கடோபநிஷத் - அத்யாய 2, வல்லீ 1

Kathopanishad - Adhyaya 2, Valli 1

🖋️ Tamil script
📄 Download PDF
அத்யாய 2
வல்லீ 1
பராஞ்சிகாநி வ்யத்ரு'ணத்ஸ்வயம்பூஸ்தஸ்மாத்பராங்பஶ்யதி நாந்தராத்மந்‌।
கஶ்சித்தீரஃ ப்ரத்யகாத்மாநமைஷதாவ்ரு'த்தசக்ஷுரம்ரு'தத்வமிச்சந்‌ ॥1॥
பராசஃ காமாநநுயந்தி பாலாஸ்தே ம்ரு'த்யோர்யந்தி விததஸ்ய பாஶம்‌।
அத தீரா அம்ரு'தத்வம்-விँதித்வா த்ருவமத்ருவேஷ்விஹ ந ப்ரார்தயந்தே ॥2॥
யேந ரூபம் ரஸ-ங்கந்தம் ஶப்தாந்ஸ்பர்​ஶாம்ஶ்ச மைதுநாந்‌।
ஏதேநைவ விஜாநாதி கிமத்ர பரிஶிஷ்யதே। ஏதத்வை தத்‌ ॥3॥
ஸ்வப்நாந்த-ஞ்ஜாகரிதாந்த-ஞ்சோபௌ யேநாநுபஶ்யதி।
மஹாந்தம்-விँபுமாத்மாந-ம்மத்வா தீரோ ந ஶோசதி ॥4॥
ய இம-ம்மத்வதம்-வேँத ஆத்மாந-ஞ்ஜீவமந்திகாத்‌।
ஈஶாந-ம்பூதபவ்யஸ்ய ந ததோ விஜுகுப்ஸதே। ஏதத்வை தத்‌ ॥5॥
யஃ பூர்வ-ந்தபஸோ ஜாதமத்‌ப்யஃ பூர்வமஜாயத।
குஹா-ம்ப்ரவிஶ்ய திஷ்டந்தம்-யோँ பூதேபிர்வ்யபஶ்யத। ஏதத்வை தத்‌ ॥6॥
யா ப்ராணேந ஸம்பவத்யதிதிர்தேவதாமயீ।
குஹா-ம்ப்ரவிஶ்ய திஷ்டந்தீம்-யாँ பூதேபிர்வ்யஜாயத। ஏதத்வை தத்‌ ॥7॥
அரண்யோர்நிஹிதோ ஜாதவேதா கர்ப இவ ஸுப்ரு'தோ கர்பிணீபிஃ।
திவே திவே ஈட்யோ ஜாக்ரு'வத்பிர்​ஹவிஷ்மத்பிர்மநுஷ்யேபிரக்நிஃ। ஏதத்வை தத்‌ ॥8॥
யதஶ்சோதேதி ஸூர்யோ-ऽஸ்தம்-யँத்ர ச கச்சதி।
த-ந்தேவா-ஸ்ஸர்வே-ऽர்பிதாஸ்தது நாத்யேதி கஶ்சந। ஏதத்வை தத்‌ ॥9॥
யதேவேஹ ததமுத்ர யதமுத்ர ததந்விஹ।
ம்ரு'த்யோ-ஸ்ஸ ம்ரு'த்யுமாப்நோதி ய இஹ நாநேவ பஶ்யதி ॥10॥
மநஸைவேதமாப்தவ்ய-ந்நேஹ நாநா-ऽஸ்தி கிஞ்சந।
ம்ரு'த்யோ-ஸ்ஸ ம்ரு'த்யு-ங்கச்சதி ய இஹ நாநேவ பஶ்யதி ॥11॥
அங்குஷ்டமாத்ரஃ புருஷோ மத்ய ஆத்மநி திஷ்டதி।
ஈஶாநோ பூதபவ்யஸ்ய ந ததோ விஜுகுப்ஸதே। ஏதத்வை தத்‌ ॥12॥
அங்குஷ்டமாத்ரஃ புருஷோ ஜ்யோதிரிவாதூமகஃ।
ஈஶாநோ பூதபவ்யஸ்ய ஸ ஏவாத்ய ஸ உ ஶ்வஃ। ஏதத்வை தத்‌ ॥13॥
யதோதக-ந்துர்கம்-வ்ரு'ँஷ்ட-ம்பர்வதேஷு விதாவதி।
ஏவ-ந்தர்மாந்ப்ரு'தக்‌ பஶ்யம்ஸ்தாநேவாநுவிதாவதி ॥14॥
யதோதகம் ஶுத்தே ஶுத்தமாஸிக்த-ந்தாத்ரு'கேவ பவதி।
ஏவ-ம்முநேர்விஜாநத ஆத்மா பவதி கௌதம ॥15॥
Roman (IAST) Transliteration
adhyāya 2
vallī 1
parāñcikhāni vyatṛṇatsvayambhūstasmātparāṅpaśyati nāntarātman‌|
kaściddhīraḥ pratyagātmānamaiṣadāvṛttacakṣuramṛtatvamicchan‌ ||1||
parācaḥ kāmānanuyanti bālāste mṛtyoryanti vitatasya pāśam‌|
atha dhīrā amṛtatvaṃ-vi~ditvā dhruvamadhruveṣviha na prārthayante ||2||
yena rūpaṃ rasa-ṅgandhaṃ śabdānspar​śāṃśca maithunān‌|
etenaiva vijānāti kimatra pariśiṣyate| etadvai tat‌ ||3||
svapnānta-ñjāgaritānta-ñcobhau yenānupaśyati|
mahāntaṃ-vi~bhumātmāna-mmatvā dhīro na śocati ||4||
