𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌤𑍍𑌰𑌿𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌸𑌨𑍍𑌦𑌿𑌶𑍍𑌯 𑌸𑍁𑌗𑍍𑌰𑍀𑌵𑌶𑍍𑌶𑍍𑌵𑌶𑍁𑌰𑌂 𑌪𑌶𑍍𑌚𑌿𑌮𑌾𑌂 𑌦𑌿𑌶𑌮𑍍 ।
𑌵𑍀𑌰𑌂 𑌶𑌤𑌵𑌲𑌿𑌂 𑌨𑌾𑌮 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌂 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌰𑍍𑌷𑌭𑌃 ॥ 1 ॥
𑌉𑌵𑌾𑌚 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌧𑌰𑍍𑌮𑌜𑍍𑌞𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌵𑌾𑌨𑌰𑌸𑌤𑍍𑌤𑌮𑌮𑍍 ।
𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮 𑌹𑌿𑌤𑌂 𑌚𑍈𑌵 𑌰𑌾𑌮𑌸𑍍𑌯 𑌚 𑌹𑌿𑌤𑌂 𑌤𑌥𑌾 ॥ 2 ॥
𑌵𑍃𑌤𑌶𑍍𑌶𑌤𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑍇𑌣 𑌤𑍍𑌵𑌦𑍍𑌵𑌿𑌧𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌵𑌨𑍗𑌕𑌸𑌾𑌮𑍍 ।
𑌵𑍈𑌵𑌸𑍍𑌵𑌤𑌸𑍁𑌤𑍈𑌸𑍍𑌸𑌾𑌰𑍍𑌧𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑌸𑍍𑌵 𑌸𑍍𑌵𑌮𑌨𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 3 ॥
𑌦𑌿𑌶𑌂 𑌹𑍍𑌯𑍁𑌦𑍀𑌚𑍀𑌂 𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌂 𑌹𑌿𑌮𑌶𑍈𑌲𑌾𑌵𑌤𑌂𑌸𑌕𑌾𑌮𑍍 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌧𑍍𑌵𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌪𑌤𑍍𑌨𑍀𑌮𑌨𑌿𑌨𑍍𑌦𑌿𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 4 ॥
𑌅𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑍇𑌵𑌿𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑍇 𑌕𑍃𑌤𑍇 𑌦𑌾𑌶𑌰𑌥𑍇𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑍇 ।
𑌋𑌣𑌾𑌨𑍍𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌾 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌃 𑌕𑍃𑌤𑌾𑌰𑍍𑌥𑌾𑌰𑍍𑌥𑌵𑌿𑌦𑌾𑌂 𑌵𑌰𑌾𑌃 ॥ 5 ॥
𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌹𑌿 𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌮𑌸𑍍𑌮𑌾𑌕𑌂 𑌰𑌾𑌘𑌵𑍇𑌣 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌾 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌚𑍇𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌕𑌾𑌰𑍋𑌽𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌸𑌫𑌲𑌂 𑌜𑍀𑌵𑌿𑌤𑌂 𑌭𑌵𑍇𑌤𑍍 ॥ 6 ॥
𑌅𑌰𑍍𑌥𑌿𑌨𑌃 𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌨𑌿𑌰𑍍𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌿𑌮𑌕𑌰𑍍𑌤𑍁𑌰𑌪𑌿 𑌯𑌶𑍍𑌚𑌰𑍇𑌤𑍍 ।
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌸𑌫𑌲𑌂 𑌜𑌨𑍍𑌮 𑌕𑌿𑌂 𑌪𑍁𑌨𑌃 𑌪𑍂𑌰𑍍𑌵𑌕𑌾𑌰𑌿𑌣𑌃 ॥ 7 ॥
𑌏𑌤𑌾𑌂 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌮𑌵𑌸𑍍𑌥𑌾𑌯 𑌦𑍃𑌶𑍍𑌯𑌤𑍇 𑌜𑌾𑌨𑌕𑍀 𑌯𑌥𑌾 ।
𑌤𑌥𑌾 𑌭𑌵𑌦𑍍𑌭𑌿𑌃 𑌕𑌰𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌮𑌸𑍍𑌮𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌹𑌿𑌤𑍈𑌷𑌿𑌭𑌿𑌃 ॥ 8 ॥
𑌅𑌯𑌂 𑌹𑌿 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌭𑍂𑌤𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌮𑌾𑌨𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌨𑌰𑌸𑌤𑍍𑌤𑌮𑌃 ।
𑌅𑌸𑍍𑌮𑌾𑌸𑍁 𑌚𑌾𑌗𑌤𑌃 𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑍀 𑌰𑌾𑌮𑌃 𑌪𑌰𑌪𑍁𑌰𑌞𑍍𑌜𑌯𑌃 ॥ 9 ॥
𑌇𑌮𑌾𑌨𑌿 𑌵𑌨𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑌾𑌣𑌿 𑌨𑌦𑍍𑌯𑌶𑍍𑌶𑍈𑌲𑌾𑌨𑍍𑌤𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌚 ।
𑌭𑌵𑌨𑍍𑌤𑌃 𑌪𑌰𑌿𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌨𑍍𑌤𑍁 𑌬𑍁𑌦𑍍𑌧𑌿𑌵𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑌸𑌮𑍍𑌪𑌦𑌾 ॥ 10 ॥
𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌮𑍍𑌲𑍇𑌚𑍍𑌛𑌾𑌨𑍍𑌪𑍁𑌲𑌿𑌨𑍍𑌦𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌶𑍂𑌰𑌸𑍇𑌨𑌾𑌂𑌸𑍍𑌤𑌥𑍈𑌵 𑌚 ।
𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌥𑌲𑌾𑌨𑍍𑌭𑌰𑌤𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌕𑍁𑌰𑍂𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌸𑌹 𑌮𑌦𑍍𑌰𑌕𑍈𑌃 ॥ 11 ॥
𑌕𑌾𑌮𑍍𑌬𑍋𑌜𑌾𑌨𑍍𑌯𑌵𑌨𑌾𑌂 𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌶𑌕𑌾𑌨𑌾𑌰𑌟𑍍𑌟𑌕𑌾𑌨𑌪𑌿 ।
𑌬𑌾𑌹𑍍𑌲𑍀𑌕𑌾𑌨𑍃𑌷𑌿𑌕𑌾𑌂 𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌪𑍗𑌰𑌵𑌾𑌨𑌥 𑌟𑌙𑍍𑌕𑌣𑌾𑌨𑍍 ॥ 12 ॥
𑌚𑍀𑌨𑌾𑌨𑍍𑌪𑌰𑌮𑌚𑍀𑌨𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌨𑍀𑌹𑌾𑌰𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚 𑌪𑍁𑌨𑌃 𑌪𑍁𑌨𑌃 ।
𑌅𑌨𑍍𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌦𑌰𑌦𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑍈𑌵 𑌹𑌿𑌮𑌵𑌨𑍍𑌤𑌂 𑌤𑌥𑍈𑌵 𑌚 ॥ 13 ॥
𑌲𑍋𑌧𑍍𑌰𑌪𑌦𑍍𑌮𑌕𑌷𑌣𑍍𑌡𑍇𑌷𑍁 𑌦𑍇𑌵𑌦𑌾𑌰𑍁𑌵𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌚 ।
𑌰𑌾𑌵𑌣𑌸𑍍𑌸𑌹 𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍍𑌯𑌾 𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌿𑌤𑌵𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌤𑌃 ॥ 14 ॥
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌸𑍋𑌮𑌾𑌶𑍍𑌰𑌮𑌂 𑌗𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌦𑍇𑌵𑌗𑌨𑍍𑌧𑌰𑍍𑌵𑌸𑍇𑌵𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌕𑌾𑌲𑌂 𑌨𑌾𑌮 𑌮𑌹𑌾𑌸𑌾𑌨𑍁𑌂 𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌂 𑌤𑍁 𑌗𑌮𑌿𑌷𑍍𑌯𑌥 ॥ 15 ॥
𑌮𑌹𑌤𑍍𑌸𑍁 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌶𑍈𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌦𑌰𑍇𑌷𑍁 𑌗𑍁𑌹𑌾𑌸𑍁 𑌚 ।
𑌵𑌿𑌚𑌿𑌨𑍁𑌧𑍍𑌵𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌭𑌾𑌗𑌾𑌂 𑌰𑌾𑌮𑌪𑌤𑍍𑌨𑍀𑌨𑍍𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌤𑌃 ॥ 16 ॥
