඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha catuḥpañcāśassargaḥ |
svabalasya ca ghātena aṅgadasya balena ca |
rāṣasaḥ krodhamāviṣṭo vajradaṃṣṭro mahābalaḥ || 1 ||
viṣpāryacadhanurghoraṃśakrāśanisamasvanam |
vānarāṇāmanīkāniprākiraccharavṛṣṭibhiḥ || 2 ||
rākṣasāścāpimukhyāsteratheṣusamavasthitāḥ |
nānāpraharaṇāśśūrāḥprāyudhyantastadāraṇe || 3 ||
vānarāṇāñcaśūrāyetesarveplavagarṣabhāḥ |
āyudhyantaśilāhastāssamavetāssamantataḥ || 4 ||
tatrāyudhasahasrāṇitasminnāyodhanebhṛśam |
rākṣasāḥkapimukhyeṣupātayāñcakriretadā || 5 ||
vānarāścāpirakṣassugiravṛkṣānmahāśilāḥ |
pravīrāḥpātayāmāsurmattamātaṅgasannibhāḥ || 6 ||
śūrāṇāṃyudyamānānāṃsamareṣnvivartinām |
tadrākṣasagaṇānāñcasuyuddhaṃsamavartata || 7 ||
prabhinnaśirasaḥkecichacinnaiḥpādaiścabāhubhiḥ |
śassrairarditadehābhyarudhireṇasamukṣitāḥ || 8 ||
harayo rākṣasāścaina śerate gāṃ samāśritāḥ |
kaṅkagṛdhrābalāḍhyaśca gomāyukulasaṅkulāḥ || 9 ||
kabandhānisamutpeturbhīmāṇāmbhīṣaṇānivai |
bhujapāṇiśiraśchinnakāyāścabhūtale || 10 ||
vānarārākṣasāścāpinipetustatravairaṇe |
tatovānarasainyenahanyamānanniśācaram || 11 ||
prābhajyatabalaṃsarvaṃvajradaṃṣṭrasyapaśyataḥ |
rākṣasānbhayavitrastānhanyamānān plavaṅgamaiḥ || 12 ||
dṛṣṭavāsaroṣatāmrākṣovajradaṃṣṭraḥpratāpavān |
praviveśadhanuṣpāṇistrāsayanharivāhinīm || 13 ||
śarairvidārayāmāsakaṅkapatrairajihmagaiḥ |
bibhedavānarāṃstatrasaptāṣṭaunavapañcaca || 14 ||
vivyādhaparamakruddhovajradaṃṣṭraḥpratāpavān |
trastāḥsarveharigaṇāḥśaraiḥsaṅkṛttakandarāḥ || 15 ||
aṅgadaṃsampradhāvantiprajāpatimivaprajāḥ |
tatoharigaṇān bhagnān dṛṣṭavāvālisutastadā || 16 ||
krodhenavajradaṃṣṭrantamudīkṣantamudaikṣata |
vajradaṃṣṭro'ṅgadaścobhausaṅgatauharirākṣasau || 17 ||
ceratuḥparamakruddhauharimattagajāviva |
tataśśatasahasreṇahariputrammahābalaḥ || 18 ||
jaghānamarmadeśeṣumātaṅgamivatomaraiḥ |
rudhirokṣitasarvāṅgovālisūnurmahābalaḥ || 19 ||
cikṣepavajradaṃṣṭrāyavṛkṣambhīmaparākramaḥ |
dṛṣṭāpatantantaṃvṛkṣamasambhrāntaścarākṣasaḥ || 20 ||
cicchedabahudhāso'pimathitaḥprādatadbhuvi |
tandṛṣṭavāvajradaṃṣṭrasyavikramamplavagarṣabha || 21 ||
pragṛhyavipulaṃśailañcikṣepacananādaca |
samāpatantandṛṣṭavāsarathādāplutyavīryavān || 22 ||
gadāpāṇirasambhrāntaḥpṛthivyāṃsamatiṣṭhata |
