(શ્રીમદ્ભાગવતં 6.16.34-48)
ચિત્રકેતુરુવાચ ।
અજિત જિતઃ સમમતિભિઃ સાધુભિ-
ર્ભવાન્ જિતાત્મભિર્ભવતા ।
વિજિતાસ્તેઽપિ ચ ભજતામકામાત્મનાં
ય આત્મદોઽતિકરુણઃ ॥ 34 ॥
તવ વિભવઃ ખલુ ભગવન્
જગદુદયસ્થિતિલયાદીનિ ।
વિશ્વસૃજસ્તેંઽશાંશાસ્તત્ર
મૃષા સ્પર્ધન્તે પૃથગભિમત્યા ॥ 35 ॥
પરમાણુપરમમહતોસ્ત્વ-
માદ્યન્તાન્તરવર્તી ત્રયવિધુરઃ ।
આદાવન્તેઽપિ ચ સત્ત્વાનાં
યદ્ધ્રુવં તદેવાન્તરાલેઽપિ ॥ 36 ॥
ક્ષિત્યાદિભિરેષ કિલાવૃતઃ
સપ્તભિર્દશગુણોત્તરૈરણ્ડકોશઃ ।
યત્ર પતત્યણુકલ્પઃ
સહાણ્ડકોટિકોટિભિસ્તદનન્તઃ ॥ 37 ॥
વિષયતૃષો નરપશવો
ય ઉપાસતે વિભૂતીર્ન પરં ત્વામ્ ।
તેષામાશિષ ઈશ તદનુ
વિનશ્યન્તિ યથા રાજકુલમ્ ॥ 38 ॥
કામધિયસ્ત્વયિ રચિતા
ન પરમ રોહન્તિ યથા કરમ્ભબીજાનિ ।
જ્ઞાનાત્મન્યગુણમયે
ગુણગણતોઽસ્ય દ્વન્દ્વજાલાનિ ॥ 39 ॥
જિતમજિત તદા ભવતા
યદાહ ભાગવતં ધર્મમનવદ્યમ્ ।
નિષ્કિઞ્ચના યે મુનય આત્મારામા
યમુપાસતેઽપવર્ગાય ॥ 40 ॥
વિષમમતિર્ન યત્ર નૃણાં
ત્વમહમિતિ મમ તવેતિ ચ યદન્યત્ર ।
વિષમધિયા રચિતો યઃ
સ હ્યવિશુદ્ધઃ ક્ષયિષ્ણુરધર્મબહુલઃ ॥ 41 ॥
કઃ ક્ષેમો નિજપરયોઃ
કિયાનર્થઃ સ્વપરદ્રુહા ધર્મેણ ।
સ્વદ્રોહાત્તવ કોપઃ
પરસમ્પીડયા ચ તથાધર્મઃ ॥ 42 ॥
ન વ્યભિચરતિ તવેક્ષા યયા
હ્યભિહિતો ભાગવતો ધર્મઃ ।
સ્થિરચરસત્ત્વકદમ્બેષ્વપૃથગ્ધિયો
યમુપાસતે ત્વાર્યાઃ ॥ 43 ॥
ન હિ ભગવન્નઘટિતમિદં
ત્વદ્દર્શનાન્નૃણામખિલપાપક્ષયઃ ।
યન્નામ સકૃચ્છ્રવણાત્પુલ્કસકોઽપિ
વિમુચ્યતે સંસારાત્ ॥ 44 ॥
અથ ભગવન્ વયમધુના
ત્વદવલોકપરિમૃષ્ટાશયમલાઃ ।
સુરઋષિણા યદુદિતં તાવકેન
કથમન્યથા ભવતિ ॥ 45 ॥
વિદિતમનન્ત સમસ્તં તવ
જગદાત્મનો જનૈરિહાચરિતમ્ ।
વિજ્ઞાપ્યં પરમગુરોઃ કિયદિવ
સવિતુરિવ ખદ્યોતૈઃ ॥ 46 ॥
નમસ્તુભ્યં ભગવતે સકલજગ-
ત્સ્થિતિલયોદયેશાય ।
દુરવસિતાત્મગતયે
કુયોગિનાં ભિદા પરમહંસાય ॥ 47 ॥
યં વૈ શ્વસન્તમનુ વિશ્વસૃજઃ શ્વસન્તિ
યં ચેકિતાનમનુ ચિત્તય ઉચ્ચકન્તિ ।
ભૂમણ્ડલં સર્ષપાયતિ યસ્ય મૂર્ધ્નિ
તસ્મૈ નમો ભગવતેઽસ્તુ સહસ્રમૂર્ધ્ને ॥ 48 ॥
॥ ઇતિ શ્રીમદ્ભાગવતમહાપુરાણે ષષ્ઠસ્કન્ધે ષોડશાધ્યાયાન્તર્ગતં ચિત્રકેતુકૃતં અનન્તસ્તોત્રમ્ ॥
Roman (IAST) Transliteration
(śrīmadbhāgavataṃ 6.16.34-48)
citraketuruvāca |
ajita jitaḥ samamatibhiḥ sādhubhi-
rbhavān jitātmabhirbhavatā |
vijitāste'pi ca bhajatāmakāmātmanāṃ
