ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਉਪਨਿषਦ੍ - ਸ਼ੀਕ੍षਾਵਲ੍ਲੀ

Taittiriya Upanishad - Shikshavalli

📂 Upanishad 🖋️ Gurmukhi script
📄 Download PDF
(ਤੈ. ਆ. 7-1-1)
ੴ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੁਭ੍ਯੋ ਨਮਃ । ਹਰਿਃ ਓਮ੍ ॥
ੴ ਸ਼-ਨ੍ਨੋੑ ਮਿ॒ਤ੍ਰਸ਼੍ਸ਼ਂ-ਵਁਰੁੑਣਃ । ਸ਼-ਨ੍ਨੋੑ ਭਵਤ੍ਵਰ੍ਯ॒ਮਾ । ਸ਼-ਨ੍ਨ॒ ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ॒ ਬृਹ॒ਸ੍ਪਤਿਃੑ । ਸ਼-ਨ੍ਨੋ॒ ਵਿष੍ਣੁੑਰੁਰੁਕ੍ਰ॒ਮਃ । ਨਮੋ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣੇ । ਨਮੑਸ੍ਤੇ ਵਾਯੋ । ਤ੍ਵਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰ॒ਤ੍ਯਕ੍ष॒-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾੑਸਿ । ਤ੍ਵਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰ॒ਤ੍ਯਕ੍ष॒-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ ਵਦਿष੍ਯਾਮਿ । ऋ॒ਤਂ-ਵਁੑਦਿष੍ਯਾਮਿ । ਸ॒ਤ੍ਯਂ-ਵਁੑਦਿष੍ਯਾਮਿ । ਤਨ੍ਮਾਮੑਵਤੁ । ਤਦ੍ਵ॒ਕ੍ਤਾਰੑਮਵਤੁ । ਅਵੑਤੁ॒ ਮਾਮ੍ । ਅਵੑਤੁ ਵ॒ਕ੍ਤਾਰਮ੍᳚ । ੴ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਃੑ ॥ 1 ॥
ਇਤਿ ਪ੍ਰਥਮੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਸ਼ੀਕ੍षਾਂ-ਵ੍ਯਾਁ᳚ਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾ॒ਮਃ । ਵਰ੍ਣ॒ਸ੍ਸ੍ਵਰਃ । ਮਾਤ੍ਰਾ॒ ਬਲਮ੍ । ਸਾਮੑ ਸਨ੍ਤਾ॒ਨਃ । ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਸ਼ੀ᳚ਕ੍षਾਧ੍ਯਾ॒ਯਃ ॥ 1 ॥
ਇਤਿ ਦ੍ਵਿਤੀਯੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਸ॒ਹ ਨੌ॒ ਯਸ਼ਃ । ਸ॒ਹ ਨੌ ਬ੍ਰੑਹ੍ਮਵ॒ਰ੍ਚਸਮ੍ । ਅਥਾਤਸ੍ਸਗ੍ਂਹਿਤਾਯਾ ਉਪਨਿषਦਂ-ਵ੍ਯਾਁ᳚ਖ੍ਯਾਸ੍ਯਾ॒ਮਃ । ਪਞ੍ਚਸ੍ਵਧਿਕੑਰਣੇ॒षੁ । ਅਧਿਲੋਕਮਧਿਜ੍ਯੌਤਿषਮਧਿਵਿਦ੍ਯਮਧਿਪ੍ਰਜੑਮਧ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਮ੍ । ਤਾ ਮਹਾਸਗ੍ਂਹਿਤਾ ਇੑਤ੍ਯਾਚ॒ਕ੍षਤੇ । ਅਥਾੑਧਿਲੋ॒ਕਮ੍ । ਪृਥਿਵੀ ਪੂ᳚ਰ੍ਵਰੂ॒ਪਮ੍ । ਦ੍ਯੌਰੁਤ੍ਤੑਰਰੂ॒ਪਮ੍ । ਆਕਾੑਸ਼ਸ੍ਸ॒ਨ੍ਧਿਃ ॥ 1 ॥
ਵਾਯੁੑਸ੍ਸਨ੍ਧਾ॒ਨਮ੍ । ਇਤ੍ਯੑਧਿਲੋ॒ਕਮ੍ । ਅਥਾੑਧਿਜ੍ਯੌ॒ਤਿषਮ੍ । ਅਗ੍ਨਿਃ ਪੂ᳚ਰ੍ਵਰੂ॒ਪਮ੍ । ਆਦਿਤ੍ਯ ਉਤ੍ਤੑਰਰੂ॒ਪਮ੍ । ਆੑਪਸ੍ਸ॒ਨ੍ਧਿਃ । ਵੈਦ੍ਯੁਤੑਸ੍ਸਨ੍ਧਾ॒ਨਮ੍ । ਇਤ੍ਯੑਧਿਜ੍ਯੌ॒ਤਿषਮ੍ । ਅਥਾੑਧਿਵਿ॒ਦ੍ਯਮ੍ । ਆਚਾਰ੍ਯਃ ਪੂ᳚ਰ੍ਵਰੂ॒ਪਮ੍ ॥ 2 ॥
ਅਨ੍ਤੇਵਾਸ੍ਯੁਤ੍ਤੑਰਰੂ॒ਪਮ੍ । ਵਿੑਦ੍ਯਾ ਸ॒ਨ੍ਧਿਃ । ਪ੍ਰਵਚਨਗ੍ਂੑ ਸਨ੍ਧਾ॒ਨਮ੍ । ਇਤ੍ਯੑਧਿਵਿ॒ਦ੍ਯਮ੍ । ਅਥਾਧਿ॒ਪ੍ਰਜਮ੍ । ਮਾਤਾ ਪੂ᳚ਰ੍ਵਰੂ॒ਪਮ੍ । ਪਿਤੋਤ੍ਤੑਰਰੂ॒ਪਮ੍ । ਪ੍ਰੑਜਾ ਸ॒ਨ੍ਧਿਃ । ਪ੍ਰਜਨਨਗ੍ਂੑ ਸਨ੍ਧਾ॒ਨਮ੍ । ਇਤ੍ਯਧਿ॒ਪ੍ਰਜਮ੍ ॥ 3 ॥
ਅਥਾਧ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਮ੍ । ਅਧਰਾ ਹਨੁਃ ਪੂ᳚ਰ੍ਵਰੂ॒ਪਮ੍ । ਉਤ੍ਤਰਾ ਹਨੁਰੁਤ੍ਤੑਰਰੂ॒ਪਮ੍ । ਵਾਕ੍ਸ॒ਨ੍ਧਿਃ । ਜਿਹ੍ਵਾੑ ਸਨ੍ਧਾ॒ਨਮ੍ । ਇਤ੍ਯਧ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਮ੍ । ਇਤੀਮਾ ਮੑਹਾਸ॒ਗ੍ਂ॒ਹਿਤਾਃ । ਯ ਏਵਮੇਤਾ ਮਹਾਸਗ੍ਂਹਿਤਾ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾੑਤਾ ਵੇ॒ਦ । ਸਨ੍ਧੀਯਤੇ ਪ੍ਰਜੑਯਾ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਰ੍ਚਸੇਨਾਨ੍ਨਾਦ੍ਯੇਨ ਸੁਵਰ੍ਗ੍ਯੇਣੑ ਲੋਕੇ॒ਨ ॥ 4 ॥
ਇਤਿ ਤृਤੀਯੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਯਸ਼੍ਛਨ੍ਦੑਸਾਮृष॒ਭੋ ਵਿ॒ਸ਼੍ਵਰੂੑਪਃ । ਛਨ੍ਦੋ॒ਭ੍ਯੋ-ऽਧ੍ਯ॒ਮृਤਾ᳚ਥ੍ਸ-ਮ੍ਬ॒ਭੂਵੑ । ਸ ਮੇਨ੍ਦ੍ਰੋੑ ਮੇ॒ਧਯਾ᳚ ਸ੍ਪृਣੋਤੁ । ਅ॒ਮृਤੑਸ੍ਯ ਦੇਵ॒ ਧਾਰੑਣੋ ਭੂਯਾਸਮ੍ । ਸ਼ਰੀੑਰ-ਮ੍ਮੇ॒ ਵਿਚੑਰ੍​षਣਮ੍ । ਜਿ॒ਹ੍ਵਾ ਮੇ॒ ਮਧੁੑਮਤ੍ਤਮਾ । ਕਰ੍ਣਾ᳚ਭ੍ਯਾ-ਮ੍ਭੂਰਿ॒ ਵਿਸ਼੍ਰੁੑਵਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣਃ ਕੋ॒ਸ਼ੋੑ-ऽਸਿ ਮੇ॒ਧਯਾ-ऽਪਿੑਹਿਤਃ । ਸ਼੍ਰੁ॒ਤ-ਮ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾਯ । ਆ॒ਵਹੑਨ੍ਤੀ ਵਿਤਨ੍ਵਾ॒ਨਾ ॥ 1 ॥
ਕੁ॒ਰ੍ਵਾ॒ਣਾ ਚੀਰੑਮਾ॒ਤ੍ਮਨਃੑ । ਵਾਸਾਗ੍ਂੑਸਿ॒ ਮਮ॒ ਗਾਵੑਸ਼੍ਚ । ਅ॒ਨ੍ਨ॒ਪਾ॒ਨੇ ਚੑ ਸਰ੍ਵ॒ਦਾ । ਤਤੋੑ ਮੇ॒ ਸ਼੍ਰਿਯ॒ਮਾਵੑਹ । ਲੋ॒ਮ॒ਸ਼ਾ-ਮ੍ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑਸ੍ਸ॒ਹ ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਆਮਾੑ ਯਨ੍ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾ॒ਰਿਣ॒ਸ੍ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਵਿਮਾੑ-ऽऽਯਨ੍ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾ॒ਰਿਣ॒ਸ੍ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਪ੍ਰਮਾੑ-ऽऽਯਨ੍ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾ॒ਰਿਣ॒ਸ੍ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਦਮਾੑਯਨ੍ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾ॒ਰਿਣ॒ਸ੍ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਸ਼ਮਾੑਯਨ੍ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾ॒ਰਿਣ॒ਸ੍ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ ॥ 2 ॥
ਯਸ਼ੋ॒ ਜਨੇੑ-ऽਸਾਨਿ॒ ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਸ਼੍ਰੇਯਾ॒ਨ੍ਵਸ੍ਯੑਸੋ-ऽਸਾਨਿ॒ ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਤ-ਨ੍ਤ੍ਵਾੑ ਭਗ॒ ਪ੍ਰਵਿੑਸ਼ਾਨਿ॒ ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਸ ਮਾੑ ਭਗ॒ ਪ੍ਰਵਿੑਸ਼॒ ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍᳚-ਥ੍ਸ॒ਹਸ੍ਰੑਸ਼ਾਖੇ । ਨਿਭੑਗਾ॒ਹ-ਨ੍ਤ੍ਵਯਿੑ ਮृਜੇ॒ ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਯਥਾ-ऽऽਪਃ॒ ਪ੍ਰਵੑਤਾ॒-ऽऽਯਨ੍ਤਿੑ । ਯਥਾ॒ ਮਾਸਾੑ ਅਹਰ੍ਜ॒ਰਮ੍ । ਏ॒ਵ-ਮ੍ਮਾ-ਮ੍ਬ੍ਰੑਹ੍ਮਚਾ॒ਰਿਣਃੑ । ਧਾਤ॒ਰਾਯੑਨ੍ਤੁ ਸ॒ਰ੍ਵਤ॒ਸ੍ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ । ਪ੍ਰ॒ਤਿ॒ਵੇ॒ਸ਼ੋੑ-ऽਸਿ॒ ਪ੍ਰਮਾੑਭਾਹਿ॒ ਪ੍ਰਮਾੑਪਦ੍ਯਸ੍ਵ ॥ 3 ॥