𑌤𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌶𑍈𑌲𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌂 𑌹𑍇𑌮𑌗𑌰𑍍𑌭𑌂 𑌮𑌹𑌾𑌗𑌿𑌰𑌿𑌮𑍍 ।
𑌤𑌤𑌸𑍍𑌸𑍁𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌂 𑌨𑌾𑌮 𑌗𑌨𑍍𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌥 𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌮𑍍 ॥ 17 ॥
𑌤𑌤𑍋 𑌦𑍇𑌵𑌸𑌖𑍋 𑌨𑌾𑌮 𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 𑌪𑌤𑌗𑌾𑌲𑌯𑌃 ।
𑌨𑌾𑌨𑌾𑌪𑌕𑍍𑌷𑌿𑌗𑌣𑌾𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑍋 𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌭𑍂𑌷𑌿𑌤𑌃 ॥ 18 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌕𑌾𑌨𑌨𑌷𑌣𑍍𑌡𑍇𑌷𑍁 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌘𑌰𑍇𑌷𑍁 𑌗𑍁𑌹𑌾𑌸𑍁 𑌚 ।
𑌰𑌾𑌵𑌣𑌸𑍍𑌸𑌹 𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍍𑌯𑌾 𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌿𑌤𑌵𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌤𑌃 ॥ 19 ॥
𑌤𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌚𑌾𑌕𑌾𑌶𑌂 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑌶𑍍𑌶𑌤𑌯𑍋𑌜𑌨𑌮𑍍 ।
𑌅𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌨𑌦𑍀𑌵𑍃𑌕𑍍𑌷𑌂 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌸𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌵𑌿𑌵𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 20 ॥
𑌤𑌂 𑌤𑍁 𑌶𑍀𑌘𑍍𑌰𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌰𑌂 𑌰𑍋𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑌣𑌮𑍍 ।
𑌕𑍈𑌲𑌾𑌸𑌂 𑌪𑌾𑌣𑍍𑌡𑍁𑌰𑌂 𑌶𑍈𑌲𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌯 𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑌾 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌥 ॥ 21 ॥
𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌪𑌾𑌣𑍍𑌡𑍁𑌰𑌮𑍇𑌘𑌾𑌭𑌂 𑌜𑌾𑌮𑍍𑌬𑍂𑌨𑌦𑌪𑌰𑌿𑌷𑍍𑌕𑍃𑌤𑌮𑍍 ।
𑌕𑍁𑌬𑍇𑌰𑌭𑌵𑌨𑌂 𑌰𑌮𑍍𑌯𑌂 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌮𑌿𑌤𑌂 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌵𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ॥ 22 ॥
𑌵𑌿𑌶𑌾𑌲𑌾 𑌨𑌲𑌿𑌨𑍀 𑌯𑌤𑍍𑌰 𑌪𑍍𑌰𑌭𑍂𑌤𑌕𑌮𑌲𑍋𑌤𑍍𑌪𑌲𑌾 ।
𑌹𑌂𑌸𑌕𑌾𑌰𑌣𑍍𑌡𑌵𑌾𑌕𑍀𑌰𑍍𑌣𑌾𑌪𑍍𑌸𑌰𑍋𑌗𑌣𑌸𑍇𑌵𑌿𑌤𑌾 ॥ 23 ॥
𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌵𑍈𑌶𑍍𑌰𑌵𑌣𑍋 𑌰𑌾𑌜𑌾 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌭𑍂𑌤𑌨𑌮𑌸𑍍𑌕𑍃𑌤𑌃 ।
𑌧𑌨𑌦𑍋 𑌰𑌮𑌤𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌾𑌨𑍍𑌗𑍁𑌹𑍍𑌯𑌕𑍈𑌸𑍍𑌸𑌹 𑌯𑌕𑍍𑌷𑌰𑌾𑌟𑍍 ॥ 24 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌨𑌿𑌕𑌾𑌶𑍇𑌷𑍁 𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑍇𑌷𑍁 𑌗𑍁𑌹𑌾𑌸𑍁 𑌚 ।
𑌰𑌾𑌵𑌣𑌃 𑌸𑌹 𑌵𑍈𑌦𑍇𑌹𑍍𑌯𑌾 𑌮𑌾𑌰𑍍𑌗𑌿𑌤𑌵𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌤𑌃 ॥ 25 ॥
𑌕𑍍𑌰𑍗𑌞𑍍𑌚𑌂 𑌤𑍁 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌮𑌾𑌸𑌾𑌦𑍍𑌯 𑌬𑌿𑌲𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍁𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑌮𑌮𑍍 ।
𑌅𑌪𑍍𑌰𑌮𑌤𑍍𑌤𑍈𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍇𑌷𑍍𑌟𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌦𑍁𑌷𑍍𑌪𑍍𑌰𑌵𑍇𑌶𑌂 𑌹𑌿 𑌤𑌤𑍍𑌸𑍍𑌮𑍃𑌤𑌮𑍍 ॥ 26 ॥
𑌵𑌸𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌹𑌿 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾𑌨𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑌸𑌮𑌪𑍍𑌰𑌭𑌾𑌃 ।
𑌦𑍇𑌵𑍈𑌰𑌪𑍍𑌯𑌰𑍍𑌚𑌿𑌤𑌾 𑌸𑍍𑌸𑌮𑍍𑌯𑌗𑍍𑌦𑍇𑌵𑌰𑍂𑌪𑌾 𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑌯𑌃 ॥ 27 ॥
𑌕𑍍𑌰𑍗𑌞𑍍𑌚𑌸𑍍𑌯 𑌤𑍁 𑌗𑍁𑌹𑌾𑌶𑍍𑌚𑌾𑌨𑍍𑌯𑌾 𑌸𑍍𑌸𑌾𑌨𑍂𑌨𑌿𑌶𑌿𑌖𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌚 ।
𑌨𑌿𑌰𑍍𑌦𑌰𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌿𑌤𑌮𑍍𑌬𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌵𑌿𑌚𑍇𑌤𑌵𑍍𑌯𑌾 𑌸𑍍𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌤𑌃 ॥ 28 ॥
𑌕𑍗𑌞𑍍𑌚𑌸𑍍𑌯 𑌶𑌿𑌖𑌰𑌂 𑌚𑌾𑌪𑌿 𑌨𑌿𑌰𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌚 𑌤𑌤𑌸𑍍𑌤𑌤𑌃 ।
𑌅𑌵𑍃𑌕𑍍𑌷𑌂 𑌕𑌾𑌮𑌶𑍈𑌲𑌂 𑌚 𑌮𑌾𑌨𑌸𑌂 𑌵𑌿𑌹𑌗𑌾𑌲𑌯𑌮𑍍 ।
𑌨 𑌗𑌤𑌿𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌭𑍂𑌤𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌦𑍇𑌵𑌦𑌾𑌨𑌵 𑌰𑌕𑍍𑌷𑌸𑌾𑌮𑍍 ॥ 29 ॥
𑌸 𑌚 𑌸𑌰𑍍𑌵𑍈𑌰𑍍𑌵𑌿𑌚𑍇𑌤𑌵𑍍𑌯𑌸𑍍𑌸𑌸𑌾𑌨𑍁𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌥𑌭𑍂𑌧𑌰𑌃 ।
𑌕𑍍𑌰𑍗𑌞𑍍𑌚𑌂 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌮𑍈𑌨𑌾𑌕𑍋 𑌨𑌾𑌮 𑌪𑌰𑍍𑌵𑌤𑌃 ॥ 30 ॥
𑌮𑌯𑌸𑍍𑌯 𑌭𑌵𑌨𑌂 𑌯𑌤𑍍𑌰 𑌦𑌾𑌨𑌵𑌸𑍍𑌯 𑌸𑍍𑌵𑌯𑌂 𑌕𑍃𑌤𑌮𑍍 ॥ 31 ॥
𑌮𑍈𑌨𑌾𑌕𑌸𑍍𑌤𑍁 𑌵𑌿𑌚𑍇𑌤𑌵𑍍𑌯 𑌸𑍍𑌸𑌸𑌾𑌨𑍁𑌪𑍍𑌰𑌸𑍍𑌥𑌕𑌨𑍍𑌦𑌰𑌃 ।
𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀𑌣𑌾𑌮𑌶𑍍𑌵𑌮𑍁𑌖𑍀𑌨𑌾𑌂 𑌤𑍁 𑌨𑌿𑌕𑍇𑌤𑌾𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌤𑍁 ॥ 32 ॥
𑌤𑌂 𑌦𑍇𑌶𑌂 𑌸𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌆𑌶𑍍𑌰𑌮𑌂 𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌸𑍇𑌵𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌾 𑌵𑍈𑌖𑌾𑌨𑌸𑌾𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌵𑌾𑌲𑌖𑌿𑌲𑍍𑌯𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌤𑌾𑌪𑌸𑌾𑌃 ॥ 33 ॥
