ਜਨਕ ਉਵਾਚ ॥
ਕ੍ਵ ਭੂਤਾਨਿ ਕ੍ਵ ਦੇਹੋ ਵਾ ਕ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਕ੍ਵ ਵਾ ਮਨਃ ।
ਕ੍ਵ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਕ੍ਵ ਚ ਨੈਰਾਸ਼੍ਯਂ ਮਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪੇ ਨਿਰਞ੍ਜਨੇ ॥ 20-1॥
ਕ੍ਵ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਕ੍ਵਾਤ੍ਮਵਿਜ੍ਞਾਨਂ ਕ੍ਵ ਵਾ ਨਿਰ੍ਵਿषਯਂ ਮਨਃ ।
ਕ੍ਵ ਤृਪ੍ਤਿਃ ਕ੍ਵ ਵਿਤृष੍ਣਾਤ੍ਵਂ ਗਤਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਸ੍ਯ ਮੇ ਸਦਾ ॥ 20-2॥
ਕ੍ਵ ਵਿਦ੍ਯਾ ਕ੍ਵ ਚ ਵਾਵਿਦ੍ਯਾ ਕ੍ਵਾਹਂ ਕ੍ਵੇਦਂ ਮਮ ਕ੍ਵ ਵਾ ।
ਕ੍ਵ ਬਨ੍ਧ ਕ੍ਵ ਚ ਵਾ ਮੋਕ੍षਃ ਸ੍ਵਰੂਪਸ੍ਯ ਕ੍ਵ ਰੂਪਿਤਾ ॥ 20-3॥
ਕ੍ਵ ਪ੍ਰਾਰਬ੍ਧਾਨਿ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਜੀਵਨ੍ਮੁਕ੍ਤਿਰਪਿ ਕ੍ਵ ਵਾ ।
ਕ੍ਵ ਤਦ੍ ਵਿਦੇਹਕੈਵਲ੍ਯਂ ਨਿਰ੍ਵਿਸ਼ੇषਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਦਾ ॥ 20-4॥
ਕ੍ਵ ਕਰ੍ਤਾ ਕ੍ਵ ਚ ਵਾ ਭੋਕ੍ਤਾ ਨਿष੍ਕ੍ਰਿਯਂ ਸ੍ਫੁਰਣਂ ਕ੍ਵ ਵਾ ।
ਕ੍ਵਾਪਰੋਕ੍षਂ ਫਲਂ ਵਾ ਕ੍ਵ ਨਿਃਸ੍ਵਭਾਵਸ੍ਯ ਮੇ ਸਦਾ ॥ 20-5॥
ਕ੍ਵ ਲੋਕਂ ਕ੍ਵ ਮੁਮੁਕ੍षੁਰ੍ਵਾ ਕ੍ਵ ਯੋਗੀ ਜ੍ਞਾਨਵਾਨ੍ ਕ੍ਵ ਵਾ ।
ਕ੍ਵ ਬਦ੍ਧਃ ਕ੍ਵ ਚ ਵਾ ਮੁਕ੍ਤਃ ਸ੍ਵਸ੍ਵਰੂਪੇऽਹਮਦ੍ਵਯੇ ॥ 20-6॥
ਕ੍ਵ ਸृष੍ਟਿਃ ਕ੍ਵ ਚ ਸਂਹਾਰਃ ਕ੍ਵ ਸਾਧ੍ਯਂ ਕ੍ਵ ਚ ਸਾਧਨਮ੍ ।
ਕ੍ਵ ਸਾਧਕਃ ਕ੍ਵ ਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਵਾ ਸ੍ਵਸ੍ਵਰੂਪੇऽਹਮਦ੍ਵਯੇ ॥ 20-7॥
ਕ੍ਵ ਪ੍ਰਮਾਤਾ ਪ੍ਰਮਾਣਂ ਵਾ ਕ੍ਵ ਪ੍ਰਮੇਯਂ ਕ੍ਵ ਚ ਪ੍ਰਮਾ ।
ਕ੍ਵ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ ਕ੍ਵ ਨ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਵਾ ਸਰ੍ਵਦਾ ਵਿਮਲਸ੍ਯ ਮੇ ॥ 20-8॥
ਕ੍ਵ ਵਿਕ੍षੇਪਃ ਕ੍ਵ ਚੈਕਾਗ੍ਰ੍ਯਂ ਕ੍ਵ ਨਿਰ੍ਬੋਧਃ ਕ੍ਵ ਮੂਢਤਾ ।
ਕ੍ਵ ਹਰ੍षਃ ਕ੍ਵ ਵਿषਾਦੋ ਵਾ ਸਰ੍ਵਦਾ ਨਿष੍ਕ੍ਰਿਯਸ੍ਯ ਮੇ ॥ 20-9॥
ਕ੍ਵ ਚੈष ਵ੍ਯਵਹਾਰੋ ਵਾ ਕ੍ਵ ਚ ਸਾ ਪਰਮਾਰ੍ਥਤਾ ।
ਕ੍ਵ ਸੁਖਂ ਕ੍ਵ ਚ ਵਾ ਦੁਖਂ ਨਿਰ੍ਵਿਮਰ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਮੇ ਸਦਾ ॥ 20-10॥
ਕ੍ਵ ਮਾਯਾ ਕ੍ਵ ਚ ਸਂਸਾਰਃ ਕ੍ਵ ਪ੍ਰੀਤਿਰ੍ਵਿਰਤਿਃ ਕ੍ਵ ਵਾ ।
ਕ੍ਵ ਜੀਵਃ ਕ੍ਵ ਚ ਤਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਰ੍ਵਦਾ ਵਿਮਲਸ੍ਯ ਮੇ ॥ 20-11॥
ਕ੍ਵ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਰ੍ਨਿਰ੍ਵृਤ੍ਤਿਰ੍ਵਾ ਕ੍ਵ ਮੁਕ੍ਤਿਃ ਕ੍ਵ ਚ ਬਨ੍ਧਨਮ੍ ।
