1.60 বালকাণ্ড - ষষ্টিতম সর্গঃ

1.60 Balakanda - Shashtitama Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Bengali script
📄 Download PDF
শ্রীমদ্বাল্মীকীয রামাযণে বালকাণ্ডম্ ।
অথ ষষ্টিতমস্সর্গঃ ।
তপোবলহতান্ কৃত্বা বাসিষ্ঠান্ সমহোদযান্ ।
ঋষিমধ্যে মহাতেজা বিশ্বামিত্রোঽভ্যভাষত ॥ 1 ॥
অযমিক্ষ্বাকুদাযাদস্ত্রিশঙ্কুরিতি বিশ্রুতঃ ।
ধর্মিষ্ঠশ্চ বদান্যশ্চ মাং চৈব শরণং গতঃ ॥ 2 ॥
তেনানেন শরীরেণ দেবলোকজিগীষযা ।
যথাঽযং স্বশরীরেণ স্বর্গলোকং গমিষ্যতি ॥ 3 ॥
তথা প্রবর্ত্যতাং যজ্ঞে ভবদ্ভিশ্চ মযা সহ ।
বিশ্বামিত্রবচ শ্শ্রুত্বা সর্ব এব মহর্ষযঃ ॥ 4 ॥
ঊচুস্সমেত্য সহিতা ধর্মজ্ঞা ধর্মসংহিতম্ ।
অযং কুশিকদাযাদো মুনিঃ পরমকোপনঃ ॥ 5 ॥
যদাহ বচনং সম্যগেতত্কার্যং ন সংশযঃ ।
অগ্নিকল্পো হি ভগবান্ শাপং দাস্যতি রোষিতঃ ॥ 6 ॥
তস্মাত্প্রবর্ত্যতাং যজ্ঞ স্সশরীরো যথা দিবম্ ।
গচ্ছেদিক্ষ্বাকুদাযাদো বিশ্বামিত্রস্য তেজসা ॥ 7 ॥
তথা প্রবর্ত্যতাং যজ্ঞ স্সর্বে সমধিতিষ্ঠত ।
এবমুক্ত্বা মহর্ষযঃ চক্রুস্তাস্তাঃক্রিযাস্তদা ॥ 8 ॥
যাজকশ্চ মহাতেজা বিশ্বামিত্রোঽভবত্ক্রতৌ ।
ঋত্বিজশ্চানুপূর্ব্যেণ মন্ত্রবন্মন্ত্রকোবিদাঃ ॥ 9 ॥
চক্রুঃ কর্মাণি সর্বাণি যথাকল্পং যথাবিধি ।
ততঃ কালেন মহতা বিশ্বামিত্রো মহাতপাঃ ॥ 10 ॥
চকারাবাহনং তত্র ভাগার্থং সর্বদেবতাঃ ।
নাভ্যাগমংস্তদাহূতা ভাগার্থং সর্বদেবতাঃ ॥ 11 ॥
ততঃ ক্রোধসমাবিষ্টো বিশ্বামিত্রো মহামুনিঃ ।
স্রুবমুদ্যম্য সক্রোধস্ত্রিশঙ্কুমিদমব্রবীত্ ॥ 12 ॥
পশ্য মে তপসো বীর্যং স্বার্জিতস্য নরেশ্বর ।
এষ ত্বাং সশরীরেণ নযামি স্বর্গমোজসা ॥ 13 ॥
দুষ্প্রাপং সশরীরেণ দিবং গচ্ছ নরাধিপ ।
স্বার্জিতং কিঞ্চিদপ্যস্তি মযা হি তপসঃফলম্ ॥ 14 ॥
রাজন্ স্বতেজসা তস্য সশরীরো দিবং ব্রজ ।
উক্তবাক্যে মুনৌ তস্মিন্ সশরীরো নরেশ্বরঃ ॥ 15 ॥
দিবং জগাম কাকুত্স্থ মুনীনাং পশ্যতাং তদা ।
দেবলোকগতং দৃষ্ট্বা ত্রিশঙ্কুং পাকশাসনঃ ॥ 16 ॥
সহ সর্বৈস্সুরগণৈরিদং বচনমব্রবীত্ ।
ত্রিশঙ্কো গচ্ছ ভূযস্ত্বং নাসি স্বর্গকৃতালযঃ ॥ 17 ॥
গুরুশাপহতো মূঢ পত ভূমিমবাক্ছিরাঃ ।
এবমুক্তো মহেন্দ্রেণ ত্রিশঙ্কুরপতত্পুনঃ ॥ 18 ॥
বিক্রোশমানস্ত্রাহীতি বিশ্বামিত্রং তপোধনম্ ।
তচ্ছ্রুত্বা বচনং তস্য ক্রোশমানস্য কৌশিকঃ ॥ 19 ॥
রোষমাহারযত্তীব্রং তিষ্ঠ তিষ্ঠেতি চাব্রবীত্ ।
ঋষিমধ্যে স তেজস্স্বী প্রজাপতিরিবাপরঃ ॥ 20 ॥
সৃজন্ দক্ষিণমার্গস্থান্ সপ্তর্ষীনপরান্ পুনঃ ।