ya ātmado'tikaruṇaḥ || 34 ||
tava vibhavaḥ khalu bhagavan
jagadudayasthitilayādīni |
viśvasṛjasteṃ'śāṃśāstatra
mṛṣā spardhante pṛthagabhimatyā || 35 ||
paramāṇuparamamahatostva-
mādyantāntaravartī trayavidhuraḥ |
ādāvante'pi ca sattvānāṃ
yaddhruvaṃ tadevāntarāle'pi || 36 ||
kṣityādibhireṣa kilāvṛtaḥ
saptabhirdaśaguṇottarairaṇḍakośaḥ |
yatra patatyaṇukalpaḥ
sahāṇḍakoṭikoṭibhistadanantaḥ || 37 ||
viṣayatṛṣo narapaśavo
ya upāsate vibhūtīrna paraṃ tvām |
teṣāmāśiṣa īśa tadanu
vinaśyanti yathā rājakulam || 38 ||
kāmadhiyastvayi racitā
na parama rohanti yathā karambhabījāni |
jñānātmanyaguṇamaye
guṇagaṇato'sya dvandvajālāni || 39 ||
jitamajita tadā bhavatā
yadāha bhāgavataṃ dharmamanavadyam |
niṣkiñcanā ye munaya ātmārāmā
yamupāsate'pavargāya || 40 ||
viṣamamatirna yatra nṛṇāṃ
tvamahamiti mama taveti ca yadanyatra |
viṣamadhiyā racito yaḥ
sa hyaviśuddhaḥ kṣayiṣṇuradharmabahulaḥ || 41 ||
kaḥ kṣemo nijaparayoḥ
kiyānarthaḥ svaparadruhā dharmeṇa |
svadrohāttava kopaḥ
parasampīḍayā ca tathādharmaḥ || 42 ||
na vyabhicarati tavekṣā yayā
hyabhihito bhāgavato dharmaḥ |
sthiracarasattvakadambeṣvapṛthagdhiyo
yamupāsate tvāryāḥ || 43 ||
na hi bhagavannaghaṭitamidaṃ
tvaddarśanānnṛṇāmakhilapāpakṣayaḥ |
yannāma sakṛcchravaṇātpulkasako'pi
vimucyate saṃsārāt || 44 ||
atha bhagavan vayamadhunā
tvadavalokaparimṛṣṭāśayamalāḥ |
suraṛṣiṇā yaduditaṃ tāvakena
kathamanyathā bhavati || 45 ||
viditamananta samastaṃ tava
jagadātmano janairihācaritam |
vijñāpyaṃ paramaguroḥ kiyadiva
savituriva khadyotaiḥ || 46 ||
namastubhyaṃ bhagavate sakalajaga-
tsthitilayodayeśāya |
duravasitātmagataye
kuyogināṃ bhidā paramahaṃsāya || 47 ||
yaṃ vai śvasantamanu viśvasṛjaḥ śvasanti
yaṃ cekitānamanu cittaya uccakanti |
bhūmaṇḍalaṃ sarṣapāyati yasya mūrdhni
tasmai namo bhagavate'stu sahasramūrdhne || 48 ||
|| iti śrīmadbhāgavatamahāpurāṇe ṣaṣṭhaskandhe ṣoḍaśādhyāyāntargataṃ citraketukṛtaṃ anantastotram ||
Sanskrit — Devanagari (original)