sāṅgadenagadākṣiptāgatvāturaṇamūrdhani || 23 ||
sacakrakūbaraṃsāśvampramamātharathantadā |
tato'nyacchikharaṅgṛhyavipulandrumabhūṣitam || 24 ||
vajradaṃṣṭrasyaśirasipātayāmāsasā'ṅgadaḥ |
abhavacchoṇitodgārīvajradaṃṣṭrassamūrchitaḥ || 25 ||
muhūrtamabhavanmūḍhogadāmāliṅ gyaniśśvasan |
saṃlabdasañjñogadayāvāliputramavasthitam || 26 ||
jaghānaparamakruddhovakṣodeśeniśācaraḥ |
gadāntyaktvātatastatramuṣṭiyuddhamavartata || 27 ||
anyonyañjaghnatustatratāvubhauharirākṣasau |
rudhirodgāriṇautautuprahārairjanitaśramau || 28 ||
babhūvatussuvikrāntāvaṅgārakabudhāviva |
tataḥparamatejasvīaṅgadaḥplavagarṣabhaḥ || 29 ||
utpāṭyavṛkṣaṃsthitavān bahupuṣpaphalāñcitam |
jagrāhacārṣabhañcarmakhaḍagañcavipulaṃśubham || 30 ||
kiṅkiṇājālasañchannañcarmaṇācapariṣkṛtam |
citrāṃścarucirānmārgāṃśceratuḥkapirākṣasau || 31 ||
jaghnatuścatadānyonyannirdayañjayakāṅ kṣiṇau |
vraṇaissāstrairaśobhetāmpuṣpitāvivakiṃśukau || 32 ||
yudhyamānau pariśrānau jānubhyāmavanīṃ gatau |
nimeṣāntaramātreṇa aṅgadah kapikuñjaraḥ || 33 ||
udatiṣṭhata dīptākṣo daṇḍāhata ivoragaḥ |
nirmalena sudhautena khaḍgenāsya mahacchiraḥ || 34 ||
jaghānavajradaṃṣṭrasyavālisūmarmahābalaḥ |
rudhirokṣitagātrasyababhūvapatitandvidhā || 35 ||
saroṣaparivṛttākṣaṃśubhaṅkhaḍagahataṃśiraḥ |
vajradaṃṣṭraṃhatandṛṣṭavārākṣasābhayamohitāḥ || 36 ||
trastāhyabhyadravan laṅkāṃvadhyamānāḥplavaṅgamaiḥ |
viṣaṇṇavadanāḥ dīnāhriyākiñcidavāṅmukhāḥ || 37 ||
nihatyataṃvajradharapratāpaḥsavālisūnuḥkapisainyamadhye |
jagāmaharṣammahitomahābalaḥsahasranetrastridaśairivāvṛtaḥ || 38 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe catuḥpañcāśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ चतुःपञ्चाशस्सर्गः ।
स्वबलस्य च घातेन अङ्गदस्य बलेन च ।
राषसः क्रोधमाविष्टो वज्रदंष्ट्रो महाबलः ॥ 1 ॥
विष्पार्यचधनुर्घोरंशक्राशनिसमस्वनम् ।
वानराणामनीकानिप्राकिरच्छरवृष्टिभिः ॥ 2 ॥
राक्षसाश्चापिमुख्यास्तेरथेषुसमवस्थिताः ।
नानाप्रहरणाश्शूराःप्रायुध्यन्तस्तदारणे ॥ 3 ॥
वानराणाञ्चशूरायेतेसर्वेप्लवगर्षभाः ।
आयुध्यन्तशिलाहस्तास्समवेतास्समन्ततः ॥ 4 ॥
तत्रायुधसहस्राणितस्मिन्नायोधनेभृशम् ।
राक्षसाःकपिमुख्येषुपातयाञ्चक्रिरेतदा ॥ 5 ॥
वानराश्चापिरक्षस्सुगिरवृक्षान्महाशिलाः ।
प्रवीराःपातयामासुर्मत्तमातङ्गसन्निभाः ॥ 6 ॥
शूराणांयुद्यमानानांसमरेष्न्विवर्तिनाम् ।