নক্ষত্রমালামপরামসৃজত্ক্রোধমূর্চ্ছিতঃ ॥ 21 ॥
দক্ষিণাং দিশমাস্থায মুনিমধ্যে মহাযশাঃ ।
সৃষ্ট্বা নক্ষত্রবংশং চ ক্রোধেন কলুষীকৃতঃ ॥ 22 ॥
অন্যমিন্দ্রং করিষ্যামি লোকো বা স্যাদনিন্দ্রকঃ ।
দৈবতান্যপি স ক্রোধা ত্স্রষ্টুং সমুপচক্রমে ॥ 23 ॥
ততঃ পরমসম্ভ্রান্তাস্সর্ষিসঙ্ঘাস্সুরাসুরাঃ ।
বিশ্বামিত্রং মহাত্মানমূচুঃ সানুনযং বচঃ ॥ 24 ॥
অযং রাজা মহাভাগ গুরুশাপপরিক্ষতঃ ।
সশরীরো দিবং যাতুং নার্হত্যেব তপোধন ॥ 25 ॥
তেষাং তদ্বচনং শ্রুত্বা দেবানাং মুনিপুঙ্গবঃ ।
অব্রবীত্সুমহদ্বাক্যং কৌশিকঃ সর্বদেবতাঃ ॥ 26 ॥
সশরীরস্য ভদ্রং বস্ত্রিশঙ্কোরস্য ভূপতেঃ ।
আরোহণং প্রতিজ্ঞায নানৃতং কর্তুমুত্সহে ॥ 27 ॥
স্বর্গোঽস্তু সশরীরস্য ত্রিশঙ্কোরস্য শাশ্বতঃ ।
নক্ষত্রাণি চ সর্বাণি মামকানি ধ্রুবাণ্যথ ॥ 28 ॥
যাবল্লোকা ধরিষ্যন্তি তিষ্ঠন্ত্বেতানি সর্বশঃ ।
মত্কৃতানি সুরা স্সর্বে তদনুজ্ঞাতুমর্হথ ॥ 29 ॥
এবমুক্তাঃ সুরাস্সর্বে প্রত্যূচুর্মুনিপুঙ্গবম্ ।
এবং ভবতু ভদ্রং তে তিষ্ঠন্ত্বেতানি সর্বশঃ ॥ 30 ॥
গগনে তান্যনেকানি বৈশ্বানরপথাদ্বহিঃ ।
নক্ষত্রাণি মুনিশ্রেষ্ঠ তেষু জ্যোতিষ্ষু জাজ্বলন্ ॥ 31 ॥
অবাক্ছিরাস্ত্রিশঙ্কুশ্চ তিষ্ঠত্বমরসন্নিভঃ ।
অনুযাস্যন্তি চৈতানি জ্যোতীংষি নৃপসত্তমম্ ॥ 32 ॥
কৃতার্থং কীর্তিমন্তং চ স্বর্গলোকগতং যথা ।
বিশ্বামিত্রস্তু ধর্মাত্মা সর্বদেবৈরভিষ্টুতঃ ॥ 33 ॥
ঋষিভিশ্চ মহাতেজা বাঢমিত্যাহ দেবতাঃ ।
ততো দেবা মহাত্মানো মুনযশ্চ তপোধনাঃ ।
জগ্মুর্যথাঽঽগতং সর্বে যজ্ঞস্যান্তে নরোত্তম ॥ 34 ॥
ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে বালকাণ্ডে ষষ্টিতমস্সর্গঃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha ṣaṣṭitamassargaḥ |
tapobalahatān kṛtvā vāsiṣṭhān samahodayān |
ṛṣimadhye mahātejā viśvāmitro'bhyabhāṣata || 1 ||
ayamikṣvākudāyādastriśaṅkuriti viśrutaḥ |
dharmiṣṭhaśca vadānyaśca māṃ caiva śaraṇaṃ gataḥ || 2 ||
tenānena śarīreṇa devalokajigīṣayā |
yathā'yaṃ svaśarīreṇa svargalokaṃ gamiṣyati || 3 ||
tathā pravartyatāṃ yajñe bhavadbhiśca mayā saha |
viśvāmitravaca śśrutvā sarva eva maharṣayaḥ || 4 ||
ūcussametya sahitā dharmajñā dharmasaṃhitam |
ayaṃ kuśikadāyādo muniḥ paramakopanaḥ || 5 ||
yadāha vacanaṃ samyagetatkāryaṃ na saṃśayaḥ |
