6.2 - Yadubhau Vimuchyatithyam - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah — Telugu Script

కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ సంహితాయాం షష్ఠకాణ్డే ద్వితీయః ప్రశ్నః - సోమమన్త్రబ్రాహ్మణనిరూపణం

ఓ-న్నమః పరమాత్మనే, శ్రీ మహాగణపతయే నమః,

శ్రీ గురుభ్యో నమః । హ॒రిః॒ ఓమ్ ॥

యదు॒భౌ వి॒ముచ్యా॑-ఽఽతి॒థ్య-ఙ్గృ॑హ్ణీ॒యా-ద్య॒జ్ఞం-విఁచ్ఛి॑న్ద్యా॒-ద్యదు॒భావ-వి॑ముచ్య॒ యథా-ఽనా॑గతాయా-ఽఽతి॒థ్య-ఙ్క్రి॒యతే॑ తా॒దృగే॒వ త-ద్విము॑క్తో॒-ఽన్యో॑-ఽన॒డ్వా-న్భవ॒త్య వి॑ముక్తో॒-ఽన్యో-ఽథా॑-ఽఽతి॒థ్య-ఙ్గృ॑హ్ణాతి య॒జ్ఞస్య॒ సన్త॑త్యై॒ పత్న్య॒న్వార॑భతే॒ పత్నీ॒ హి పారీ॑ణహ్య॒స్యేశే॒ పత్ని॑యై॒ వాను॑మత॒-న్నిర్వ॑పతి॒ యద్వై పత్నీ॑ య॒జ్ఞస్య॑ క॒రోతి॑ మిథు॒న-న్తదథో॒ పత్ని॑యా ఏ॒వై- [పత్ని॑యా ఏ॒వ, ఏ॒ష] 1

-ష య॒జ్ఞస్యా᳚న్వార॒భోం ఽన॑వచ్ఛిత్త్యై॒ యావ॑-ద్భి॒ర్వై రాజా॑-ఽనుచ॒రైరా॒గచ్ఛ॑తి॒ సర్వే᳚భ్యో॒ వై తేభ్య॑ ఆతి॒థ్య-ఙ్క్రి॑యతే॒ ఛన్దాగ్ం॑సి॒ ఖలు॒ వై సోమ॑స్య॒ రాజ్ఞో॑-ఽనుచ॒రాణ్య॒గ్నే-రా॑తి॒థ్యమ॑సి॒ విష్ణ॑వే॒ త్వేత్యా॑హ గాయత్రి॒యా ఏ॒వైతేన॑ కరోతి॒ సోమ॑స్యా-ఽఽతి॒థ్యమ॑సి॒ విష్ణ॑వే॒ త్వేత్యా॑హ త్రి॒ష్టుభ॑ ఏ॒వైతేన॑ కరో॒త్యతి॑థేరాతి॒థ్యమ॑సి॒ విష్ణ॑వే॒ త్వేత్యా॑హ॒ జగ॑త్యా [జగ॑త్యై, ఏ॒వైతేన॑] 2

ఏ॒వైతేన॑ కరోత్య॒గ్నయే᳚ త్వా రాయస్పోష॒దావ్న్నే॒ విష్ణ॑వే॒ త్వేత్యా॑హాను॒ష్టుభ॑ ఏ॒వైతేన॑ కరోతి శ్యే॒నాయ॑ త్వా సోమ॒భృతే॒ విష్ణ॑వే॒ త్వేత్యా॑హ గాయత్రి॒యా ఏ॒వైతేన॑ కరోతి॒ పఞ్చ॒ కృత్వో॑ గృహ్ణాతి॒ పఞ్చా᳚క్షరా ప॒ఙ్క్తిః పాఙ్క్తో॑ య॒జ్ఞో య॒జ్ఞమే॒వావ॑ రున్ధే బ్రహ్మవా॒దినో॑ వదన్తి॒ కస్మా᳚-థ్స॒త్యా-ద్గా॑యత్రి॒యా ఉ॑భ॒యత॑ ఆతి॒థ్యస్య॑ క్రియత॒ ఇతి॒ యదే॒వా-ఽద-స్సోమ॒మా- [యదే॒వా-ఽద-స్సోమ॒మా, ఆహ॑ర॒-త్తస్మా᳚-] 3

-ఽహ॑ర॒-త్తస్మా᳚-ద్గాయత్రి॒యా ఉ॑భ॒యత॑ ఆతి॒థ్యస్య॑ క్రియతే పు॒రస్తా᳚చ్చో॒ పరి॑ష్టాచ్చ॒ శిరో॒ వా ఏ॒త-ద్య॒జ్ఞస్య॒ యదా॑తి॒థ్య-న్నవ॑కపాలః పురో॒డాశో॑ భవతి॒ తస్మా᳚న్నవ॒ధా శిరో॒ విష్యూ॑త॒-న్నవ॑కపాలః పురో॒డాశో॑ భవతి॒ తే త్రయ॑స్త్రికపా॒లాస్త్రి॒వృతా॒ స్తోమే॑న॒ సమ్మి॑తా॒స్తేజ॑స్త్రి॒వృ-త్తేజ॑ ఏ॒వ య॒జ్ఞస్య॑ శీ॒ర్॒ష-న్ద॑ధాతి॒ నవ॑కపాలః పురో॒డాశో॑ భవతి॒ తే త్రయ॑స్త్రికపా॒లాస్త్రి॒వృతా᳚ ప్రా॒ణేన॒ సమ్మి॑తాస్త్రి॒వృద్వై [ ] 4

ప్రా॒ణ-స్త్రి॒వృత॑మే॒వ ప్రా॒ణమ॑భిపూ॒ర్వం-యఁ॒జ్ఞస్య॑ శీ॒ర్॒ష-న్ద॑ధాతి ప్ర॒జాప॑తే॒ర్వా ఏ॒తాని॒ పక్ష్మా॑ణి॒ యద॑శ్వవా॒లా ఐ᳚క్ష॒వీ తి॒రశ్చీ॒ యదాశ్వ॑వాలః ప్రస్త॒రో భవ॑త్యైక్ష॒వీ తి॒రశ్చీ᳚ ప్ర॒జాప॑తేరే॒వ తచ్చక్షు॒-స్సమ్భ॑రతి దే॒వా వై యా ఆహు॑తీ॒రజు॑హవు॒స్తా అసు॑రా ని॒ష్కావ॑మాద॒-న్తే దే॒వాః కా᳚ర్ష్మ॒ర్య॑మపశ్యన్ కర్మ॒ణ్యో॑ వై కర్మై॑నేన కుర్వీ॒తేతి॒ తే కా᳚ర్ష్మర్య॒మయా᳚-న్పరి॒ధీ- [-న్పరి॒ధీన్, అ॒కు॒ర్వ॒త॒ తైర్వై] 5

-న॑కుర్వత॒ తైర్వై తే రక్షా॒గ్॒స్యపా᳚ఘ్నత॒ య-త్కా᳚ర్ష్మర్య॒మయాః᳚ పరి॒ధయో॒ భవ॑న్తి॒ రక్ష॑సా॒మప॑హత్యై॒ సగ్గ్ స్ప॑ర్శయతి॒ రక్ష॑సా॒మన॑న్వ-వచారాయ॒ న పు॒రస్తా॒-త్పరి॑ దధాత్యాది॒త్యో హ్యే॑వోద్య-న్పు॒రస్తా॒-ద్రక్షాగ్॑స్యప॒హన్త్యూ॒ర్ధ్వే స॒మిధా॒వా ద॑ధాత్యు॒పరి॑ష్టాదే॒వ రక్షా॒గ్॒స్యప॑ హన్తి॒ యజు॑షా॒-ఽన్యా-న్తూ॒ష్ణీమ॒న్యా-మ్మి॑థున॒త్వాయ॒ ద్వే ఆ ద॑ధాతి ద్వి॒పా-ద్యజ॑మానః॒ ప్రతి॑ష్ఠిత్యై బ్రహ్మవా॒దినో॑ వద- [వదన్తి, అ॒గ్నిశ్చ॒ వా] 6

-న్త్య॒గ్నిశ్చ॒ వా ఏ॒తౌ సోమ॑శ్చ క॒థా సోమా॑యా-ఽఽతి॒థ్య-ఙ్క్రి॒యతే॒ నాగ్నయ॒ ఇతి॒ యద॒గ్నావ॒గ్ని-మ్మ॑థి॒త్వా ప్ర॒హర॑తి॒ తేనై॒వాగ్నయ॑ ఆతి॒థ్య-ఙ్క్రి॑య॒తే ఽథో॒ ఖల్వా॑హుర॒గ్ని-స్సర్వా॑ దే॒వతా॒ ఇతి॒ యద్ధ॒విరా॒సాద్యా॒గ్ని-మ్మన్థ॑తి హ॒వ్యాయై॒వా-ఽఽస॑న్నాయ॒ సర్వా॑ దే॒వతా॑ జనయతి ॥ 7 ॥

(పత్ని॑యా ఏ॒వ - జగ॑త్యా॒ - ఆ - త్రి॒వృద్వై - ప॑రి॒ధీన్ - వ॑ద॒న్త్యే - క॑చత్వారిగ్ంశచ్చ) (అ. 1)

దే॒వా॒సు॒రా-స్సంయఁ॑త్తా ఆస॒-న్తే దే॒వా మి॒థో విప్రి॑యా ఆస॒-న్తే᳚-ఽ(1॒)న్యో᳚-ఽన్యస్మై॒ జ్యైష్ఠ్యా॒యాతి॑ష్ఠమానాః పఞ్చ॒ధా వ్య॑క్రామన్న॒గ్నిర్వసు॑భి॒-స్సోమో॑ రు॒ద్రైరిన్ద్రో॑ మ॒రుద్భి॒-ర్వరు॑ణ ఆది॒త్యై-ర్బృహ॒స్పతి॒-ర్విశ్వై᳚ర్దే॒వైస్తే॑ ఽమన్య॒న్తాసు॑రేభ్యో॒ వా ఇ॒ద-మ్భ్రాతృ॑వ్యేభ్యో రద్ధ్యామో॒ యన్మి॒థో విప్రి॑యా॒-స్స్మో యా న॑ ఇ॒మాః ప్రి॒యాస్త॒నువ॒స్తా-స్స॒మవ॑ద్యామహై॒ తాభ్య॒-స్స నిర్-ఋ॑చ్ఛా॒ద్యో [నిర్-ఋ॑చ్ఛా॒ద్యః, నః॒ ప్ర॒థ॒మో᳚(1॒)-ఽన్యో᳚] 8

నః॑ ప్రథ॒మో᳚(1॒)-ఽన్యో᳚-ఽన్యస్మై॒ ద్రుహ్యా॒దితి॒ తస్మా॒ద్య-స్సతా॑నూనప్త్రిణా-మ్ప్రథ॒మో ద్రుహ్య॑తి॒ స ఆర్తి॒మార్చ్ఛ॑తి॒ య-త్తా॑నూన॒ప్త్రగ్ం స॑మవ॒ద్యతి॒ భ్రాతృ॑వ్యాభిభూత్యై॒ భవ॑త్యా॒త్మనా॒ పరా᳚-ఽస్య॒ భ్రాతృ॑వ్యో భవతి॒ పఞ్చ॒ కృత్వో-ఽవ॑ద్యతి పఞ్చ॒ధా హి తే త-థ్స॑మ॒వాద్య॒న్తాథో॒ పఞ్చా᳚క్షరా ప॒ఙ్క్తిః పాఙ్క్తో॑ య॒జ్ఞో య॒జ్ఞమే॒వావ॑ రున్ధ॒ ఆప॑తయే త్వా గృహ్ణా॒మీత్యా॑హ ప్రా॒ణో వా [ప్రా॒ణో వై, ఆప॑తిః] 9

ఆప॑తిః ప్రా॒ణమే॒వ ప్రీ॑ణాతి॒ పరి॑పతయ॒ ఇత్యా॑హ॒ మనో॒ వై పరి॑పతి॒ర్మన॑ ఏ॒వ ప్రీ॑ణాతి॒ తనూ॒నప్త్ర॒ ఇత్యా॑హ త॒నువో॒ హి తే తా-స్స॑మ॒వాద్య॑న్త శాక్వ॒రాయేత్యా॑హ॒ శక్త్యై॒ హి తే తా-స్స॑మ॒వాద్య॑న్త॒ శక్మ॒-న్నోజి॑ష్ఠా॒యేత్యా॒హౌజి॑ష్ఠ॒గ్ం॒ హి తే త దా॒త్మనః॑ సమ॒వాద్య॒న్తా--నా॑ధృష్ట-మస్యనాధృ॒ష్య-మిత్యా॒హా-ఽనా॑ధృష్ట॒గ్గ్॒ హ్యే॑తద॑నాధృ॒ష్య-న్దే॒వానా॒-మోజ॒ [దే॒వానా॒-మోజః॑, ఇత్యా॑హ] 10

ఇత్యా॑హ దే॒వానా॒గ్॒ హ్యే॑తదోజో॑-ఽభిశస్తి॒పా అ॑నభిశస్తే॒న్యమిత్యా॑హా-భిశస్తి॒పా హ్యే॑తద॑ -నభిశస్తే॒న్యమను॑ మే దీ॒క్షా-న్దీ॒క్షాప॑తి-ర్మన్యతా॒మిత్యా॑హ యథాయ॒జురే॒వైత-ద్ఘృ॒తం-వైఁ దే॒వా వజ్ర॑-ఙ్కృ॒త్వా సోమ॑మఘ్న-న్నన్తి॒కమి॑వ॒ ఖలు॒ వా అ॑స్యై॒తచ్చ॑రన్తి॒ య-త్తా॑నూన॒ప్త్రేణ॑ ప్ర॒చర॑న్త్య॒గ్ం॒ శురగ్ం॑ శుస్తే దేవ సో॒మా-ఽఽ ప్యా॑యతా॒-మిత్యా॑హ॒ య- [-మిత్యా॑హ॒ యత్, ఏ॒వాస్యా॑-] 11

-దే॒వాస్యా॑-పువా॒యతే॒ యన్మీయ॑తే॒-తదే॒వాస్యై॒తేనా-ఽఽ ప్యా॑యయ॒త్యా తుభ్య॒మిన్ద్రః॑ ప్యాయతా॒మా త్వమిన్ద్రా॑య ప్యాయ॒స్వేత్యా॑-హో॒భావే॒వేన్ద్ర॑-ఞ్చ॒ సోమ॒-ఞ్చా-ఽఽప్యా॑యయ॒త్యా ప్యా॑యయ॒ సఖీ᳚న్-థ్స॒న్యా మే॒ధయేత్యా॑హ॒ర్త్విజో॒ వా అ॑స్య॒ సఖా॑య॒స్తా-నే॒వా-ఽఽప్యా॑యయతి స్వ॒స్తి తే॑ దేవ సోమ సు॒త్యామ॑శీ॒యే- [సు॒త్యామ॑శీ॒య, ఇత్యా॑హా॒ ఽఽశిష॑-] 12

-త్యా॑హా॒ ఽఽశిష॑-మే॒వైతామా శా᳚స్తే॒ ప్ర వా ఏ॒తే᳚-ఽస్మా-ల్లో॒కాచ్చ్య॑వన్తే॒ యే సోమ॑మా-ప్యా॒యయ॑న్త్య-న్తరిక్షదేవ॒త్యో॑ హి సోమ॒ ఆప్యా॑యిత॒ ఏష్టా॒ రాయః॒ ప్రేషే భగా॒యేత్యా॑హ॒ ద్యావా॑పృథి॒వీభ్యా॑మే॒వ న॑మ॒స్కృత్యా॒స్మిన్ ఁలో॒కే ప్రతి॑ తిష్ఠన్తి దేవాసు॒రా-స్సంయఁ॑త్తా ఆస॒-న్తే దే॒వా బిభ్య॑తో॒-ఽగ్ని-మ్ప్రావి॑శ॒-న్తస్మా॑దాహుర॒గ్ని-స్సర్వా॑ దే॒వతా॒ ఇతి॒ తే᳚- [దే॒వతా॒ ఇతి॒ తే, అ॒గ్నిమే॒వ] 13

-ఽగ్నిమే॒వ వరూ॑థ-ఙ్కృ॒త్వా ఽసు॑రాన॒భ్య॑భవ-న్న॒గ్నిమి॑వ॒ ఖలు॒ వా ఏ॒ష ప్రవి॑శతి॒ యో॑-ఽవాన్తరదీ॒క్షాము॒పైతి॒ భ్రాతృ॑వ్యాభిభూత్యై॒ భవ॑త్యా॒త్మనా॒ పరా᳚-ఽస్య॒ భ్రాతృ॑వ్యో భవత్యా॒త్మాన॑మే॒వ దీ॒క్షయా॑ పాతి ప్ర॒జామ॑వాన్తరదీ॒క్షయా॑ సన్త॒రా-మ్మేఖ॑లాగ్ం స॒మాయ॑చ్ఛతే ప్ర॒జా హ్యా᳚త్మనో-ఽన్త॑రతరా త॒ప్తవ్ర॑తో భవతి॒ మద॑న్తీభిర్మార్జయతే॒ నిర్హ్య॑గ్ని-శ్శీ॒తేన॒ వాయ॑తి॒ సమి॑ద్ధ్యై॒ యా తే॑ అగ్నే॒ రుద్రి॑యా త॒నూరిత్యా॑హ॒ స్వయై॒వైన॑-ద్దే॒వత॑యా వ్రతయతి సయోని॒త్వాయ॒ శాన్త్యై᳚ ॥ 14 ॥

(యో - వా - ఓజ॑ - ఆహ॒ య - ద॑శీ॒యే - తి॒ తే᳚ - ఽగ్న॒ - ఏకా॑దశ చ) (అ. 2)

తేషా॒మసు॑రాణా-న్తి॒స్రః పుర॑ ఆస-న్నయ॒స్మ-య్య॑వ॒మా-ఽథ॑ రజ॒తా-ఽథ॒ హరి॑ణీ॒ తా దే॒వా జేతు॒-న్నాశ॑క్నువ॒-న్తా ఉ॑ప॒సదై॒వాజి॑గీష॒-న్తస్మా॑దాహు॒ర్యశ్చై॒వం-వేఁద॒ యశ్చ॒ నోప॒సదా॒ వై మ॑హాపు॒ర-ఞ్జ॑య॒న్తీతి॒ త ఇషు॒గ్ం॒ సమ॑స్కుర్వతా॒- గ్నిమనీ॑క॒గ్ం॒ సోమగ్ం॑ శ॒ల్యం-విఁష్ణు॒-న్తేజ॑న॒-న్తే᳚-ఽబ్రువ॒న్ క ఇ॒మామ॑సిష్య॒తీతి॑ [ ] 15

రు॒ద్ర ఇత్య॑బ్రువ-న్రు॒ద్రో వై క్రూ॒ర-స్సో᳚-ఽస్య॒త్వితి॒ సో᳚-ఽబ్రవీ॒-ద్వరం॑-వృఁణా అ॒హమే॒వ ప॑శూ॒నా-మధి॑పతిరసా॒నీతి॒ తస్మా᳚-ద్రు॒ద్రః ప॑శూ॒నా-మధి॑పతి॒స్తాగ్ం రు॒ద్రో-ఽవా॑సృజ॒-థ్స తి॒స్రః పురో॑ భి॒త్త్వైభ్యో లో॒కేభ్యో- ఽసు॑రా॒-న్ప్రాణు॑దత॒ యదు॑ప॒సద॑ ఉపస॒ద్యన్తే॒ భ్రాతృ॑వ్యపరాణుత్యై॒ నాన్యామాహు॑తి-మ్పు॒రస్తా᳚-జ్జుహుయా॒-ద్యద॒న్యామాహు॑తి-మ్పు॒రస్తా᳚-జ్జుహు॒యా- [-జ్జుహు॒యాత్, అ॒న్యన్ముఖ॑-ఙ్కుర్యా-] 16

-ద॒న్యన్ముఖ॑-ఙ్కుర్యా-థ్స్రు॒వేణా॑-ఽఘా॒రమా ఘా॑రయతి య॒జ్ఞస్య॒ ప్రజ్ఞా᳚త్యై॒ పరాం॑అతి॒క్రమ్య॑ జుహోతి॒ పరా॑చ ఏ॒వైభ్యో లో॒కేభ్యో॒ యజ॑మానో॒ భ్రాతృ॑వ్యా॒-న్ప్ర ణు॑దతే॒ పున॑రత్యా॒క్రమ్యో॑ప॒సద॑-ఞ్జుహోతి ప్ర॒ణుద్యై॒వైభ్యో లో॒కేభ్యో॒ భ్రాతృ॑వ్యాఞ్జి॒త్వా భ్రా॑తృవ్యలో॒క-మ॒భ్యారో॑హతి దే॒వా వై యాః ప్రా॒తరు॑ప॒సద॑ ఉ॒పాసీ॑ద॒-న్నహ్న॒స్తాభి॒రసు॑రా॒-న్ప్రాణు॑దన్త॒ యా-స్సా॒యగ్ం రాత్రి॑యై॒ తాభి॒ర్య-థ్సా॒య-మ్ప్రా॑త-రుప॒సద॑- [-రుప॒సదః॑, ఉ॒ప॒స॒ద్యన్తే॑] 17

ఉపస॒ద్యన్తే॑ ఽహోరా॒త్రాభ్యా॑మే॒వ త-ద్యజ॑మానో॒ భ్రాతృ॑వ్యా॒-న్ప్ర ణు॑దతే॒ యాః ప్రా॒తర్యా॒జ్యా᳚-స్స్యుస్తా-స్సా॒య-మ్పు॑రో-ఽనువా॒క్యాః᳚ కుర్యా॒దయా॑తయామత్వాయ తి॒స్ర ఉ॑ప॒సద॒ ఉపై॑తి॒ త్రయ॑ ఇ॒మే లో॒కా ఇ॒మానే॒వ లో॒కా-న్ప్రీ॑ణాతి॒ షట్-థ్స-మ్ప॑ద్యన్తే॒ షడ్వా ఋ॒తవ॑ ఋ॒తూనే॒వ ప్రీ॑ణాతి॒ ద్వాద॑శా॒హీనే॒ సోమ॒ ఉపై॑తి॒ ద్వాద॑శ॒ మాసా᳚-స్సంవఁథ్స॒ర-స్స॑వన్థ్స॒రమే॒వ ప్రీ॑ణాతి॒ చతు॑ర్విగ్ంశతి॒-స్స- [చతు॑ర్విగ్ంశతి॒-స్సమ్, ప॒ద్య॒న్తే॒ చతు॑ర్విగ్ంశతి-] 18

-మ్ప॑ద్యన్తే॒ చతు॑ర్విగ్ంశతి-రర్ధమా॒సా అ॑ర్ధమా॒సానే॒వ ప్రీ॑ణా॒త్యారా᳚గ్రా-మవాన్తరదీ॒క్షా-ముపే॑యా॒ద్యః కా॒మయే॑తా॒-ఽస్మి-న్మే॑ లో॒కే-ఽర్ధు॑కగ్గ్ స్యా॒దిత్యేక॒మగ్రే-ఽథ॒ ద్వావథ॒ త్రీనథ॑ చ॒తుర॑ ఏ॒షా వా ఆరా᳚గ్రా ఽవాన్తరదీ॒క్షా ఽస్మిన్నే॒వాస్మై॑ లో॒కే-ఽర్ధు॑క-మ్భవతి ప॒రోవ॑రీయసీ-మవాన్తరదీ॒క్షా-ముపే॑యా॒ద్యః కా॒మయే॑తా॒ముష్మి॑-న్మే లో॒కే-ఽర్ధు॑కగ్గ్ స్యా॒దితి॑ చ॒తురో-ఽగ్రే ఽథ॒ త్రీనథ॒ ద్వావథైక॑మే॒షా వై ప॒రోవ॑రీయస్య-వాన్తరదీ॒క్షా ఽముష్మి॑న్నే॒వాస్మై॑ లో॒కే-ఽర్ధు॑క-మ్భవతి ॥ 19 ॥

(అ॒సి॒ష్య॒తీతి॑ - జుహు॒యాథ్ - సా॒య-మ్ప్రా॑తరుప॒సద॒ - శ్చతు॑ర్విగ్ంశతి॒-స్సం - చ॒తురో-ఽగ్రే॒ - షోడ॑శ చ) (అ. 3)

సు॒వ॒ర్గం-వాఁ ఏ॒తే లో॒కం-యఁ॑న్తి॒ య ఉ॑ప॒సద॑ ఉప॒యన్తి॒ తేషాం॒-యఁ ఉ॒న్నయ॑తే॒ హీయ॑త ఏ॒వ స నోద॑నే॒షీతి॒ సూ᳚న్నీయమివ॒ యో వై స్వా॒ర్థేతాం᳚-యఁ॒తాగ్ శ్రా॒న్తో హీయ॑త ఉ॒త స ని॒ష్ట్యాయ॑ స॒హ వ॑సతి॒ తస్మా᳚-థ్స॒కృదు॒న్నీయ॒ నాప॑ర॒మున్న॑యేత ద॒ద్ధ్నోన్న॑యేతై॒తద్వై ప॑శూ॒నాగ్ం రూ॒పగ్ం రూ॒పేణై॒వ ప॒శూనవ॑ రున్ధే [ ] 20