𑌵𑌨𑍍𑌦𑍍𑌯𑌾𑌸𑍍𑌤𑍇 𑌤𑍁 𑌤𑌪𑌸𑍍𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌾𑌸𑍍𑌤𑌪𑌸𑌾 𑌵𑍀𑌤𑌕𑌲𑍍𑌮𑌷𑌾𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌷𑍍𑌟𑌵𑍍𑌯𑌾 𑌚𑌾𑌪𑌿 𑌸𑍀𑌤𑌾𑌯𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌵𑍃𑌤𑍍𑌤𑌿𑌰𑍍𑌵𑌿𑌨𑌯𑌾𑌨𑍍𑌵𑌿𑌤𑍈𑌃 ॥ 34 ॥
𑌹𑍇𑌮𑌪𑍁𑌷𑍍𑌕𑌰𑌸𑌞𑍍𑌛𑌨𑍍𑌨𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌮𑌿𑌨𑍍 𑌵𑍈𑌖𑌾𑌨𑌸𑌂 𑌸𑌰𑌃 ।
𑌤𑌰𑍁𑌣𑌾𑌦𑌿𑌤𑍍𑌯𑌸𑌙𑍍𑌕𑌾𑌶𑍈𑌰𑍍𑌹𑌂𑌸𑍈𑌰𑍍𑌵𑌿𑌚𑌰𑌿𑌤𑌂 𑌶𑍁𑌭𑍈𑌃 ॥ 35 ॥
𑌔𑌪𑌵𑌾𑌹𑍍𑌯𑌃 𑌕𑍁𑌬𑍇𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌸𑌾𑌰𑍍𑌵𑌭𑍗𑌮 𑌇𑌤𑌿 𑌸𑍍𑌮𑍃𑌤𑌃 ।
𑌗𑌜𑌃 𑌪𑌰𑍍𑌯𑍇𑌤𑌿 𑌤𑌂 𑌦𑍇𑌶𑌂 𑌸𑌦𑌾 𑌸𑌹 𑌕𑌰𑍇𑌣𑍁𑌭𑌿𑌃 ॥ 36 ॥
𑌤𑌤𑍍𑌸𑌰𑌸𑍍𑌸𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌨𑌷𑍍𑌟𑌚𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌦𑌿𑌵𑌾𑌕𑌰𑌮𑍍 ।
𑌅𑌨𑌕𑍍𑌷𑌤𑍍𑌰𑌗𑌣𑌂 𑌵𑍍𑌯𑍋𑌮 𑌨𑌿𑌷𑍍𑌪𑌯𑍋𑌦𑌮𑌨𑌾𑌦𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 37 ॥
𑌗𑌭𑌸𑍍𑌤𑌿𑌭𑌿𑌰𑌿𑌵𑌾𑌰𑍍𑌕𑌸𑍍𑌯 𑌸 𑌤𑍁 𑌦𑍇𑌶𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌕𑌾𑌶𑌤𑍇 ।
𑌵𑌿𑌶𑍍𑌰𑌾𑌮𑍍𑌯𑌦𑍍𑌭𑌿𑌸𑍍𑌤𑌪𑌸𑍍𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑍈𑌰𑍍𑌦𑍇𑌵𑌕𑌲𑍍𑌪𑍈𑌃 𑌸𑍍𑌵𑌯𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌭𑍈𑌃 ॥ 38 ॥
𑌤𑌂 𑌤𑍁 𑌦𑍇𑌶𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌶𑍈𑌲𑍋𑌦𑌾 𑌨𑌾𑌮 𑌨𑌿𑌮𑍍𑌨𑌗𑌾 ।
𑌉𑌭𑌯𑍋𑌸𑍍𑌤𑍀𑌰𑌯𑍋𑌸𑍍𑌤𑌸𑍍𑌯𑌾𑌃 𑌕𑍀𑌚𑌕𑌾 𑌨𑌾𑌮 𑌵𑍇𑌣𑌵𑌃 ॥ 39 ॥
𑌤𑍇 𑌨𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌪𑌰𑌂 𑌤𑍀𑌰𑌂 𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌾𑌨𑍍𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑌾𑌨𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌚 ।
𑌉𑌤𑍍𑌤𑌰𑌾𑌃 𑌕𑍁𑌰𑌵𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌕𑍃𑌤𑌪𑍁𑌣𑍍𑌯𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌶𑍍𑌰𑌯𑌾𑌃 ॥ 40 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌕𑌾𑌞𑍍𑌚𑌨𑌪𑌦𑍍𑌮𑌾𑌭𑌿𑌃 𑌪𑌦𑍍𑌭𑌿𑌨𑍀𑌭𑌿𑌃 𑌕𑍃𑌤𑍋𑌦𑌕𑌾𑌃 ।
𑌨𑍀𑌲𑌵𑍈𑌡𑍂𑌰𑍍𑌯𑌪𑌤𑍍𑌰𑌾𑌭𑌿𑌰𑍍𑌨𑌦𑍍𑌯𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌶𑌃 ॥ 41 ॥
𑌰𑌕𑍍𑌤𑍋𑌤𑍍𑌪𑌲𑌵𑌨𑍈𑌶𑍍𑌚𑌾𑌤𑍍𑌰 𑌮𑌣𑍍𑌡𑌿𑌤𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌹𑌿𑌰𑌣𑍍𑌮𑌯𑍈𑌃 ।
𑌤𑌰𑍁𑌣𑌾𑌦𑌿𑌤𑍍𑌯𑌸𑌙𑍍𑌕𑌾𑌶𑍈𑌰𑍍𑌭𑌾𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌜𑌲𑌾𑌶𑌯𑌾𑌃 ॥ 42 ॥
𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌹𑌮𑌣𑌿𑌰𑌤𑍍𑌨𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌕𑌾𑌞𑍍𑌚𑌨𑌪𑍍𑌰𑌭𑌕𑍇𑌸𑌰𑍈𑌃 ।
𑌨𑌿𑌲𑍋𑌤𑍍𑌪𑌲𑌵𑌨𑍈𑌶𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑍈 𑌸𑍍𑌸 𑌦𑍇𑌶 𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑍋 𑌵𑍃𑌤𑌃 ॥ 43 ॥
𑌨𑌿𑌸𑍍𑌤𑍁𑌲𑌾𑌭𑌿𑌶𑍍𑌚 𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌾𑌭𑌿𑌰𑍍𑌮𑌣𑌿𑌭𑌿𑌶𑍍𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌧𑌨𑍈𑌃 ।
𑌉𑌦𑍍𑌭𑍂𑌤𑌪𑍁𑌲𑌿𑌨𑌾𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌜𑌾𑌤𑌰𑍂𑌪𑍈𑌶𑍍𑌚 𑌨𑌿𑌮𑍍𑌨𑌗𑌾𑌃 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌰𑌤𑍍𑌨𑌮𑌯𑍈𑌶𑍍𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑍈𑌰𑌵𑌗𑌾𑌢𑌾 𑌨𑌗𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑍈𑌃 ॥ 44 ॥
𑌜𑌾𑌤𑌰𑍂𑌪𑌮𑌯𑍈𑌶𑍍𑌚𑌾𑌪𑌿 𑌹𑍁𑌤𑌾𑌶𑌨𑌸𑌮𑌪𑍍𑌰𑌭𑍈𑌃 ।
𑌨𑌿𑌤𑍍𑌯𑌪𑍁𑌷𑍍𑌪𑌫𑌲𑌾𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌨𑌗𑌾𑌃 𑌪𑌤𑍍𑌤𑍍𑌰𑌰𑌥𑌾𑌕𑍁𑌲𑌾𑌃 ॥ 45 ॥
𑌦𑌿𑌵𑍍𑌯𑌗𑌨𑍍𑌧𑌰𑌸𑌸𑍍𑌪𑌰𑍍𑌶𑌾𑌃 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌾𑌨𑍍𑌕𑌾𑌮𑌾𑌨𑍍 𑌸𑍍𑌰𑌵𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌚 ।
𑌨𑌾𑌨𑌾𑌕𑌾𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌵𑌾𑌸𑌾𑌂𑌸𑌿 𑌫𑌲𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌨𑌗𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌾𑌃 ॥ 46 ॥
𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌾 𑌵𑍈𑌢𑍂𑌰𑍍𑌯𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌭𑍂𑌷𑌣𑌾𑌨𑌿 𑌤𑌥𑍈𑌵 𑌚 ।
𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑍀𑌣𑌾𑌂 𑌚𑌾𑌪𑍍𑌯𑌨𑍁𑌰𑍂𑌪𑌾𑌣𑌿 𑌪𑍁𑌰𑍁𑌷𑌾𑌣𑌾𑌂 𑌤𑌥𑍈𑌵 𑌚 ॥ 47 ॥
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌰𑍍𑌤𑍁𑌸𑍁𑌖 𑌸𑍇𑌵𑍍𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌫𑌲𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌨𑌗𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌾𑌃 ।
𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌹𑌾𑌣𑌿 𑌵𑌿𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌹𑍈𑌮𑌾𑌨𑍍𑌯𑌨𑍍𑌯𑍇 𑌨𑌗𑍋𑌤𑍍𑌤𑌮𑌾𑌃 ॥ 48 ॥
𑌶𑌯𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌪𑍍𑌰𑌸𑍂𑌯𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌚𑌿𑌤𑍍𑌰𑌾𑌸𑍍𑌤𑌰𑌣𑌵𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌚 ।
𑌮𑌨𑌃𑌕𑌾𑌨𑍍𑌤𑌾𑌨𑌿 𑌮𑌾𑌲𑍍𑌯𑌾𑌨𑌿 𑌫𑌲𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌤𑍍𑌰𑌾𑌪𑌰𑍇 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑌾𑌃 ॥ 49 ॥
𑌪𑌾𑌨𑌾𑌨𑌿 𑌚 𑌮𑌹𑌾𑌰𑍍𑌹𑌾𑌣𑌿 𑌭𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑌾𑌣𑌿 𑌵𑌿𑌵𑌿𑌧𑌾𑌨𑌿 𑌚 ।
𑌸𑍍𑌤𑍍𑌰𑌿𑌯𑌶𑍍𑌚 𑌗𑍁𑌣𑌸𑌮𑍍𑌪𑌨𑍍𑌨𑌾 𑌰𑍂𑌪𑌯𑍗𑌵𑌨𑌲𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌾𑌃 ॥ 50 ॥
𑌗𑌨𑍍𑌧𑌰𑍍𑌵𑌾𑌃 𑌕𑌿𑌨𑍍𑌨𑌰𑌾𑌸𑍍𑌸𑌿𑌦𑍍𑌧𑌾 𑌨𑌾𑌗𑌾 𑌵𑌿𑌦𑍍𑌯𑌾𑌧𑌰𑌾𑌸𑍍𑌤𑌥𑌾 ।
𑌰𑌮𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌸𑌤𑌤𑌂 𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌨𑌾𑌰𑍀𑌭𑌿𑌰𑍍𑌭𑌾𑌸𑍍𑌕𑌰𑌪𑍍𑌰𑌭𑌾𑌃 ॥ 51 ॥
𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌸𑍁𑌕𑍃𑌤𑌕𑌰𑍍𑌮𑌾𑌣 𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌰𑌤𑌿𑌪𑌰𑌾𑌯𑌣𑌾𑌃 ।
