Shiva

শিব কেশাদি পাদান্ত বর্ণন স্তোত্রং

Shiva Keshadi Padanta Varnana Stotram

📂 Stotram 🖋️ Bengali script
📄 Download PDF
দেযাসুর্মূর্ধ্নি রাজত্সরসসুরসরিত্পারপর্যন্তনির্য-
-ত্প্রাংশুস্তম্বাঃ পিশঙ্গাস্তুলিতপরিণতারক্তশালীলতা বঃ ।
দুর্বারাপত্তিগর্তশ্রিতনিখিলজনোত্তারণে রজ্জুভূতা
ঘোরাঘোর্বীরুহালীদহনশিখিশিখাঃ শর্ম শার্বাঃ কপর্দাঃ ॥ 1 ॥
কুর্বন্নির্বাণমার্গপ্রগমপরিলসদ্রূপ্যসোপানশঙ্কাং
শক্রারীণাং পুরাণাং ত্রযবিজযকৃতস্পষ্টরেখাযমাণম্ ।
অব্যাদব্যাজমুচ্চৈরলিকহিমধরাধিত্যকান্তস্ত্রিধোদ্য-
-জ্জাহ্নব্যাভং মৃডানীকমিতুরুডুপরুক্পাণ্ডরং বস্ত্রিপুণ্ড্রম্ ॥ 2 ॥
ক্রুধ্যদ্গৌরীপ্রসাদানতিসমযপদাঙ্গুষ্ঠসঙ্ক্রান্তলাক্ষা-
-বিন্দুস্পর্ধি স্মরারেঃ স্ফটিকমণিদৃষন্মগ্নমাণিক্যশোভম্ ।
মূর্ধ্ন্যুদ্যদ্দিব্যসিন্ধোঃ পতিতশফরিকাকারি বো মস্তকং স্তা-
-দস্তোকাপত্তিকৃত্যৈ হুতবহকণিকামোক্ষরূক্ষং সদাক্ষি ॥ 3 ॥
ভূত্যৈ দৃগ্ভূতযোঃ স্যাদ্যদহিমহিমরুগ্বিম্বযোঃ স্নিগ্ধবর্ণো
দৈত্যৌঘধ্বংসশংসী স্ফুট ইব পরিবেষাবশেষো বিভাতি ।
সর্গস্থিত্যন্তবৃত্তির্মযি সমুপগতেতীব নির্বৃত্তগর্বং
শর্বাণীভর্তুরুচ্চৈর্যুগলমথ দধদ্বিভ্রমং তদ্ভ্রুবোর্বঃ ॥ 4 ॥
যুগ্মে রুক্মাব্জপিঙ্গে গ্রহ ইব পিহিতে দ্রাগ্যযোঃ প্রাগ্দুহিত্রা
শৈলস্য ধ্বান্তনীলাম্বররচিতবৃহত্কঞ্চুকোঽভূত্প্রপঞ্চঃ ।
তে ত্রৈনেত্রে পবিত্রে ত্রিদশবরঘটামিত্রজৈত্রোগ্রশস্ত্রে
নেত্রে নেত্রে ভবেতাং দ্রুতমিহ ভবতামিন্দ্রিযাশ্বান্বিযন্তুম্ ॥ 5 ॥
চণ্ডীবক্ত্রার্পণেচ্ছোস্তদনু ভগবতঃ পাণ্ডুরুক্পাণ্ডুগণ্ড-
-প্রোদ্যত্কণ্ডূং বিনেতুং বিতনুত ইব যে রত্নকোণৈর্বিঘৃষ্টিম্ ।
চণ্ডার্চির্মণ্ডলাভে সততনতজনধ্বান্তখণ্ডাতিশৌণ্ডে
চাণ্ডীশে তে শ্রিযেস্তামধিকমবনতাখণ্ডলে কুণ্ডলে বঃ ॥ 6 ॥
খট্বাঙ্গোদগ্রপাণেঃ স্ফুটবিকটপুটো বক্ত্ররন্ধ্রপ্রবেশ-
-প্রেপ্সূদঞ্চত্ফণোরুশ্বসদতিধবলাহীন্দ্রশঙ্কাং দধানঃ ।
যুষ্মাকং ক্রমবক্ত্রাম্বুরুহপরিলসত্কর্ণিকাকারশোভঃ
শশ্বত্ত্রাণায ভূযাদলমতিবিমলোত্তুঙ্গকোণঃ স ঘোণঃ ॥ 7 ॥
ক্রুধ্যত্যদ্ধা যযোঃ স্বাং তনুমতিলসতোর্বিম্বিতাং লক্ষযন্তী
ভর্ত্রে স্পর্ধাতিনিঘ্না মুহুরিতরবধূশঙ্কযা শৈলকন্যা ।
যুষ্মাংস্তৌ শশ্বদুচ্চৈরবহুলদশমীশর্বরীশাতিশুভ্রা-
-বব্যাস্তাং দিব্যসিন্ধোঃ কমিতুরবনমল্লোকপালৌ কপোলৌ ॥ 8 ॥
যো ভাসা ভাত্যুপান্তস্থিত ইব নিভৃতং কৌস্তুভো দ্রষ্টুমিচ্ছ-
-ন্সোত্থস্নেহান্নিতান্তং গলগতগরলং পত্যুরুচ্চৈঃ পশূনাম্ ।
প্রোদ্যত্প্রেম্ণা যমার্দ্রা পিবতি গিরিসুতা সম্পদঃ সাতিরেকা
লোকাঃ শোণীকৃতান্তা যদধরমহসা সোঽধরো বো বিধত্তাম্ ॥ 9 ॥
অত্যর্থং রাজতে যা বদনশশধরাদুদ্গলচ্চারুবাণী-
-পীযূষাম্ভঃপ্রবাহপ্রসরপরিলসত্ফেনবিন্দ্বাবলীব ।
দেযাত্সা দন্তপঙ্ক্তিশ্চিরমিহ দনুদাযাদদৌবারিকস্য
দ্যুত্যা দীপ্তেন্দুকুন্দচ্ছবিরমলতরপ্রোন্নতাগ্রা মুদং বঃ ॥ 10 ॥
ন্যক্কুর্বন্নুর্বরাভৃন্নিভঘনসমযোদ্ধুষ্টমেঘৌঘঘোষং
স্ফূর্জদ্বার্ধ্যুত্থিতোরুধ্বনিতমপি পরব্রহ্মভূতো গভীরঃ ।
সুব্যক্তো ব্যক্তমূর্তেঃ প্রকটিতকরণঃ প্রাণনাথস্য সত্যাঃ
প্রীত্যা বঃ সংবিদধ্যাত্ফলবিকলমলং জন্ম নাদঃ স নাদঃ ॥ 11 ॥
ভাসা যস্য ত্রিলোকী লসতি পরিলসত্ফেনবিন্দ্বর্ণবান্ত-
-র্ব্যামগ্নেবাতিগৌরস্তুলিতসুরসরিদ্বারিপূরপ্রসারঃ ।
পীনাত্মা দন্তভাভির্ভৃশমহহহকারাতিভীমঃ সদেষ্টাং
পুষ্টাং তুষ্টিং কৃষীষ্ট স্ফুটমিহ ভবতামট্টহাসোঽষ্টমূর্তেঃ ॥ 12 ॥
সদ্যোজাতাখ্যমাপ্যং যদুবিমলমুদগ্বর্তি যদ্বামদেবং
নাম্না হেম্না সদৃক্ষং জলদনিভমঘোরাহ্বযং দক্ষিণং যত্ ।
যদ্বালার্কপ্রভং তত্পুরুষনিগদিতং পূর্বমীশানসঞ্জ্ঞং
যদ্দিব্যং তানি শম্ভোর্ভবদভিলষিতং পঞ্চ দদ্যুর্মুখানি ॥ 13 ॥
আত্মপ্রেম্ণো ভবান্যা স্বযমিব রচিতাঃ সাদরং সাংবনন্যা
মষ্যা তিস্রঃসুনীলাঞ্জননিভগররেখাঃ সমাভান্তি যস্যাম্ ।
অকল্পানল্পভাসা ভৃশরুচিরতরা কম্বুকল্পাম্বিকাযাঃ
পত্যুঃ সাত্যন্তমন্তর্বিলসতু সততং মন্থরা কন্ধরা বঃ ॥ 14 ॥
বক্ত্রেন্দোর্দন্তলক্ষ্ম্যাশ্চিরমধরমহাকৌস্তুভস্যাপ্যুপান্তে
সোত্থানাং প্রার্থযন্যঃ স্থিতিমচলভুবে বারযন্ত্যৈ নিবেশম্ ।
প্রাযুঙ্ক্তেবাশিষো যঃ প্রতিপদমমৃতত্বে স্থিতঃ কালশত্রোঃ
কালং কুর্বন্গলং বো হৃদযমযমলং ক্ষালযেত্কালকূটঃ ॥ 15 ॥