య॒జ్ఞో దే॒వేభ్యో॒ నిలా॑యత॒ విష్ణూ॑ రూ॒ప-ఙ్కృ॒త్వా స పృ॑థి॒వీ-మ్ప్రావి॑శ॒-త్త-న్దే॒వా హస్తా᳚న్-థ్స॒గ్ం॒ రభ్యై᳚చ్ఛ॒-న్తమిన్ద్ర॑ ఉ॒పర్యు॑ప॒ర్యత్య॑క్రామ॒-థ్సో᳚-ఽబ్రవీ॒-త్కో మా॒-ఽయము॒పర్యు॑ప॒ర్యత్య॑క్రమీ॒-దిత్య॒హ-న్దు॒ర్గే హన్తేత్యథ॒ కస్త్వమిత్య॒హ-న్దు॒ర్గాదాహ॒ర్తేతి॒ సో᳚-ఽబ్రవీ-ద్దు॒ర్గే వై హన్తా॑-ఽవోచథా వరా॒హో॑-ఽయం-వాఁ॑మమో॒ష- [-ఁవా॑మమో॒షః, స॒ప్తా॒నా] 21

-స్స॑ప్తా॒నా-ఙ్గి॑రీ॒ణా-మ్ప॒రస్తా᳚ద్వి॒త్తం-వేఁద్య॒మసు॑రాణా-మ్బిభర్తి॒ త-ఞ్జ॑హి॒ యది॑ దు॒ర్గే హన్తా-ఽసీతి॒ స ద॑ర్భపుఞ్జీ॒లము॒-ద్వృహ్య॑ స॒ప్త గి॒రీ-న్భి॒త్త్వా తమ॑హ॒న్-థ్సో᳚-ఽబ్రవీ-ద్దు॒ర్గాద్వా ఆహ॑ర్తావోచథా ఏ॒తమా హ॒రేతి॒ తమే᳚భ్యో య॒జ్ఞ ఏ॒వ య॒జ్ఞమా-ఽహ॑ర॒ద్య-త్తద్వి॒త్తం-వేఁద్య॒మసు॑రాణా॒-మవి॑న్దన్త॒ తదేకం॒-వేఁద్యై॑ వేది॒త్వ-మసు॑రాణాం॒- [-మసు॑రాణామ్, వా ఇ॒యమగ్ర॑] 22

-ఁవా ఇ॒యమగ్ర॑ ఆసీ॒-ద్యావ॒దాసీ॑నః పరా॒పశ్య॑తి॒ తావ॑-ద్దే॒వానా॒-న్తే దే॒వా అ॑బ్రువ॒న్నస్త్వే॒వ నో॒-ఽస్యామపీతి॒ కియ॑ద్వో దాస్యామ॒ ఇతి॒ యావ॑ది॒యగ్ం స॑లావృ॒కీ త్రిః ప॑రి॒క్రామ॑తి॒ తావ॑న్నో ద॒త్తేతి॒ స ఇన్ద్రః॑ సలావృ॒కీ రూ॒ప-ఙ్కృ॒త్వేమా-న్త్రి-స్స॒ర్వతః॒ పర్య॑క్రామ॒-త్తది॒మామ॑విన్దన్త॒ యది॒మామవి॑న్దన్త॒ త-ద్వేద్యై॑ వేది॒త్వగ్ం [వేది॒త్వమ్, సా వా ఇ॒యగ్ం] 23

సా వా ఇ॒యగ్ం సర్వై॒వ వేది॒రియ॑తి శక్ష్యా॒మీతి॒ త్వా అ॑వ॒మాయ॑ యజన్తే త్రి॒గ్ం॒శ-త్ప॒దాని॑ ప॒శ్చా-త్తి॒రశ్చీ॑ భవతి॒ షట్త్రిగ్ం॑శ॒-త్ప్రాచీ॒ చతు॑ర్విగ్ంశతిః పు॒రస్తా᳚-త్తి॒రశ్చీ॒ దశ॑దశ॒ సమ్ప॑ద్యన్తే॒ దశా᳚క్షరా వి॒రాడన్నం॑-విఁ॒రా-డ్వి॒రాజై॒వాన్నాద్య॒మవ॑ రున్ధ॒ ఉద్ధ॑న్తి॒ యదే॒వాస్యా॑ అమే॒ద్ధ్య-న్తదప॑ హ॒న్త్యుద్ధ॑న్తి॒ తస్మా॒దోష॑ధయః॒ పరా॑ భవన్తి బ॒ర్॒హి-స్స్తృ॑ణాతి॒ తస్మా॒దోష॑ధయః॒ పున॒రా భ॑వ॒న్త్యుత్త॑ర-మ్బ॒ర్॒హిష॑ ఉత్తరబ॒ర్॒హి-స్స్తృ॑ణాతి ప్ర॒జా వై బ॒ర్॒హిర్యజ॑మాన ఉత్తర బ॒ర్॒హి ర్యజ॑మాన-మే॒వా-య॑జమానా॒దుత్త॑ర-ఙ్కరోతి॒ తస్మా॒-ద్యజ॑మా॒నో ఽయ॑జమానా॒దుత్త॑రః ॥ 24 ॥

(రు॒న్ధే॒ - వా॒మ॒మో॒షో - వే॑ది॒త్వమసు॑రాణాం - ఁవేది॒త్వం - భ॑వన్తి॒ - పఞ్చ॑విగ్ంశతిశ్చ) (అ. 4)

యద్వా అనీ॑శానో భా॒రమా॑ద॒త్తే వి వై స లి॑శతే॒ య-ద్ద్వాద॑శ సా॒హ్నస్యో॑ప॒సద॒-స్స్యుస్తి॒స్త్రో॑-ఽహీన॑స్య య॒జ్ఞస్య॒ విలో॑మ క్రియేత తి॒స్ర ఏ॒వ సా॒హ్నస్యో॑ప॒సదో॒ ద్వాద॑శా॒హీన॑స్య య॒జ్ఞస్య॑ సవీర్య॒త్వాయాథో॒ సలో॑మ క్రియతే వ॒థ్సస్యైక॒-స్స్తనో॑ భా॒గీ హి సో-ఽథైక॒గ్గ్॒ స్తనం॑-వ్రఁ॒తముపై॒త్యథ॒ ద్వావథ॒ త్రీనథ॑ చ॒తుర॑ ఏ॒తద్వై [ ] 25

క్షు॒రప॑వి॒ నామ॑ వ్ర॒తం-యేఁన॒ ప్ర జా॒తా-న్భ్రాతృ॑వ్యా-న్ను॒దతే॒ ప్రతి॑ జని॒ష్యమా॑ణా॒నథో॒ కనీ॑యసై॒వ భూయ॒ ఉపై॑తి చ॒తురో-ఽగ్రే॒ స్తనా᳚న్ వ్ర॒తముపై॒త్యథ॒ త్రీనథ॒ ద్వావథైక॑మే॒తద్వై సు॑జఘ॒న-న్నామ॑ వ్ర॒త-న్త॑ప॒స్యగ్ం॑ సువ॒ర్గ్య॑మథో॒ ప్రైవ జా॑యతే ప్ర॒జయా॑ ప॒శుభి॑ర్యవా॒గూ రా॑జ॒న్య॑స్య వ్ర॒త-ఙ్క్రూ॒రేవ॒ వై య॑వా॒గూః క్రూ॒ర ఇ॑వ [క్రూ॒ర ఇ॑వ, రా॒జ॒న్యో॑ వజ్ర॑స్య] 26

రాజ॒న్యో॑ వజ్ర॑స్య రూ॒పగ్ం సమృ॑ద్ధ్యా ఆ॒మిక్షా॒ వైశ్య॑స్య పాకయ॒జ్ఞస్య॑ రూ॒ప-మ్పుష్ట్యై॒ పయో᳚ బ్రాహ్మ॒ణస్య॒ తేజో॒ వై బ్రా᳚హ్మ॒ణస్తేజః॒ పయ॒స్తేజ॑సై॒వ తేజః॒ పయ॑ ఆ॒త్మ-న్ధ॒త్తే ఽథో॒ పయ॑సా॒ వై గర్భా॑ వర్ధన్తే॒ గర్భ॑ ఇవ॒ ఖలు॒ వా ఏ॒ష య-ద్దీ᳚క్షి॒తో యద॑స్య॒ పయో᳚ వ్ర॒త-మ్భవ॑త్యా॒త్మాన॑మే॒వ త-ద్వ॑ర్ధయతి॒ త్రివ్ర॑తో॒ వై మను॑రాసీ॒-ద్ద్వివ్ర॑తా॒ అసు॑రా॒ ఏక॑వ్రతా [ఏక॑వ్రతాః, దే॒వాః ప్రా॒తర్మ॒ద్ధ్యన్ది॑నే] 27

దే॒వాః ప్రా॒తర్మ॒ద్ధ్యన్ది॑నే సా॒య-న్త-న్మనో᳚ర్వ్ర॒తమా॑సీ-త్పాకయ॒జ్ఞస్య॑ రూ॒ప-మ్పుష్ట్యై᳚ ప్రా॒తశ్చ॑ సా॒య-ఞ్చాసు॑రాణా-న్నిర్మ॒ద్ధ్య-ఙ్క్షు॒ధో రూ॒ప-న్తత॒స్తే పరా॑-ఽభవ-న్మ॒ద్ధ్యన్ది॑నే మద్ధ్యరా॒త్రే దే॒వానా॒-న్తత॒స్తే॑-ఽభవన్-థ్సువ॒ర్గం-లోఁ॒కమా॑య॒న్॒. యద॑స్య మ॒ద్ధ్యన్ది॑నే మద్ధ్యరా॒త్రే వ్ర॒త-మ్భవ॑తి మద్ధ్య॒తో వా అన్నే॑న భుఞ్జతే మద్ధ్య॒త ఏ॒వ తదూర్జ॑-న్ధత్తే॒ భ్రాతృ॑వ్యాభిభూత్యై॒ భవ॑త్యా॒త్మనా॒ [భవ॑త్యా॒త్మనా᳚, పరా᳚-ఽస్య॒ భ్రాతృ॑వ్యో] 28

పరా᳚-ఽస్య॒ భ్రాతృ॑వ్యో భవతి॒ గర్భో॒ వా ఏ॒ష య-ద్దీ᳚క్షి॒తో యోని॑ ర్దీక్షితవిమి॒తం-యఁ-ద్దీ᳚క్షి॒తో దీ᳚క్షితవిమి॒తా-త్ప్ర॒వసే॒-ద్యథా॒ యోనే॒ర్గర్భ॒-స్స్కన్ద॑తి తా॒దృగే॒వ తన్న ప్ర॑వస్త॒వ్య॑మా॒త్మనో॑ గోపీ॒థాయై॒ష వై వ్యా॒ఘ్రః కు॑లగో॒పో యద॒గ్నిస్తస్మా॒-ద్య-ద్దీ᳚క్షి॒తః ప్ర॒వసే॒-థ్స ఏ॑నమీశ్వ॒రో॑-ఽనూ॒త్థాయ॒ హన్తో॒ర్న ప్ర॑వస్త॒వ్య॑మా॒త్మనో॒ గుప్త్యై॑ దక్షిణ॒త-శ్శ॑య ఏ॒తద్వై యజ॑మానస్యా॒ ఽఽయత॑న॒గ్గ్॒స్వ ఏ॒వా-ఽఽయత॑నే శయే॒ ఽగ్నిమ॑భ్యా॒వృత్య॑ శయే దే॒వతా॑ ఏ॒వ య॒జ్ఞమ॑భ్యా॒వృత్య॑ శయే ॥ 29 ॥

(ఏ॒తద్వై-క్రూ॒ర ఇ॒వై-క॑వ్రతా-ఆ॒త్మనా॒-యజ॑మానస్య॒-త్రయో॑దశ చ) (అ. 5)

పు॒రోహ॑విషి దేవ॒యజ॑నే యాజయే॒ద్య-ఙ్కా॒మయే॒తోపై॑న॒ముత్త॑రో య॒జ్ఞో న॑మేద॒భి సు॑వ॒ర్గం-లోఁ॒క-ఞ్జ॑యే॒దిత్యే॒తద్వై పు॒రోహ॑విర్దేవ॒యజ॑నం॒-యఁస్య॒ హోతా᳚ ప్రాతరనువా॒క -మ॑నుబ్రు॒వ-న్న॒గ్నిమ॒ప ఆ॑ది॒త్యమ॒భి వి॒పశ్య॒త్యుపై॑న॒ముత్త॑రో య॒జ్ఞో న॑మత్య॒భి సు॑వ॒ర్గం-లోఁ॒క-ఞ్జ॑యత్యా॒ప్తే దే॑వ॒యజ॑నే యాజయే॒--ద్భ్రాతృ॑వ్యవన్త॒-మ్పన్థాం᳚-వాఁ-ఽధిస్ప॒ర్॒శయే᳚-త్క॒ర్తం-వాఁ॒ యావ॒న్నాన॑సే॒ యాత॒వై [ ] 30

న రథా॑యై॒తద్వా ఆ॒ప్త-న్దే॑వ॒యజ॑నమా॒ప్నోత్యే॒వ భ్రాతృ॑వ్య॒-న్నైన॒-మ్భ్రాతృ॑వ్య ఆప్నో॒త్యేకో᳚న్నతే దేవ॒య॑జనే యాజయే-త్ప॒శుకా॑మ॒-మేకో᳚న్నతా॒ద్వై దే॑వ॒యజ॑నా॒దఙ్గి॑రసః ప॒శూన॑సృజన్తాన్త॒రా స॑దోహవిర్ధా॒నే ఉ॑న్న॒తగ్గ్ స్యా॑దే॒తద్వా ఏకో᳚న్నత-న్దేవ॒యజ॑న-మ్పశు॒మానే॒వ భ॑వతి॒ త్ర్యు॑న్నతే దేవ॒యజ॑నే యాజయే-థ్సువ॒ర్గకా॑మ॒-న్త్ర్యు॑న్నతా॒ద్వై దే॑వ॒యజ॑నా॒దఙ్గి॑రస-స్సువ॒ర్గం-లోఁ॒కమా॑య-న్నన్త॒రా ఽఽహ॑వ॒నీయ॑-ఞ్చ హవి॒ర్ధాన॑-ఞ్చో- [హవి॒ర్ధాన॑-ఞ్చ, ఉ॒న్న॒తగ్గ్ స్యా॑దన్త॒రా] 31

-న్న॒తగ్గ్ స్యా॑దన్త॒రా హ॑వి॒ర్ధాన॑-ఞ్చ॒ సద॑శ్చాన్త॒రా సద॑శ్చ॒ గార్హ॑పత్య-ఞ్చై॒తద్వై త్ర్యు॑న్నత-న్దేవ॒యజ॑నగ్ం సువ॒ర్గమే॒వ లో॒కమే॑తి॒ ప్రతి॑ష్ఠితే దేవ॒యజ॑నే యాజయే-త్ప్రతి॒ష్ఠాకా॑మమే॒తద్వై ప్రతి॑ష్ఠిత-న్దేవ॒యజ॑నం॒-యఁ-థ్స॒ర్వతః॑ స॒మ-మ్ప్రత్యే॒వ తి॑ష్ఠతి॒ యత్రా॒న్యా అ॑న్యా॒ ఓష॑ధయో॒ వ్యతి॑షక్తా॒-స్స్యుస్త-ద్యా॑జయే-త్ప॒శుకా॑మమే॒తద్వై ప॑శూ॒నాగ్ం రూ॒పగ్ం రూ॒పేణై॒వాస్మై॑ ప॒శూ- [ప॒శూన్, అవ॑ రున్ధే] 32

-నవ॑ రున్ధే పశు॒మానే॒వ భ॑వతి॒ నిర్-ఋ॑తిగృహీతే దేవ॒యజ॑నే యాజయే॒ద్య-ఙ్కా॒మయే॑త॒ నిర్-ఋ॑త్యాస్య య॒జ్ఞ-ఙ్గ్రా॑హయేయ॒మిత్యే॒తద్వై నిర్-ఋ॑తిగృహీత-న్దేవ॒యజ॑నం॒-యఁ-థ్స॒దృశ్యై॑ స॒త్యా॑ ఋ॒క్ష-న్నిర్-ఋ॑త్యై॒వాస్య॑ య॒జ్ఞ-ఙ్గ్రా॑హయతి॒ వ్యావృ॑త్తే దేవ॒యజ॑నే యాజయే-ద్వ్యా॒వృత్కా॑మం॒-యఁ-మ్పాత్రే॑ వా॒ తల్పే॑ వా॒ మీమాగ్ం॑సేర-న్ప్రా॒చీన॑మాహవ॒నీయా᳚-త్ప్రవ॒ణగ్గ్ స్యా᳚-త్ప్రతీ॒చీన॒-ఙ్గార్హ॑పత్యాదే॒తద్వై వ్యావృ॑త్త-న్దేవ॒యజ॑నం॒-విఁ పా॒ప్మనా॒ భ్రాతృ॑వ్యే॒ణా- ఽఽవ॑ర్తతే॒ నైన॒-మ్పాత్రే॒ న తల్పే॑ మీమాగ్ం సన్తే కా॒ర్యే॑ దేవ॒యజ॑నే యాజయే॒-ద్భూతి॑కామ-ఙ్కా॒యా॑ వై పురు॑షో॒ భవ॑త్యే॒వ ॥ 33 ॥

(యాత॒వై - హ॑వి॒ర్ధాన॑-ఞ్చ - ప॒శూన్ - పా॒ప్మనా॒ - ఽష్టాద॑శ చ) (అ. 6)

తేభ్య॑ ఉత్తరవే॒ది-స్సి॒గ్ం॒హీ రూ॒ప-ఙ్కృ॒త్వోభయా॑-నన్త॒రా-ఽప॒క్రమ్యా॑తిష్ఠ॒-త్తే దే॒వా అ॑మన్యన్త యత॒రాన్. వా ఇ॒యము॑పావ॒ర్థ్స్యతి॒ త ఇ॒ద-మ్భ॑విష్య॒న్తీతి॒ తాముపా॑మన్త్రయన్త॒ సా-ఽబ్ర॑వీ॒-ద్వరం॑-వృఁణై॒ సర్వా॒-న్మయా॒ కామా॒న్ వ్య॑శ్ఞవథ॒ పూర్వా॒-న్తు మా॒-ఽగ్నేరాహు॑తిరశ్ఞవతా॒ ఇతి॒ తస్మా॑దుత్తరవే॒ది-మ్పూర్వా॑మ॒గ్నే- ర్వ్యాఘా॑రయన్తి॒ వారే॑వృత॒గ్గ్॒ హ్య॑స్యై॒ శమ్య॑యా॒ పరి॑ మిమీతే॒ [మిమీతే, మాత్రై॒వా-ఽస్యై॒] 34

మాత్రై॒వా-ఽస్యై॒ సాథో॑ యు॒క్తేనై॒వ యు॒క్తమవ॑ రున్ధే వి॒త్తాయ॑నీ మే॒-ఽసీత్యా॑హ వి॒త్తా హ్యే॑నా॒నావ॑-త్తి॒క్తాయ॑నీ మే॒-ఽసీత్యా॑హ తి॒క్తాన్. హ్యే॑నా॒నావ॒దవ॑తాన్మా నాథి॒తమిత్యా॑హ నాథి॒తాన్. హ్యే॑నా॒నావ॒దవ॑తాన్మా వ్యథి॒తమిత్యా॑హ వ్యథి॒తాన్. హ్యే॑నా॒నావ॑-ద్వి॒దే-ర॒గ్ని-ర్నభో॒ నామా- [-ర్నభో॒ నామా॑, అగ్నే॑ అఙ్గిర॒ ఇతి॒] 35

-ఽగ్నే॑ అఙ్గిర॒ ఇతి॒ త్రిర్హ॑రతి॒ య ఏ॒వైషు లో॒కేష్వ॒గ్నయ॒-స్తానే॒వావ॑ రున్ధే తూ॒ష్ణీ-ఞ్చ॑తు॒ర్థగ్ం హ॑ర॒త్యని॑-రుక్తమే॒వావ॑ రున్ధే సి॒గ్ం॒హీర॑సి మహి॒షీర॒సీత్యా॑హ సి॒గ్ం॒హీర్హ్యే॑షా రూ॒ప-ఙ్కృ॒త్వోభయా॑-నన్త॒రా ఽప॒క్రమ్యాతి॑ష్ఠదు॒రు ప్ర॑థస్వో॒రు తే॑ య॒జ్ఞప॑తిః ప్రథతా॒మిత్యా॑హ॒ యజ॑మానమే॒వ ప్ర॒జయా॑ ప॒శుభిః॑ ప్రథయతి ధ్రు॒వా- [ధ్రు॒వా, అ॒సీతి॒ సగ్ం హ॑న్తి॒] 36

-ఽసీతి॒ సగ్ం హ॑న్తి॒ ధృత్యై॑ దే॒వేభ్యః॑ శున్ధస్వ దే॒వేభ్యః॑ శుమ్భ॒స్వేత్యవ॑ చో॒క్షతి॒ ప్ర చ॑ కిరతి॒ శుద్ధ్యా॑ ఇన్ద్రఘో॒షస్త్వా॒ వసు॑భిః పు॒రస్తా᳚-త్పా॒త్విత్యా॑హ ది॒గ్భ్య ఏ॒వైనా॒-మ్ప్రోక్ష॑తి దే॒వాగ్శ్చేదు॑-త్తరవే॒దిరు॒పావ॑వర్తీ॒హైవ వి జ॑యామహా॒ ఇత్యసు॑రా॒ వజ్ర॑ము॒ద్యత్య॑ దే॒వాన॒భ్యా॑యన్త॒ తాని॑న్ద్రఘో॒షో వసు॑భిః పు॒రస్తా॒దపా॑- [పు॒రస్తా॒దపా॑, అ॒ను॒ద॒త॒ మనో॑జవాః] 37

-నుదత॒ మనో॑జవాః పి॒తృభి॑ ర్దక్షిణ॒తః ప్రచే॑తా రు॒ద్రైః ప॒శ్చా-ద్వి॒శ్వక॑ర్మా-ఽఽది॒త్యైరు॑త్తర॒తో యదే॒వము॑త్తరవే॒ది-మ్ప్రో॒క్షతి॑ ది॒గ్భ్య ఏ॒వ త-ద్యజ॑మానో॒ భ్రాతృ॑వ్యా॒-న్ప్ర ణు॑దత॒ ఇన్ద్రో॒ యతీ᳚న్-థ్సాలావృ॒కేభ్యః॒ ప్రాయ॑చ్ఛ॒-త్తా-న్ద॑క్షిణ॒త ఉ॑త్తరవే॒ద్యా ఆ॑ద॒న్॒ య-త్ప్రోక్ష॑ణీనా-ము॒చ్ఛిష్యే॑త॒ త-ద్ద॑క్షిణ॒త ఉ॑త్తరవే॒ద్యై ని న॑యే॒-ద్యదే॒వ తత్ర॑ క్రూ॒ర-న్త-త్తేన॑ శమయతి॒ య-న్ద్వి॒ష్యా-త్త-న్ధ్యా॑యేచ్ఛు॒చై వైన॑మర్పయతి ॥ 38 ॥

(మి॒మీ॒తే॒ - నామ॑ - ధ్రు॒వా - ఽప॑ - శు॒చా - త్రీణి॑ చ) ( ఆ7)

సోత్త॑రవే॒దిర॑బ్రవీ॒-థ్సర్వా॒-న్మయా॒ కామా॒న్ వ్య॑శ్ఞవ॒థేతి॒ తే దే॒వా అ॑కామయ॒న్తాసు॑రా॒-న్భ్రాతృ॑వ్యాన॒భి భ॑వే॒మేతి॒ తే॑-ఽజుహవు-స్సి॒గ్ం॒హీర॑సి సపత్నసా॒హీ స్వాహేతి॒ తే-ఽసు॑రా॒-న్భ్రాతృ॑వ్యా-న॒భ్య॑భవ॒-న్తే-ఽసు॑రా॒-న్భ్రాతృ॑వ్యా-నభి॒భూయా॑కామయన్త ప్ర॒జాం-విఁ॑న్దేమ॒హీతి॒ తే॑-ఽజుహవు-స్సి॒గ్ం॒హీర॑సి సుప్రజా॒వని॒-స్స్వాహేతి॒ తే ప్ర॒జామ॑విన్దన్త॒ తే ప్ర॒జాం-విఁ॒త్త్వా- [ప్ర॒జాం-విఁ॒త్త్వా,అ॒కా॒మ॒య॒న్త॒ ప॒శూన్. ] 39