(श्रीमद्भागवतं 6.16.34-48)
चित्रकेतुरुवाच ।
अजित जितः सममतिभिः साधुभि-
र्भवान् जितात्मभिर्भवता ।
विजितास्तेऽपि च भजतामकामात्मनां
य आत्मदोऽतिकरुणः ॥ 34 ॥
तव विभवः खलु भगवन्
जगदुदयस्थितिलयादीनि ।
विश्वसृजस्तेंऽशांशास्तत्र
मृषा स्पर्धन्ते पृथगभिमत्या ॥ 35 ॥
परमाणुपरममहतोस्त्व-
माद्यन्तान्तरवर्ती त्रयविधुरः ।
आदावन्तेऽपि च सत्त्वानां
यद्ध्रुवं तदेवान्तरालेऽपि ॥ 36 ॥
क्षित्यादिभिरेष किलावृतः
सप्तभिर्दशगुणोत्तरैरण्डकोशः ।
यत्र पतत्यणुकल्पः
सहाण्डकोटिकोटिभिस्तदनन्तः ॥ 37 ॥
विषयतृषो नरपशवो
य उपासते विभूतीर्न परं त्वाम् ।
तेषामाशिष ईश तदनु
विनश्यन्ति यथा राजकुलम् ॥ 38 ॥
कामधियस्त्वयि रचिता
न परम रोहन्ति यथा करम्भबीजानि ।
ज्ञानात्मन्यगुणमये
गुणगणतोऽस्य द्वन्द्वजालानि ॥ 39 ॥
जितमजित तदा भवता
यदाह भागवतं धर्ममनवद्यम् ।
निष्किञ्चना ये मुनय आत्मारामा
यमुपासतेऽपवर्गाय ॥ 40 ॥
विषममतिर्न यत्र नृणां
त्वमहमिति मम तवेति च यदन्यत्र ।
विषमधिया रचितो यः
स ह्यविशुद्धः क्षयिष्णुरधर्मबहुलः ॥ 41 ॥
कः क्षेमो निजपरयोः
कियानर्थः स्वपरद्रुहा धर्मेण ।
स्वद्रोहात्तव कोपः
परसम्पीडया च तथाधर्मः ॥ 42 ॥
न व्यभिचरति तवेक्षा यया
ह्यभिहितो भागवतो धर्मः ।
स्थिरचरसत्त्वकदम्बेष्वपृथग्धियो
यमुपासते त्वार्याः ॥ 43 ॥
न हि भगवन्नघटितमिदं
त्वद्दर्शनान्नृणामखिलपापक्षयः ।
यन्नाम सकृच्छ्रवणात्पुल्कसकोऽपि
विमुच्यते संसारात् ॥ 44 ॥
अथ भगवन् वयमधुना
त्वदवलोकपरिमृष्टाशयमलाः ।
सुरऋषिणा यदुदितं तावकेन
कथमन्यथा भवति ॥ 45 ॥
विदितमनन्त समस्तं तव
जगदात्मनो जनैरिहाचरितम् ।
विज्ञाप्यं परमगुरोः कियदिव
सवितुरिव खद्योतैः ॥ 46 ॥
नमस्तुभ्यं भगवते सकलजग-
त्स्थितिलयोदयेशाय ।
दुरवसितात्मगतये
कुयोगिनां भिदा परमहंसाय ॥ 47 ॥
यं वै श्वसन्तमनु विश्वसृजः श्वसन्ति
यं चेकितानमनु चित्तय उच्चकन्ति ।
भूमण्डलं सर्षपायति यस्य मूर्ध्नि
तस्मै नमो भगवतेऽस्तु सहस्रमूर्ध्ने ॥ 48 ॥
॥ इति श्रीमद्भागवतमहापुराणे षष्ठस्कन्धे षोडशाध्यायान्तर्गतं चित्रकेतुकृतं अनन्तस्तोत्रम् ॥
(śrīmadbhāgavataṃ 6.16.34-48)
citraketuruvāca |
ajita jitaḥ samamatibhiḥ sādhubhi-
rbhavān jitātmabhirbhavatā |
vijitāste'pi ca bhajatāmakāmātmanāṃ
ya ātmado'tikaruṇaḥ || 34 ||