প্রৌঢপ্রেমাকুলাযা দৃঢতরপরিরম্ভেষু পর্বেন্দুমুখ্যাঃ
পার্বত্যাশ্চারুচামীকরবলযপদৈরঙ্কিতং কান্তিশালি ।
রঙ্গন্নাগাঙ্গদাঢ্যং সততমবিহিতং কর্ম নির্মূলযেত্ত-
-দ্দোর্মূলং নির্মলং যদ্ধৃদি দুরিতমপাস্যার্জিতং ধূর্জটের্বঃ ॥ 16 ॥
কণ্ঠাশ্লেষার্থমাপ্তা দিব ইব কমিতুঃ স্বর্গসিন্ধোঃ প্রবাহাঃ
ক্রান্ত্যৈ সংসারসিন্ধোঃ স্ফটিকমণিমহাসঙ্ক্রমাকারদীর্ঘাঃ ।
তির্যগ্বিষ্কম্ভভূতাস্ত্রিভুবনবসতের্ভিন্নদৈত্যেভদেহা
বাহা বস্তা হরস্য দ্রুতমিহ নিবহানংহসাং সংহরন্তু ॥ 17 ॥
বক্ষো দক্ষদ্বিষোঽলং স্মরভরবিনমদ্দক্ষজাক্ষীণবক্ষো-
-জান্তর্নিক্ষিপ্তশুম্ভন্মলযজমিলিতোদ্ভাসি ভস্মোক্ষিতং যত্ ।
ক্ষিপ্রং তদ্রূক্ষচক্ষুঃ শ্রুতিগণফণরত্নৌঘভাভীক্ষ্ণশোভং
যুষ্মাকং শশ্বদেনঃ স্ফটিকমণিশিলামণ্ডলাভং ক্ষিণোতু ॥ 18 ॥
মুক্তামুক্তে বিচিত্রাকুলবলিলহরীজালশালিন্যবাঞ্চ-
-ন্নাভ্যাবর্তে বিলোলদ্ভুজগবরযুতে কালশত্রোর্বিশালে ।
যুষ্মচ্চিত্তত্রিধামা প্রতিনবরুচিরে মন্দিরে কান্তিলক্ষ্ম্যাঃ
শেতাং শীতাংশুগৌরে চিরতরমুদরক্ষীরসিন্ধৌ সলীলম্ ॥ 19 ॥
বৈযাঘ্রী যত্র কৃত্তিঃ স্ফুরতি হিমগিরের্বিস্তৃতোপত্যকান্তঃ
সান্দ্রাবশ্যাযমিশ্রা পরিত ইব বৃতা নীলজীমূতমালা ।
আবদ্ধাহীন্দ্রকাঞ্চীগুণমতিপৃথুলং শৈলজাক্রীডভূমি-
-স্তদ্বো নিঃশ্রেযসে স্যাজ্জঘনমতিঘনং বালশীতাংশুমৌলেঃ ॥ 20 ॥
পুষ্টাবষ্টম্ভভূতৌ পৃথুতরজঘনস্যাপি নিত্যং ত্রিলোক্যাঃ
সম্যগ্বৃত্তৌ সুরেন্দ্রদ্বিরদবরকরোদারকান্তিং দধানৌ ।
সারাবূরূ পুরারেঃ প্রসভমরিঘটাঘস্মরৌ ভস্মশুভ্রৌ
ভক্তৈরত্যার্দ্রচিত্তৈরধিকমবনতৌ বাঞ্ছিতং বো বিধত্তাম্ ॥ 21 ॥
আনন্দাযেন্দুকান্তোপলরচিতসমুদ্গাযিতে যে মুনীনাং
চিত্তাদর্শং নিধাতুং বিদধতি চরণে তাণ্ডবাকুঞ্চনানি ।
কাঞ্চীভোগীন্দ্রমূর্ধ্নাং প্রতিমুহুরুপধানাযমানে ক্ষণং তে
কান্তে স্তামন্তকারের্দ্যুতিবিজিতসুধাভানুনী জানুনী বঃ ॥ 22 ॥
মঞ্জীরীভূতভোগিপ্রবরগণফণামণ্ডলান্তর্নিতান্ত-
-ব্যাদীর্ঘানর্ঘরত্নদ্যুতিকিসলযতে স্তূযমানে দ্যুসদ্ভিঃ ।
বিভ্রত্যৌ বিভ্রমং বঃ স্ফটিকমণিবৃহদ্দণ্ডবদ্ভাসিতে যে
জঙ্ঘে শঙ্খেন্দুশুভ্রে ভৃশমিহ ভবতাং মানসে শূলপাণেঃ ॥ 23 ॥
অস্তোকস্তোমশস্ত্রৈরপচিতিমমলাং ভূরিভাবোপহারৈঃ
কুর্বদ্ভিঃ সর্বদোচ্চৈঃ সততমভিবৃতৌ ব্রহ্মবিদ্দেবলাদ্যৈঃ ।
সম্যক্সম্পূজ্যমানাবিহ হৃদি সরসীবানিশং যুষ্মদীযে
শর্বস্য ক্রীডতাং তৌ প্রপদবরবৃহত্কচ্ছপাবচ্ছভাসৌ ॥ 24 ॥
যাঃ স্বস্যৈকাংশপাতাদতিবহলগলদ্রক্তবক্ত্রং প্রণুন্ন-
-প্রাণং প্রাক্রোশযন্প্রাঙ্নিজমচলবরং চালযন্তং দশাস্যম্ ।
পাদাঙ্গুল্যো দিশন্তু দ্রুতমযুগদৃশঃ কল্মষপ্লোষকল্যাঃ
কল্যাণং ফুল্লমাল্যপ্রকরবিলসিতা বঃ প্রণদ্ধাহিবল্ল্যঃ ॥ 25 ॥
প্রহ্বপ্রাচীনবর্হিঃপ্রমুখসুরবরপ্রস্ফুরন্মৌলিসক্ত-
-জ্যাযোরত্নোত্করোস্রৈরবিরতমমলা ভূরিনীরাজিতা যা ।
প্রোদগ্রাগ্রা প্রদেযাত্ততিরিব রুচিরা তারকাণাং নিতান্তং
নীলগ্রীবস্য পাদাম্বুরুহবিলসিতা সা নখালী সুখং বঃ ॥ 26 ॥
সত্যাঃ সত্যাননেন্দাবপি সবিধগতে যে বিকাসং দধাতে
স্বান্তে স্বাং তে লভন্তে শ্রিযমিহ সরসীবামরা যে দধানাঃ ।
লোলং লোলম্বকানাং কুলমিব সুধিযাং সেবতে যে সদা স্তাং
ভূত্যৈ ভূত্যৈণপাণের্বিমলতররুচস্তে পদাম্ভোরুহে বঃ ॥ 27 ॥
যেষাং রাগাদিদোষাক্ষতমতি যতযো যান্তি মুক্তিং প্রসাদা-
-দ্যে বা নম্রাত্মমূর্তিদ্যুসদৃষিপরিষন্মূর্ধ্নি শেষাযমাণাঃ ।
শ্রীকণ্ঠস্যারুণোদ্যচ্চরণসরসিজপ্রোত্থিতাস্তে ভাবাখ্যা-
-ত্পারাবারাচ্চিরং বো দুরিতহতিকৃতস্তারযেযুঃ পরাগাঃ ॥ 28 ॥
ভূম্না যস্যাস্তসীম্না ভুবনমনুসৃতং যত্পরং ধাম ধাম্নাং
সাম্নামাম্নাযতত্ত্বং যদপি চ পরমং যদ্গুণাতীতমাদ্যম্ ।
যচ্চাংহোহন্নিরীহং গহনমিতি মুহুঃ প্রাহুরুচ্চৈর্মহান্তো
মাহেশং তন্মহো মে মহিতমহরহর্মোহরোহং নিহন্তু ॥ 29 ॥
ইতি শ্রীমত্পরমহংসপরিব্রাজকাচার্যস্য শ্রীগোবিন্দভগবত্পূজ্যপাদশিষ্যস্য শ্রীমচ্ছঙ্করভগবতঃ কৃতৌ শ্রী শিব কেশাদিপাদান্তবর্ণন স্তোত্রম্ ॥
Roman (IAST) Transliteration
deyāsurmūrdhni rājatsarasasurasaritpāraparyantanirya-
-tprāṃśustambāḥ piśaṅgāstulitapariṇatāraktaśālīlatā vaḥ |
durvārāpattigartaśritanikhilajanottāraṇe rajjubhūtā
ghorāghorvīruhālīdahanaśikhiśikhāḥ śarma śārvāḥ kapardāḥ || 1 ||
kurvannirvāṇamārgapragamaparilasadrūpyasopānaśaṅkāṃ