-ఽకా॑మయన్త ప॒శూన్. వి॑న్దేమ॒హీతి॒ తే॑-ఽజుహవు-స్సి॒గ్ం॒హీర॑సి రాయస్పోష॒వని॒-స్స్వాహేతి॒ తే ప॒శూన॑విన్దన్త॒ తే ప॒శూన్. వి॒త్త్వా-ఽకా॑మయన్త ప్రతి॒ష్ఠాం-విఁ॑న్దేమ॒హీతి॒ తే॑-ఽజుహవు-స్సి॒గ్ం॒హీ-ర॑స్యాదిత్య॒వని॒-స్స్వాహేతి॒ త ఇ॒మా-మ్ప్ర॑తి॒ష్ఠామ॑విన్దన్త॒ త ఇ॒మా-మ్ప్ర॑తి॒ష్ఠాం-విఁ॒త్త్వా-ఽకా॑మయన్త దే॒వతా॑ ఆ॒శిష॒ ఉపే॑యా॒మేతి॒ తే॑-ఽజుహవు-స్సి॒గ్ం॒హీర॒స్యా వ॑హ దే॒వా-న్దే॑వయ॒తే [ ] 40

యజ॑మానాయ॒ స్వాహేతి॒ తే దే॒వతా॑ ఆ॒శిష॒ ఉపా॑య॒-న్పఞ్చ॒ కృత్వో॒ వ్యాఘా॑రయతి॒ పఞ్చా᳚క్షరా ప॒ఙ్క్తిః పాఙ్క్తో॑ య॒జ్ఞో య॒జ్ఞమే॒వావ॑ రున్ధే ఽక్ష్ణ॒యా వ్యాఘా॑రయతి॒ తస్మా॑దక్ష్ణ॒యా ప॒శవో-ఽఙ్గా॑ని॒ ప్రహ॑రన్తి॒ ప్రతి॑ష్ఠిత్యై భూ॒తేభ్య॒స్త్వేతి॒ స్రుచ॒ముద్గృ॑హ్ణాతి॒ య ఏ॒వ దే॒వా భూ॒తాస్తేషా॒-న్త-ద్భా॑గ॒ధేయ॒-న్తానే॒వ తేన॑ ప్రీణాతి॒ పౌతు॑ద్రవా-న్పరి॒ధీ-న్పరి॑ దధాత్యే॒షాం- [దధాత్యే॒షామ్, లో॒కానాం॒-విఁధృ॑త్యా] 41

-ఁలో॒కానాం॒-విఁధృ॑త్యా అ॒గ్నేస్త్రయో॒ జ్యాయాగ్ం॑సో॒ భ్రాత॑ర ఆస॒-న్తే దే॒వేభ్యో॑ హ॒వ్యం-వఁహ॑న్తః॒ ప్రామీ॑యన్త॒ సో᳚-ఽగ్నిర॑బిభేది॒త్థం-వాఁవ స్య ఆర్తి॒మా-ఽరి॑ష్య॒తీతి॒ స నిలా॑యత॒ స యాం-వఁన॒స్పతి॒ష్వవ॑స॒త్తా-మ్పూతు॑ద్రౌ॒ యామోష॑ధీషు॒ తాగ్ం సు॑గన్ధి॒తేజ॑నే॒ యా-మ్ప॒శుషు॒ తా-మ్పేత్వ॑స్యాన్త॒రా శృఙ్గే॒ త-న్దే॒వతాః॒ ప్రైష॑మైచ్ఛ॒-న్తమన్వ॑విన్ద॒-న్త-మ॑బ్రువ॒- [-మ॑బ్రువన్న్, ఉప॑ న॒ ఆ] 42

-న్నుప॑ న॒ ఆ వ॑ర్తస్వ హ॒వ్య-న్నో॑ వ॒హేతి॒ సో᳚-ఽబ్రవీ॒-ద్వరం॑-వృఁణై॒ యదే॒వ గృ॑హీ॒తస్యాహు॑తస్య బహిఃపరి॒ధి స్కన్దా॒-త్తన్మే॒ భ్రాతృ॑ణా-మ్భాగ॒ధేయ॑-మస॒దితి॒ తస్మా॒-ద్య-ద్గృ॑హీ॒తస్యా-ఽహు॑తస్య బహిఃపరి॒ధి స్కన్ద॑తి॒ తేషా॒-న్త-ద్భా॑గ॒ధేయ॒-న్తానే॒వ తేన॑ ప్రీణాతి॒ సో॑-ఽమన్యతా-ఽస్థ॒న్వన్తో॑ మే॒ పూర్వే॒ భ్రాత॑రః॒ ప్రామే॑షతా॒-ఽస్థాని॑ శాతయా॒ ఇతి॒ స యా- [స యాని॑, ] 43

-న్య॒స్థాన్యశా॑తయత॒ త-త్పూతు॑ద్ర్వ-భవ॒-ద్యన్మా॒గ్ం॒ సముప॑మృత॒-న్త-ద్గుల్గు॑లు॒ యదే॒తాన్-థ్స॑భాం॒రాన్-థ్స॒-మ్భర॑త్య॒గ్నిమే॒వ త-థ్సమ్భ॑రత్య॒గ్నేః పురీ॑ష-మ॒సీత్యా॑హా॒-ఽగ్నేర్హ్యే॑త-త్పురీ॑షం॒-యఁ-థ్స॑మ్భా॒రా అథో॒ ఖల్వా॑హురే॒తే వావైన॒-న్తే భ్రాత॑రః॒ పరి॑ శేరే॒ య-త్పౌతు॑ద్రవాః పరి॒ధయ॒ ఇతి॑ ॥ 44 ॥

(వి॒త్త్వా - దే॑వయ॒త - ఏ॒షా - మ॑బ్రువ॒న్ - యాని॒ - చతు॑శ్చత్వారిగ్ంశచ్చ) (అ. 8)

బ॒ద్ధమవ॑ స్యతి వరుణపా॒శాదే॒వైనే॑ ముఞ్చతి॒ ప్రణే॑నేక్తి॒ మేద్ధ్యే॑ ఏ॒వైనే॑ కరోతి సావిత్రి॒యర్చా హు॒త్వా హ॑వి॒ర్ధానే॒ ప్ర వ॑ర్తయతి సవి॒తృప్ర॑సూత ఏ॒వైనే॒ ప్ర వ॑ర్తయతి॒ వరు॑ణో॒ వా ఏ॒ష దు॒ర్వాగు॑భ॒యతో॑ బ॒ద్ధో యదక్ష॒-స్స యదు॒-థ్సర్జే॒-ద్యజ॑మానస్య గృ॒హా-న॒భ్యుథ్స॑ర్జే-థ్సు॒వాగ్దే॑వ॒ దుర్యా॒గ్ం॒ ఆ వ॒దేత్యా॑హ గృ॒హా వై దుర్యా॒-శ్శాన్త్యై॒ ప- [దుర్యా॒-శ్శాన్త్యై॒ పత్నీ᳚, ఉపా॑నక్తి॒] 45

-త్న్యుపా॑నక్తి॒ పత్నీ॒ హి సర్వ॑స్య మి॒త్ర-మ్మి॑త్ర॒త్వాయ॒ యద్వై పత్నీ॑ య॒జ్ఞస్య॑ క॒రోతి॑ మిథు॒న-న్తదథో॒ పత్ని॑యా ఏ॒వైష య॒జ్ఞస్యా᳚-న్వార॒భోం-ఽన॑వచ్ఛిత్త్యై॒ వర్త్మ॑నా॒ వా అ॒న్విత్య॑ య॒జ్ఞగ్ం రక్షాగ్ం॑సి జిఘాగ్ంసన్తి వైష్ణ॒వీభ్యా॑మృ॒గ్భ్యాం-వఁర్త్మ॑నో ర్జుహోతి య॒జ్ఞో వై విష్ణు॑ర్య॒జ్ఞాదే॒వ రక్షా॒గ్॒స్యప॑ హన్తి॒ యద॑ద్ధ్వ॒ర్యు-ర॑న॒గ్నా-వాహు॑తి-ఞ్జుహు॒యా-ద॒న్ధో᳚-ఽద్ధ్వ॒ర్యు-స్స్యా॒-ద్రక్షాగ్ం॑సి య॒జ్ఞగ్ం హ॑న్యు॒ర్॒- [య॒జ్ఞగ్ం హ॑న్యుః, హిర॑ణ్య-ము॒పాస్య॑] 46

-హిర॑ణ్య-ము॒పాస్య॑ జుహోత్యగ్ని॒వత్యే॒వ జు॑హోతి॒ నాన్ధో᳚-ఽద్ధ్వ॒ర్యుర్భవ॑తి॒ న య॒జ్ఞగ్ం రక్షాగ్ం॑సి ఘ్నన్తి॒ ప్రాచీ॒ ప్రేత॑మద్ధ్వ॒ర-ఙ్క॒ల్పయ॑న్తీ॒ ఇత్యా॑హ సువ॒ర్గమే॒వైనే॑ లో॒క-ఙ్గ॑మయ॒త్యత్ర॑ రమేథాం॒-వఁర్ష్మ॑-న్పృథి॒వ్యా ఇత్యా॑హ॒ వర్ష్మ॒ హ్యే॑త-త్పృ॑థి॒వ్యా య-ద్దే॑వ॒యజ॑న॒గ్ం॒ శిరో॒ వా ఏ॒త-ద్య॒జ్ఞస్య॒ యద్ధ॑వి॒ర్ధాన॑-న్ది॒వో వా॑ విష్ణవు॒త వా॑ పృథి॒వ్యా [పృథి॒వ్యాః, ఇత్యా॒శీర్ప॑దయ॒ర్చా] 47

ఇత్యా॒శీర్ప॑దయ॒ర్చా దక్షి॑ణస్య హవి॒ర్ధాన॑స్య మే॒థీ-న్ని హ॑న్తి శీర్ష॒త ఏ॒వ య॒జ్ఞస్య॒ యజ॑మాన ఆ॒శిషో-ఽవ॑ రున్ధే ద॒ణ్డో వా ఔ॑ప॒రస్తృ॒తీయ॑స్య హవి॒ర్ధాన॑స్య వషట్కా॒రే-ణాక్ష॑-మచ్ఛిన॒-ద్యత్-తృ॒తీయ॑-ఞ్ఛ॒దిర్-హ॑వి॒ర్ధాన॑యో-రుదాహ్రి॒యతే॑ తృ॒తీయ॑స్య హవి॒ర్ధాన॒స్యావ॑రుద్ధ్యై॒ శిరో॒ వా ఏ॒త-ద్య॒జ్ఞస్య॒ యద్ధ॑వి॒ర్ధానం॒-విఁష్ణో॑ ర॒రాట॑మసి॒ విష్ణోః᳚ పృ॒ష్ఠమ॒సీత్యా॑హ॒ తస్మా॑దేతావ॒ద్ధా శిరో॒ విష్యూ॑తం॒-విఁష్ణో॒-స్స్యూర॑సి॒ విష్ణో᳚ర్ధ్రు॒వమ॒సీత్యా॑హ వైష్ణ॒వగ్ం హి దే॒వత॑యా హవి॒ర్ధానం॒-యఁ-మ్ప్ర॑థ॒మ-ఙ్గ్ర॒న్థి-ఙ్గ్ర॑థ్నీ॒యాద్య-త్త-న్న వి॑స్ర॒గ్ం॒ సయే॒దమే॑హేనాద్ధ్వ॒ర్యుః ప్రమీ॑యేత॒ తస్మా॒-థ్స వి॒స్రస్యః॑ ॥ 48 ॥

(పత్నీ॑ -హన్యు-ర్వా పృథి॒వ్యా-విష్యూ॑తం॒-విఁష్ణోః॒-షడ్విగ్ం॑శతిశ్చ) (అ. 9)

దే॒వస్య॑ త్వా సవి॒తుః ప్ర॑స॒వ ఇత్యభ్రి॒మా ద॑త్తే॒ ప్రసూ᳚త్యా అ॒శ్వినో᳚ ర్బా॒హుభ్యా॒మిత్యా॑హా॒శ్వినౌ॒ హి దే॒వానా॑మద్ధ్వ॒ర్యూ ఆస్తా᳚-మ్పూ॒ష్ణో హస్తా᳚భ్యా॒మిత్యా॑హ॒ యత్యై॒ వజ్ర॑ ఇవ॒ వా ఏ॒షా యదభ్రి॒రభ్రి॑రసి॒ నారి॑ర॒సీత్యా॑హ॒ శాన్త్యై॒ కాణ్డే॑ కాణ్డే॒ వై క్రి॒యమా॑ణే య॒జ్ఞగ్ం రక్షాగ్ం॑సి జిఘాగ్ంసన్తి॒ పరి॑లిఖిత॒గ్ం॒ రక్షః॒ పరి॑లిఖితా॒ అరా॑తయ॒ ఇత్యా॑హ॒ రక్ష॑సా॒-మప॑హత్యా [రక్ష॑సా॒-మప॑హత్యై, ఇ॒దమ॒హగ్ం] 49

ఇ॒దమ॒హగ్ం రక్ష॑సో గ్రీ॒వా అపి॑ కృన్తామి॒ యో᳚-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి॒ య-ఞ్చ॑ వ॒య-న్ద్వి॒ష్మ ఇత్యా॑హ॒ ద్వౌ వావ పురు॑షౌ॒ య-ఞ్చై॒వ ద్వేష్టి॒ యశ్చై॑న॒-న్ద్వేష్టి॒ తయో॑-రే॒వా-ఽన॑న్తరాయ-ఙ్గ్రీ॒వాః కృ॑న్తతి ది॒వే త్వా॒-ఽన్తరి॑క్షాయ త్వా పృథి॒వ్యై త్వేత్యా॑హై॒భ్య ఏ॒వైనాం᳚-లోఁ॒కేభ్యః॒ ప్రోక్ష॑తి ప॒రస్తా॑-ద॒ర్వాచీ॒-మ్ప్రోక్ష॑తి॒ తస్మా᳚- [తస్మా᳚త్, ప॒రస్తా॑-] 50

-త్ప॒రస్తా॑-ద॒ర్వాచీ᳚-మ్మను॒ష్యా॑ ఊర్జ॒ముప॑ జీవన్తి క్రూ॒రమి॑వ॒ వా ఏ॒త-త్క॑రోతి॒ య-త్ఖన॑త్య॒పో-ఽవ॑ నయతి॒ శాన్త్యై॒ యవ॑మతీ॒రవ॑ నయ॒త్యూర్గ్వై యవ॒ ఊర్గు॑దు॒బంర॑ ఊ॒ర్జైవోర్జ॒గ్ం॒ సమ॑ర్ధయతి॒ యజ॑మానేన॒ సమ్మి॒తౌదు॑బంరీ భవతి॒ యావా॑నే॒వ యజ॑మాన॒స్తావ॑తీ-మే॒వాస్మి॒-న్నూర్జ॑-న్దధాతి పితృ॒ణాగ్ం సద॑నమ॒సీతి॑ బ॒ర్॒హిరవ॑ స్తృణాతి పితృదేవ॒త్యా᳚(1॒)గ్గ్॒- [పితృదేవ॒త్యా᳚మ్, హ్యే॑త-ద్యన్నిఖా॑తం॒-] 51

-హ్యే॑త-ద్యన్నిఖా॑తం॒-యఁ-ద్బ॒ర్॒హి-రన॑వస్తీర్య మిను॒యా-త్పి॑తృదేవ॒త్యా॑ నిఖా॑తా స్యా-ద్బ॒ర్॒హి-ర॑వ॒స్తీర్య॑ మినోత్య॒స్యా-మే॒వైనా᳚-మ్మినో॒త్యథో᳚ స్వా॒రుహ॑-మే॒వైనా᳚-ఙ్కరో॒త్యు-ద్దివగ్గ్॑ స్తభా॒నా-ఽఽన్తరి॑క్ష-మ్పృ॒ణేత్యా॑హై॒షాం-లోఁ॒కానాం॒-విఁధృ॑త్యై ద్యుతా॒నస్త్వా॑ మారు॒తో మి॑నో॒త్విత్యా॑హ ద్యుతా॒నో హ॑ స్మ॒ వై మా॑రు॒తో దే॒వానా॒-మౌదు॑బంరీ-మ్మినోతి॒ తేనై॒వై- [తేనై॒వ, ఏ॒నా॒-మ్మి॒నో॒తి॒ బ్ర॒హ్మ॒వని॑-న్త్వా] 52

-నా᳚-మ్మినోతి బ్రహ్మ॒వని॑-న్త్వా క్షత్ర॒వని॒మిత్యా॑హ యథాయ॒జురే॒వైత-ద్ఘృ॒తేన॑ ద్యావాపృథివీ॒ ఆ పృ॑ణేథా॒మిత్యౌదు॑బంర్యా-ఞ్జుహోతి॒ ద్యావా॑పృథి॒వీ ఏ॒వ రసే॑నానక్త్యా॒-న్తమ॒న్వ-వ॑స్రావయత్యా॒న్తమే॒వ యజ॑మాన॒-న్తేజ॑సా-నక్త్యై॒న్ద్రమ॒సీతి॑ ఛ॒దిరధి॒ ని ద॑ధాత్యై॒న్ద్రగ్ం హి దే॒వత॑యా॒ సదో॑ విశ్వజ॒నస్య॑ ఛా॒యేత్యా॑హ విశ్వజ॒నస్య॒ హ్యే॑షా ఛా॒యా య-థ్సదో॒ నవ॑ఛది॒ [నవ॑ఛది, తేజ॑స్కామస్య] 53

తేజ॑స్కామస్య మినుయా-త్త్రి॒వృతా॒ స్తోమే॑న॒ సమ్మి॑త॒-న్తేజ॑స్త్రి॒వృ-త్తే॑జ॒స్వ్యే॑వ భ॑వ॒-త్యేకా॑దశ-ఛదీన్ద్రి॒యకా॑మ॒-స్యైకా॑దశాక్షరా త్రి॒ష్టుగి॑న్ద్రి॒య-న్త్రి॒ష్టుగి॑న్ద్రియా॒వ్యే॑వ భ॑వతి॒ పఞ్చ॑దశఛది॒ భ్రాతృ॑వ్యవతః పఞ్చద॒శో వజ్రో॒ భ్రాతృ॑వ్యాభిభూత్యై స॒ప్తద॑శఛది ప్ర॒జాకా॑మస్య సప్తద॒శః ప్ర॒జాప॑తిః ప్ర॒జాప॑తే॒రాప్త్యా॒ ఏక॑విగ్ంశతిఛది ప్రతి॒ష్ఠాకా॑మ-స్యైకవి॒గ్ం॒శ-స్స్తోమా॑నా-మ్ప్రతి॒ష్ఠా ప్రతి॑ష్ఠిత్యా ఉ॒దరం॒-వైఁ సద॒ ఊర్గు॑దు॒బంరో॑ మద్ధ్య॒త ఔదు॑బంరీ-మ్మినోతి మద్ధ్య॒త ఏ॒వ ప్ర॒జానా॒మూర్జ॑-న్దధాతి॒ తస్మా᳚- [తస్మా᳚త్, మ॒ద్ధ్య॒త ఊ॒ర్జా] 54

-న్మద్ధ్య॒త ఊ॒ర్జా భు॑ఞ్జతే యజమానలో॒కే వై దక్షి॑ణాని ఛ॒దీగ్ంషి॑ భ్రాతృవ్యలో॒క ఉత్త॑రాణి॒ దక్షి॑ణా॒న్యుత్త॑రాణి కరోతి॒ యజ॑మాన-మే॒వా-య॑జమానా॒దుత్త॑ర-ఙ్కరోతి॒ తస్మా॒-ద్యజ॑మా॒నో-ఽయ॑జమానా॒దుత్త॑రో ఽన్తర్వ॒ర్తాన్ క॑రోతి॒ వ్యావృ॑త్త్యై॒ తస్మా॒దర॑ణ్య-మ్ప్ర॒జా ఉప॑ జీవన్తి॒ పరి॑ త్వా గిర్వణో॒ గిర॒ ఇత్యా॑హ యథాయ॒జురే॒వైతదిన్ద్ర॑స్య॒ స్యూర॒సీన్ద్ర॑స్య ధ్రు॒వమ॒సీత్యా॑హై॒న్ద్రగ్ం హి దే॒వత॑యా॒ సదో॒ య-మ్ప్ర॑థ॒మ-ఙ్గ్ర॒న్థి-ఙ్గ్ర॑థ్నీ॒యాద్య-త్త-న్న వి॑స్ర॒గ్ం॒ సయే॒దమే॑హేనాద్ధ్వ॒ర్యుః ప్రమీ॑యేత॒ తస్మా॒-థ్స వి॒స్రస్యః॑ ॥ 55 ॥

(అప॑హత్యై॒ - తస్మా᳚త్ - పితృదేవ॒త్యం॑ - తేనై॒వ - నవ॑ఛది॒ - తస్మా॒థ్ - సదః॒ - పఞ్చ॑దశ చ) (అ. 10)

శిరో॒ వా ఏ॒త-ద్య॒జ్ఞస్య॒ యద్ధ॑వి॒ర్ధాన॑-మ్ప్రా॒ణా ఉ॑పర॒వా హ॑వి॒ర్ధానే॑ ఖాయన్తే॒ తస్మా᳚-చ్ఛీ॒ర్॒ష-న్ప్రా॒ణా అ॒ధస్తా᳚-త్ఖాయన్తే॒ తస్మా॑-ద॒ధస్తా᳚-చ్ఛీ॒ర్ష్ణః ప్రా॒ణా ర॑క్షో॒హణో॑ వలగ॒హనో॑ వైష్ణ॒వా-న్ఖ॑నా॒మీత్యా॑హ వైష్ణ॒వా హి దే॒వత॑యోపర॒వా అసు॑రా॒ వై ని॒ర్యన్తో॑ దే॒వానా᳚-మ్ప్రా॒ణేషు॑ వల॒గా-న్న్య॑ఖన॒-న్తా-న్బా॑హుమా॒త్రే-ఽన్వ॑విన్ద॒-న్తస్మా᳚-ద్బాహుమా॒త్రాః ఖా॑యన్త ఇ॒దమ॒హ-న్తం-వఁ॑ల॒గ-ముద్వ॑పామి॒ [ ] 56

య-న్నః॑ సమా॒నో యమస॑మానో నిచ॒ఖానేత్యా॑హ॒ ద్వౌ వావ పురు॑షౌ॒ యశ్చై॒వ స॑మా॒నో యశ్చాస॑మానో॒ యమే॒వాస్మై॒ తౌ వ॑ల॒గ-న్ని॒ఖన॑త॒స్త-మే॒వోద్వ॑పతి॒ సన్తృ॑ణత్తి॒ తస్మా॒-థ్సన్తృ॑ణ్ణా అన్తర॒తః ప్రా॒ణా న స-మ్భి॑నత్తి॒ తస్మా॒-దస॑భిన్న్నాః ప్రా॒ణా అ॒పో-ఽవ॑ నయతి॒ తస్మా॑-దా॒ర్ద్రా అ॑న్తర॒తః ప్రా॒ణా యవ॑మతీ॒-రవ॑ నయ॒- [-రవ॑ నయతి, ఊర్గ్వై] 57

-త్యూర్గ్వై యవః॑ ప్రా॒ణా ఉ॑పర॒వాః ప్రా॒ణేష్వే॒వోర్జ॑-న్దధాతి బ॒ర్॒హిరవ॑ స్తృణాతి॒ తస్మా᳚ల్లోమ॒శా అ॑న్తర॒తః ప్రా॒ణా ఆజ్యే॑న॒ వ్యాఘా॑రయతి॒ తేజో॒ వా ఆజ్య॑-మ్ప్రా॒ణా ఉ॑పర॒వాః ప్రా॒ణేష్వే॒వ తేజో॑ దధాతి॒ హనూ॒ వా ఏ॒తే య॒జ్ఞస్య॒ యద॑ధి॒షవ॑ణే॒ న స-న్తృ॑ణ॒త్త్య స॑తృంణ్ణే॒ హి హనూ॒ అథో॒ ఖలు॑ దీర్ఘసో॒మే స॒తృన్ద్యే॒ ధృత్యై॒ శిరో॒ వా ఏ॒త-ద్య॒జ్ఞస్య॒ యద్ధ॑వి॒ర్ధాన॑- [యద్ధ॑వి॒ర్ధాన᳚మ్, ప్రా॒ణా ఉ॑పర॒వా హనూ॑] 58