तद्राक्षसगणानाञ्चसुयुद्धंसमवर्तत ॥ 7 ॥
प्रभिन्नशिरसःकेचिछचिन्नैःपादैश्चबाहुभिः ।
शस्स्रैरर्दितदेहाभ्यरुधिरेणसमुक्षिताः ॥ 8 ॥
हरयो राक्षसाश्चैन शेरते गां समाश्रिताः ।
कङ्कगृध्राबलाढ्यश्च गोमायुकुलसङ्कुलाः ॥ 9 ॥
कबन्धानिसमुत्पेतुर्भीमाणाम्भीषणानिवै ।
भुजपाणिशिरश्छिन्नकायाश्चभूतले ॥ 10 ॥
वानराराक्षसाश्चापिनिपेतुस्तत्रवैरणे ।
ततोवानरसैन्येनहन्यमानन्निशाचरम् ॥ 11 ॥
प्राभज्यतबलंसर्वंवज्रदंष्ट्रस्यपश्यतः ।
राक्षसान्भयवित्रस्तान्हन्यमानान् प्लवङ्गमैः ॥ 12 ॥
दृष्टवासरोषताम्राक्षोवज्रदंष्ट्रःप्रतापवान् ।
प्रविवेशधनुष्पाणिस्त्रासयन्हरिवाहिनीम् ॥ 13 ॥
शरैर्विदारयामासकङ्कपत्रैरजिह्मगैः ।
बिभेदवानरांस्तत्रसप्ताष्टौनवपञ्चच ॥ 14 ॥
विव्याधपरमक्रुद्धोवज्रदंष्ट्रःप्रतापवान् ।
त्रस्ताःसर्वेहरिगणाःशरैःसङ्कृत्तकन्दराः ॥ 15 ॥
अङ्गदंसम्प्रधावन्तिप्रजापतिमिवप्रजाः ।
ततोहरिगणान् भग्नान् दृष्टवावालिसुतस्तदा ॥ 16 ॥
क्रोधेनवज्रदंष्ट्रन्तमुदीक्षन्तमुदैक्षत ।
वज्रदंष्ट्रोऽङ्गदश्चोभौसङ्गतौहरिराक्षसौ ॥ 17 ॥
चेरतुःपरमक्रुद्धौहरिमत्तगजाविव ।
ततश्शतसहस्रेणहरिपुत्रम्महाबलः ॥ 18 ॥
जघानमर्मदेशेषुमातङ्गमिवतोमरैः ।
रुधिरोक्षितसर्वाङ्गोवालिसूनुर्महाबलः ॥ 19 ॥
चिक्षेपवज्रदंष्ट्रायवृक्षम्भीमपराक्रमः ।
दृष्टापतन्तन्तंवृक्षमसम्भ्रान्तश्चराक्षसः ॥ 20 ॥
चिच्छेदबहुधासोऽपिमथितःप्रादतद्भुवि ।
तन्दृष्टवावज्रदंष्ट्रस्यविक्रमम्प्लवगर्षभ ॥ 21 ॥
प्रगृह्यविपुलंशैलञ्चिक्षेपचननादच ।
समापतन्तन्दृष्टवासरथादाप्लुत्यवीर्यवान् ॥ 22 ॥
गदापाणिरसम्भ्रान्तःपृथिव्यांसमतिष्ठत ।
साङ्गदेनगदाक्षिप्तागत्वातुरणमूर्धनि ॥ 23 ॥
सचक्रकूबरंसाश्वम्प्रममाथरथन्तदा ।
ततोऽन्यच्छिखरङ्गृह्यविपुलन्द्रुमभूषितम् ॥ 24 ॥
वज्रदंष्ट्रस्यशिरसिपातयामाससाऽङ्गदः ।
अभवच्छोणितोद्गारीवज्रदंष्ट्रस्समूर्छितः ॥ 25 ॥
मुहूर्तमभवन्मूढोगदामालिङ् ग्यनिश्श्वसन् ।
संलब्दसञ्ज्ञोगदयावालिपुत्रमवस्थितम् ॥ 26 ॥
जघानपरमक्रुद्धोवक्षोदेशेनिशाचरः ।
गदान्त्यक्त्वाततस्तत्रमुष्टियुद्धमवर्तत ॥ 27 ॥
अन्योन्यञ्जघ्नतुस्तत्रतावुभौहरिराक्षसौ ।
रुधिरोद्गारिणौतौतुप्रहारैर्जनितश्रमौ ॥ 28 ॥
बभूवतुस्सुविक्रान्तावङ्गारकबुधाविव ।
ततःपरमतेजस्वीअङ्गदःप्लवगर्षभः ॥ 29 ॥
उत्पाट्यवृक्षंस्थितवान् बहुपुष्पफलाञ्चितम् ।
जग्राहचार्षभञ्चर्मखडगञ्चविपुलंशुभम् ॥ 30 ॥
किङ्किणाजालसञ्छन्नञ्चर्मणाचपरिष्कृतम् ।
चित्रांश्चरुचिरान्मार्गांश्चेरतुःकपिराक्षसौ ॥ 31 ॥
जघ्नतुश्चतदान्योन्यन्निर्दयञ्जयकाङ् क्षिणौ ।
व्रणैस्सास्त्रैरशोभेताम्पुष्पिताविवकिंशुकौ ॥ 32 ॥
युध्यमानौ परिश्रानौ जानुभ्यामवनीं गतौ ।