𑌸𑌰𑍍𑌵𑍇 𑌕𑌾𑌮𑌾𑌰𑍍𑌥𑌸𑌹𑌿𑌤𑌾 𑌵𑌸𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌸𑌹𑌯𑍋𑌷𑌿𑌤𑌃 ॥ 52 ॥
𑌗𑍀𑌤𑌵𑌾𑌦𑌿𑌤𑍍𑌰𑌨𑌿𑌰𑍍𑌘𑍋𑌷 𑌸𑍍𑌸𑍋𑌤𑍍𑌕𑍃𑌷𑍍𑌟𑌹𑌸𑌿𑌤𑌸𑍍𑌵𑌨𑌃 ।
𑌶𑍍𑌰𑍂𑌯𑌤𑍇 𑌸𑌤𑌤𑌂 𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌸𑌰𑍍𑌵𑌭𑍂𑌤𑌮𑌨𑍋𑌹𑌰𑌃 ॥ 53 ॥
𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌨𑌾𑌮𑍁𑌦𑌿𑌤𑌃 𑌕𑌶𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌨𑌾𑌸𑍍𑌤𑌿 𑌕𑌶𑍍𑌚𑌿𑌦𑌸𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 ।
𑌅𑌹𑌨𑍍𑌯𑌹𑌨𑌿 𑌵𑌰𑍍𑌧𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌗𑍁𑌣𑌾𑌸𑍍𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌮𑌨𑍋𑌰𑌮𑌾𑌃 ॥ 54 ॥
𑌸𑌮𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌮𑍍𑌯 𑌤𑌂 𑌦𑍇𑌶𑌮𑍁𑌤𑍍𑌤𑌰𑌃 𑌪𑌯𑌸𑌾𑌂 𑌨𑌿𑌧𑌿𑌃 ।
𑌤𑌤𑍍𑌰 𑌸𑍋𑌮𑌗𑌿𑌰𑌿𑌰𑍍𑌨𑌾𑌮 𑌮𑌧𑍍𑌯𑍇 𑌹𑍇𑌮𑌮𑌯𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍 ॥ 55 ॥
𑌇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌲𑍋𑌕𑌗𑌤𑌾 𑌯𑍇 𑌚 𑌬𑍍𑌰𑌹𑍍𑌮𑌲𑍋𑌕𑌗𑌤𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌯𑍇 ।
𑌦𑍇𑌵𑌾𑌸𑍍𑌤𑌂 𑌸𑌮𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑌨𑍍𑌤𑍇 𑌗𑌿𑌰𑌿𑌰𑌾𑌜𑌂 𑌦𑌿𑌵𑌂 𑌗𑌤𑌾𑌃 ॥ 56 ॥
𑌸 𑌤𑍁 𑌦𑍇𑌶𑍋 𑌵𑌿𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑍋𑌽𑌪𑌿 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌭𑌾𑌸𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌕𑌾𑌶𑌤𑍇 ।
𑌸𑍂𑌰𑍍𑌯𑌲𑌕𑍍𑌷𑍍𑌮𑍍𑌯𑌾𑌽𑌭𑌿𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑍇𑌯𑌸𑍍𑌤𑌪𑌤𑍇𑌵 𑌵𑌿𑌵𑌸𑍍𑌵𑌤𑌾 ॥ 57 ॥
𑌭𑌗𑌵𑌾𑌨𑌪𑌿 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌵𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾 𑌶𑌮𑍍𑌭𑍁𑌰𑍇𑌕𑌾𑌦𑌶𑌾𑌤𑍍𑌮𑌕𑌃 ।
𑌬𑍍𑌰𑌹𑍍𑌮𑌾 𑌵𑌸𑌤𑌿 𑌦𑍇𑌵𑍇𑌶𑍋 𑌬𑍍𑌰𑌹𑍍𑌮𑌰𑍍𑌷𑌿𑌪𑌰𑌿𑌵𑌾𑌰𑌿𑌤𑌃 ॥ 58 ॥
𑌨 𑌕𑌥𑌞𑍍𑌚𑌨 𑌗𑌨𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌕𑍁𑌰𑍂𑌣𑌾𑌮𑍁𑌤𑍍𑌤𑌰𑍇𑌣 𑌵𑌃 ।
𑌅𑌨𑍍𑌯𑍇𑌷𑌾𑌮𑌪𑌿 𑌭𑍂𑌤𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌨𑌾𑌤𑌿𑌕𑍍𑌰𑌾𑌮𑌤𑌿 𑌵𑍈 𑌗𑌤𑌿𑌃 ॥ 59 ॥
𑌸 𑌹𑌿 𑌸𑍋𑌮𑌗𑌿𑌰𑌿𑌰𑍍𑌨𑌾𑌮 𑌦𑍇𑌵𑌾𑌨𑌾𑌮𑌪𑌿 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌗𑌮𑌃 ।
𑌤𑌮𑌾𑌲𑍋𑌕𑍍𑌯 𑌤𑌤𑌃 𑌕𑍍𑌷𑌿𑌪𑍍𑌰𑌮𑍁𑌪𑌾𑌵𑌰𑍍𑌤𑌿𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌥 ॥ 60 ॥
𑌏𑌤𑌾𑌵𑌦𑍍𑌵𑌾𑌨𑌰𑍈𑌶𑍍𑌶𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌗𑌨𑍍𑌤𑍁𑌂 𑌵𑌾𑌨𑌰𑌪𑍁𑌙𑍍𑌗𑌵𑌾𑌃 ।
𑌅𑌭𑌾𑌸𑍍𑌕𑌰𑌮𑌮𑌰𑍍𑌯𑌾𑌦𑌂 𑌨 𑌜𑌾𑌨𑍀𑌮𑌸𑍍𑌤𑌤𑌃 𑌪𑌰𑌮𑍍 ॥ 61 ॥
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌮𑍇𑌤𑌦𑍍𑌵𑌿𑌚𑍇𑌤𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌯𑌨𑍍𑌮𑌯𑌾 𑌪𑌰𑌿𑌕𑍀𑌰𑍍𑌤𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌯𑌦𑌨𑍍𑌯𑌦𑌪𑌿 𑌨𑍋𑌕𑍍𑌤𑌂 𑌚 𑌤𑌤𑍍𑌰𑌾𑌪𑌿 𑌕𑍍𑌰𑌿𑌯𑌤𑌾𑌂 𑌮𑌤𑌿𑌃 ॥ 62 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌦𑌾𑌶𑌰𑌥𑍇𑌰𑍍𑌮𑌹𑌤𑍍𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌂 𑌮𑌹𑌤𑍍𑌤𑌰𑌂 𑌚𑌾𑌪𑌿 𑌤𑌤𑍋 𑌮𑌮 𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌮𑍍 ।
𑌕𑍃𑌤𑌂 𑌭𑌵𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑍍𑌯𑌨𑌿𑌲𑌾𑌨𑌲𑍋𑌪𑌮𑌾 𑌵𑌿𑌦𑍇𑌹𑌜𑌾𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑌜𑍇𑌨 𑌕𑌰𑍍𑌮𑌣𑌾 ॥ 63 ॥
𑌤𑌤𑌃 𑌕𑍃𑌤𑌾𑌰𑍍𑌥𑌾𑌃 𑌸𑌹𑌿𑌤𑌾𑌸𑍍𑌸𑌬𑌾𑌨𑍍𑌧𑌵𑌾𑌃 𑌮𑌯𑌾𑌽𑌰𑍍𑌚𑌿𑌤𑌾𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌵𑌗𑍁𑌣𑍈𑌰𑍍𑌮𑌨𑍋𑌰𑌮𑍈𑌃 ।
𑌚𑌰𑌿𑌷𑍍𑌯𑌥𑍋𑌰𑍍𑌵𑍀𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿 𑌶𑌾𑌨𑍍𑌤𑌶𑌤𑍍𑌰𑌵 𑌸𑍍𑌸𑌹𑌪𑍍𑌰𑌿𑌯𑌾 𑌭𑍂𑌤𑌧𑌰𑌾𑌃 𑌪𑍍𑌲𑌵𑌙𑍍𑌗𑌮𑌾𑌃 ॥ 64 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌕𑌿𑌷𑍍𑌕𑌿𑌨𑍍𑌧𑌾𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌤𑍍𑌰𑌿𑌚𑌤𑍍𑌵𑌾𑌰𑌿𑌂𑌶𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha tricatvāriṃśassargaḥ |
tatassandiśya sugrīvaśśvaśuraṃ paścimāṃ diśam |
vīraṃ śatavaliṃ nāma vānaraṃ vānararṣabhaḥ || 1 ||
uvāca rājā dharmajñassarvavānarasattamam |
vākyamātma hitaṃ caiva rāmasya ca hitaṃ tathā || 2 ||
vṛtaśśatasahasreṇa tvadvidhānāṃ vanaukasām |
vaivasvatasutaissārdhaṃ pratiṣṭhasva svamantribhiḥ || 3 ||
diśaṃ hyudīcīṃ vikrāntāṃ himaśailāvataṃsakām |
sarvataḥ parimārgadhvaṃ rāmapatnīmaninditām || 4 ||
asminkāryevinirvṛtte kṛte dāśaratheḥ priye |
ṛṇānmuktā bhaviṣyāmaḥ kṛtārthārthavidāṃ varāḥ || 5 ||
kṛtaṃ hi priyamasmākaṃ rāghaveṇa mahātmanā |
tasya cetpratikāro'sti saphalaṃ jīvitaṃ bhavet || 6 ||
arthinaḥ kāryanirvṛttimakarturapi yaścaret |
tasya syātsaphalaṃ janma kiṃ punaḥ pūrvakāriṇaḥ || 7 ||
etāṃ buddhimavasthāya dṛśyate jānakī yathā |
tathā bhavadbhiḥ kartavyamasmatpriyahitaiṣibhiḥ || 8 ||
ayaṃ hi sarvabhūtānāṃ mānyastu narasattamaḥ |
asmāsu cāgataḥ prītī rāmaḥ parapurañjayaḥ || 9 ||
imāni vanadurgāṇi nadyaśśailāntarāṇi ca |
bhavantaḥ parimārgantu buddhivikramasampadā || 10 ||
tatra mlecchānpulindāṃśca śūrasenāṃstathaiva ca |
prasthalānbharatāṃścaiva kurūṃśca saha madrakaiḥ || 11 ||
kāmbojānyavanāṃ ścaiva śakānāraṭṭakānapi |
bāhlīkānṛṣikāṃ ścaiva pauravānatha ṭaṅkaṇān || 12 ||
cīnānparamacīnāṃśca nīhārāṃśca punaḥ punaḥ |
anviṣyadaradāṃścaiva himavantaṃ tathaiva ca || 13 ||
lodhrapadmakaṣaṇḍeṣu devadāruvaneṣu ca |
rāvaṇassaha vaidehyā mārgitavyastatastataḥ || 14 ||
