1.62 ବାଲକାଣ୍ଡ - ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିତମ ସର୍ଗଃ

1.62 Balakanda - Dvishashtitama Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Oriya script
📄 Download PDF
ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ରାମାଯଣେ ବାଲକାଣ୍ଡମ୍ ।
ଅଥ ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ଶୁନଶ୍ଶେଫଂ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୃହୀତ୍ଵା ତୁ ମହାଯଶାଃ ।
ଵ୍ଯଶ୍ରାମ୍ଯତ୍ ପୁଷ୍କରେ ରାଜା ମଧ୍ଯାହ୍ନେ ରଘୁନନ୍ଦନ ॥ 1 ॥
ତସ୍ଯ ଵିଶ୍ରମମାଣସ୍ଯ ଶୁନଶ୍ଶେଫୋ ମହାଯଶାଃ ।
ପୁଷ୍କରକ୍ଷେତ୍ରମାଗମ୍ଯ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରଂ ଦଦର୍ଶ ହ ॥ 2 ॥
ତପ୍ଯନ୍ତମୃଷିଭିସ୍ସାର୍ଧଂ ମାତୁଲଂ ପରମାତୁରଃ ।
ଵିଵର୍ଣଵଦନୋ ଦୀନସ୍ତୃଷ୍ଣଯା ଚ ଶ୍ରମେଣ ଚ ॥ 3 ॥
ପପାତାଙ୍କେ ମୁନେରାଶୁ ଵାକ୍ଯଂ ଚେଦମୁଵାଚ ହ ।
ନ ମେଽସ୍ତି ମାତା ନ ପିତା ଜ୍ଞାତଯୋ ବାନ୍ଧଵାଃ କୁତଃ ॥ 4 ॥
ତ୍ରାତୁମର୍ହସି ମାଂ ସୌମ୍ଯ ଧର୍ମେଣ ମୁନିପୁଙ୍ଗଵ ।
ତ୍ରାତା ତ୍ଵଂ ହି ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ସର୍ଵେଷାଂ ତ୍ଵଂ ହି ଭାଵନଃ ॥ 5 ॥
ରାଜା ଚ କୃତକାର୍ଯସ୍ସ୍ଯାଦହଂ ଦୀର୍ଘାଯୁରଵ୍ଯଯଃ ।
ସ୍ଵର୍ଗଲୋକମୁପାଶ୍ନୀଯାଂ ତପସ୍ତପ୍ତ୍ଵାହ୍ଯନୁତ୍ତମମ୍ ॥ 6 ॥
ତ୍ଵଂ ମେ ନାଥୋ ହ୍ଯନାଥସ୍ଯ ଭଵ ଭଵ୍ଯେନ ଚେତସା ।
ପିତେଵ ପୁତ୍ରଂ ଧର୍ମାତ୍ମଂ ସ୍ତ୍ରାତୁମର୍ହସି କିଲ୍ବିଷାତ୍ ॥ 7 ॥
ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରୋ ମହାତପାଃ ।
ସାନ୍ତ୍ଵଯିତ୍ଵା ବହୁଵିଧଂ ପୁତ୍ରାନିଦମୁଵାଚ ହ ॥ 8 ॥
ଯତ୍କୃତେ ପିତରଃ ପୁତ୍ରାନ୍ ଜନଯନ୍ତି ଶୁଭାର୍ଥିନଃ ।
ପରଲୋକହିତାର୍ଥାଯ ତସ୍ଯ କାଲୋଽଯମାଗତଃ ॥ 9 ॥
ଅଯଂ ମୁନିସୁତୋ ବାଲୋ ମତ୍ତଶ୍ଶରଣମିଚ୍ଛତି ।
ଅସ୍ଯ ଜୀଵିତମାତ୍ରେଣ ପ୍ରିଯଂ କୁରୁତ ପୁତ୍ରକାଃ ॥ 10 ॥
ସର୍ଵେ ସୁକୃତକର୍ମାଣସ୍ସର୍ଵେ ଧର୍ମପରାଯଣାଃ ।
ପଶୁଭୂତା ନରେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ତୃପ୍ତିମଗ୍ନେଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛତ ॥ 11 ॥
ନାଥଵାଂଶ୍ଚ ଶୁନଶ୍ଶେଫୋ ଯଜ୍ଞଶ୍ଚାଵିଘ୍ନିତୋ ଭଵେତ୍ ।
ଦେଵତାସ୍ତର୍ପିତାଶ୍ଚସ୍ଯୁର୍ମମ ଚାପି କୃତଂ ଵଚଃ ॥ 12 ॥
ମୁନେସ୍ତୁ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମଧୁଚ୍ଛନ୍ଦାଦଯ ସ୍ସୁତାଃ ।
ସାଭିମାନଂ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ସଲୀଲମିଦମବ୍ରୁଵନ୍ ॥ 13 ॥
କଥମାତ୍ମସୁତାନ୍ ହିତ୍ଵା ତ୍ରାଯସେଽନ୍ଯସୁତଂ ଵିଭୋ ।
ଅକାର୍ଯମିଵ ପଶ୍ଯାମ ଶ୍ଶ୍ଵମାଂସ ଇଵ ଭୋଜନେ ॥ 14 ॥
ତେଷାଂ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପୁତ୍ରାଣାଂ ମୁନିପୁଙ୍ଗଵଃ ।
କ୍ରୋଧସଂରକ୍ତନଯନୋ ଵ୍ଯାହର୍ତୁମୁପଚକ୍ରମେ ॥ 15 ॥
ନିସ୍ସାଧ୍ଵସମିଦଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ଧର୍ମାଦପି ଵିଗର୍ହିତମ୍ ।