ਇਤਿ ਚਤੁਰ੍ਥੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਭੂਰ੍ਭੁਵ॒ਸ੍ਸੁਵ॒ਰਿਤਿ॒ ਵਾ ਏ॒ਤਾਸ੍ਤਿ॒ਸ੍ਰੋ ਵ੍ਯਾਹृੑਤਯਃ । ਤਾਸਾੑਮੁਹਸ੍ਮੈ॒ ਤਾ-ਞ੍ਚੑਤੁ॒ਰ੍ਥੀਮ੍ । ਮਾਹਾੑਚਮਸ੍ਯਃ॒ ਪ੍ਰਵੇੑਦਯਤੇ । ਮਹ॒ ਇਤਿੑ । ਤਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ । ਸ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਅਙ੍ਗਾ᳚ਨ੍ਯ॒ਨ੍ਯਾ ਦੇ॒ਵਤਾਃ᳚ । ਭੂਰਿਤਿ॒ ਵਾ ਅ॒ਯਂ-ਲੋਁ॒ਕਃ । ਭੁਵ॒ ਇਤ੍ਯ॒ਨ੍ਤਰਿੑਕ੍षਮ੍ । ਸੁਵ॒ਰਿਤ੍ਯ॒ਸੌ ਲੋ॒ਕਃ ॥ 1 ॥
ਮਹ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਦਿ॒ਤ੍ਯਃ । ਆ॒ਦਿ॒ਤ੍ਯੇਨ॒ ਵਾਵ ਸਰ੍ਵੇੑ ਲੋ॒ਕਾ ਮਹੀੑਯਨ੍ਤੇ । ਭੂਰਿਤਿ॒ ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਭੁਵ॒ ਇਤਿੑ ਵਾ॒ਯੁਃ । ਸੁਵ॒ਰਿਤ੍ਯਾੑਦਿ॒ਤ੍ਯਃ । ਮਹ॒ ਇਤਿੑ ਚ॒ਨ੍ਦ੍ਰਮਾਃ᳚ । ਚ॒ਨ੍ਦ੍ਰਮੑਸਾ॒ ਵਾਵ ਸਰ੍ਵਾੑਣਿ॒ ਜ੍ਯੋਤੀਗ੍ਂੑषਿ॒ ਮਹੀੑਯਨ੍ਤੇ । ਭੂਰਿਤਿ॒ ਵਾ ऋਚਃੑ । ਭੁਵ॒ ਇਤਿ॒ ਸਾਮਾੑਨਿ । ਸੁਵ॒ਰਿਤਿ॒ ਯਜੂਗ੍ਂੑषਿ ॥ 2 ॥
ਮਹ॒ ਇਤਿ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ । ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣਾ॒ ਵਾਵ ਸਰ੍ਵੇੑ ਵੇ॒ਦਾ ਮਹੀੑਯਨ੍ਤੇ । ਭੂਰਿਤਿ॒ ਵੈ ਪ੍ਰਾ॒ਣਃ । ਭੁਵ॒ ਇਤ੍ਯੑਪਾ॒ਨਃ । ਸੁਵ॒ਰਿਤਿੑ ਵ੍ਯਾ॒ਨਃ । ਮਹ॒ ਇਤ੍ਯਨ੍ਨਮ੍᳚ । ਅਨ੍ਨੇੑਨ॒ ਵਾਵ ਸਰ੍ਵੇ᳚ ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਮਹੀੑਯਨ੍ਤੇ । ਤਾ ਵਾ ਏ॒ਤਾਸ਼੍ਚਤੑਸ੍ਰਸ਼੍ਚਤੁ॒ਰ੍ਧਾ । ਚਤੑਸ੍ਰਸ਼੍ਚਤਸ੍ਰੋ॒ ਵ੍ਯਾਹृੑਤਯਃ । ਤਾ ਯੋ ਵੇਦੑ । ਸ ਵੇੑਦ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ । ਸਰ੍ਵੇ᳚-ऽਸ੍ਮੈ ਦੇ॒ਵਾ ਬ॒ਲਿਮਾਵੑਹਨ੍ਤਿ ॥ 3 ॥
ਇਤਿ ਪਞ੍ਚਮੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਸ ਯ ਏ॒षੋ᳚-ऽਨ੍ਤਰਹृੑਦਯ ਆਕਾ॒ਸ਼ਃ । ਤਸ੍ਮਿੑਨ੍ਨ॒ਯ-ਮ੍ਪੁਰੁੑषੋ ਮਨੋ॒ਮਯਃੑ । ਅਮृੑਤੋ ਹਿਰ॒ਣ੍ਮਯਃੑ । ਅਨ੍ਤੑਰੇਣ॒ ਤਾਲੁੑਕੇ । ਯ ਏ॒षਸ੍ਤਨੑ ਇਵਾਵ॒ਲਮ੍ਬੑਤੇ । ਸੇ᳚ਨ੍ਦ੍ਰਯੋ॒ਨਿਃ । ਯਤ੍ਰਾ॒ਸੌ ਕੇੑਸ਼ਾ॒ਨ੍ਤੋ ਵਿ॒ਵਰ੍ਤੑਤੇ । ਵ੍ਯ॒ਪੋਹ੍ਯੑ ਸ਼ੀਰ੍​षਕਪਾ॒ਲੇ । ਭੂਰਿਤ੍ਯ॒ਗ੍ਨੌ ਪ੍ਰਤਿੑਤਿष੍ਠਤਿ । ਭੁਵ॒ ਇਤਿੑ ਵਾ॒ਯੌ ॥ 1 ॥
ਸੁਵ॒ਰਿਤ੍ਯਾੑਦਿ॒ਤ੍ਯੇ । ਮਹ॒ ਇਤਿ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣਿ । ਆ॒ਪ੍ਨੋਤਿ॒ ਸ੍ਵਾਰਾ᳚ਜ੍ਯਮ੍ । ਆ॒ਪ੍ਨੋਤਿ॒ ਮਨੑਸ॒ਸ੍ਪਤਿਮ੍᳚ । ਵਾਕ੍ਪੑਤਿ॒ਸ਼੍ਚਕ੍षੁੑष੍ਪਤਿਃ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰੑਪਤਿਰ੍ਵਿ॒ਜ੍ਞਾਨੑਪਤਿਃ । ਏ॒ਤਤ੍ਤਤੋੑ ਭਵਤਿ । ਆ॒ਕਾ॒ਸ਼ਸ਼ੑਰੀਰ॒-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ । ਸ॒ਤ੍ਯਾਤ੍ਮੑ ਪ੍ਰਾ॒ਣਾਰਾੑਮ॒-ਮ੍ਮਨੑ ਆਨਨ੍ਦਮ੍ । ਸ਼ਾਨ੍ਤਿੑਸਮृਦ੍ਧਮ॒ਮृਤਮ੍᳚ । ਇਤਿੑ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੋ॒ਗ੍ਯੋਪਾ᳚ਸ੍ਸ੍ਵ ॥ 2 ॥
ਇਤਿ षष੍ਠੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਪृ॒ਥਿ॒ਵ੍ਯੑਨ੍ਤਰਿੑਕ੍ष॒-ਨ੍ਦ੍ਯੌਰ੍ਦਿਸ਼ੋੑ-ऽਵਾਨ੍ਤਰਦਿ॒ਸ਼ਾਃ । ਅ॒ਗ੍ਨਿਰ੍ਵਾ॒ਯੁਰਾੑਦਿ॒ਤ੍ਯਸ਼੍ਚ॒ਨ੍ਦ੍ਰਮਾ॒ ਨਕ੍षੑਤ੍ਰਾਣਿ । ਆਪ॒ ਓषੑਧਯੋ॒ ਵਨ॒ਸ੍ਪਤੑਯ ਆਕਾ॒ਸ਼ ਆ॒ਤ੍ਮਾ । ਇਤ੍ਯੑਧਿਭੂ॒ਤਮ੍ । ਅਥਾਧ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਮ੍ । ਪ੍ਰਾ॒ਣੋ ਵ੍ਯਾ॒ਨੋੑ-ऽਪਾ॒ਨ ਉੑਦਾ॒ਨਸ੍ਸੑਮਾ॒ਨਃ । ਚਕ੍षੁ॒ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰ॒-ਮ੍ਮਨੋ॒ ਵਾਕ੍ਤ੍ਵਕ੍ । ਚਰ੍ਮੑਮਾ॒ਗ੍ਂ॒ਸਗ੍ਗ੍ ਸ੍ਨਾਵਾਸ੍ਥਿੑ ਮ॒ਜ੍ਜਾ । ਏ॒ਤਦੑਧਿਵਿ॒ਧਾਯ॒ ऋषਿ॒ਰਵੋੑਚਤ੍ । ਪਾਙ੍ਕ੍ਤਂ॒-ਵਾਁ ਇ॒ਦਗ੍ਂ ਸਰ੍ਵਮ੍᳚ । ਪਾਙ੍ਕ੍ਤੇੑਨੈ॒ਵ ਪਾਙ੍ਕ੍ਤਗ੍ਗ੍ੑ ਸ੍ਪृਣੋ॒ਤੀਤਿੑ ॥ 1 ॥
ਇਤਿ ਸਪ੍ਤਮੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਓਮਿਤਿ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ । ਓਮਿਤੀ॒ਦਗ੍ਂ ਸਰ੍ਵਮ੍᳚ । ਓਮਿਤ੍ਯੇ॒ਤਦੑਨੁਕृਤਿ ਹ ਸ੍ਮ॒ ਵਾ ਅ॒ਪ੍ਯੋ ਸ਼੍ਰਾੑਵ॒ਯੇਤ੍ਯਾਸ਼੍ਰਾੑਵਯਨ੍ਤਿ । ਓਮਿਤਿ॒ ਸਾਮਾੑਨਿ ਗਾਯਨ੍ਤਿ । ਓਗ੍ਂ ਸ਼ੋਮਿਤਿੑ ਸ਼॒ਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿੑ ਸ਼ਗ੍ਂਸਨ੍ਤਿ । ਓਮਿਤ੍ਯੑਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੁਃ ਪ੍ਰੑਤਿਗ॒ਰ-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿੑਗृਣਾਤਿ । ਓਮਿਤਿ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ॒ ਪ੍ਰਸੌੑਤਿ । ਓਮਿਤ੍ਯੑਗ੍ਨਿਹੋ॒ਤ੍ਰਮਨੁੑਜਾਨਾਤਿ । ਓਮਿਤਿੑ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ॒ਣਃ ਪ੍ਰੑਵ॒ਕ੍ष੍ਯਨ੍ਨਾੑਹ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਪਾ᳚ਪ੍ਨਵਾ॒ਨੀਤਿੑ । ਬ੍ਰਹ੍ਮੈ॒ਵੋਪਾ᳚ਪ੍ਨੋਤਿ ॥ 1 ॥
ਇਤ੍ਯष੍ਟਮੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ऋਤ-ਞ੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਸਤ੍ਯ-ਞ੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਤਪਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਦਮਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਸ਼ਮਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਅਗ੍ਨਯਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਅਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰ-ਞ੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਅਤਿਥਯਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਮਾਨੁष-ਞ੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਪ੍ਰਜਾ ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਪ੍ਰਜਨਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਪ੍ਰਜਾਤਿਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵੑਚਨੇ॒ ਚ । ਸਤ੍ਯਮਿਤਿ ਸਤ੍ਯਵਚਾੑ ਰਾਥੀ॒ਤਰਃ । ਤਪ ਇਤਿ ਤਪੋਨਿਤ੍ਯਃ ਪੌੑਰੁਸ਼ਿ॒ष੍ਟਿਃ । ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵਚਨੇ ਏਵੇਤਿ ਨਾਕੋੑ ਮੌਦ੍ਗ॒ਲ੍ਯਃ ।
ਤਦ੍ਧਿ ਤਪੑਸ੍ਤਦ੍ਧਿ॒ ਤਪਃ ॥ 1 ॥