tatassomāśramaṃ gatvā devagandharvasevitam |
kālaṃ nāma mahāsānuṃ parvataṃ tu gamiṣyatha || 15 ||
mahatsu tasya śailasya nirdareṣu guhāsu ca |
vicinudhvaṃ mahābhāgāṃ rāmapatnīntatastataḥ || 16 ||
tamatikramya śailendraṃ hemagarbhaṃ mahāgirim |
tatassudarśanaṃ nāma gantumarhatha parvatam || 17 ||
tato devasakho nāma parvataḥ patagālayaḥ |
nānāpakṣigaṇākīrṇo vividhadrumabhūṣitaḥ || 18 ||
tasya kānanaṣaṇḍeṣu nirghareṣu guhāsu ca |
rāvaṇassaha vaidehyā mārgitavyastatastataḥ || 19 ||
tamatikramya cākāśaṃ sarvataśśatayojanam |
aparvatanadīvṛkṣaṃ sarvasattvavivarjitam || 20 ||
taṃ tu śīghramatikramya kāntāraṃ romaharṣaṇam |
kailāsaṃ pāṇḍuraṃ śailaṃ prāpya hṛṣṭā bhaviṣyatha || 21 ||
tatra pāṇḍurameghābhaṃ jāmbūnadapariṣkṛtam |
kuberabhavanaṃ ramyaṃ nirmitaṃ viśvakarmaṇā || 22 ||
viśālā nalinī yatra prabhūtakamalotpalā |
haṃsakāraṇḍavākīrṇāpsarogaṇasevitā || 23 ||
tatra vaiśravaṇo rājā sarvabhūtanamaskṛtaḥ |
dhanado ramate śrīmānguhyakaissaha yakṣarāṭ || 24 ||
tasya candranikāśeṣu parvateṣu guhāsu ca |
rāvaṇaḥ saha vaidehyā mārgitavyastatastataḥ || 25 ||
krauñcaṃ tu girimāsādya bilaṃ tasya sudurgamam |
apramattaiḥ praveṣṭavyaṃ duṣpraveśaṃ hi tatsmṛtam || 26 ||
vasanti hi mahātmānastatra sūryasamaprabhāḥ |
devairapyarcitā ssamyagdevarūpā maharṣayaḥ || 27 ||
krauñcasya tu guhāścānyā ssānūniśikharāṇi ca |
nirdarāśca nitambāśca vicetavyā statastataḥ || 28 ||
kauñcasya śikharaṃ cāpi nirīkṣya ca tatastataḥ |
avṛkṣaṃ kāmaśailaṃ ca mānasaṃ vihagālayam |
na gatistatra bhūtānāṃ devadānava rakṣasām || 29 ||
sa ca sarvairvicetavyassasānuprasthabhūdharaḥ |
krauñcaṃ girimatikramya maināko nāma parvataḥ || 30 ||
mayasya bhavanaṃ yatra dānavasya svayaṃ kṛtam || 31 ||
mainākastu vicetavya ssasānuprasthakandaraḥ |
strīṇāmaśvamukhīnāṃ tu niketāstatra tatra tu || 32 ||
taṃ deśaṃ samatikramya āśramaṃ siddhasevitam |
siddhā vaikhānasāstatra vālakhilyāśca tāpasāḥ || 33 ||
vandyāste tu tapassiddhāstapasā vītakalmaṣāḥ |
praṣṭavyā cāpi sītāyāḥ pravṛttirvinayānvitaiḥ || 34 ||
hemapuṣkarasañchannaṃ tasmin vaikhānasaṃ saraḥ |
taruṇādityasaṅkāśairhaṃsairvicaritaṃ śubhaiḥ || 35 ||
aupavāhyaḥ kuberasya sārvabhauma iti smṛtaḥ |
gajaḥ paryeti taṃ deśaṃ sadā saha kareṇubhiḥ || 36 ||
tatsarassamatikramya naṣṭacandradivākaram |
anakṣatragaṇaṃ vyoma niṣpayodamanāditam || 37 ||
gabhastibhirivārkasya sa tu deśaḥ prakāśate |
viśrāmyadbhistapassiddhairdevakalpaiḥ svayamprabhaiḥ || 38 ||
taṃ tu deśamatikramya śailodā nāma nimnagā |
ubhayostīrayostasyāḥ kīcakā nāma veṇavaḥ || 39 ||
te nayanti paraṃ tīraṃ siddhānpratyānayanti ca |
uttarāḥ kuravastatra kṛtapuṇyapratiśrayāḥ || 40 ||
tataḥ kāñcanapadmābhiḥ padbhinībhiḥ kṛtodakāḥ |
nīlavaiḍūryapatrābhirnadyastatra sahasraśaḥ || 41 ||
raktotpalavanaiścātra maṇḍitāśca hiraṇmayaiḥ |
taruṇādityasaṅkāśairbhānti tatra jalāśayāḥ || 42 ||
mahārhamaṇiratnaiśca kāñcanaprabhakesaraiḥ |
nilotpalavanaiścitrai ssa deśa ssarvato vṛtaḥ || 43 ||
nistulābhiśca muktābhirmaṇibhiśca mahādhanaiḥ |
udbhūtapulināstatra jātarūpaiśca nimnagāḥ |
sarvaratnamayaiścitrairavagāḍhā nagottamaiḥ || 44 ||
jātarūpamayaiścāpi hutāśanasamaprabhaiḥ |
nityapuṣpaphalāstatra nagāḥ pattrarathākulāḥ || 45 ||
divyagandharasasparśāḥ sarvānkāmān sravanti ca |
nānākārāṇi vāsāṃsi phalantyanye nagottamāḥ || 46 ||
muktā vaiḍhūryacitrāṇi bhūṣaṇāni tathaiva ca |
strīṇāṃ cāpyanurūpāṇi puruṣāṇāṃ tathaiva ca || 47 ||
sarvartusukha sevyāni phalantyanye nagottamāḥ |
mahārhāṇi vicitrāṇi haimānyanye nagottamāḥ || 48 ||
śayanāni prasūyante citrāstaraṇavanti ca |
manaḥkāntāni mālyāni phalantyatrāpare drumāḥ || 49 ||
pānāni ca mahārhāṇi bhakṣyāṇi vividhāni ca |
striyaśca guṇasampannā rūpayauvanalakṣitāḥ || 50 ||
gandharvāḥ kinnarāssiddhā nāgā vidyādharāstathā |
ramante satataṃ statra nārībhirbhāskaraprabhāḥ || 51 ||
sarve sukṛtakarmāṇa ssarve ratiparāyaṇāḥ |
sarve kāmārthasahitā vasanti sahayoṣitaḥ || 52 ||
gītavāditranirghoṣa ssotkṛṣṭahasitasvanaḥ |
śrūyate satataṃ tatra sarvabhūtamanoharaḥ || 53 ||
tatra nāmuditaḥ kaścinnāsti kaścidasatpriyaḥ |
ahanyahani vardhante guṇāstatra manoramāḥ || 54 ||
samatikramya taṃ deśamuttaraḥ payasāṃ nidhiḥ |
tatra somagirirnāma madhye hemamayo mahān || 55 ||
indralokagatā ye ca brahmalokagatāśca ye |
devāstaṃ samavekṣante girirājaṃ divaṃ gatāḥ || 56 ||
sa tu deśo visūryo'pi tasya bhāsā prakāśate |
sūryalakṣmyā'bhivijñeyastapateva vivasvatā || 57 ||
bhagavānapi viśvātmā śambhurekādaśātmakaḥ |
brahmā vasati deveśo brahmarṣiparivāritaḥ || 58 ||