-మ్ప్రా॒ణా ఉ॑పర॒వా హనూ॑ అధి॒షవ॑ణే జి॒హ్వా చర్మ॒ గ్రావా॑ణో॒ దన్తా॒ ముఖ॑మాహవ॒నీయో॒ నాసి॑కో-త్తరవే॒ది-రు॒దర॒గ్ం॒ సదో॑ య॒దా ఖలు॒ వై జి॒హ్వయా॑ ద॒థ్స్వధి॒ ఖాద॒త్యథ॒ ముఖ॑-ఙ్గచ్ఛతి య॒దా ముఖ॒-ఙ్గచ్ఛ॒త్యథో॒దర॑-ఙ్గచ్ఛతి॒ తస్మా᳚ద్ధవి॒ర్ధానే॒ చర్మ॒న్నధి॒ గ్రావ॑భిరభి॒షుత్యా॑-ఽఽహవ॒నీయే॑ హు॒త్వా ప్ర॒త్యఞ్చః॑ ప॒రేత్య॒ సద॑సి భక్షయన్తి॒ యో వై వి॒రాజో॑ యజ్ఞము॒ఖే దోహం॒-వేఁద॑ దు॒హ ఏ॒వై నా॑మి॒యం-వైఁ వి॒రా-ట్తస్యై॒ త్వక్చర్మోధో॑-ఽధి॒షవ॑ణే॒ స్తనా॑ ఉపర॒వా గ్రావా॑ణో వ॒థ్సా ఋ॒త్విజో॑ దుహన్తి॒ సోమః॒ పయో॒ య ఏ॒వం-వేఁద॑ దు॒హ ఏ॒వైనా᳚మ్ ॥ 59 ॥

(వ॒పా॒మి॒-యవ॑మతీ॒రవ॑ నయతి-హవి॒ర్ధాన॑-మే॒వ-త్రయో॑విగ్ంశతిశ్చ) (అ. 11)

(యదు॒భౌ - దే॑వాసు॒రాః మి॒థ - స్తేషాగ్ం॑ - సువ॒ర్గం - ఁయద్వా అనీ॑శానః - పు॒రోహ॑విషి॒ - తేభ్యః॒ - సోత్త॑రవే॒ది - ర్బ॒ద్ధన్ - దే॒వస్యా-ఽభ్రిం॒-వఁజ్రః - శిరో॒ వా - ఏకా॑దశ )

(యదు॒భా - విత్యా॑హ దే॒వానాం᳚ - ఁయ॒జ్ఞో దే॒వేభ్యో॒ - న రథా॑య॒ - యజ॑మానాయ - ప॒రస్తా॑ద॒ర్వాచీ॒ - న్నవ॑ పఞ్చా॒శత్)

(యదు॒భౌ, దు॒హ ఏ॒వైనా᳚మ్)

॥ హరిః॑ ఓమ్ ॥

॥ కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ సంహితాయాం షష్ఠకాణ్డే ద్వితీయః ప్రశ్న-స్సమాప్తః ॥

Roman (IAST) Transliteration

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe dvitīyaḥ praśnaḥ - somamantrabrāhmaṇanirūpaṇaṃ

o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,

śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||

yadu॒bhau vi॒mucyā̭-''ti॒thya-ṅgṛ̭hṇī॒yā-dya॒jñaṃ-vi~cchi̭ndyā॒-dyadu॒bhāva-vi̭mucya॒ yathā-'nā̭gatāyā-''ti॒thya-ṅkri॒yatḙ tā॒dṛge॒va ta-dvimṷkto॒-'nyo̭-'na॒ḍvā-nbhava॒tya vi̭mukto॒-'nyo-'thā̭-''ti॒thya-ṅgṛ̭hṇāti ya॒jñasya॒ santa̭tyai॒ patnya॒nvāra̭bhate॒ patnī॒ hi pārī̭ṇahya॒syeśe॒ patni̭yai॒ vānṷmata॒-nnirva̭pati॒ yadvai patnī̭ ya॒jñasya̭ ka॒roti̭ mithu॒na-ntadatho॒ patni̭yā e॒vai- [patni̭yā e॒va, e॒ṣa] 1

-ṣa ya॒jñasyā᳚nvāra॒bhoṃ 'na̭vacchittyai॒ yāva̭-dbhi॒rvai rājā̭-'nuca॒rairā॒gaccha̭ti॒ sarve᳚bhyo॒ vai tebhya̭ āti॒thya-ṅkri̭yate॒ chandāgṃ̭si॒ khalu॒ vai soma̭sya॒ rājño̭-'nuca॒rāṇya॒gne-rā̭ti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha gāyatri॒yā e॒vaitena̭ karoti॒ soma̭syā-''ti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha tri॒ṣṭubha̭ e॒vaitena̭ karo॒tyati̭therāti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha॒ jaga̭tyā [jaga̭tyai, e॒vaitena̭] 2

e॒vaitena̭ karotya॒gnaye᳚ tvā rāyaspoṣa॒dāvnne॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭hānu॒ṣṭubha̭ e॒vaitena̭ karoti śye॒nāya̭ tvā soma॒bhṛte॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha gāyatri॒yā e॒vaitena̭ karoti॒ pañca॒ kṛtvo̭ gṛhṇāti॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundhe brahmavā॒dino̭ vadanti॒ kasmā᳚-thsa॒tyā-dgā̭yatri॒yā ṷbha॒yata̭ āti॒thyasya̭ kriyata॒ iti॒ yade॒vā-'da-ssoma॒mā- [yade॒vā-'da-ssoma॒mā, āha̭ra॒-ttasmā᳚-] 3

-'ha̭ra॒-ttasmā᳚-dgāyatri॒yā ṷbha॒yata̭ āti॒thyasya̭ kriyate pu॒rastā᳚cco॒ pari̭ṣṭācca॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yadā̭ti॒thya-nnava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ tasmā᳚nnava॒dhā śiro॒ viṣyṷ̄ta॒-nnava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ te traya̭strikapā॒lāstri॒vṛtā॒ stomḙna॒ sammi̭tā॒steja̭stri॒vṛ-tteja̭ e॒va ya॒jñasya̭ śī॒r॒ṣa-nda̭dhāti॒ nava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ te traya̭strikapā॒lāstri॒vṛtā᳚ prā॒ṇena॒ sammi̭tāstri॒vṛdvai [ ] 4

prā॒ṇa-stri॒vṛta̭me॒va prā॒ṇama̭bhipū॒rvaṃ-ya~॒jñasya̭ śī॒r॒ṣa-nda̭dhāti pra॒jāpa̭te॒rvā e॒tāni॒ pakṣmā̭ṇi॒ yada̭śvavā॒lā ai᳚kṣa॒vī ti॒raścī॒ yadāśva̭vālaḥ prasta॒ro bhava̭tyaikṣa॒vī ti॒raścī᳚ pra॒jāpa̭tere॒va taccakṣu॒-ssambha̭rati de॒vā vai yā āhṷtī॒rajṷhavu॒stā asṷrā ni॒ṣkāva̭māda॒-nte de॒vāḥ kā᳚rṣma॒rya̭mapaśyan karma॒ṇyo̭ vai karmai̭nena kurvī॒teti॒ te kā᳚rṣmarya॒mayā᳚-npari॒dhī- [-npari॒dhīn, a॒ku॒rva॒ta॒ tairvai] 5

-na̭kurvata॒ tairvai te rakṣā॒g॒syapā᳚ghnata॒ ya-tkā᳚rṣmarya॒mayāḥ᳚ pari॒dhayo॒ bhava̭nti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ sagg spa̭rśayati॒ rakṣa̭sā॒mana̭nva-vacārāya॒ na pu॒rastā॒-tpari̭ dadhātyādi॒tyo hyḙvodya-npu॒rastā॒-drakṣāg̭syapa॒hantyū॒rdhve sa॒midhā॒vā da̭dhātyu॒pari̭ṣṭāde॒va rakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ yajṷṣā॒-'nyā-ntū॒ṣṇīma॒nyā-mmi̭thuna॒tvāya॒ dve ā da̭dhāti dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityai brahmavā॒dino̭ vada- [vadanti, a॒gniśca॒ vā] 6

-ntya॒gniśca॒ vā e॒tau soma̭śca ka॒thā somā̭yā-''ti॒thya-ṅkri॒yate॒ nāgnaya॒ iti॒ yada॒gnāva॒gni-mma̭thi॒tvā pra॒hara̭ti॒ tenai॒vāgnaya̭ āti॒thya-ṅkri̭ya॒te 'tho॒ khalvā̭hura॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ iti॒ yaddha॒virā॒sādyā॒gni-mmantha̭ti ha॒vyāyai॒vā-''sa̭nnāya॒ sarvā̭ de॒vatā̭ janayati || 7 ||

(patni̭yā e॒va - jaga̭tyā॒ - ā - tri॒vṛdvai - pa̭ri॒dhīn - va̭da॒ntye - ka̭catvārigṃśacca) (a. 1)

de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā mi॒tho vipri̭yā āsa॒-nte᳚-'(1॒)nyo᳚-'nyasmai॒ jyaiṣṭhyā॒yāti̭ṣṭhamānāḥ pañca॒dhā vya̭krāmanna॒gnirvasṷbhi॒-ssomo̭ ru॒drairindro̭ ma॒rudbhi॒-rvarṷṇa ādi॒tyai-rbṛha॒spati॒-rviśvai᳚rde॒vaistḙ 'manya॒ntāsṷrebhyo॒ vā i॒da-mbhrātṛ̭vyebhyo raddhyāmo॒ yanmi॒tho vipri̭yā॒-ssmo yā na̭ i॒māḥ pri॒yāsta॒nuva॒stā-ssa॒mava̭dyāmahai॒ tābhya॒-ssa nir-ṛ̭cchā॒dyo [nir-ṛ̭cchā॒dyaḥ, naḥ॒ pra॒tha॒mo᳚(1॒)-'nyo᳚] 8

naḥ̭ pratha॒mo᳚(1॒)-'nyo᳚-'nyasmai॒ druhyā॒diti॒ tasmā॒dya-ssatā̭nūnaptriṇā-mpratha॒mo druhya̭ti॒ sa ārti॒mārccha̭ti॒ ya-ttā̭nūna॒ptragṃ sa̭mava॒dyati॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati॒ pañca॒ kṛtvo-'va̭dyati pañca॒dhā hi te ta-thsa̭ma॒vādya॒ntātho॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundha॒ āpa̭taye tvā gṛhṇā॒mītyā̭ha prā॒ṇo vā [prā॒ṇo vai, āpa̭tiḥ] 9

āpa̭tiḥ prā॒ṇame॒va prī̭ṇāti॒ pari̭pataya॒ ityā̭ha॒ mano॒ vai pari̭pati॒rmana̭ e॒va prī̭ṇāti॒ tanū॒naptra॒ ityā̭ha ta॒nuvo॒ hi te tā-ssa̭ma॒vādya̭nta śākva॒rāyetyā̭ha॒ śaktyai॒ hi te tā-ssa̭ma॒vādya̭nta॒ śakma॒-nnoji̭ṣṭhā॒yetyā॒hauji̭ṣṭha॒gṃ॒ hi te ta dā॒tmanaḥ̭ sama॒vādya॒ntā--nā̭dhṛṣṭa-masyanādhṛ॒ṣya-mityā॒hā-'nā̭dhṛṣṭa॒gg॒ hyḙtada̭nādhṛ॒ṣya-nde॒vānā॒-moja॒ [de॒vānā॒-mojaḥ̭, ityā̭ha] 10

ityā̭ha de॒vānā॒g॒ hyḙtadojo̭-'bhiśasti॒pā a̭nabhiśaste॒nyamityā̭hā-bhiśasti॒pā hyḙtada̭ -nabhiśaste॒nyamanṷ me dī॒kṣā-ndī॒kṣāpa̭ti-rmanyatā॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-dghṛ॒taṃ-vai~ de॒vā vajra̭-ṅkṛ॒tvā soma̭maghna-nnanti॒kami̭va॒ khalu॒ vā a̭syai॒tacca̭ranti॒ ya-ttā̭nūna॒ptreṇa̭ pra॒cara̭ntya॒gṃ॒ śuragṃ̭ śuste deva so॒mā-'' pyā̭yatā॒-mityā̭ha॒ ya- [-mityā̭ha॒ yat, e॒vāsyā̭-] 11

-de॒vāsyā̭-puvā॒yate॒ yanmīya̭te॒-tade॒vāsyai॒tenā-'' pyā̭yaya॒tyā tubhya॒mindraḥ̭ pyāyatā॒mā tvamindrā̭ya pyāya॒svetyā̭-ho॒bhāve॒vendra̭-ñca॒ soma॒-ñcā-''pyā̭yaya॒tyā pyā̭yaya॒ sakhī᳚n-thsa॒nyā me॒dhayetyā̭ha॒rtvijo॒ vā a̭sya॒ sakhā̭ya॒stā-ne॒vā-''pyā̭yayati sva॒sti tḙ deva soma su॒tyāma̭śī॒ye- [su॒tyāma̭śī॒ya, ityā̭hā॒ ''śiṣa̭-] 12

-tyā̭hā॒ ''śiṣa̭-me॒vaitāmā śā᳚ste॒ pra vā e॒te᳚-'smā-llo॒kāccya̭vante॒ ye soma̭mā-pyā॒yaya̭ntya-ntarikṣadeva॒tyo̭ hi soma॒ āpyā̭yita॒ eṣṭā॒ rāyaḥ॒ preṣe bhagā॒yetyā̭ha॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā̭me॒va na̭ma॒skṛtyā॒smin ~lo॒ke prati̭ tiṣṭhanti devāsu॒rā-ssaṃya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā bibhya̭to॒-'gni-mprāvi̭śa॒-ntasmā̭dāhura॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ iti॒ te᳚- [de॒vatā॒ iti॒ te, a॒gnime॒va] 13

-'gnime॒va varṷ̄tha-ṅkṛ॒tvā 'sṷrāna॒bhya̭bhava-nna॒gnimi̭va॒ khalu॒ vā e॒ṣa pravi̭śati॒ yo̭-'vāntaradī॒kṣāmu॒paiti॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavatyā॒tmāna̭me॒va dī॒kṣayā̭ pāti pra॒jāma̭vāntaradī॒kṣayā̭ santa॒rā-mmekha̭lāgṃ sa॒māya̭cchate pra॒jā hyā᳚tmano-'nta̭ratarā ta॒ptavra̭to bhavati॒ mada̭ntībhirmārjayate॒ nirhya̭gni-śśī॒tena॒ vāya̭ti॒ sami̭ddhyai॒ yā tḙ agne॒ rudri̭yā ta॒nūrityā̭ha॒ svayai॒vaina̭-dde॒vata̭yā vratayati sayoni॒tvāya॒ śāntyai᳚ || 14 ||

(yo - vā - oja̭ - āha॒ ya - da̭śī॒ye - ti॒ te᳚ - 'gna॒ - ekā̭daśa ca) (a. 2)

teṣā॒masṷrāṇā-nti॒sraḥ pura̭ āsa-nnaya॒sma-yya̭va॒mā-'tha̭ raja॒tā-'tha॒ hari̭ṇī॒ tā de॒vā jetu॒-nnāśa̭knuva॒-ntā ṷpa॒sadai॒vāji̭gīṣa॒-ntasmā̭dāhu॒ryaścai॒vaṃ-ve~da॒ yaśca॒ nopa॒sadā॒ vai ma̭hāpu॒ra-ñja̭ya॒ntīti॒ ta iṣu॒gṃ॒ sama̭skurvatā॒- gnimanī̭ka॒gṃ॒ somagṃ̭ śa॒lyaṃ-vi~ṣṇu॒-nteja̭na॒-nte᳚-'bruva॒n ka i॒māma̭siṣya॒tīti̭ [ ] 15

ru॒dra itya̭bruva-nru॒dro vai krū॒ra-sso᳚-'sya॒tviti॒ so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇā a॒hame॒va pa̭śū॒nā-madhi̭patirasā॒nīti॒ tasmā᳚-dru॒draḥ pa̭śū॒nā-madhi̭pati॒stāgṃ ru॒dro-'vā̭sṛja॒-thsa ti॒sraḥ puro̭ bhi॒ttvaibhyo lo॒kebhyo- 'sṷrā॒-nprāṇṷdata॒ yadṷpa॒sada̭ upasa॒dyante॒ bhrātṛ̭vyaparāṇutyai॒ nānyāmāhṷti-mpu॒rastā᳚-jjuhuyā॒-dyada॒nyāmāhṷti-mpu॒rastā᳚-jjuhu॒yā- [-jjuhu॒yāt, a॒nyanmukha̭-ṅkuryā-] 16

-da॒nyanmukha̭-ṅkuryā-thsru॒veṇā̭-'ghā॒ramā ghā̭rayati ya॒jñasya॒ prajñā᳚tyai॒ parāṃ̭ati॒kramya̭ juhoti॒ parā̭ca e॒vaibhyo lo॒kebhyo॒ yaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdate॒ puna̭ratyā॒kramyo̭pa॒sada̭-ñjuhoti pra॒ṇudyai॒vaibhyo lo॒kebhyo॒ bhrātṛ̭vyāñji॒tvā bhrā̭tṛvyalo॒ka-ma॒bhyāro̭hati de॒vā vai yāḥ prā॒tarṷpa॒sada̭ u॒pāsī̭da॒-nnahna॒stābhi॒rasṷrā॒-nprāṇṷdanta॒ yā-ssā॒yagṃ rātri̭yai॒ tābhi॒rya-thsā॒ya-mprā̭ta-rupa॒sada̭- [-rupa॒sadaḥ̭, u॒pa॒sa॒dyantḙ] 17

upasa॒dyantḙ 'horā॒trābhyā̭me॒va ta-dyaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdate॒ yāḥ prā॒taryā॒jyā᳚-ssyustā-ssā॒ya-mpṷro-'nuvā॒kyāḥ᳚ kuryā॒dayā̭tayāmatvāya ti॒sra ṷpa॒sada॒ upai̭ti॒ traya̭ i॒me lo॒kā i॒māne॒va lo॒kā-nprī̭ṇāti॒ ṣaṭ-thsa-mpa̭dyante॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tūne॒va prī̭ṇāti॒ dvāda̭śā॒hīne॒ soma॒ upai̭ti॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃva~thsa॒ra-ssa̭vanthsa॒rame॒va prī̭ṇāti॒ catṷrvigṃśati॒-ssa- [catṷrvigṃśati॒-ssam, pa॒dya॒nte॒ catṷrvigṃśati-] 18

-mpa̭dyante॒ catṷrvigṃśati-rardhamā॒sā a̭rdhamā॒sāne॒va prī̭ṇā॒tyārā᳚grā-mavāntaradī॒kṣā-mupḙyā॒dyaḥ kā॒mayḙtā॒-'smi-nmḙ lo॒ke-'rdhṷkagg syā॒dityeka॒magre-'tha॒ dvāvatha॒ trīnatha̭ ca॒tura̭ e॒ṣā vā ārā᳚grā 'vāntaradī॒kṣā 'sminne॒vāsmai̭ lo॒ke-'rdhṷka-mbhavati pa॒rova̭rīyasī-mavāntaradī॒kṣā-mupḙyā॒dyaḥ kā॒mayḙtā॒muṣmi̭-nme lo॒ke-'rdhṷkagg syā॒diti̭ ca॒turo-'gre 'tha॒ trīnatha॒ dvāvathaika̭me॒ṣā vai pa॒rova̭rīyasya-vāntaradī॒kṣā 'muṣmi̭nne॒vāsmai̭ lo॒ke-'rdhṷka-mbhavati || 19 ||

(a॒si॒ṣya॒tīti̭ - juhu॒yāth - sā॒ya-mprā̭tarupa॒sada॒ - ścatṷrvigṃśati॒-ssaṃ - ca॒turo-'gre॒ - ṣoḍa̭śa ca) (a. 3)

su॒va॒rgaṃ-vā~ e॒te lo॒kaṃ-ya~̭nti॒ ya ṷpa॒sada̭ upa॒yanti॒ teṣāṃ॒-ya~ u॒nnaya̭te॒ hīya̭ta e॒va sa noda̭ne॒ṣīti॒ sū᳚nnīyamiva॒ yo vai svā॒rthetāṃ᳚-ya~॒tāg śrā॒nto hīya̭ta u॒ta sa ni॒ṣṭyāya̭ sa॒ha va̭sati॒ tasmā᳚-thsa॒kṛdu॒nnīya॒ nāpa̭ra॒munna̭yeta da॒ddhnonna̭yetai॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒va pa॒śūnava̭ rundhe [ ] 20

ya॒jño de॒vebhyo॒ nilā̭yata॒ viṣṇṷ̄ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā sa pṛ̭thi॒vī-mprāvi̭śa॒-tta-nde॒vā hastā᳚n-thsa॒gṃ॒ rabhyai᳚ccha॒-ntamindra̭ u॒paryṷpa॒ryatya̭krāma॒-thso᳚-'bravī॒-tko mā॒-'yamu॒paryṷpa॒ryatya̭kramī॒-ditya॒ha-ndu॒rge hantetyatha॒ kastvamitya॒ha-ndu॒rgādāha॒rteti॒ so᳚-'bravī-ddu॒rge vai hantā̭-'vocathā varā॒ho̭-'yaṃ-vā~̭mamo॒ṣa- [-~vā̭mamo॒ṣaḥ, sa॒ptā॒nā] 21

-ssa̭ptā॒nā-ṅgi̭rī॒ṇā-mpa॒rastā᳚dvi॒ttaṃ-ve~dya॒masṷrāṇā-mbibharti॒ ta-ñja̭hi॒ yadi̭ du॒rge hantā-'sīti॒ sa da̭rbhapuñjī॒lamu॒-dvṛhya̭ sa॒pta gi॒rī-nbhi॒ttvā tama̭ha॒n-thso᳚-'bravī-ddu॒rgādvā āha̭rtāvocathā e॒tamā ha॒reti॒ tame᳚bhyo ya॒jña e॒va ya॒jñamā-'ha̭ra॒dya-ttadvi॒ttaṃ-ve~dya॒masṷrāṇā॒-mavi̭ndanta॒ tadekaṃ॒-ve~dyai̭ vedi॒tva-masṷrāṇāṃ॒- [-masṷrāṇām, vā i॒yamagra̭] 22

-~vā i॒yamagra̭ āsī॒-dyāva॒dāsī̭naḥ parā॒paśya̭ti॒ tāva̭-dde॒vānā॒-nte de॒vā a̭bruva॒nnastve॒va no॒-'syāmapīti॒ kiya̭dvo dāsyāma॒ iti॒ yāva̭di॒yagṃ sa̭lāvṛ॒kī triḥ pa̭ri॒krāma̭ti॒ tāva̭nno da॒tteti॒ sa indraḥ̭ salāvṛ॒kī rū॒pa-ṅkṛ॒tvemā-ntri-ssa॒rvataḥ॒ parya̭krāma॒-ttadi॒māma̭vindanta॒ yadi॒māmavi̭ndanta॒ ta-dvedyai̭ vedi॒tvagṃ [vedi॒tvam, sā vā i॒yagṃ] 23

sā vā i॒yagṃ sarvai॒va vedi॒riya̭ti śakṣyā॒mīti॒ tvā a̭va॒māya̭ yajante tri॒gṃ॒śa-tpa॒dāni̭ pa॒ścā-tti॒raścī̭ bhavati॒ ṣaṭtrigṃ̭śa॒-tprācī॒ catṷrvigṃśatiḥ pu॒rastā᳚-tti॒raścī॒ daśa̭daśa॒ sampa̭dyante॒ daśā᳚kṣarā vi॒rāḍannaṃ̭-vi~॒rā-ḍvi॒rājai॒vānnādya॒mava̭ rundha॒ uddha̭nti॒ yade॒vāsyā̭ ame॒ddhya-ntadapa̭ ha॒ntyuddha̭nti॒ tasmā॒doṣa̭dhayaḥ॒ parā̭ bhavanti ba॒r॒hi-sstṛ̭ṇāti॒ tasmā॒doṣa̭dhayaḥ॒ puna॒rā bha̭va॒ntyutta̭ra-mba॒r॒hiṣa̭ uttaraba॒r॒hi-sstṛ̭ṇāti pra॒jā vai ba॒r॒hiryaja̭māna uttara ba॒r॒hi ryaja̭māna-me॒vā-ya̭jamānā॒dutta̭ra-ṅkaroti॒ tasmā॒-dyaja̭mā॒no 'ya̭jamānā॒dutta̭raḥ || 24 ||