agnikalpo hi bhagavān śāpaṃ dāsyati roṣitaḥ || 6 ||
tasmātpravartyatāṃ yajña ssaśarīro yathā divam |
gacchedikṣvākudāyādo viśvāmitrasya tejasā || 7 ||
tathā pravartyatāṃ yajña ssarve samadhitiṣṭhata |
evamuktvā maharṣayaḥ cakrustāstāḥkriyāstadā || 8 ||
yājakaśca mahātejā viśvāmitro'bhavatkratau |
ṛtvijaścānupūrvyeṇa mantravanmantrakovidāḥ || 9 ||
cakruḥ karmāṇi sarvāṇi yathākalpaṃ yathāvidhi |
tataḥ kālena mahatā viśvāmitro mahātapāḥ || 10 ||
cakārāvāhanaṃ tatra bhāgārthaṃ sarvadevatāḥ |
nābhyāgamaṃstadāhūtā bhāgārthaṃ sarvadevatāḥ || 11 ||
tataḥ krodhasamāviṣṭo viśvāmitro mahāmuniḥ |
sruvamudyamya sakrodhastriśaṅkumidamabravīt || 12 ||
paśya me tapaso vīryaṃ svārjitasya nareśvara |
eṣa tvāṃ saśarīreṇa nayāmi svargamojasā || 13 ||
duṣprāpaṃ saśarīreṇa divaṃ gaccha narādhipa |
svārjitaṃ kiñcidapyasti mayā hi tapasaḥphalam || 14 ||
rājan svatejasā tasya saśarīro divaṃ vraja |
uktavākye munau tasmin saśarīro nareśvaraḥ || 15 ||
divaṃ jagāma kākutstha munīnāṃ paśyatāṃ tadā |
devalokagataṃ dṛṣṭvā triśaṅkuṃ pākaśāsanaḥ || 16 ||
saha sarvaissuragaṇairidaṃ vacanamabravīt |
triśaṅko gaccha bhūyastvaṃ nāsi svargakṛtālayaḥ || 17 ||
guruśāpahato mūḍha pata bhūmimavākchirāḥ |
evamukto mahendreṇa triśaṅkurapatatpunaḥ || 18 ||
vikrośamānastrāhīti viśvāmitraṃ tapodhanam |
tacchrutvā vacanaṃ tasya krośamānasya kauśikaḥ || 19 ||
roṣamāhārayattīvraṃ tiṣṭha tiṣṭheti cābravīt |
ṛṣimadhye sa tejassvī prajāpatirivāparaḥ || 20 ||
sṛjan dakṣiṇamārgasthān saptarṣīnaparān punaḥ |
nakṣatramālāmaparāmasṛjatkrodhamūrcchitaḥ || 21 ||
dakṣiṇāṃ diśamāsthāya munimadhye mahāyaśāḥ |
sṛṣṭvā nakṣatravaṃśaṃ ca krodhena kaluṣīkṛtaḥ || 22 ||
anyamindraṃ kariṣyāmi loko vā syādanindrakaḥ |
daivatānyapi sa krodhā tsraṣṭuṃ samupacakrame || 23 ||
tataḥ paramasambhrāntāssarṣisaṅghāssurāsurāḥ |
viśvāmitraṃ mahātmānamūcuḥ sānunayaṃ vacaḥ || 24 ||
ayaṃ rājā mahābhāga guruśāpaparikṣataḥ |
saśarīro divaṃ yātuṃ nārhatyeva tapodhana || 25 ||
teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā devānāṃ munipuṅgavaḥ |
