න ධ්යාතං පදමීශ්වරස්ය විධිවත්සංසාරවිච්ඡිත්තයේ
ස්වර්ගද්වාරකපාටපාටනපටුර්ධර්මෝ(අ)පි නෝපාර්ජිතඃ .
නාරීපීනපයෝධරෝරුයුගලා ස්වප්නේ(අ)පි නාලිඞ්ගිතං
මාතුඃ කේවලමේව යෞවනවනච්ඡේදේ කුඨාරා වයම් .. 01 ..
ජල්පන්ති සාර්ධමන්යේන පශ්යන්ත්යන්යං සවිභ්රමාඃ .
හෘදයේ චින්තයන්ත්යන්යං න ස්ත්රීණාමේකතෝ රතිඃ .. 02 ..
යෝ මෝහාන්මන්යතේ මූඪෝ රක්තේයං මයි කාමිනී .
ස තස්යා වශගෝ භූත්වා නෘත්යේත් ක්රීඩාශකුන්තවත් .. 03 ..
කෝ(අ)ර්ථාන්ප්රාප්ය න ගර්විතෝ විෂයිණඃ කස්යාපදෝ(අ)ස්තං ගතාඃ
ස්ත්රීභිඃ කස්ය න ඛණ්ඩිතං භුවි මනඃ කෝ නාම රාජප්රියඃ .
කඃ කාලස්ය න ගෝචරත්වමගමත් කෝ(අ)ර්ථී ගතෝ ගෞරවං
කෝ වා දුර්ජනදුර්ගමේෂු පතිතඃ ක්ෂේමේණ යාතඃ පථි .. 04 ..
න නිර්මිතෝ න චෛව න දෘෂ්ටපූර්වෝ
න ශ්රූයතේ හේමමයඃ කුරඞ්ගඃ .
තථා(අ)පි තෘෂ්ණා රඝුනන්දනස්ය
විනාශකාලේ විපරීතබුද්ධිඃ .. 05 ..
ගුණෛරුත්තමතාං යාති නෝච්චෛරාසනසංස්ථිතාඃ .
ප්රාසාදශිඛරස්ථෝ(අ)පි කාකඃ කිං ගරුඩායතේ .. 06 ..
ගුණාඃ සර්වත්ර පූජ්යන්තේ න මහත්යෝ(අ)පි සම්පදඃ .
පූර්ණේන්දුඃ කිං තථා වන්ද්යෝ නිෂ්කලඞ්කෝ යථා කෘශඃ .. 07 ..
පරෛරුක්තගුණෝ යස්තු නිර්ගුණෝ(අ)පි ගුණී භවේත් .
ඉන්ද්රෝ(අ)පි ලඝුතාං යාති ස්වයං ප්රඛ්යාපිතෛර්ගුණෛඃ .. 08 ..
විවේකිනමනුප්රාප්තා ගුණා යාන්ති මනෝජ්ඤතාම් .
සුතරාං රත්නමාභාති චාමීකරනියෝජිතම් .. 09 ..
ගුණෛඃ සර්වජ්ඤතුල්යෝ(අ)පි සීදත්යේකෝ නිරාශ්රයඃ .
අනර්ඝ්යමපි මාණික්යං හේමාශ්රයමපේක්ෂතේ .. 10 ..
අතික්ලේශේන යද්ද්රව්යමතිලෝභේන යත්සුඛම් .
ශත්රූණාං ප්රණිපාතේන තේ හ්යර්ථා මා භවන්තු මේ .. 11 ..
කිං තයා ක්රියතේ ලක්ෂ්ම්යා යා වධූරිව කේවලා .
යා තු වේශ්යේව සාමාන්යා පථිකෛරපි භුජ්යතේ .. 12 ..
ධනේෂු ජීවිතව්යේෂු ස්ත්රීෂු චාහාරකර්මසු .
අතෘප්තාඃ ප්රාණිනඃ සර්වේ යාතා යාස්යන්ති යාන්ති ච .. 13 ..
ක්ෂීයන්තේ සර්වදානානි යජ්ඤහෝමබලික්රියාඃ .
න ක්ෂීයතේ පාත්රදානමභයං සර්වදේහිනාම් .. 14 ..
තෘණං ලඝු තෘණාත්තූලං තූලාදපි ච යාචකඃ .
වායුනා කිං න නීතෝ(අ)සෞ මාමයං යාචයිෂ්යති .. 15 ..
වරං ප්රාණපරිත්යාගෝ මානභඞ්ගේන ජීවනාත් .