ਇਤਿ ਨਵਮੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਅ॒ਹਂ-ਵृਁ॒ਕ੍षਸ੍ਯ॒ ਰੇਰਿੑਵਾ । ਕੀ॒ਰ੍ਤਿਃ ਪृ॒ष੍ਠ-ਙ੍ਗਿ॒ਰੇਰਿੑਵ । ਊ॒ਰ੍ਧ੍ਵਪੑਵਿਤ੍ਰੋ ਵਾ॒ਜਿਨੀੑਵ ਸ੍ਵ॒ਮृਤੑਮਸ੍ਮਿ । ਦ੍ਰਵਿੑਣ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਵੑਰ੍ਚਸਮ੍ । ਸੁਮੇਧਾ ਅੑਮृਤੋ॒ਕ੍षਿਤਃ । ਇਤਿ ਤ੍ਰਿਸ਼ਙ੍ਕੋਰ੍ਵੇਦਾੑਨੁਵ॒ਚਨਮ੍ ॥ 1 ॥
ਇਤਿ ਦਸ਼ਮੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਵੇਦਮਨੂਚ੍ਯਾਚਾਰ੍ਯੋ-ऽਨ੍ਤੇਵਾਸਿਨਮੑਨੁਸ਼ਾ॒ਸ੍ਤਿ । ਸਤ੍ਯਂ॒-ਵਁਦ । ਧਰ੍ਮ॒-ਞ੍ਚਰ । ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਾ᳚ਨ੍ਮਾ ਪ੍ਰ॒ਮਦਃ । ਆਚਾਰ੍ਯਾਯ ਪ੍ਰਿਯ-ਨ੍ਧਨਮਾਹृਤ੍ਯ ਪ੍ਰਜਾਤਨ੍ਤੁ-ਮ੍ਮਾ ਵ੍ਯੑਵਚ੍ਛੇ॒ਤ੍ਸੀਃ । ਸਤ੍ਯਾਨ੍ਨ ਪ੍ਰਮੑਦਿਤ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਧਰ੍ਮਾਨ੍ਨ ਪ੍ਰਮੑਦਿਤ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਕੁਸ਼ਲਾਨ੍ਨ ਪ੍ਰਮੑਦਿਤ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਭੂਤ੍ਯੈ ਨ ਪ੍ਰਮੑਦਿਤ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਪ੍ਰਵਚਨਾਭ੍ਯਾ-ਨ੍ਨ ਪ੍ਰਮੑਦਿਤ॒ਵ੍ਯਮ੍ ॥ 1 ॥
ਦੇਵਪਿਤृਕਾਰ੍ਯਾਭ੍ਯਾ-ਨ੍ਨ ਪ੍ਰਮੑਦਿਤ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਮਾਤृੑਦੇਵੋ॒ ਭਵ । ਪਿਤृੑਦੇਵੋ॒ ਭਵ । ਆਚਾਰ੍ਯੑਦੇਵੋ॒ ਭਵ । ਅਤਿਥਿੑਦੇਵੋ॒ ਭਵ । ਯਾਨ੍ਯਨਵਦ੍ਯਾਨਿੑ ਕਰ੍ਮਾ॒ਣਿ । ਤਾਨਿ ਸੇਵਿੑਤਵ੍ਯਾ॒ਨਿ । ਨੋ ਇੑਤਰਾ॒ਣਿ । ਯਾਨ੍ਯਸ੍ਮਾਕਗ੍ਂ ਸੁਚੑਰਿਤਾ॒ਨਿ । ਤਾਨਿ ਤ੍ਵਯੋੑਪਾਸ੍ਯਾ॒ਨਿ ॥ 2 ॥
ਨੋ ਇੑਤਰਾ॒ਣਿ । ਯੇ ਕੇ ਚਾਰੁਮਚ੍ਛ੍ਰੇਯਾਗ੍ਂੑਸੋ ਬ੍ਰਾ॒ਹ੍ਮਣਾਃ । ਤੇषਾ-ਨ੍ਤ੍ਵਯਾ-ऽऽਸਨੇ ਨ ਪ੍ਰਸ਼੍ਵੑਸਿਤ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਸ਼੍ਰਦ੍ਧੑਯਾ ਦੇ॒ਯਮ੍ । ਅਸ਼੍ਰਦ੍ਧੑਯਾ-ऽਦੇ॒ਯਮ੍ । ਸ਼੍ਰਿੑਯਾ ਦੇ॒ਯਮ੍ । ਹ੍ਰਿੑਯਾ ਦੇ॒ਯਮ੍ । ਭਿੑਯਾ ਦੇ॒ਯਮ੍ । ਸਂ​ਵਿਁੑਦਾ ਦੇ॒ਯਮ੍ । ਅਥ ਯਦਿ ਤੇ ਕਰ੍ਮਵਿਚਿਕਿਥ੍ਸਾ ਵਾ ਵृਤ੍ਤਵਿਚਿਕਿੑਥ੍ਸਾ ਵਾ॒ ਸ੍ਯਾਤ੍ ॥ 3 ॥
ਯੇ ਤਤ੍ਰ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ᳚ਸ੍ਸਮ੍ਮ॒ਰ੍​ਸ਼ਿਨਃ । ਯੁਕ੍ਤਾੑ ਆਯੁ॒ਕ੍ਤਾਃ । ਅਲੂਕ੍षਾੑ ਧਰ੍ਮੑਕਾਮਾ॒ਸ੍ਸ੍ਯੁਃ । ਯਥਾ ਤੇੑ ਤਤ੍ਰੑ ਵਰ੍ਤੇ॒ਰਨ੍ਨ੍ । ਤਥਾ ਤਤ੍ਰੑ ਵਰ੍ਤੇ॒ਥਾਃ । ਅਥਾਭ੍ਯਾ᳚ਖ੍ਯਾ॒ਤੇषੁ । ਯੇ ਤਤ੍ਰ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ᳚ਸ੍ਸਮ੍ਮ॒ਰ੍​ਸ਼ਿਨਃ । ਯੁਕ੍ਤਾੑ ਆਯੁ॒ਕ੍ਤਾਃ । ਅਲੂਕ੍षਾੑ ਧਰ੍ਮਕਾਮਾ॒ਸ੍ਸ੍ਯੁਃ । ਯਥਾ ਤੇੑ ਤੇषੁੑ ਵਰ੍ਤੇ॒ਰਨ੍ਨ੍ । ਤਥਾ ਤੇषੁੑ ਵਰ੍ਤੇ॒ਥਾਃ । ਏषੑ ਆਦੇ॒ਸ਼ਃ । ਏष ਉੑਪਦੇ॒ਸ਼ਃ । ਏषਾ ਵੇੑਦੋਪ॒ਨਿषਤ੍ । ਏਤਦੑਨੁਸ਼ਾ॒ਸਨਮ੍ । ਏਵਮੁਪਾੑਸਿਤ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਏਵਮੁ ਚੈਤੑਦੁਪਾ॒ਸ੍ਯਮ੍ ॥ 4 ॥
ਇਤ੍ਯੇਕਾਦਸ਼-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
ਸ਼-ਨ੍ਨੋੑ ਮਿ॒ਤ੍ਰਸ਼੍ਸ਼ਂ-ਵਁਰੁੑਣਃ । ਸ਼-ਨ੍ਨੋੑ ਭਵਤ੍ਵਰ੍ਯ॒ਮਾ । ਸ਼-ਨ੍ਨ॒ ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ॒ ਬृਹ॒ਸ੍ਪਤਿਃੑ । ਸ਼-ਨ੍ਨੋ॒ ਵਿष੍ਣੁੑਰੁਰੁਕ੍ਰ॒ਮਃ । ਨਮੋ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣੇ । ਨਮੑਸ੍ਤੇ ਵਾਯੋ । ਤ੍ਵਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰ॒ਤ੍ਯਕ੍ष॒-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾੑਸਿ । ਤ੍ਵਾਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰ॒ਤ੍ਯਕ੍ष॒-ਮ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਵਾੑਦਿषਮ੍ । ऋ॒ਤਮੑਵਾਦਿषਮ੍ । ਸ॒ਤ੍ਯਮੑਵਾਦਿषਮ੍ । ਤਨ੍ਮਾਮਾੑਵੀਤ੍ । ਤਦ੍ਵ॒ਕ੍ਤਾਰੑਮਾਵੀਤ੍ । ਆਵੀ॒ਨ੍ਮਾਮ੍ । ਆਵੀ᳚ਦ੍ਵ॒ਕ੍ਤਾਰਮ੍᳚ । ੴ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਃੑ ॥ 1 ॥
ਇਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੋ-ऽਨੁਵਾਕਃ ॥
॥ ਹਰਿਃੑ ਓਮ੍ ॥
॥ ਸ਼੍ਰੀ ਕृष੍ਣਾਰ੍ਪਣਮਸ੍ਤੁ ॥
Roman (IAST) Transliteration
(tai. ā. 7-1-1)
oṃ śrī gurubhyo namaḥ | hariḥ om ||
oṃ śa-nno̭ mi॒traśśaṃ-va~rṷṇaḥ | śa-nno̭ bhavatvarya॒mā | śa-nna॒ indro॒ bṛha॒spatiḥ̭ | śa-nno॒ viṣṇṷrurukra॒maḥ | namo॒ brahma̭ṇe | nama̭ste vāyo | tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmā̭si | tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahma̭ vadiṣyāmi | ṛ॒taṃ-va~̭diṣyāmi | sa॒tyaṃ-va~̭diṣyāmi | tanmāma̭vatu | tadva॒ktāra̭mavatu | ava̭tu॒ mām | ava̭tu va॒ktāram᳚ | oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 1 ||
iti prathamo-'nuvākaḥ ||
śīkṣāṃ-vyā~᳚khyāsyā॒maḥ | varṇa॒ssvaraḥ | mātrā॒ balam | sāma̭ santā॒naḥ | ityuktaśśī᳚kṣādhyā॒yaḥ || 1 ||
iti dvitīyo-'nuvākaḥ ||
sa॒ha nau॒ yaśaḥ | sa॒ha nau bra̭hmava॒rcasam | athātassagṃhitāyā upaniṣadaṃ-vyā~᳚khyāsyā॒maḥ | pañcasvadhika̭raṇe॒ṣu | adhilokamadhijyautiṣamadhividyamadhipraja̭madhyā॒tmam | tā mahāsagṃhitā i̭tyāca॒kṣate | athā̭dhilo॒kam | pṛthivī pū᳚rvarū॒pam | dyaurutta̭rarū॒pam | ākā̭śassa॒ndhiḥ || 1 ||
vāyṷssandhā॒nam | itya̭dhilo॒kam | athā̭dhijyau॒tiṣam | agniḥ pū᳚rvarū॒pam | āditya utta̭rarū॒pam | ā̭passa॒ndhiḥ | vaidyuta̭ssandhā॒nam | itya̭dhijyau॒tiṣam | athā̭dhivi॒dyam | ācāryaḥ pū᳚rvarū॒pam || 2 ||
antevāsyutta̭rarū॒pam | vi̭dyā sa॒ndhiḥ | pravacanagṃ̭ sandhā॒nam | itya̭dhivi॒dyam | athādhi॒prajam | mātā pū᳚rvarū॒pam | pitotta̭rarū॒pam | pra̭jā sa॒ndhiḥ | prajananagṃ̭ sandhā॒nam | ityadhi॒prajam || 3 ||
athādhyā॒tmam | adharā hanuḥ pū᳚rvarū॒pam | uttarā hanurutta̭rarū॒pam | vāksa॒ndhiḥ | jihvā̭ sandhā॒nam | ityadhyā॒tmam | itīmā ma̭hāsa॒gṃ॒hitāḥ | ya evametā mahāsagṃhitā vyākhyā̭tā ve॒da | sandhīyate praja̭yā pa॒śubhiḥ | brahmavarcasenānnādyena suvargyeṇa̭ loke॒na || 4 ||
iti tṛtīyo-'nuvākaḥ ||