ଅତିକ୍ରମ୍ଯ ତୁ ମଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ଦାରୁଣଂ ରୋମହର୍ଷଣମ୍ ॥ 16 ॥
ଶ୍ଵମାଂସଭୋଜିନସ୍ସର୍ଵେ ଵାସିଷ୍ଠା ଇଵ ଜାତିଷୁ ।
ପୂର୍ଣଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରଂ ତୁ ପୃଥିଵ୍ଯାମନୁଵତ୍ସ୍ଯଥ ॥ 17 ॥
କୃତ୍ଵା ଶାପସମାଯୁକ୍ତାନ୍ ପୁତ୍ରାନ୍ ମୁନିଵରସ୍ତଥା ।
ଶୁନଶ୍ଶେଫମୁଵାଚାର୍ତଂ କୃତ୍ଵା ରକ୍ଷାଂ ନିରାମଯମ୍ ॥ 18 ॥
ପଵିତ୍ରପାଶୈରାସକ୍ତୋ ରକ୍ତମାଲ୍ଯାନୁଲେପନଃ ।
ଵୈଷ୍ଣଵଂ ଯୂପମାସାଦ୍ଯ ଵାଗ୍ଭିରଗ୍ନିମୁଦାହର ॥ 19 ॥
ଇମେ ତୁ ଗାଥେ ଦ୍ଵେ ଦିଵ୍ଯେ ଗାଯେଥା ମୁନିପୁତ୍ରକ ।
ଅମ୍ବରୀଷସ୍ଯ ଯଜ୍ଞେଽସ୍ମିଂସ୍ତତ ସ୍ସିଦ୍ଧିମଵାପ୍ସ୍ଯସି ॥ 20 ॥
ଶୁନଶ୍ଶେଫୋ ଗୃହୀତ୍ଵା ତେ ଦ୍ଵେ ଗାଥେ ସୁସମାହିତଃ ।
ତ୍ଵରଯା ରାଜସିଂହଂ ତମମ୍ବରୀଷମୁଵାଚ ହ ॥ 21 ॥
ରାଜସିଂହ ମହାସତ୍ତ୍ଵ ଶୀଘ୍ରଂ ଗଚ୍ଛାଵହେ ସଦଃ ।
ନିର୍ଵର୍ତଯସ୍ଵ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଦୀକ୍ଷାଂ ଚ ସମୁପାଵିଶ ॥ 22 ॥
ତଦ୍ଵାକ୍ଯମୃଷିପୁତ୍ରସ୍ଯ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ହର୍ଷସମୁତ୍ସୁକଃ ।
ଜଗାମ ନୃପତି ଶ୍ଶୀଘ୍ରଂ ଯଜ୍ଞଵାଟମତନ୍ଦ୍ରିତଃ ॥ 23 ॥
ସଦସ୍ଯାନୁମତେ ରାଜା ପଵିତ୍ରକୃତଲକ୍ଷଣମ୍ ।
ପଶୁଂ ରକ୍ତାମ୍ବରଂ କୃତ୍ଵା ଯୂପେ ତଂ ସମବନ୍ଧଯତ୍ ॥ 24 ॥
ସବଦ୍ଧୋ ଵାଗ୍ଭିରଗ୍ଯ୍ରାଭିରଭିତୁଷ୍ଟାଵ ଵୈ ସୁରୌ ।
ଇନ୍ଦ୍ରମିନ୍ଦ୍ରାନୁଜଂ ଚୈଵ ଯଥାଵନ୍ମୁନିପୁତ୍ରକଃ ॥ 25 ॥
ତତଃ ପ୍ରୀତ ସ୍ସହସ୍ରାକ୍ଷୋ ରହସ୍ଯସ୍ତୁତିତର୍ପିତଃ ।
ଦୀର୍ଘମାଯୁସ୍ତଦା ପ୍ରାଦାଚ୍ଛୁନଶ୍ଶେଫାଯ ରାଘଵ ॥ 26 ॥
ସ ଚ ରାଜା ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଚ ସମାପ୍ତଵାନ୍ ।
ଫଲଂ ବହୁଗୁଣଂ ରାମ ସହସ୍ରାକ୍ଷପ୍ରସାଦଜମ୍ ॥ 27 ॥
ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରୋ ଽପି ଧର୍ମାତ୍ମା ଭୂଯସ୍ତେପେ ମହାତପାଃ ।
ପୁଷ୍କରେଷୁ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦଶଵର୍ଷଶତାନି ଚ ॥ 28 ॥
ଇତ୍ଯାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାଯଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ଆଦିକାଵ୍ଯେ ବାଲକାଣ୍ଡେ ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha dviṣaṣṭitamassargaḥ |
śunaśśephaṃ naraśreṣṭha gṛhītvā tu mahāyaśāḥ |
vyaśrāmyat puṣkare rājā madhyāhne raghunandana || 1 ||
tasya viśramamāṇasya śunaśśepho mahāyaśāḥ |
puṣkarakṣetramāgamya viśvāmitraṃ dadarśa ha || 2 ||
tapyantamṛṣibhissārdhaṃ mātulaṃ paramāturaḥ |
vivarṇavadano dīnastṛṣṇayā ca śrameṇa ca || 3 ||
papātāṅke munerāśu vākyaṃ cedamuvāca ha |
na me'sti mātā na pitā jñātayo bāndhavāḥ kutaḥ || 4 ||