(ru॒ndhe॒ - vā॒ma॒mo॒ṣo - vḙdi॒tvamasṷrāṇāṃ - ~vedi॒tvaṃ - bha̭vanti॒ - pañca̭vigṃśatiśca) (a. 4)

yadvā anī̭śāno bhā॒ramā̭da॒tte vi vai sa li̭śate॒ ya-ddvāda̭śa sā॒hnasyo̭pa॒sada॒-ssyusti॒stro̭-'hīna̭sya ya॒jñasya॒ vilo̭ma kriyeta ti॒sra e॒va sā॒hnasyo̭pa॒sado॒ dvāda̭śā॒hīna̭sya ya॒jñasya̭ savīrya॒tvāyātho॒ salo̭ma kriyate va॒thsasyaika॒-sstano̭ bhā॒gī hi so-'thaika॒gg॒ stanaṃ̭-vra~॒tamupai॒tyatha॒ dvāvatha॒ trīnatha̭ ca॒tura̭ e॒tadvai [ ] 25

kṣu॒rapa̭vi॒ nāma̭ vra॒taṃ-ye~na॒ pra jā॒tā-nbhrātṛ̭vyā-nnu॒date॒ prati̭ jani॒ṣyamā̭ṇā॒natho॒ kanī̭yasai॒va bhūya॒ upai̭ti ca॒turo-'gre॒ stanā᳚n vra॒tamupai॒tyatha॒ trīnatha॒ dvāvathaika̭me॒tadvai sṷjagha॒na-nnāma̭ vra॒ta-nta̭pa॒syagṃ̭ suva॒rgya̭matho॒ praiva jā̭yate pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭ryavā॒gū rā̭ja॒nya̭sya vra॒ta-ṅkrū॒reva॒ vai ya̭vā॒gūḥ krū॒ra i̭va [krū॒ra i̭va, rā॒ja॒nyo̭ vajra̭sya] 26

rāja॒nyo̭ vajra̭sya rū॒pagṃ samṛ̭ddhyā ā॒mikṣā॒ vaiśya̭sya pākaya॒jñasya̭ rū॒pa-mpuṣṭyai॒ payo᳚ brāhma॒ṇasya॒ tejo॒ vai brā᳚hma॒ṇastejaḥ॒ paya॒steja̭sai॒va tejaḥ॒ paya̭ ā॒tma-ndha॒tte 'tho॒ paya̭sā॒ vai garbhā̭ vardhante॒ garbha̭ iva॒ khalu॒ vā e॒ṣa ya-ddī᳚kṣi॒to yada̭sya॒ payo᳚ vra॒ta-mbhava̭tyā॒tmāna̭me॒va ta-dva̭rdhayati॒ trivra̭to॒ vai manṷrāsī॒-ddvivra̭tā॒ asṷrā॒ eka̭vratā [eka̭vratāḥ, de॒vāḥ prā॒tarma॒ddhyandi̭ne] 27

de॒vāḥ prā॒tarma॒ddhyandi̭ne sā॒ya-nta-nmano᳚rvra॒tamā̭sī-tpākaya॒jñasya̭ rū॒pa-mpuṣṭyai᳚ prā॒taśca̭ sā॒ya-ñcāsṷrāṇā-nnirma॒ddhya-ṅkṣu॒dho rū॒pa-ntata॒ste parā̭-'bhava-nma॒ddhyandi̭ne maddhyarā॒tre de॒vānā॒-ntata॒stḙ-'bhavan-thsuva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒n॒. yada̭sya ma॒ddhyandi̭ne maddhyarā॒tre vra॒ta-mbhava̭ti maddhya॒to vā annḙna bhuñjate maddhya॒ta e॒va tadūrja̭-ndhatte॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ [bhava̭tyā॒tmanā᳚, parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo] 28

parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati॒ garbho॒ vā e॒ṣa ya-ddī᳚kṣi॒to yoni̭ rdīkṣitavimi॒taṃ-ya~-ddī᳚kṣi॒to dī᳚kṣitavimi॒tā-tpra॒vase॒-dyathā॒ yone॒rgarbha॒-sskanda̭ti tā॒dṛge॒va tanna pra̭vasta॒vya̭mā॒tmano̭ gopī॒thāyai॒ṣa vai vyā॒ghraḥ kṷlago॒po yada॒gnistasmā॒-dya-ddī᳚kṣi॒taḥ pra॒vase॒-thsa ḙnamīśva॒ro̭-'nū॒tthāya॒ hanto॒rna pra̭vasta॒vya̭mā॒tmano॒ guptyai̭ dakṣiṇa॒ta-śśa̭ya e॒tadvai yaja̭mānasyā॒ ''yata̭na॒gg॒sva e॒vā-''yata̭ne śaye॒ 'gnima̭bhyā॒vṛtya̭ śaye de॒vatā̭ e॒va ya॒jñama̭bhyā॒vṛtya̭ śaye || 29 ||

(e॒tadvai-krū॒ra i॒vai-ka̭vratā-ā॒tmanā॒-yaja̭mānasya॒-trayo̭daśa ca) (a. 5)

pu॒roha̭viṣi deva॒yaja̭ne yājaye॒dya-ṅkā॒maye॒topai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭meda॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñja̭ye॒ditye॒tadvai pu॒roha̭virdeva॒yaja̭naṃ॒-ya~sya॒ hotā᳚ prātaranuvā॒ka -ma̭nubru॒va-nna॒gnima॒pa ā̭di॒tyama॒bhi vi॒paśya॒tyupai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭matya॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñja̭yatyā॒pte dḙva॒yaja̭ne yājaye॒--dbhrātṛ̭vyavanta॒-mpanthāṃ᳚-vā~-'dhispa॒r॒śaye᳚-tka॒rtaṃ-vā~॒ yāva॒nnāna̭se॒ yāta॒vai [ ] 30

na rathā̭yai॒tadvā ā॒pta-ndḙva॒yaja̭namā॒pnotye॒va bhrātṛ̭vya॒-nnaina॒-mbhrātṛ̭vya āpno॒tyeko᳚nnate deva॒ya̭jane yājaye-tpa॒śukā̭ma॒-meko᳚nnatā॒dvai dḙva॒yaja̭nā॒daṅgi̭rasaḥ pa॒śūna̭sṛjantānta॒rā sa̭dohavirdhā॒ne ṷnna॒tagg syā̭de॒tadvā eko᳚nnata-ndeva॒yaja̭na-mpaśu॒māne॒va bha̭vati॒ tryṷnnate deva॒yaja̭ne yājaye-thsuva॒rgakā̭ma॒-ntryṷnnatā॒dvai dḙva॒yaja̭nā॒daṅgi̭rasa-ssuva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya-nnanta॒rā ''ha̭va॒nīya̭-ñca havi॒rdhāna̭-ñco- [havi॒rdhāna̭-ñca, u॒nna॒tagg syā̭danta॒rā] 31

-nna॒tagg syā̭danta॒rā ha̭vi॒rdhāna̭-ñca॒ sada̭ścānta॒rā sada̭śca॒ gārha̭patya-ñcai॒tadvai tryṷnnata-ndeva॒yaja̭nagṃ suva॒rgame॒va lo॒kamḙti॒ prati̭ṣṭhite deva॒yaja̭ne yājaye-tprati॒ṣṭhākā̭mame॒tadvai prati̭ṣṭhita-ndeva॒yaja̭naṃ॒-ya~-thsa॒rvataḥ̭ sa॒ma-mpratye॒va ti̭ṣṭhati॒ yatrā॒nyā a̭nyā॒ oṣa̭dhayo॒ vyati̭ṣaktā॒-ssyusta-dyā̭jaye-tpa॒śukā̭mame॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒vāsmai̭ pa॒śū- [pa॒śūn, ava̭ rundhe] 32

-nava̭ rundhe paśu॒māne॒va bha̭vati॒ nir-ṛ̭tigṛhīte deva॒yaja̭ne yājaye॒dya-ṅkā॒mayḙta॒ nir-ṛ̭tyāsya ya॒jña-ṅgrā̭hayeya॒mitye॒tadvai nir-ṛ̭tigṛhīta-ndeva॒yaja̭naṃ॒-ya~-thsa॒dṛśyai̭ sa॒tyā̭ ṛ॒kṣa-nnir-ṛ̭tyai॒vāsya̭ ya॒jña-ṅgrā̭hayati॒ vyāvṛ̭tte deva॒yaja̭ne yājaye-dvyā॒vṛtkā̭maṃ॒-ya~-mpātrḙ vā॒ talpḙ vā॒ mīmāgṃ̭sera-nprā॒cīna̭māhava॒nīyā᳚-tprava॒ṇagg syā᳚-tpratī॒cīna॒-ṅgārha̭patyāde॒tadvai vyāvṛ̭tta-ndeva॒yaja̭naṃ॒-vi~ pā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vye॒ṇā- ''va̭rtate॒ naina॒-mpātre॒ na talpḙ mīmāgṃ sante kā॒ryḙ deva॒yaja̭ne yājaye॒-dbhūti̭kāma-ṅkā॒yā̭ vai purṷṣo॒ bhava̭tye॒va || 33 ||

(yāta॒vai - ha̭vi॒rdhāna̭-ñca - pa॒śūn - pā॒pmanā॒ - 'ṣṭāda̭śa ca) (a. 6)

tebhya̭ uttarave॒di-ssi॒gṃ॒hī rū॒pa-ṅkṛ॒tvobhayā̭-nanta॒rā-'pa॒kramyā̭tiṣṭha॒-tte de॒vā a̭manyanta yata॒rān. vā i॒yamṷpāva॒rthsyati॒ ta i॒da-mbha̭viṣya॒ntīti॒ tāmupā̭mantrayanta॒ sā-'bra̭vī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai॒ sarvā॒-nmayā॒ kāmā॒n vya̭śñavatha॒ pūrvā॒-ntu mā॒-'gnerāhṷtiraśñavatā॒ iti॒ tasmā̭duttarave॒di-mpūrvā̭ma॒gne- rvyāghā̭rayanti॒ vārḙvṛta॒gg॒ hya̭syai॒ śamya̭yā॒ pari̭ mimīte॒ [mimīte, mātrai॒vā-'syai॒] 34

mātrai॒vā-'syai॒ sātho̭ yu॒ktenai॒va yu॒ktamava̭ rundhe vi॒ttāya̭nī me॒-'sītyā̭ha vi॒ttā hyḙnā॒nāva̭-tti॒ktāya̭nī me॒-'sītyā̭ha ti॒ktān. hyḙnā॒nāva॒dava̭tānmā nāthi॒tamityā̭ha nāthi॒tān. hyḙnā॒nāva॒dava̭tānmā vyathi॒tamityā̭ha vyathi॒tān. hyḙnā॒nāva̭-dvi॒de-ra॒gni-rnabho॒ nāmā- [-rnabho॒ nāmā̭, agnḙ aṅgira॒ iti॒] 35

-'gnḙ aṅgira॒ iti॒ trirha̭rati॒ ya e॒vaiṣu lo॒keṣva॒gnaya॒-stāne॒vāva̭ rundhe tū॒ṣṇī-ñca̭tu॒rthagṃ ha̭ra॒tyani̭-ruktame॒vāva̭ rundhe si॒gṃ॒hīra̭si mahi॒ṣīra॒sītyā̭ha si॒gṃ॒hīrhyḙṣā rū॒pa-ṅkṛ॒tvobhayā̭-nanta॒rā 'pa॒kramyāti̭ṣṭhadu॒ru pra̭thasvo॒ru tḙ ya॒jñapa̭tiḥ prathatā॒mityā̭ha॒ yaja̭māname॒va pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ prathayati dhru॒vā- [dhru॒vā, a॒sīti॒ sagṃ ha̭nti॒] 36

-'sīti॒ sagṃ ha̭nti॒ dhṛtyai̭ de॒vebhyaḥ̭ śundhasva de॒vebhyaḥ̭ śumbha॒svetyava̭ co॒kṣati॒ pra ca̭ kirati॒ śuddhyā̭ indragho॒ṣastvā॒ vasṷbhiḥ pu॒rastā᳚-tpā॒tvityā̭ha di॒gbhya e॒vainā॒-mprokṣa̭ti de॒vāgścedṷ-ttarave॒diru॒pāva̭vartī॒haiva vi ja̭yāmahā॒ ityasṷrā॒ vajra̭mu॒dyatya̭ de॒vāna॒bhyā̭yanta॒ tāni̭ndragho॒ṣo vasṷbhiḥ pu॒rastā॒dapā̭- [pu॒rastā॒dapā̭, a॒nu॒da॒ta॒ mano̭javāḥ] 37

-nudata॒ mano̭javāḥ pi॒tṛbhi̭ rdakṣiṇa॒taḥ pracḙtā ru॒draiḥ pa॒ścā-dvi॒śvaka̭rmā-''di॒tyairṷttara॒to yade॒vamṷttarave॒di-mpro॒kṣati̭ di॒gbhya e॒va ta-dyaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdata॒ indro॒ yatī᳚n-thsālāvṛ॒kebhyaḥ॒ prāya̭ccha॒-ttā-nda̭kṣiṇa॒ta ṷttarave॒dyā ā̭da॒n॒ ya-tprokṣa̭ṇīnā-mu॒cchiṣyḙta॒ ta-dda̭kṣiṇa॒ta ṷttarave॒dyai ni na̭ye॒-dyade॒va tatra̭ krū॒ra-nta-ttena̭ śamayati॒ ya-ndvi॒ṣyā-tta-ndhyā̭yecchu॒cai vaina̭marpayati || 38 ||

(mi॒mī॒te॒ - nāma̭ - dhru॒vā - 'pa̭ - śu॒cā - trīṇi̭ ca) ( ā7)

sotta̭rave॒dira̭bravī॒-thsarvā॒-nmayā॒ kāmā॒n vya̭śñava॒theti॒ te de॒vā a̭kāmaya॒ntāsṷrā॒-nbhrātṛ̭vyāna॒bhi bha̭ve॒meti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si sapatnasā॒hī svāheti॒ te-'sṷrā॒-nbhrātṛ̭vyā-na॒bhya̭bhava॒-nte-'sṷrā॒-nbhrātṛ̭vyā-nabhi॒bhūyā̭kāmayanta pra॒jāṃ-vi~̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si suprajā॒vani॒-ssvāheti॒ te pra॒jāma̭vindanta॒ te pra॒jāṃ-vi~॒ttvā- [pra॒jāṃ-vi~॒ttvā,a॒kā॒ma॒ya॒nta॒ pa॒śūn. ] 39

-'kā̭mayanta pa॒śūn. vi̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si rāyaspoṣa॒vani॒-ssvāheti॒ te pa॒śūna̭vindanta॒ te pa॒śūn. vi॒ttvā-'kā̭mayanta prati॒ṣṭhāṃ-vi~̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hī-ra̭syāditya॒vani॒-ssvāheti॒ ta i॒mā-mpra̭ti॒ṣṭhāma̭vindanta॒ ta i॒mā-mpra̭ti॒ṣṭhāṃ-vi~॒ttvā-'kā̭mayanta de॒vatā̭ ā॒śiṣa॒ upḙyā॒meti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra॒syā va̭ha de॒vā-ndḙvaya॒te [ ] 40

yaja̭mānāya॒ svāheti॒ te de॒vatā̭ ā॒śiṣa॒ upā̭ya॒-npañca॒ kṛtvo॒ vyāghā̭rayati॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundhe 'kṣṇa॒yā vyāghā̭rayati॒ tasmā̭dakṣṇa॒yā pa॒śavo-'ṅgā̭ni॒ praha̭ranti॒ prati̭ṣṭhityai bhū॒tebhya॒stveti॒ sruca॒mudgṛ̭hṇāti॒ ya e॒va de॒vā bhū॒tāsteṣā॒-nta-dbhā̭ga॒dheya॒-ntāne॒va tena̭ prīṇāti॒ pautṷdravā-npari॒dhī-npari̭ dadhātye॒ṣāṃ- [dadhātye॒ṣām, lo॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyā] 41

-~lo॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyā a॒gnestrayo॒ jyāyāgṃ̭so॒ bhrāta̭ra āsa॒-nte de॒vebhyo̭ ha॒vyaṃ-va~ha̭ntaḥ॒ prāmī̭yanta॒ so᳚-'gnira̭bibhedi॒tthaṃ-vā~va sya ārti॒mā-'ri̭ṣya॒tīti॒ sa nilā̭yata॒ sa yāṃ-va~na॒spati॒ṣvava̭sa॒ttā-mpūtṷdrau॒ yāmoṣa̭dhīṣu॒ tāgṃ sṷgandhi॒teja̭ne॒ yā-mpa॒śuṣu॒ tā-mpetva̭syānta॒rā śṛṅge॒ ta-nde॒vatāḥ॒ praiṣa̭maiccha॒-ntamanva̭vinda॒-nta-ma̭bruva॒- [-ma̭bruvann, upa̭ na॒ ā] 42

-nnupa̭ na॒ ā va̭rtasva ha॒vya-nno̭ va॒heti॒ so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai॒ yade॒va gṛ̭hī॒tasyāhṷtasya bahiḥpari॒dhi skandā॒-ttanme॒ bhrātṛ̭ṇā-mbhāga॒dheya̭-masa॒diti॒ tasmā॒-dya-dgṛ̭hī॒tasyā-'hṷtasya bahiḥpari॒dhi skanda̭ti॒ teṣā॒-nta-dbhā̭ga॒dheya॒-ntāne॒va tena̭ prīṇāti॒ so̭-'manyatā-'stha॒nvanto̭ me॒ pūrve॒ bhrāta̭raḥ॒ prāmḙṣatā॒-'sthāni̭ śātayā॒ iti॒ sa yā- [sa yāni̭, ] 43

-nya॒sthānyaśā̭tayata॒ ta-tpūtṷdrva-bhava॒-dyanmā॒gṃ॒ samupa̭mṛta॒-nta-dgulgṷlu॒ yade॒tān-thsa̭bhāṃ॒rān-thsa॒-mbhara̭tya॒gnime॒va ta-thsambha̭ratya॒gneḥ purī̭ṣa-ma॒sītyā̭hā॒-'gnerhyḙta-tpurī̭ṣaṃ॒-ya~-thsa̭mbhā॒rā atho॒ khalvā̭hure॒te vāvaina॒-nte bhrāta̭raḥ॒ pari̭ śere॒ ya-tpautṷdravāḥ pari॒dhaya॒ iti̭ || 44 ||

(vi॒ttvā - dḙvaya॒ta - e॒ṣā - ma̭bruva॒n - yāni॒ - catṷścatvārigṃśacca) (a. 8)

ba॒ddhamava̭ syati varuṇapā॒śāde॒vainḙ muñcati॒ praṇḙnekti॒ meddhyḙ e॒vainḙ karoti sāvitri॒yarcā hu॒tvā ha̭vi॒rdhāne॒ pra va̭rtayati savi॒tṛpra̭sūta e॒vaine॒ pra va̭rtayati॒ varṷṇo॒ vā e॒ṣa du॒rvāgṷbha॒yato̭ ba॒ddho yadakṣa॒-ssa yadu॒-thsarje॒-dyaja̭mānasya gṛ॒hā-na॒bhyuthsa̭rje-thsu॒vāgdḙva॒ duryā॒gṃ॒ ā va॒detyā̭ha gṛ॒hā vai duryā॒-śśāntyai॒ pa- [duryā॒-śśāntyai॒ patnī᳚, upā̭nakti॒] 45

-tnyupā̭nakti॒ patnī॒ hi sarva̭sya mi॒tra-mmi̭tra॒tvāya॒ yadvai patnī̭ ya॒jñasya̭ ka॒roti̭ mithu॒na-ntadatho॒ patni̭yā e॒vaiṣa ya॒jñasyā᳚-nvāra॒bhoṃ-'na̭vacchittyai॒ vartma̭nā॒ vā a॒nvitya̭ ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si jighāgṃsanti vaiṣṇa॒vībhyā̭mṛ॒gbhyāṃ-va~rtma̭no rjuhoti ya॒jño vai viṣṇṷrya॒jñāde॒va rakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ yada̭ddhva॒ryu-ra̭na॒gnā-vāhṷti-ñjuhu॒yā-da॒ndho᳚-'ddhva॒ryu-ssyā॒-drakṣāgṃ̭si ya॒jñagṃ ha̭nyu॒r॒- [ya॒jñagṃ ha̭nyuḥ, hira̭ṇya-mu॒pāsya̭] 46

-hira̭ṇya-mu॒pāsya̭ juhotyagni॒vatye॒va jṷhoti॒ nāndho᳚-'ddhva॒ryurbhava̭ti॒ na ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si ghnanti॒ prācī॒ preta̭maddhva॒ra-ṅka॒lpaya̭ntī॒ ityā̭ha suva॒rgame॒vainḙ lo॒ka-ṅga̭maya॒tyatra̭ ramethāṃ॒-va~rṣma̭-npṛthi॒vyā ityā̭ha॒ varṣma॒ hyḙta-tpṛ̭thi॒vyā ya-ddḙva॒yaja̭na॒gṃ॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭-ndi॒vo vā̭ viṣṇavu॒ta vā̭ pṛthi॒vyā [pṛthi॒vyāḥ, ityā॒śīrpa̭daya॒rcā] 47

ityā॒śīrpa̭daya॒rcā dakṣi̭ṇasya havi॒rdhāna̭sya me॒thī-nni ha̭nti śīrṣa॒ta e॒va ya॒jñasya॒ yaja̭māna ā॒śiṣo-'va̭ rundhe da॒ṇḍo vā aṷpa॒rastṛ॒tīya̭sya havi॒rdhāna̭sya vaṣaṭkā॒re-ṇākṣa̭-macchina॒-dyat-tṛ॒tīya̭-ñcha॒dir-ha̭vi॒rdhāna̭yo-rudāhri॒yatḙ tṛ॒tīya̭sya havi॒rdhāna॒syāva̭ruddhyai॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhānaṃ॒-vi~ṣṇo̭ ra॒rāṭa̭masi॒ viṣṇoḥ᳚ pṛ॒ṣṭhama॒sītyā̭ha॒ tasmā̭detāva॒ddhā śiro॒ viṣyṷ̄taṃ॒-vi~ṣṇo॒-ssyūra̭si॒ viṣṇo᳚rdhru॒vama॒sītyā̭ha vaiṣṇa॒vagṃ hi de॒vata̭yā havi॒rdhānaṃ॒-ya~-mpra̭tha॒ma-ṅgra॒nthi-ṅgra̭thnī॒yādya-tta-nna vi̭sra॒gṃ॒ saye॒damḙhenāddhva॒ryuḥ pramī̭yeta॒ tasmā॒-thsa vi॒srasyaḥ̭ || 48 ||

(patnī̭ -hanyu-rvā pṛthi॒vyā-viṣyṷ̄taṃ॒-vi~ṣṇoḥ॒-ṣaḍvigṃ̭śatiśca) (a. 9)

de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va ityabhri॒mā da̭tte॒ prasū᳚tyā a॒śvino᳚ rbā॒hubhyā॒mityā̭hā॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚-mpū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyai॒ vajra̭ iva॒ vā e॒ṣā yadabhri॒rabhri̭rasi॒ nāri̭ra॒sītyā̭ha॒ śāntyai॒ kāṇḍḙ kāṇḍe॒ vai kri॒yamā̭ṇe ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si jighāgṃsanti॒ pari̭likhita॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pari̭likhitā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha॒ rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyā [rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyai, i॒dama॒hagṃ] 49

i॒dama॒hagṃ rakṣa̭so grī॒vā api̭ kṛntāmi॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣma ityā̭ha॒ dvau vāva purṷṣau॒ ya-ñcai॒va dveṣṭi॒ yaścai̭na॒-ndveṣṭi॒ tayo̭-re॒vā-'na̭ntarāya-ṅgrī॒vāḥ kṛ̭ntati di॒ve tvā॒-'ntari̭kṣāya tvā pṛthi॒vyai tvetyā̭hai॒bhya e॒vaināṃ᳚-lo~॒kebhyaḥ॒ prokṣa̭ti pa॒rastā̭-da॒rvācī॒-mprokṣa̭ti॒ tasmā᳚- [tasmā᳚t, pa॒rastā̭-] 50

-tpa॒rastā̭-da॒rvācī᳚-mmanu॒ṣyā̭ ūrja॒mupa̭ jīvanti krū॒rami̭va॒ vā e॒ta-tka̭roti॒ ya-tkhana̭tya॒po-'va̭ nayati॒ śāntyai॒ yava̭matī॒rava̭ naya॒tyūrgvai yava॒ ūrgṷdu॒baṃra̭ ū॒rjaivorja॒gṃ॒ sama̭rdhayati॒ yaja̭mānena॒ sammi॒taudṷbaṃrī bhavati॒ yāvā̭ne॒va yaja̭māna॒stāva̭tī-me॒vāsmi॒-nnūrja̭-ndadhāti pitṛ॒ṇāgṃ sada̭nama॒sīti̭ ba॒r॒hirava̭ stṛṇāti pitṛdeva॒tyā᳚(1॒)gg॒- [pitṛdeva॒tyā᳚m, hyḙta-dyannikhā̭taṃ॒-] 51