ਕੂਟਸ੍ਥਨਿਰ੍ਵਿਭਾਗਸ੍ਯ ਸ੍ਵਸ੍ਥਸ੍ਯ ਮਮ ਸਰ੍ਵਦਾ ॥ 20-12॥
ਕ੍ਵੋਪਦੇਸ਼ਃ ਕ੍ਵ ਵਾ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਕ੍ਵ ਸ਼ਿष੍ਯਃ ਕ੍ਵ ਚ ਵਾ ਗੁਰੁਃ ।
ਕ੍ਵ ਚਾਸ੍ਤਿ ਪੁਰੁषਾਰ੍ਥੋ ਵਾ ਨਿਰੁਪਾਧੇਃ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਮੇ ॥ 20-13॥
ਕ੍ਵ ਚਾਸ੍ਤਿ ਕ੍ਵ ਚ ਵਾ ਨਾਸ੍ਤਿ ਕ੍ਵਾਸ੍ਤਿ ਚੈਕਂ ਕ੍ਵ ਚ ਦ੍ਵਯਮ੍ ।
ਬਹੁਨਾਤ੍ਰ ਕਿਮੁਕ੍ਤੇਨ ਕਿਞ੍ਚਿਨ੍ਨੋਤ੍ਤਿष੍ਠਤੇ ਮਮ ॥ 20-14॥
ਇਤਿ ਅष੍ਟਾਵਕ੍ਰਗੀਤਾ ਸਮਾਪ੍ਤਾ ।
॥ ੴ ਤਤ੍ਸਤ੍ ॥
Roman (IAST) Transliteration
janaka uvāca ||
kva bhūtāni kva deho vā kvendriyāṇi kva vā manaḥ |
kva śūnyaṃ kva ca nairāśyaṃ matsvarūpe nirañjane || 20-1||
kva śāstraṃ kvātmavijñānaṃ kva vā nirviṣayaṃ manaḥ |
kva tṛptiḥ kva vitṛṣṇātvaṃ gatadvandvasya me sadā || 20-2||
kva vidyā kva ca vāvidyā kvāhaṃ kvedaṃ mama kva vā |
kva bandha kva ca vā mokṣaḥ svarūpasya kva rūpitā || 20-3||
kva prārabdhāni karmāṇi jīvanmuktirapi kva vā |
kva tad videhakaivalyaṃ nirviśeṣasya sarvadā || 20-4||
kva kartā kva ca vā bhoktā niṣkriyaṃ sphuraṇaṃ kva vā |
kvāparokṣaṃ phalaṃ vā kva niḥsvabhāvasya me sadā || 20-5||
kva lokaṃ kva mumukṣurvā kva yogī jñānavān kva vā |
kva baddhaḥ kva ca vā muktaḥ svasvarūpe'hamadvaye || 20-6||
kva sṛṣṭiḥ kva ca saṃhāraḥ kva sādhyaṃ kva ca sādhanam |
kva sādhakaḥ kva siddhirvā svasvarūpe'hamadvaye || 20-7||
kva pramātā pramāṇaṃ vā kva prameyaṃ kva ca pramā |
kva kiñcit kva na kiñcid vā sarvadā vimalasya me || 20-8||
kva vikṣepaḥ kva caikāgryaṃ kva nirbodhaḥ kva mūḍhatā |
kva harṣaḥ kva viṣādo vā sarvadā niṣkriyasya me || 20-9||
kva caiṣa vyavahāro vā kva ca sā paramārthatā |
kva sukhaṃ kva ca vā dukhaṃ nirvimarśasya me sadā || 20-10||
kva māyā kva ca saṃsāraḥ kva prītirviratiḥ kva vā |
kva jīvaḥ kva ca tadbrahma sarvadā vimalasya me || 20-11||
kva pravṛttirnirvṛttirvā kva muktiḥ kva ca bandhanam |
