1.4 - A Dade Grava - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah — Gujarati Script

કૃષ્ણ યજુર્વેદીય તૈત્તિરીય સંહિતાયા-મ્પ્રથમકાણ્ડે ચતુર્થઃ પ્રશ્નઃ - સુત્યાદિને કર્તવ્યા ગ્રહાઃ

ઓ-ન્નમઃ પરમાત્મને, શ્રી મહાગણપતયે નમઃ,

શ્રી ગુરુભ્યો નમઃ । હ॒રિઃ॒ ઓમ્ ॥

આ દ॑દે॒ ગ્રાવા᳚-ઽસ્યદ્ધ્વર॒કૃ-દ્દે॒વેભ્યો॑ ગમ્ભી॒રમિ॒મ- મ॑દ્ધ્વ॒ર-ઙ્કૃ॑દ્ધ્યુત્ત॒મેન॑ પ॒વિનેન્દ્રા॑ય॒ સોમ॒ગ્ં॒ સુષુ॑ત॒-મ્મધુ॑મન્ત॒-મ્પય॑સ્વન્તં-વૃઁષ્ટિ॒વનિ॒મિન્દ્રા॑ય ત્વા વૃત્ર॒ઘ્ન ઇન્દ્રા॑ય ત્વા વૃત્ર॒તુર॒ ઇન્દ્રા॑ય ત્વા-ઽભિમાતિ॒ઘ્ન ઇન્દ્રા॑ય ત્વા-ઽઽદિ॒ત્યવ॑ત॒ ઇન્દ્રા॑ય ત્વા વિ॒શ્વદે᳚વ્યાવતે શ્વા॒ત્રા-સ્સ્થ॑ વૃત્ર॒તુરો॒ રાધો॑ગૂર્તા અ॒મૃત॑સ્ય॒ પત્ની॒સ્તા દે॑વી-ર્દેવ॒ત્રેમં-યઁ॒જ્ઞ-ન્ધ॒ત્તોપ॑હૂતા॒-સ્સોમ॑સ્ય પિબ॒તોપ॑હૂતો યુ॒ષ્માક॒ગ્ં॒ [યુ॒ષ્માક᳚મ્, સોમઃ॑ પિબતુ॒ યત્તે॑] 1

સોમઃ॑ પિબતુ॒ યત્તે॑ સોમ દિ॒વિ જ્યોતિ॒ર્ય-ત્પૃ॑થિ॒વ્યાં-યઁદુ॒રાવ॒ન્તરિ॑ક્ષે॒ તેના॒સ્મૈ યજ॑માનાયો॒રુ રા॒યા કૃ॒દ્ધ્યધિ॑ દા॒ત્રે વો॑ચો॒ ધિષ॑ણે વી॒ડૂ સ॒તી વી॑ડયેથા॒-મૂર્જ॑-ન્દધાથા॒મૂર્જ॑-મ્મે ધત્ત॒-મ્મા વાગ્ં॑ હિગ્ંસિષ॒-મ્મા મા॑ હિગ્ંસિષ્ટ॒-મ્પ્રાગપા॒ગુદ॑ગધ॒રાક્તાસ્ત્વા॒ દિશ॒ આ ધા॑વ॒ન્ત્વમ્બ॒ નિ ષ્વ॑ર । યત્તે॑ સો॒મા-ઽદા᳚ભ્ય॒-ન્નામ॒ જાગૃ॑વિ॒ તસ્મૈ॑ તે સોમ॒ સોમા॑ય॒ સ્વાહા᳚ ॥ 2 ॥

(યુ॒ષ્માકગ્ગ્॑ - સ્વર॒ યત્તે॒ -નવ॑ ચ ) (અ. 1)

વા॒ચસ્પત॑યે પવસ્વ વાજિ॒ન્ વૃષા॒ વૃષ્ણો॑ અ॒ગ્ં॒શુભ્યા॒-ઙ્ગભ॑સ્તિપૂતો દે॒વો દે॒વાના᳚-મ્પ॒વિત્ર॑મસિ॒ યેષા᳚-મ્ભા॒ગો-ઽસિ॒ તેભ્ય॑સ્ત્વા॒ સ્વાઙ્કૃ॑તો-ઽસિ॒ મધુ॑મતી-ર્ન॒ ઇષ॑સ્કૃધિ॒ વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વેન્દ્રિ॒યેભ્યો॑ દિ॒વ્યેભ્યઃ॒ પાર્થિ॑વેભ્યો॒ મન॑સ્ત્વા ઽષ્ટૂ॒ર્વ॑ન્તરિ॑ક્ષ॒-મન્વિ॑હિ॒ સ્વાહા᳚ ત્વા સુભવ॒-સ્સૂર્યા॑ય દે॒વેભ્ય॑સ્ત્વા મરીચિ॒પેભ્ય॑ એ॒ષ તે॒ યોનિઃ॑ પ્રા॒ણાય॑ ત્વા ॥ 3 ॥

(વા॒ચઃ-સ॒પ્તચ॑ત્વારિગ્ંશત્) (અ. 2)

ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો ઽસ્ય॒ન્તર્ય॑ચ્છ મઘવ-ન્પા॒હિ સોમ॑મુરુ॒ષ્ય રાય॒-સ્સમિષો॑ યજસ્વા॒-ઽન્તસ્તે॑ દધામિ॒ દ્યાવા॑પૃથિ॒વી અ॒ન્તરુ॒ર્વ॑ન્તરિ॑ક્ષગ્ં સ॒જોષા॑ દે॒વૈરવ॑રૈઃ॒ પરૈ᳚શ્ચા-ઽન્તર્યા॒મે મ॑ઘવ-ન્માદયસ્વ॒ સ્વાઙ્કૃ॑તો-ઽસિ॒ મધુ॑મતીર્ન॒ ઇષ॑સ્કૃધિ॒ વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વેન્દ્રિ॒યેભ્યો॑ દિ॒વ્યેભ્યઃ॒ પાર્થિ॑વેભ્યો॒ મન॑સ્ત્વા-ઽષ્ટૂ॒ર્વ॑ન્તરિ॑ક્ષ॒મન્વિ॑હિ॒ સ્વાહા᳚ ત્વા સુભવ॒-સ્સૂર્યા॑ય દે॒વેભ્ય॑ સ્ત્વા મરીચિ॒પેભ્ય॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॑રપા॒નાય॑ ત્વા ॥ 4 ॥

(દે॒વેભ્યઃ॑-સ॒પ્ત ચ॑) (અ. 3)

આ વા॑યો ભૂષ શુચિપા॒ ઉપ॑ ન-સ્સ॒હસ્ર॑-ન્તે નિ॒યુતો॑ વિશ્વવાર । ઉપો॑ તે॒ અન્ધો॒ મદ્ય॑મયામિ॒ યસ્ય॑ દેવ દધિ॒ષે પૂ᳚ર્વ॒પેય᳚મ્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ વા॒યવે॒ ત્વેન્દ્ર॑વાયૂ ઇ॒મે સુ॒તાઃ । ઉપ॒ પ્રયો॑ભિ॒રા ગ॑ત॒મિન્દ॑વો વામુ॒શન્તિ॒ હિ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસીન્દ્રવા॒યુભ્યા᳚-ન્ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિઃ॑ સ॒જોષા᳚ભ્યા-ન્ત્વા ॥ 5 ॥

(આ વા॑યો॒- ત્રિચ॑ત્વારિગ્ંશત્) (અ. 4)

અ॒યં-વાઁ᳚-મ્મિત્રાવરુણા સુ॒ત-સ્સોમ॑ ઋતાવૃધા । મમેદિ॒હ શ્રુ॑ત॒ગ્ં॒ હવ᳚મ્ । ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ મિ॒ત્રાવરુ॑ણાભ્યા-ન્ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિ॑ર્-ઋતા॒યુભ્યા᳚-ન્ત્વા ॥ 6 ॥

(અ॒યં-વાઁં᳚ - ઁવિગ્ંશ॒તિઃ) (અ. 5)

યા વા॒-ઙ્કશા॒ મધુ॑મ॒ત્યશ્વિ॑ના સૂ॒નૃતા॑વતી । તયા॑ ય॒જ્ઞ-મ્મિ॑મિક્ષતમ્ । ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસ્ય॒શ્વિભ્યા᳚-ન્ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિ॒ર્માદ્ધ્વી᳚ભ્યા-ન્ત્વા ॥ 7 ॥

(યા વા॑- મ॒ષ્ટાદ॑શ) (અ. 6)

પ્રા॒ત॒ર્યુજૌ॒ વિ મુ॑ચ્યેથા॒-મશ્વિ॑ના॒વેહ ગ॑ચ્છતમ્ । અ॒સ્ય સોમ॑સ્ય પી॒તયે᳚ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસ્ય॒શ્વિભ્યા᳚-ન્ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિ॑ર॒શ્વિભ્યા᳚-ન્ત્વા ॥ 8 ॥

(પ્રા॒ત॒ર્યુજા॒વે-કા॒ન્નવિગ્ં॑શ॒તિઃ) (અ. 7)

અ॒યં-વેઁ॒નશ્ચો॑દય॒-ત્પૃશ્ઞિ॑ગર્ભા॒ જ્યોતિ॑ર્જરાયૂ॒ રજ॑સો વિ॒માને᳚ । ઇ॒મમ॒પાગ્ં સ॑ઙ્ગ॒મે સૂર્ય॑સ્ય॒ શિશુ॒-ન્ન વિપ્રા॑ મ॒તિભી॑ રિહન્તિ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ॒ શણ્ડા॑ય ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિ॑-ર્વી॒રતા᳚-મ્પાહિ ॥ 9 ॥

(અ॒યં-વેઁ॒નઃ- પઞ્ચ॑વિગ્ંશતિઃ) (અ. 8)

ત-મ્પ્ર॒ત્નથા॑ પૂ॒ર્વથા॑ વિ॒શ્વથે॒મથા᳚ જ્યે॒ષ્ઠતા॑તિ-મ્બર્હિ॒ષદગ્ં॑ સુવ॒ર્વિદ॑-મ્પ્રતીચી॒નં-વૃઁ॒જન॑-ન્દોહસે ગિ॒રા-ઽઽશુ-ઞ્જય॑ન્ત॒મનુ॒ યાસુ॒ વર્ધ॑સે । ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ॒ મર્કા॑ય ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિઃ॑ પ્ર॒જાઃ પા॑હિ ॥ 10 ॥

(ત-મ્પ્ર॒ત્નયા॒-ષટ્વિગ્ં॑શતિઃ ) (અ. 9)

યે દે॑વા દિ॒વ્યેકા॑દશ॒ સ્થ પૃ॑થિ॒વ્યામદ્ધ્યેકા॑દશ॒ સ્થા-ઽફ્સુ॒ષદો॑ મહિ॒નૈકા॑દશ॒ સ્થ તે દે॑વા ય॒જ્ઞમિ॒મ-ઞ્જુ॑ષદ્ધ્વ-મુપયા॒મગૃ॑હીતો-ઽસ્યાગ્રય॒ણો॑-ઽસિ॒ સ્વા᳚ગ્રયણો॒ જિન્વ॑ ય॒જ્ઞ-ઞ્જિન્વ॑ ય॒જ્ઞપ॑તિમ॒ભિ સવ॑ના પાહિ॒ વિષ્ણુ॒સ્ત્વા-મ્પા॑તુ॒ વિશ॒-ન્ત્વ-મ્પા॑હીન્દ્રિ॒યેણૈ॒ષ તે॒ યોનિ॒-ર્વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વા દે॒વેભ્યઃ॑ ॥ 11 ॥

યે દે॑વા॒-સ્ત્રિચ॑ત્વારિગ્ંશત્) (અ. 10)

ત્રિ॒ગ્ં॒શત્ત્રય॑શ્ચ ગ॒ણિનો॑ રુ॒જન્તો॒ દિવગ્ં॑ રુ॒દ્રાઃ પૃ॑થિ॒વી-ઞ્ચ॑ સચન્તે । એ॒કા॒દ॒શાસો॑ અફ્સુ॒ષદઃ॑ સુ॒તગ્ં સોમ॑-ઞ્જુષન્તા॒ગ્ં॒ સવ॑નાય॒ વિશ્વે᳚ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો -ઽસ્યાગ્રય॒ણો॑-ઽસિ॒ સ્વા᳚ગ્રયણો॒ જિન્વ॑ ય॒જ્ઞ-ઞ્જિન્વ॑ ય॒જ્ઞપ॑તિમ॒ભિ સવ॑ના પાહિ॒ વિષ્ણુ॒સ્ત્વા-મ્પા॑તુ॒ વિશ॒-ન્ત્વ-મ્પા॑હીન્દ્રિ॒યેણૈ॒ષ તે॒ યોનિ॒-ર્વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વા દે॒વેભ્યઃ॑ ॥ 12 ॥

(ત્રિ॒ગ્ં॒શત્ત્રયો॒-દ્વિચ॑ત્વારિગ્ંશત્) (અ. 11)

ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા બૃ॒હદ્વ॑તે॒ વય॑સ્વત ઉક્થા॒યુવે॒ યત્ત॑ ઇન્દ્ર બૃ॒હદ્વય॒સ્તસ્મૈ᳚ ત્વા॒ વિષ્ણ॑વે ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વોક્થા॒યુવે᳚ ॥ 13 ॥

(ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય॒-દ્વાવિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 12)

મૂ॒ર્ધાન॑-ન્દિ॒વો અ॑ર॒તિ-મ્પૃ॑થિ॒વ્યા વૈ᳚શ્વાન॒રમૃ॒તાય॑ જા॒તમ॒ગ્નિમ્ । ક॒વિગ્ં સ॒મ્રાજ॒-મતિ॑થિ॒-ઞ્જના॑નામા॒સન્ના પાત્ર॑-ઞ્જનયન્ત દે॒વાઃ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસ્ય॒ગ્નયે᳚ ત્વા વૈશ્વાન॒રાય॑ ધ્રુ॒વો॑-ઽસિ ધ્રુ॒વક્ષિ॑તિ-ર્ધ્રુ॒વાણા᳚-ન્ધ્રુ॒વત॒મો-ઽચ્યુ॑તાના-મચ્યુત॒ક્ષિત્ત॑મ એ॒ષ તે॒ યોનિ॑ર॒ગ્નયે᳚ ત્વા વૈશ્વાન॒રાય॑ ॥ 14 ॥

(મૂ॒ર્ધાનં॒-પઞ્ચ॑ત્રિગ્ંશત્) (અ. 13)

મધુ॑શ્ચ॒ માધ॑વશ્ચ શુ॒ક્રશ્ચ॒ શુચિ॑શ્ચ॒ નભ॑શ્ચ નભ॒સ્ય॑શ્ચે॒ષશ્ચો॒ર્જશ્ચ॒ સહ॑શ્ચ સહ॒સ્ય॑શ્ચ॒ તપ॑શ્ચ તપ॒સ્ય॑શ્ચો-પયા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ સ॒ગ્ં॒સર્પો᳚- ઽસ્યગ્ંહસ્પ॒ત્યાય॑ ત્વા ॥ 15 ॥

(મધુ॑શ્ચ-ત્રિ॒ગ્ં॒શત્) (અ. 14)

ઇન્દ્રા᳚ગ્ની॒ આ ગ॑તગ્ં સુ॒ત-ઙ્ગી॒ર્ભિ-ર્નભો॒ વરે᳚ણ્યમ્ । અ॒સ્ય પા॑ત-ન્ધિ॒યેષિ॒તા ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસીન્દ્રા॒ગ્નિભ્યા᳚-ન્ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિ॑રિન્દ્રા॒ગ્નિભ્યા᳚-ન્ત્વા ॥ 16 ॥

(ઇન્દ્રા᳚ગ્ની॒ વિગ્ંશ॒તિઃ) (અ. 15)

ઓમા॑સશ્ચર્ષણીધૃતો॒ વિશ્વે॑ દેવાસ॒ આ ગ॑ત । દા॒શ્વાગ્ંસો॑ દા॒શુષઃ॑ સુ॒તમ્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ॒ વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વા દે॒વેભ્ય॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॒-ર્વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વા દે॒વેભ્યઃ॑ ॥ 17 ॥

(ઓમા॑સો વિગ્ંશ॒તિઃ) (અ. 16)

મ॒રુત્વ॑ન્તં-વૃઁષ॒ભં-વાઁ॑વૃધા॒નમક॑વારિ-ન્દિ॒વ્યગ્ં શા॒સમિન્દ્ર᳚મ્ । વિ॒શ્વા॒સાહ॒મવ॑સે॒ નૂત॑નાયો॒ગ્રગ્ં સ॑હો॒દામિ॒હ તગ્ં હુ॑વેમ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા મ॒રુત્વ॑ત એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા મ॒રુત્વ॑તે ॥ 18 ॥

(મ॒રુત્વ॑ન્ત॒ગ્ં॒-ષટ્વિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 17)

ઇન્દ્ર॑ મરુત્વ ઇ॒હ પા॑હિ॒ સોમં॒-યઁથા॑ શાર્યા॒તે અપિ॑બ-સ્સુ॒તસ્ય॑ । તવ॒ પ્રણી॑તી॒ તવ॑ શૂર॒ શર્મ॒ન્ના-વિ॑વાસન્તિ ક॒વયઃ॑ સુય॒જ્ઞાઃ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા મ॒રુત્વ॑ત એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા મ॒રુત્વ॑તે ॥ 19 ॥

(ઇન્દ્રૈ॒કા॒ન્ન ત્રિ॒ગ્ં॒શત્) (અ. 18)