yaśchanda̭sāmṛṣa॒bho vi॒śvarṷ̄paḥ | chando॒bhyo-'dhya॒mṛtā᳚thsa-mba॒bhūva̭ | sa mendro̭ me॒dhayā᳚ spṛṇotu | a॒mṛta̭sya deva॒ dhāra̭ṇo bhūyāsam | śarī̭ra-mme॒ vica̭r​ṣaṇam | ji॒hvā me॒ madhṷmattamā | karṇā᳚bhyā-mbhūri॒ viśrṷvam | brahma̭ṇaḥ ko॒śo̭-'si me॒dhayā-'pi̭hitaḥ | śru॒ta-mmḙ gopāya | ā॒vaha̭ntī vitanvā॒nā || 1 ||
ku॒rvā॒ṇā cīra̭mā॒tmanaḥ̭ | vāsāgṃ̭si॒ mama॒ gāva̭śca | a॒nna॒pā॒ne ca̭ sarva॒dā | tato̭ me॒ śriya॒māva̭ha | lo॒ma॒śā-mpa॒śubhi̭ssa॒ha svāhā᳚ | āmā̭ yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ | vimā̭-''yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ | pramā̭-''yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ | damā̭yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ | śamā̭yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ || 2 ||
yaśo॒ janḙ-'sāni॒ svāhā᳚ | śreyā॒nvasya̭so-'sāni॒ svāhā᳚ | ta-ntvā̭ bhaga॒ pravi̭śāni॒ svāhā᳚ | sa mā̭ bhaga॒ pravi̭śa॒ svāhā᳚ | tasmin᳚-thsa॒hasra̭śākhe | nibha̭gā॒ha-ntvayi̭ mṛje॒ svāhā᳚ | yathā-''paḥ॒ prava̭tā॒-''yanti̭ | yathā॒ māsā̭ aharja॒ram | e॒va-mmā-mbra̭hmacā॒riṇaḥ̭ | dhāta॒rāya̭ntu sa॒rvata॒ssvāhā᳚ | pra॒ti॒ve॒śo̭-'si॒ pramā̭bhāhi॒ pramā̭padyasva || 3 ||
iti caturtho-'nuvākaḥ ||
bhūrbhuva॒ssuva॒riti॒ vā e॒tāsti॒sro vyāhṛ̭tayaḥ | tāsā̭muhasmai॒ tā-ñca̭tu॒rthīm | māhā̭camasyaḥ॒ pravḙdayate | maha॒ iti̭ | tadbrahma̭ | sa ā॒tmā | aṅgā᳚nya॒nyā de॒vatāḥ᳚ | bhūriti॒ vā a॒yaṃ-lo~॒kaḥ | bhuva॒ itya॒ntari̭kṣam | suva॒ritya॒sau lo॒kaḥ || 1 ||
maha॒ ityā̭di॒tyaḥ | ā॒di॒tyena॒ vāva sarvḙ lo॒kā mahī̭yante | bhūriti॒ vā a॒gniḥ | bhuva॒ iti̭ vā॒yuḥ | suva॒rityā̭di॒tyaḥ | maha॒ iti̭ ca॒ndramāḥ᳚ | ca॒ndrama̭sā॒ vāva sarvā̭ṇi॒ jyotīgṃ̭ṣi॒ mahī̭yante | bhūriti॒ vā ṛcaḥ̭ | bhuva॒ iti॒ sāmā̭ni | suva॒riti॒ yajūgṃ̭ṣi || 2 ||
maha॒ iti॒ brahma̭ | brahma̭ṇā॒ vāva sarvḙ ve॒dā mahī̭yante | bhūriti॒ vai prā॒ṇaḥ | bhuva॒ itya̭pā॒naḥ | suva॒riti̭ vyā॒naḥ | maha॒ ityannam᳚ | annḙna॒ vāva sarve᳚ prā॒ṇā mahī̭yante | tā vā e॒tāścata̭sraścatu॒rdhā | cata̭sraścatasro॒ vyāhṛ̭tayaḥ | tā yo veda̭ | sa vḙda॒ brahma̭ | sarve᳚-'smai de॒vā ba॒limāva̭hanti || 3 ||
iti pañcamo-'nuvākaḥ ||
sa ya e॒ṣo᳚-'ntarahṛ̭daya ākā॒śaḥ | tasmi̭nna॒ya-mpurṷṣo mano॒mayaḥ̭ | amṛ̭to hira॒ṇmayaḥ̭ | anta̭reṇa॒ tālṷke | ya e॒ṣastana̭ ivāva॒lamba̭te | se᳚ndrayo॒niḥ | yatrā॒sau kḙśā॒nto vi॒varta̭te | vya॒pohya̭ śīr​ṣakapā॒le | bhūritya॒gnau prati̭tiṣṭhati | bhuva॒ iti̭ vā॒yau || 1 ||
suva॒rityā̭di॒tye | maha॒ iti॒ brahma̭ṇi | ā॒pnoti॒ svārā᳚jyam | ā॒pnoti॒ mana̭sa॒spatim᳚ | vākpa̭ti॒ścakṣṷṣpatiḥ | śrotra̭patirvi॒jñāna̭patiḥ | e॒tattato̭ bhavati | ā॒kā॒śaśa̭rīra॒-mbrahma̭ | sa॒tyātma̭ prā॒ṇārā̭ma॒-mmana̭ ānandam | śānti̭samṛddhama॒mṛtam᳚ | iti̭ prācīna yo॒gyopā᳚ssva || 2 ||
iti ṣaṣṭho-'nuvākaḥ ||
pṛ॒thi॒vya̭ntari̭kṣa॒-ndyaurdiśo̭-'vāntaradi॒śāḥ | a॒gnirvā॒yurā̭di॒tyaśca॒ndramā॒ nakṣa̭trāṇi | āpa॒ oṣa̭dhayo॒ vana॒spata̭ya ākā॒śa ā॒tmā | itya̭dhibhū॒tam | athādhyā॒tmam | prā॒ṇo vyā॒no̭-'pā॒na ṷdā॒nassa̭mā॒naḥ | cakṣu॒śśrotra॒-mmano॒ vāktvak | carma̭mā॒gṃ॒sagg snāvāsthi̭ ma॒jjā | e॒tada̭dhivi॒dhāya॒ ṛṣi॒ravo̭cat | pāṅktaṃ॒-vā~ i॒dagṃ sarvam᳚ | pāṅktḙnai॒va pāṅktagg̭ spṛṇo॒tīti̭ || 1 ||
iti saptamo-'nuvākaḥ ||
omiti॒ brahma̭ | omitī॒dagṃ sarvam᳚ | omitye॒tada̭nukṛti ha sma॒ vā a॒pyo śrā̭va॒yetyāśrā̭vayanti | omiti॒ sāmā̭ni gāyanti | ogṃ śomiti̭ śa॒strāṇi̭ śagṃsanti | omitya̭dhva॒ryuḥ pra̭tiga॒ra-mprati̭gṛṇāti | omiti॒ brahmā॒ prasaṷti | omitya̭gniho॒tramanṷjānāti | omiti̭ brāhma॒ṇaḥ pra̭va॒kṣyannā̭ha॒ brahmopā᳚pnavā॒nīti̭ | brahmai॒vopā᳚pnoti || 1 ||
ityaṣṭamo-'nuvākaḥ ||
ṛta-ñca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | satya-ñca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | tapaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | damaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | śamaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | agnayaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | agnihotra-ñca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | atithayaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | mānuṣa-ñca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | prajā ca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | prajanaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | prajātiśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | satyamiti satyavacā̭ rāthī॒taraḥ | tapa iti taponityaḥ paṷruśi॒ṣṭiḥ | svādhyāyapravacane eveti nāko̭ maudga॒lyaḥ |
taddhi tapa̭staddhi॒ tapaḥ || 1 ||
iti navamo-'nuvākaḥ ||