ප්රාණත්යාගේ ක්ෂණං දුඃඛං මානභඞ්ගේ දිනේ දිනේ .. 16 ..
ප්රියවාක්යප්රදානේන සර්වේ තුෂ්යන්ති ජන්තවඃ .
තස්මාත්තදේව වක්තව්යං වචනේ කා දරිද්රතා .. 17 ..
සංසාරකටුවෘක්ෂස්ය ද්වේ ඵලේ(අ)මෘතෝපමේ .
සුභාෂිතං ච සුස්වාදු සඞ්ගතිඃ සජ්ජනේ ජනේ .. 18 ..
ජන්ම ජන්ම යදභ්යස්තං දානමධ්යයනං තපඃ .
තේනෛවා(අ)භ්යාසයෝගේන දේහී චාභ්යස්යතේ පුනඃ .. 19 ..
පුස්තකස්ථා තු යා විද්යා පරහස්තගතං ධනම් .
කාර්යකාලේ සමුත්පන්නේ න සා විද්යා න තද්ධනම් .. 20 ..
Roman (IAST) Transliteration
na dhyātaṃ padamīśvarasya vidhivatsaṃsāravicchittaye
svargadvārakapāṭapāṭanapaṭurdharmo'pi nopārjitaḥ |
nārīpīnapayodharoruyugalā svapne'pi nāliṅgitaṃ
mātuḥ kevalameva yauvanavanacchede kuṭhārā vayam || 01 ||
jalpanti sārdhamanyena paśyantyanyaṃ savibhramāḥ |
hṛdaye cintayantyanyaṃ na strīṇāmekato ratiḥ || 02 ||
yo mohānmanyate mūḍho rakteyaṃ mayi kāminī |
sa tasyā vaśago bhūtvā nṛtyet krīḍāśakuntavat || 03 ||
ko'rthānprāpya na garvito viṣayiṇaḥ kasyāpado'staṃ gatāḥ
strībhiḥ kasya na khaṇḍitaṃ bhuvi manaḥ ko nāma rājapriyaḥ |
kaḥ kālasya na gocaratvamagamat ko'rthī gato gauravaṃ
ko vā durjanadurgameṣu patitaḥ kṣemeṇa yātaḥ pathi || 04 ||
na nirmito na caiva na dṛṣṭapūrvo
na śrūyate hemamayaḥ kuraṅgaḥ |
tathā'pi tṛṣṇā raghunandanasya
vināśakāle viparītabuddhiḥ || 05 ||
guṇairuttamatāṃ yāti noccairāsanasaṃsthitāḥ |
prāsādaśikharastho'pi kākaḥ kiṃ garuḍāyate || 06 ||
guṇāḥ sarvatra pūjyante na mahatyo'pi sampadaḥ |
pūrṇenduḥ kiṃ tathā vandyo niṣkalaṅko yathā kṛśaḥ || 07 ||
parairuktaguṇo yastu nirguṇo'pi guṇī bhavet |
indro'pi laghutāṃ yāti svayaṃ prakhyāpitairguṇaiḥ || 08 ||
vivekinamanuprāptā guṇā yānti manojñatām |
sutarāṃ ratnamābhāti cāmīkaraniyojitam || 09 ||
guṇaiḥ sarvajñatulyo'pi sīdatyeko nirāśrayaḥ |
anarghyamapi māṇikyaṃ hemāśrayamapekṣate || 10 ||
atikleśena yaddravyamatilobhena yatsukham |
śatrūṇāṃ praṇipātena te hyarthā mā bhavantu me || 11 ||
kiṃ tayā kriyate lakṣmyā yā vadhūriva kevalā |
yā tu veśyeva sāmānyā pathikairapi bhujyate || 12 ||
dhaneṣu jīvitavyeṣu strīṣu cāhārakarmasu |
atṛptāḥ prāṇinaḥ sarve yātā yāsyanti yānti ca || 13 ||
kṣīyante sarvadānāni yajñahomabalikriyāḥ |
na kṣīyate pātradānamabhayaṃ sarvadehinām || 14 ||
tṛṇaṃ laghu tṛṇāttūlaṃ tūlādapi ca yācakaḥ |
vāyunā kiṃ na nīto'sau māmayaṃ yācayiṣyati || 15 ||
varaṃ prāṇaparityāgo mānabhaṅgena jīvanāt |
prāṇatyāge kṣaṇaṃ duḥkhaṃ mānabhaṅge dine dine || 16 ||
priyavākyapradānena sarve tuṣyanti jantavaḥ |