trātumarhasi māṃ saumya dharmeṇa munipuṅgava |
trātā tvaṃ hi muniśreṣṭha sarveṣāṃ tvaṃ hi bhāvanaḥ || 5 ||
rājā ca kṛtakāryassyādahaṃ dīrghāyuravyayaḥ |
svargalokamupāśnīyāṃ tapastaptvāhyanuttamam || 6 ||
tvaṃ me nātho hyanāthasya bhava bhavyena cetasā |
piteva putraṃ dharmātmaṃ strātumarhasi kilbiṣāt || 7 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā viśvāmitro mahātapāḥ |
sāntvayitvā bahuvidhaṃ putrānidamuvāca ha || 8 ||
yatkṛte pitaraḥ putrān janayanti śubhārthinaḥ |
paralokahitārthāya tasya kālo'yamāgataḥ || 9 ||
ayaṃ munisuto bālo mattaśśaraṇamicchati |
asya jīvitamātreṇa priyaṃ kuruta putrakāḥ || 10 ||
sarve sukṛtakarmāṇassarve dharmaparāyaṇāḥ |
paśubhūtā narendrasya tṛptimagneḥ prayacchata || 11 ||
nāthavāṃśca śunaśśepho yajñaścāvighnito bhavet |
devatāstarpitāścasyurmama cāpi kṛtaṃ vacaḥ || 12 ||
munestu vacanaṃ śrutvā madhucchandādaya ssutāḥ |
sābhimānaṃ naraśreṣṭha salīlamidamabruvan || 13 ||
kathamātmasutān hitvā trāyase'nyasutaṃ vibho |
akāryamiva paśyāma śśvamāṃsa iva bhojane || 14 ||
teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā putrāṇāṃ munipuṅgavaḥ |
krodhasaṃraktanayano vyāhartumupacakrame || 15 ||
nissādhvasamidaṃ proktaṃ dharmādapi vigarhitam |
atikramya tu madvākyaṃ dāruṇaṃ romaharṣaṇam || 16 ||
śvamāṃsabhojinassarve vāsiṣṭhā iva jātiṣu |
pūrṇaṃ varṣasahasraṃ tu pṛthivyāmanuvatsyatha || 17 ||
kṛtvā śāpasamāyuktān putrān munivarastathā |
śunaśśephamuvācārtaṃ kṛtvā rakṣāṃ nirāmayam || 18 ||
pavitrapāśairāsakto raktamālyānulepanaḥ |
vaiṣṇavaṃ yūpamāsādya vāgbhiragnimudāhara || 19 ||
ime tu gāthe dve divye gāyethā muniputraka |
ambarīṣasya yajñe'smiṃstata ssiddhimavāpsyasi || 20 ||
śunaśśepho gṛhītvā te dve gāthe susamāhitaḥ |
tvarayā rājasiṃhaṃ tamambarīṣamuvāca ha || 21 ||
rājasiṃha mahāsattva śīghraṃ gacchāvahe sadaḥ |
nirvartayasva rājendra dīkṣāṃ ca samupāviśa || 22 ||
tadvākyamṛṣiputrasya śrutvā harṣasamutsukaḥ |
jagāma nṛpati śśīghraṃ yajñavāṭamatandritaḥ || 23 ||
sadasyānumate rājā pavitrakṛtalakṣaṇam |
paśuṃ raktāmbaraṃ kṛtvā yūpe taṃ samabandhayat || 24 ||
sabaddho vāgbhiragyrābhirabhituṣṭāva vai surau |