śakrārīṇāṃ purāṇāṃ trayavijayakṛtaspaṣṭarekhāyamāṇam |
avyādavyājamuccairalikahimadharādhityakāntastridhodya-
-jjāhnavyābhaṃ mṛḍānīkamituruḍuparukpāṇḍaraṃ vastripuṇḍram || 2 ||
krudhyadgaurīprasādānatisamayapadāṅguṣṭhasaṅkrāntalākṣā-
-binduspardhi smarāreḥ sphaṭikamaṇidṛṣanmagnamāṇikyaśobham |
mūrdhnyudyaddivyasindhoḥ patitaśapharikākāri vo mastakaṃ stā-
-dastokāpattikṛtyai hutavahakaṇikāmokṣarūkṣaṃ sadākṣi || 3 ||
bhūtyai dṛgbhūtayoḥ syādyadahimahimarugbimbayoḥ snigdhavarṇo
daityaughadhvaṃsaśaṃsī sphuṭa iva pariveṣāvaśeṣo vibhāti |
sargasthityantavṛttirmayi samupagatetīva nirvṛttagarvaṃ
śarvāṇībharturuccairyugalamatha dadhadvibhramaṃ tadbhruvorvaḥ || 4 ||
yugme rukmābjapiṅge graha iva pihite drāgyayoḥ prāgduhitrā
śailasya dhvāntanīlāmbararacitabṛhatkañcuko'bhūtprapañcaḥ |
te trainetre pavitre tridaśavaraghaṭāmitrajaitrograśastre
netre netre bhavetāṃ drutamiha bhavatāmindriyāśvānviyantum || 5 ||
caṇḍīvaktrārpaṇecchostadanu bhagavataḥ pāṇḍurukpāṇḍugaṇḍa-
-prodyatkaṇḍūṃ vinetuṃ vitanuta iva ye ratnakoṇairvighṛṣṭim |
caṇḍārcirmaṇḍalābhe satatanatajanadhvāntakhaṇḍātiśauṇḍe
cāṇḍīśe te śriyestāmadhikamavanatākhaṇḍale kuṇḍale vaḥ || 6 ||
khaṭvāṅgodagrapāṇeḥ sphuṭavikaṭapuṭo vaktrarandhrapraveśa-
-prepsūdañcatphaṇoruśvasadatidhavalāhīndraśaṅkāṃ dadhānaḥ |
yuṣmākaṃ kramavaktrāmburuhaparilasatkarṇikākāraśobhaḥ
śaśvattrāṇāya bhūyādalamativimalottuṅgakoṇaḥ sa ghoṇaḥ || 7 ||
krudhyatyaddhā yayoḥ svāṃ tanumatilasatorbimbitāṃ lakṣayantī
bhartre spardhātinighnā muhuritaravadhūśaṅkayā śailakanyā |
yuṣmāṃstau śaśvaduccairabahuladaśamīśarvarīśātiśubhrā-
-vavyāstāṃ divyasindhoḥ kamituravanamallokapālau kapolau || 8 ||
yo bhāsā bhātyupāntasthita iva nibhṛtaṃ kaustubho draṣṭumiccha-
-nsotthasnehānnitāntaṃ galagatagaralaṃ patyuruccaiḥ paśūnām |
prodyatpremṇā yamārdrā pibati girisutā sampadaḥ sātirekā
lokāḥ śoṇīkṛtāntā yadadharamahasā so'dharo vo vidhattām || 9 ||
atyarthaṃ rājate yā vadanaśaśadharādudgalaccāruvāṇī-
-pīyūṣāmbhaḥpravāhaprasaraparilasatphenabindvāvalīva |
deyātsā dantapaṅktiściramiha danudāyādadauvārikasya
dyutyā dīptendukundacchaviramalatarapronnatāgrā mudaṃ vaḥ || 10 ||
nyakkurvannurvarābhṛnnibhaghanasamayoddhuṣṭameghaughaghoṣaṃ
sphūrjadvārdhyutthitorudhvanitamapi parabrahmabhūto gabhīraḥ |
suvyakto vyaktamūrteḥ prakaṭitakaraṇaḥ prāṇanāthasya satyāḥ
prītyā vaḥ saṃvidadhyātphalavikalamalaṃ janma nādaḥ sa nādaḥ || 11 ||
bhāsā yasya trilokī lasati parilasatphenabindvarṇavānta-
-rvyāmagnevātigaurastulitasurasaridvāripūraprasāraḥ |
pīnātmā dantabhābhirbhṛśamahahahakārātibhīmaḥ sadeṣṭāṃ
puṣṭāṃ tuṣṭiṃ kṛṣīṣṭa sphuṭamiha bhavatāmaṭṭahāso'ṣṭamūrteḥ || 12 ||
sadyojātākhyamāpyaṃ yaduvimalamudagvarti yadvāmadevaṃ
nāmnā hemnā sadṛkṣaṃ jaladanibhamaghorāhvayaṃ dakṣiṇaṃ yat |
yadbālārkaprabhaṃ tatpuruṣanigaditaṃ pūrvamīśānasañjñaṃ
yaddivyaṃ tāni śambhorbhavadabhilaṣitaṃ pañca dadyurmukhāni || 13 ||
ātmapremṇo bhavānyā svayamiva racitāḥ sādaraṃ sāṃvananyā
maṣyā tisraḥsunīlāñjananibhagararekhāḥ samābhānti yasyām |
akalpānalpabhāsā bhṛśaruciratarā kambukalpāmbikāyāḥ
patyuḥ sātyantamantarvilasatu satataṃ mantharā kandharā vaḥ || 14 ||
vaktrendordantalakṣmyāściramadharamahākaustubhasyāpyupānte
sotthānāṃ prārthayanyaḥ sthitimacalabhuve vārayantyai niveśam |
prāyuṅktevāśiṣo yaḥ pratipadamamṛtatve sthitaḥ kālaśatroḥ
kālaṃ kurvangalaṃ vo hṛdayamayamalaṃ kṣālayetkālakūṭaḥ || 15 ||
prauḍhapremākulāyā dṛḍhataraparirambheṣu parvendumukhyāḥ