a॒haṃ-vṛ~॒kṣasya॒ reri̭vā | kī॒rtiḥ pṛ॒ṣṭha-ṅgi॒reri̭va | ū॒rdhvapa̭vitro vā॒jinī̭va sva॒mṛta̭masmi | dravi̭ṇa॒gṃ॒ sava̭rcasam | sumedhā a̭mṛto॒kṣitaḥ | iti triśaṅkorvedā̭nuva॒canam || 1 ||
iti daśamo-'nuvākaḥ ||
vedamanūcyācāryo-'ntevāsinama̭nuśā॒sti | satyaṃ॒-va~da | dharma॒-ñcara | svādhyāyā᳚nmā pra॒madaḥ | ācāryāya priya-ndhanamāhṛtya prajātantu-mmā vya̭vacche॒tsīḥ | satyānna prama̭dita॒vyam | dharmānna prama̭dita॒vyam | kuśalānna prama̭dita॒vyam | bhūtyai na prama̭dita॒vyam | svādhyāyapravacanābhyā-nna prama̭dita॒vyam || 1 ||
devapitṛkāryābhyā-nna prama̭dita॒vyam | mātṛ̭devo॒ bhava | pitṛ̭devo॒ bhava | ācārya̭devo॒ bhava | atithi̭devo॒ bhava | yānyanavadyāni̭ karmā॒ṇi | tāni sevi̭tavyā॒ni | no i̭tarā॒ṇi | yānyasmākagṃ suca̭ritā॒ni | tāni tvayo̭pāsyā॒ni || 2 ||
no i̭tarā॒ṇi | ye ke cārumacchreyāgṃ̭so brā॒hmaṇāḥ | teṣā-ntvayā-''sane na praśva̭sita॒vyam | śraddha̭yā de॒yam | aśraddha̭yā-'de॒yam | śri̭yā de॒yam | hri̭yā de॒yam | bhi̭yā de॒yam | saṃ​vi~̭dā de॒yam | atha yadi te karmavicikithsā vā vṛttaviciki̭thsā vā॒ syāt || 3 ||
ye tatra brāhmaṇā᳚ssamma॒r​śinaḥ | yuktā̭ āyu॒ktāḥ | alūkṣā̭ dharma̭kāmā॒ssyuḥ | yathā tḙ tatra̭ varte॒rann | tathā tatra̭ varte॒thāḥ | athābhyā᳚khyā॒teṣu | ye tatra brāhmaṇā᳚ssamma॒r​śinaḥ | yuktā̭ āyu॒ktāḥ | alūkṣā̭ dharmakāmā॒ssyuḥ | yathā tḙ teṣṷ varte॒rann | tathā teṣṷ varte॒thāḥ | eṣa̭ āde॒śaḥ | eṣa ṷpade॒śaḥ | eṣā vḙdopa॒niṣat | etada̭nuśā॒sanam | evamupā̭sita॒vyam | evamu caita̭dupā॒syam || 4 ||
ityekādaśa-'nuvākaḥ ||
śa-nno̭ mi॒traśśaṃ-va~rṷṇaḥ | śa-nno̭ bhavatvarya॒mā | śa-nna॒ indro॒ bṛha॒spatiḥ̭ | śa-nno॒ viṣṇṷrurukra॒maḥ | namo॒ brahma̭ṇe | nama̭ste vāyo | tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmā̭si | tvāme॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmāvā̭diṣam | ṛ॒tama̭vādiṣam | sa॒tyama̭vādiṣam | tanmāmā̭vīt | tadva॒ktāra̭māvīt | āvī॒nmām | āvī᳚dva॒ktāram᳚ | oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 1 ||
iti dvādaśo-'nuvākaḥ ||
|| hariḥ̭ om ||
|| śrī kṛṣṇārpaṇamastu ||
Sanskrit — Devanagari (original)
(तै. आ. 7-1-1)
ॐ श्री गुरुभ्यो नमः । हरिः ओम् ॥
ॐ श-न्नो॑ मि॒त्रश्शं-वँरु॑णः । श-न्नो॑ भवत्वर्य॒मा । श-न्न॒ इन्द्रो॒ बृह॒स्पतिः॑ । श-न्नो॒ विष्णु॑रुरुक्र॒मः । नमो॒ ब्रह्म॑णे । नम॑स्ते वायो । त्वमे॒व प्र॒त्यक्ष॒-म्ब्रह्मा॑सि । त्वमे॒व प्र॒त्यक्ष॒-म्ब्रह्म॑ वदिष्यामि । ऋ॒तं-वँ॑दिष्यामि । स॒त्यं-वँ॑दिष्यामि । तन्माम॑वतु । तद्व॒क्तार॑मवतु । अव॑तु॒ माम् । अव॑तु व॒क्तारम्᳚ । ॐ शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥ 1 ॥
इति प्रथमो-ऽनुवाकः ॥
शीक्षां-व्याँ᳚ख्यास्या॒मः । वर्ण॒स्स्वरः । मात्रा॒ बलम् । साम॑ सन्ता॒नः । इत्युक्तश्शी᳚क्षाध्या॒यः ॥ 1 ॥
इति द्वितीयो-ऽनुवाकः ॥
स॒ह नौ॒ यशः । स॒ह नौ ब्र॑ह्मव॒र्चसम् । अथातस्सग्ंहिताया उपनिषदं-व्याँ᳚ख्यास्या॒मः । पञ्चस्वधिक॑रणे॒षु । अधिलोकमधिज्यौतिषमधिविद्यमधिप्रज॑मध्या॒त्मम् । ता महासग्ंहिता इ॑त्याच॒क्षते । अथा॑धिलो॒कम् । पृथिवी पू᳚र्वरू॒पम् । द्यौरुत्त॑ररू॒पम् । आका॑शस्स॒न्धिः ॥ 1 ॥
वायु॑स्सन्धा॒नम् । इत्य॑धिलो॒कम् । अथा॑धिज्यौ॒तिषम् । अग्निः पू᳚र्वरू॒पम् । आदित्य उत्त॑ररू॒पम् । आ॑पस्स॒न्धिः । वैद्युत॑स्सन्धा॒नम् । इत्य॑धिज्यौ॒तिषम् । अथा॑धिवि॒द्यम् । आचार्यः पू᳚र्वरू॒पम् ॥ 2 ॥
अन्तेवास्युत्त॑ररू॒पम् । वि॑द्या स॒न्धिः । प्रवचनग्ं॑ सन्धा॒नम् । इत्य॑धिवि॒द्यम् । अथाधि॒प्रजम् । माता पू᳚र्वरू॒पम् । पितोत्त॑ररू॒पम् । प्र॑जा स॒न्धिः । प्रजननग्ं॑ सन्धा॒नम् । इत्यधि॒प्रजम् ॥ 3 ॥
अथाध्या॒त्मम् । अधरा हनुः पू᳚र्वरू॒पम् । उत्तरा हनुरुत्त॑ररू॒पम् । वाक्स॒न्धिः । जिह्वा॑ सन्धा॒नम् । इत्यध्या॒त्मम् । इतीमा म॑हास॒ग्ं॒हिताः । य एवमेता महासग्ंहिता व्याख्या॑ता वे॒द । सन्धीयते प्रज॑या प॒शुभिः । ब्रह्मवर्चसेनान्नाद्येन सुवर्ग्येण॑ लोके॒न ॥ 4 ॥
इति तृतीयो-ऽनुवाकः ॥
यश्छन्द॑सामृष॒भो वि॒श्वरू॑पः । छन्दो॒भ्यो-ऽध्य॒मृता᳚थ्स-म्ब॒भूव॑ । स मेन्द्रो॑ मे॒धया᳚ स्पृणोतु । अ॒मृत॑स्य देव॒ धार॑णो भूयासम् । शरी॑र-म्मे॒ विच॑र्​षणम् । जि॒ह्वा मे॒ मधु॑मत्तमा । कर्णा᳚भ्या-म्भूरि॒ विश्रु॑वम् । ब्रह्म॑णः को॒शो॑-ऽसि मे॒धया-ऽपि॑हितः । श्रु॒त-म्मे॑ गोपाय । आ॒वह॑न्ती वितन्वा॒ना ॥ 1 ॥
कु॒र्वा॒णा चीर॑मा॒त्मनः॑ । वासाग्ं॑सि॒ मम॒ गाव॑श्च । अ॒न्न॒पा॒ने च॑ सर्व॒दा । ततो॑ मे॒ श्रिय॒माव॑ह । लो॒म॒शा-म्प॒शुभि॑स्स॒ह स्वाहा᳚ । आमा॑ यन्तु ब्रह्मचा॒रिण॒स्स्वाहा᳚ । विमा॑-ऽऽयन्तु ब्रह्मचा॒रिण॒स्स्वाहा᳚ । प्रमा॑-ऽऽयन्तु ब्रह्मचा॒रिण॒स्स्वाहा᳚ । दमा॑यन्तु ब्रह्मचा॒रिण॒स्स्वाहा᳚ । शमा॑यन्तु ब्रह्मचा॒रिण॒स्स्वाहा᳚ ॥ 2 ॥
यशो॒ जने॑-ऽसानि॒ स्वाहा᳚ । श्रेया॒न्वस्य॑सो-ऽसानि॒ स्वाहा᳚ । त-न्त्वा॑ भग॒ प्रवि॑शानि॒ स्वाहा᳚ । स मा॑ भग॒ प्रवि॑श॒ स्वाहा᳚ । तस्मिन्᳚-थ्स॒हस्र॑शाखे । निभ॑गा॒ह-न्त्वयि॑ मृजे॒ स्वाहा᳚ । यथा-ऽऽपः॒ प्रव॑ता॒-ऽऽयन्ति॑ । यथा॒ मासा॑ अहर्ज॒रम् । ए॒व-म्मा-म्ब्र॑ह्मचा॒रिणः॑ । धात॒राय॑न्तु स॒र्वत॒स्स्वाहा᳚ । प्र॒ति॒वे॒शो॑-ऽसि॒ प्रमा॑भाहि॒ प्रमा॑पद्यस्व ॥ 3 ॥