निमेषान्तरमात्रेण अङ्गदह् कपिकुञ्जरः ॥ 33 ॥
उदतिष्ठत दीप्ताक्षो दण्डाहत इवोरगः ।
निर्मलेन सुधौतेन खड्गेनास्य महच्छिरः ॥ 34 ॥
जघानवज्रदंष्ट्रस्यवालिसूमर्महाबलः ।
रुधिरोक्षितगात्रस्यबभूवपतितन्द्विधा ॥ 35 ॥
सरोषपरिवृत्ताक्षंशुभङ्खडगहतंशिरः ।
वज्रदंष्ट्रंहतन्दृष्टवाराक्षसाभयमोहिताः ॥ 36 ॥
त्रस्ताह्यभ्यद्रवन् लङ्कांवध्यमानाःप्लवङ्गमैः ।
विषण्णवदनाः दीनाह्रियाकिञ्चिदवाङ्मुखाः ॥ 37 ॥
निहत्यतंवज्रधरप्रतापःसवालिसूनुःकपिसैन्यमध्ये ।
जगामहर्षम्महितोमहाबलःसहस्रनेत्रस्त्रिदशैरिवावृतः ॥ 38 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे चतुःपञ्चाशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha catuḥpañcāśassargaḥ |
svabalasya ca ghātena aṅgadasya balena ca |
rāṣasaḥ krodhamāviṣṭo vajradaṃṣṭro mahābalaḥ || 1 ||
viṣpāryacadhanurghoraṃśakrāśanisamasvanam |
vānarāṇāmanīkāniprākiraccharavṛṣṭibhiḥ || 2 ||
rākṣasāścāpimukhyāsteratheṣusamavasthitāḥ |
nānāpraharaṇāśśūrāḥprāyudhyantastadāraṇe || 3 ||
vānarāṇāñcaśūrāyetesarveplavagarṣabhāḥ |
āyudhyantaśilāhastāssamavetāssamantataḥ || 4 ||
tatrāyudhasahasrāṇitasminnāyodhanebhṛśam |
rākṣasāḥkapimukhyeṣupātayāñcakriretadā || 5 ||
vānarāścāpirakṣassugiravṛkṣānmahāśilāḥ |
pravīrāḥpātayāmāsurmattamātaṅgasannibhāḥ || 6 ||
śūrāṇāṃyudyamānānāṃsamareṣnvivartinām |
tadrākṣasagaṇānāñcasuyuddhaṃsamavartata || 7 ||
prabhinnaśirasaḥkecichacinnaiḥpādaiścabāhubhiḥ |
śassrairarditadehābhyarudhireṇasamukṣitāḥ || 8 ||
harayo rākṣasāścaina śerate gāṃ samāśritāḥ |
kaṅkagṛdhrābalāḍhyaśca gomāyukulasaṅkulāḥ || 9 ||
kabandhānisamutpeturbhīmāṇāmbhīṣaṇānivai |
bhujapāṇiśiraśchinnakāyāścabhūtale || 10 ||
vānarārākṣasāścāpinipetustatravairaṇe |
tatovānarasainyenahanyamānanniśācaram || 11 ||
prābhajyatabalaṃsarvaṃvajradaṃṣṭrasyapaśyataḥ |
rākṣasānbhayavitrastānhanyamānān plavaṅgamaiḥ || 12 ||
dṛṣṭavāsaroṣatāmrākṣovajradaṃṣṭraḥpratāpavān |
praviveśadhanuṣpāṇistrāsayanharivāhinīm || 13 ||
śarairvidārayāmāsakaṅkapatrairajihmagaiḥ |
bibhedavānarāṃstatrasaptāṣṭaunavapañcaca || 14 ||
vivyādhaparamakruddhovajradaṃṣṭraḥpratāpavān |
trastāḥsarveharigaṇāḥśaraiḥsaṅkṛttakandarāḥ || 15 ||
aṅgadaṃsampradhāvantiprajāpatimivaprajāḥ |
tatoharigaṇān bhagnān dṛṣṭavāvālisutastadā || 16 ||
krodhenavajradaṃṣṭrantamudīkṣantamudaikṣata |