kūṭasthanirvibhāgasya svasthasya mama sarvadā || 20-12||
kvopadeśaḥ kva vā śāstraṃ kva śiṣyaḥ kva ca vā guruḥ |
kva cāsti puruṣārtho vā nirupādheḥ śivasya me || 20-13||
kva cāsti kva ca vā nāsti kvāsti caikaṃ kva ca dvayam |
bahunātra kimuktena kiñcinnottiṣṭhate mama || 20-14||
iti aṣṭāvakragītā samāptā |
|| oṃ tatsat ||
Sanskrit — Devanagari (original)
जनक उवाच ॥
क्व भूतानि क्व देहो वा क्वेन्द्रियाणि क्व वा मनः ।
क्व शून्यं क्व च नैराश्यं मत्स्वरूपे निरञ्जने ॥ 20-1॥
क्व शास्त्रं क्वात्मविज्ञानं क्व वा निर्विषयं मनः ।
क्व तृप्तिः क्व वितृष्णात्वं गतद्वन्द्वस्य मे सदा ॥ 20-2॥
क्व विद्या क्व च वाविद्या क्वाहं क्वेदं मम क्व वा ।
क्व बन्ध क्व च वा मोक्षः स्वरूपस्य क्व रूपिता ॥ 20-3॥
क्व प्रारब्धानि कर्माणि जीवन्मुक्तिरपि क्व वा ।
क्व तद् विदेहकैवल्यं निर्विशेषस्य सर्वदा ॥ 20-4॥
क्व कर्ता क्व च वा भोक्ता निष्क्रियं स्फुरणं क्व वा ।
क्वापरोक्षं फलं वा क्व निःस्वभावस्य मे सदा ॥ 20-5॥
क्व लोकं क्व मुमुक्षुर्वा क्व योगी ज्ञानवान् क्व वा ।
क्व बद्धः क्व च वा मुक्तः स्वस्वरूपेऽहमद्वये ॥ 20-6॥
क्व सृष्टिः क्व च संहारः क्व साध्यं क्व च साधनम् ।
क्व साधकः क्व सिद्धिर्वा स्वस्वरूपेऽहमद्वये ॥ 20-7॥
क्व प्रमाता प्रमाणं वा क्व प्रमेयं क्व च प्रमा ।
क्व किञ्चित् क्व न किञ्चिद् वा सर्वदा विमलस्य मे ॥ 20-8॥
क्व विक्षेपः क्व चैकाग्र्यं क्व निर्बोधः क्व मूढता ।
क्व हर्षः क्व विषादो वा सर्वदा निष्क्रियस्य मे ॥ 20-9॥
क्व चैष व्यवहारो वा क्व च सा परमार्थता ।
क्व सुखं क्व च वा दुखं निर्विमर्शस्य मे सदा ॥ 20-10॥
क्व माया क्व च संसारः क्व प्रीतिर्विरतिः क्व वा ।
क्व जीवः क्व च तद्ब्रह्म सर्वदा विमलस्य मे ॥ 20-11॥
क्व प्रवृत्तिर्निर्वृत्तिर्वा क्व मुक्तिः क्व च बन्धनम् ।
कूटस्थनिर्विभागस्य स्वस्थस्य मम सर्वदा ॥ 20-12॥
क्वोपदेशः क्व वा शास्त्रं क्व शिष्यः क्व च वा गुरुः ।
क्व चास्ति पुरुषार्थो वा निरुपाधेः शिवस्य मे ॥ 20-13॥
क्व चास्ति क्व च वा नास्ति क्वास्ति चैकं क्व च द्वयम् ।