મ॒રુત્વાગ્ં॑ ઇન્દ્ર વૃષ॒ભો રણા॑ય॒ પિબા॒ સોમ॑મનુષ્વ॒ધ-મ્મદા॑ય । આ સિ॑ઞ્ચસ્વ જ॒ઠરે॒ મદ્ધ્વ॑ ઊ॒ર્મિ-ન્ત્વગ્ં રાજા॑-ઽસિ પ્ર॒દિવઃ॑ સુ॒તાના᳚મ્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા મ॒રુત્વ॑ત એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા મ॒રુત્વ॑તે ॥ 20 ॥

(મ॒રુત્વા॒નેકા॒ન્નત્રિ॒ગ્ં॒શત્) (અ. 19)

મ॒હાગ્ં ઇન્દ્રો॒ ય ઓજ॑સા પ॒ર્જન્યો॑ વૃષ્ટિ॒માગ્ં ઇ॑વ । સ્તોમૈ᳚ર્વ॒થ્સસ્ય॑ વાવૃધે ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ મહે॒ન્દ્રાય॑ ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિ॑-ર્મહે॒ન્દ્રાય॑ ત્વા ॥ 21 ॥

(મ॒હાનેકા॒ન્નવિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 20)

મ॒હાગ્ં ઇન્દ્રો॑ નૃ॒વદા ચ॑ર્ષણિ॒પ્રા ઉ॒ત દ્વિ॒બર્હા॑ અમિ॒ન-સ્સહો॑ભિઃ । અ॒સ્મ॒દ્રિય॑ગ્વાવૃધે વી॒ર્યા॑યો॒રુઃ પૃ॒થુ-સ્સુકૃ॑તઃ ક॒ર્તૃભિ॑ર્ભૂત્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ મહે॒ન્દ્રાય॑ ત્વૈ॒ષ તે॒ યોનિ॑-ર્મહે॒ન્દ્રાય॑ ત્વા ॥ 22 ॥

(મ॒હા-ન્નૃ॒વથ્ - ષડ્વિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 21)

ક॒દા ચ॒ન સ્ત॒રીર॑સિ॒ નેન્દ્ર॑ સશ્ચસિ દા॒શુષે᳚ । ઉપો॒પેન્નુ મ॑ઘવ॒-ન્ભૂય॒ ઇન્નુ તે॒ દાન॑-ન્દે॒વસ્ય॑ પૃચ્યતે ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસ્યા-દિ॒ત્યેભ્ય॑સ્ત્વા ॥ ક॒દા ચ॒ન પ્ર યુ॑ચ્છસ્યુ॒ભે નિ પા॑સિ॒ જન્મ॑ની । તુરી॑યાદિત્ય॒ સવ॑ન-ન્ત ઇન્દ્રિ॒યમા ત॑સ્થાવ॒મૃત॑-ન્દિ॒વિ ॥ ય॒જ્ઞો દે॒વાના॒-મ્પ્રત્યે॑તિ સુ॒મ્નમાદિ॑ત્યાસો॒ ભવ॑તા મૃડ॒યન્તઃ॑ । આ વો॒ ઽર્વાચી॑ સુમ॒તિ-ર્વ॑વૃત્યાદ॒ગ્ં॒હો-શ્ચિ॒દ્યા વ॑રિવો॒વિત્ત॒રા-ઽસ॑ત્ ॥ વિવ॑સ્વ આદિત્યૈ॒ષ તે॑ સોમપી॒થસ્તેન॑ મન્દસ્વ॒ તેન॑ તૃપ્ય તૃ॒પ્યાસ્મ॑ તે વ॒ય-ન્ત॑ર્પયિ॒તારો॒ યા દિ॒વ્યા વૃષ્ટિ॒સ્તયા᳚ ત્વા શ્રીણામિ ॥ 23 ॥

(વઃ॒- સ॒પ્તવિગ્ં॑શતિશ્ચ) (અ. 22)

વા॒મમ॒દ્ય સ॑વિતર્વા॒મમુ॒ શ્વો દિ॒વેદિ॑વે વા॒મમ॒સ્મભ્યગ્ં॑ સાવીઃ ॥ વા॒મસ્ય॒ હિ ક્ષય॑સ્ય દેવ॒ ભૂરે॑ર॒યા ધિ॒યા વા॑મ॒ભાજઃ॑ સ્યામ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ દે॒વાય॑ ત્વા સવિ॒ત્રે ॥ 24 ॥

(વા॒મં-ચતુ॑ર્વિગ્ંશતિઃ) (અ. 23)

અદ॑બ્ધેભિ-સ્સવિતઃ પા॒યુભિ॒ષ્ટ્વગ્ં શિ॒વેભિ॑ર॒દ્ય પરિ॑પાહિ નો॒ ગય᳚મ્ । હિર॑ણ્યજિહ્વ-સ્સુવિ॒તાય॒ નવ્ય॑સે॒ રક્ષા॒ માકિ॑ર્નો અ॒ઘશગ્ં॑સ ઈશત ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ દે॒વાય॑ ત્વા સવિ॒ત્રે ॥ 25 ॥

(અદ॑બ્ધેભિ॒-સ્ત્રિયો॑વિગ્ંશતિઃ) (અ. 24)

હિર॑ણ્યપાણિમૂ॒તયે॑ સવિ॒તાર॒મુપ॑ હ્વયે । સ ચેત્તા॑ દે॒વતા॑ પ॒દમ્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ દે॒વાય॑ ત્વા સવિ॒ત્રે ॥ 26 ॥

(હિર॑ણ્યપાણિં॒-ચતુ॑ર્દશ) (અ. 25)

સુ॒શર્મા॑-ઽસિ સુપ્રતિષ્ઠા॒નો બૃ॒હદુ॒ક્ષે નમ॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॒-ર્વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વા દે॒વેભ્યઃ॑ ॥ 27 ॥

(સુ॒શર્મા॒-દ્વાદ॑શ) (અ. 26)

બૃહ॒સ્પતિ॑સુતસ્ય ત ઇન્દો ઇન્દ્રિ॒યાવ॑તઃ॒ પત્ની॑વન્ત॒-ઙ્ગ્રહ॑-ઙ્ગૃહ્ણા॒મ્યગ્ના(3)ઇ પત્ની॒વા(3) સ્સ॒જૂર્દે॒વેન॒ ત્વષ્ટ્રા॒ સોમ॑-મ્પિબ॒ સ્વાહા᳚ ॥ 28 ॥

(બૃહ॒સ્પતિ॑સુતસ્ય॒-પઞ્ચ॑દશ) (અ. 27)

હરિ॑રસિ હારિયોજ॒નો હર્યો᳚-સ્સ્થા॒તા વજ્ર॑સ્ય ભ॒ર્તા પૃશ્ઞેઃ᳚ પ્રે॒તા તસ્ય॑ તે દેવ સોમે॒ષ્ટય॑જુષ-સ્સ્તુ॒તસ્તો॑મસ્ય શ॒સ્તોક્થ॑સ્ય॒ હરિ॑વન્ત॒-ઙ્ગ્રહ॑-ઙ્ગૃહ્ણામિ હ॒રી-સ્સ્થ॒ હર્યો᳚ર્ધા॒ના-સ્સ॒હસો॑મા॒ ઇન્દ્રા॑ય॒ સ્વાહા᳚ ॥ 29 ॥

(હરિ॑રસિ॒-ષડ્વિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 28)

અગ્ન॒ આયૂગ્ં॑ષિ પવસ॒ આ સુ॒વોર્જ॒મિષ॑-ઞ્ચ નઃ । આ॒રે બા॑ધસ્વ દુ॒ચ્છુના᳚મ્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસ્ય॒ગ્નયે᳚ ત્વા॒ તેજ॑સ્વત એ॒ષ તે॒ યોનિ॑ર॒ગ્નયે᳚ ત્વા॒ તેજ॑સ્વતે ॥ 30 ॥

(અગ્ન॒ આયૂગ્ં॑ષિ॒-ત્રયો॑વિગ્ંશતિઃ) (અ. 29)

ઉ॒ત્તિષ્ઠ॒ન્નોજ॑સા સ॒હ પી॒ત્વા શિપ્રે॑ અવેપયઃ । સોમ॑મિન્દ્ર ચ॒મૂ સુ॒તમ્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય॒ ત્વૌજ॑સ્વત એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય॒ ત્વૌજ॑સ્વતે ॥ 31 ॥

(ઉ॒ત્તિષ્ઠ॒ન્નેક॑વિગ્ંશતિઃ) (અ. 30)

ત॒રણિ॑-ર્વિ॒શ્વદ॑ર્શતો જ્યોતિ॒ષ્કૃદ॑સિ સૂર્ય । વિશ્વ॒મા ભા॑સિ રોચ॒નમ્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ॒ સૂર્યા॑ય ત્વા॒ ભ્રાજ॑સ્વત એ॒ષ તે॒ યોનિ॒-સ્સૂર્યા॑ય ત્વા॒ ભ્રાજ॑સ્વતે ॥ 32 ॥

(ત॒રણિ॑-ર્વિગ્ંશ॒તિઃ) (અ. 31)

આ પ્યા॑યસ્વ મદિન્તમ॒ સોમ॒ વિશ્વા॑ભિ-રૂ॒તિભિઃ॑ । ભવા॑ ન-સ્સ॒પ્રથ॑સ્તમઃ ॥ 33 ॥

(આ પ્યા॑યસ્વ॒-નવ॑) (અ. 32)

ઈ॒યુષ્ટે યે પૂર્વ॑તરા॒મપ॑શ્યન્ વ્યુ॒ચ્છન્તી॑મુ॒ષસ॒-મ્મર્ત્યા॑સઃ । અ॒સ્માભિ॑રૂ॒ નુ પ્ર॑તિ॒ચક્ષ્યા॑-ઽભૂ॒દો તે ય॑ન્તિ॒ યે અ॑પ॒રીષુ॒ પશ્યાન્॑ ॥ 34 ॥

(ઈ॒યુ-રેકા॒ન્નવિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 33)

જ્યોતિ॑ષ્મતી-ન્ત્વા સાદયામિ જ્યોતિ॒ષ્કૃત॑-ન્ત્વા સાદયામિ જ્યોતિ॒ર્વિદ॑-ન્ત્વા સાદયામિ॒ ભાસ્વ॑તી-ન્ત્વા સાદયામિ॒ જ્વલ॑ન્તી-ન્ત્વા સાદયામિ મલ્મલા॒ભવ॑ન્તી-ન્ત્વા સાદયામિ॒ દીપ્ય॑માના-ન્ત્વા સાદયામિ॒ રોચ॑માના-ન્ત્વા સાદયા॒મ્યજ॑સ્રા-ન્ત્વા સાદયામિ બૃ॒હજ્જ્યો॑તિષ-ન્ત્વા સાદયામિ બો॒ધય॑ન્તી-ન્ત્વા સાદયામિ॒ જાગ્ર॑તી-ન્ત્વા સાદયામિ ॥ 35 ॥

(જ્યોતિ॑ષ્મતી॒ગ્ં॒-ષટ્ત્રિગ્ં॑શત્) (અ. 34)

પ્ર॒યા॒સાય॒ સ્વાહા॑ ઽઽયા॒સાય॒ સ્વાહા॑ વિયા॒સાય॒ સ્વાહા॑ સંયાઁ॒સાય॒ સ્વાહો᳚દ્યા॒સાય॒ સ્વાહા॑-ઽવયા॒સાય॒ સ્વાહા॑ શુ॒ચે સ્વાહા॒ શોકા॑ય॒ સ્વાહા॑ તપ્ય॒ત્વૈ સ્વાહા॒ તપ॑તે॒ સ્વાહા᳚ બ્રહ્મહ॒ત્યાયૈ॒ સ્વાહા॒ સર્વ॑સ્મૈ॒ સ્વાહા᳚ ॥ 36 ॥

(પ્ર॒યા॒સાય॒-ચતુ॑ર્વિગ્ંશતિઃ ) (અ. 35)

ચિ॒ત્તગ્ં સ॑ન્તા॒નેન॑ ભ॒વં-યઁ॒ક્ના રુ॒દ્ર-ન્તનિ॑મ્ના પશુ॒પતિગ્ગ્॑ સ્થૂલહૃદ॒યેના॒ગ્નિગ્ં હૃદ॑યેન રુ॒દ્રં-લોઁહિ॑તેન શ॒ર્વ-મ્મત॑સ્નાભ્યા-મ્મહાદે॒વ-મ॒ન્તઃપા᳚ર્શ્વેનૌષિષ્ઠ॒હનગ્ં॑ શિઙ્ગીનિકો॒શ્યા᳚ભ્યામ્ ॥ 37 ॥

(ચિ॒ત્ત-મ॒ષ્ટાદ॑શ) (અ. 36)

આ તિ॑ષ્ઠ વૃત્રહ॒-ન્રથં॑-યુઁ॒ક્તા તે॒ બ્રહ્મ॑ણા॒ હરી᳚ । અ॒ર્વા॒ચીન॒ગ્ં॒ સુ તે॒ મનો॒ ગ્રાવા॑ કૃણોતુ વ॒ગ્નુના᳚ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિન॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિને᳚ ॥ 38 ॥

(આ તિ॑ષ્ટ॒-ષટ્વિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 37)

ઇન્દ્ર॒મિદ્ધરી॑ વહ॒તો-ઽપ્ર॑તિધૃષ્ટશવસ॒-મૃષી॑ણા-ઞ્ચ સ્તુ॒તીરુપ॑ ય॒જ્ઞ-ઞ્ચ॒ માનુ॑ષાણામ્ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિન॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિને᳚ ॥ 39 ॥

(ઇન્દ્ર॒મિત્-ત્રયો॑વિગ્ંશતિઃ) (અ. 38)

અસા॑વિ॒ સોમ॑ ઇન્દ્ર તે॒ શવિ॑ષ્ઠ ધૃષ્ણ॒વા ગ॑હિ । આ ત્વા॑ પૃણક્ત્વિન્દ્રિ॒યગ્ં રજ॒-સ્સૂર્ય॒-ન્ન ર॒શ્મિભિઃ॑ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિન॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિને᳚ ॥ 40 ॥

(અસા॑વિ-સ॒પ્તવિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 39)

સર્વ॑સ્ય પ્રતિ॒શીવ॑રી॒ ભૂમિ॑સ્ત્વો॒પસ્થ॒ આ-ઽધિ॑ત । સ્યો॒ના-ઽસ્મૈ॑ સુ॒ષદા॑ ભવ॒ યચ્છા᳚-ઽસ્મૈ શર્મ॑ સ॒પ્રથાઃ᳚ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિન॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિને᳚ ॥ 41 ॥

(સર્વ॑સ્ય॒ ષડ્વિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 40)

મ॒હાગ્ં ઇન્દ્રો॒ વજ્ર॑બાહુ-ષ્ષોડ॒શી શર્મ॑ યચ્છતુ । સ્વ॒સ્તિ નો॑ મ॒ઘવા॑ કરોતુ॒ હન્તુ॑ પા॒પ્માનં॒-યોઁ᳚-ઽસ્મા-ન્દ્વેષ્ટિ॑ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિન॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિને᳚ ॥ 42 ॥

(મ॒હાન્-ષડ્વિગ્ં॑શતિઃ) (અ. 41)

સ॒જોષા॑ ઇન્દ્ર॒ સગ॑ણો મ॒રુદ્ભિ॒-સ્સોમ॑-મ્પિબ વૃત્રહઞ્છૂર વિ॒દ્વાન્ । જ॒હિ શત્રૂ॒ગ્ં॒ રપ॒ મૃધો॑ નુદ॒સ્વા-ઽથાભ॑ય-ઙ્કૃણુહિ વિ॒શ્વતો॑ નઃ ॥ ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિન॑ એ॒ષ તે॒ યોનિ॒રિન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિને᳚ ॥ 43 ॥

(સ॒જોષાઃ᳚-ત્રિ॒ગ્ં॒શત્) (અ. 42)

ઉદુ॒ ત્ય-ઞ્જા॒તવે॑દસ-ન્દે॒વં-વઁ॑હન્તિ કે॒તવઃ॑ । દૃ॒શે વિશ્વા॑ય॒ સૂર્ય᳚મ્ ॥ ચિ॒ત્ર-ન્દે॒વાના॒-મુદ॑ગા॒દની॑ક॒-ઞ્ચક્ષુ॑-ર્મિ॒ત્રસ્ય॒ વરુ॑ણસ્યા॒-ઽગ્નેઃ । આ-ઽપ્રા॒ દ્યાવા॑પૃથિ॒વી અ॒ન્તરિ॑ક્ષ॒ગ્ં॒ સૂર્ય॑ આ॒ત્મા જગ॑તસ્ત॒સ્થુષ॑શ્ચ ॥ અગ્ને॒ નય॑ સુ॒પથા॑ રા॒યે અ॒સ્માન્. વિશ્વા॑નિ દેવ વ॒યુના॑નિ વિ॒દ્વાન્ । યુ॒યો॒દ્ધ્ય॑સ્મ-જ્જુ॑હુરા॒ણ મેનો॒ ભૂયિ॑ષ્ઠા-ન્તે॒ નમ॑ઉક્તિં-વિઁધેમ ॥ દિવ॑-ઙ્ગચ્છ॒ સુવઃ॑ પત રૂ॒પેણ॑ [રૂ॒પેણ॑, વો॒ રૂ॒પમ॒ભ્યૈમિ॒ વય॑સા॒ વયઃ॑ ।] ॥ 44 ॥

