6.50 Yuddhakanda - Panchasha Sargah

ॐ

6.50 யுத்தகாண்ட - பஞ்சாஶ ஸர்கஃ

Valmiki Tamil

ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே யுத்தகாண்டம் ।

அத பஞ்சாஶஸ்ஸர்கஃ ।

அதோவாசமஹாதேஜாஹரிராஜோமஹாபலஃ ।

கிமியம்வ்யதிதாஸேநாமூடவாதேவநௌர்ஜலே ॥ 1 ॥

ஸுக்ரீவஸ்யவசஶ்ஶ்ருத்வாவாலிபுத்ரோऽங்கதோऽப்ரவீத் ।

நத்வம்பஶ்யஸிராமஞ்சலக்ஷ்மணஞ்சமஹாரதம் ॥ 2 ॥

ஶரஜாலசிதௌவீராவுபௌதஶரதாத்மஜௌ ।

ஶரதல்பேமஹாத்மாநௌஶயாநௌருதிரோக்ஷிதௌ ॥ 3 ॥

அதாப்ரவீத்வாநரேந்த்ரஸ்ஸுக்ரீவஃபுத்ரமங்கதம் ।

நாநிமித்தமிதம்மந்யேபவிதவ்யம்பயேநது ॥ 4 ॥

விஷண்ணவதநாஹ்யேதேத்யக்தப்ரஹரணாதிஶஃ ।

ப்ரபலாயந்திஹரயஸ்த்ராஸாதுத்புல்லலோசநாஃ ॥ 5 ॥

அந்யோந்யஸ்யநலஜ்ஜந்தேநிரீக்ஷந்திப்ரு'ஷ்டதஃ ।

விப்ரகர்ஷந்திசாந்யோந்யம்பதிதம்லங்கயந்திச ॥ 6 ॥

ஏதஸ்மிந்நந்தரேவீரோகதாபாணிர்விபீஷணஃ ।

ஸுக்ரீவம்வர்தயாமாஸராகவஞ்சநிரைக்ஷத ॥ 7 ॥

விபீஷணஞ்சஸுக்ரீவோத்ரு'ஷ்டவாவாநரபீஷணம் ।

ரு'க்ஷராஜம்மஹாத்மாநம்ஸமீபஸ்தமுவாசஹ ॥ 8 ॥

விபீஷணோऽயம்ஸம்ப்ராப்தோயந்த்ரு'ஷ்டவாவாநரர்ஷபாஃ ।

வித்ரவந்திபரிதத்ரஸராவணாத்மஜஶங்கயா ॥ 9 ॥

ஶீக்ரமேதாந் ஸுஸந்த்ரஸ்தாந்பஹுதாவிப்ரதாவிதாந் ।

பர்யவஸ்தாபயாக்யாஹிவிபீஷணமுபஸ்திதம் ॥ 10 ॥

ஸுக்ரீவேணைவமுக்தஸ்துஜாம்பவாந்ரு'க்ஷபார்திவஃ ।

வாநராந்ஸாந்த்வயாமாஸஸந்நிருத்யப்ரதாநதஃ ॥ 11 ॥

தேநிவ்ரு'த்தாஃபுநஃஸர்வேவாநராஸ்த்யக்தஸம்ப்ரமாஃ ।

ரு'க்ஷராஜவசஶ்ஶ்ருத்வாதஞ்சத்ரு'ஷ்டவாவிபீஷணம் ॥ 12 ॥

விபீஷணஸ்துராமஸ்யத்ரு'ஷ்டவாகாத்ரம்ஶரைஶ்சிதம் ।

லக்ஷ்மணஸ்யசதர்மாத்மாபபூவவ்யதிதஸ்ததா ॥ 13 ॥

ஜலக்லிந்நேநஹஸ்தேநதயோர்நேத்ரேப்ரம்ரு'ஜ்யச ।

ஶோகஸம்பீடிதமநாருரோதவிலலாபச ॥ 14 ॥

இமௌதௌஸத்த்வஸம்பந்நௌவிக்ராந்தௌப்ரியஸம்யுகௌ ।

இமாமவஸ்தாங்கமிதௌராக்ஷஸைஃகூடயோதிபிஃ ॥ 15 ॥