indramindrānujaṃ caiva yathāvanmuniputrakaḥ || 25 ||
tataḥ prīta ssahasrākṣo rahasyastutitarpitaḥ |
dīrghamāyustadā prādācchunaśśephāya rāghava || 26 ||
sa ca rājā naraśreṣṭha yajñasya ca samāptavān |
phalaṃ bahuguṇaṃ rāma sahasrākṣaprasādajam || 27 ||
viśvāmitro 'pi dharmātmā bhūyastepe mahātapāḥ |
puṣkareṣu naraśreṣṭha daśavarṣaśatāni ca || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe dviṣaṣṭitamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे बालकाण्डम् ।
अथ द्विषष्टितमस्सर्गः ।
शुनश्शेफं नरश्रेष्ठ गृहीत्वा तु महायशाः ।
व्यश्राम्यत् पुष्करे राजा मध्याह्ने रघुनन्दन ॥ 1 ॥
तस्य विश्रममाणस्य शुनश्शेफो महायशाः ।
पुष्करक्षेत्रमागम्य विश्वामित्रं ददर्श ह ॥ 2 ॥
तप्यन्तमृषिभिस्सार्धं मातुलं परमातुरः ।
विवर्णवदनो दीनस्तृष्णया च श्रमेण च ॥ 3 ॥
पपाताङ्के मुनेराशु वाक्यं चेदमुवाच ह ।
न मेऽस्ति माता न पिता ज्ञातयो बान्धवाः कुतः ॥ 4 ॥
त्रातुमर्हसि मां सौम्य धर्मेण मुनिपुङ्गव ।
त्राता त्वं हि मुनिश्रेष्ठ सर्वेषां त्वं हि भावनः ॥ 5 ॥
राजा च कृतकार्यस्स्यादहं दीर्घायुरव्ययः ।
स्वर्गलोकमुपाश्नीयां तपस्तप्त्वाह्यनुत्तमम् ॥ 6 ॥
त्वं मे नाथो ह्यनाथस्य भव भव्येन चेतसा ।
पितेव पुत्रं धर्मात्मं स्त्रातुमर्हसि किल्बिषात् ॥ 7 ॥
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा विश्वामित्रो महातपाः ।
सान्त्वयित्वा बहुविधं पुत्रानिदमुवाच ह ॥ 8 ॥
यत्कृते पितरः पुत्रान् जनयन्ति शुभार्थिनः ।
परलोकहितार्थाय तस्य कालोऽयमागतः ॥ 9 ॥
अयं मुनिसुतो बालो मत्तश्शरणमिच्छति ।
अस्य जीवितमात्रेण प्रियं कुरुत पुत्रकाः ॥ 10 ॥
सर्वे सुकृतकर्माणस्सर्वे धर्मपरायणाः ।
पशुभूता नरेन्द्रस्य तृप्तिमग्नेः प्रयच्छत ॥ 11 ॥
नाथवांश्च शुनश्शेफो यज्ञश्चाविघ्नितो भवेत् ।
देवतास्तर्पिताश्चस्युर्मम चापि कृतं वचः ॥ 12 ॥
मुनेस्तु वचनं श्रुत्वा मधुच्छन्दादय स्सुताः ।
साभिमानं नरश्रेष्ठ सलीलमिदमब्रुवन् ॥ 13 ॥
कथमात्मसुतान् हित्वा त्रायसेऽन्यसुतं विभो ।
अकार्यमिव पश्याम श्श्वमांस इव भोजने ॥ 14 ॥
तेषां तद्वचनं श्रुत्वा पुत्राणां मुनिपुङ्गवः ।
क्रोधसंरक्तनयनो व्याहर्तुमुपचक्रमे ॥ 15 ॥
निस्साध्वसमिदं प्रोक्तं धर्मादपि विगर्हितम् ।
अतिक्रम्य तु मद्वाक्यं दारुणं रोमहर्षणम् ॥ 16 ॥
श्वमांसभोजिनस्सर्वे वासिष्ठा इव जातिषु ।
पूर्णं वर्षसहस्रं तु पृथिव्यामनुवत्स्यथ ॥ 17 ॥