pārvatyāścārucāmīkaravalayapadairaṅkitaṃ kāntiśāli |
raṅgannāgāṅgadāḍhyaṃ satatamavihitaṃ karma nirmūlayetta-
-ddormūlaṃ nirmalaṃ yaddhṛdi duritamapāsyārjitaṃ dhūrjaṭervaḥ || 16 ||
kaṇṭhāśleṣārthamāptā diva iva kamituḥ svargasindhoḥ pravāhāḥ
krāntyai saṃsārasindhoḥ sphaṭikamaṇimahāsaṅkramākāradīrghāḥ |
tiryagviṣkambhabhūtāstribhuvanavasaterbhinnadaityebhadehā
bāhā vastā harasya drutamiha nivahānaṃhasāṃ saṃharantu || 17 ||
vakṣo dakṣadviṣo'laṃ smarabharavinamaddakṣajākṣīṇavakṣo-
-jāntarnikṣiptaśumbhanmalayajamilitodbhāsi bhasmokṣitaṃ yat |
kṣipraṃ tadrūkṣacakṣuḥ śrutigaṇaphaṇaratnaughabhābhīkṣṇaśobhaṃ
yuṣmākaṃ śaśvadenaḥ sphaṭikamaṇiśilāmaṇḍalābhaṃ kṣiṇotu || 18 ||
muktāmukte vicitrākulavalilaharījālaśālinyavāñca-
-nnābhyāvarte viloladbhujagavarayute kālaśatrorviśāle |
yuṣmaccittatridhāmā pratinavarucire mandire kāntilakṣmyāḥ
śetāṃ śītāṃśugaure cirataramudarakṣīrasindhau salīlam || 19 ||
vaiyāghrī yatra kṛttiḥ sphurati himagirervistṛtopatyakāntaḥ
sāndrāvaśyāyamiśrā parita iva vṛtā nīlajīmūtamālā |
ābaddhāhīndrakāñcīguṇamatipṛthulaṃ śailajākrīḍabhūmi-
-stadvo niḥśreyase syājjaghanamatighanaṃ bālaśītāṃśumauleḥ || 20 ||
puṣṭāvaṣṭambhabhūtau pṛthutarajaghanasyāpi nityaṃ trilokyāḥ
samyagvṛttau surendradviradavarakarodārakāntiṃ dadhānau |
sārāvūrū purāreḥ prasabhamarighaṭāghasmarau bhasmaśubhrau
bhaktairatyārdracittairadhikamavanatau vāñchitaṃ vo vidhattām || 21 ||
ānandāyendukāntopalaracitasamudgāyite ye munīnāṃ
cittādarśaṃ nidhātuṃ vidadhati caraṇe tāṇḍavākuñcanāni |
kāñcībhogīndramūrdhnāṃ pratimuhurupadhānāyamāne kṣaṇaṃ te
kānte stāmantakārerdyutivijitasudhābhānunī jānunī vaḥ || 22 ||
mañjīrībhūtabhogipravaragaṇaphaṇāmaṇḍalāntarnitānta-
-vyādīrghānargharatnadyutikisalayate stūyamāne dyusadbhiḥ |
bibhratyau vibhramaṃ vaḥ sphaṭikamaṇibṛhaddaṇḍavadbhāsite ye
jaṅghe śaṅkhenduśubhre bhṛśamiha bhavatāṃ mānase śūlapāṇeḥ || 23 ||
astokastomaśastrairapacitimamalāṃ bhūribhāvopahāraiḥ
kurvadbhiḥ sarvadoccaiḥ satatamabhivṛtau brahmaviddevalādyaiḥ |
samyaksampūjyamānāviha hṛdi sarasīvāniśaṃ yuṣmadīye
śarvasya krīḍatāṃ tau prapadavarabṛhatkacchapāvacchabhāsau || 24 ||
yāḥ svasyaikāṃśapātādatibahalagaladraktavaktraṃ praṇunna-
-prāṇaṃ prākrośayanprāṅnijamacalavaraṃ cālayantaṃ daśāsyam |
pādāṅgulyo diśantu drutamayugadṛśaḥ kalmaṣaploṣakalyāḥ
kalyāṇaṃ phullamālyaprakaravilasitā vaḥ praṇaddhāhivallyaḥ || 25 ||
prahvaprācīnabarhiḥpramukhasuravaraprasphuranmaulisakta-
-jyāyoratnotkarosrairaviratamamalā bhūrinīrājitā yā |
prodagrāgrā pradeyāttatiriva rucirā tārakāṇāṃ nitāntaṃ
nīlagrīvasya pādāmburuhavilasitā sā nakhālī sukhaṃ vaḥ || 26 ||
satyāḥ satyānanendāvapi savidhagate ye vikāsaṃ dadhāte
svānte svāṃ te labhante śriyamiha sarasīvāmarā ye dadhānāḥ |
lolaṃ lolambakānāṃ kulamiva sudhiyāṃ sevate ye sadā stāṃ
bhūtyai bhūtyaiṇapāṇervimalatararucaste padāmbhoruhe vaḥ || 27 ||
yeṣāṃ rāgādidoṣākṣatamati yatayo yānti muktiṃ prasādā-
-dye vā namrātmamūrtidyusadṛṣipariṣanmūrdhni śeṣāyamāṇāḥ |
śrīkaṇṭhasyāruṇodyaccaraṇasarasijaprotthitāste bhāvākhyā-
-tpārāvārācciraṃ vo duritahatikṛtastārayeyuḥ parāgāḥ || 28 ||
bhūmnā yasyāstasīmnā bhuvanamanusṛtaṃ yatparaṃ dhāma dhāmnāṃ
sāmnāmāmnāyatattvaṃ yadapi ca paramaṃ yadguṇātītamādyam |
yaccāṃhohannirīhaṃ gahanamiti muhuḥ prāhuruccairmahānto
māheśaṃ tanmaho me mahitamaharaharmoharohaṃ nihantu || 29 ||
iti śrīmatparamahaṃsaparivrājakācāryasya śrīgovindabhagavatpūjyapādaśiṣyasya śrīmacchaṅkarabhagavataḥ kṛtau śrī śiva keśādipādāntavarṇana stotram ||