abravītsumahadvākyaṃ kauśikaḥ sarvadevatāḥ || 26 ||
saśarīrasya bhadraṃ vastriśaṅkorasya bhūpateḥ |
ārohaṇaṃ pratijñāya nānṛtaṃ kartumutsahe || 27 ||
svargo'stu saśarīrasya triśaṅkorasya śāśvataḥ |
nakṣatrāṇi ca sarvāṇi māmakāni dhruvāṇyatha || 28 ||
yāvallokā dhariṣyanti tiṣṭhantvetāni sarvaśaḥ |
matkṛtāni surā ssarve tadanujñātumarhatha || 29 ||
evamuktāḥ surāssarve pratyūcurmunipuṅgavam |
evaṃ bhavatu bhadraṃ te tiṣṭhantvetāni sarvaśaḥ || 30 ||
gagane tānyanekāni vaiśvānarapathādbahiḥ |
nakṣatrāṇi muniśreṣṭha teṣu jyotiṣṣu jājvalan || 31 ||
avākchirāstriśaṅkuśca tiṣṭhatvamarasannibhaḥ |
anuyāsyanti caitāni jyotīṃṣi nṛpasattamam || 32 ||
kṛtārthaṃ kīrtimantaṃ ca svargalokagataṃ yathā |
viśvāmitrastu dharmātmā sarvadevairabhiṣṭutaḥ || 33 ||
ṛṣibhiśca mahātejā bāḍhamityāha devatāḥ |
tato devā mahātmāno munayaśca tapodhanāḥ |
jagmuryathā''gataṃ sarve yajñasyānte narottama || 34 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe ṣaṣṭitamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे बालकाण्डम् ।
अथ षष्टितमस्सर्गः ।
तपोबलहतान् कृत्वा वासिष्ठान् समहोदयान् ।
ऋषिमध्ये महातेजा विश्वामित्रोऽभ्यभाषत ॥ 1 ॥
अयमिक्ष्वाकुदायादस्त्रिशङ्कुरिति विश्रुतः ।
धर्मिष्ठश्च वदान्यश्च मां चैव शरणं गतः ॥ 2 ॥
तेनानेन शरीरेण देवलोकजिगीषया ।
यथाऽयं स्वशरीरेण स्वर्गलोकं गमिष्यति ॥ 3 ॥
तथा प्रवर्त्यतां यज्ञे भवद्भिश्च मया सह ।
विश्वामित्रवच श्श्रुत्वा सर्व एव महर्षयः ॥ 4 ॥
ऊचुस्समेत्य सहिता धर्मज्ञा धर्मसंहितम् ।
अयं कुशिकदायादो मुनिः परमकोपनः ॥ 5 ॥
यदाह वचनं सम्यगेतत्कार्यं न संशयः ।
अग्निकल्पो हि भगवान् शापं दास्यति रोषितः ॥ 6 ॥
तस्मात्प्रवर्त्यतां यज्ञ स्सशरीरो यथा दिवम् ।
गच्छेदिक्ष्वाकुदायादो विश्वामित्रस्य तेजसा ॥ 7 ॥
तथा प्रवर्त्यतां यज्ञ स्सर्वे समधितिष्ठत ।
एवमुक्त्वा महर्षयः चक्रुस्तास्ताःक्रियास्तदा ॥ 8 ॥
याजकश्च महातेजा विश्वामित्रोऽभवत्क्रतौ ।
ऋत्विजश्चानुपूर्व्येण मन्त्रवन्मन्त्रकोविदाः ॥ 9 ॥
चक्रुः कर्माणि सर्वाणि यथाकल्पं यथाविधि ।
ततः कालेन महता विश्वामित्रो महातपाः ॥ 10 ॥
चकारावाहनं तत्र भागार्थं सर्वदेवताः ।