na kathañcana gantavyaṃ kurūṇāmuttareṇa vaḥ |
anyeṣāmapi bhūtānāṃ nātikrāmati vai gatiḥ || 59 ||
sa hi somagirirnāma devānāmapi durgamaḥ |
tamālokya tataḥ kṣipramupāvartitumarhatha || 60 ||
etāvadvānaraiśśakyaṃ gantuṃ vānarapuṅgavāḥ |
abhāskaramamaryādaṃ na jānīmastataḥ param || 61 ||
sarvametadvicetavyaṃ yanmayā parikīrtitam |
yadanyadapi noktaṃ ca tatrāpi kriyatāṃ matiḥ || 62 ||
tataḥ kṛtaṃ dāśarathermahatpriyaṃ mahattaraṃ cāpi tato mama priyam |
kṛtaṃ bhaviṣyatyanilānalopamā videhajādarśanajena karmaṇā || 63 ||
tataḥ kṛtārthāḥ sahitāssabāndhavāḥ mayā'rcitāssarvaguṇairmanoramaiḥ |
cariṣyathorvīṃ prati śāntaśatrava ssahapriyā bhūtadharāḥ plavaṅgamāḥ || 64 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe tricatvāriṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे किष्किन्धाकाण्डम् ।
अथ त्रिचत्वारिंशस्सर्गः ।
ततस्सन्दिश्य सुग्रीवश्श्वशुरं पश्चिमां दिशम् ।
वीरं शतवलिं नाम वानरं वानरर्षभः ॥ 1 ॥
उवाच राजा धर्मज्ञस्सर्ववानरसत्तमम् ।
वाक्यमात्म हितं चैव रामस्य च हितं तथा ॥ 2 ॥
वृतश्शतसहस्रेण त्वद्विधानां वनौकसाम् ।
वैवस्वतसुतैस्सार्धं प्रतिष्ठस्व स्वमन्त्रिभिः ॥ 3 ॥
दिशं ह्युदीचीं विक्रान्तां हिमशैलावतंसकाम् ।
सर्वतः परिमार्गध्वं रामपत्नीमनिन्दिताम् ॥ 4 ॥
अस्मिन्कार्येविनिर्वृत्ते कृते दाशरथेः प्रिये ।
ऋणान्मुक्ता भविष्यामः कृतार्थार्थविदां वराः ॥ 5 ॥
कृतं हि प्रियमस्माकं राघवेण महात्मना ।
तस्य चेत्प्रतिकारोऽस्ति सफलं जीवितं भवेत् ॥ 6 ॥
अर्थिनः कार्यनिर्वृत्तिमकर्तुरपि यश्चरेत् ।
तस्य स्यात्सफलं जन्म किं पुनः पूर्वकारिणः ॥ 7 ॥
एतां बुद्धिमवस्थाय दृश्यते जानकी यथा ।
तथा भवद्भिः कर्तव्यमस्मत्प्रियहितैषिभिः ॥ 8 ॥
अयं हि सर्वभूतानां मान्यस्तु नरसत्तमः ।
अस्मासु चागतः प्रीती रामः परपुरञ्जयः ॥ 9 ॥
इमानि वनदुर्गाणि नद्यश्शैलान्तराणि च ।
भवन्तः परिमार्गन्तु बुद्धिविक्रमसम्पदा ॥ 10 ॥
तत्र म्लेच्छान्पुलिन्दांश्च शूरसेनांस्तथैव च ।
प्रस्थलान्भरतांश्चैव कुरूंश्च सह मद्रकैः ॥ 11 ॥
काम्बोजान्यवनां श्चैव शकानारट्टकानपि ।
बाह्लीकानृषिकां श्चैव पौरवानथ टङ्कणान् ॥ 12 ॥
चीनान्परमचीनांश्च नीहारांश्च पुनः पुनः ।
अन्विष्यदरदांश्चैव हिमवन्तं तथैव च ॥ 13 ॥
लोध्रपद्मकषण्डेषु देवदारुवनेषु च ।
रावणस्सह वैदेह्या मार्गितव्यस्ततस्ततः ॥ 14 ॥
ततस्सोमाश्रमं गत्वा देवगन्धर्वसेवितम् ।
कालं नाम महासानुं पर्वतं तु गमिष्यथ ॥ 15 ॥
महत्सु तस्य शैलस्य निर्दरेषु गुहासु च ।
विचिनुध्वं महाभागां रामपत्नीन्ततस्ततः ॥ 16 ॥
तमतिक्रम्य शैलेन्द्रं हेमगर्भं महागिरिम् ।
ततस्सुदर्शनं नाम गन्तुमर्हथ पर्वतम् ॥ 17 ॥
ततो देवसखो नाम पर्वतः पतगालयः ।
नानापक्षिगणाकीर्णो विविधद्रुमभूषितः ॥ 18 ॥
तस्य काननषण्डेषु निर्घरेषु गुहासु च ।
रावणस्सह वैदेह्या मार्गितव्यस्ततस्ततः ॥ 19 ॥
तमतिक्रम्य चाकाशं सर्वतश्शतयोजनम् ।
अपर्वतनदीवृक्षं सर्वसत्त्वविवर्जितम् ॥ 20 ॥
तं तु शीघ्रमतिक्रम्य कान्तारं रोमहर्षणम् ।
कैलासं पाण्डुरं शैलं प्राप्य हृष्टा भविष्यथ ॥ 21 ॥
तत्र पाण्डुरमेघाभं जाम्बूनदपरिष्कृतम् ।
कुबेरभवनं रम्यं निर्मितं विश्वकर्मणा ॥ 22 ॥
विशाला नलिनी यत्र प्रभूतकमलोत्पला ।
हंसकारण्डवाकीर्णाप्सरोगणसेविता ॥ 23 ॥
तत्र वैश्रवणो राजा सर्वभूतनमस्कृतः ।
धनदो रमते श्रीमान्गुह्यकैस्सह यक्षराट् ॥ 24 ॥
तस्य चन्द्रनिकाशेषु पर्वतेषु गुहासु च ।
रावणः सह वैदेह्या मार्गितव्यस्ततस्ततः ॥ 25 ॥
क्रौञ्चं तु गिरिमासाद्य बिलं तस्य सुदुर्गमम् ।
अप्रमत्तैः प्रवेष्टव्यं दुष्प्रवेशं हि तत्स्मृतम् ॥ 26 ॥
वसन्ति हि महात्मानस्तत्र सूर्यसमप्रभाः ।
देवैरप्यर्चिता स्सम्यग्देवरूपा महर्षयः ॥ 27 ॥
क्रौञ्चस्य तु गुहाश्चान्या स्सानूनिशिखराणि च ।
निर्दराश्च नितम्बाश्च विचेतव्या स्ततस्ततः ॥ 28 ॥
कौञ्चस्य शिखरं चापि निरीक्ष्य च ततस्ततः ।
अवृक्षं कामशैलं च मानसं विहगालयम् ।
न गतिस्तत्र भूतानां देवदानव रक्षसाम् ॥ 29 ॥
स च सर्वैर्विचेतव्यस्ससानुप्रस्थभूधरः ।
क्रौञ्चं गिरिमतिक्रम्य मैनाको नाम पर्वतः ॥ 30 ॥
मयस्य भवनं यत्र दानवस्य स्वयं कृतम् ॥ 31 ॥
मैनाकस्तु विचेतव्य स्ससानुप्रस्थकन्दरः ।
स्त्रीणामश्वमुखीनां तु निकेतास्तत्र तत्र तु ॥ 32 ॥
तं देशं समतिक्रम्य आश्रमं सिद्धसेवितम् ।
सिद्धा वैखानसास्तत्र वालखिल्याश्च तापसाः ॥ 33 ॥
वन्द्यास्ते तु तपस्सिद्धास्तपसा वीतकल्मषाः ।
प्रष्टव्या चापि सीतायाः प्रवृत्तिर्विनयान्वितैः ॥ 34 ॥
हेमपुष्करसञ्छन्नं तस्मिन् वैखानसं सरः ।
तरुणादित्यसङ्काशैर्हंसैर्विचरितं शुभैः ॥ 35 ॥
औपवाह्यः कुबेरस्य सार्वभौम इति स्मृतः ।
गजः पर्येति तं देशं सदा सह करेणुभिः ॥ 36 ॥
तत्सरस्समतिक्रम्य नष्टचन्द्रदिवाकरम् ।
अनक्षत्रगणं व्योम निष्पयोदमनादितम् ॥ 37 ॥
गभस्तिभिरिवार्कस्य स तु देशः प्रकाशते ।
विश्राम्यद्भिस्तपस्सिद्धैर्देवकल्पैः स्वयम्प्रभैः ॥ 38 ॥
तं तु देशमतिक्रम्य शैलोदा नाम निम्नगा ।
उभयोस्तीरयोस्तस्याः कीचका नाम वेणवः ॥ 39 ॥
ते नयन्ति परं तीरं सिद्धान्प्रत्यानयन्ति च ।
उत्तराः कुरवस्तत्र कृतपुण्यप्रतिश्रयाः ॥ 40 ॥
ततः काञ्चनपद्माभिः पद्भिनीभिः कृतोदकाः ।
नीलवैडूर्यपत्राभिर्नद्यस्तत्र सहस्रशः ॥ 41 ॥