વો રૂ॒પમ॒ભ્યૈમિ॒ વય॑સા॒ વયઃ॑ । તુ॒થો વો॑ વિ॒શ્વવે॑દા॒ વિ ભ॑જતુ॒ વર્ષિ॑ષ્ઠે॒ અધિ॒ નાકે᳚ ॥ એ॒તત્તે॑ અગ્ને॒ રાધ॒ ઐતિ॒ સોમ॑ચ્યુત॒-ન્તન્મિ॒ત્રસ્ય॑ પ॒થા ન॑ય॒ર્તસ્ય॑ પ॒થા પ્રેત॑ ચ॒ન્દ્રદ॑ક્ષિણા ય॒જ્ઞસ્ય॑ પ॒થા સુ॑વિ॒તા નય॑ન્તી-ર્બ્રાહ્મ॒ણમ॒દ્ય રા᳚દ્ધ્યાસ॒મૃષિ॑માર્ષે॒ય-મ્પિ॑તૃ॒મન્ત॑-મ્પૈતૃમ॒ત્યગ્ં સુ॒ધાતુ॑દક્ષિણં॒-વિઁ સુવઃ॒ પશ્ય॒ વ્ય॑ન્તરિ॑ક્ષં॒-યઁત॑સ્વ સદ॒સ્યૈ॑ ર॒સ્મદ્દા᳚ત્રા દેવ॒ત્રા ગ॑ચ્છત॒ મધુ॑મતીઃ પ્રદા॒તાર॒મા વિ॑શ॒તા-ઽન॑વહાયા॒-ઽસ્મા-ન્દે॑વ॒યાને॑ન પ॒થેત॑ સુ॒કૃતાં᳚-લોઁ॒કે સી॑દત॒ તન્નઃ॑ સગ્ગ્સ્કૃ॒તમ્ ॥ 45 ॥

(રૂ॒પેણ॑-સદ॒સ્યૈ॑-ર॒ષ્ટાદ॑શ ચ) (અ. 43)

ધા॒તા રા॒તિ-સ્સ॑વિ॒તેદ-ઞ્જુ॑ષન્તા-મ્પ્ર॒જાપ॑તિ-ર્નિધિ॒પતિ॑ર્નો અ॒ગ્નિઃ । ત્વષ્ટા॒ વિષ્ણુઃ॑ પ્ર॒જયા॑ સગ્ંરરા॒ણો યજ॑માનાય॒ દ્રવિ॑ણ-ન્દધાતુ ॥ સમિ॑ન્દ્ર ણો॒ મન॑સા નેષિ॒ ગોભિ॒-સ્સગ્ં સૂ॒રિભિ॑ર્મઘવ॒ન્-થ્સગ્ગ્ સ્વ॒સ્ત્યા । સ-મ્બ્રહ્મ॑ણા દે॒વકૃ॑તં॒-યઁદસ્તિ॒ સ-ન્દે॒વાનાગ્ં॑ સુમ॒ત્યા ય॒જ્ઞિયા॑નામ્ ॥ સં-વઁર્ચ॑સા॒ પય॑સા॒ સ-ન્ત॒નૂભિ॒-રગ॑ન્મહિ॒ મન॑સા॒ સગ્ં શિ॒વેન॑ ॥ ત્વષ્ટા॑ નો॒ અત્ર॒ વરિ॑વઃ કૃણો॒- [વરિ॑વઃ કૃણોતુ, અનુ॑ માર્ષ્ટુ] 46

ત્વનુ॑ માર્ષ્ટુ ત॒નુવો॒ યદ્વિલિ॑ષ્ટમ્ ॥ યદ॒દ્ય ત્વા᳚ પ્રય॒તિ ય॒જ્ઞે અ॒સ્મિન્નગ્ને॒ હોતા॑ર॒મવૃ॑ણીમહી॒હ । ઋધ॑ગયા॒ડૃધ॑ગુ॒તા-ઽશ॑મિષ્ઠાઃ પ્રજા॒નન્. ય॒જ્ઞમુપ॑ યાહિ વિ॒દ્વાન્ ॥ સ્વ॒ગા વો॑ દેવા॒-સ્સદ॑નમકર્મ॒ ય આ॑જ॒ગ્મ સવ॑ને॒દ-ઞ્જુ॑ષા॒ણાઃ । જ॒ક્ષિ॒વાગ્ંસઃ॑ પપિ॒વાગ્ંસ॑શ્ચ॒ વિશ્વે॒-ઽસ્મે ધ॑ત્ત વસવો॒ વસૂ॑નિ ॥ યાના-ઽવ॑હ ઉશ॒તો દે॑વ દે॒વા-ન્તા- [દે॒વા-ન્તાન્, પ્રેર॑ય॒ સ્વે અ॑ગ્ને સ॒ધસ્થે᳚ ।] 47

ન્પ્રેર॑ય॒ સ્વે અ॑ગ્ને સ॒ધસ્થે᳚ । વહ॑માના॒ ભર॑માણા હ॒વીગ્ંષિ॒ વસુ॑-ઙ્ઘ॒ર્મ-ન્દિવ॒મા તિ॑ષ્ઠ॒તાનુ॑ । યજ્ઞ॑ ય॒જ્ઞ-ઙ્ગ॑ચ્છ ય॒જ્ઞપ॑તિ-ઙ્ગચ્છ॒ સ્વાં-યોઁનિ॑-ઙ્ગચ્છ॒ સ્વાહૈ॒ષ તે॑ ય॒જ્ઞો ય॑જ્ઞપતે સ॒હસૂ᳚ક્તવાક-સ્સુ॒વીર॒-સ્સ્વાહા॒ દેવા॑ ગાતુવિદો ગા॒તું-વિઁ॒ત્ત્વા ગા॒તુમિ॑ત॒ મન॑સસ્પત ઇ॒મ-ન્નો॑ દેવ દે॒વેષુ॑ ય॒જ્ઞગ્ગ્ સ્વાહા॑ વા॒ચિ સ્વાહા॒ વાતે॑ ધાઃ ॥ 48 ॥

(કૃ॒ણો॒તુ॒-તાન॒-ષ્ટાચ॑ત્વારિગ્ંશચ્ચ ) (અ. 44)

ઉ॒રુગ્ં હિ રાજા॒ વરુ॑ણશ્ચ॒કાર॒ સૂર્યા॑ય॒ પન્થા॒-મન્વે॑ત॒વા ઉ॑ । અ॒પદે॒ પાદા॒ પ્રતિ॑ધાતવે-ઽકરુ॒તા-ઽપ॑વ॒ક્તા હૃ॑દયા॒વિધ॑શ્ચિત્ ॥ શ॒ત-ન્તે॑ રાજ-ન્ભિ॒ષજઃ॑ સ॒હસ્ર॑મુ॒ર્વી ગ॑મ્ભી॒રા સુ॑મ॒તિષ્ટે॑ અસ્તુ । બાધ॑સ્વ॒ દ્વેષો॒ નિર્-ઋ॑તિ-મ્પરા॒ચૈઃ કૃ॒ત-ઞ્ચિ॒દેનઃ॒ પ્ર મુ॑મુગ્દ્ધ્ય॒સ્મત્ ॥ અ॒ભિષ્ઠિ॑તો॒ વરુ॑ણસ્ય॒ પાશો॒-ઽગ્નેરની॑કમ॒પ આ વિ॑વેશ । અપા᳚ન્નપા-ત્પ્રતિ॒રક્ષ॑ન્નસુ॒ર્ય॑-ન્દમે॑દમે [ ] 49

સ॒મિધં॑-યઁક્ષ્યગ્ને ॥ પ્રતિ॑ તે જિ॒હ્વા ઘૃ॒તમુચ્ચ॑રણ્યે-થ્સમુ॒દ્રે તે॒ હૃદ॑યમ॒ફ્સ્વ॑ન્તઃ । સ-ન્ત્વા॑ વિશ॒ન્ત્વોષ॑ધી-રુ॒તા-ઽઽપો॑ ય॒જ્ઞસ્ય॑ ત્વા યજ્ઞપતે હ॒વિર્ભિઃ॑ ॥ સૂ॒ક્ત॒વા॒કે ન॑મોવા॒કે વિ॑ધે॒મા-ઽવ॑ભૃથ નિચઙ્કુણ નિચે॒રુર॑સિ નિચઙ્કુ॒ણા-ઽવ॑ દે॒વૈ-ર્દે॒વકૃ॑ત॒મેનો॑-ઽયા॒ડવ॒ મર્ત્યૈ॒-ર્મર્ત્ય॑કૃતમુ॒રોરા નો॑ દેવ રિ॒ષસ્પા॑હિ સુમિ॒ત્રા ન॒ આપ॒ ઓષ॑ધય- [ઓષ॑ધયઃ, સ॒ન્તુ॒ દુ॒ર્મિ॒ત્રાસ્તસ્મૈ॑] 50

સ્સન્તુ દુર્મિ॒ત્રાસ્તસ્મૈ॑ ભૂયાસુ॒-ર્યો᳚-ઽસ્મા-ન્દ્વેષ્ટિ॒ ય-ઞ્ચ॑ વ॒ય-ન્દ્વિ॒ષ્મો દેવી॑રાપ એ॒ષ વો॒ ગર્ભ॒સ્તં-વઁ॒-સ્સુપ્રી॑ત॒ગ્ં॒ સુભૃ॑ત-મકર્મ દે॒વેષુ॑ ન-સ્સુ॒કૃતો᳚ બ્રૂતા॒-ત્પ્રતિ॑યુતો॒ વરુ॑ણસ્ય॒ પાશઃ॒ પ્રત્ય॑સ્તો॒ વરુ॑ણસ્ય॒ પાશ॒ એધો᳚-ઽસ્યેધિષી॒મહિ॑ સ॒મિદ॑સિ॒ તેજો॑-ઽસિ તેજો॒ મયિ॑ ધેહ્ય॒પો અન્વ॑ચારિષ॒ગ્ં॒ રસે॑ન॒ સમ॑સૃક્ષ્મહિ । પય॑સ્વાગ્ં અગ્ન॒ આ ઽગ॑મ॒-ન્ત-મ્મા॒ સગ્ં સૃ॑જ॒ વર્ચ॑સા ॥ 51 ॥

(દમે॑દમ॒-ઓષ॑ધય॒- આ-ષટ્ચ॑) (અ. 45)

યસ્ત્વા॑ હૃ॒દા કી॒રિણા॒ મન્ય॑મા॒નો ઽમ॑ર્ત્ય॒-મ્મર્ત્યો॒ જોહ॑વીમિ । જાત॑વેદો॒ યશો॑ અ॒સ્માસુ॑ ધેહિ પ્ર॒જાભિ॑રગ્ને અમૃત॒ત્વમ॑શ્યામ્ ॥ યસ્મૈ॒ ત્વગ્ં સુ॒કૃતે॑ જાતવેદ॒ ઉ લો॒કમ॑ગ્ને કૃ॒ણવઃ॑ સ્યો॒નમ્ । અ॒શ્વિન॒ગ્ં॒ સ પુ॒ત્રિણં॑-વીઁ॒રવ॑ન્ત॒-ઙ્ગોમ॑ન્તગ્ં ર॒યિ-ન્ન॑શતે સ્વ॒સ્તિ ॥ ત્વે સુ પુ॑ત્ર શવ॒સો-ઽવૃ॑ત્ર॒ન્ કામ॑કાતયઃ । ન ત્વામિ॒ન્દ્રાતિ॑ રિચ્યતે ॥ ઉ॒ક્થૌ॑ક્થે॒ સોમ॒ ઇન્દ્ર॑-મ્મમાદ ની॒થેની॑થે મ॒ઘવા॑નગ્ં [મ॒ઘવા॑નગ્ં, સુ॒તાસઃ॑ ।] 52

સુ॒તાસઃ॑ । યદીગ્ં॑ સ॒બાધઃ॑ પિ॒તર॒-ન્ન પુ॒ત્રા-સ્સ॑મા॒નદ॑ક્ષા॒ અવ॑સે॒ હવ॑ન્તે ॥ અગ્ને॒ રસે॑ન॒ તેજ॑સા॒ જાત॑વેદો॒ વિ રો॑ચસે । ર॒ક્ષો॒હા-ઽમી॑વ॒ચાત॑નઃ ॥ અ॒પો અન્વ॑ચારિષ॒ગ્ં॒ રસે॑ન॒ સમ॑સૃક્ષ્મહિ । પય॑સ્વાગ્ં અગ્ન॒ આ-ઽગ॑મ॒-ન્ત-મ્મા॒ સગ્ં સૃ॑જ॒ વર્ચ॑સા ॥વસુ॒-ર્વસુ॑પતિ॒ર્॒ હિક॒મસ્ય॑ગ્ને વિ॒ભાવ॑સુઃ । સ્યામ॑ તે સુમ॒તાવપિ॑ ॥ ત્વામ॑ગ્ને॒ વસુ॑પતિં॒-વઁસૂ॑નામ॒ભિ પ્ર મ॑ન્દે [પ્ર મ॑ન્દે, અ॒દ્ધ્વ॒રેષુ॑ રાજન્ન્ ।] 53

અદ્ધ્વ॒રેષુ॑ રાજન્ન્ । ત્વયા॒ વાજં॑-વાઁજ॒યન્તો॑ જયેમા॒-ઽભિષ્યા॑મ પૃથ્સુ॒તી-ર્મર્ત્યા॑નામ્ । ત્વામ॑ગ્ને વાજ॒સાત॑મં॒-વિઁપ્રા॑ વર્ધન્તિ॒ સુષ્ટુ॑તમ્ । સ નો॑ રાસ્વ સુ॒વીર્ય᳚મ્ ॥ અ॒ય-ન્નો॑ અ॒ગ્નિર્વરિ॑વઃ કૃણોત્વ॒ય-મ્મૃધઃ॑ પુ॒ર એ॑તુ પ્રભિ॒ન્દન્ન્ ॥ અ॒યગ્ં શત્રૂ᳚ઞ્જયતુ॒ જર્હૃ॑ષાણો॒-ઽયં-વાઁજ॑-ઞ્જયતુ॒ વાજ॑સાતૌ ॥ અ॒ગ્નિના॒-ઽગ્નિ-સ્સમિ॑દ્ધ્યતે ક॒વિ-ર્ગૃ॒હપ॑તિ॒-ર્યુવા᳚ । હ॒વ્ય॒વાડ્-જુ॒હ્વા᳚સ્યઃ ॥ ત્વગ્ગ્ હ્ય॑ગ્ને અ॒ગ્નિના॒ વિપ્રો॒ વિપ્રે॑ણ॒ સન્થ્સ॒તા । સખા॒ સખ્યા॑ સમિ॒દ્ધ્યસે᳚ ॥ ઉદ॑ગ્ને॒ શુચ॑ય॒સ્તવ॒, વિ જ્યોતિ॑ષા ॥ 54 ॥

(મ॒ઘવા॑નં-મન્દે॒-હ્ય॑ગ્ને॒-ચતુ॑ર્દશ ચ) (અ. 46)

(આ દ॑દે-વા॒ચસ્પત॑ય-ઉપયા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસ્યા વા॑યો -અ॒યં-વાઁં॒ - ઁયા વાં᳚-પ્રાત॒ર્યુજા॑-વ॒યન્-તં -ઁયે દે॑વા-સ્ત્રિ॒ગ્ં॒શ-દુ॑પયા॒મગૃ॑હીતો-ઽસિ-મૂ॒ર્ધાનં॒-મધુ॒શ્ચે-ન્દ્રા᳚ગ્ની॒; ઓમા॑સો-મ॒રુત્વ॑ન્ત॒-મિન્દ્ર॑ મરુત્વો-મ॒રુત્વા᳚ન્- મ॒હા-ન્મ॒હાન્નુ॒વત્-ક॒દા-વા॒મ-મદ॑બ્ધેભિ॒ર્॒ હિર॑ણ્યપાણિગ્ં-સુ॒શર્મા॒-બૃહ॒સ્પતિ॑ સુતસ્ય॒ - હરિ॑ર॒સ્ય-ગ્ન॑-ઉ॒ત્તિષ્ઠ॑ન્-ત॒રણિ॒- રાપ્યા॑યસ્વે॒-યુષ્ટે યે-જ્યોતિ॑ષ્મતીં-પ્રયા॒સાય॑-ચિ॒ત્ત-માતિ॒ષ્ઠે-ન્દ્ર॒-મસા॑વિ॒-સર્વ॑સ્ય-મ॒હાન્-થ્સ॒જોષા॒-ઉદુ॒ત્યં-ધા॒તો-રુગ્ં હિ-ય-સ્ત્વા॒ ષટ્ચ॑ત્વારિગ્ંશત્ ।)