बहुनात्र किमुक्तेन किञ्चिन्नोत्तिष्ठते मम ॥ 20-14॥
इति अष्टावक्रगीता समाप्ता ।
॥ ॐ तत्सत् ॥
janaka uvāca ||
kva bhūtāni kva deho vā kvendriyāṇi kva vā manaḥ |
kva śūnyaṃ kva ca nairāśyaṃ matsvarūpe nirañjane || 20-1||
kva śāstraṃ kvātmavijñānaṃ kva vā nirviṣayaṃ manaḥ |
kva tṛptiḥ kva vitṛṣṇātvaṃ gatadvandvasya me sadā || 20-2||
kva vidyā kva ca vāvidyā kvāhaṃ kvedaṃ mama kva vā |
kva bandha kva ca vā mokṣaḥ svarūpasya kva rūpitā || 20-3||
kva prārabdhāni karmāṇi jīvanmuktirapi kva vā |
kva tad videhakaivalyaṃ nirviśeṣasya sarvadā || 20-4||
kva kartā kva ca vā bhoktā niṣkriyaṃ sphuraṇaṃ kva vā |
kvāparokṣaṃ phalaṃ vā kva niḥsvabhāvasya me sadā || 20-5||
kva lokaṃ kva mumukṣurvā kva yogī jñānavān kva vā |
kva baddhaḥ kva ca vā muktaḥ svasvarūpe'hamadvaye || 20-6||
kva sṛṣṭiḥ kva ca saṃhāraḥ kva sādhyaṃ kva ca sādhanam |
kva sādhakaḥ kva siddhirvā svasvarūpe'hamadvaye || 20-7||
kva pramātā pramāṇaṃ vā kva prameyaṃ kva ca pramā |
kva kiñcit kva na kiñcid vā sarvadā vimalasya me || 20-8||
kva vikṣepaḥ kva caikāgryaṃ kva nirbodhaḥ kva mūḍhatā |
kva harṣaḥ kva viṣādo vā sarvadā niṣkriyasya me || 20-9||
kva caiṣa vyavahāro vā kva ca sā paramārthatā |
kva sukhaṃ kva ca vā dukhaṃ nirvimarśasya me sadā || 20-10||
kva māyā kva ca saṃsāraḥ kva prītirviratiḥ kva vā |
kva jīvaḥ kva ca tadbrahma sarvadā vimalasya me || 20-11||
kva pravṛttirnirvṛttirvā kva muktiḥ kva ca bandhanam |
kūṭasthanirvibhāgasya svasthasya mama sarvadā || 20-12||
kvopadeśaḥ kva vā śāstraṃ kva śiṣyaḥ kva ca vā guruḥ |
kva cāsti puruṣārtho vā nirupādheḥ śivasya me || 20-13||
kva cāsti kva ca vā nāsti kvāsti caikaṃ kva ca dvayam |
bahunātra kimuktena kiñcinnottiṣṭhate mama || 20-14||
iti aṣṭāvakragītā samāptā |
|| oṃ tatsat ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.