tasmāttadeva vaktavyaṃ vacane kā daridratā || 17 ||
saṃsārakaṭuvṛkṣasya dve phale'mṛtopame |
subhāṣitaṃ ca susvādu saṅgatiḥ sajjane jane || 18 ||
janma janma yadabhyastaṃ dānamadhyayanaṃ tapaḥ |
tenaivā'bhyāsayogena dehī cābhyasyate punaḥ || 19 ||
pustakasthā tu yā vidyā parahastagataṃ dhanam |
kāryakāle samutpanne na sā vidyā na taddhanam || 20 ||
Sanskrit — Devanagari (original)
न ध्यातं पदमीश्वरस्य विधिवत्संसारविच्छित्तये
स्वर्गद्वारकपाटपाटनपटुर्धर्मोऽपि नोपार्जितः ।
नारीपीनपयोधरोरुयुगला स्वप्नेऽपि नालिङ्गितं
मातुः केवलमेव यौवनवनच्छेदे कुठारा वयम् ॥ 01 ॥
जल्पन्ति सार्धमन्येन पश्यन्त्यन्यं सविभ्रमाः ।
हृदये चिन्तयन्त्यन्यं न स्त्रीणामेकतो रतिः ॥ 02 ॥
यो मोहान्मन्यते मूढो रक्तेयं मयि कामिनी ।
स तस्या वशगो भूत्वा नृत्येत् क्रीडाशकुन्तवत् ॥ 03 ॥
कोऽर्थान्प्राप्य न गर्वितो विषयिणः कस्यापदोऽस्तं गताः
स्त्रीभिः कस्य न खण्डितं भुवि मनः को नाम राजप्रियः ।
कः कालस्य न गोचरत्वमगमत् कोऽर्थी गतो गौरवं
को वा दुर्जनदुर्गमेषु पतितः क्षेमेण यातः पथि ॥ 04 ॥
न निर्मितो न चैव न दृष्टपूर्वो
न श्रूयते हेममयः कुरङ्गः ।
तथाऽपि तृष्णा रघुनन्दनस्य
विनाशकाले विपरीतबुद्धिः ॥ 05 ॥
गुणैरुत्तमतां याति नोच्चैरासनसंस्थिताः ।
प्रासादशिखरस्थोऽपि काकः किं गरुडायते ॥ 06 ॥
गुणाः सर्वत्र पूज्यन्ते न महत्योऽपि सम्पदः ।
पूर्णेन्दुः किं तथा वन्द्यो निष्कलङ्को यथा कृशः ॥ 07 ॥
परैरुक्तगुणो यस्तु निर्गुणोऽपि गुणी भवेत् ।
इन्द्रोऽपि लघुतां याति स्वयं प्रख्यापितैर्गुणैः ॥ 08 ॥
विवेकिनमनुप्राप्ता गुणा यान्ति मनोज्ञताम् ।
सुतरां रत्नमाभाति चामीकरनियोजितम् ॥ 09 ॥
गुणैः सर्वज्ञतुल्योऽपि सीदत्येको निराश्रयः ।
अनर्घ्यमपि माणिक्यं हेमाश्रयमपेक्षते ॥ 10 ॥
अतिक्लेशेन यद्द्रव्यमतिलोभेन यत्सुखम् ।
शत्रूणां प्रणिपातेन ते ह्यर्था मा भवन्तु मे ॥ 11 ॥
किं तया क्रियते लक्ष्म्या या वधूरिव केवला ।
या तु वेश्येव सामान्या पथिकैरपि भुज्यते ॥ 12 ॥
धनेषु जीवितव्येषु स्त्रीषु चाहारकर्मसु ।
अतृप्ताः प्राणिनः सर्वे याता यास्यन्ति यान्ति च ॥ 13 ॥
क्षीयन्ते सर्वदानानि यज्ञहोमबलिक्रियाः ।
न क्षीयते पात्रदानमभयं सर्वदेहिनाम् ॥ 14 ॥
तृणं लघु तृणात्तूलं तूलादपि च याचकः ।
वायुना किं न नीतोऽसौ मामयं याचयिष्यति ॥ 15 ॥
वरं प्राणपरित्यागो मानभङ्गेन जीवनात् ।
प्राणत्यागे क्षणं दुःखं मानभङ्गे दिने दिने ॥ 16 ॥
प्रियवाक्यप्रदानेन सर्वे तुष्यन्ति जन्तवः ।
तस्मात्तदेव वक्तव्यं वचने का दरिद्रता ॥ 17 ॥
संसारकटुवृक्षस्य द्वे फलेऽमृतोपमे ।
सुभाषितं च सुस्वादु सङ्गतिः सज्जने जने ॥ 18 ॥
जन्म जन्म यदभ्यस्तं दानमध्ययनं तपः ।
तेनैवाऽभ्यासयोगेन देही चाभ्यस्यते पुनः ॥ 19 ॥
पुस्तकस्था तु या विद्या परहस्तगतं धनम् ।