(વા॒ચ પ્રા॒ણાય॑ ત્વા । ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો-ઽસ્યપા॒નાય॑ ત્વા । આ વા॑યો વા॒યવે॑ સ॒જોષા᳚ભ્યા-ન્ત્વા । અ॒યમૃ॑તા॒યુભ્યા᳚-ન્ત્વા । યા વા॑મ॒શ્વિભ્યા॒-મ્માદ્ધ્વી᳚ભ્યા-ન્ત્વા । પ્રા॒ત॒ર્યુજા॑વ॒શ્વિભ્યા॑મ॒શ્વિભ્યા᳚-ન્ત્વા । અ॒યગ્ં શણ્ડા॑ય વી॒રતા᳚-મ્પાહિ । ત-મ્મર્કા॑ય પ્ર॒જાઃ પા॑હિ । યે દે॑વા સ્ત્રિ॒ગ્ં॒શદા᳚ગ્રય॒ણો॑-ઽસિ॒ વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વા દે॒વેભ્યઃ॑ । ઉ॒પ॒યા॒મગૃ॑હીતો॒-ઽસીન્દ્રા॑ય ત્વોક્થા॒યુવે᳚ । મૂ॒ર્ધાન॑મ॒ગ્નયે᳚ ત્વા વૈશ્વાન॒રાય॑ । મધુ॑શ્ચ સ॒ગ્ં॒ સર્પો॑-ઽસિ । ઇન્દ્રા᳚ગ્ની ઇન્દ્રા॒ગ્નિભ્યા᳚-ન્ત્વા । ઓમા॑સો॒ વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વા દે॒વેભ્યઃ॑ । મ॒રુત્વ॑-ન્ત॒ન્ત્રીણીન્દ્રા॑ય ત્વા મ॒રુત્વ॑તે । મ॒હાન્દ્વે મ॑હે॒ન્દ્રાય॑ ત્વા । ક॒દા ચ॒ના-ઽઽદિ॒ત્યેભ્ય॑સ્ત્વા । ક॒દા ચ॒ન સ્ત॒રી-ર્વિવ॑સ્વ આદિત્ય । ઇન્દ્ર॒ગ્ં॒ શુચિ॑ર॒પઃ । વા॒મન્ત્રીણી॑ દે॒વાય॑ ત્વા સવિ॒ત્રે । સુ॒શર્મા॑-ઽસિ॒ વિશ્વે᳚ભ્યસ્ત્વા દે॒વેભ્યઃ॑ । બૃહ॒સ્પતિ॑-સુતસ્ય॒ ત્વષ્ટ્રા॒ સોમ॑-મ્પિબ॒ સ્વાહા᳚ । હરિ॑રસિ સ॒હસો॑મા॒ ઇન્દ્રા॑ય॒ સ્વાહા᳚ । અગ્ન॒ આયૂગ્॑ષ્ય॒ગ્નયે᳚ ત્વા॒ તેજ॑સ્વતે । ઉ॒ત્તિષ્ઠ॒ન્નિન્દ્રા॑ય॒ ત્વૌજ॑સ્વતે । ત॒રણિ॒-સ્સૂર્યા॑ય ત્વા॒ ભ્રાજ॑સ્વતે । આ તિ॑ષ્ઠાદ્યા॒ષ્ષટિન્દ્રા॑ય ત્વા ષોડ॒શિને᳚ । ઉદુ॒ ત્ય-ઞ્ચિ॒ત્રમ્ । અગ્ને॒ નય॒ દિવ॑-ઙ્ગચ્છ । ઉ॒રૂમાયુ॑ષ્ટે॒ યદ્દે॑વા મુમુગ્ધિ । અગ્ના॑વિષ્ણૂ સુક્રતૂ મુમુક્તમ્ । પરા॒ વૈ પ॒ઙ્ક્ત્યઃ॑ । દે॒વા વૈ યે દે॒વાઃ પ॒ઙ્ક્ત્યો᳚ । પરા॒ વૈ સ વાચ᳚મ્ । ભૂમિ॒ર્વ્ય॑તૃષ્યન્ન્ । પ્ર॒જાપ॑તિ॒-ર્વ્ય॑ક્ષુદ્ધ્યન્ન્ । ભૂમિ॑રાદિ॒યા વૈ । અ॒ગ્નિ॒હો॒ત્રમા॑દિ॒ત્યો વૈ । ભૂમિ॒-ર્લેક॒-સ્સલે॑ક-સ્સુ॒લેકઃ॑ । વિષ્ણો॒રુદુ॑ત્ત॒મમ્ । અન્ન॑પતે॒ પુન॑સ્વા-ઽઽદિ॒ત્યાઃ । ઉ॒રુગ્ં સગ્ં સૃ॑જ॒ વર્ચ॑સા । યસ્ત્વા॒ સુષ્ટુ॑તમ્ । ત્વમ॑ગ્ને યુ॒ક્ષ્વા હિ સુ॑ષ્ટિ॒તિમ્ । ત્વમ॑ગ્ને॒ વિચ॑ર્ષણે । યત્વા॒ વિ રો॑ચસે ।)

(આ દ॑દે॒-યે દે॑વા-મ॒હા-નુ॒ત્તિષ્ઠ॒ન્-થ્સર્વ॑સ્ય-સન્તુ દુર્મિ॒ત્રા-શ્ચતુ॑ષ્પઞ્ચા॒શત્ ।)

(આ દ॑દે॒, વિ જ્યોતિ॑ષા)

॥ હરિઃ॑ ઓમ્ ॥

॥ કૃષ્ણ યજુર્વેદીય તૈત્તિરીય સંહિતાયા-મ્પ્રથમકાણ્ડે ચતુર્થઃ પ્રશ્ન-સ્સમાપ્તઃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe caturthaḥ praśnaḥ - sutyādine kartavyā grahāḥ

o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,

śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||

ā da̭de॒ grāvā᳚-'syaddhvara॒kṛ-dde॒vebhyo̭ gambhī॒rami॒ma- ma̭ddhva॒ra-ṅkṛ̭ddhyutta॒mena̭ pa॒vinendrā̭ya॒ soma॒gṃ॒ suṣṷta॒-mmadhṷmanta॒-mpaya̭svantaṃ-vṛ~ṣṭi॒vani॒mindrā̭ya tvā vṛtra॒ghna indrā̭ya tvā vṛtra॒tura॒ indrā̭ya tvā-'bhimāti॒ghna indrā̭ya tvā-''di॒tyava̭ta॒ indrā̭ya tvā vi॒śvade᳚vyāvate śvā॒trā-sstha̭ vṛtra॒turo॒ rādho̭gūrtā a॒mṛta̭sya॒ patnī॒stā dḙvī-rdeva॒tremaṃ-ya~॒jña-ndha॒ttopa̭hūtā॒-ssoma̭sya piba॒topa̭hūto yu॒ṣmāka॒gṃ॒ [yu॒ṣmāka᳚m, somaḥ̭ pibatu॒ yattḙ] 1

somaḥ̭ pibatu॒ yattḙ soma di॒vi jyoti॒rya-tpṛ̭thi॒vyāṃ-ya~du॒rāva॒ntari̭kṣe॒ tenā॒smai yaja̭mānāyo॒ru rā॒yā kṛ॒ddhyadhi̭ dā॒tre vo̭co॒ dhiṣa̭ṇe vī॒ḍū sa॒tī vī̭ḍayethā॒-mūrja̭-ndadhāthā॒mūrja̭-mme dhatta॒-mmā vāgṃ̭ higṃsiṣa॒-mmā mā̭ higṃsiṣṭa॒-mprāgapā॒guda̭gadha॒rāktāstvā॒ diśa॒ ā dhā̭va॒ntvamba॒ ni ṣva̭ra | yattḙ so॒mā-'dā᳚bhya॒-nnāma॒ jāgṛ̭vi॒ tasmai̭ te soma॒ somā̭ya॒ svāhā᳚ || 2 ||

(yu॒ṣmākagg̭ - svara॒ yatte॒ -nava̭ ca ) (a. 1)

vā॒caspata̭ye pavasva vāji॒n vṛṣā॒ vṛṣṇo̭ a॒gṃ॒śubhyā॒-ṅgabha̭stipūto de॒vo de॒vānā᳚-mpa॒vitra̭masi॒ yeṣā᳚-mbhā॒go-'si॒ tebhya̭stvā॒ svāṅkṛ̭to-'si॒ madhṷmatī-rna॒ iṣa̭skṛdhi॒ viśve᳚bhyastvendri॒yebhyo̭ di॒vyebhyaḥ॒ pārthi̭vebhyo॒ mana̭stvā 'ṣṭū॒rva̭ntari̭kṣa॒-manvi̭hi॒ svāhā᳚ tvā subhava॒-ssūryā̭ya de॒vebhya̭stvā marīci॒pebhya̭ e॒ṣa te॒ yoniḥ̭ prā॒ṇāya̭ tvā || 3 ||

(vā॒caḥ-sa॒ptaca̭tvārigṃśat) (a. 2)

u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto 'sya॒ntarya̭ccha maghava-npā॒hi soma̭muru॒ṣya rāya॒-ssamiṣo̭ yajasvā॒-'ntastḙ dadhāmi॒ dyāvā̭pṛthi॒vī a॒ntaru॒rva̭ntari̭kṣagṃ sa॒joṣā̭ de॒vairava̭raiḥ॒ parai᳚ścā-'ntaryā॒me ma̭ghava-nmādayasva॒ svāṅkṛ̭to-'si॒ madhṷmatīrna॒ iṣa̭skṛdhi॒ viśve᳚bhyastvendri॒yebhyo̭ di॒vyebhyaḥ॒ pārthi̭vebhyo॒ mana̭stvā-'ṣṭū॒rva̭ntari̭kṣa॒manvi̭hi॒ svāhā᳚ tvā subhava॒-ssūryā̭ya de॒vebhya̭ stvā marīci॒pebhya̭ e॒ṣa te॒ yoni̭rapā॒nāya̭ tvā || 4 ||

(de॒vebhyaḥ̭-sa॒pta ca̭) (a. 3)

ā vā̭yo bhūṣa śucipā॒ upa̭ na-ssa॒hasra̭-nte ni॒yuto̭ viśvavāra | upo̭ te॒ andho॒ madya̭mayāmi॒ yasya̭ deva dadhi॒ṣe pū᳚rva॒peya᳚m || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si vā॒yave॒ tvendra̭vāyū i॒me su॒tāḥ | upa॒ prayo̭bhi॒rā ga̭ta॒minda̭vo vāmu॒śanti॒ hi || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sīndravā॒yubhyā᳚-ntvai॒ṣa te॒ yoniḥ̭ sa॒joṣā᳚bhyā-ntvā || 5 ||

(ā vā̭yo॒- trica̭tvārigṃśat) (a. 4)

a॒yaṃ-vā~᳚-mmitrāvaruṇā su॒ta-ssoma̭ ṛtāvṛdhā | mamedi॒ha śrṷta॒gṃ॒ hava᳚m | u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si mi॒trāvarṷṇābhyā-ntvai॒ṣa te॒ yoni̭r-ṛtā॒yubhyā᳚-ntvā || 6 ||

(a॒yaṃ-vā~ṃ᳚ - ~vigṃśa॒tiḥ) (a. 5)

yā vā॒-ṅkaśā॒ madhṷma॒tyaśvi̭nā sū॒nṛtā̭vatī | tayā̭ ya॒jña-mmi̭mikṣatam | u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sya॒śvibhyā᳚-ntvai॒ṣa te॒ yoni॒rmāddhvī᳚bhyā-ntvā || 7 ||

(yā vā̭- ma॒ṣṭāda̭śa) (a. 6)

prā॒ta॒ryujau॒ vi mṷcyethā॒-maśvi̭nā॒veha ga̭cchatam | a॒sya soma̭sya pī॒taye᳚ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sya॒śvibhyā᳚-ntvai॒ṣa te॒ yoni̭ra॒śvibhyā᳚-ntvā || 8 ||

(prā॒ta॒ryujā॒ve-kā॒nnavigṃ̭śa॒tiḥ) (a. 7)

a॒yaṃ-ve~॒naśco̭daya॒-tpṛśñi̭garbhā॒ jyoti̭rjarāyū॒ raja̭so vi॒māne᳚ | i॒mama॒pāgṃ sa̭ṅga॒me sūrya̭sya॒ śiśu॒-nna viprā̭ ma॒tibhī̭ rihanti || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ śaṇḍā̭ya tvai॒ṣa te॒ yoni̭-rvī॒ratā᳚-mpāhi || 9 ||

(a॒yaṃ-ve~॒naḥ- pañca̭vigṃśatiḥ) (a. 8)

ta-mpra॒tnathā̭ pū॒rvathā̭ vi॒śvathe॒mathā᳚ jye॒ṣṭhatā̭ti-mbarhi॒ṣadagṃ̭ suva॒rvida̭-mpratīcī॒naṃ-vṛ~॒jana̭-ndohase gi॒rā-''śu-ñjaya̭nta॒manu॒ yāsu॒ vardha̭se | u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ markā̭ya tvai॒ṣa te॒ yoniḥ̭ pra॒jāḥ pā̭hi || 10 ||

(ta-mpra॒tnayā॒-ṣaṭvigṃ̭śatiḥ ) (a. 9)

ye dḙvā di॒vyekā̭daśa॒ stha pṛ̭thi॒vyāmaddhyekā̭daśa॒ sthā-'phsu॒ṣado̭ mahi॒naikā̭daśa॒ stha te dḙvā ya॒jñami॒ma-ñjṷṣaddhva-mupayā॒magṛ̭hīto-'syāgraya॒ṇo̭-'si॒ svā᳚grayaṇo॒ jinva̭ ya॒jña-ñjinva̭ ya॒jñapa̭tima॒bhi sava̭nā pāhi॒ viṣṇu॒stvā-mpā̭tu॒ viśa॒-ntva-mpā̭hīndri॒yeṇai॒ṣa te॒ yoni॒-rviśve᳚bhyastvā de॒vebhyaḥ̭ || 11 ||

ye dḙvā॒-strica̭tvārigṃśat) (a. 10)

tri॒gṃ॒śattraya̭śca ga॒ṇino̭ ru॒janto॒ divagṃ̭ ru॒drāḥ pṛ̭thi॒vī-ñca̭ sacante | e॒kā॒da॒śāso̭ aphsu॒ṣadaḥ̭ su॒tagṃ soma̭-ñjuṣantā॒gṃ॒ sava̭nāya॒ viśve᳚ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto -'syāgraya॒ṇo̭-'si॒ svā᳚grayaṇo॒ jinva̭ ya॒jña-ñjinva̭ ya॒jñapa̭tima॒bhi sava̭nā pāhi॒ viṣṇu॒stvā-mpā̭tu॒ viśa॒-ntva-mpā̭hīndri॒yeṇai॒ṣa te॒ yoni॒-rviśve᳚bhyastvā de॒vebhyaḥ̭ || 12 ||

(tri॒gṃ॒śattrayo॒-dvica̭tvārigṃśat) (a. 11)

u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā bṛ॒hadva̭te॒ vaya̭svata ukthā॒yuve॒ yatta̭ indra bṛ॒hadvaya॒stasmai᳚ tvā॒ viṣṇa̭ve tvai॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvokthā॒yuve᳚ || 13 ||

(u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya॒-dvāvigṃ̭śatiḥ) (a. 12)

mū॒rdhāna̭-ndi॒vo a̭ra॒ti-mpṛ̭thi॒vyā vai᳚śvāna॒ramṛ॒tāya̭ jā॒tama॒gnim | ka॒vigṃ sa॒mrāja॒-mati̭thi॒-ñjanā̭nāmā॒sannā pātra̭-ñjanayanta de॒vāḥ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sya॒gnaye᳚ tvā vaiśvāna॒rāya̭ dhru॒vo̭-'si dhru॒vakṣi̭ti-rdhru॒vāṇā᳚-ndhru॒vata॒mo-'cyṷtānā-macyuta॒kṣitta̭ma e॒ṣa te॒ yoni̭ra॒gnaye᳚ tvā vaiśvāna॒rāya̭ || 14 ||

(mū॒rdhānaṃ॒-pañca̭trigṃśat) (a. 13)

madhṷśca॒ mādha̭vaśca śu॒kraśca॒ śuci̭śca॒ nabha̭śca nabha॒sya̭śce॒ṣaśco॒rjaśca॒ saha̭śca saha॒sya̭śca॒ tapa̭śca tapa॒sya̭śco-payā॒magṛ̭hīto-'si sa॒gṃ॒sarpo᳚- 'syagṃhaspa॒tyāya̭ tvā || 15 ||

(madhṷśca-tri॒gṃ॒śat) (a. 14)

indrā᳚gnī॒ ā ga̭tagṃ su॒ta-ṅgī॒rbhi-rnabho॒ vare᳚ṇyam | a॒sya pā̭ta-ndhi॒yeṣi॒tā || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sīndrā॒gnibhyā᳚-ntvai॒ṣa te॒ yoni̭rindrā॒gnibhyā᳚-ntvā || 16 ||

(indrā᳚gnī॒ vigṃśa॒tiḥ) (a. 15)

omā̭saścarṣaṇīdhṛto॒ viśvḙ devāsa॒ ā ga̭ta | dā॒śvāgṃso̭ dā॒śuṣaḥ̭ su॒tam || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ viśve᳚bhyastvā de॒vebhya̭ e॒ṣa te॒ yoni॒-rviśve᳚bhyastvā de॒vebhyaḥ̭ || 17 ||

(omā̭so vigṃśa॒tiḥ) (a. 16)

ma॒rutva̭ntaṃ-vṛ~ṣa॒bhaṃ-vā~̭vṛdhā॒namaka̭vāri-ndi॒vyagṃ śā॒samindra᳚m | vi॒śvā॒sāha॒mava̭se॒ nūta̭nāyo॒gragṃ sa̭ho॒dāmi॒ha tagṃ hṷvema || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ma॒rutva̭ta e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ma॒rutva̭te || 18 ||