-hyḙta-dyannikhā̭taṃ॒-ya~-dba॒r॒hi-rana̭vastīrya minu॒yā-tpi̭tṛdeva॒tyā̭ nikhā̭tā syā-dba॒r॒hi-ra̭va॒stīrya̭ minotya॒syā-me॒vainā᳚-mmino॒tyatho᳚ svā॒ruha̭-me॒vainā᳚-ṅkaro॒tyu-ddivagg̭ stabhā॒nā-''ntari̭kṣa-mpṛ॒ṇetyā̭hai॒ṣāṃ-lo~॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyai dyutā॒nastvā̭ māru॒to mi̭no॒tvityā̭ha dyutā॒no ha̭ sma॒ vai mā̭ru॒to de॒vānā॒-maudṷbaṃrī-mminoti॒ tenai॒vai- [tenai॒va, e॒nā॒-mmi॒no॒ti॒ bra॒hma॒vani̭-ntvā] 52

-nā᳚-mminoti brahma॒vani̭-ntvā kṣatra॒vani॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-dghṛ॒tena̭ dyāvāpṛthivī॒ ā pṛ̭ṇethā॒mityaudṷbaṃryā-ñjuhoti॒ dyāvā̭pṛthi॒vī e॒va rasḙnānaktyā॒-ntama॒nva-va̭srāvayatyā॒ntame॒va yaja̭māna॒-nteja̭sā-naktyai॒ndrama॒sīti̭ cha॒diradhi॒ ni da̭dhātyai॒ndragṃ hi de॒vata̭yā॒ sado̭ viśvaja॒nasya̭ chā॒yetyā̭ha viśvaja॒nasya॒ hyḙṣā chā॒yā ya-thsado॒ nava̭chadi॒ [nava̭chadi, teja̭skāmasya] 53

teja̭skāmasya minuyā-ttri॒vṛtā॒ stomḙna॒ sammi̭ta॒-nteja̭stri॒vṛ-ttḙja॒svyḙva bha̭va॒-tyekā̭daśa-chadīndri॒yakā̭ma॒-syaikā̭daśākṣarā tri॒ṣṭugi̭ndri॒ya-ntri॒ṣṭugi̭ndriyā॒vyḙva bha̭vati॒ pañca̭daśachadi॒ bhrātṛ̭vyavataḥ pañcada॒śo vajro॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai sa॒ptada̭śachadi pra॒jākā̭masya saptada॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyā॒ eka̭vigṃśatichadi prati॒ṣṭhākā̭ma-syaikavi॒gṃ॒śa-sstomā̭nā-mprati॒ṣṭhā prati̭ṣṭhityā u॒daraṃ॒-vai~ sada॒ ūrgṷdu॒baṃro̭ maddhya॒ta audṷbaṃrī-mminoti maddhya॒ta e॒va pra॒jānā॒mūrja̭-ndadhāti॒ tasmā᳚- [tasmā᳚t, ma॒ddhya॒ta ū॒rjā] 54

-nmaddhya॒ta ū॒rjā bhṷñjate yajamānalo॒ke vai dakṣi̭ṇāni cha॒dīgṃṣi̭ bhrātṛvyalo॒ka utta̭rāṇi॒ dakṣi̭ṇā॒nyutta̭rāṇi karoti॒ yaja̭māna-me॒vā-ya̭jamānā॒dutta̭ra-ṅkaroti॒ tasmā॒-dyaja̭mā॒no-'ya̭jamānā॒dutta̭ro 'ntarva॒rtān ka̭roti॒ vyāvṛ̭ttyai॒ tasmā॒dara̭ṇya-mpra॒jā upa̭ jīvanti॒ pari̭ tvā girvaṇo॒ gira॒ ityā̭ha yathāya॒jure॒vaitadindra̭sya॒ syūra॒sīndra̭sya dhru॒vama॒sītyā̭hai॒ndragṃ hi de॒vata̭yā॒ sado॒ ya-mpra̭tha॒ma-ṅgra॒nthi-ṅgra̭thnī॒yādya-tta-nna vi̭sra॒gṃ॒ saye॒damḙhenāddhva॒ryuḥ pramī̭yeta॒ tasmā॒-thsa vi॒srasyaḥ̭ || 55 ||

(apa̭hatyai॒ - tasmā᳚t - pitṛdeva॒tyaṃ̭ - tenai॒va - nava̭chadi॒ - tasmā॒th - sadaḥ॒ - pañca̭daśa ca) (a. 10)

śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭-mprā॒ṇā ṷpara॒vā ha̭vi॒rdhānḙ khāyante॒ tasmā᳚-cchī॒r॒ṣa-nprā॒ṇā a॒dhastā᳚-tkhāyante॒ tasmā̭-da॒dhastā᳚-cchī॒rṣṇaḥ prā॒ṇā ra̭kṣo॒haṇo̭ valaga॒hano̭ vaiṣṇa॒vā-nkha̭nā॒mītyā̭ha vaiṣṇa॒vā hi de॒vata̭yopara॒vā asṷrā॒ vai ni॒ryanto̭ de॒vānā᳚-mprā॒ṇeṣṷ vala॒gā-nnya̭khana॒-ntā-nbā̭humā॒tre-'nva̭vinda॒-ntasmā᳚-dbāhumā॒trāḥ khā̭yanta i॒dama॒ha-ntaṃ-va~̭la॒ga-mudva̭pāmi॒ [ ] 56

ya-nnaḥ̭ samā॒no yamasa̭māno nica॒khānetyā̭ha॒ dvau vāva purṷṣau॒ yaścai॒va sa̭mā॒no yaścāsa̭māno॒ yame॒vāsmai॒ tau va̭la॒ga-nni॒khana̭ta॒sta-me॒vodva̭pati॒ santṛ̭ṇatti॒ tasmā॒-thsantṛ̭ṇṇā antara॒taḥ prā॒ṇā na sa-mbhi̭natti॒ tasmā॒-dasa̭bhinnnāḥ prā॒ṇā a॒po-'va̭ nayati॒ tasmā̭-dā॒rdrā a̭ntara॒taḥ prā॒ṇā yava̭matī॒-rava̭ naya॒- [-rava̭ nayati, ūrgvai] 57

-tyūrgvai yavaḥ̭ prā॒ṇā ṷpara॒vāḥ prā॒ṇeṣve॒vorja̭-ndadhāti ba॒r॒hirava̭ stṛṇāti॒ tasmā᳚lloma॒śā a̭ntara॒taḥ prā॒ṇā ājyḙna॒ vyāghā̭rayati॒ tejo॒ vā ājya̭-mprā॒ṇā ṷpara॒vāḥ prā॒ṇeṣve॒va tejo̭ dadhāti॒ hanū॒ vā e॒te ya॒jñasya॒ yada̭dhi॒ṣava̭ṇe॒ na sa-ntṛ̭ṇa॒ttya sa̭tṛṃṇṇe॒ hi hanū॒ atho॒ khalṷ dīrghaso॒me sa॒tṛndye॒ dhṛtyai॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭- [yaddha̭vi॒rdhāna᳚m, prā॒ṇā ṷpara॒vā hanṷ̄] 58

-mprā॒ṇā ṷpara॒vā hanṷ̄ adhi॒ṣava̭ṇe ji॒hvā carma॒ grāvā̭ṇo॒ dantā॒ mukha̭māhava॒nīyo॒ nāsi̭ko-ttarave॒di-ru॒dara॒gṃ॒ sado̭ ya॒dā khalu॒ vai ji॒hvayā̭ da॒thsvadhi॒ khāda॒tyatha॒ mukha̭-ṅgacchati ya॒dā mukha॒-ṅgaccha॒tyatho॒dara̭-ṅgacchati॒ tasmā᳚ddhavi॒rdhāne॒ carma॒nnadhi॒ grāva̭bhirabhi॒ṣutyā̭-''hava॒nīyḙ hu॒tvā pra॒tyañcaḥ̭ pa॒retya॒ sada̭si bhakṣayanti॒ yo vai vi॒rājo̭ yajñamu॒khe dohaṃ॒-ve~da̭ du॒ha e॒vai nā̭mi॒yaṃ-vai~ vi॒rā-ṭtasyai॒ tvakcarmodho̭-'dhi॒ṣava̭ṇe॒ stanā̭ upara॒vā grāvā̭ṇo va॒thsā ṛ॒tvijo̭ duhanti॒ somaḥ॒ payo॒ ya e॒vaṃ-ve~da̭ du॒ha e॒vainā᳚m || 59 ||

(va॒pā॒mi॒-yava̭matī॒rava̭ nayati-havi॒rdhāna̭-me॒va-trayo̭vigṃśatiśca) (a. 11)

(yadu॒bhau - dḙvāsu॒rāḥ mi॒tha - steṣāgṃ̭ - suva॒rgaṃ - ~yadvā anī̭śānaḥ - pu॒roha̭viṣi॒ - tebhyaḥ॒ - sotta̭rave॒di - rba॒ddhan - de॒vasyā-'bhriṃ॒-va~jraḥ - śiro॒ vā - ekā̭daśa )

(yadu॒bhā - vityā̭ha de॒vānāṃ᳚ - ~ya॒jño de॒vebhyo॒ - na rathā̭ya॒ - yaja̭mānāya - pa॒rastā̭da॒rvācī॒ - nnava̭ pañcā॒śat)

(yadu॒bhau, du॒ha e॒vainā᳚m)

|| hariḥ̭ om ||

|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe dvitīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||

Sanskrit — Devanagari (original)

कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां षष्ठकाण्डे द्वितीयः प्रश्नः - सोममन्त्रब्राह्मणनिरूपणं

ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,

श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥

यदु॒भौ वि॒मुच्या॑-ऽऽति॒थ्य-ङ्गृ॑ह्णी॒या-द्य॒ज्ञं-विँच्छि॑न्द्या॒-द्यदु॒भाव-वि॑मुच्य॒ यथा-ऽना॑गताया-ऽऽति॒थ्य-ङ्क्रि॒यते॑ ता॒दृगे॒व त-द्विमु॑क्तो॒-ऽन्यो॑-ऽन॒ड्वा-न्भव॒त्य वि॑मुक्तो॒-ऽन्यो-ऽथा॑-ऽऽति॒थ्य-ङ्गृ॑ह्णाति य॒ज्ञस्य॒ सन्त॑त्यै॒ पत्न्य॒न्वार॑भते॒ पत्नी॒ हि पारी॑णह्य॒स्येशे॒ पत्नि॑यै॒ वानु॑मत॒-न्निर्व॑पति॒ यद्वै पत्नी॑ य॒ज्ञस्य॑ क॒रोति॑ मिथु॒न-न्तदथो॒ पत्नि॑या ए॒वै- [पत्नि॑या ए॒व, ए॒ष] 1

-ष य॒ज्ञस्या᳚न्वार॒भों ऽन॑वच्छित्त्यै॒ याव॑-द्भि॒र्वै राजा॑-ऽनुच॒रैरा॒गच्छ॑ति॒ सर्वे᳚भ्यो॒ वै तेभ्य॑ आति॒थ्य-ङ्क्रि॑यते॒ छन्दाग्ं॑सि॒ खलु॒ वै सोम॑स्य॒ राज्ञो॑-ऽनुच॒राण्य॒ग्ने-रा॑ति॒थ्यम॑सि॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑ह गायत्रि॒या ए॒वैतेन॑ करोति॒ सोम॑स्या-ऽऽति॒थ्यम॑सि॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑ह त्रि॒ष्टुभ॑ ए॒वैतेन॑ करो॒त्यति॑थेराति॒थ्यम॑सि॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑ह॒ जग॑त्या [जग॑त्यै, ए॒वैतेन॑] 2

ए॒वैतेन॑ करोत्य॒ग्नये᳚ त्वा रायस्पोष॒दाव्न्ने॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑हानु॒ष्टुभ॑ ए॒वैतेन॑ करोति श्ये॒नाय॑ त्वा सोम॒भृते॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑ह गायत्रि॒या ए॒वैतेन॑ करोति॒ पञ्च॒ कृत्वो॑ गृह्णाति॒ पञ्चा᳚क्षरा प॒ङ्क्तिः पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञमे॒वाव॑ रुन्धे ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्ति॒ कस्मा᳚-थ्स॒त्या-द्गा॑यत्रि॒या उ॑भ॒यत॑ आति॒थ्यस्य॑ क्रियत॒ इति॒ यदे॒वा-ऽद-स्सोम॒मा- [यदे॒वा-ऽद-स्सोम॒मा, आह॑र॒-त्तस्मा᳚-] 3

-ऽह॑र॒-त्तस्मा᳚-द्गायत्रि॒या उ॑भ॒यत॑ आति॒थ्यस्य॑ क्रियते पु॒रस्ता᳚च्चो॒ परि॑ष्टाच्च॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यदा॑ति॒थ्य-न्नव॑कपालः पुरो॒डाशो॑ भवति॒ तस्मा᳚न्नव॒धा शिरो॒ विष्यू॑त॒-न्नव॑कपालः पुरो॒डाशो॑ भवति॒ ते त्रय॑स्त्रिकपा॒लास्त्रि॒वृता॒ स्तोमे॑न॒ सम्मि॑ता॒स्तेज॑स्त्रि॒वृ-त्तेज॑ ए॒व य॒ज्ञस्य॑ शी॒र्॒ष-न्द॑धाति॒ नव॑कपालः पुरो॒डाशो॑ भवति॒ ते त्रय॑स्त्रिकपा॒लास्त्रि॒वृता᳚ प्रा॒णेन॒ सम्मि॑तास्त्रि॒वृद्वै [ ] 4

प्रा॒ण-स्त्रि॒वृत॑मे॒व प्रा॒णम॑भिपू॒र्वं-यँ॒ज्ञस्य॑ शी॒र्॒ष-न्द॑धाति प्र॒जाप॑ते॒र्वा ए॒तानि॒ पक्ष्मा॑णि॒ यद॑श्ववा॒ला ऐ᳚क्ष॒वी ति॒रश्ची॒ यदाश्व॑वालः प्रस्त॒रो भव॑त्यैक्ष॒वी ति॒रश्ची᳚ प्र॒जाप॑तेरे॒व तच्चक्षु॒-स्सम्भ॑रति दे॒वा वै या आहु॑ती॒रजु॑हवु॒स्ता असु॑रा नि॒ष्काव॑माद॒-न्ते दे॒वाः का᳚र्ष्म॒र्य॑मपश्यन् कर्म॒ण्यो॑ वै कर्मै॑नेन कुर्वी॒तेति॒ ते का᳚र्ष्मर्य॒मया᳚-न्परि॒धी- [-न्परि॒धीन्, अ॒कु॒र्व॒त॒ तैर्वै] 5

-न॑कुर्वत॒ तैर्वै ते रक्षा॒ग्॒स्यपा᳚घ्नत॒ य-त्का᳚र्ष्मर्य॒मयाः᳚ परि॒धयो॒ भव॑न्ति॒ रक्ष॑सा॒मप॑हत्यै॒ सग्ग् स्प॑र्शयति॒ रक्ष॑सा॒मन॑न्व-वचाराय॒ न पु॒रस्ता॒-त्परि॑ दधात्यादि॒त्यो ह्ये॑वोद्य-न्पु॒रस्ता॒-द्रक्षाग्॑स्यप॒हन्त्यू॒र्ध्वे स॒मिधा॒वा द॑धात्यु॒परि॑ष्टादे॒व रक्षा॒ग्॒स्यप॑ हन्ति॒ यजु॑षा॒-ऽन्या-न्तू॒ष्णीम॒न्या-म्मि॑थुन॒त्वाय॒ द्वे आ द॑धाति द्वि॒पा-द्यज॑मानः॒ प्रति॑ष्ठित्यै ब्रह्मवा॒दिनो॑ वद- [वदन्ति, अ॒ग्निश्च॒ वा] 6

-न्त्य॒ग्निश्च॒ वा ए॒तौ सोम॑श्च क॒था सोमा॑या-ऽऽति॒थ्य-ङ्क्रि॒यते॒ नाग्नय॒ इति॒ यद॒ग्नाव॒ग्नि-म्म॑थि॒त्वा प्र॒हर॑ति॒ तेनै॒वाग्नय॑ आति॒थ्य-ङ्क्रि॑य॒ते ऽथो॒ खल्वा॑हुर॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ इति॒ यद्ध॒विरा॒साद्या॒ग्नि-म्मन्थ॑ति ह॒व्यायै॒वा-ऽऽस॑न्नाय॒ सर्वा॑ दे॒वता॑ जनयति ॥ 7 ॥

(पत्नि॑या ए॒व - जग॑त्या॒ - आ - त्रि॒वृद्वै - प॑रि॒धीन् - व॑द॒न्त्ये - क॑चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 1)

दे॒वा॒सु॒रा-स्संयँ॑त्ता आस॒-न्ते दे॒वा मि॒थो विप्रि॑या आस॒-न्ते᳚-ऽ(1॒)न्यो᳚-ऽन्यस्मै॒ ज्यैष्ठ्या॒याति॑ष्ठमानाः पञ्च॒धा व्य॑क्रामन्न॒ग्निर्वसु॑भि॒-स्सोमो॑ रु॒द्रैरिन्द्रो॑ म॒रुद्भि॒-र्वरु॑ण आदि॒त्यै-र्बृह॒स्पति॒-र्विश्वै᳚र्दे॒वैस्ते॑ ऽमन्य॒न्तासु॑रेभ्यो॒ वा इ॒द-म्भ्रातृ॑व्येभ्यो रद्ध्यामो॒ यन्मि॒थो विप्रि॑या॒-स्स्मो या न॑ इ॒माः प्रि॒यास्त॒नुव॒स्ता-स्स॒मव॑द्यामहै॒ ताभ्य॒-स्स निर्-ऋ॑च्छा॒द्यो [निर्-ऋ॑च्छा॒द्यः, नः॒ प्र॒थ॒मो᳚(1॒)-ऽन्यो᳚] 8

नः॑ प्रथ॒मो᳚(1॒)-ऽन्यो᳚-ऽन्यस्मै॒ द्रुह्या॒दिति॒ तस्मा॒द्य-स्सता॑नूनप्त्रिणा-म्प्रथ॒मो द्रुह्य॑ति॒ स आर्ति॒मार्च्छ॑ति॒ य-त्ता॑नून॒प्त्रग्ं स॑मव॒द्यति॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै॒ भव॑त्या॒त्मना॒ परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवति॒ पञ्च॒ कृत्वो-ऽव॑द्यति पञ्च॒धा हि ते त-थ्स॑म॒वाद्य॒न्ताथो॒ पञ्चा᳚क्षरा प॒ङ्क्तिः पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञमे॒वाव॑ रुन्ध॒ आप॑तये त्वा गृह्णा॒मीत्या॑ह प्रा॒णो वा [प्रा॒णो वै, आप॑तिः] 9

आप॑तिः प्रा॒णमे॒व प्री॑णाति॒ परि॑पतय॒ इत्या॑ह॒ मनो॒ वै परि॑पति॒र्मन॑ ए॒व प्री॑णाति॒ तनू॒नप्त्र॒ इत्या॑ह त॒नुवो॒ हि ते ता-स्स॑म॒वाद्य॑न्त शाक्व॒रायेत्या॑ह॒ शक्त्यै॒ हि ते ता-स्स॑म॒वाद्य॑न्त॒ शक्म॒-न्नोजि॑ष्ठा॒येत्या॒हौजि॑ष्ठ॒ग्ं॒ हि ते त दा॒त्मनः॑ सम॒वाद्य॒न्ता--ना॑धृष्ट-मस्यनाधृ॒ष्य-मित्या॒हा-ऽना॑धृष्ट॒ग्ग्॒ ह्ये॑तद॑नाधृ॒ष्य-न्दे॒वाना॒-मोज॒ [दे॒वाना॒-मोजः॑, इत्या॑ह] 10

इत्या॑ह दे॒वाना॒ग्॒ ह्ये॑तदोजो॑-ऽभिशस्ति॒पा अ॑नभिशस्ते॒न्यमित्या॑हा-भिशस्ति॒पा ह्ये॑तद॑ -नभिशस्ते॒न्यमनु॑ मे दी॒क्षा-न्दी॒क्षाप॑ति-र्मन्यता॒मित्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-द्घृ॒तं-वैँ दे॒वा वज्र॑-ङ्कृ॒त्वा सोम॑मघ्न-न्नन्ति॒कमि॑व॒ खलु॒ वा अ॑स्यै॒तच्च॑रन्ति॒ य-त्ता॑नून॒प्त्रेण॑ प्र॒चर॑न्त्य॒ग्ं॒ शुरग्ं॑ शुस्ते देव सो॒मा-ऽऽ प्या॑यता॒-मित्या॑ह॒ य- [-मित्या॑ह॒ यत्, ए॒वास्या॑-] 11

-दे॒वास्या॑-पुवा॒यते॒ यन्मीय॑ते॒-तदे॒वास्यै॒तेना-ऽऽ प्या॑यय॒त्या तुभ्य॒मिन्द्रः॑ प्यायता॒मा त्वमिन्द्रा॑य प्याय॒स्वेत्या॑-हो॒भावे॒वेन्द्र॑-ञ्च॒ सोम॒-ञ्चा-ऽऽप्या॑यय॒त्या प्या॑यय॒ सखी᳚न्-थ्स॒न्या मे॒धयेत्या॑ह॒र्त्विजो॒ वा अ॑स्य॒ सखा॑य॒स्ता-ने॒वा-ऽऽप्या॑ययति स्व॒स्ति ते॑ देव सोम सु॒त्याम॑शी॒ये- [सु॒त्याम॑शी॒य, इत्या॑हा॒ ऽऽशिष॑-] 12

-त्या॑हा॒ ऽऽशिष॑-मे॒वैतामा शा᳚स्ते॒ प्र वा ए॒ते᳚-ऽस्मा-ल्लो॒काच्च्य॑वन्ते॒ ये सोम॑मा-प्या॒यय॑न्त्य-न्तरिक्षदेव॒त्यो॑ हि सोम॒ आप्या॑यित॒ एष्टा॒ रायः॒ प्रेषे भगा॒येत्या॑ह॒ द्यावा॑पृथि॒वीभ्या॑मे॒व न॑म॒स्कृत्या॒स्मिन् ँलो॒के प्रति॑ तिष्ठन्ति देवासु॒रा-स्संयँ॑त्ता आस॒-न्ते दे॒वा बिभ्य॑तो॒-ऽग्नि-म्प्रावि॑श॒-न्तस्मा॑दाहुर॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ इति॒ ते᳚- [दे॒वता॒ इति॒ ते, अ॒ग्निमे॒व] 13

-ऽग्निमे॒व वरू॑थ-ङ्कृ॒त्वा ऽसु॑रान॒भ्य॑भव-न्न॒ग्निमि॑व॒ खलु॒ वा ए॒ष प्रवि॑शति॒ यो॑-ऽवान्तरदी॒क्षामु॒पैति॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै॒ भव॑त्या॒त्मना॒ परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवत्या॒त्मान॑मे॒व दी॒क्षया॑ पाति प्र॒जाम॑वान्तरदी॒क्षया॑ सन्त॒रा-म्मेख॑लाग्ं स॒माय॑च्छते प्र॒जा ह्या᳚त्मनो-ऽन्त॑रतरा त॒प्तव्र॑तो भवति॒ मद॑न्तीभिर्मार्जयते॒ निर्ह्य॑ग्नि-श्शी॒तेन॒ वाय॑ति॒ समि॑द्ध्यै॒ या ते॑ अग्ने॒ रुद्रि॑या त॒नूरित्या॑ह॒ स्वयै॒वैन॑-द्दे॒वत॑या व्रतयति सयोनि॒त्वाय॒ शान्त्यै᳚ ॥ 14 ॥

(यो - वा - ओज॑ - आह॒ य - द॑शी॒ये - ति॒ ते᳚ - ऽग्न॒ - एका॑दश च) (अ. 2)

तेषा॒मसु॑राणा-न्ति॒स्रः पुर॑ आस-न्नय॒स्म-य्य॑व॒मा-ऽथ॑ रज॒ता-ऽथ॒ हरि॑णी॒ ता दे॒वा जेतु॒-न्नाश॑क्नुव॒-न्ता उ॑प॒सदै॒वाजि॑गीष॒-न्तस्मा॑दाहु॒र्यश्चै॒वं-वेँद॒ यश्च॒ नोप॒सदा॒ वै म॑हापु॒र-ञ्ज॑य॒न्तीति॒ त इषु॒ग्ं॒ सम॑स्कुर्वता॒- ग्निमनी॑क॒ग्ं॒ सोमग्ं॑ श॒ल्यं-विँष्णु॒-न्तेज॑न॒-न्ते᳚-ऽब्रुव॒न् क इ॒माम॑सिष्य॒तीति॑ [ ] 15