Sanskrit — Devanagari (original)
देयासुर्मूर्ध्नि राजत्सरससुरसरित्पारपर्यन्तनिर्य-
-त्प्रांशुस्तम्बाः पिशङ्गास्तुलितपरिणतारक्तशालीलता वः ।
दुर्वारापत्तिगर्तश्रितनिखिलजनोत्तारणे रज्जुभूता
घोराघोर्वीरुहालीदहनशिखिशिखाः शर्म शार्वाः कपर्दाः ॥ 1 ॥
कुर्वन्निर्वाणमार्गप्रगमपरिलसद्रूप्यसोपानशङ्कां
शक्रारीणां पुराणां त्रयविजयकृतस्पष्टरेखायमाणम् ।
अव्यादव्याजमुच्चैरलिकहिमधराधित्यकान्तस्त्रिधोद्य-
-ज्जाह्नव्याभं मृडानीकमितुरुडुपरुक्पाण्डरं वस्त्रिपुण्ड्रम् ॥ 2 ॥
क्रुध्यद्गौरीप्रसादानतिसमयपदाङ्गुष्ठसङ्क्रान्तलाक्षा-
-बिन्दुस्पर्धि स्मरारेः स्फटिकमणिदृषन्मग्नमाणिक्यशोभम् ।
मूर्ध्न्युद्यद्दिव्यसिन्धोः पतितशफरिकाकारि वो मस्तकं स्ता-
-दस्तोकापत्तिकृत्यै हुतवहकणिकामोक्षरूक्षं सदाक्षि ॥ 3 ॥
भूत्यै दृग्भूतयोः स्याद्यदहिमहिमरुग्बिम्बयोः स्निग्धवर्णो
दैत्यौघध्वंसशंसी स्फुट इव परिवेषावशेषो विभाति ।
सर्गस्थित्यन्तवृत्तिर्मयि समुपगतेतीव निर्वृत्तगर्वं
शर्वाणीभर्तुरुच्चैर्युगलमथ दधद्विभ्रमं तद्भ्रुवोर्वः ॥ 4 ॥
युग्मे रुक्माब्जपिङ्गे ग्रह इव पिहिते द्राग्ययोः प्राग्दुहित्रा
शैलस्य ध्वान्तनीलाम्बररचितबृहत्कञ्चुकोऽभूत्प्रपञ्चः ।
ते त्रैनेत्रे पवित्रे त्रिदशवरघटामित्रजैत्रोग्रशस्त्रे
नेत्रे नेत्रे भवेतां द्रुतमिह भवतामिन्द्रियाश्वान्वियन्तुम् ॥ 5 ॥
चण्डीवक्त्रार्पणेच्छोस्तदनु भगवतः पाण्डुरुक्पाण्डुगण्ड-
-प्रोद्यत्कण्डूं विनेतुं वितनुत इव ये रत्नकोणैर्विघृष्टिम् ।
चण्डार्चिर्मण्डलाभे सततनतजनध्वान्तखण्डातिशौण्डे
चाण्डीशे ते श्रियेस्तामधिकमवनताखण्डले कुण्डले वः ॥ 6 ॥
खट्वाङ्गोदग्रपाणेः स्फुटविकटपुटो वक्त्ररन्ध्रप्रवेश-
-प्रेप्सूदञ्चत्फणोरुश्वसदतिधवलाहीन्द्रशङ्कां दधानः ।
युष्माकं क्रमवक्त्राम्बुरुहपरिलसत्कर्णिकाकारशोभः
शश्वत्त्राणाय भूयादलमतिविमलोत्तुङ्गकोणः स घोणः ॥ 7 ॥
क्रुध्यत्यद्धा ययोः स्वां तनुमतिलसतोर्बिम्बितां लक्षयन्ती
भर्त्रे स्पर्धातिनिघ्ना मुहुरितरवधूशङ्कया शैलकन्या ।
युष्मांस्तौ शश्वदुच्चैरबहुलदशमीशर्वरीशातिशुभ्रा-
-वव्यास्तां दिव्यसिन्धोः कमितुरवनमल्लोकपालौ कपोलौ ॥ 8 ॥
यो भासा भात्युपान्तस्थित इव निभृतं कौस्तुभो द्रष्टुमिच्छ-
-न्सोत्थस्नेहान्नितान्तं गलगतगरलं पत्युरुच्चैः पशूनाम् ।
प्रोद्यत्प्रेम्णा यमार्द्रा पिबति गिरिसुता सम्पदः सातिरेका
लोकाः शोणीकृतान्ता यदधरमहसा सोऽधरो वो विधत्ताम् ॥ 9 ॥
अत्यर्थं राजते या वदनशशधरादुद्गलच्चारुवाणी-
-पीयूषाम्भःप्रवाहप्रसरपरिलसत्फेनबिन्द्वावलीव ।
देयात्सा दन्तपङ्क्तिश्चिरमिह दनुदायाददौवारिकस्य
द्युत्या दीप्तेन्दुकुन्दच्छविरमलतरप्रोन्नताग्रा मुदं वः ॥ 10 ॥
न्यक्कुर्वन्नुर्वराभृन्निभघनसमयोद्धुष्टमेघौघघोषं
स्फूर्जद्वार्ध्युत्थितोरुध्वनितमपि परब्रह्मभूतो गभीरः ।
सुव्यक्तो व्यक्तमूर्तेः प्रकटितकरणः प्राणनाथस्य सत्याः
प्रीत्या वः संविदध्यात्फलविकलमलं जन्म नादः स नादः ॥ 11 ॥
भासा यस्य त्रिलोकी लसति परिलसत्फेनबिन्द्वर्णवान्त-
-र्व्यामग्नेवातिगौरस्तुलितसुरसरिद्वारिपूरप्रसारः ।
पीनात्मा दन्तभाभिर्भृशमहहहकारातिभीमः सदेष्टां
पुष्टां तुष्टिं कृषीष्ट स्फुटमिह भवतामट्टहासोऽष्टमूर्तेः ॥ 12 ॥
सद्योजाताख्यमाप्यं यदुविमलमुदग्वर्ति यद्वामदेवं
नाम्ना हेम्ना सदृक्षं जलदनिभमघोराह्वयं दक्षिणं यत् ।
यद्बालार्कप्रभं तत्पुरुषनिगदितं पूर्वमीशानसञ्ज्ञं
यद्दिव्यं तानि शम्भोर्भवदभिलषितं पञ्च दद्युर्मुखानि ॥ 13 ॥
आत्मप्रेम्णो भवान्या स्वयमिव रचिताः सादरं सांवनन्या
मष्या तिस्रःसुनीलाञ्जननिभगररेखाः समाभान्ति यस्याम् ।
अकल्पानल्पभासा भृशरुचिरतरा कम्बुकल्पाम्बिकायाः
पत्युः सात्यन्तमन्तर्विलसतु सततं मन्थरा कन्धरा वः ॥ 14 ॥
वक्त्रेन्दोर्दन्तलक्ष्म्याश्चिरमधरमहाकौस्तुभस्याप्युपान्ते
सोत्थानां प्रार्थयन्यः स्थितिमचलभुवे वारयन्त्यै निवेशम् ।
प्रायुङ्क्तेवाशिषो यः प्रतिपदममृतत्वे स्थितः कालशत्रोः
कालं कुर्वन्गलं वो हृदयमयमलं क्षालयेत्कालकूटः ॥ 15 ॥
प्रौढप्रेमाकुलाया दृढतरपरिरम्भेषु पर्वेन्दुमुख्याः
पार्वत्याश्चारुचामीकरवलयपदैरङ्कितं कान्तिशालि ।