ya ima-mmadhvadaṃ-ve~da ātmāna-ñjīvamantikāt‌|
īśāna-mbhūtabhavyasya na tato vijugupsate| etadvai tat‌ ||5||
yaḥ pūrva-ntapaso jātamad‌bhyaḥ pūrvamajāyata|
guhā-mpraviśya tiṣṭhantaṃ-yo~ bhūtebhirvyapaśyata| etadvai tat‌ ||6||
yā prāṇena sambhavatyaditirdevatāmayī|
guhā-mpraviśya tiṣṭhantīṃ-yā~ bhūtebhirvyajāyata| etadvai tat‌ ||7||
araṇyornihito jātavedā garbha iva subhṛto garbhiṇībhiḥ|
dive dive īḍyo jāgṛvadbhir​haviṣmadbhirmanuṣyebhiragniḥ| etadvai tat‌ ||8||
yataścodeti sūryo-'staṃ-ya~tra ca gacchati|
ta-ndevā-ssarve-'rpitāstadu nātyeti kaścana| etadvai tat‌ ||9||
yadeveha tadamutra yadamutra tadanviha|
mṛtyo-ssa mṛtyumāpnoti ya iha nāneva paśyati ||10||
manasaivedamāptavya-nneha nānā-'sti kiñcana|
mṛtyo-ssa mṛtyu-ṅgacchati ya iha nāneva paśyati ||11||
aṅguṣṭhamātraḥ puruṣo madhya ātmani tiṣṭhati|
īśāno bhūtabhavyasya na tato vijugupsate| etadvai tat‌ ||12||
aṅguṣṭhamātraḥ puruṣo jyotirivādhūmakaḥ|
īśāno bhūtabhavyasya sa evādya sa u śvaḥ| etadvai tat‌ ||13||
yathodaka-ndurgaṃ-vṛ~ṣṭa-mparvateṣu vidhāvati|
eva-ndharmānpṛthak‌ paśyaṃstānevānuvidhāvati ||14||
yathodakaṃ śuddhe śuddhamāsikta-ntādṛgeva bhavati|
eva-mmunervijānata ātmā bhavati gautama ||15||
Sanskrit — Devanagari (original)
अध्याय 2
वल्ली 1
पराञ्चिखानि व्यतृणत्स्वयम्भूस्तस्मात्पराङ्पश्यति नान्तरात्मन्‌।
कश्चिद्धीरः प्रत्यगात्मानमैषदावृत्तचक्षुरमृतत्वमिच्छन्‌ ॥1॥
पराचः कामाननुयन्ति बालास्ते मृत्योर्यन्ति विततस्य पाशम्‌।
अथ धीरा अमृतत्वं-विँदित्वा ध्रुवमध्रुवेष्विह न प्रार्थयन्ते ॥2॥
येन रूपं रस-ङ्गन्धं शब्दान्स्पर्​शांश्च मैथुनान्‌।
एतेनैव विजानाति किमत्र परिशिष्यते। एतद्वै तत्‌ ॥3॥
स्वप्नान्त-ञ्जागरितान्त-ञ्चोभौ येनानुपश्यति।
महान्तं-विँभुमात्मान-म्मत्वा धीरो न शोचति ॥4॥
य इम-म्मध्वदं-वेँद आत्मान-ञ्जीवमन्तिकात्‌।
ईशान-म्भूतभव्यस्य न ततो विजुगुप्सते। एतद्वै तत्‌ ॥5॥
यः पूर्व-न्तपसो जातमद्‌भ्यः पूर्वमजायत।
गुहा-म्प्रविश्य तिष्ठन्तं-योँ भूतेभिर्व्यपश्यत। एतद्वै तत्‌ ॥6॥
या प्राणेन सम्भवत्यदितिर्देवतामयी।
गुहा-म्प्रविश्य तिष्ठन्तीं-याँ भूतेभिर्व्यजायत। एतद्वै तत्‌ ॥7॥
अरण्योर्निहितो जातवेदा गर्भ इव सुभृतो गर्भिणीभिः।
दिवे दिवे ईड्यो जागृवद्भिर्​हविष्मद्भिर्मनुष्येभिरग्निः। एतद्वै तत्‌ ॥8॥
यतश्चोदेति सूर्यो-ऽस्तं-यँत्र च गच्छति।
त-न्देवा-स्सर्वे-ऽर्पितास्तदु नात्येति कश्चन। एतद्वै तत्‌ ॥9॥
यदेवेह तदमुत्र यदमुत्र तदन्विह।