रु॒द्र इत्य॑ब्रुव-न्रु॒द्रो वै क्रू॒र-स्सो᳚-ऽस्य॒त्विति॒ सो᳚-ऽब्रवी॒-द्वरं॑-वृँणा अ॒हमे॒व प॑शू॒ना-मधि॑पतिरसा॒नीति॒ तस्मा᳚-द्रु॒द्रः प॑शू॒ना-मधि॑पति॒स्ताग्ं रु॒द्रो-ऽवा॑सृज॒-थ्स ति॒स्रः पुरो॑ भि॒त्त्वैभ्यो लो॒केभ्यो- ऽसु॑रा॒-न्प्राणु॑दत॒ यदु॑प॒सद॑ उपस॒द्यन्ते॒ भ्रातृ॑व्यपराणुत्यै॒ नान्यामाहु॑ति-म्पु॒रस्ता᳚-ज्जुहुया॒-द्यद॒न्यामाहु॑ति-म्पु॒रस्ता᳚-ज्जुहु॒या- [-ज्जुहु॒यात्, अ॒न्यन्मुख॑-ङ्कुर्या-] 16

-द॒न्यन्मुख॑-ङ्कुर्या-थ्स्रु॒वेणा॑-ऽघा॒रमा घा॑रयति य॒ज्ञस्य॒ प्रज्ञा᳚त्यै॒ परां॑अति॒क्रम्य॑ जुहोति॒ परा॑च ए॒वैभ्यो लो॒केभ्यो॒ यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्या॒-न्प्र णु॑दते॒ पुन॑रत्या॒क्रम्यो॑प॒सद॑-ञ्जुहोति प्र॒णुद्यै॒वैभ्यो लो॒केभ्यो॒ भ्रातृ॑व्याञ्जि॒त्वा भ्रा॑तृव्यलो॒क-म॒भ्यारो॑हति दे॒वा वै याः प्रा॒तरु॑प॒सद॑ उ॒पासी॑द॒-न्नह्न॒स्ताभि॒रसु॑रा॒-न्प्राणु॑दन्त॒ या-स्सा॒यग्ं रात्रि॑यै॒ ताभि॒र्य-थ्सा॒य-म्प्रा॑त-रुप॒सद॑- [-रुप॒सदः॑, उ॒प॒स॒द्यन्ते॑] 17

उपस॒द्यन्ते॑ ऽहोरा॒त्राभ्या॑मे॒व त-द्यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्या॒-न्प्र णु॑दते॒ याः प्रा॒तर्या॒ज्या᳚-स्स्युस्ता-स्सा॒य-म्पु॑रो-ऽनुवा॒क्याः᳚ कुर्या॒दया॑तयामत्वाय ति॒स्र उ॑प॒सद॒ उपै॑ति॒ त्रय॑ इ॒मे लो॒का इ॒माने॒व लो॒का-न्प्री॑णाति॒ षट्-थ्स-म्प॑द्यन्ते॒ षड्वा ऋ॒तव॑ ऋ॒तूने॒व प्री॑णाति॒ द्वाद॑शा॒हीने॒ सोम॒ उपै॑ति॒ द्वाद॑श॒ मासा᳚-स्संवँथ्स॒र-स्स॑वन्थ्स॒रमे॒व प्री॑णाति॒ चतु॑र्विग्ंशति॒-स्स- [चतु॑र्विग्ंशति॒-स्सम्, प॒द्य॒न्ते॒ चतु॑र्विग्ंशति-] 18

-म्प॑द्यन्ते॒ चतु॑र्विग्ंशति-रर्धमा॒सा अ॑र्धमा॒साने॒व प्री॑णा॒त्यारा᳚ग्रा-मवान्तरदी॒क्षा-मुपे॑या॒द्यः का॒मये॑ता॒-ऽस्मि-न्मे॑ लो॒के-ऽर्धु॑कग्ग् स्या॒दित्येक॒मग्रे-ऽथ॒ द्वावथ॒ त्रीनथ॑ च॒तुर॑ ए॒षा वा आरा᳚ग्रा ऽवान्तरदी॒क्षा ऽस्मिन्ने॒वास्मै॑ लो॒के-ऽर्धु॑क-म्भवति प॒रोव॑रीयसी-मवान्तरदी॒क्षा-मुपे॑या॒द्यः का॒मये॑ता॒मुष्मि॑-न्मे लो॒के-ऽर्धु॑कग्ग् स्या॒दिति॑ च॒तुरो-ऽग्रे ऽथ॒ त्रीनथ॒ द्वावथैक॑मे॒षा वै प॒रोव॑रीयस्य-वान्तरदी॒क्षा ऽमुष्मि॑न्ने॒वास्मै॑ लो॒के-ऽर्धु॑क-म्भवति ॥ 19 ॥

(अ॒सि॒ष्य॒तीति॑ - जुहु॒याथ् - सा॒य-म्प्रा॑तरुप॒सद॒ - श्चतु॑र्विग्ंशति॒-स्सं - च॒तुरो-ऽग्रे॒ - षोड॑श च) (अ. 3)

सु॒व॒र्गं-वाँ ए॒ते लो॒कं-यँ॑न्ति॒ य उ॑प॒सद॑ उप॒यन्ति॒ तेषां॒-यँ उ॒न्नय॑ते॒ हीय॑त ए॒व स नोद॑ने॒षीति॒ सू᳚न्नीयमिव॒ यो वै स्वा॒र्थेतां᳚-यँ॒ताग् श्रा॒न्तो हीय॑त उ॒त स नि॒ष्ट्याय॑ स॒ह व॑सति॒ तस्मा᳚-थ्स॒कृदु॒न्नीय॒ नाप॑र॒मुन्न॑येत द॒द्ध्नोन्न॑येतै॒तद्वै प॑शू॒नाग्ं रू॒पग्ं रू॒पेणै॒व प॒शूनव॑ रुन्धे [ ] 20

य॒ज्ञो दे॒वेभ्यो॒ निला॑यत॒ विष्णू॑ रू॒प-ङ्कृ॒त्वा स पृ॑थि॒वी-म्प्रावि॑श॒-त्त-न्दे॒वा हस्ता᳚न्-थ्स॒ग्ं॒ रभ्यै᳚च्छ॒-न्तमिन्द्र॑ उ॒पर्यु॑प॒र्यत्य॑क्राम॒-थ्सो᳚-ऽब्रवी॒-त्को मा॒-ऽयमु॒पर्यु॑प॒र्यत्य॑क्रमी॒-दित्य॒ह-न्दु॒र्गे हन्तेत्यथ॒ कस्त्वमित्य॒ह-न्दु॒र्गादाह॒र्तेति॒ सो᳚-ऽब्रवी-द्दु॒र्गे वै हन्ता॑-ऽवोचथा वरा॒हो॑-ऽयं-वाँ॑ममो॒ष- [-ँवा॑ममो॒षः, स॒प्ता॒ना] 21

-स्स॑प्ता॒ना-ङ्गि॑री॒णा-म्प॒रस्ता᳚द्वि॒त्तं-वेँद्य॒मसु॑राणा-म्बिभर्ति॒ त-ञ्ज॑हि॒ यदि॑ दु॒र्गे हन्ता-ऽसीति॒ स द॑र्भपुञ्जी॒लमु॒-द्वृह्य॑ स॒प्त गि॒री-न्भि॒त्त्वा तम॑ह॒न्-थ्सो᳚-ऽब्रवी-द्दु॒र्गाद्वा आह॑र्तावोचथा ए॒तमा ह॒रेति॒ तमे᳚भ्यो य॒ज्ञ ए॒व य॒ज्ञमा-ऽह॑र॒द्य-त्तद्वि॒त्तं-वेँद्य॒मसु॑राणा॒-मवि॑न्दन्त॒ तदेकं॒-वेँद्यै॑ वेदि॒त्व-मसु॑राणां॒- [-मसु॑राणाम्, वा इ॒यमग्र॑] 22

-ँवा इ॒यमग्र॑ आसी॒-द्याव॒दासी॑नः परा॒पश्य॑ति॒ ताव॑-द्दे॒वाना॒-न्ते दे॒वा अ॑ब्रुव॒न्नस्त्वे॒व नो॒-ऽस्यामपीति॒ किय॑द्वो दास्याम॒ इति॒ याव॑दि॒यग्ं स॑लावृ॒की त्रिः प॑रि॒क्राम॑ति॒ ताव॑न्नो द॒त्तेति॒ स इन्द्रः॑ सलावृ॒की रू॒प-ङ्कृ॒त्वेमा-न्त्रि-स्स॒र्वतः॒ पर्य॑क्राम॒-त्तदि॒माम॑विन्दन्त॒ यदि॒मामवि॑न्दन्त॒ त-द्वेद्यै॑ वेदि॒त्वग्ं [वेदि॒त्वम्, सा वा इ॒यग्ं] 23

सा वा इ॒यग्ं सर्वै॒व वेदि॒रिय॑ति शक्ष्या॒मीति॒ त्वा अ॑व॒माय॑ यजन्ते त्रि॒ग्ं॒श-त्प॒दानि॑ प॒श्चा-त्ति॒रश्ची॑ भवति॒ षट्त्रिग्ं॑श॒-त्प्राची॒ चतु॑र्विग्ंशतिः पु॒रस्ता᳚-त्ति॒रश्ची॒ दश॑दश॒ सम्प॑द्यन्ते॒ दशा᳚क्षरा वि॒राडन्नं॑-विँ॒रा-ड्वि॒राजै॒वान्नाद्य॒मव॑ रुन्ध॒ उद्ध॑न्ति॒ यदे॒वास्या॑ अमे॒द्ध्य-न्तदप॑ ह॒न्त्युद्ध॑न्ति॒ तस्मा॒दोष॑धयः॒ परा॑ भवन्ति ब॒र्॒हि-स्स्तृ॑णाति॒ तस्मा॒दोष॑धयः॒ पुन॒रा भ॑व॒न्त्युत्त॑र-म्ब॒र्॒हिष॑ उत्तरब॒र्॒हि-स्स्तृ॑णाति प्र॒जा वै ब॒र्॒हिर्यज॑मान उत्तर ब॒र्॒हि र्यज॑मान-मे॒वा-य॑जमाना॒दुत्त॑र-ङ्करोति॒ तस्मा॒-द्यज॑मा॒नो ऽय॑जमाना॒दुत्त॑रः ॥ 24 ॥

(रु॒न्धे॒ - वा॒म॒मो॒षो - वे॑दि॒त्वमसु॑राणां - ँवेदि॒त्वं - भ॑वन्ति॒ - पञ्च॑विग्ंशतिश्च) (अ. 4)

यद्वा अनी॑शानो भा॒रमा॑द॒त्ते वि वै स लि॑शते॒ य-द्द्वाद॑श सा॒ह्नस्यो॑प॒सद॒-स्स्युस्ति॒स्त्रो॑-ऽहीन॑स्य य॒ज्ञस्य॒ विलो॑म क्रियेत ति॒स्र ए॒व सा॒ह्नस्यो॑प॒सदो॒ द्वाद॑शा॒हीन॑स्य य॒ज्ञस्य॑ सवीर्य॒त्वायाथो॒ सलो॑म क्रियते व॒थ्सस्यैक॒-स्स्तनो॑ भा॒गी हि सो-ऽथैक॒ग्ग्॒ स्तनं॑-व्रँ॒तमुपै॒त्यथ॒ द्वावथ॒ त्रीनथ॑ च॒तुर॑ ए॒तद्वै [ ] 25

क्षु॒रप॑वि॒ नाम॑ व्र॒तं-येँन॒ प्र जा॒ता-न्भ्रातृ॑व्या-न्नु॒दते॒ प्रति॑ जनि॒ष्यमा॑णा॒नथो॒ कनी॑यसै॒व भूय॒ उपै॑ति च॒तुरो-ऽग्रे॒ स्तना᳚न् व्र॒तमुपै॒त्यथ॒ त्रीनथ॒ द्वावथैक॑मे॒तद्वै सु॑जघ॒न-न्नाम॑ व्र॒त-न्त॑प॒स्यग्ं॑ सुव॒र्ग्य॑मथो॒ प्रैव जा॑यते प्र॒जया॑ प॒शुभि॑र्यवा॒गू रा॑ज॒न्य॑स्य व्र॒त-ङ्क्रू॒रेव॒ वै य॑वा॒गूः क्रू॒र इ॑व [क्रू॒र इ॑व, रा॒ज॒न्यो॑ वज्र॑स्य] 26

राज॒न्यो॑ वज्र॑स्य रू॒पग्ं समृ॑द्ध्या आ॒मिक्षा॒ वैश्य॑स्य पाकय॒ज्ञस्य॑ रू॒प-म्पुष्ट्यै॒ पयो᳚ ब्राह्म॒णस्य॒ तेजो॒ वै ब्रा᳚ह्म॒णस्तेजः॒ पय॒स्तेज॑सै॒व तेजः॒ पय॑ आ॒त्म-न्ध॒त्ते ऽथो॒ पय॑सा॒ वै गर्भा॑ वर्धन्ते॒ गर्भ॑ इव॒ खलु॒ वा ए॒ष य-द्दी᳚क्षि॒तो यद॑स्य॒ पयो᳚ व्र॒त-म्भव॑त्या॒त्मान॑मे॒व त-द्व॑र्धयति॒ त्रिव्र॑तो॒ वै मनु॑रासी॒-द्द्विव्र॑ता॒ असु॑रा॒ एक॑व्रता [एक॑व्रताः, दे॒वाः प्रा॒तर्म॒द्ध्यन्दि॑ने] 27

दे॒वाः प्रा॒तर्म॒द्ध्यन्दि॑ने सा॒य-न्त-न्मनो᳚र्व्र॒तमा॑सी-त्पाकय॒ज्ञस्य॑ रू॒प-म्पुष्ट्यै᳚ प्रा॒तश्च॑ सा॒य-ञ्चासु॑राणा-न्निर्म॒द्ध्य-ङ्क्षु॒धो रू॒प-न्तत॒स्ते परा॑-ऽभव-न्म॒द्ध्यन्दि॑ने मद्ध्यरा॒त्रे दे॒वाना॒-न्तत॒स्ते॑-ऽभवन्-थ्सुव॒र्गं-लोँ॒कमा॑य॒न्॒. यद॑स्य म॒द्ध्यन्दि॑ने मद्ध्यरा॒त्रे व्र॒त-म्भव॑ति मद्ध्य॒तो वा अन्ने॑न भुञ्जते मद्ध्य॒त ए॒व तदूर्ज॑-न्धत्ते॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै॒ भव॑त्या॒त्मना॒ [भव॑त्या॒त्मना᳚, परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो] 28

परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवति॒ गर्भो॒ वा ए॒ष य-द्दी᳚क्षि॒तो योनि॑ र्दीक्षितविमि॒तं-यँ-द्दी᳚क्षि॒तो दी᳚क्षितविमि॒ता-त्प्र॒वसे॒-द्यथा॒ योने॒र्गर्भ॒-स्स्कन्द॑ति ता॒दृगे॒व तन्न प्र॑वस्त॒व्य॑मा॒त्मनो॑ गोपी॒थायै॒ष वै व्या॒घ्रः कु॑लगो॒पो यद॒ग्निस्तस्मा॒-द्य-द्दी᳚क्षि॒तः प्र॒वसे॒-थ्स ए॑नमीश्व॒रो॑-ऽनू॒त्थाय॒ हन्तो॒र्न प्र॑वस्त॒व्य॑मा॒त्मनो॒ गुप्त्यै॑ दक्षिण॒त-श्श॑य ए॒तद्वै यज॑मानस्या॒ ऽऽयत॑न॒ग्ग्॒स्व ए॒वा-ऽऽयत॑ने शये॒ ऽग्निम॑भ्या॒वृत्य॑ शये दे॒वता॑ ए॒व य॒ज्ञम॑भ्या॒वृत्य॑ शये ॥ 29 ॥

(ए॒तद्वै-क्रू॒र इ॒वै-क॑व्रता-आ॒त्मना॒-यज॑मानस्य॒-त्रयो॑दश च) (अ. 5)

पु॒रोह॑विषि देव॒यज॑ने याजये॒द्य-ङ्का॒मये॒तोपै॑न॒मुत्त॑रो य॒ज्ञो न॑मेद॒भि सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-ञ्ज॑ये॒दित्ये॒तद्वै पु॒रोह॑विर्देव॒यज॑नं॒-यँस्य॒ होता᳚ प्रातरनुवा॒क -म॑नुब्रु॒व-न्न॒ग्निम॒प आ॑दि॒त्यम॒भि वि॒पश्य॒त्युपै॑न॒मुत्त॑रो य॒ज्ञो न॑मत्य॒भि सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-ञ्ज॑यत्या॒प्ते दे॑व॒यज॑ने याजये॒--द्भ्रातृ॑व्यवन्त॒-म्पन्थां᳚-वाँ-ऽधिस्प॒र्॒शये᳚-त्क॒र्तं-वाँ॒ याव॒न्नान॑से॒ यात॒वै [ ] 30

न रथा॑यै॒तद्वा आ॒प्त-न्दे॑व॒यज॑नमा॒प्नोत्ये॒व भ्रातृ॑व्य॒-न्नैन॒-म्भ्रातृ॑व्य आप्नो॒त्येको᳚न्नते देव॒य॑जने याजये-त्प॒शुका॑म॒-मेको᳚न्नता॒द्वै दे॑व॒यज॑ना॒दङ्गि॑रसः प॒शून॑सृजन्तान्त॒रा स॑दोहविर्धा॒ने उ॑न्न॒तग्ग् स्या॑दे॒तद्वा एको᳚न्नत-न्देव॒यज॑न-म्पशु॒माने॒व भ॑वति॒ त्र्यु॑न्नते देव॒यज॑ने याजये-थ्सुव॒र्गका॑म॒-न्त्र्यु॑न्नता॒द्वै दे॑व॒यज॑ना॒दङ्गि॑रस-स्सुव॒र्गं-लोँ॒कमा॑य-न्नन्त॒रा ऽऽह॑व॒नीय॑-ञ्च हवि॒र्धान॑-ञ्चो- [हवि॒र्धान॑-ञ्च, उ॒न्न॒तग्ग् स्या॑दन्त॒रा] 31

-न्न॒तग्ग् स्या॑दन्त॒रा ह॑वि॒र्धान॑-ञ्च॒ सद॑श्चान्त॒रा सद॑श्च॒ गार्ह॑पत्य-ञ्चै॒तद्वै त्र्यु॑न्नत-न्देव॒यज॑नग्ं सुव॒र्गमे॒व लो॒कमे॑ति॒ प्रति॑ष्ठिते देव॒यज॑ने याजये-त्प्रति॒ष्ठाका॑ममे॒तद्वै प्रति॑ष्ठित-न्देव॒यज॑नं॒-यँ-थ्स॒र्वतः॑ स॒म-म्प्रत्ये॒व ति॑ष्ठति॒ यत्रा॒न्या अ॑न्या॒ ओष॑धयो॒ व्यति॑षक्ता॒-स्स्युस्त-द्या॑जये-त्प॒शुका॑ममे॒तद्वै प॑शू॒नाग्ं रू॒पग्ं रू॒पेणै॒वास्मै॑ प॒शू- [प॒शून्, अव॑ रुन्धे] 32

-नव॑ रुन्धे पशु॒माने॒व भ॑वति॒ निर्-ऋ॑तिगृहीते देव॒यज॑ने याजये॒द्य-ङ्का॒मये॑त॒ निर्-ऋ॑त्यास्य य॒ज्ञ-ङ्ग्रा॑हयेय॒मित्ये॒तद्वै निर्-ऋ॑तिगृहीत-न्देव॒यज॑नं॒-यँ-थ्स॒दृश्यै॑ स॒त्या॑ ऋ॒क्ष-न्निर्-ऋ॑त्यै॒वास्य॑ य॒ज्ञ-ङ्ग्रा॑हयति॒ व्यावृ॑त्ते देव॒यज॑ने याजये-द्व्या॒वृत्का॑मं॒-यँ-म्पात्रे॑ वा॒ तल्पे॑ वा॒ मीमाग्ं॑सेर-न्प्रा॒चीन॑माहव॒नीया᳚-त्प्रव॒णग्ग् स्या᳚-त्प्रती॒चीन॒-ङ्गार्ह॑पत्यादे॒तद्वै व्यावृ॑त्त-न्देव॒यज॑नं॒-विँ पा॒प्मना॒ भ्रातृ॑व्ये॒णा- ऽऽव॑र्तते॒ नैन॒-म्पात्रे॒ न तल्पे॑ मीमाग्ं सन्ते का॒र्ये॑ देव॒यज॑ने याजये॒-द्भूति॑काम-ङ्का॒या॑ वै पुरु॑षो॒ भव॑त्ये॒व ॥ 33 ॥

(यात॒वै - ह॑वि॒र्धान॑-ञ्च - प॒शून् - पा॒प्मना॒ - ऽष्टाद॑श च) (अ. 6)

तेभ्य॑ उत्तरवे॒दि-स्सि॒ग्ं॒ही रू॒प-ङ्कृ॒त्वोभया॑-नन्त॒रा-ऽप॒क्रम्या॑तिष्ठ॒-त्ते दे॒वा अ॑मन्यन्त यत॒रान्. वा इ॒यमु॑पाव॒र्थ्स्यति॒ त इ॒द-म्भ॑विष्य॒न्तीति॒ तामुपा॑मन्त्रयन्त॒ सा-ऽब्र॑वी॒-द्वरं॑-वृँणै॒ सर्वा॒-न्मया॒ कामा॒न् व्य॑श्ञवथ॒ पूर्वा॒-न्तु मा॒-ऽग्नेराहु॑तिरश्ञवता॒ इति॒ तस्मा॑दुत्तरवे॒दि-म्पूर्वा॑म॒ग्ने- र्व्याघा॑रयन्ति॒ वारे॑वृत॒ग्ग्॒ ह्य॑स्यै॒ शम्य॑या॒ परि॑ मिमीते॒ [मिमीते, मात्रै॒वा-ऽस्यै॒] 34

मात्रै॒वा-ऽस्यै॒ साथो॑ यु॒क्तेनै॒व यु॒क्तमव॑ रुन्धे वि॒त्ताय॑नी मे॒-ऽसीत्या॑ह वि॒त्ता ह्ये॑ना॒नाव॑-त्ति॒क्ताय॑नी मे॒-ऽसीत्या॑ह ति॒क्तान्. ह्ये॑ना॒नाव॒दव॑तान्मा नाथि॒तमित्या॑ह नाथि॒तान्. ह्ये॑ना॒नाव॒दव॑तान्मा व्यथि॒तमित्या॑ह व्यथि॒तान्. ह्ये॑ना॒नाव॑-द्वि॒दे-र॒ग्नि-र्नभो॒ नामा- [-र्नभो॒ नामा॑, अग्ने॑ अङ्गिर॒ इति॒] 35

-ऽग्ने॑ अङ्गिर॒ इति॒ त्रिर्ह॑रति॒ य ए॒वैषु लो॒केष्व॒ग्नय॒-स्ताने॒वाव॑ रुन्धे तू॒ष्णी-ञ्च॑तु॒र्थग्ं ह॑र॒त्यनि॑-रुक्तमे॒वाव॑ रुन्धे सि॒ग्ं॒हीर॑सि महि॒षीर॒सीत्या॑ह सि॒ग्ं॒हीर्ह्ये॑षा रू॒प-ङ्कृ॒त्वोभया॑-नन्त॒रा ऽप॒क्रम्याति॑ष्ठदु॒रु प्र॑थस्वो॒रु ते॑ य॒ज्ञप॑तिः प्रथता॒मित्या॑ह॒ यज॑मानमे॒व प्र॒जया॑ प॒शुभिः॑ प्रथयति ध्रु॒वा- [ध्रु॒वा, अ॒सीति॒ सग्ं ह॑न्ति॒] 36

-ऽसीति॒ सग्ं ह॑न्ति॒ धृत्यै॑ दे॒वेभ्यः॑ शुन्धस्व दे॒वेभ्यः॑ शुम्भ॒स्वेत्यव॑ चो॒क्षति॒ प्र च॑ किरति॒ शुद्ध्या॑ इन्द्रघो॒षस्त्वा॒ वसु॑भिः पु॒रस्ता᳚-त्पा॒त्वित्या॑ह दि॒ग्भ्य ए॒वैना॒-म्प्रोक्ष॑ति दे॒वाग्श्चेदु॑-त्तरवे॒दिरु॒पाव॑वर्ती॒हैव वि ज॑यामहा॒ इत्यसु॑रा॒ वज्र॑मु॒द्यत्य॑ दे॒वान॒भ्या॑यन्त॒ तानि॑न्द्रघो॒षो वसु॑भिः पु॒रस्ता॒दपा॑- [पु॒रस्ता॒दपा॑, अ॒नु॒द॒त॒ मनो॑जवाः] 37