रङ्गन्नागाङ्गदाढ्यं सततमविहितं कर्म निर्मूलयेत्त-
-द्दोर्मूलं निर्मलं यद्धृदि दुरितमपास्यार्जितं धूर्जटेर्वः ॥ 16 ॥
कण्ठाश्लेषार्थमाप्ता दिव इव कमितुः स्वर्गसिन्धोः प्रवाहाः
क्रान्त्यै संसारसिन्धोः स्फटिकमणिमहासङ्क्रमाकारदीर्घाः ।
तिर्यग्विष्कम्भभूतास्त्रिभुवनवसतेर्भिन्नदैत्येभदेहा
बाहा वस्ता हरस्य द्रुतमिह निवहानंहसां संहरन्तु ॥ 17 ॥
वक्षो दक्षद्विषोऽलं स्मरभरविनमद्दक्षजाक्षीणवक्षो-
-जान्तर्निक्षिप्तशुम्भन्मलयजमिलितोद्भासि भस्मोक्षितं यत् ।
क्षिप्रं तद्रूक्षचक्षुः श्रुतिगणफणरत्नौघभाभीक्ष्णशोभं
युष्माकं शश्वदेनः स्फटिकमणिशिलामण्डलाभं क्षिणोतु ॥ 18 ॥
मुक्तामुक्ते विचित्राकुलवलिलहरीजालशालिन्यवाञ्च-
-न्नाभ्यावर्ते विलोलद्भुजगवरयुते कालशत्रोर्विशाले ।
युष्मच्चित्तत्रिधामा प्रतिनवरुचिरे मन्दिरे कान्तिलक्ष्म्याः
शेतां शीतांशुगौरे चिरतरमुदरक्षीरसिन्धौ सलीलम् ॥ 19 ॥
वैयाघ्री यत्र कृत्तिः स्फुरति हिमगिरेर्विस्तृतोपत्यकान्तः
सान्द्रावश्यायमिश्रा परित इव वृता नीलजीमूतमाला ।
आबद्धाहीन्द्रकाञ्चीगुणमतिपृथुलं शैलजाक्रीडभूमि-
-स्तद्वो निःश्रेयसे स्याज्जघनमतिघनं बालशीतांशुमौलेः ॥ 20 ॥
पुष्टावष्टम्भभूतौ पृथुतरजघनस्यापि नित्यं त्रिलोक्याः
सम्यग्वृत्तौ सुरेन्द्रद्विरदवरकरोदारकान्तिं दधानौ ।
सारावूरू पुरारेः प्रसभमरिघटाघस्मरौ भस्मशुभ्रौ
भक्तैरत्यार्द्रचित्तैरधिकमवनतौ वाञ्छितं वो विधत्ताम् ॥ 21 ॥
आनन्दायेन्दुकान्तोपलरचितसमुद्गायिते ये मुनीनां
चित्तादर्शं निधातुं विदधति चरणे ताण्डवाकुञ्चनानि ।
काञ्चीभोगीन्द्रमूर्ध्नां प्रतिमुहुरुपधानायमाने क्षणं ते
कान्ते स्तामन्तकारेर्द्युतिविजितसुधाभानुनी जानुनी वः ॥ 22 ॥
मञ्जीरीभूतभोगिप्रवरगणफणामण्डलान्तर्नितान्त-
-व्यादीर्घानर्घरत्नद्युतिकिसलयते स्तूयमाने द्युसद्भिः ।
बिभ्रत्यौ विभ्रमं वः स्फटिकमणिबृहद्दण्डवद्भासिते ये
जङ्घे शङ्खेन्दुशुभ्रे भृशमिह भवतां मानसे शूलपाणेः ॥ 23 ॥
अस्तोकस्तोमशस्त्रैरपचितिममलां भूरिभावोपहारैः
कुर्वद्भिः सर्वदोच्चैः सततमभिवृतौ ब्रह्मविद्देवलाद्यैः ।
सम्यक्सम्पूज्यमानाविह हृदि सरसीवानिशं युष्मदीये
शर्वस्य क्रीडतां तौ प्रपदवरबृहत्कच्छपावच्छभासौ ॥ 24 ॥
याः स्वस्यैकांशपातादतिबहलगलद्रक्तवक्त्रं प्रणुन्न-
-प्राणं प्राक्रोशयन्प्राङ्निजमचलवरं चालयन्तं दशास्यम् ।
पादाङ्गुल्यो दिशन्तु द्रुतमयुगदृशः कल्मषप्लोषकल्याः
कल्याणं फुल्लमाल्यप्रकरविलसिता वः प्रणद्धाहिवल्ल्यः ॥ 25 ॥
प्रह्वप्राचीनबर्हिःप्रमुखसुरवरप्रस्फुरन्मौलिसक्त-
-ज्यायोरत्नोत्करोस्रैरविरतममला भूरिनीराजिता या ।
प्रोदग्राग्रा प्रदेयात्ततिरिव रुचिरा तारकाणां नितान्तं
नीलग्रीवस्य पादाम्बुरुहविलसिता सा नखाली सुखं वः ॥ 26 ॥
सत्याः सत्याननेन्दावपि सविधगते ये विकासं दधाते
स्वान्ते स्वां ते लभन्ते श्रियमिह सरसीवामरा ये दधानाः ।
लोलं लोलम्बकानां कुलमिव सुधियां सेवते ये सदा स्तां
भूत्यै भूत्यैणपाणेर्विमलतररुचस्ते पदाम्भोरुहे वः ॥ 27 ॥
येषां रागादिदोषाक्षतमति यतयो यान्ति मुक्तिं प्रसादा-
-द्ये वा नम्रात्ममूर्तिद्युसदृषिपरिषन्मूर्ध्नि शेषायमाणाः ।
श्रीकण्ठस्यारुणोद्यच्चरणसरसिजप्रोत्थितास्ते भावाख्या-
-त्पारावाराच्चिरं वो दुरितहतिकृतस्तारयेयुः परागाः ॥ 28 ॥
भूम्ना यस्यास्तसीम्ना भुवनमनुसृतं यत्परं धाम धाम्नां
साम्नामाम्नायतत्त्वं यदपि च परमं यद्गुणातीतमाद्यम् ।
यच्चांहोहन्निरीहं गहनमिति मुहुः प्राहुरुच्चैर्महान्तो
माहेशं तन्महो मे महितमहरहर्मोहरोहं निहन्तु ॥ 29 ॥
इति श्रीमत्परमहंसपरिव्राजकाचार्यस्य श्रीगोविन्दभगवत्पूज्यपादशिष्यस्य श्रीमच्छङ्करभगवतः कृतौ श्री शिव केशादिपादान्तवर्णन स्तोत्रम् ॥
deyāsurmūrdhni rājatsarasasurasaritpāraparyantanirya-
-tprāṃśustambāḥ piśaṅgāstulitapariṇatāraktaśālīlatā vaḥ |
durvārāpattigartaśritanikhilajanottāraṇe rajjubhūtā
ghorāghorvīruhālīdahanaśikhiśikhāḥ śarma śārvāḥ kapardāḥ || 1 ||
kurvannirvāṇamārgapragamaparilasadrūpyasopānaśaṅkāṃ
śakrārīṇāṃ purāṇāṃ trayavijayakṛtaspaṣṭarekhāyamāṇam |
avyādavyājamuccairalikahimadharādhityakāntastridhodya-