नाभ्यागमंस्तदाहूता भागार्थं सर्वदेवताः ॥ 11 ॥
ततः क्रोधसमाविष्टो विश्वामित्रो महामुनिः ।
स्रुवमुद्यम्य सक्रोधस्त्रिशङ्कुमिदमब्रवीत् ॥ 12 ॥
पश्य मे तपसो वीर्यं स्वार्जितस्य नरेश्वर ।
एष त्वां सशरीरेण नयामि स्वर्गमोजसा ॥ 13 ॥
दुष्प्रापं सशरीरेण दिवं गच्छ नराधिप ।
स्वार्जितं किञ्चिदप्यस्ति मया हि तपसःफलम् ॥ 14 ॥
राजन् स्वतेजसा तस्य सशरीरो दिवं व्रज ।
उक्तवाक्ये मुनौ तस्मिन् सशरीरो नरेश्वरः ॥ 15 ॥
दिवं जगाम काकुत्स्थ मुनीनां पश्यतां तदा ।
देवलोकगतं दृष्ट्वा त्रिशङ्कुं पाकशासनः ॥ 16 ॥
सह सर्वैस्सुरगणैरिदं वचनमब्रवीत् ।
त्रिशङ्को गच्छ भूयस्त्वं नासि स्वर्गकृतालयः ॥ 17 ॥
गुरुशापहतो मूढ पत भूमिमवाक्छिराः ।
एवमुक्तो महेन्द्रेण त्रिशङ्कुरपतत्पुनः ॥ 18 ॥
विक्रोशमानस्त्राहीति विश्वामित्रं तपोधनम् ।
तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य क्रोशमानस्य कौशिकः ॥ 19 ॥
रोषमाहारयत्तीव्रं तिष्ठ तिष्ठेति चाब्रवीत् ।
ऋषिमध्ये स तेजस्स्वी प्रजापतिरिवापरः ॥ 20 ॥
सृजन् दक्षिणमार्गस्थान् सप्तर्षीनपरान् पुनः ।
नक्षत्रमालामपरामसृजत्क्रोधमूर्च्छितः ॥ 21 ॥
दक्षिणां दिशमास्थाय मुनिमध्ये महायशाः ।
सृष्ट्वा नक्षत्रवंशं च क्रोधेन कलुषीकृतः ॥ 22 ॥
अन्यमिन्द्रं करिष्यामि लोको वा स्यादनिन्द्रकः ।
दैवतान्यपि स क्रोधा त्स्रष्टुं समुपचक्रमे ॥ 23 ॥
ततः परमसम्भ्रान्तास्सर्षिसङ्घास्सुरासुराः ।
विश्वामित्रं महात्मानमूचुः सानुनयं वचः ॥ 24 ॥
अयं राजा महाभाग गुरुशापपरिक्षतः ।
सशरीरो दिवं यातुं नार्हत्येव तपोधन ॥ 25 ॥
तेषां तद्वचनं श्रुत्वा देवानां मुनिपुङ्गवः ।
अब्रवीत्सुमहद्वाक्यं कौशिकः सर्वदेवताः ॥ 26 ॥
सशरीरस्य भद्रं वस्त्रिशङ्कोरस्य भूपतेः ।
आरोहणं प्रतिज्ञाय नानृतं कर्तुमुत्सहे ॥ 27 ॥
स्वर्गोऽस्तु सशरीरस्य त्रिशङ्कोरस्य शाश्वतः ।
नक्षत्राणि च सर्वाणि मामकानि ध्रुवाण्यथ ॥ 28 ॥
यावल्लोका धरिष्यन्ति तिष्ठन्त्वेतानि सर्वशः ।
मत्कृतानि सुरा स्सर्वे तदनुज्ञातुमर्हथ ॥ 29 ॥
एवमुक्ताः सुरास्सर्वे प्रत्यूचुर्मुनिपुङ्गवम् ।
एवं भवतु भद्रं ते तिष्ठन्त्वेतानि सर्वशः ॥ 30 ॥
गगने तान्यनेकानि वैश्वानरपथाद्बहिः ।
नक्षत्राणि मुनिश्रेष्ठ तेषु ज्योतिष्षु जाज्वलन् ॥ 31 ॥
अवाक्छिरास्त्रिशङ्कुश्च तिष्ठत्वमरसन्निभः ।
अनुयास्यन्ति चैतानि ज्योतींषि नृपसत्तमम् ॥ 32 ॥