vajradaṃṣṭro'ṅgadaścobhausaṅgatauharirākṣasau || 17 ||
ceratuḥparamakruddhauharimattagajāviva |
tataśśatasahasreṇahariputrammahābalaḥ || 18 ||
jaghānamarmadeśeṣumātaṅgamivatomaraiḥ |
rudhirokṣitasarvāṅgovālisūnurmahābalaḥ || 19 ||
cikṣepavajradaṃṣṭrāyavṛkṣambhīmaparākramaḥ |
dṛṣṭāpatantantaṃvṛkṣamasambhrāntaścarākṣasaḥ || 20 ||
cicchedabahudhāso'pimathitaḥprādatadbhuvi |
tandṛṣṭavāvajradaṃṣṭrasyavikramamplavagarṣabha || 21 ||
pragṛhyavipulaṃśailañcikṣepacananādaca |
samāpatantandṛṣṭavāsarathādāplutyavīryavān || 22 ||
gadāpāṇirasambhrāntaḥpṛthivyāṃsamatiṣṭhata |
sāṅgadenagadākṣiptāgatvāturaṇamūrdhani || 23 ||
sacakrakūbaraṃsāśvampramamātharathantadā |
tato'nyacchikharaṅgṛhyavipulandrumabhūṣitam || 24 ||
vajradaṃṣṭrasyaśirasipātayāmāsasā'ṅgadaḥ |
abhavacchoṇitodgārīvajradaṃṣṭrassamūrchitaḥ || 25 ||
muhūrtamabhavanmūḍhogadāmāliṅ gyaniśśvasan |
saṃlabdasañjñogadayāvāliputramavasthitam || 26 ||
jaghānaparamakruddhovakṣodeśeniśācaraḥ |
gadāntyaktvātatastatramuṣṭiyuddhamavartata || 27 ||
anyonyañjaghnatustatratāvubhauharirākṣasau |
rudhirodgāriṇautautuprahārairjanitaśramau || 28 ||
babhūvatussuvikrāntāvaṅgārakabudhāviva |
tataḥparamatejasvīaṅgadaḥplavagarṣabhaḥ || 29 ||
utpāṭyavṛkṣaṃsthitavān bahupuṣpaphalāñcitam |
jagrāhacārṣabhañcarmakhaḍagañcavipulaṃśubham || 30 ||
kiṅkiṇājālasañchannañcarmaṇācapariṣkṛtam |
citrāṃścarucirānmārgāṃśceratuḥkapirākṣasau || 31 ||
jaghnatuścatadānyonyannirdayañjayakāṅ kṣiṇau |
vraṇaissāstrairaśobhetāmpuṣpitāvivakiṃśukau || 32 ||
yudhyamānau pariśrānau jānubhyāmavanīṃ gatau |
nimeṣāntaramātreṇa aṅgadah kapikuñjaraḥ || 33 ||
udatiṣṭhata dīptākṣo daṇḍāhata ivoragaḥ |
nirmalena sudhautena khaḍgenāsya mahacchiraḥ || 34 ||
jaghānavajradaṃṣṭrasyavālisūmarmahābalaḥ |
rudhirokṣitagātrasyababhūvapatitandvidhā || 35 ||
saroṣaparivṛttākṣaṃśubhaṅkhaḍagahataṃśiraḥ |
vajradaṃṣṭraṃhatandṛṣṭavārākṣasābhayamohitāḥ || 36 ||
trastāhyabhyadravan laṅkāṃvadhyamānāḥplavaṅgamaiḥ |
viṣaṇṇavadanāḥ dīnāhriyākiñcidavāṅmukhāḥ || 37 ||
nihatyataṃvajradharapratāpaḥsavālisūnuḥkapisainyamadhye |
jagāmaharṣammahitomahābalaḥsahasranetrastridaśairivāvṛtaḥ || 38 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe catuḥpañcāśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.