-jjāhnavyābhaṃ mṛḍānīkamituruḍuparukpāṇḍaraṃ vastripuṇḍram || 2 ||
krudhyadgaurīprasādānatisamayapadāṅguṣṭhasaṅkrāntalākṣā-
-binduspardhi smarāreḥ sphaṭikamaṇidṛṣanmagnamāṇikyaśobham |
mūrdhnyudyaddivyasindhoḥ patitaśapharikākāri vo mastakaṃ stā-
-dastokāpattikṛtyai hutavahakaṇikāmokṣarūkṣaṃ sadākṣi || 3 ||
bhūtyai dṛgbhūtayoḥ syādyadahimahimarugbimbayoḥ snigdhavarṇo
daityaughadhvaṃsaśaṃsī sphuṭa iva pariveṣāvaśeṣo vibhāti |
sargasthityantavṛttirmayi samupagatetīva nirvṛttagarvaṃ
śarvāṇībharturuccairyugalamatha dadhadvibhramaṃ tadbhruvorvaḥ || 4 ||
yugme rukmābjapiṅge graha iva pihite drāgyayoḥ prāgduhitrā
śailasya dhvāntanīlāmbararacitabṛhatkañcuko'bhūtprapañcaḥ |
te trainetre pavitre tridaśavaraghaṭāmitrajaitrograśastre
netre netre bhavetāṃ drutamiha bhavatāmindriyāśvānviyantum || 5 ||
caṇḍīvaktrārpaṇecchostadanu bhagavataḥ pāṇḍurukpāṇḍugaṇḍa-
-prodyatkaṇḍūṃ vinetuṃ vitanuta iva ye ratnakoṇairvighṛṣṭim |
caṇḍārcirmaṇḍalābhe satatanatajanadhvāntakhaṇḍātiśauṇḍe
cāṇḍīśe te śriyestāmadhikamavanatākhaṇḍale kuṇḍale vaḥ || 6 ||
khaṭvāṅgodagrapāṇeḥ sphuṭavikaṭapuṭo vaktrarandhrapraveśa-
-prepsūdañcatphaṇoruśvasadatidhavalāhīndraśaṅkāṃ dadhānaḥ |
yuṣmākaṃ kramavaktrāmburuhaparilasatkarṇikākāraśobhaḥ
śaśvattrāṇāya bhūyādalamativimalottuṅgakoṇaḥ sa ghoṇaḥ || 7 ||
krudhyatyaddhā yayoḥ svāṃ tanumatilasatorbimbitāṃ lakṣayantī
bhartre spardhātinighnā muhuritaravadhūśaṅkayā śailakanyā |
yuṣmāṃstau śaśvaduccairabahuladaśamīśarvarīśātiśubhrā-
-vavyāstāṃ divyasindhoḥ kamituravanamallokapālau kapolau || 8 ||
yo bhāsā bhātyupāntasthita iva nibhṛtaṃ kaustubho draṣṭumiccha-
-nsotthasnehānnitāntaṃ galagatagaralaṃ patyuruccaiḥ paśūnām |
prodyatpremṇā yamārdrā pibati girisutā sampadaḥ sātirekā
lokāḥ śoṇīkṛtāntā yadadharamahasā so'dharo vo vidhattām || 9 ||
atyarthaṃ rājate yā vadanaśaśadharādudgalaccāruvāṇī-
-pīyūṣāmbhaḥpravāhaprasaraparilasatphenabindvāvalīva |
deyātsā dantapaṅktiściramiha danudāyādadauvārikasya
dyutyā dīptendukundacchaviramalatarapronnatāgrā mudaṃ vaḥ || 10 ||
nyakkurvannurvarābhṛnnibhaghanasamayoddhuṣṭameghaughaghoṣaṃ
sphūrjadvārdhyutthitorudhvanitamapi parabrahmabhūto gabhīraḥ |
suvyakto vyaktamūrteḥ prakaṭitakaraṇaḥ prāṇanāthasya satyāḥ
prītyā vaḥ saṃvidadhyātphalavikalamalaṃ janma nādaḥ sa nādaḥ || 11 ||
bhāsā yasya trilokī lasati parilasatphenabindvarṇavānta-
-rvyāmagnevātigaurastulitasurasaridvāripūraprasāraḥ |
pīnātmā dantabhābhirbhṛśamahahahakārātibhīmaḥ sadeṣṭāṃ
puṣṭāṃ tuṣṭiṃ kṛṣīṣṭa sphuṭamiha bhavatāmaṭṭahāso'ṣṭamūrteḥ || 12 ||
sadyojātākhyamāpyaṃ yaduvimalamudagvarti yadvāmadevaṃ
nāmnā hemnā sadṛkṣaṃ jaladanibhamaghorāhvayaṃ dakṣiṇaṃ yat |
yadbālārkaprabhaṃ tatpuruṣanigaditaṃ pūrvamīśānasañjñaṃ
yaddivyaṃ tāni śambhorbhavadabhilaṣitaṃ pañca dadyurmukhāni || 13 ||
ātmapremṇo bhavānyā svayamiva racitāḥ sādaraṃ sāṃvananyā
maṣyā tisraḥsunīlāñjananibhagararekhāḥ samābhānti yasyām |
akalpānalpabhāsā bhṛśaruciratarā kambukalpāmbikāyāḥ
patyuḥ sātyantamantarvilasatu satataṃ mantharā kandharā vaḥ || 14 ||
vaktrendordantalakṣmyāściramadharamahākaustubhasyāpyupānte
sotthānāṃ prārthayanyaḥ sthitimacalabhuve vārayantyai niveśam |
prāyuṅktevāśiṣo yaḥ pratipadamamṛtatve sthitaḥ kālaśatroḥ
kālaṃ kurvangalaṃ vo hṛdayamayamalaṃ kṣālayetkālakūṭaḥ || 15 ||
prauḍhapremākulāyā dṛḍhataraparirambheṣu parvendumukhyāḥ
pārvatyāścārucāmīkaravalayapadairaṅkitaṃ kāntiśāli |
raṅgannāgāṅgadāḍhyaṃ satatamavihitaṃ karma nirmūlayetta-