(ma॒rutva̭nta॒gṃ॒-ṣaṭvigṃ̭śatiḥ) (a. 17)

indra̭ marutva i॒ha pā̭hi॒ somaṃ॒-ya~thā̭ śāryā॒te api̭ba-ssu॒tasya̭ | tava॒ praṇī̭tī॒ tava̭ śūra॒ śarma॒nnā-vi̭vāsanti ka॒vayaḥ̭ suya॒jñāḥ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ma॒rutva̭ta e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ma॒rutva̭te || 19 ||

(indrai॒kā॒nna tri॒gṃ॒śat) (a. 18)

ma॒rutvāgṃ̭ indra vṛṣa॒bho raṇā̭ya॒ pibā॒ soma̭manuṣva॒dha-mmadā̭ya | ā si̭ñcasva ja॒ṭhare॒ maddhva̭ ū॒rmi-ntvagṃ rājā̭-'si pra॒divaḥ̭ su॒tānā᳚m || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ma॒rutva̭ta e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ma॒rutva̭te || 20 ||

(ma॒rutvā॒nekā॒nnatri॒gṃ॒śat) (a. 19)

ma॒hāgṃ indro॒ ya oja̭sā pa॒rjanyo̭ vṛṣṭi॒māgṃ i̭va | stomai᳚rva॒thsasya̭ vāvṛdhe || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si mahe॒ndrāya̭ tvai॒ṣa te॒ yoni̭-rmahe॒ndrāya̭ tvā || 21 ||

(ma॒hānekā॒nnavigṃ̭śatiḥ) (a. 20)

ma॒hāgṃ indro̭ nṛ॒vadā ca̭rṣaṇi॒prā u॒ta dvi॒barhā̭ ami॒na-ssaho̭bhiḥ | a॒sma॒driya̭gvāvṛdhe vī॒ryā̭yo॒ruḥ pṛ॒thu-ssukṛ̭taḥ ka॒rtṛbhi̭rbhūt || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si mahe॒ndrāya̭ tvai॒ṣa te॒ yoni̭-rmahe॒ndrāya̭ tvā || 22 ||

(ma॒hā-nnṛ॒vath - ṣaḍvigṃ̭śatiḥ) (a. 21)

ka॒dā ca॒na sta॒rīra̭si॒ nendra̭ saścasi dā॒śuṣe᳚ | upo॒pennu ma̭ghava॒-nbhūya॒ innu te॒ dāna̭-nde॒vasya̭ pṛcyate || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'syā-di॒tyebhya̭stvā || ka॒dā ca॒na pra yṷcchasyu॒bhe ni pā̭si॒ janma̭nī | turī̭yāditya॒ sava̭na-nta indri॒yamā ta̭sthāva॒mṛta̭-ndi॒vi || ya॒jño de॒vānā॒-mpratyḙti su॒mnamādi̭tyāso॒ bhava̭tā mṛḍa॒yantaḥ̭ | ā vo॒ 'rvācī̭ suma॒ti-rva̭vṛtyāda॒gṃ॒ho-ści॒dyā va̭rivo॒vitta॒rā-'sa̭t || viva̭sva ādityai॒ṣa tḙ somapī॒thastena̭ mandasva॒ tena̭ tṛpya tṛ॒pyāsma̭ te va॒ya-nta̭rpayi॒tāro॒ yā di॒vyā vṛṣṭi॒stayā᳚ tvā śrīṇāmi || 23 ||

(vaḥ॒- sa॒ptavigṃ̭śatiśca) (a. 22)

vā॒mama॒dya sa̭vitarvā॒mamu॒ śvo di॒vedi̭ve vā॒mama॒smabhyagṃ̭ sāvīḥ || vā॒masya॒ hi kṣaya̭sya deva॒ bhūrḙra॒yā dhi॒yā vā̭ma॒bhājaḥ̭ syāma || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si de॒vāya̭ tvā savi॒tre || 24 ||

(vā॒maṃ-catṷrvigṃśatiḥ) (a. 23)

ada̭bdhebhi-ssavitaḥ pā॒yubhi॒ṣṭvagṃ śi॒vebhi̭ra॒dya pari̭pāhi no॒ gaya᳚m | hira̭ṇyajihva-ssuvi॒tāya॒ navya̭se॒ rakṣā॒ māki̭rno a॒ghaśagṃ̭sa īśata || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si de॒vāya̭ tvā savi॒tre || 25 ||

(ada̭bdhebhi॒-striyo̭vigṃśatiḥ) (a. 24)

hira̭ṇyapāṇimū॒tayḙ savi॒tāra॒mupa̭ hvaye | sa cettā̭ de॒vatā̭ pa॒dam || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si de॒vāya̭ tvā savi॒tre || 26 ||

(hira̭ṇyapāṇiṃ॒-catṷrdaśa) (a. 25)

su॒śarmā̭-'si supratiṣṭhā॒no bṛ॒hadu॒kṣe nama̭ e॒ṣa te॒ yoni॒-rviśve᳚bhyastvā de॒vebhyaḥ̭ || 27 ||

(su॒śarmā॒-dvāda̭śa) (a. 26)

bṛha॒spati̭sutasya ta indo indri॒yāva̭taḥ॒ patnī̭vanta॒-ṅgraha̭-ṅgṛhṇā॒myagnā(3)i patnī॒vā(3) ssa॒jūrde॒vena॒ tvaṣṭrā॒ soma̭-mpiba॒ svāhā᳚ || 28 ||

(bṛha॒spati̭sutasya॒-pañca̭daśa) (a. 27)

hari̭rasi hāriyoja॒no haryo᳚-ssthā॒tā vajra̭sya bha॒rtā pṛśñeḥ᳚ pre॒tā tasya̭ te deva some॒ṣṭaya̭juṣa-sstu॒tasto̭masya śa॒stoktha̭sya॒ hari̭vanta॒-ṅgraha̭-ṅgṛhṇāmi ha॒rī-sstha॒ haryo᳚rdhā॒nā-ssa॒haso̭mā॒ indrā̭ya॒ svāhā᳚ || 29 ||

(hari̭rasi॒-ṣaḍvigṃ̭śatiḥ) (a. 28)

agna॒ āyūgṃ̭ṣi pavasa॒ ā su॒vorja॒miṣa̭-ñca naḥ | ā॒re bā̭dhasva du॒cchunā᳚m || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sya॒gnaye᳚ tvā॒ teja̭svata e॒ṣa te॒ yoni̭ra॒gnaye᳚ tvā॒ teja̭svate || 30 ||

(agna॒ āyūgṃ̭ṣi॒-trayo̭vigṃśatiḥ) (a. 29)

u॒ttiṣṭha॒nnoja̭sā sa॒ha pī॒tvā śiprḙ avepayaḥ | soma̭mindra ca॒mū su॒tam || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya॒ tvauja̭svata e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya॒ tvauja̭svate || 31 ||

(u॒ttiṣṭha॒nneka̭vigṃśatiḥ) (a. 30)

ta॒raṇi̭-rvi॒śvada̭rśato jyoti॒ṣkṛda̭si sūrya | viśva॒mā bhā̭si roca॒nam || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ sūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svata e॒ṣa te॒ yoni॒-ssūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svate || 32 ||

(ta॒raṇi̭-rvigṃśa॒tiḥ) (a. 31)

ā pyā̭yasva madintama॒ soma॒ viśvā̭bhi-rū॒tibhiḥ̭ | bhavā̭ na-ssa॒pratha̭stamaḥ || 33 ||

(ā pyā̭yasva॒-nava̭) (a. 32)

ī॒yuṣṭe ye pūrva̭tarā॒mapa̭śyan vyu॒cchantī̭mu॒ṣasa॒-mmartyā̭saḥ | a॒smābhi̭rū॒ nu pra̭ti॒cakṣyā̭-'bhū॒do te ya̭nti॒ ye a̭pa॒rīṣu॒ paśyāṋ || 34 ||

(ī॒yu-rekā॒nnavigṃ̭śatiḥ) (a. 33)

jyoti̭ṣmatī-ntvā sādayāmi jyoti॒ṣkṛta̭-ntvā sādayāmi jyoti॒rvida̭-ntvā sādayāmi॒ bhāsva̭tī-ntvā sādayāmi॒ jvala̭ntī-ntvā sādayāmi malmalā॒bhava̭ntī-ntvā sādayāmi॒ dīpya̭mānā-ntvā sādayāmi॒ roca̭mānā-ntvā sādayā॒myaja̭srā-ntvā sādayāmi bṛ॒hajjyo̭tiṣa-ntvā sādayāmi bo॒dhaya̭ntī-ntvā sādayāmi॒ jāgra̭tī-ntvā sādayāmi || 35 ||

(jyoti̭ṣmatī॒gṃ॒-ṣaṭtrigṃ̭śat) (a. 34)

pra॒yā॒sāya॒ svāhā̭ ''yā॒sāya॒ svāhā̭ viyā॒sāya॒ svāhā̭ saṃyā~॒sāya॒ svāho᳚dyā॒sāya॒ svāhā̭-'vayā॒sāya॒ svāhā̭ śu॒ce svāhā॒ śokā̭ya॒ svāhā̭ tapya॒tvai svāhā॒ tapa̭te॒ svāhā᳚ brahmaha॒tyāyai॒ svāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 36 ||

(pra॒yā॒sāya॒-catṷrvigṃśatiḥ ) (a. 35)

ci॒ttagṃ sa̭ntā॒nena̭ bha॒vaṃ-ya~॒knā ru॒dra-ntani̭mnā paśu॒patigg̭ sthūlahṛda॒yenā॒gnigṃ hṛda̭yena ru॒draṃ-lo~hi̭tena śa॒rva-mmata̭snābhyā-mmahāde॒va-ma॒ntaḥpā᳚rśvenauṣiṣṭha॒hanagṃ̭ śiṅgīniko॒śyā᳚bhyām || 37 ||

(ci॒tta-ma॒ṣṭāda̭śa) (a. 36)

ā ti̭ṣṭha vṛtraha॒-nrathaṃ̭-yu~॒ktā te॒ brahma̭ṇā॒ harī᳚ | a॒rvā॒cīna॒gṃ॒ su te॒ mano॒ grāvā̭ kṛṇotu va॒gnunā᳚ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 38 ||

(ā ti̭ṣṭa॒-ṣaṭvigṃ̭śatiḥ) (a. 37)

indra॒middharī̭ vaha॒to-'pra̭tidhṛṣṭaśavasa॒-mṛṣī̭ṇā-ñca stu॒tīrupa̭ ya॒jña-ñca॒ mānṷṣāṇām || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 39 ||

(indra॒mit-trayo̭vigṃśatiḥ) (a. 38)

asā̭vi॒ soma̭ indra te॒ śavi̭ṣṭha dhṛṣṇa॒vā ga̭hi | ā tvā̭ pṛṇaktvindri॒yagṃ raja॒-ssūrya॒-nna ra॒śmibhiḥ̭ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 40 ||

(asā̭vi-sa॒ptavigṃ̭śatiḥ) (a. 39)

sarva̭sya prati॒śīva̭rī॒ bhūmi̭stvo॒pastha॒ ā-'dhi̭ta | syo॒nā-'smai̭ su॒ṣadā̭ bhava॒ yacchā᳚-'smai śarma̭ sa॒prathāḥ᳚ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 41 ||

(sarva̭sya॒ ṣaḍvigṃ̭śatiḥ) (a. 40)

ma॒hāgṃ indro॒ vajra̭bāhu-ṣṣoḍa॒śī śarma̭ yacchatu | sva॒sti no̭ ma॒ghavā̭ karotu॒ hantṷ pā॒pmānaṃ॒-yo~᳚-'smā-ndveṣṭi̭ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 42 ||

(ma॒hān-ṣaḍvigṃ̭śatiḥ) (a. 41)

sa॒joṣā̭ indra॒ saga̭ṇo ma॒rudbhi॒-ssoma̭-mpiba vṛtrahañchūra vi॒dvān | ja॒hi śatrū॒gṃ॒ rapa॒ mṛdho̭ nuda॒svā-'thābha̭ya-ṅkṛṇuhi vi॒śvato̭ naḥ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 43 ||

(sa॒joṣāḥ᳚-tri॒gṃ॒śat) (a. 42)

udu॒ tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭ | dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya᳚m || ci॒tra-nde॒vānā॒-muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷ-rmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒-'gneḥ | ā-'prā॒ dyāvā̭pṛthi॒vī a॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ sūrya̭ ā॒tmā jaga̭tasta॒sthuṣa̭śca || agne॒ naya̭ su॒pathā̭ rā॒ye a॒smān. viśvā̭ni deva va॒yunā̭ni vi॒dvān | yu॒yo॒ddhya̭sma-jjṷhurā॒ṇa meno॒ bhūyi̭ṣṭhā-nte॒ nama̭uktiṃ-vi~dhema || diva̭-ṅgaccha॒ suvaḥ̭ pata rū॒peṇa̭ [rū॒peṇa̭, vo॒ rū॒pama॒bhyaimi॒ vaya̭sā॒ vayaḥ̭ |] || 44 ||

vo rū॒pama॒bhyaimi॒ vaya̭sā॒ vayaḥ̭ | tu॒tho vo̭ vi॒śvavḙdā॒ vi bha̭jatu॒ varṣi̭ṣṭhe॒ adhi॒ nāke᳚ || e॒tattḙ agne॒ rādha॒ aiti॒ soma̭cyuta॒-ntanmi॒trasya̭ pa॒thā na̭ya॒rtasya̭ pa॒thā preta̭ ca॒ndrada̭kṣiṇā ya॒jñasya̭ pa॒thā sṷvi॒tā naya̭ntī-rbrāhma॒ṇama॒dya rā᳚ddhyāsa॒mṛṣi̭mārṣe॒ya-mpi̭tṛ॒manta̭-mpaitṛma॒tyagṃ su॒dhātṷdakṣiṇaṃ॒-vi~ suvaḥ॒ paśya॒ vya̭ntari̭kṣaṃ॒-ya~ta̭sva sada॒syai̭ ra॒smaddā᳚trā deva॒trā ga̭cchata॒ madhṷmatīḥ pradā॒tāra॒mā vi̭śa॒tā-'na̭vahāyā॒-'smā-ndḙva॒yānḙna pa॒theta̭ su॒kṛtāṃ᳚-lo~॒ke sī̭data॒ tannaḥ̭ saggskṛ॒tam || 45 ||

(rū॒peṇa̭-sada॒syai̭-ra॒ṣṭāda̭śa ca) (a. 43)

dhā॒tā rā॒ti-ssa̭vi॒teda-ñjṷṣantā-mpra॒jāpa̭ti-rnidhi॒pati̭rno a॒gniḥ | tvaṣṭā॒ viṣṇuḥ̭ pra॒jayā̭ sagṃrarā॒ṇo yaja̭mānāya॒ dravi̭ṇa-ndadhātu || sami̭ndra ṇo॒ mana̭sā neṣi॒ gobhi॒-ssagṃ sū॒ribhi̭rmaghava॒n-thsagg sva॒styā | sa-mbrahma̭ṇā de॒vakṛ̭taṃ॒-ya~dasti॒ sa-nde॒vānāgṃ̭ suma॒tyā ya॒jñiyā̭nām || saṃ-va~rca̭sā॒ paya̭sā॒ sa-nta॒nūbhi॒-raga̭nmahi॒ mana̭sā॒ sagṃ śi॒vena̭ || tvaṣṭā̭ no॒ atra॒ vari̭vaḥ kṛṇo॒- [vari̭vaḥ kṛṇotu, anṷ mārṣṭu] 46

tvanṷ mārṣṭu ta॒nuvo॒ yadvili̭ṣṭam || yada॒dya tvā᳚ praya॒ti ya॒jñe a॒sminnagne॒ hotā̭ra॒mavṛ̭ṇīmahī॒ha | ṛdha̭gayā॒ḍṛdha̭gu॒tā-'śa̭miṣṭhāḥ prajā॒nan. ya॒jñamupa̭ yāhi vi॒dvān || sva॒gā vo̭ devā॒-ssada̭namakarma॒ ya ā̭ja॒gma sava̭ne॒da-ñjṷṣā॒ṇāḥ | ja॒kṣi॒vāgṃsaḥ̭ papi॒vāgṃsa̭śca॒ viśve॒-'sme dha̭tta vasavo॒ vasṷ̄ni || yānā-'va̭ha uśa॒to dḙva de॒vā-ntā- [de॒vā-ntān, prera̭ya॒ sve a̭gne sa॒dhasthe᳚ |] 47

nprera̭ya॒ sve a̭gne sa॒dhasthe᳚ | vaha̭mānā॒ bhara̭māṇā ha॒vīgṃṣi॒ vasṷ-ṅgha॒rma-ndiva॒mā ti̭ṣṭha॒tānṷ | yajña̭ ya॒jña-ṅga̭ccha ya॒jñapa̭ti-ṅgaccha॒ svāṃ-yo~ni̭-ṅgaccha॒ svāhai॒ṣa tḙ ya॒jño ya̭jñapate sa॒hasū᳚ktavāka-ssu॒vīra॒-ssvāhā॒ devā̭ gātuvido gā॒tuṃ-vi~॒ttvā gā॒tumi̭ta॒ mana̭saspata i॒ma-nno̭ deva de॒veṣṷ ya॒jñagg svāhā̭ vā॒ci svāhā॒ vātḙ dhāḥ || 48 ||