कार्यकाले समुत्पन्ने न सा विद्या न तद्धनम् ॥ 20 ॥
na dhyātaṃ padamīśvarasya vidhivatsaṃsāravicchittaye
svargadvārakapāṭapāṭanapaṭurdharmo'pi nopārjitaḥ |
nārīpīnapayodharoruyugalā svapne'pi nāliṅgitaṃ
mātuḥ kevalameva yauvanavanacchede kuṭhārā vayam || 01 ||
jalpanti sārdhamanyena paśyantyanyaṃ savibhramāḥ |
hṛdaye cintayantyanyaṃ na strīṇāmekato ratiḥ || 02 ||
yo mohānmanyate mūḍho rakteyaṃ mayi kāminī |
sa tasyā vaśago bhūtvā nṛtyet krīḍāśakuntavat || 03 ||
ko'rthānprāpya na garvito viṣayiṇaḥ kasyāpado'staṃ gatāḥ
strībhiḥ kasya na khaṇḍitaṃ bhuvi manaḥ ko nāma rājapriyaḥ |
kaḥ kālasya na gocaratvamagamat ko'rthī gato gauravaṃ
ko vā durjanadurgameṣu patitaḥ kṣemeṇa yātaḥ pathi || 04 ||
na nirmito na caiva na dṛṣṭapūrvo
na śrūyate hemamayaḥ kuraṅgaḥ |
tathā'pi tṛṣṇā raghunandanasya
vināśakāle viparītabuddhiḥ || 05 ||
guṇairuttamatāṃ yāti noccairāsanasaṃsthitāḥ |
prāsādaśikharastho'pi kākaḥ kiṃ garuḍāyate || 06 ||
guṇāḥ sarvatra pūjyante na mahatyo'pi sampadaḥ |
pūrṇenduḥ kiṃ tathā vandyo niṣkalaṅko yathā kṛśaḥ || 07 ||
parairuktaguṇo yastu nirguṇo'pi guṇī bhavet |
indro'pi laghutāṃ yāti svayaṃ prakhyāpitairguṇaiḥ || 08 ||
vivekinamanuprāptā guṇā yānti manojñatām |
sutarāṃ ratnamābhāti cāmīkaraniyojitam || 09 ||
guṇaiḥ sarvajñatulyo'pi sīdatyeko nirāśrayaḥ |
anarghyamapi māṇikyaṃ hemāśrayamapekṣate || 10 ||
atikleśena yaddravyamatilobhena yatsukham |
śatrūṇāṃ praṇipātena te hyarthā mā bhavantu me || 11 ||
kiṃ tayā kriyate lakṣmyā yā vadhūriva kevalā |
yā tu veśyeva sāmānyā pathikairapi bhujyate || 12 ||
dhaneṣu jīvitavyeṣu strīṣu cāhārakarmasu |
atṛptāḥ prāṇinaḥ sarve yātā yāsyanti yānti ca || 13 ||
kṣīyante sarvadānāni yajñahomabalikriyāḥ |
na kṣīyate pātradānamabhayaṃ sarvadehinām || 14 ||
tṛṇaṃ laghu tṛṇāttūlaṃ tūlādapi ca yācakaḥ |
vāyunā kiṃ na nīto'sau māmayaṃ yācayiṣyati || 15 ||
varaṃ prāṇaparityāgo mānabhaṅgena jīvanāt |
prāṇatyāge kṣaṇaṃ duḥkhaṃ mānabhaṅge dine dine || 16 ||
priyavākyapradānena sarve tuṣyanti jantavaḥ |
tasmāttadeva vaktavyaṃ vacane kā daridratā || 17 ||
saṃsārakaṭuvṛkṣasya dve phale'mṛtopame |
subhāṣitaṃ ca susvādu saṅgatiḥ sajjane jane || 18 ||
janma janma yadabhyastaṃ dānamadhyayanaṃ tapaḥ |
tenaivā'bhyāsayogena dehī cābhyasyate punaḥ || 19 ||
pustakasthā tu yā vidyā parahastagataṃ dhanam |
kāryakāle samutpanne na sā vidyā na taddhanam || 20 ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.