कृत्वा शापसमायुक्तान् पुत्रान् मुनिवरस्तथा ।
शुनश्शेफमुवाचार्तं कृत्वा रक्षां निरामयम् ॥ 18 ॥
पवित्रपाशैरासक्तो रक्तमाल्यानुलेपनः ।
वैष्णवं यूपमासाद्य वाग्भिरग्निमुदाहर ॥ 19 ॥
इमे तु गाथे द्वे दिव्ये गायेथा मुनिपुत्रक ।
अम्बरीषस्य यज्ञेऽस्मिंस्तत स्सिद्धिमवाप्स्यसि ॥ 20 ॥
शुनश्शेफो गृहीत्वा ते द्वे गाथे सुसमाहितः ।
त्वरया राजसिंहं तमम्बरीषमुवाच ह ॥ 21 ॥
राजसिंह महासत्त्व शीघ्रं गच्छावहे सदः ।
निर्वर्तयस्व राजेन्द्र दीक्षां च समुपाविश ॥ 22 ॥
तद्वाक्यमृषिपुत्रस्य श्रुत्वा हर्षसमुत्सुकः ।
जगाम नृपति श्शीघ्रं यज्ञवाटमतन्द्रितः ॥ 23 ॥
सदस्यानुमते राजा पवित्रकृतलक्षणम् ।
पशुं रक्ताम्बरं कृत्वा यूपे तं समबन्धयत् ॥ 24 ॥
सबद्धो वाग्भिरग्य्राभिरभितुष्टाव वै सुरौ ।
इन्द्रमिन्द्रानुजं चैव यथावन्मुनिपुत्रकः ॥ 25 ॥
ततः प्रीत स्सहस्राक्षो रहस्यस्तुतितर्पितः ।
दीर्घमायुस्तदा प्रादाच्छुनश्शेफाय राघव ॥ 26 ॥
स च राजा नरश्रेष्ठ यज्ञस्य च समाप्तवान् ।
फलं बहुगुणं राम सहस्राक्षप्रसादजम् ॥ 27 ॥
विश्वामित्रो ऽपि धर्मात्मा भूयस्तेपे महातपाः ।
पुष्करेषु नरश्रेष्ठ दशवर्षशतानि च ॥ 28 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये बालकाण्डे द्विषष्टितमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha dviṣaṣṭitamassargaḥ |
śunaśśephaṃ naraśreṣṭha gṛhītvā tu mahāyaśāḥ |
vyaśrāmyat puṣkare rājā madhyāhne raghunandana || 1 ||
tasya viśramamāṇasya śunaśśepho mahāyaśāḥ |
puṣkarakṣetramāgamya viśvāmitraṃ dadarśa ha || 2 ||
tapyantamṛṣibhissārdhaṃ mātulaṃ paramāturaḥ |
vivarṇavadano dīnastṛṣṇayā ca śrameṇa ca || 3 ||
papātāṅke munerāśu vākyaṃ cedamuvāca ha |
na me'sti mātā na pitā jñātayo bāndhavāḥ kutaḥ || 4 ||
trātumarhasi māṃ saumya dharmeṇa munipuṅgava |
trātā tvaṃ hi muniśreṣṭha sarveṣāṃ tvaṃ hi bhāvanaḥ || 5 ||
rājā ca kṛtakāryassyādahaṃ dīrghāyuravyayaḥ |
svargalokamupāśnīyāṃ tapastaptvāhyanuttamam || 6 ||
tvaṃ me nātho hyanāthasya bhava bhavyena cetasā |
piteva putraṃ dharmātmaṃ strātumarhasi kilbiṣāt || 7 ||
tasya tadvacanaṃ śrutvā viśvāmitro mahātapāḥ |
sāntvayitvā bahuvidhaṃ putrānidamuvāca ha || 8 ||
yatkṛte pitaraḥ putrān janayanti śubhārthinaḥ |
paralokahitārthāya tasya kālo'yamāgataḥ || 9 ||
ayaṃ munisuto bālo mattaśśaraṇamicchati |