इति चतुर्थो-ऽनुवाकः ॥
भूर्भुव॒स्सुव॒रिति॒ वा ए॒तास्ति॒स्रो व्याहृ॑तयः । तासा॑मुहस्मै॒ ता-ञ्च॑तु॒र्थीम् । माहा॑चमस्यः॒ प्रवे॑दयते । मह॒ इति॑ । तद्ब्रह्म॑ । स आ॒त्मा । अङ्गा᳚न्य॒न्या दे॒वताः᳚ । भूरिति॒ वा अ॒यं-लोँ॒कः । भुव॒ इत्य॒न्तरि॑क्षम् । सुव॒रित्य॒सौ लो॒कः ॥ 1 ॥
मह॒ इत्या॑दि॒त्यः । आ॒दि॒त्येन॒ वाव सर्वे॑ लो॒का मही॑यन्ते । भूरिति॒ वा अ॒ग्निः । भुव॒ इति॑ वा॒युः । सुव॒रित्या॑दि॒त्यः । मह॒ इति॑ च॒न्द्रमाः᳚ । च॒न्द्रम॑सा॒ वाव सर्वा॑णि॒ ज्योतीग्ं॑षि॒ मही॑यन्ते । भूरिति॒ वा ऋचः॑ । भुव॒ इति॒ सामा॑नि । सुव॒रिति॒ यजूग्ं॑षि ॥ 2 ॥
मह॒ इति॒ ब्रह्म॑ । ब्रह्म॑णा॒ वाव सर्वे॑ वे॒दा मही॑यन्ते । भूरिति॒ वै प्रा॒णः । भुव॒ इत्य॑पा॒नः । सुव॒रिति॑ व्या॒नः । मह॒ इत्यन्नम्᳚ । अन्ने॑न॒ वाव सर्वे᳚ प्रा॒णा मही॑यन्ते । ता वा ए॒ताश्चत॑स्रश्चतु॒र्धा । चत॑स्रश्चतस्रो॒ व्याहृ॑तयः । ता यो वेद॑ । स वे॑द॒ ब्रह्म॑ । सर्वे᳚-ऽस्मै दे॒वा ब॒लिमाव॑हन्ति ॥ 3 ॥
इति पञ्चमो-ऽनुवाकः ॥
स य ए॒षो᳚-ऽन्तरहृ॑दय आका॒शः । तस्मि॑न्न॒य-म्पुरु॑षो मनो॒मयः॑ । अमृ॑तो हिर॒ण्मयः॑ । अन्त॑रेण॒ तालु॑के । य ए॒षस्तन॑ इवाव॒लम्ब॑ते । से᳚न्द्रयो॒निः । यत्रा॒सौ के॑शा॒न्तो वि॒वर्त॑ते । व्य॒पोह्य॑ शीर्​षकपा॒ले । भूरित्य॒ग्नौ प्रति॑तिष्ठति । भुव॒ इति॑ वा॒यौ ॥ 1 ॥
सुव॒रित्या॑दि॒त्ये । मह॒ इति॒ ब्रह्म॑णि । आ॒प्नोति॒ स्वारा᳚ज्यम् । आ॒प्नोति॒ मन॑स॒स्पतिम्᳚ । वाक्प॑ति॒श्चक्षु॑ष्पतिः । श्रोत्र॑पतिर्वि॒ज्ञान॑पतिः । ए॒तत्ततो॑ भवति । आ॒का॒शश॑रीर॒-म्ब्रह्म॑ । स॒त्यात्म॑ प्रा॒णारा॑म॒-म्मन॑ आनन्दम् । शान्ति॑समृद्धम॒मृतम्᳚ । इति॑ प्राचीन यो॒ग्योपा᳚स्स्व ॥ 2 ॥
इति षष्ठो-ऽनुवाकः ॥
पृ॒थि॒व्य॑न्तरि॑क्ष॒-न्द्यौर्दिशो॑-ऽवान्तरदि॒शाः । अ॒ग्निर्वा॒युरा॑दि॒त्यश्च॒न्द्रमा॒ नक्ष॑त्राणि । आप॒ ओष॑धयो॒ वन॒स्पत॑य आका॒श आ॒त्मा । इत्य॑धिभू॒तम् । अथाध्या॒त्मम् । प्रा॒णो व्या॒नो॑-ऽपा॒न उ॑दा॒नस्स॑मा॒नः । चक्षु॒श्श्रोत्र॒-म्मनो॒ वाक्त्वक् । चर्म॑मा॒ग्ं॒सग्ग् स्नावास्थि॑ म॒ज्जा । ए॒तद॑धिवि॒धाय॒ ऋषि॒रवो॑चत् । पाङ्क्तं॒-वाँ इ॒दग्ं सर्वम्᳚ । पाङ्क्ते॑नै॒व पाङ्क्तग्ग्॑ स्पृणो॒तीति॑ ॥ 1 ॥
इति सप्तमो-ऽनुवाकः ॥
ओमिति॒ ब्रह्म॑ । ओमिती॒दग्ं सर्वम्᳚ । ओमित्ये॒तद॑नुकृति ह स्म॒ वा अ॒प्यो श्रा॑व॒येत्याश्रा॑वयन्ति । ओमिति॒ सामा॑नि गायन्ति । ओग्ं शोमिति॑ श॒स्त्राणि॑ शग्ंसन्ति । ओमित्य॑ध्व॒र्युः प्र॑तिग॒र-म्प्रति॑गृणाति । ओमिति॒ ब्रह्मा॒ प्रसौ॑ति । ओमित्य॑ग्निहो॒त्रमनु॑जानाति । ओमिति॑ ब्राह्म॒णः प्र॑व॒क्ष्यन्ना॑ह॒ ब्रह्मोपा᳚प्नवा॒नीति॑ । ब्रह्मै॒वोपा᳚प्नोति ॥ 1 ॥
इत्यष्टमो-ऽनुवाकः ॥
ऋत-ञ्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । सत्य-ञ्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । तपश्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । दमश्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । शमश्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । अग्नयश्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । अग्निहोत्र-ञ्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । अतिथयश्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । मानुष-ञ्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । प्रजा च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । प्रजनश्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । प्रजातिश्च स्वाध्यायप्रव॑चने॒ च । सत्यमिति सत्यवचा॑ राथी॒तरः । तप इति तपोनित्यः पौ॑रुशि॒ष्टिः । स्वाध्यायप्रवचने एवेति नाको॑ मौद्ग॒ल्यः ।
तद्धि तप॑स्तद्धि॒ तपः ॥ 1 ॥
इति नवमो-ऽनुवाकः ॥
अ॒हं-वृँ॒क्षस्य॒ रेरि॑वा । की॒र्तिः पृ॒ष्ठ-ङ्गि॒रेरि॑व । ऊ॒र्ध्वप॑वित्रो वा॒जिनी॑व स्व॒मृत॑मस्मि । द्रवि॑ण॒ग्ं॒ सव॑र्चसम् । सुमेधा अ॑मृतो॒क्षितः । इति त्रिशङ्कोर्वेदा॑नुव॒चनम् ॥ 1 ॥
इति दशमो-ऽनुवाकः ॥
वेदमनूच्याचार्यो-ऽन्तेवासिनम॑नुशा॒स्ति । सत्यं॒-वँद । धर्म॒-ञ्चर । स्वाध्याया᳚न्मा प्र॒मदः । आचार्याय प्रिय-न्धनमाहृत्य प्रजातन्तु-म्मा व्य॑वच्छे॒त्सीः । सत्यान्न प्रम॑दित॒व्यम् । धर्मान्न प्रम॑दित॒व्यम् । कुशलान्न प्रम॑दित॒व्यम् । भूत्यै न प्रम॑दित॒व्यम् । स्वाध्यायप्रवचनाभ्या-न्न प्रम॑दित॒व्यम् ॥ 1 ॥
देवपितृकार्याभ्या-न्न प्रम॑दित॒व्यम् । मातृ॑देवो॒ भव । पितृ॑देवो॒ भव । आचार्य॑देवो॒ भव । अतिथि॑देवो॒ भव । यान्यनवद्यानि॑ कर्मा॒णि । तानि सेवि॑तव्या॒नि । नो इ॑तरा॒णि । यान्यस्माकग्ं सुच॑रिता॒नि । तानि त्वयो॑पास्या॒नि ॥ 2 ॥
नो इ॑तरा॒णि । ये के चारुमच्छ्रेयाग्ं॑सो ब्रा॒ह्मणाः । तेषा-न्त्वया-ऽऽसने न प्रश्व॑सित॒व्यम् । श्रद्ध॑या दे॒यम् । अश्रद्ध॑या-ऽदे॒यम् । श्रि॑या दे॒यम् । ह्रि॑या दे॒यम् । भि॑या दे॒यम् । सं​विँ॑दा दे॒यम् । अथ यदि ते कर्मविचिकिथ्सा वा वृत्तविचिकि॑थ्सा वा॒ स्यात् ॥ 3 ॥