कृतार्थं कीर्तिमन्तं च स्वर्गलोकगतं यथा ।
विश्वामित्रस्तु धर्मात्मा सर्वदेवैरभिष्टुतः ॥ 33 ॥
ऋषिभिश्च महातेजा बाढमित्याह देवताः ।
ततो देवा महात्मानो मुनयश्च तपोधनाः ।
जग्मुर्यथाऽऽगतं सर्वे यज्ञस्यान्ते नरोत्तम ॥ 34 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये बालकाण्डे षष्टितमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha ṣaṣṭitamassargaḥ |
tapobalahatān kṛtvā vāsiṣṭhān samahodayān |
ṛṣimadhye mahātejā viśvāmitro'bhyabhāṣata || 1 ||
ayamikṣvākudāyādastriśaṅkuriti viśrutaḥ |
dharmiṣṭhaśca vadānyaśca māṃ caiva śaraṇaṃ gataḥ || 2 ||
tenānena śarīreṇa devalokajigīṣayā |
yathā'yaṃ svaśarīreṇa svargalokaṃ gamiṣyati || 3 ||
tathā pravartyatāṃ yajñe bhavadbhiśca mayā saha |
viśvāmitravaca śśrutvā sarva eva maharṣayaḥ || 4 ||
ūcussametya sahitā dharmajñā dharmasaṃhitam |
ayaṃ kuśikadāyādo muniḥ paramakopanaḥ || 5 ||
yadāha vacanaṃ samyagetatkāryaṃ na saṃśayaḥ |
agnikalpo hi bhagavān śāpaṃ dāsyati roṣitaḥ || 6 ||
tasmātpravartyatāṃ yajña ssaśarīro yathā divam |
gacchedikṣvākudāyādo viśvāmitrasya tejasā || 7 ||
tathā pravartyatāṃ yajña ssarve samadhitiṣṭhata |
evamuktvā maharṣayaḥ cakrustāstāḥkriyāstadā || 8 ||
yājakaśca mahātejā viśvāmitro'bhavatkratau |
ṛtvijaścānupūrvyeṇa mantravanmantrakovidāḥ || 9 ||
cakruḥ karmāṇi sarvāṇi yathākalpaṃ yathāvidhi |
tataḥ kālena mahatā viśvāmitro mahātapāḥ || 10 ||
cakārāvāhanaṃ tatra bhāgārthaṃ sarvadevatāḥ |
nābhyāgamaṃstadāhūtā bhāgārthaṃ sarvadevatāḥ || 11 ||
tataḥ krodhasamāviṣṭo viśvāmitro mahāmuniḥ |
sruvamudyamya sakrodhastriśaṅkumidamabravīt || 12 ||
paśya me tapaso vīryaṃ svārjitasya nareśvara |
eṣa tvāṃ saśarīreṇa nayāmi svargamojasā || 13 ||
duṣprāpaṃ saśarīreṇa divaṃ gaccha narādhipa |
svārjitaṃ kiñcidapyasti mayā hi tapasaḥphalam || 14 ||
rājan svatejasā tasya saśarīro divaṃ vraja |
uktavākye munau tasmin saśarīro nareśvaraḥ || 15 ||
divaṃ jagāma kākutstha munīnāṃ paśyatāṃ tadā |
devalokagataṃ dṛṣṭvā triśaṅkuṃ pākaśāsanaḥ || 16 ||
saha sarvaissuragaṇairidaṃ vacanamabravīt |