रक्तोत्पलवनैश्चात्र मण्डिताश्च हिरण्मयैः ।
तरुणादित्यसङ्काशैर्भान्ति तत्र जलाशयाः ॥ 42 ॥
महार्हमणिरत्नैश्च काञ्चनप्रभकेसरैः ।
निलोत्पलवनैश्चित्रै स्स देश स्सर्वतो वृतः ॥ 43 ॥
निस्तुलाभिश्च मुक्ताभिर्मणिभिश्च महाधनैः ।
उद्भूतपुलिनास्तत्र जातरूपैश्च निम्नगाः ।
सर्वरत्नमयैश्चित्रैरवगाढा नगोत्तमैः ॥ 44 ॥
जातरूपमयैश्चापि हुताशनसमप्रभैः ।
नित्यपुष्पफलास्तत्र नगाः पत्त्ररथाकुलाः ॥ 45 ॥
दिव्यगन्धरसस्पर्शाः सर्वान्कामान् स्रवन्ति च ।
नानाकाराणि वासांसि फलन्त्यन्ये नगोत्तमाः ॥ 46 ॥
मुक्ता वैढूर्यचित्राणि भूषणानि तथैव च ।
स्त्रीणां चाप्यनुरूपाणि पुरुषाणां तथैव च ॥ 47 ॥
सर्वर्तुसुख सेव्यानि फलन्त्यन्ये नगोत्तमाः ।
महार्हाणि विचित्राणि हैमान्यन्ये नगोत्तमाः ॥ 48 ॥
शयनानि प्रसूयन्ते चित्रास्तरणवन्ति च ।
मनःकान्तानि माल्यानि फलन्त्यत्रापरे द्रुमाः ॥ 49 ॥
पानानि च महार्हाणि भक्ष्याणि विविधानि च ।
स्त्रियश्च गुणसम्पन्ना रूपयौवनलक्षिताः ॥ 50 ॥
गन्धर्वाः किन्नरास्सिद्धा नागा विद्याधरास्तथा ।
रमन्ते सततं स्तत्र नारीभिर्भास्करप्रभाः ॥ 51 ॥
सर्वे सुकृतकर्माण स्सर्वे रतिपरायणाः ।
सर्वे कामार्थसहिता वसन्ति सहयोषितः ॥ 52 ॥
गीतवादित्रनिर्घोष स्सोत्कृष्टहसितस्वनः ।
श्रूयते सततं तत्र सर्वभूतमनोहरः ॥ 53 ॥
तत्र नामुदितः कश्चिन्नास्ति कश्चिदसत्प्रियः ।
अहन्यहनि वर्धन्ते गुणास्तत्र मनोरमाः ॥ 54 ॥
समतिक्रम्य तं देशमुत्तरः पयसां निधिः ।
तत्र सोमगिरिर्नाम मध्ये हेममयो महान् ॥ 55 ॥
इन्द्रलोकगता ये च ब्रह्मलोकगताश्च ये ।
देवास्तं समवेक्षन्ते गिरिराजं दिवं गताः ॥ 56 ॥
स तु देशो विसूर्योऽपि तस्य भासा प्रकाशते ।
सूर्यलक्ष्म्याऽभिविज्ञेयस्तपतेव विवस्वता ॥ 57 ॥
भगवानपि विश्वात्मा शम्भुरेकादशात्मकः ।
ब्रह्मा वसति देवेशो ब्रह्मर्षिपरिवारितः ॥ 58 ॥
न कथञ्चन गन्तव्यं कुरूणामुत्तरेण वः ।
अन्येषामपि भूतानां नातिक्रामति वै गतिः ॥ 59 ॥
स हि सोमगिरिर्नाम देवानामपि दुर्गमः ।
तमालोक्य ततः क्षिप्रमुपावर्तितुमर्हथ ॥ 60 ॥
एतावद्वानरैश्शक्यं गन्तुं वानरपुङ्गवाः ।
अभास्करममर्यादं न जानीमस्ततः परम् ॥ 61 ॥
सर्वमेतद्विचेतव्यं यन्मया परिकीर्तितम् ।
यदन्यदपि नोक्तं च तत्रापि क्रियतां मतिः ॥ 62 ॥
ततः कृतं दाशरथेर्महत्प्रियं महत्तरं चापि ततो मम प्रियम् ।
कृतं भविष्यत्यनिलानलोपमा विदेहजादर्शनजेन कर्मणा ॥ 63 ॥
ततः कृतार्थाः सहितास्सबान्धवाः मयाऽर्चितास्सर्वगुणैर्मनोरमैः ।
चरिष्यथोर्वीं प्रति शान्तशत्रव स्सहप्रिया भूतधराः प्लवङ्गमाः ॥ 64 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये किष्किन्धाकाण्डे त्रिचत्वारिंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha tricatvāriṃśassargaḥ |
tatassandiśya sugrīvaśśvaśuraṃ paścimāṃ diśam |
vīraṃ śatavaliṃ nāma vānaraṃ vānararṣabhaḥ || 1 ||
uvāca rājā dharmajñassarvavānarasattamam |
vākyamātma hitaṃ caiva rāmasya ca hitaṃ tathā || 2 ||
vṛtaśśatasahasreṇa tvadvidhānāṃ vanaukasām |
vaivasvatasutaissārdhaṃ pratiṣṭhasva svamantribhiḥ || 3 ||
diśaṃ hyudīcīṃ vikrāntāṃ himaśailāvataṃsakām |
sarvataḥ parimārgadhvaṃ rāmapatnīmaninditām || 4 ||
asminkāryevinirvṛtte kṛte dāśaratheḥ priye |
ṛṇānmuktā bhaviṣyāmaḥ kṛtārthārthavidāṃ varāḥ || 5 ||
kṛtaṃ hi priyamasmākaṃ rāghaveṇa mahātmanā |
tasya cetpratikāro'sti saphalaṃ jīvitaṃ bhavet || 6 ||
arthinaḥ kāryanirvṛttimakarturapi yaścaret |
tasya syātsaphalaṃ janma kiṃ punaḥ pūrvakāriṇaḥ || 7 ||
etāṃ buddhimavasthāya dṛśyate jānakī yathā |
tathā bhavadbhiḥ kartavyamasmatpriyahitaiṣibhiḥ || 8 ||
ayaṃ hi sarvabhūtānāṃ mānyastu narasattamaḥ |
asmāsu cāgataḥ prītī rāmaḥ parapurañjayaḥ || 9 ||
imāni vanadurgāṇi nadyaśśailāntarāṇi ca |
bhavantaḥ parimārgantu buddhivikramasampadā || 10 ||
tatra mlecchānpulindāṃśca śūrasenāṃstathaiva ca |
prasthalānbharatāṃścaiva kurūṃśca saha madrakaiḥ || 11 ||
kāmbojānyavanāṃ ścaiva śakānāraṭṭakānapi |
bāhlīkānṛṣikāṃ ścaiva pauravānatha ṭaṅkaṇān || 12 ||
cīnānparamacīnāṃśca nīhārāṃśca punaḥ punaḥ |
anviṣyadaradāṃścaiva himavantaṃ tathaiva ca || 13 ||
lodhrapadmakaṣaṇḍeṣu devadāruvaneṣu ca |
rāvaṇassaha vaidehyā mārgitavyastatastataḥ || 14 ||
tatassomāśramaṃ gatvā devagandharvasevitam |
kālaṃ nāma mahāsānuṃ parvataṃ tu gamiṣyatha || 15 ||
mahatsu tasya śailasya nirdareṣu guhāsu ca |
vicinudhvaṃ mahābhāgāṃ rāmapatnīntatastataḥ || 16 ||
tamatikramya śailendraṃ hemagarbhaṃ mahāgirim |
tatassudarśanaṃ nāma gantumarhatha parvatam || 17 ||
tato devasakho nāma parvataḥ patagālayaḥ |
nānāpakṣigaṇākīrṇo vividhadrumabhūṣitaḥ || 18 ||
tasya kānanaṣaṇḍeṣu nirghareṣu guhāsu ca |
rāvaṇassaha vaidehyā mārgitavyastatastataḥ || 19 ||
tamatikramya cākāśaṃ sarvataśśatayojanam |
aparvatanadīvṛkṣaṃ sarvasattvavivarjitam || 20 ||
taṃ tu śīghramatikramya kāntāraṃ romaharṣaṇam |
kailāsaṃ pāṇḍuraṃ śailaṃ prāpya hṛṣṭā bhaviṣyatha || 21 ||
tatra pāṇḍurameghābhaṃ jāmbūnadapariṣkṛtam |
kuberabhavanaṃ ramyaṃ nirmitaṃ viśvakarmaṇā || 22 ||