(kṛ॒ṇo॒tu॒-tāna॒-ṣṭāca̭tvārigṃśacca ) (a. 44)

u॒rugṃ hi rājā॒ varṷṇaśca॒kāra॒ sūryā̭ya॒ panthā॒-manvḙta॒vā ṷ | a॒pade॒ pādā॒ prati̭dhātave-'karu॒tā-'pa̭va॒ktā hṛ̭dayā॒vidha̭ścit || śa॒ta-ntḙ rāja-nbhi॒ṣajaḥ̭ sa॒hasra̭mu॒rvī ga̭mbhī॒rā sṷma॒tiṣṭḙ astu | bādha̭sva॒ dveṣo॒ nir-ṛ̭ti-mparā॒caiḥ kṛ॒ta-ñci॒denaḥ॒ pra mṷmugddhya॒smat || a॒bhiṣṭhi̭to॒ varṷṇasya॒ pāśo॒-'gneranī̭kama॒pa ā vi̭veśa | apā᳚nnapā-tprati॒rakṣa̭nnasu॒rya̭-ndamḙdame [ ] 49

sa॒midhaṃ̭-ya~kṣyagne || prati̭ te ji॒hvā ghṛ॒tamucca̭raṇye-thsamu॒dre te॒ hṛda̭yama॒phsva̭ntaḥ | sa-ntvā̭ viśa॒ntvoṣa̭dhī-ru॒tā-''po̭ ya॒jñasya̭ tvā yajñapate ha॒virbhiḥ̭ || sū॒kta॒vā॒ke na̭movā॒ke vi̭dhe॒mā-'va̭bhṛtha nicaṅkuṇa nice॒rura̭si nicaṅku॒ṇā-'va̭ de॒vai-rde॒vakṛ̭ta॒meno̭-'yā॒ḍava॒ martyai॒-rmartya̭kṛtamu॒rorā no̭ deva ri॒ṣaspā̭hi sumi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya- [oṣa̭dhayaḥ, sa॒ntu॒ du॒rmi॒trāstasmai̭] 50

ssantu durmi॒trāstasmai̭ bhūyāsu॒-ryo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmo devī̭rāpa e॒ṣa vo॒ garbha॒staṃ-va~॒-ssuprī̭ta॒gṃ॒ subhṛ̭ta-makarma de॒veṣṷ na-ssu॒kṛto᳚ brūtā॒-tprati̭yuto॒ varṷṇasya॒ pāśaḥ॒ pratya̭sto॒ varṷṇasya॒ pāśa॒ edho᳚-'syedhiṣī॒mahi̭ sa॒mida̭si॒ tejo̭-'si tejo॒ mayi̭ dhehya॒po anva̭cāriṣa॒gṃ॒ rasḙna॒ sama̭sṛkṣmahi | paya̭svāgṃ agna॒ ā 'ga̭ma॒-nta-mmā॒ sagṃ sṛ̭ja॒ varca̭sā || 51 ||

(damḙdama॒-oṣa̭dhaya॒- ā-ṣaṭca̭) (a. 45)

yastvā̭ hṛ॒dā kī॒riṇā॒ manya̭mā॒no 'ma̭rtya॒-mmartyo॒ joha̭vīmi | jāta̭vedo॒ yaśo̭ a॒smāsṷ dhehi pra॒jābhi̭ragne amṛta॒tvama̭śyām || yasmai॒ tvagṃ su॒kṛtḙ jātaveda॒ u lo॒kama̭gne kṛ॒ṇavaḥ̭ syo॒nam | a॒śvina॒gṃ॒ sa pu॒triṇaṃ̭-vī~॒rava̭nta॒-ṅgoma̭ntagṃ ra॒yi-nna̭śate sva॒sti || tve su pṷtra śava॒so-'vṛ̭tra॒n kāma̭kātayaḥ | na tvāmi॒ndrāti̭ ricyate || u॒kthaṷkthe॒ soma॒ indra̭-mmamāda nī॒thenī̭the ma॒ghavā̭nagṃ [ma॒ghavā̭nagṃ, su॒tāsaḥ̭ |] 52

su॒tāsaḥ̭ | yadīgṃ̭ sa॒bādhaḥ̭ pi॒tara॒-nna pu॒trā-ssa̭mā॒nada̭kṣā॒ ava̭se॒ hava̭nte || agne॒ rasḙna॒ teja̭sā॒ jāta̭vedo॒ vi ro̭case | ra॒kṣo॒hā-'mī̭va॒cāta̭naḥ || a॒po anva̭cāriṣa॒gṃ॒ rasḙna॒ sama̭sṛkṣmahi | paya̭svāgṃ agna॒ ā-'ga̭ma॒-nta-mmā॒ sagṃ sṛ̭ja॒ varca̭sā ||vasu॒-rvasṷpati॒r॒ hika॒masya̭gne vi॒bhāva̭suḥ | syāma̭ te suma॒tāvapi̭ || tvāma̭gne॒ vasṷpatiṃ॒-va~sṷ̄nāma॒bhi pra ma̭nde [pra ma̭nde, a॒ddhva॒reṣṷ rājann |] 53

addhva॒reṣṷ rājann | tvayā॒ vājaṃ̭-vā~ja॒yanto̭ jayemā॒-'bhiṣyā̭ma pṛthsu॒tī-rmartyā̭nām | tvāma̭gne vāja॒sāta̭maṃ॒-vi~prā̭ vardhanti॒ suṣṭṷtam | sa no̭ rāsva su॒vīrya᳚m || a॒ya-nno̭ a॒gnirvari̭vaḥ kṛṇotva॒ya-mmṛdhaḥ̭ pu॒ra ḙtu prabhi॒ndann || a॒yagṃ śatrū᳚ñjayatu॒ jarhṛ̭ṣāṇo॒-'yaṃ-vā~ja̭-ñjayatu॒ vāja̭sātau || a॒gninā॒-'gni-ssami̭ddhyate ka॒vi-rgṛ॒hapa̭ti॒-ryuvā᳚ | ha॒vya॒vāḍ-ju॒hvā᳚syaḥ || tvagg hya̭gne a॒gninā॒ vipro॒ viprḙṇa॒ santhsa॒tā | sakhā॒ sakhyā̭ sami॒ddhyase᳚ || uda̭gne॒ śuca̭ya॒stava॒, vi jyoti̭ṣā || 54 ||

(ma॒ghavā̭naṃ-mande॒-hya̭gne॒-catṷrdaśa ca) (a. 46)

(ā da̭de-vā॒caspata̭ya-upayā॒magṛ̭hīto॒-'syā vā̭yo -a॒yaṃ-vā~ṃ॒ - ~yā vāṃ᳚-prāta॒ryujā̭-va॒yan-taṃ -~ye dḙvā-stri॒gṃ॒śa-dṷpayā॒magṛ̭hīto-'si-mū॒rdhānaṃ॒-madhu॒śce-ndrā᳚gnī॒; omā̭so-ma॒rutva̭nta॒-mindra̭ marutvo-ma॒rutvā᳚n- ma॒hā-nma॒hānnu॒vat-ka॒dā-vā॒ma-mada̭bdhebhi॒r॒ hira̭ṇyapāṇigṃ-su॒śarmā॒-bṛha॒spati̭ sutasya॒ - hari̭ra॒sya-gna̭-u॒ttiṣṭha̭n-ta॒raṇi॒- rāpyā̭yasve॒-yuṣṭe ye-jyoti̭ṣmatīṃ-prayā॒sāya̭-ci॒tta-māti॒ṣṭhe-ndra॒-masā̭vi॒-sarva̭sya-ma॒hān-thsa॒joṣā॒-udu॒tyaṃ-dhā॒to-rugṃ hi-ya-stvā॒ ṣaṭca̭tvārigṃśat |)

(ā da̭de॒-ye dḙvā-ma॒hā-nu॒ttiṣṭha॒n-thsarva̭sya-santu durmi॒trā-ścatṷṣpañcā॒śat |)

(ā da̭de॒, vi jyoti̭ṣā)

|| hariḥ̭ om ||

|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe caturthaḥ praśna-ssamāptaḥ ||

Sanskrit — Devanagari (original)

कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे चतुर्थः प्रश्नः - सुत्यादिने कर्तव्या ग्रहाः

ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,

श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥

आ द॑दे॒ ग्रावा᳚-ऽस्यद्ध्वर॒कृ-द्दे॒वेभ्यो॑ गम्भी॒रमि॒म- म॑द्ध्व॒र-ङ्कृ॑द्ध्युत्त॒मेन॑ प॒विनेन्द्रा॑य॒ सोम॒ग्ं॒ सुषु॑त॒-म्मधु॑मन्त॒-म्पय॑स्वन्तं-वृँष्टि॒वनि॒मिन्द्रा॑य त्वा वृत्र॒घ्न इन्द्रा॑य त्वा वृत्र॒तुर॒ इन्द्रा॑य त्वा-ऽभिमाति॒घ्न इन्द्रा॑य त्वा-ऽऽदि॒त्यव॑त॒ इन्द्रा॑य त्वा वि॒श्वदे᳚व्यावते श्वा॒त्रा-स्स्थ॑ वृत्र॒तुरो॒ राधो॑गूर्ता अ॒मृत॑स्य॒ पत्नी॒स्ता दे॑वी-र्देव॒त्रेमं-यँ॒ज्ञ-न्ध॒त्तोप॑हूता॒-स्सोम॑स्य पिब॒तोप॑हूतो यु॒ष्माक॒ग्ं॒ [यु॒ष्माक᳚म्, सोमः॑ पिबतु॒ यत्ते॑] 1

सोमः॑ पिबतु॒ यत्ते॑ सोम दि॒वि ज्योति॒र्य-त्पृ॑थि॒व्यां-यँदु॒राव॒न्तरि॑क्षे॒ तेना॒स्मै यज॑मानायो॒रु रा॒या कृ॒द्ध्यधि॑ दा॒त्रे वो॑चो॒ धिष॑णे वी॒डू स॒ती वी॑डयेथा॒-मूर्ज॑-न्दधाथा॒मूर्ज॑-म्मे धत्त॒-म्मा वाग्ं॑ हिग्ंसिष॒-म्मा मा॑ हिग्ंसिष्ट॒-म्प्रागपा॒गुद॑गध॒राक्तास्त्वा॒ दिश॒ आ धा॑व॒न्त्वम्ब॒ नि ष्व॑र । यत्ते॑ सो॒मा-ऽदा᳚भ्य॒-न्नाम॒ जागृ॑वि॒ तस्मै॑ ते सोम॒ सोमा॑य॒ स्वाहा᳚ ॥ 2 ॥

(यु॒ष्माकग्ग्॑ - स्वर॒ यत्ते॒ -नव॑ च ) (अ. 1)

वा॒चस्पत॑ये पवस्व वाजि॒न् वृषा॒ वृष्णो॑ अ॒ग्ं॒शुभ्या॒-ङ्गभ॑स्तिपूतो दे॒वो दे॒वाना᳚-म्प॒वित्र॑मसि॒ येषा᳚-म्भा॒गो-ऽसि॒ तेभ्य॑स्त्वा॒ स्वाङ्कृ॑तो-ऽसि॒ मधु॑मती-र्न॒ इष॑स्कृधि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वेन्द्रि॒येभ्यो॑ दि॒व्येभ्यः॒ पार्थि॑वेभ्यो॒ मन॑स्त्वा ऽष्टू॒र्व॑न्तरि॑क्ष॒-मन्वि॑हि॒ स्वाहा᳚ त्वा सुभव॒-स्सूर्या॑य दे॒वेभ्य॑स्त्वा मरीचि॒पेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनिः॑ प्रा॒णाय॑ त्वा ॥ 3 ॥

(वा॒चः-स॒प्तच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 2)

उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो ऽस्य॒न्तर्य॑च्छ मघव-न्पा॒हि सोम॑मुरु॒ष्य राय॒-स्समिषो॑ यजस्वा॒-ऽन्तस्ते॑ दधामि॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॒न्तरु॒र्व॑न्तरि॑क्षग्ं स॒जोषा॑ दे॒वैरव॑रैः॒ परै᳚श्चा-ऽन्तर्या॒मे म॑घव-न्मादयस्व॒ स्वाङ्कृ॑तो-ऽसि॒ मधु॑मतीर्न॒ इष॑स्कृधि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वेन्द्रि॒येभ्यो॑ दि॒व्येभ्यः॒ पार्थि॑वेभ्यो॒ मन॑स्त्वा-ऽष्टू॒र्व॑न्तरि॑क्ष॒मन्वि॑हि॒ स्वाहा᳚ त्वा सुभव॒-स्सूर्या॑य दे॒वेभ्य॑ स्त्वा मरीचि॒पेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनि॑रपा॒नाय॑ त्वा ॥ 4 ॥

(दे॒वेभ्यः॑-स॒प्त च॑) (अ. 3)

आ वा॑यो भूष शुचिपा॒ उप॑ न-स्स॒हस्र॑-न्ते नि॒युतो॑ विश्ववार । उपो॑ ते॒ अन्धो॒ मद्य॑मयामि॒ यस्य॑ देव दधि॒षे पू᳚र्व॒पेय᳚म् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि वा॒यवे॒ त्वेन्द्र॑वायू इ॒मे सु॒ताः । उप॒ प्रयो॑भि॒रा ग॑त॒मिन्द॑वो वामु॒शन्ति॒ हि ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसीन्द्रवा॒युभ्या᳚-न्त्वै॒ष ते॒ योनिः॑ स॒जोषा᳚भ्या-न्त्वा ॥ 5 ॥

(आ वा॑यो॒- त्रिच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 4)

अ॒यं-वाँ᳚-म्मित्रावरुणा सु॒त-स्सोम॑ ऋतावृधा । ममेदि॒ह श्रु॑त॒ग्ं॒ हव᳚म् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि मि॒त्रावरु॑णाभ्या-न्त्वै॒ष ते॒ योनि॑र्-ऋता॒युभ्या᳚-न्त्वा ॥ 6 ॥

(अ॒यं-वाँं᳚ - ँविग्ंश॒तिः) (अ. 5)

या वा॒-ङ्कशा॒ मधु॑म॒त्यश्वि॑ना सू॒नृता॑वती । तया॑ य॒ज्ञ-म्मि॑मिक्षतम् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्य॒श्विभ्या᳚-न्त्वै॒ष ते॒ योनि॒र्माद्ध्वी᳚भ्या-न्त्वा ॥ 7 ॥

(या वा॑- म॒ष्टाद॑श) (अ. 6)

प्रा॒त॒र्युजौ॒ वि मु॑च्येथा॒-मश्वि॑ना॒वेह ग॑च्छतम् । अ॒स्य सोम॑स्य पी॒तये᳚ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्य॒श्विभ्या᳚-न्त्वै॒ष ते॒ योनि॑र॒श्विभ्या᳚-न्त्वा ॥ 8 ॥

(प्रा॒त॒र्युजा॒वे-का॒न्नविग्ं॑श॒तिः) (अ. 7)

अ॒यं-वेँ॒नश्चो॑दय॒-त्पृश्ञि॑गर्भा॒ ज्योति॑र्जरायू॒ रज॑सो वि॒माने᳚ । इ॒मम॒पाग्ं स॑ङ्ग॒मे सूर्य॑स्य॒ शिशु॒-न्न विप्रा॑ म॒तिभी॑ रिहन्ति ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि॒ शण्डा॑य त्वै॒ष ते॒ योनि॑-र्वी॒रता᳚-म्पाहि ॥ 9 ॥

(अ॒यं-वेँ॒नः- पञ्च॑विग्ंशतिः) (अ. 8)

त-म्प्र॒त्नथा॑ पू॒र्वथा॑ वि॒श्वथे॒मथा᳚ ज्ये॒ष्ठता॑ति-म्बर्हि॒षदग्ं॑ सुव॒र्विद॑-म्प्रतीची॒नं-वृँ॒जन॑-न्दोहसे गि॒रा-ऽऽशु-ञ्जय॑न्त॒मनु॒ यासु॒ वर्ध॑से । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि॒ मर्का॑य त्वै॒ष ते॒ योनिः॑ प्र॒जाः पा॑हि ॥ 10 ॥

(त-म्प्र॒त्नया॒-षट्विग्ं॑शतिः ) (अ. 9)

ये दे॑वा दि॒व्येका॑दश॒ स्थ पृ॑थि॒व्यामद्ध्येका॑दश॒ स्था-ऽफ्सु॒षदो॑ महि॒नैका॑दश॒ स्थ ते दे॑वा य॒ज्ञमि॒म-ञ्जु॑षद्ध्व-मुपया॒मगृ॑हीतो-ऽस्याग्रय॒णो॑-ऽसि॒ स्वा᳚ग्रयणो॒ जिन्व॑ य॒ज्ञ-ञ्जिन्व॑ य॒ज्ञप॑तिम॒भि सव॑ना पाहि॒ विष्णु॒स्त्वा-म्पा॑तु॒ विश॒-न्त्व-म्पा॑हीन्द्रि॒येणै॒ष ते॒ योनि॒-र्विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ ॥ 11 ॥

ये दे॑वा॒-स्त्रिच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 10)

त्रि॒ग्ं॒शत्त्रय॑श्च ग॒णिनो॑ रु॒जन्तो॒ दिवग्ं॑ रु॒द्राः पृ॑थि॒वी-ञ्च॑ सचन्ते । ए॒का॒द॒शासो॑ अफ्सु॒षदः॑ सु॒तग्ं सोम॑-ञ्जुषन्ता॒ग्ं॒ सव॑नाय॒ विश्वे᳚ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो -ऽस्याग्रय॒णो॑-ऽसि॒ स्वा᳚ग्रयणो॒ जिन्व॑ य॒ज्ञ-ञ्जिन्व॑ य॒ज्ञप॑तिम॒भि सव॑ना पाहि॒ विष्णु॒स्त्वा-म्पा॑तु॒ विश॒-न्त्व-म्पा॑हीन्द्रि॒येणै॒ष ते॒ योनि॒-र्विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ ॥ 12 ॥