triśaṅko gaccha bhūyastvaṃ nāsi svargakṛtālayaḥ || 17 ||
guruśāpahato mūḍha pata bhūmimavākchirāḥ |
evamukto mahendreṇa triśaṅkurapatatpunaḥ || 18 ||
vikrośamānastrāhīti viśvāmitraṃ tapodhanam |
tacchrutvā vacanaṃ tasya krośamānasya kauśikaḥ || 19 ||
roṣamāhārayattīvraṃ tiṣṭha tiṣṭheti cābravīt |
ṛṣimadhye sa tejassvī prajāpatirivāparaḥ || 20 ||
sṛjan dakṣiṇamārgasthān saptarṣīnaparān punaḥ |
nakṣatramālāmaparāmasṛjatkrodhamūrcchitaḥ || 21 ||
dakṣiṇāṃ diśamāsthāya munimadhye mahāyaśāḥ |
sṛṣṭvā nakṣatravaṃśaṃ ca krodhena kaluṣīkṛtaḥ || 22 ||
anyamindraṃ kariṣyāmi loko vā syādanindrakaḥ |
daivatānyapi sa krodhā tsraṣṭuṃ samupacakrame || 23 ||
tataḥ paramasambhrāntāssarṣisaṅghāssurāsurāḥ |
viśvāmitraṃ mahātmānamūcuḥ sānunayaṃ vacaḥ || 24 ||
ayaṃ rājā mahābhāga guruśāpaparikṣataḥ |
saśarīro divaṃ yātuṃ nārhatyeva tapodhana || 25 ||
teṣāṃ tadvacanaṃ śrutvā devānāṃ munipuṅgavaḥ |
abravītsumahadvākyaṃ kauśikaḥ sarvadevatāḥ || 26 ||
saśarīrasya bhadraṃ vastriśaṅkorasya bhūpateḥ |
ārohaṇaṃ pratijñāya nānṛtaṃ kartumutsahe || 27 ||
svargo'stu saśarīrasya triśaṅkorasya śāśvataḥ |
nakṣatrāṇi ca sarvāṇi māmakāni dhruvāṇyatha || 28 ||
yāvallokā dhariṣyanti tiṣṭhantvetāni sarvaśaḥ |
matkṛtāni surā ssarve tadanujñātumarhatha || 29 ||
evamuktāḥ surāssarve pratyūcurmunipuṅgavam |
evaṃ bhavatu bhadraṃ te tiṣṭhantvetāni sarvaśaḥ || 30 ||
gagane tānyanekāni vaiśvānarapathādbahiḥ |
nakṣatrāṇi muniśreṣṭha teṣu jyotiṣṣu jājvalan || 31 ||
avākchirāstriśaṅkuśca tiṣṭhatvamarasannibhaḥ |
anuyāsyanti caitāni jyotīṃṣi nṛpasattamam || 32 ||
kṛtārthaṃ kīrtimantaṃ ca svargalokagataṃ yathā |
viśvāmitrastu dharmātmā sarvadevairabhiṣṭutaḥ || 33 ||
ṛṣibhiśca mahātejā bāḍhamityāha devatāḥ |
tato devā mahātmāno munayaśca tapodhanāḥ |
jagmuryathā''gataṃ sarve yajñasyānte narottama || 34 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe ṣaṣṭitamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Bengali script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in