ये तत्र ब्राह्मणा᳚स्सम्म॒र्​शिनः । युक्ता॑ आयु॒क्ताः । अलूक्षा॑ धर्म॑कामा॒स्स्युः । यथा ते॑ तत्र॑ वर्ते॒रन्न् । तथा तत्र॑ वर्ते॒थाः । अथाभ्या᳚ख्या॒तेषु । ये तत्र ब्राह्मणा᳚स्सम्म॒र्​शिनः । युक्ता॑ आयु॒क्ताः । अलूक्षा॑ धर्मकामा॒स्स्युः । यथा ते॑ तेषु॑ वर्ते॒रन्न् । तथा तेषु॑ वर्ते॒थाः । एष॑ आदे॒शः । एष उ॑पदे॒शः । एषा वे॑दोप॒निषत् । एतद॑नुशा॒सनम् । एवमुपा॑सित॒व्यम् । एवमु चैत॑दुपा॒स्यम् ॥ 4 ॥
इत्येकादश-ऽनुवाकः ॥
श-न्नो॑ मि॒त्रश्शं-वँरु॑णः । श-न्नो॑ भवत्वर्य॒मा । श-न्न॒ इन्द्रो॒ बृह॒स्पतिः॑ । श-न्नो॒ विष्णु॑रुरुक्र॒मः । नमो॒ ब्रह्म॑णे । नम॑स्ते वायो । त्वमे॒व प्र॒त्यक्ष॒-म्ब्रह्मा॑सि । त्वामे॒व प्र॒त्यक्ष॒-म्ब्रह्मावा॑दिषम् । ऋ॒तम॑वादिषम् । स॒त्यम॑वादिषम् । तन्मामा॑वीत् । तद्व॒क्तार॑मावीत् । आवी॒न्माम् । आवी᳚द्व॒क्तारम्᳚ । ॐ शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥ 1 ॥
इति द्वादशो-ऽनुवाकः ॥
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ श्री कृष्णार्पणमस्तु ॥
(tai. ā. 7-1-1)
oṃ śrī gurubhyo namaḥ | hariḥ om ||
oṃ śa-nno̭ mi॒traśśaṃ-va~rṷṇaḥ | śa-nno̭ bhavatvarya॒mā | śa-nna॒ indro॒ bṛha॒spatiḥ̭ | śa-nno॒ viṣṇṷrurukra॒maḥ | namo॒ brahma̭ṇe | nama̭ste vāyo | tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmā̭si | tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahma̭ vadiṣyāmi | ṛ॒taṃ-va~̭diṣyāmi | sa॒tyaṃ-va~̭diṣyāmi | tanmāma̭vatu | tadva॒ktāra̭mavatu | ava̭tu॒ mām | ava̭tu va॒ktāram᳚ | oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 1 ||
iti prathamo-'nuvākaḥ ||
śīkṣāṃ-vyā~᳚khyāsyā॒maḥ | varṇa॒ssvaraḥ | mātrā॒ balam | sāma̭ santā॒naḥ | ityuktaśśī᳚kṣādhyā॒yaḥ || 1 ||
iti dvitīyo-'nuvākaḥ ||
sa॒ha nau॒ yaśaḥ | sa॒ha nau bra̭hmava॒rcasam | athātassagṃhitāyā upaniṣadaṃ-vyā~᳚khyāsyā॒maḥ | pañcasvadhika̭raṇe॒ṣu | adhilokamadhijyautiṣamadhividyamadhipraja̭madhyā॒tmam | tā mahāsagṃhitā i̭tyāca॒kṣate | athā̭dhilo॒kam | pṛthivī pū᳚rvarū॒pam | dyaurutta̭rarū॒pam | ākā̭śassa॒ndhiḥ || 1 ||
vāyṷssandhā॒nam | itya̭dhilo॒kam | athā̭dhijyau॒tiṣam | agniḥ pū᳚rvarū॒pam | āditya utta̭rarū॒pam | ā̭passa॒ndhiḥ | vaidyuta̭ssandhā॒nam | itya̭dhijyau॒tiṣam | athā̭dhivi॒dyam | ācāryaḥ pū᳚rvarū॒pam || 2 ||
antevāsyutta̭rarū॒pam | vi̭dyā sa॒ndhiḥ | pravacanagṃ̭ sandhā॒nam | itya̭dhivi॒dyam | athādhi॒prajam | mātā pū᳚rvarū॒pam | pitotta̭rarū॒pam | pra̭jā sa॒ndhiḥ | prajananagṃ̭ sandhā॒nam | ityadhi॒prajam || 3 ||
athādhyā॒tmam | adharā hanuḥ pū᳚rvarū॒pam | uttarā hanurutta̭rarū॒pam | vāksa॒ndhiḥ | jihvā̭ sandhā॒nam | ityadhyā॒tmam | itīmā ma̭hāsa॒gṃ॒hitāḥ | ya evametā mahāsagṃhitā vyākhyā̭tā ve॒da | sandhīyate praja̭yā pa॒śubhiḥ | brahmavarcasenānnādyena suvargyeṇa̭ loke॒na || 4 ||
iti tṛtīyo-'nuvākaḥ ||
yaśchanda̭sāmṛṣa॒bho vi॒śvarṷ̄paḥ | chando॒bhyo-'dhya॒mṛtā᳚thsa-mba॒bhūva̭ | sa mendro̭ me॒dhayā᳚ spṛṇotu | a॒mṛta̭sya deva॒ dhāra̭ṇo bhūyāsam | śarī̭ra-mme॒ vica̭r​ṣaṇam | ji॒hvā me॒ madhṷmattamā | karṇā᳚bhyā-mbhūri॒ viśrṷvam | brahma̭ṇaḥ ko॒śo̭-'si me॒dhayā-'pi̭hitaḥ | śru॒ta-mmḙ gopāya | ā॒vaha̭ntī vitanvā॒nā || 1 ||
ku॒rvā॒ṇā cīra̭mā॒tmanaḥ̭ | vāsāgṃ̭si॒ mama॒ gāva̭śca | a॒nna॒pā॒ne ca̭ sarva॒dā | tato̭ me॒ śriya॒māva̭ha | lo॒ma॒śā-mpa॒śubhi̭ssa॒ha svāhā᳚ | āmā̭ yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ | vimā̭-''yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ | pramā̭-''yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ | damā̭yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ | śamā̭yantu brahmacā॒riṇa॒ssvāhā᳚ || 2 ||
yaśo॒ janḙ-'sāni॒ svāhā᳚ | śreyā॒nvasya̭so-'sāni॒ svāhā᳚ | ta-ntvā̭ bhaga॒ pravi̭śāni॒ svāhā᳚ | sa mā̭ bhaga॒ pravi̭śa॒ svāhā᳚ | tasmin᳚-thsa॒hasra̭śākhe | nibha̭gā॒ha-ntvayi̭ mṛje॒ svāhā᳚ | yathā-''paḥ॒ prava̭tā॒-''yanti̭ | yathā॒ māsā̭ aharja॒ram | e॒va-mmā-mbra̭hmacā॒riṇaḥ̭ | dhāta॒rāya̭ntu sa॒rvata॒ssvāhā᳚ | pra॒ti॒ve॒śo̭-'si॒ pramā̭bhāhi॒ pramā̭padyasva || 3 ||
iti caturtho-'nuvākaḥ ||
bhūrbhuva॒ssuva॒riti॒ vā e॒tāsti॒sro vyāhṛ̭tayaḥ | tāsā̭muhasmai॒ tā-ñca̭tu॒rthīm | māhā̭camasyaḥ॒ pravḙdayate | maha॒ iti̭ | tadbrahma̭ | sa ā॒tmā | aṅgā᳚nya॒nyā de॒vatāḥ᳚ | bhūriti॒ vā a॒yaṃ-lo~॒kaḥ | bhuva॒ itya॒ntari̭kṣam | suva॒ritya॒sau lo॒kaḥ || 1 ||
maha॒ ityā̭di॒tyaḥ | ā॒di॒tyena॒ vāva sarvḙ lo॒kā mahī̭yante | bhūriti॒ vā a॒gniḥ | bhuva॒ iti̭ vā॒yuḥ | suva॒rityā̭di॒tyaḥ | maha॒ iti̭ ca॒ndramāḥ᳚ | ca॒ndrama̭sā॒ vāva sarvā̭ṇi॒ jyotīgṃ̭ṣi॒ mahī̭yante | bhūriti॒ vā ṛcaḥ̭ | bhuva॒ iti॒ sāmā̭ni | suva॒riti॒ yajūgṃ̭ṣi || 2 ||
maha॒ iti॒ brahma̭ | brahma̭ṇā॒ vāva sarvḙ ve॒dā mahī̭yante | bhūriti॒ vai prā॒ṇaḥ | bhuva॒ itya̭pā॒naḥ | suva॒riti̭ vyā॒naḥ | maha॒ ityannam᳚ | annḙna॒ vāva sarve᳚ prā॒ṇā mahī̭yante | tā vā e॒tāścata̭sraścatu॒rdhā | cata̭sraścatasro॒ vyāhṛ̭tayaḥ | tā yo veda̭ | sa vḙda॒ brahma̭ | sarve᳚-'smai de॒vā ba॒limāva̭hanti || 3 ||