(त्रि॒ग्ं॒शत्त्रयो॒-द्विच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 11)

उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा बृ॒हद्व॑ते॒ वय॑स्वत उक्था॒युवे॒ यत्त॑ इन्द्र बृ॒हद्वय॒स्तस्मै᳚ त्वा॒ विष्ण॑वे त्वै॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वोक्था॒युवे᳚ ॥ 13 ॥

(उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य॒-द्वाविग्ं॑शतिः) (अ. 12)

मू॒र्धान॑-न्दि॒वो अ॑र॒ति-म्पृ॑थि॒व्या वै᳚श्वान॒रमृ॒ताय॑ जा॒तम॒ग्निम् । क॒विग्ं स॒म्राज॒-मति॑थि॒-ञ्जना॑नामा॒सन्ना पात्र॑-ञ्जनयन्त दे॒वाः ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्य॒ग्नये᳚ त्वा वैश्वान॒राय॑ ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वक्षि॑ति-र्ध्रु॒वाणा᳚-न्ध्रु॒वत॒मो-ऽच्यु॑ताना-मच्युत॒क्षित्त॑म ए॒ष ते॒ योनि॑र॒ग्नये᳚ त्वा वैश्वान॒राय॑ ॥ 14 ॥

(मू॒र्धानं॒-पञ्च॑त्रिग्ंशत्) (अ. 13)

मधु॑श्च॒ माध॑वश्च शु॒क्रश्च॒ शुचि॑श्च॒ नभ॑श्च नभ॒स्य॑श्चे॒षश्चो॒र्जश्च॒ सह॑श्च सह॒स्य॑श्च॒ तप॑श्च तप॒स्य॑श्चो-पया॒मगृ॑हीतो-ऽसि स॒ग्ं॒सर्पो᳚- ऽस्यग्ंहस्प॒त्याय॑ त्वा ॥ 15 ॥

(मधु॑श्च-त्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 14)

इन्द्रा᳚ग्नी॒ आ ग॑तग्ं सु॒त-ङ्गी॒र्भि-र्नभो॒ वरे᳚ण्यम् । अ॒स्य पा॑त-न्धि॒येषि॒ता ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसीन्द्रा॒ग्निभ्या᳚-न्त्वै॒ष ते॒ योनि॑रिन्द्रा॒ग्निभ्या᳚-न्त्वा ॥ 16 ॥

(इन्द्रा᳚ग्नी॒ विग्ंश॒तिः) (अ. 15)

ओमा॑सश्चर्षणीधृतो॒ विश्वे॑ देवास॒ आ ग॑त । दा॒श्वाग्ंसो॑ दा॒शुषः॑ सु॒तम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनि॒-र्विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ ॥ 17 ॥

(ओमा॑सो विग्ंश॒तिः) (अ. 16)

म॒रुत्व॑न्तं-वृँष॒भं-वाँ॑वृधा॒नमक॑वारि-न्दि॒व्यग्ं शा॒समिन्द्र᳚म् । वि॒श्वा॒साह॒मव॑से॒ नूत॑नायो॒ग्रग्ं स॑हो॒दामि॒ह तग्ं हु॑वेम ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते ॥ 18 ॥

(म॒रुत्व॑न्त॒ग्ं॒-षट्विग्ं॑शतिः) (अ. 17)

इन्द्र॑ मरुत्व इ॒ह पा॑हि॒ सोमं॒-यँथा॑ शार्या॒ते अपि॑ब-स्सु॒तस्य॑ । तव॒ प्रणी॑ती॒ तव॑ शूर॒ शर्म॒न्ना-वि॑वासन्ति क॒वयः॑ सुय॒ज्ञाः ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते ॥ 19 ॥

(इन्द्रै॒का॒न्न त्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 18)

म॒रुत्वाग्ं॑ इन्द्र वृष॒भो रणा॑य॒ पिबा॒ सोम॑मनुष्व॒ध-म्मदा॑य । आ सि॑ञ्चस्व ज॒ठरे॒ मद्ध्व॑ ऊ॒र्मि-न्त्वग्ं राजा॑-ऽसि प्र॒दिवः॑ सु॒ताना᳚म् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते ॥ 20 ॥

(म॒रुत्वा॒नेका॒न्नत्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 19)

म॒हाग्ं इन्द्रो॒ य ओज॑सा प॒र्जन्यो॑ वृष्टि॒माग्ं इ॑व । स्तोमै᳚र्व॒थ्सस्य॑ वावृधे ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि महे॒न्द्राय॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑-र्महे॒न्द्राय॑ त्वा ॥ 21 ॥

(म॒हानेका॒न्नविग्ं॑शतिः) (अ. 20)

म॒हाग्ं इन्द्रो॑ नृ॒वदा च॑र्षणि॒प्रा उ॒त द्वि॒बर्हा॑ अमि॒न-स्सहो॑भिः । अ॒स्म॒द्रिय॑ग्वावृधे वी॒र्या॑यो॒रुः पृ॒थु-स्सुकृ॑तः क॒र्तृभि॑र्भूत् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि महे॒न्द्राय॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑-र्महे॒न्द्राय॑ त्वा ॥ 22 ॥

(म॒हा-न्नृ॒वथ् - षड्विग्ं॑शतिः) (अ. 21)

क॒दा च॒न स्त॒रीर॑सि॒ नेन्द्र॑ सश्चसि दा॒शुषे᳚ । उपो॒पेन्नु म॑घव॒-न्भूय॒ इन्नु ते॒ दान॑-न्दे॒वस्य॑ पृच्यते ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्या-दि॒त्येभ्य॑स्त्वा ॥ क॒दा च॒न प्र यु॑च्छस्यु॒भे नि पा॑सि॒ जन्म॑नी । तुरी॑यादित्य॒ सव॑न-न्त इन्द्रि॒यमा त॑स्थाव॒मृत॑-न्दि॒वि ॥ य॒ज्ञो दे॒वाना॒-म्प्रत्ये॑ति सु॒म्नमादि॑त्यासो॒ भव॑ता मृड॒यन्तः॑ । आ वो॒ ऽर्वाची॑ सुम॒ति-र्व॑वृत्याद॒ग्ं॒हो-श्चि॒द्या व॑रिवो॒वित्त॒रा-ऽस॑त् ॥ विव॑स्व आदित्यै॒ष ते॑ सोमपी॒थस्तेन॑ मन्दस्व॒ तेन॑ तृप्य तृ॒प्यास्म॑ ते व॒य-न्त॑र्पयि॒तारो॒ या दि॒व्या वृष्टि॒स्तया᳚ त्वा श्रीणामि ॥ 23 ॥

(वः॒- स॒प्तविग्ं॑शतिश्च) (अ. 22)

वा॒मम॒द्य स॑वितर्वा॒ममु॒ श्वो दि॒वेदि॑वे वा॒मम॒स्मभ्यग्ं॑ सावीः ॥ वा॒मस्य॒ हि क्षय॑स्य देव॒ भूरे॑र॒या धि॒या वा॑म॒भाजः॑ स्याम ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि दे॒वाय॑ त्वा सवि॒त्रे ॥ 24 ॥

(वा॒मं-चतु॑र्विग्ंशतिः) (अ. 23)

अद॑ब्धेभि-स्सवितः पा॒युभि॒ष्ट्वग्ं शि॒वेभि॑र॒द्य परि॑पाहि नो॒ गय᳚म् । हिर॑ण्यजिह्व-स्सुवि॒ताय॒ नव्य॑से॒ रक्षा॒ माकि॑र्नो अ॒घशग्ं॑स ईशत ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि दे॒वाय॑ त्वा सवि॒त्रे ॥ 25 ॥

(अद॑ब्धेभि॒-स्त्रियो॑विग्ंशतिः) (अ. 24)

हिर॑ण्यपाणिमू॒तये॑ सवि॒तार॒मुप॑ ह्वये । स चेत्ता॑ दे॒वता॑ प॒दम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि दे॒वाय॑ त्वा सवि॒त्रे ॥ 26 ॥

(हिर॑ण्यपाणिं॒-चतु॑र्दश) (अ. 25)

सु॒शर्मा॑-ऽसि सुप्रतिष्ठा॒नो बृ॒हदु॒क्षे नम॑ ए॒ष ते॒ योनि॒-र्विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ ॥ 27 ॥

(सु॒शर्मा॒-द्वाद॑श) (अ. 26)

बृह॒स्पति॑सुतस्य त इन्दो इन्द्रि॒याव॑तः॒ पत्नी॑वन्त॒-ङ्ग्रह॑-ङ्गृह्णा॒म्यग्ना(3)इ पत्नी॒वा(3) स्स॒जूर्दे॒वेन॒ त्वष्ट्रा॒ सोम॑-म्पिब॒ स्वाहा᳚ ॥ 28 ॥

(बृह॒स्पति॑सुतस्य॒-पञ्च॑दश) (अ. 27)

हरि॑रसि हारियोज॒नो हर्यो᳚-स्स्था॒ता वज्र॑स्य भ॒र्ता पृश्ञेः᳚ प्रे॒ता तस्य॑ ते देव सोमे॒ष्टय॑जुष-स्स्तु॒तस्तो॑मस्य श॒स्तोक्थ॑स्य॒ हरि॑वन्त॒-ङ्ग्रह॑-ङ्गृह्णामि ह॒री-स्स्थ॒ हर्यो᳚र्धा॒ना-स्स॒हसो॑मा॒ इन्द्रा॑य॒ स्वाहा᳚ ॥ 29 ॥

(हरि॑रसि॒-षड्विग्ं॑शतिः) (अ. 28)

अग्न॒ आयूग्ं॑षि पवस॒ आ सु॒वोर्ज॒मिष॑-ञ्च नः । आ॒रे बा॑धस्व दु॒च्छुना᳚म् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्य॒ग्नये᳚ त्वा॒ तेज॑स्वत ए॒ष ते॒ योनि॑र॒ग्नये᳚ त्वा॒ तेज॑स्वते ॥ 30 ॥

(अग्न॒ आयूग्ं॑षि॒-त्रयो॑विग्ंशतिः) (अ. 29)

उ॒त्तिष्ठ॒न्नोज॑सा स॒ह पी॒त्वा शिप्रे॑ अवेपयः । सोम॑मिन्द्र च॒मू सु॒तम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य॒ त्वौज॑स्वत ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य॒ त्वौज॑स्वते ॥ 31 ॥

(उ॒त्तिष्ठ॒न्नेक॑विग्ंशतिः) (अ. 30)

त॒रणि॑-र्वि॒श्वद॑र्शतो ज्योति॒ष्कृद॑सि सूर्य । विश्व॒मा भा॑सि रोच॒नम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि॒ सूर्या॑य त्वा॒ भ्राज॑स्वत ए॒ष ते॒ योनि॒-स्सूर्या॑य त्वा॒ भ्राज॑स्वते ॥ 32 ॥

(त॒रणि॑-र्विग्ंश॒तिः) (अ. 31)

आ प्या॑यस्व मदिन्तम॒ सोम॒ विश्वा॑भि-रू॒तिभिः॑ । भवा॑ न-स्स॒प्रथ॑स्तमः ॥ 33 ॥

(आ प्या॑यस्व॒-नव॑) (अ. 32)

ई॒युष्टे ये पूर्व॑तरा॒मप॑श्यन् व्यु॒च्छन्ती॑मु॒षस॒-म्मर्त्या॑सः । अ॒स्माभि॑रू॒ नु प्र॑ति॒चक्ष्या॑-ऽभू॒दो ते य॑न्ति॒ ये अ॑प॒रीषु॒ पश्यान्॑ ॥ 34 ॥

(ई॒यु-रेका॒न्नविग्ं॑शतिः) (अ. 33)

ज्योति॑ष्मती-न्त्वा सादयामि ज्योति॒ष्कृत॑-न्त्वा सादयामि ज्योति॒र्विद॑-न्त्वा सादयामि॒ भास्व॑ती-न्त्वा सादयामि॒ ज्वल॑न्ती-न्त्वा सादयामि मल्मला॒भव॑न्ती-न्त्वा सादयामि॒ दीप्य॑माना-न्त्वा सादयामि॒ रोच॑माना-न्त्वा सादया॒म्यज॑स्रा-न्त्वा सादयामि बृ॒हज्ज्यो॑तिष-न्त्वा सादयामि बो॒धय॑न्ती-न्त्वा सादयामि॒ जाग्र॑ती-न्त्वा सादयामि ॥ 35 ॥

(ज्योति॑ष्मती॒ग्ं॒-षट्त्रिग्ं॑शत्) (अ. 34)

प्र॒या॒साय॒ स्वाहा॑ ऽऽया॒साय॒ स्वाहा॑ विया॒साय॒ स्वाहा॑ संयाँ॒साय॒ स्वाहो᳚द्या॒साय॒ स्वाहा॑-ऽवया॒साय॒ स्वाहा॑ शु॒चे स्वाहा॒ शोका॑य॒ स्वाहा॑ तप्य॒त्वै स्वाहा॒ तप॑ते॒ स्वाहा᳚ ब्रह्मह॒त्यायै॒ स्वाहा॒ सर्व॑स्मै॒ स्वाहा᳚ ॥ 36 ॥

(प्र॒या॒साय॒-चतु॑र्विग्ंशतिः ) (अ. 35)

चि॒त्तग्ं स॑न्ता॒नेन॑ भ॒वं-यँ॒क्ना रु॒द्र-न्तनि॑म्ना पशु॒पतिग्ग्॑ स्थूलहृद॒येना॒ग्निग्ं हृद॑येन रु॒द्रं-लोँहि॑तेन श॒र्व-म्मत॑स्नाभ्या-म्महादे॒व-म॒न्तःपा᳚र्श्वेनौषिष्ठ॒हनग्ं॑ शिङ्गीनिको॒श्या᳚भ्याम् ॥ 37 ॥

(चि॒त्त-म॒ष्टाद॑श) (अ. 36)

आ ति॑ष्ठ वृत्रह॒-न्रथं॑-युँ॒क्ता ते॒ ब्रह्म॑णा॒ हरी᳚ । अ॒र्वा॒चीन॒ग्ं॒ सु ते॒ मनो॒ ग्रावा॑ कृणोतु व॒ग्नुना᳚ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 38 ॥

(आ ति॑ष्ट॒-षट्विग्ं॑शतिः) (अ. 37)

इन्द्र॒मिद्धरी॑ वह॒तो-ऽप्र॑तिधृष्टशवस॒-मृषी॑णा-ञ्च स्तु॒तीरुप॑ य॒ज्ञ-ञ्च॒ मानु॑षाणाम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 39 ॥

(इन्द्र॒मित्-त्रयो॑विग्ंशतिः) (अ. 38)

असा॑वि॒ सोम॑ इन्द्र ते॒ शवि॑ष्ठ धृष्ण॒वा ग॑हि । आ त्वा॑ पृणक्त्विन्द्रि॒यग्ं रज॒-स्सूर्य॒-न्न र॒श्मिभिः॑ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 40 ॥

(असा॑वि-स॒प्तविग्ं॑शतिः) (अ. 39)

सर्व॑स्य प्रति॒शीव॑री॒ भूमि॑स्त्वो॒पस्थ॒ आ-ऽधि॑त । स्यो॒ना-ऽस्मै॑ सु॒षदा॑ भव॒ यच्छा᳚-ऽस्मै शर्म॑ स॒प्रथाः᳚ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 41 ॥

(सर्व॑स्य॒ षड्विग्ं॑शतिः) (अ. 40)

म॒हाग्ं इन्द्रो॒ वज्र॑बाहु-ष्षोड॒शी शर्म॑ यच्छतु । स्व॒स्ति नो॑ म॒घवा॑ करोतु॒ हन्तु॑ पा॒प्मानं॒-योँ᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॑ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 42 ॥

(म॒हान्-षड्विग्ं॑शतिः) (अ. 41)

स॒जोषा॑ इन्द्र॒ सग॑णो म॒रुद्भि॒-स्सोम॑-म्पिब वृत्रहञ्छूर वि॒द्वान् । ज॒हि शत्रू॒ग्ं॒ रप॒ मृधो॑ नुद॒स्वा-ऽथाभ॑य-ङ्कृणुहि वि॒श्वतो॑ नः ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 43 ॥

(स॒जोषाः᳚-त्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 42)

उदु॒ त्य-ञ्जा॒तवे॑दस-न्दे॒वं-वँ॑हन्ति के॒तवः॑ । दृ॒शे विश्वा॑य॒ सूर्य᳚म् ॥ चि॒त्र-न्दे॒वाना॒-मुद॑गा॒दनी॑क॒-ञ्चक्षु॑-र्मि॒त्रस्य॒ वरु॑णस्या॒-ऽग्नेः । आ-ऽप्रा॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॒न्तरि॑क्ष॒ग्ं॒ सूर्य॑ आ॒त्मा जग॑तस्त॒स्थुष॑श्च ॥ अग्ने॒ नय॑ सु॒पथा॑ रा॒ये अ॒स्मान्. विश्वा॑नि देव व॒युना॑नि वि॒द्वान् । यु॒यो॒द्ध्य॑स्म-ज्जु॑हुरा॒ण मेनो॒ भूयि॑ष्ठा-न्ते॒ नम॑उक्तिं-विँधेम ॥ दिव॑-ङ्गच्छ॒ सुवः॑ पत रू॒पेण॑ [रू॒पेण॑, वो॒ रू॒पम॒भ्यैमि॒ वय॑सा॒ वयः॑ ।] ॥ 44 ॥