viśālā nalinī yatra prabhūtakamalotpalā |
haṃsakāraṇḍavākīrṇāpsarogaṇasevitā || 23 ||
tatra vaiśravaṇo rājā sarvabhūtanamaskṛtaḥ |
dhanado ramate śrīmānguhyakaissaha yakṣarāṭ || 24 ||
tasya candranikāśeṣu parvateṣu guhāsu ca |
rāvaṇaḥ saha vaidehyā mārgitavyastatastataḥ || 25 ||
krauñcaṃ tu girimāsādya bilaṃ tasya sudurgamam |
apramattaiḥ praveṣṭavyaṃ duṣpraveśaṃ hi tatsmṛtam || 26 ||
vasanti hi mahātmānastatra sūryasamaprabhāḥ |
devairapyarcitā ssamyagdevarūpā maharṣayaḥ || 27 ||
krauñcasya tu guhāścānyā ssānūniśikharāṇi ca |
nirdarāśca nitambāśca vicetavyā statastataḥ || 28 ||
kauñcasya śikharaṃ cāpi nirīkṣya ca tatastataḥ |
avṛkṣaṃ kāmaśailaṃ ca mānasaṃ vihagālayam |
na gatistatra bhūtānāṃ devadānava rakṣasām || 29 ||
sa ca sarvairvicetavyassasānuprasthabhūdharaḥ |
krauñcaṃ girimatikramya maināko nāma parvataḥ || 30 ||
mayasya bhavanaṃ yatra dānavasya svayaṃ kṛtam || 31 ||
mainākastu vicetavya ssasānuprasthakandaraḥ |
strīṇāmaśvamukhīnāṃ tu niketāstatra tatra tu || 32 ||
taṃ deśaṃ samatikramya āśramaṃ siddhasevitam |
siddhā vaikhānasāstatra vālakhilyāśca tāpasāḥ || 33 ||
vandyāste tu tapassiddhāstapasā vītakalmaṣāḥ |
praṣṭavyā cāpi sītāyāḥ pravṛttirvinayānvitaiḥ || 34 ||
hemapuṣkarasañchannaṃ tasmin vaikhānasaṃ saraḥ |
taruṇādityasaṅkāśairhaṃsairvicaritaṃ śubhaiḥ || 35 ||
aupavāhyaḥ kuberasya sārvabhauma iti smṛtaḥ |
gajaḥ paryeti taṃ deśaṃ sadā saha kareṇubhiḥ || 36 ||
tatsarassamatikramya naṣṭacandradivākaram |
anakṣatragaṇaṃ vyoma niṣpayodamanāditam || 37 ||
gabhastibhirivārkasya sa tu deśaḥ prakāśate |
viśrāmyadbhistapassiddhairdevakalpaiḥ svayamprabhaiḥ || 38 ||
taṃ tu deśamatikramya śailodā nāma nimnagā |
ubhayostīrayostasyāḥ kīcakā nāma veṇavaḥ || 39 ||
te nayanti paraṃ tīraṃ siddhānpratyānayanti ca |
uttarāḥ kuravastatra kṛtapuṇyapratiśrayāḥ || 40 ||
tataḥ kāñcanapadmābhiḥ padbhinībhiḥ kṛtodakāḥ |
nīlavaiḍūryapatrābhirnadyastatra sahasraśaḥ || 41 ||
raktotpalavanaiścātra maṇḍitāśca hiraṇmayaiḥ |
taruṇādityasaṅkāśairbhānti tatra jalāśayāḥ || 42 ||
mahārhamaṇiratnaiśca kāñcanaprabhakesaraiḥ |
nilotpalavanaiścitrai ssa deśa ssarvato vṛtaḥ || 43 ||
nistulābhiśca muktābhirmaṇibhiśca mahādhanaiḥ |
udbhūtapulināstatra jātarūpaiśca nimnagāḥ |
sarvaratnamayaiścitrairavagāḍhā nagottamaiḥ || 44 ||
jātarūpamayaiścāpi hutāśanasamaprabhaiḥ |
nityapuṣpaphalāstatra nagāḥ pattrarathākulāḥ || 45 ||
divyagandharasasparśāḥ sarvānkāmān sravanti ca |
nānākārāṇi vāsāṃsi phalantyanye nagottamāḥ || 46 ||
muktā vaiḍhūryacitrāṇi bhūṣaṇāni tathaiva ca |
strīṇāṃ cāpyanurūpāṇi puruṣāṇāṃ tathaiva ca || 47 ||
sarvartusukha sevyāni phalantyanye nagottamāḥ |
mahārhāṇi vicitrāṇi haimānyanye nagottamāḥ || 48 ||
śayanāni prasūyante citrāstaraṇavanti ca |
manaḥkāntāni mālyāni phalantyatrāpare drumāḥ || 49 ||
pānāni ca mahārhāṇi bhakṣyāṇi vividhāni ca |
striyaśca guṇasampannā rūpayauvanalakṣitāḥ || 50 ||
gandharvāḥ kinnarāssiddhā nāgā vidyādharāstathā |
ramante satataṃ statra nārībhirbhāskaraprabhāḥ || 51 ||
sarve sukṛtakarmāṇa ssarve ratiparāyaṇāḥ |
sarve kāmārthasahitā vasanti sahayoṣitaḥ || 52 ||
gītavāditranirghoṣa ssotkṛṣṭahasitasvanaḥ |
śrūyate satataṃ tatra sarvabhūtamanoharaḥ || 53 ||
tatra nāmuditaḥ kaścinnāsti kaścidasatpriyaḥ |
ahanyahani vardhante guṇāstatra manoramāḥ || 54 ||
samatikramya taṃ deśamuttaraḥ payasāṃ nidhiḥ |
tatra somagirirnāma madhye hemamayo mahān || 55 ||
indralokagatā ye ca brahmalokagatāśca ye |
devāstaṃ samavekṣante girirājaṃ divaṃ gatāḥ || 56 ||
sa tu deśo visūryo'pi tasya bhāsā prakāśate |
sūryalakṣmyā'bhivijñeyastapateva vivasvatā || 57 ||
bhagavānapi viśvātmā śambhurekādaśātmakaḥ |
brahmā vasati deveśo brahmarṣiparivāritaḥ || 58 ||
na kathañcana gantavyaṃ kurūṇāmuttareṇa vaḥ |
anyeṣāmapi bhūtānāṃ nātikrāmati vai gatiḥ || 59 ||
sa hi somagirirnāma devānāmapi durgamaḥ |
tamālokya tataḥ kṣipramupāvartitumarhatha || 60 ||
etāvadvānaraiśśakyaṃ gantuṃ vānarapuṅgavāḥ |
abhāskaramamaryādaṃ na jānīmastataḥ param || 61 ||
sarvametadvicetavyaṃ yanmayā parikīrtitam |
yadanyadapi noktaṃ ca tatrāpi kriyatāṃ matiḥ || 62 ||
tataḥ kṛtaṃ dāśarathermahatpriyaṃ mahattaraṃ cāpi tato mama priyam |
kṛtaṃ bhaviṣyatyanilānalopamā videhajādarśanajena karmaṇā || 63 ||
tataḥ kṛtārthāḥ sahitāssabāndhavāḥ mayā'rcitāssarvaguṇairmanoramaiḥ |
cariṣyathorvīṃ prati śāntaśatrava ssahapriyā bhūtadharāḥ plavaṅgamāḥ || 64 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe tricatvāriṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.