asya jīvitamātreṇa priyaṃ kuruta putrakāḥ || 10 ||
sarve sukṛtakarmāṇassarve dharmaparāyaṇāḥ |
paśubhūtā narendrasya tṛptimagneḥ prayacchata || 11 ||
nāthavāṃśca śunaśśepho yajñaścāvighnito bhavet |
devatāstarpitāścasyurmama cāpi kṛtaṃ vacaḥ || 12 ||
munestu vacanaṃ śrutvā madhucchandādaya ssutāḥ |
sābhimānaṃ naraśreṣṭha salīlamidamabruvan || 13 ||
kathamātmasutān hitvā trāyase'nyasutaṃ vibho |
akāryamiva paśyāma śśvamāṃsa iva bhojane || 14 ||
teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā putrāṇāṃ munipuṅgavaḥ |
krodhasaṃraktanayano vyāhartumupacakrame || 15 ||
nissādhvasamidaṃ proktaṃ dharmādapi vigarhitam |
atikramya tu madvākyaṃ dāruṇaṃ romaharṣaṇam || 16 ||
śvamāṃsabhojinassarve vāsiṣṭhā iva jātiṣu |
pūrṇaṃ varṣasahasraṃ tu pṛthivyāmanuvatsyatha || 17 ||
kṛtvā śāpasamāyuktān putrān munivarastathā |
śunaśśephamuvācārtaṃ kṛtvā rakṣāṃ nirāmayam || 18 ||
pavitrapāśairāsakto raktamālyānulepanaḥ |
vaiṣṇavaṃ yūpamāsādya vāgbhiragnimudāhara || 19 ||
ime tu gāthe dve divye gāyethā muniputraka |
ambarīṣasya yajñe'smiṃstata ssiddhimavāpsyasi || 20 ||
śunaśśepho gṛhītvā te dve gāthe susamāhitaḥ |
tvarayā rājasiṃhaṃ tamambarīṣamuvāca ha || 21 ||
rājasiṃha mahāsattva śīghraṃ gacchāvahe sadaḥ |
nirvartayasva rājendra dīkṣāṃ ca samupāviśa || 22 ||
tadvākyamṛṣiputrasya śrutvā harṣasamutsukaḥ |
jagāma nṛpati śśīghraṃ yajñavāṭamatandritaḥ || 23 ||
sadasyānumate rājā pavitrakṛtalakṣaṇam |
paśuṃ raktāmbaraṃ kṛtvā yūpe taṃ samabandhayat || 24 ||
sabaddho vāgbhiragyrābhirabhituṣṭāva vai surau |
indramindrānujaṃ caiva yathāvanmuniputrakaḥ || 25 ||
tataḥ prīta ssahasrākṣo rahasyastutitarpitaḥ |
dīrghamāyustadā prādācchunaśśephāya rāghava || 26 ||
sa ca rājā naraśreṣṭha yajñasya ca samāptavān |
phalaṃ bahuguṇaṃ rāma sahasrākṣaprasādajam || 27 ||
viśvāmitro 'pi dharmātmā bhūyastepe mahātapāḥ |
puṣkareṣu naraśreṣṭha daśavarṣaśatāni ca || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe dviṣaṣṭitamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Oriya script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in