iti pañcamo-'nuvākaḥ ||
sa ya e॒ṣo᳚-'ntarahṛ̭daya ākā॒śaḥ | tasmi̭nna॒ya-mpurṷṣo mano॒mayaḥ̭ | amṛ̭to hira॒ṇmayaḥ̭ | anta̭reṇa॒ tālṷke | ya e॒ṣastana̭ ivāva॒lamba̭te | se᳚ndrayo॒niḥ | yatrā॒sau kḙśā॒nto vi॒varta̭te | vya॒pohya̭ śīr​ṣakapā॒le | bhūritya॒gnau prati̭tiṣṭhati | bhuva॒ iti̭ vā॒yau || 1 ||
suva॒rityā̭di॒tye | maha॒ iti॒ brahma̭ṇi | ā॒pnoti॒ svārā᳚jyam | ā॒pnoti॒ mana̭sa॒spatim᳚ | vākpa̭ti॒ścakṣṷṣpatiḥ | śrotra̭patirvi॒jñāna̭patiḥ | e॒tattato̭ bhavati | ā॒kā॒śaśa̭rīra॒-mbrahma̭ | sa॒tyātma̭ prā॒ṇārā̭ma॒-mmana̭ ānandam | śānti̭samṛddhama॒mṛtam᳚ | iti̭ prācīna yo॒gyopā᳚ssva || 2 ||
iti ṣaṣṭho-'nuvākaḥ ||
pṛ॒thi॒vya̭ntari̭kṣa॒-ndyaurdiśo̭-'vāntaradi॒śāḥ | a॒gnirvā॒yurā̭di॒tyaśca॒ndramā॒ nakṣa̭trāṇi | āpa॒ oṣa̭dhayo॒ vana॒spata̭ya ākā॒śa ā॒tmā | itya̭dhibhū॒tam | athādhyā॒tmam | prā॒ṇo vyā॒no̭-'pā॒na ṷdā॒nassa̭mā॒naḥ | cakṣu॒śśrotra॒-mmano॒ vāktvak | carma̭mā॒gṃ॒sagg snāvāsthi̭ ma॒jjā | e॒tada̭dhivi॒dhāya॒ ṛṣi॒ravo̭cat | pāṅktaṃ॒-vā~ i॒dagṃ sarvam᳚ | pāṅktḙnai॒va pāṅktagg̭ spṛṇo॒tīti̭ || 1 ||
iti saptamo-'nuvākaḥ ||
omiti॒ brahma̭ | omitī॒dagṃ sarvam᳚ | omitye॒tada̭nukṛti ha sma॒ vā a॒pyo śrā̭va॒yetyāśrā̭vayanti | omiti॒ sāmā̭ni gāyanti | ogṃ śomiti̭ śa॒strāṇi̭ śagṃsanti | omitya̭dhva॒ryuḥ pra̭tiga॒ra-mprati̭gṛṇāti | omiti॒ brahmā॒ prasaṷti | omitya̭gniho॒tramanṷjānāti | omiti̭ brāhma॒ṇaḥ pra̭va॒kṣyannā̭ha॒ brahmopā᳚pnavā॒nīti̭ | brahmai॒vopā᳚pnoti || 1 ||
ityaṣṭamo-'nuvākaḥ ||
ṛta-ñca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | satya-ñca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | tapaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | damaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | śamaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | agnayaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | agnihotra-ñca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | atithayaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | mānuṣa-ñca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | prajā ca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | prajanaśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | prajātiśca svādhyāyaprava̭cane॒ ca | satyamiti satyavacā̭ rāthī॒taraḥ | tapa iti taponityaḥ paṷruśi॒ṣṭiḥ | svādhyāyapravacane eveti nāko̭ maudga॒lyaḥ |
taddhi tapa̭staddhi॒ tapaḥ || 1 ||
iti navamo-'nuvākaḥ ||
a॒haṃ-vṛ~॒kṣasya॒ reri̭vā | kī॒rtiḥ pṛ॒ṣṭha-ṅgi॒reri̭va | ū॒rdhvapa̭vitro vā॒jinī̭va sva॒mṛta̭masmi | dravi̭ṇa॒gṃ॒ sava̭rcasam | sumedhā a̭mṛto॒kṣitaḥ | iti triśaṅkorvedā̭nuva॒canam || 1 ||
iti daśamo-'nuvākaḥ ||
vedamanūcyācāryo-'ntevāsinama̭nuśā॒sti | satyaṃ॒-va~da | dharma॒-ñcara | svādhyāyā᳚nmā pra॒madaḥ | ācāryāya priya-ndhanamāhṛtya prajātantu-mmā vya̭vacche॒tsīḥ | satyānna prama̭dita॒vyam | dharmānna prama̭dita॒vyam | kuśalānna prama̭dita॒vyam | bhūtyai na prama̭dita॒vyam | svādhyāyapravacanābhyā-nna prama̭dita॒vyam || 1 ||
devapitṛkāryābhyā-nna prama̭dita॒vyam | mātṛ̭devo॒ bhava | pitṛ̭devo॒ bhava | ācārya̭devo॒ bhava | atithi̭devo॒ bhava | yānyanavadyāni̭ karmā॒ṇi | tāni sevi̭tavyā॒ni | no i̭tarā॒ṇi | yānyasmākagṃ suca̭ritā॒ni | tāni tvayo̭pāsyā॒ni || 2 ||
no i̭tarā॒ṇi | ye ke cārumacchreyāgṃ̭so brā॒hmaṇāḥ | teṣā-ntvayā-''sane na praśva̭sita॒vyam | śraddha̭yā de॒yam | aśraddha̭yā-'de॒yam | śri̭yā de॒yam | hri̭yā de॒yam | bhi̭yā de॒yam | saṃ​vi~̭dā de॒yam | atha yadi te karmavicikithsā vā vṛttaviciki̭thsā vā॒ syāt || 3 ||
ye tatra brāhmaṇā᳚ssamma॒r​śinaḥ | yuktā̭ āyu॒ktāḥ | alūkṣā̭ dharma̭kāmā॒ssyuḥ | yathā tḙ tatra̭ varte॒rann | tathā tatra̭ varte॒thāḥ | athābhyā᳚khyā॒teṣu | ye tatra brāhmaṇā᳚ssamma॒r​śinaḥ | yuktā̭ āyu॒ktāḥ | alūkṣā̭ dharmakāmā॒ssyuḥ | yathā tḙ teṣṷ varte॒rann | tathā teṣṷ varte॒thāḥ | eṣa̭ āde॒śaḥ | eṣa ṷpade॒śaḥ | eṣā vḙdopa॒niṣat | etada̭nuśā॒sanam | evamupā̭sita॒vyam | evamu caita̭dupā॒syam || 4 ||
ityekādaśa-'nuvākaḥ ||
śa-nno̭ mi॒traśśaṃ-va~rṷṇaḥ | śa-nno̭ bhavatvarya॒mā | śa-nna॒ indro॒ bṛha॒spatiḥ̭ | śa-nno॒ viṣṇṷrurukra॒maḥ | namo॒ brahma̭ṇe | nama̭ste vāyo | tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmā̭si | tvāme॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmāvā̭diṣam | ṛ॒tama̭vādiṣam | sa॒tyama̭vādiṣam | tanmāmā̭vīt | tadva॒ktāra̭māvīt | āvī॒nmām | āvī᳚dva॒ktāram᳚ | oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 1 ||
iti dvādaśo-'nuvākaḥ ||
|| hariḥ̭ om ||
|| śrī kṛṣṇārpaṇamastu ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in