-नुदत॒ मनो॑जवाः पि॒तृभि॑ र्दक्षिण॒तः प्रचे॑ता रु॒द्रैः प॒श्चा-द्वि॒श्वक॑र्मा-ऽऽदि॒त्यैरु॑त्तर॒तो यदे॒वमु॑त्तरवे॒दि-म्प्रो॒क्षति॑ दि॒ग्भ्य ए॒व त-द्यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्या॒-न्प्र णु॑दत॒ इन्द्रो॒ यती᳚न्-थ्सालावृ॒केभ्यः॒ प्राय॑च्छ॒-त्ता-न्द॑क्षिण॒त उ॑त्तरवे॒द्या आ॑द॒न्॒ य-त्प्रोक्ष॑णीना-मु॒च्छिष्ये॑त॒ त-द्द॑क्षिण॒त उ॑त्तरवे॒द्यै नि न॑ये॒-द्यदे॒व तत्र॑ क्रू॒र-न्त-त्तेन॑ शमयति॒ य-न्द्वि॒ष्या-त्त-न्ध्या॑येच्छु॒चै वैन॑मर्पयति ॥ 38 ॥

(मि॒मी॒ते॒ - नाम॑ - ध्रु॒वा - ऽप॑ - शु॒चा - त्रीणि॑ च) ( आ7)

सोत्त॑रवे॒दिर॑ब्रवी॒-थ्सर्वा॒-न्मया॒ कामा॒न् व्य॑श्ञव॒थेति॒ ते दे॒वा अ॑कामय॒न्तासु॑रा॒-न्भ्रातृ॑व्यान॒भि भ॑वे॒मेति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒हीर॑सि सपत्नसा॒ही स्वाहेति॒ ते-ऽसु॑रा॒-न्भ्रातृ॑व्या-न॒भ्य॑भव॒-न्ते-ऽसु॑रा॒-न्भ्रातृ॑व्या-नभि॒भूया॑कामयन्त प्र॒जां-विँ॑न्देम॒हीति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒हीर॑सि सुप्रजा॒वनि॒-स्स्वाहेति॒ ते प्र॒जाम॑विन्दन्त॒ ते प्र॒जां-विँ॒त्त्वा- [प्र॒जां-विँ॒त्त्वा,अ॒का॒म॒य॒न्त॒ प॒शून्. ] 39

-ऽका॑मयन्त प॒शून्. वि॑न्देम॒हीति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒हीर॑सि रायस्पोष॒वनि॒-स्स्वाहेति॒ ते प॒शून॑विन्दन्त॒ ते प॒शून्. वि॒त्त्वा-ऽका॑मयन्त प्रति॒ष्ठां-विँ॑न्देम॒हीति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒ही-र॑स्यादित्य॒वनि॒-स्स्वाहेति॒ त इ॒मा-म्प्र॑ति॒ष्ठाम॑विन्दन्त॒ त इ॒मा-म्प्र॑ति॒ष्ठां-विँ॒त्त्वा-ऽका॑मयन्त दे॒वता॑ आ॒शिष॒ उपे॑या॒मेति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒हीर॒स्या व॑ह दे॒वा-न्दे॑वय॒ते [ ] 40

यज॑मानाय॒ स्वाहेति॒ ते दे॒वता॑ आ॒शिष॒ उपा॑य॒-न्पञ्च॒ कृत्वो॒ व्याघा॑रयति॒ पञ्चा᳚क्षरा प॒ङ्क्तिः पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञमे॒वाव॑ रुन्धे ऽक्ष्ण॒या व्याघा॑रयति॒ तस्मा॑दक्ष्ण॒या प॒शवो-ऽङ्गा॑नि॒ प्रह॑रन्ति॒ प्रति॑ष्ठित्यै भू॒तेभ्य॒स्त्वेति॒ स्रुच॒मुद्गृ॑ह्णाति॒ य ए॒व दे॒वा भू॒तास्तेषा॒-न्त-द्भा॑ग॒धेय॒-न्ताने॒व तेन॑ प्रीणाति॒ पौतु॑द्रवा-न्परि॒धी-न्परि॑ दधात्ये॒षां- [दधात्ये॒षाम्, लो॒कानां॒-विँधृ॑त्या] 41

-ँलो॒कानां॒-विँधृ॑त्या अ॒ग्नेस्त्रयो॒ ज्यायाग्ं॑सो॒ भ्रात॑र आस॒-न्ते दे॒वेभ्यो॑ ह॒व्यं-वँह॑न्तः॒ प्रामी॑यन्त॒ सो᳚-ऽग्निर॑बिभेदि॒त्थं-वाँव स्य आर्ति॒मा-ऽरि॑ष्य॒तीति॒ स निला॑यत॒ स यां-वँन॒स्पति॒ष्वव॑स॒त्ता-म्पूतु॑द्रौ॒ यामोष॑धीषु॒ ताग्ं सु॑गन्धि॒तेज॑ने॒ या-म्प॒शुषु॒ ता-म्पेत्व॑स्यान्त॒रा शृङ्गे॒ त-न्दे॒वताः॒ प्रैष॑मैच्छ॒-न्तमन्व॑विन्द॒-न्त-म॑ब्रुव॒- [-म॑ब्रुवन्न्, उप॑ न॒ आ] 42

-न्नुप॑ न॒ आ व॑र्तस्व ह॒व्य-न्नो॑ व॒हेति॒ सो᳚-ऽब्रवी॒-द्वरं॑-वृँणै॒ यदे॒व गृ॑ही॒तस्याहु॑तस्य बहिःपरि॒धि स्कन्दा॒-त्तन्मे॒ भ्रातृ॑णा-म्भाग॒धेय॑-मस॒दिति॒ तस्मा॒-द्य-द्गृ॑ही॒तस्या-ऽहु॑तस्य बहिःपरि॒धि स्कन्द॑ति॒ तेषा॒-न्त-द्भा॑ग॒धेय॒-न्ताने॒व तेन॑ प्रीणाति॒ सो॑-ऽमन्यता-ऽस्थ॒न्वन्तो॑ मे॒ पूर्वे॒ भ्रात॑रः॒ प्रामे॑षता॒-ऽस्थानि॑ शातया॒ इति॒ स या- [स यानि॑, ] 43

-न्य॒स्थान्यशा॑तयत॒ त-त्पूतु॑द्र्व-भव॒-द्यन्मा॒ग्ं॒ समुप॑मृत॒-न्त-द्गुल्गु॑लु॒ यदे॒तान्-थ्स॑भां॒रान्-थ्स॒-म्भर॑त्य॒ग्निमे॒व त-थ्सम्भ॑रत्य॒ग्नेः पुरी॑ष-म॒सीत्या॑हा॒-ऽग्नेर्ह्ये॑त-त्पुरी॑षं॒-यँ-थ्स॑म्भा॒रा अथो॒ खल्वा॑हुरे॒ते वावैन॒-न्ते भ्रात॑रः॒ परि॑ शेरे॒ य-त्पौतु॑द्रवाः परि॒धय॒ इति॑ ॥ 44 ॥

(वि॒त्त्वा - दे॑वय॒त - ए॒षा - म॑ब्रुव॒न् - यानि॒ - चतु॑श्चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 8)

ब॒द्धमव॑ स्यति वरुणपा॒शादे॒वैने॑ मुञ्चति॒ प्रणे॑नेक्ति॒ मेद्ध्ये॑ ए॒वैने॑ करोति सावित्रि॒यर्चा हु॒त्वा ह॑वि॒र्धाने॒ प्र व॑र्तयति सवि॒तृप्र॑सूत ए॒वैने॒ प्र व॑र्तयति॒ वरु॑णो॒ वा ए॒ष दु॒र्वागु॑भ॒यतो॑ ब॒द्धो यदक्ष॒-स्स यदु॒-थ्सर्जे॒-द्यज॑मानस्य गृ॒हा-न॒भ्युथ्स॑र्जे-थ्सु॒वाग्दे॑व॒ दुर्या॒ग्ं॒ आ व॒देत्या॑ह गृ॒हा वै दुर्या॒-श्शान्त्यै॒ प- [दुर्या॒-श्शान्त्यै॒ पत्नी᳚, उपा॑नक्ति॒] 45

-त्न्युपा॑नक्ति॒ पत्नी॒ हि सर्व॑स्य मि॒त्र-म्मि॑त्र॒त्वाय॒ यद्वै पत्नी॑ य॒ज्ञस्य॑ क॒रोति॑ मिथु॒न-न्तदथो॒ पत्नि॑या ए॒वैष य॒ज्ञस्या᳚-न्वार॒भों-ऽन॑वच्छित्त्यै॒ वर्त्म॑ना॒ वा अ॒न्वित्य॑ य॒ज्ञग्ं रक्षाग्ं॑सि जिघाग्ंसन्ति वैष्ण॒वीभ्या॑मृ॒ग्भ्यां-वँर्त्म॑नो र्जुहोति य॒ज्ञो वै विष्णु॑र्य॒ज्ञादे॒व रक्षा॒ग्॒स्यप॑ हन्ति॒ यद॑द्ध्व॒र्यु-र॑न॒ग्ना-वाहु॑ति-ञ्जुहु॒या-द॒न्धो᳚-ऽद्ध्व॒र्यु-स्स्या॒-द्रक्षाग्ं॑सि य॒ज्ञग्ं ह॑न्यु॒र्॒- [य॒ज्ञग्ं ह॑न्युः, हिर॑ण्य-मु॒पास्य॑] 46

-हिर॑ण्य-मु॒पास्य॑ जुहोत्यग्नि॒वत्ये॒व जु॑होति॒ नान्धो᳚-ऽद्ध्व॒र्युर्भव॑ति॒ न य॒ज्ञग्ं रक्षाग्ं॑सि घ्नन्ति॒ प्राची॒ प्रेत॑मद्ध्व॒र-ङ्क॒ल्पय॑न्ती॒ इत्या॑ह सुव॒र्गमे॒वैने॑ लो॒क-ङ्ग॑मय॒त्यत्र॑ रमेथां॒-वँर्ष्म॑-न्पृथि॒व्या इत्या॑ह॒ वर्ष्म॒ ह्ये॑त-त्पृ॑थि॒व्या य-द्दे॑व॒यज॑न॒ग्ं॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद्ध॑वि॒र्धान॑-न्दि॒वो वा॑ विष्णवु॒त वा॑ पृथि॒व्या [पृथि॒व्याः, इत्या॒शीर्प॑दय॒र्चा] 47

इत्या॒शीर्प॑दय॒र्चा दक्षि॑णस्य हवि॒र्धान॑स्य मे॒थी-न्नि ह॑न्ति शीर्ष॒त ए॒व य॒ज्ञस्य॒ यज॑मान आ॒शिषो-ऽव॑ रुन्धे द॒ण्डो वा औ॑प॒रस्तृ॒तीय॑स्य हवि॒र्धान॑स्य वषट्का॒रे-णाक्ष॑-मच्छिन॒-द्यत्-तृ॒तीय॑-ञ्छ॒दिर्-ह॑वि॒र्धान॑यो-रुदाह्रि॒यते॑ तृ॒तीय॑स्य हवि॒र्धान॒स्याव॑रुद्ध्यै॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद्ध॑वि॒र्धानं॒-विँष्णो॑ र॒राट॑मसि॒ विष्णोः᳚ पृ॒ष्ठम॒सीत्या॑ह॒ तस्मा॑देताव॒द्धा शिरो॒ विष्यू॑तं॒-विँष्णो॒-स्स्यूर॑सि॒ विष्णो᳚र्ध्रु॒वम॒सीत्या॑ह वैष्ण॒वग्ं हि दे॒वत॑या हवि॒र्धानं॒-यँ-म्प्र॑थ॒म-ङ्ग्र॒न्थि-ङ्ग्र॑थ्नी॒याद्य-त्त-न्न वि॑स्र॒ग्ं॒ सये॒दमे॑हेनाद्ध्व॒र्युः प्रमी॑येत॒ तस्मा॒-थ्स वि॒स्रस्यः॑ ॥ 48 ॥

(पत्नी॑ -हन्यु-र्वा पृथि॒व्या-विष्यू॑तं॒-विँष्णोः॒-षड्विग्ं॑शतिश्च) (अ. 9)

दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒व इत्यभ्रि॒मा द॑त्ते॒ प्रसू᳚त्या अ॒श्विनो᳚ र्बा॒हुभ्या॒मित्या॑हा॒श्विनौ॒ हि दे॒वाना॑मद्ध्व॒र्यू आस्ता᳚-म्पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्या॒मित्या॑ह॒ यत्यै॒ वज्र॑ इव॒ वा ए॒षा यदभ्रि॒रभ्रि॑रसि॒ नारि॑र॒सीत्या॑ह॒ शान्त्यै॒ काण्डे॑ काण्डे॒ वै क्रि॒यमा॑णे य॒ज्ञग्ं रक्षाग्ं॑सि जिघाग्ंसन्ति॒ परि॑लिखित॒ग्ं॒ रक्षः॒ परि॑लिखिता॒ अरा॑तय॒ इत्या॑ह॒ रक्ष॑सा॒-मप॑हत्या [रक्ष॑सा॒-मप॑हत्यै, इ॒दम॒हग्ं] 49

इ॒दम॒हग्ं रक्ष॑सो ग्री॒वा अपि॑ कृन्तामि॒ यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्म इत्या॑ह॒ द्वौ वाव पुरु॑षौ॒ य-ञ्चै॒व द्वेष्टि॒ यश्चै॑न॒-न्द्वेष्टि॒ तयो॑-रे॒वा-ऽन॑न्तराय-ङ्ग्री॒वाः कृ॑न्तति दि॒वे त्वा॒-ऽन्तरि॑क्षाय त्वा पृथि॒व्यै त्वेत्या॑है॒भ्य ए॒वैनां᳚-लोँ॒केभ्यः॒ प्रोक्ष॑ति प॒रस्ता॑-द॒र्वाची॒-म्प्रोक्ष॑ति॒ तस्मा᳚- [तस्मा᳚त्, प॒रस्ता॑-] 50

-त्प॒रस्ता॑-द॒र्वाची᳚-म्मनु॒ष्या॑ ऊर्ज॒मुप॑ जीवन्ति क्रू॒रमि॑व॒ वा ए॒त-त्क॑रोति॒ य-त्खन॑त्य॒पो-ऽव॑ नयति॒ शान्त्यै॒ यव॑मती॒रव॑ नय॒त्यूर्ग्वै यव॒ ऊर्गु॑दु॒बंर॑ ऊ॒र्जैवोर्ज॒ग्ं॒ सम॑र्धयति॒ यज॑मानेन॒ सम्मि॒तौदु॑बंरी भवति॒ यावा॑ने॒व यज॑मान॒स्ताव॑ती-मे॒वास्मि॒-न्नूर्ज॑-न्दधाति पितृ॒णाग्ं सद॑नम॒सीति॑ ब॒र्॒हिरव॑ स्तृणाति पितृदेव॒त्या᳚(1॒)ग्ग्॒- [पितृदेव॒त्या᳚म्, ह्ये॑त-द्यन्निखा॑तं॒-] 51

-ह्ये॑त-द्यन्निखा॑तं॒-यँ-द्ब॒र्॒हि-रन॑वस्तीर्य मिनु॒या-त्पि॑तृदेव॒त्या॑ निखा॑ता स्या-द्ब॒र्॒हि-र॑व॒स्तीर्य॑ मिनोत्य॒स्या-मे॒वैना᳚-म्मिनो॒त्यथो᳚ स्वा॒रुह॑-मे॒वैना᳚-ङ्करो॒त्यु-द्दिवग्ग्॑ स्तभा॒ना-ऽऽन्तरि॑क्ष-म्पृ॒णेत्या॑है॒षां-लोँ॒कानां॒-विँधृ॑त्यै द्युता॒नस्त्वा॑ मारु॒तो मि॑नो॒त्वित्या॑ह द्युता॒नो ह॑ स्म॒ वै मा॑रु॒तो दे॒वाना॒-मौदु॑बंरी-म्मिनोति॒ तेनै॒वै- [तेनै॒व, ए॒ना॒-म्मि॒नो॒ति॒ ब्र॒ह्म॒वनि॑-न्त्वा] 52

-ना᳚-म्मिनोति ब्रह्म॒वनि॑-न्त्वा क्षत्र॒वनि॒मित्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-द्घृ॒तेन॑ द्यावापृथिवी॒ आ पृ॑णेथा॒मित्यौदु॑बंर्या-ञ्जुहोति॒ द्यावा॑पृथि॒वी ए॒व रसे॑नानक्त्या॒-न्तम॒न्व-व॑स्रावयत्या॒न्तमे॒व यज॑मान॒-न्तेज॑सा-नक्त्यै॒न्द्रम॒सीति॑ छ॒दिरधि॒ नि द॑धात्यै॒न्द्रग्ं हि दे॒वत॑या॒ सदो॑ विश्वज॒नस्य॑ छा॒येत्या॑ह विश्वज॒नस्य॒ ह्ये॑षा छा॒या य-थ्सदो॒ नव॑छदि॒ [नव॑छदि, तेज॑स्कामस्य] 53

तेज॑स्कामस्य मिनुया-त्त्रि॒वृता॒ स्तोमे॑न॒ सम्मि॑त॒-न्तेज॑स्त्रि॒वृ-त्ते॑ज॒स्व्ये॑व भ॑व॒-त्येका॑दश-छदीन्द्रि॒यका॑म॒-स्यैका॑दशाक्षरा त्रि॒ष्टुगि॑न्द्रि॒य-न्त्रि॒ष्टुगि॑न्द्रिया॒व्ये॑व भ॑वति॒ पञ्च॑दशछदि॒ भ्रातृ॑व्यवतः पञ्चद॒शो वज्रो॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै स॒प्तद॑शछदि प्र॒जाका॑मस्य सप्तद॒शः प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ते॒राप्त्या॒ एक॑विग्ंशतिछदि प्रति॒ष्ठाका॑म-स्यैकवि॒ग्ं॒श-स्स्तोमा॑ना-म्प्रति॒ष्ठा प्रति॑ष्ठित्या उ॒दरं॒-वैँ सद॒ ऊर्गु॑दु॒बंरो॑ मद्ध्य॒त औदु॑बंरी-म्मिनोति मद्ध्य॒त ए॒व प्र॒जाना॒मूर्ज॑-न्दधाति॒ तस्मा᳚- [तस्मा᳚त्, म॒द्ध्य॒त ऊ॒र्जा] 54

-न्मद्ध्य॒त ऊ॒र्जा भु॑ञ्जते यजमानलो॒के वै दक्षि॑णानि छ॒दीग्ंषि॑ भ्रातृव्यलो॒क उत्त॑राणि॒ दक्षि॑णा॒न्युत्त॑राणि करोति॒ यज॑मान-मे॒वा-य॑जमाना॒दुत्त॑र-ङ्करोति॒ तस्मा॒-द्यज॑मा॒नो-ऽय॑जमाना॒दुत्त॑रो ऽन्तर्व॒र्तान् क॑रोति॒ व्यावृ॑त्त्यै॒ तस्मा॒दर॑ण्य-म्प्र॒जा उप॑ जीवन्ति॒ परि॑ त्वा गिर्वणो॒ गिर॒ इत्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैतदिन्द्र॑स्य॒ स्यूर॒सीन्द्र॑स्य ध्रु॒वम॒सीत्या॑है॒न्द्रग्ं हि दे॒वत॑या॒ सदो॒ य-म्प्र॑थ॒म-ङ्ग्र॒न्थि-ङ्ग्र॑थ्नी॒याद्य-त्त-न्न वि॑स्र॒ग्ं॒ सये॒दमे॑हेनाद्ध्व॒र्युः प्रमी॑येत॒ तस्मा॒-थ्स वि॒स्रस्यः॑ ॥ 55 ॥

(अप॑हत्यै॒ - तस्मा᳚त् - पितृदेव॒त्यं॑ - तेनै॒व - नव॑छदि॒ - तस्मा॒थ् - सदः॒ - पञ्च॑दश च) (अ. 10)

शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद्ध॑वि॒र्धान॑-म्प्रा॒णा उ॑पर॒वा ह॑वि॒र्धाने॑ खायन्ते॒ तस्मा᳚-च्छी॒र्॒ष-न्प्रा॒णा अ॒धस्ता᳚-त्खायन्ते॒ तस्मा॑-द॒धस्ता᳚-च्छी॒र्ष्णः प्रा॒णा र॑क्षो॒हणो॑ वलग॒हनो॑ वैष्ण॒वा-न्ख॑ना॒मीत्या॑ह वैष्ण॒वा हि दे॒वत॑योपर॒वा असु॑रा॒ वै नि॒र्यन्तो॑ दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णेषु॑ वल॒गा-न्न्य॑खन॒-न्ता-न्बा॑हुमा॒त्रे-ऽन्व॑विन्द॒-न्तस्मा᳚-द्बाहुमा॒त्राः खा॑यन्त इ॒दम॒ह-न्तं-वँ॑ल॒ग-मुद्व॑पामि॒ [ ] 56

य-न्नः॑ समा॒नो यमस॑मानो निच॒खानेत्या॑ह॒ द्वौ वाव पुरु॑षौ॒ यश्चै॒व स॑मा॒नो यश्चास॑मानो॒ यमे॒वास्मै॒ तौ व॑ल॒ग-न्नि॒खन॑त॒स्त-मे॒वोद्व॑पति॒ सन्तृ॑णत्ति॒ तस्मा॒-थ्सन्तृ॑ण्णा अन्तर॒तः प्रा॒णा न स-म्भि॑नत्ति॒ तस्मा॒-दस॑भिन्न्नाः प्रा॒णा अ॒पो-ऽव॑ नयति॒ तस्मा॑-दा॒र्द्रा अ॑न्तर॒तः प्रा॒णा यव॑मती॒-रव॑ नय॒- [-रव॑ नयति, ऊर्ग्वै] 57

-त्यूर्ग्वै यवः॑ प्रा॒णा उ॑पर॒वाः प्रा॒णेष्वे॒वोर्ज॑-न्दधाति ब॒र्॒हिरव॑ स्तृणाति॒ तस्मा᳚ल्लोम॒शा अ॑न्तर॒तः प्रा॒णा आज्ये॑न॒ व्याघा॑रयति॒ तेजो॒ वा आज्य॑-म्प्रा॒णा उ॑पर॒वाः प्रा॒णेष्वे॒व तेजो॑ दधाति॒ हनू॒ वा ए॒ते य॒ज्ञस्य॒ यद॑धि॒षव॑णे॒ न स-न्तृ॑ण॒त्त्य स॑तृंण्णे॒ हि हनू॒ अथो॒ खलु॑ दीर्घसो॒मे स॒तृन्द्ये॒ धृत्यै॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद्ध॑वि॒र्धान॑- [यद्ध॑वि॒र्धान᳚म्, प्रा॒णा उ॑पर॒वा हनू॑] 58

-म्प्रा॒णा उ॑पर॒वा हनू॑ अधि॒षव॑णे जि॒ह्वा चर्म॒ ग्रावा॑णो॒ दन्ता॒ मुख॑माहव॒नीयो॒ नासि॑को-त्तरवे॒दि-रु॒दर॒ग्ं॒ सदो॑ य॒दा खलु॒ वै जि॒ह्वया॑ द॒थ्स्वधि॒ खाद॒त्यथ॒ मुख॑-ङ्गच्छति य॒दा मुख॒-ङ्गच्छ॒त्यथो॒दर॑-ङ्गच्छति॒ तस्मा᳚द्धवि॒र्धाने॒ चर्म॒न्नधि॒ ग्राव॑भिरभि॒षुत्या॑-ऽऽहव॒नीये॑ हु॒त्वा प्र॒त्यञ्चः॑ प॒रेत्य॒ सद॑सि भक्षयन्ति॒ यो वै वि॒राजो॑ यज्ञमु॒खे दोहं॒-वेँद॑ दु॒ह ए॒वै ना॑मि॒यं-वैँ वि॒रा-ट्तस्यै॒ त्वक्चर्मोधो॑-ऽधि॒षव॑णे॒ स्तना॑ उपर॒वा ग्रावा॑णो व॒थ्सा ऋ॒त्विजो॑ दुहन्ति॒ सोमः॒ पयो॒ य ए॒वं-वेँद॑ दु॒ह ए॒वैना᳚म् ॥ 59 ॥

(व॒पा॒मि॒-यव॑मती॒रव॑ नयति-हवि॒र्धान॑-मे॒व-त्रयो॑विग्ंशतिश्च) (अ. 11)

(यदु॒भौ - दे॑वासु॒राः मि॒थ - स्तेषाग्ं॑ - सुव॒र्गं - ँयद्वा अनी॑शानः - पु॒रोह॑विषि॒ - तेभ्यः॒ - सोत्त॑रवे॒दि - र्ब॒द्धन् - दे॒वस्या-ऽभ्रिं॒-वँज्रः - शिरो॒ वा - एका॑दश )

(यदु॒भा - वित्या॑ह दे॒वानां᳚ - ँय॒ज्ञो दे॒वेभ्यो॒ - न रथा॑य॒ - यज॑मानाय - प॒रस्ता॑द॒र्वाची॒ - न्नव॑ पञ्चा॒शत्)

(यदु॒भौ, दु॒ह ए॒वैना᳚म्)

॥ हरिः॑ ओम् ॥

॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां षष्ठकाण्डे द्वितीयः प्रश्न-स्समाप्तः ॥