वो रू॒पम॒भ्यैमि॒ वय॑सा॒ वयः॑ । तु॒थो वो॑ वि॒श्ववे॑दा॒ वि भ॑जतु॒ वर्षि॑ष्ठे॒ अधि॒ नाके᳚ ॥ ए॒तत्ते॑ अग्ने॒ राध॒ ऐति॒ सोम॑च्युत॒-न्तन्मि॒त्रस्य॑ प॒था न॑य॒र्तस्य॑ प॒था प्रेत॑ च॒न्द्रद॑क्षिणा य॒ज्ञस्य॑ प॒था सु॑वि॒ता नय॑न्ती-र्ब्राह्म॒णम॒द्य रा᳚द्ध्यास॒मृषि॑मार्षे॒य-म्पि॑तृ॒मन्त॑-म्पैतृम॒त्यग्ं सु॒धातु॑दक्षिणं॒-विँ सुवः॒ पश्य॒ व्य॑न्तरि॑क्षं॒-यँत॑स्व सद॒स्यै॑ र॒स्मद्दा᳚त्रा देव॒त्रा ग॑च्छत॒ मधु॑मतीः प्रदा॒तार॒मा वि॑श॒ता-ऽन॑वहाया॒-ऽस्मा-न्दे॑व॒याने॑न प॒थेत॑ सु॒कृतां᳚-लोँ॒के सी॑दत॒ तन्नः॑ सग्ग्स्कृ॒तम् ॥ 45 ॥

(रू॒पेण॑-सद॒स्यै॑-र॒ष्टाद॑श च) (अ. 43)

धा॒ता रा॒ति-स्स॑वि॒तेद-ञ्जु॑षन्ता-म्प्र॒जाप॑ति-र्निधि॒पति॑र्नो अ॒ग्निः । त्वष्टा॒ विष्णुः॑ प्र॒जया॑ सग्ंररा॒णो यज॑मानाय॒ द्रवि॑ण-न्दधातु ॥ समि॑न्द्र णो॒ मन॑सा नेषि॒ गोभि॒-स्सग्ं सू॒रिभि॑र्मघव॒न्-थ्सग्ग् स्व॒स्त्या । स-म्ब्रह्म॑णा दे॒वकृ॑तं॒-यँदस्ति॒ स-न्दे॒वानाग्ं॑ सुम॒त्या य॒ज्ञिया॑नाम् ॥ सं-वँर्च॑सा॒ पय॑सा॒ स-न्त॒नूभि॒-रग॑न्महि॒ मन॑सा॒ सग्ं शि॒वेन॑ ॥ त्वष्टा॑ नो॒ अत्र॒ वरि॑वः कृणो॒- [वरि॑वः कृणोतु, अनु॑ मार्ष्टु] 46

त्वनु॑ मार्ष्टु त॒नुवो॒ यद्विलि॑ष्टम् ॥ यद॒द्य त्वा᳚ प्रय॒ति य॒ज्ञे अ॒स्मिन्नग्ने॒ होता॑र॒मवृ॑णीमही॒ह । ऋध॑गया॒डृध॑गु॒ता-ऽश॑मिष्ठाः प्रजा॒नन्. य॒ज्ञमुप॑ याहि वि॒द्वान् ॥ स्व॒गा वो॑ देवा॒-स्सद॑नमकर्म॒ य आ॑ज॒ग्म सव॑ने॒द-ञ्जु॑षा॒णाः । ज॒क्षि॒वाग्ंसः॑ पपि॒वाग्ंस॑श्च॒ विश्वे॒-ऽस्मे ध॑त्त वसवो॒ वसू॑नि ॥ याना-ऽव॑ह उश॒तो दे॑व दे॒वा-न्ता- [दे॒वा-न्तान्, प्रेर॑य॒ स्वे अ॑ग्ने स॒धस्थे᳚ ।] 47

न्प्रेर॑य॒ स्वे अ॑ग्ने स॒धस्थे᳚ । वह॑माना॒ भर॑माणा ह॒वीग्ंषि॒ वसु॑-ङ्घ॒र्म-न्दिव॒मा ति॑ष्ठ॒तानु॑ । यज्ञ॑ य॒ज्ञ-ङ्ग॑च्छ य॒ज्ञप॑ति-ङ्गच्छ॒ स्वां-योँनि॑-ङ्गच्छ॒ स्वाहै॒ष ते॑ य॒ज्ञो य॑ज्ञपते स॒हसू᳚क्तवाक-स्सु॒वीर॒-स्स्वाहा॒ देवा॑ गातुविदो गा॒तुं-विँ॒त्त्वा गा॒तुमि॑त॒ मन॑सस्पत इ॒म-न्नो॑ देव दे॒वेषु॑ य॒ज्ञग्ग् स्वाहा॑ वा॒चि स्वाहा॒ वाते॑ धाः ॥ 48 ॥

(कृ॒णो॒तु॒-तान॒-ष्टाच॑त्वारिग्ंशच्च ) (अ. 44)

उ॒रुग्ं हि राजा॒ वरु॑णश्च॒कार॒ सूर्या॑य॒ पन्था॒-मन्वे॑त॒वा उ॑ । अ॒पदे॒ पादा॒ प्रति॑धातवे-ऽकरु॒ता-ऽप॑व॒क्ता हृ॑दया॒विध॑श्चित् ॥ श॒त-न्ते॑ राज-न्भि॒षजः॑ स॒हस्र॑मु॒र्वी ग॑म्भी॒रा सु॑म॒तिष्टे॑ अस्तु । बाध॑स्व॒ द्वेषो॒ निर्-ऋ॑ति-म्परा॒चैः कृ॒त-ञ्चि॒देनः॒ प्र मु॑मुग्द्ध्य॒स्मत् ॥ अ॒भिष्ठि॑तो॒ वरु॑णस्य॒ पाशो॒-ऽग्नेरनी॑कम॒प आ वि॑वेश । अपा᳚न्नपा-त्प्रति॒रक्ष॑न्नसु॒र्य॑-न्दमे॑दमे [ ] 49

स॒मिधं॑-यँक्ष्यग्ने ॥ प्रति॑ ते जि॒ह्वा घृ॒तमुच्च॑रण्ये-थ्समु॒द्रे ते॒ हृद॑यम॒फ्स्व॑न्तः । स-न्त्वा॑ विश॒न्त्वोष॑धी-रु॒ता-ऽऽपो॑ य॒ज्ञस्य॑ त्वा यज्ञपते ह॒विर्भिः॑ ॥ सू॒क्त॒वा॒के न॑मोवा॒के वि॑धे॒मा-ऽव॑भृथ निचङ्कुण निचे॒रुर॑सि निचङ्कु॒णा-ऽव॑ दे॒वै-र्दे॒वकृ॑त॒मेनो॑-ऽया॒डव॒ मर्त्यै॒-र्मर्त्य॑कृतमु॒रोरा नो॑ देव रि॒षस्पा॑हि सुमि॒त्रा न॒ आप॒ ओष॑धय- [ओष॑धयः, स॒न्तु॒ दु॒र्मि॒त्रास्तस्मै॑] 50

स्सन्तु दुर्मि॒त्रास्तस्मै॑ भूयासु॒-र्यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्मो देवी॑राप ए॒ष वो॒ गर्भ॒स्तं-वँ॒-स्सुप्री॑त॒ग्ं॒ सुभृ॑त-मकर्म दे॒वेषु॑ न-स्सु॒कृतो᳚ ब्रूता॒-त्प्रति॑युतो॒ वरु॑णस्य॒ पाशः॒ प्रत्य॑स्तो॒ वरु॑णस्य॒ पाश॒ एधो᳚-ऽस्येधिषी॒महि॑ स॒मिद॑सि॒ तेजो॑-ऽसि तेजो॒ मयि॑ धेह्य॒पो अन्व॑चारिष॒ग्ं॒ रसे॑न॒ सम॑सृक्ष्महि । पय॑स्वाग्ं अग्न॒ आ ऽग॑म॒-न्त-म्मा॒ सग्ं सृ॑ज॒ वर्च॑सा ॥ 51 ॥

(दमे॑दम॒-ओष॑धय॒- आ-षट्च॑) (अ. 45)

यस्त्वा॑ हृ॒दा की॒रिणा॒ मन्य॑मा॒नो ऽम॑र्त्य॒-म्मर्त्यो॒ जोह॑वीमि । जात॑वेदो॒ यशो॑ अ॒स्मासु॑ धेहि प्र॒जाभि॑रग्ने अमृत॒त्वम॑श्याम् ॥ यस्मै॒ त्वग्ं सु॒कृते॑ जातवेद॒ उ लो॒कम॑ग्ने कृ॒णवः॑ स्यो॒नम् । अ॒श्विन॒ग्ं॒ स पु॒त्रिणं॑-वीँ॒रव॑न्त॒-ङ्गोम॑न्तग्ं र॒यि-न्न॑शते स्व॒स्ति ॥ त्वे सु पु॑त्र शव॒सो-ऽवृ॑त्र॒न् काम॑कातयः । न त्वामि॒न्द्राति॑ रिच्यते ॥ उ॒क्थौ॑क्थे॒ सोम॒ इन्द्र॑-म्ममाद नी॒थेनी॑थे म॒घवा॑नग्ं [म॒घवा॑नग्ं, सु॒तासः॑ ।] 52

सु॒तासः॑ । यदीग्ं॑ स॒बाधः॑ पि॒तर॒-न्न पु॒त्रा-स्स॑मा॒नद॑क्षा॒ अव॑से॒ हव॑न्ते ॥ अग्ने॒ रसे॑न॒ तेज॑सा॒ जात॑वेदो॒ वि रो॑चसे । र॒क्षो॒हा-ऽमी॑व॒चात॑नः ॥ अ॒पो अन्व॑चारिष॒ग्ं॒ रसे॑न॒ सम॑सृक्ष्महि । पय॑स्वाग्ं अग्न॒ आ-ऽग॑म॒-न्त-म्मा॒ सग्ं सृ॑ज॒ वर्च॑सा ॥वसु॒-र्वसु॑पति॒र्॒ हिक॒मस्य॑ग्ने वि॒भाव॑सुः । स्याम॑ ते सुम॒तावपि॑ ॥ त्वाम॑ग्ने॒ वसु॑पतिं॒-वँसू॑नाम॒भि प्र म॑न्दे [प्र म॑न्दे, अ॒द्ध्व॒रेषु॑ राजन्न् ।] 53

अद्ध्व॒रेषु॑ राजन्न् । त्वया॒ वाजं॑-वाँज॒यन्तो॑ जयेमा॒-ऽभिष्या॑म पृथ्सु॒ती-र्मर्त्या॑नाम् । त्वाम॑ग्ने वाज॒सात॑मं॒-विँप्रा॑ वर्धन्ति॒ सुष्टु॑तम् । स नो॑ रास्व सु॒वीर्य᳚म् ॥ अ॒य-न्नो॑ अ॒ग्निर्वरि॑वः कृणोत्व॒य-म्मृधः॑ पु॒र ए॑तु प्रभि॒न्दन्न् ॥ अ॒यग्ं शत्रू᳚ञ्जयतु॒ जर्हृ॑षाणो॒-ऽयं-वाँज॑-ञ्जयतु॒ वाज॑सातौ ॥ अ॒ग्निना॒-ऽग्नि-स्समि॑द्ध्यते क॒वि-र्गृ॒हप॑ति॒-र्युवा᳚ । ह॒व्य॒वाड्-जु॒ह्वा᳚स्यः ॥ त्वग्ग् ह्य॑ग्ने अ॒ग्निना॒ विप्रो॒ विप्रे॑ण॒ सन्थ्स॒ता । सखा॒ सख्या॑ समि॒द्ध्यसे᳚ ॥ उद॑ग्ने॒ शुच॑य॒स्तव॒, वि ज्योति॑षा ॥ 54 ॥

(म॒घवा॑नं-मन्दे॒-ह्य॑ग्ने॒-चतु॑र्दश च) (अ. 46)

(आ द॑दे-वा॒चस्पत॑य-उपया॒मगृ॑हीतो॒-ऽस्या वा॑यो -अ॒यं-वाँं॒ - ँया वां᳚-प्रात॒र्युजा॑-व॒यन्-तं -ँये दे॑वा-स्त्रि॒ग्ं॒श-दु॑पया॒मगृ॑हीतो-ऽसि-मू॒र्धानं॒-मधु॒श्चे-न्द्रा᳚ग्नी॒; ओमा॑सो-म॒रुत्व॑न्त॒-मिन्द्र॑ मरुत्वो-म॒रुत्वा᳚न्- म॒हा-न्म॒हान्नु॒वत्-क॒दा-वा॒म-मद॑ब्धेभि॒र्॒ हिर॑ण्यपाणिग्ं-सु॒शर्मा॒-बृह॒स्पति॑ सुतस्य॒ - हरि॑र॒स्य-ग्न॑-उ॒त्तिष्ठ॑न्-त॒रणि॒- राप्या॑यस्वे॒-युष्टे ये-ज्योति॑ष्मतीं-प्रया॒साय॑-चि॒त्त-माति॒ष्ठे-न्द्र॒-मसा॑वि॒-सर्व॑स्य-म॒हान्-थ्स॒जोषा॒-उदु॒त्यं-धा॒तो-रुग्ं हि-य-स्त्वा॒ षट्च॑त्वारिग्ंशत् ।)

(वा॒च प्रा॒णाय॑ त्वा । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्यपा॒नाय॑ त्वा । आ वा॑यो वा॒यवे॑ स॒जोषा᳚भ्या-न्त्वा । अ॒यमृ॑ता॒युभ्या᳚-न्त्वा । या वा॑म॒श्विभ्या॒-म्माद्ध्वी᳚भ्या-न्त्वा । प्रा॒त॒र्युजा॑व॒श्विभ्या॑म॒श्विभ्या᳚-न्त्वा । अ॒यग्ं शण्डा॑य वी॒रता᳚-म्पाहि । त-म्मर्का॑य प्र॒जाः पा॑हि । ये दे॑वा स्त्रि॒ग्ं॒शदा᳚ग्रय॒णो॑-ऽसि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वोक्था॒युवे᳚ । मू॒र्धान॑म॒ग्नये᳚ त्वा वैश्वान॒राय॑ । मधु॑श्च स॒ग्ं॒ सर्पो॑-ऽसि । इन्द्रा᳚ग्नी इन्द्रा॒ग्निभ्या᳚-न्त्वा । ओमा॑सो॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ । म॒रुत्व॑-न्त॒न्त्रीणीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते । म॒हान्द्वे म॑हे॒न्द्राय॑ त्वा । क॒दा च॒ना-ऽऽदि॒त्येभ्य॑स्त्वा । क॒दा च॒न स्त॒री-र्विव॑स्व आदित्य । इन्द्र॒ग्ं॒ शुचि॑र॒पः । वा॒मन्त्रीणी॑ दे॒वाय॑ त्वा सवि॒त्रे । सु॒शर्मा॑-ऽसि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ । बृह॒स्पति॑-सुतस्य॒ त्वष्ट्रा॒ सोम॑-म्पिब॒ स्वाहा᳚ । हरि॑रसि स॒हसो॑मा॒ इन्द्रा॑य॒ स्वाहा᳚ । अग्न॒ आयूग्॑ष्य॒ग्नये᳚ त्वा॒ तेज॑स्वते । उ॒त्तिष्ठ॒न्निन्द्रा॑य॒ त्वौज॑स्वते । त॒रणि॒-स्सूर्या॑य त्वा॒ भ्राज॑स्वते । आ ति॑ष्ठाद्या॒ष्षटिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ । उदु॒ त्य-ञ्चि॒त्रम् । अग्ने॒ नय॒ दिव॑-ङ्गच्छ । उ॒रूमायु॑ष्टे॒ यद्दे॑वा मुमुग्धि । अग्ना॑विष्णू सुक्रतू मुमुक्तम् । परा॒ वै प॒ङ्क्त्यः॑ । दे॒वा वै ये दे॒वाः प॒ङ्क्त्यो᳚ । परा॒ वै स वाच᳚म् । भूमि॒र्व्य॑तृष्यन्न् । प्र॒जाप॑ति॒-र्व्य॑क्षुद्ध्यन्न् । भूमि॑रादि॒या वै । अ॒ग्नि॒हो॒त्रमा॑दि॒त्यो वै । भूमि॒-र्लेक॒-स्सले॑क-स्सु॒लेकः॑ । विष्णो॒रुदु॑त्त॒मम् । अन्न॑पते॒ पुन॑स्वा-ऽऽदि॒त्याः । उ॒रुग्ं सग्ं सृ॑ज॒ वर्च॑सा । यस्त्वा॒ सुष्टु॑तम् । त्वम॑ग्ने यु॒क्ष्वा हि सु॑ष्टि॒तिम् । त्वम॑ग्ने॒ विच॑र्षणे । यत्वा॒ वि रो॑चसे ।)

(आ द॑दे॒-ये दे॑वा-म॒हा-नु॒त्तिष्ठ॒न्-थ्सर्व॑स्य-सन्तु दुर्मि॒त्रा-श्चतु॑ष्पञ्चा॒शत् ।)

(आ द॑दे॒, वि ज्योति॑षा)

॥ हरिः॑ ओम् ॥

॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे चतुर्थः प्रश्न-स्समाप्तः ॥