-ddormūlaṃ nirmalaṃ yaddhṛdi duritamapāsyārjitaṃ dhūrjaṭervaḥ || 16 ||
kaṇṭhāśleṣārthamāptā diva iva kamituḥ svargasindhoḥ pravāhāḥ
krāntyai saṃsārasindhoḥ sphaṭikamaṇimahāsaṅkramākāradīrghāḥ |
tiryagviṣkambhabhūtāstribhuvanavasaterbhinnadaityebhadehā
bāhā vastā harasya drutamiha nivahānaṃhasāṃ saṃharantu || 17 ||
vakṣo dakṣadviṣo'laṃ smarabharavinamaddakṣajākṣīṇavakṣo-
-jāntarnikṣiptaśumbhanmalayajamilitodbhāsi bhasmokṣitaṃ yat |
kṣipraṃ tadrūkṣacakṣuḥ śrutigaṇaphaṇaratnaughabhābhīkṣṇaśobhaṃ
yuṣmākaṃ śaśvadenaḥ sphaṭikamaṇiśilāmaṇḍalābhaṃ kṣiṇotu || 18 ||
muktāmukte vicitrākulavalilaharījālaśālinyavāñca-
-nnābhyāvarte viloladbhujagavarayute kālaśatrorviśāle |
yuṣmaccittatridhāmā pratinavarucire mandire kāntilakṣmyāḥ
śetāṃ śītāṃśugaure cirataramudarakṣīrasindhau salīlam || 19 ||
vaiyāghrī yatra kṛttiḥ sphurati himagirervistṛtopatyakāntaḥ
sāndrāvaśyāyamiśrā parita iva vṛtā nīlajīmūtamālā |
ābaddhāhīndrakāñcīguṇamatipṛthulaṃ śailajākrīḍabhūmi-
-stadvo niḥśreyase syājjaghanamatighanaṃ bālaśītāṃśumauleḥ || 20 ||
puṣṭāvaṣṭambhabhūtau pṛthutarajaghanasyāpi nityaṃ trilokyāḥ
samyagvṛttau surendradviradavarakarodārakāntiṃ dadhānau |
sārāvūrū purāreḥ prasabhamarighaṭāghasmarau bhasmaśubhrau
bhaktairatyārdracittairadhikamavanatau vāñchitaṃ vo vidhattām || 21 ||
ānandāyendukāntopalaracitasamudgāyite ye munīnāṃ
cittādarśaṃ nidhātuṃ vidadhati caraṇe tāṇḍavākuñcanāni |
kāñcībhogīndramūrdhnāṃ pratimuhurupadhānāyamāne kṣaṇaṃ te
kānte stāmantakārerdyutivijitasudhābhānunī jānunī vaḥ || 22 ||
mañjīrībhūtabhogipravaragaṇaphaṇāmaṇḍalāntarnitānta-
-vyādīrghānargharatnadyutikisalayate stūyamāne dyusadbhiḥ |
bibhratyau vibhramaṃ vaḥ sphaṭikamaṇibṛhaddaṇḍavadbhāsite ye
jaṅghe śaṅkhenduśubhre bhṛśamiha bhavatāṃ mānase śūlapāṇeḥ || 23 ||
astokastomaśastrairapacitimamalāṃ bhūribhāvopahāraiḥ
kurvadbhiḥ sarvadoccaiḥ satatamabhivṛtau brahmaviddevalādyaiḥ |
samyaksampūjyamānāviha hṛdi sarasīvāniśaṃ yuṣmadīye
śarvasya krīḍatāṃ tau prapadavarabṛhatkacchapāvacchabhāsau || 24 ||
yāḥ svasyaikāṃśapātādatibahalagaladraktavaktraṃ praṇunna-
-prāṇaṃ prākrośayanprāṅnijamacalavaraṃ cālayantaṃ daśāsyam |
pādāṅgulyo diśantu drutamayugadṛśaḥ kalmaṣaploṣakalyāḥ
kalyāṇaṃ phullamālyaprakaravilasitā vaḥ praṇaddhāhivallyaḥ || 25 ||
prahvaprācīnabarhiḥpramukhasuravaraprasphuranmaulisakta-
-jyāyoratnotkarosrairaviratamamalā bhūrinīrājitā yā |
prodagrāgrā pradeyāttatiriva rucirā tārakāṇāṃ nitāntaṃ
nīlagrīvasya pādāmburuhavilasitā sā nakhālī sukhaṃ vaḥ || 26 ||
satyāḥ satyānanendāvapi savidhagate ye vikāsaṃ dadhāte
svānte svāṃ te labhante śriyamiha sarasīvāmarā ye dadhānāḥ |
lolaṃ lolambakānāṃ kulamiva sudhiyāṃ sevate ye sadā stāṃ
bhūtyai bhūtyaiṇapāṇervimalatararucaste padāmbhoruhe vaḥ || 27 ||
yeṣāṃ rāgādidoṣākṣatamati yatayo yānti muktiṃ prasādā-
-dye vā namrātmamūrtidyusadṛṣipariṣanmūrdhni śeṣāyamāṇāḥ |
śrīkaṇṭhasyāruṇodyaccaraṇasarasijaprotthitāste bhāvākhyā-
-tpārāvārācciraṃ vo duritahatikṛtastārayeyuḥ parāgāḥ || 28 ||
bhūmnā yasyāstasīmnā bhuvanamanusṛtaṃ yatparaṃ dhāma dhāmnāṃ
sāmnāmāmnāyatattvaṃ yadapi ca paramaṃ yadguṇātītamādyam |
yaccāṃhohannirīhaṃ gahanamiti muhuḥ prāhuruccairmahānto
māheśaṃ tanmaho me mahitamaharaharmoharohaṃ nihantu || 29 ||
iti śrīmatparamahaṃsaparivrājakācāryasya śrīgovindabhagavatpūjyapādaśiṣyasya śrīmacchaṅkarabhagavataḥ kṛtau śrī śiva keśādipādāntavarṇana stotram ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Bengali script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in