tava vibhavaḥ khalu bhagavan
jagadudayasthitilayādīni |
viśvasṛjasteṃ'śāṃśāstatra
mṛṣā spardhante pṛthagabhimatyā || 35 ||
paramāṇuparamamahatostva-
mādyantāntaravartī trayavidhuraḥ |
ādāvante'pi ca sattvānāṃ
yaddhruvaṃ tadevāntarāle'pi || 36 ||
kṣityādibhireṣa kilāvṛtaḥ
saptabhirdaśaguṇottarairaṇḍakośaḥ |
yatra patatyaṇukalpaḥ
sahāṇḍakoṭikoṭibhistadanantaḥ || 37 ||
viṣayatṛṣo narapaśavo
ya upāsate vibhūtīrna paraṃ tvām |
teṣāmāśiṣa īśa tadanu
vinaśyanti yathā rājakulam || 38 ||
kāmadhiyastvayi racitā
na parama rohanti yathā karambhabījāni |
jñānātmanyaguṇamaye
guṇagaṇato'sya dvandvajālāni || 39 ||
jitamajita tadā bhavatā
yadāha bhāgavataṃ dharmamanavadyam |
niṣkiñcanā ye munaya ātmārāmā
yamupāsate'pavargāya || 40 ||
viṣamamatirna yatra nṛṇāṃ
tvamahamiti mama taveti ca yadanyatra |
viṣamadhiyā racito yaḥ
sa hyaviśuddhaḥ kṣayiṣṇuradharmabahulaḥ || 41 ||
kaḥ kṣemo nijaparayoḥ
kiyānarthaḥ svaparadruhā dharmeṇa |
svadrohāttava kopaḥ
parasampīḍayā ca tathādharmaḥ || 42 ||
na vyabhicarati tavekṣā yayā
hyabhihito bhāgavato dharmaḥ |
sthiracarasattvakadambeṣvapṛthagdhiyo
yamupāsate tvāryāḥ || 43 ||
na hi bhagavannaghaṭitamidaṃ
tvaddarśanānnṛṇāmakhilapāpakṣayaḥ |
yannāma sakṛcchravaṇātpulkasako'pi
vimucyate saṃsārāt || 44 ||
atha bhagavan vayamadhunā
tvadavalokaparimṛṣṭāśayamalāḥ |
suraṛṣiṇā yaduditaṃ tāvakena
kathamanyathā bhavati || 45 ||
viditamananta samastaṃ tava
jagadātmano janairihācaritam |
vijñāpyaṃ paramaguroḥ kiyadiva
savituriva khadyotaiḥ || 46 ||
namastubhyaṃ bhagavate sakalajaga-
tsthitilayodayeśāya |
duravasitātmagataye
kuyogināṃ bhidā paramahaṃsāya || 47 ||
yaṃ vai śvasantamanu viśvasṛjaḥ śvasanti
yaṃ cekitānamanu cittaya uccakanti |
bhūmaṇḍalaṃ sarṣapāyati yasya mūrdhni
tasmai namo bhagavate'stu sahasramūrdhne || 48 ||
|| iti śrīmadbhāgavatamahāpurāṇe ṣaṣṭhaskandhe ṣoḍaśādhyāyāntargataṃ citraketukṛtaṃ anantastotram ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.