मृत्यो-स्स मृत्युमाप्नोति य इह नानेव पश्यति ॥10॥
मनसैवेदमाप्तव्य-न्नेह नाना-ऽस्ति किञ्चन।
मृत्यो-स्स मृत्यु-ङ्गच्छति य इह नानेव पश्यति ॥11॥
अङ्गुष्ठमात्रः पुरुषो मध्य आत्मनि तिष्ठति।
ईशानो भूतभव्यस्य न ततो विजुगुप्सते। एतद्वै तत्‌ ॥12॥
अङ्गुष्ठमात्रः पुरुषो ज्योतिरिवाधूमकः।
ईशानो भूतभव्यस्य स एवाद्य स उ श्वः। एतद्वै तत्‌ ॥13॥
यथोदक-न्दुर्गं-वृँष्ट-म्पर्वतेषु विधावति।
एव-न्धर्मान्पृथक्‌ पश्यंस्तानेवानुविधावति ॥14॥
यथोदकं शुद्धे शुद्धमासिक्त-न्तादृगेव भवति।
एव-म्मुनेर्विजानत आत्मा भवति गौतम ॥15॥
adhyāya 2
vallī 1
parāñcikhāni vyatṛṇatsvayambhūstasmātparāṅpaśyati nāntarātman‌|
kaściddhīraḥ pratyagātmānamaiṣadāvṛttacakṣuramṛtatvamicchan‌ ||1||
parācaḥ kāmānanuyanti bālāste mṛtyoryanti vitatasya pāśam‌|
atha dhīrā amṛtatvaṃ-vi~ditvā dhruvamadhruveṣviha na prārthayante ||2||
yena rūpaṃ rasa-ṅgandhaṃ śabdānspar​śāṃśca maithunān‌|
etenaiva vijānāti kimatra pariśiṣyate| etadvai tat‌ ||3||
svapnānta-ñjāgaritānta-ñcobhau yenānupaśyati|
mahāntaṃ-vi~bhumātmāna-mmatvā dhīro na śocati ||4||
ya ima-mmadhvadaṃ-ve~da ātmāna-ñjīvamantikāt‌|
īśāna-mbhūtabhavyasya na tato vijugupsate| etadvai tat‌ ||5||
yaḥ pūrva-ntapaso jātamad‌bhyaḥ pūrvamajāyata|
guhā-mpraviśya tiṣṭhantaṃ-yo~ bhūtebhirvyapaśyata| etadvai tat‌ ||6||
yā prāṇena sambhavatyaditirdevatāmayī|
guhā-mpraviśya tiṣṭhantīṃ-yā~ bhūtebhirvyajāyata| etadvai tat‌ ||7||
araṇyornihito jātavedā garbha iva subhṛto garbhiṇībhiḥ|
dive dive īḍyo jāgṛvadbhir​haviṣmadbhirmanuṣyebhiragniḥ| etadvai tat‌ ||8||
yataścodeti sūryo-'staṃ-ya~tra ca gacchati|
ta-ndevā-ssarve-'rpitāstadu nātyeti kaścana| etadvai tat‌ ||9||
yadeveha tadamutra yadamutra tadanviha|
mṛtyo-ssa mṛtyumāpnoti ya iha nāneva paśyati ||10||
manasaivedamāptavya-nneha nānā-'sti kiñcana|
mṛtyo-ssa mṛtyu-ṅgacchati ya iha nāneva paśyati ||11||
aṅguṣṭhamātraḥ puruṣo madhya ātmani tiṣṭhati|
īśāno bhūtabhavyasya na tato vijugupsate| etadvai tat‌ ||12||
aṅguṣṭhamātraḥ puruṣo jyotirivādhūmakaḥ|
īśāno bhūtabhavyasya sa evādya sa u śvaḥ| etadvai tat‌ ||13||
yathodaka-ndurgaṃ-vṛ~ṣṭa-mparvateṣu vidhāvati|
eva-ndharmānpṛthak‌ paśyaṃstānevānuvidhāvati ||14||
yathodakaṃ śuddhe śuddhamāsikta-ntādṛgeva bhavati|
eva-mmunervijānata ātmā bhavati gautama ||15||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in