ப்ராதுஃபுத்ரேணமேதேநதுஷ்புத்ரேணதுராத்மநா ।

ராக்ஷஸ்யாஜிஹ்மயாபுத்யாசாலிதாவ்ரு'ஜுவிக்ரமௌ ॥ 16 ॥

ஶரைரிமாவலம்வித்தௌருதிரேணஸமுக்ஷிதௌ ।

வஸுதாயாமிமௌஸுப்தௌத்ரு'ஶ்யேதேஶல்யகாவிவ ॥ 17 ॥

யயோர்வீர்யமுபாஶ்ரித்யப்ரதிஷ்டாகாங்க்ஷிதாமயா ।

தாவுபௌதேஹநாஶாயப்ரஸுப்தௌபுருஷர்ஷபௌ ॥ 18 ॥

ஜீவந்நத்யவிபந்நோऽஸ்மிநஷ்டராஜ்யமநோரதஃ ।

ப்ராப்தப்ரதிஜ்ஞஶ்சரிபுஃஸகாமோராவணஃக்ரு'தஃ ॥ 19 ॥

ஏவம்விலபமாநந்தம்பரிஷ்வஜ்யவிபீஷணம் ।

ஸுக்ரீவஃஸத்த்வஸம்பந்நோஹரிராஜோऽப்ரவீதிதம் ॥ 20 ॥

ராஜ்யம்ப்ராப்ஸ்யஸிதர்மஜ்ஞ லங்காயாந்நாத்ரஸம்ஶயஃ ।

ராவணஸ்ஸஹபுத்ரேணஸ்வகாமந்நேஹலப்ஸ்யதே ॥ 21 ॥

நருஜாபீடிதாவேதாவுபௌராகவலக்ஷ்மணௌ ।

த்யக்த்வாமோஹம்வதிஷ்யேதேஸகணம்ராவணம்ரணே ॥ 22 ॥

தமேவம்ஸாந்த்வயித்வாதுஸமாஶ்வாஸ்யசராக்ஷஸம் ।

ஸுஷேணம்ஶ்வஶுரம்பார்ஶ்வேஸுக்ரீவஸ்தமுவாசஹ ॥ 23 ॥

ஸஹஶூரைர்ஹரிகணைர்லப்தஸஞ்ஜ்ஞாவரிந்தமௌ ।

கச்சத்வம்ப்ராதரங்க்ரு'ஹ்யகிஷ்கிந்தாம்ராமலக்ஷ்மணௌ ॥ 24 ॥

அஹந்துராவணம்ஹத்வாஸபுத்ரம்ஸஹபாந்தவம் ।

மைதிலீமாநயிஷ்யாமிஶக்ரோநஷ்டாமிவஶ்ரியம் ॥ 25 ॥

ஶ்ருத்வைதத்வாநரேந்த்ரஸ்யஸுஷேணோவாக்யமப்ரவீத் ।

தைவாஸுரம்மஹத்யுத்தமநுபூதம்ஸுதாருணம் ॥ 26 ॥

ததாஸ்மதாநவாஶரஸம்ஸ்பர்ஶகோவிதாஃ ।

நிஜக்நுஶ்ஶஸ்த்ரவிதுஷஶ்சாதயந்தோமுஹுர்முஹுஃ ॥ 27 ॥

தாநார்தாந்நஷ்டஸஞ்ஜ்ஞாம்ஶ்சகதாஸூம்ஶ்சப்ரு'ஹஸ்பதிஃ ।

வித்யாபிர்மந்த்ரயுக்தாபிரோஷதீபிஶ்சிகித்ஸதி ॥ 28 ॥

தாந்யௌஷதாந்யாநயிதுங்க்ஷீரோதம்யாந்துஸாகரம் ।

ஜவேநவாநராஃஶீக்ரம்ஸம்பாதிபநஸாதயஃ ॥ 29 ॥

ஹரயஸ்துவிஜாநந்திபார்வதீஸ்தாமஹௌஷதீஃ ।

ஸஞ்ஜீவகரணீந்திவ்யாம்விஶல்யாந்தேவநிர்மிதாம் ॥ 30 ॥

சந்த்ரஶ்சநாமத்ரோணஶ்சக்ஷீரோதேஸாகரோத்தமே ।

அம்ரு'தம்யத்ரமதிதந்தத்ரதேபரமௌஷதீ ॥ 31 ॥

தௌதத்ரவிஹிதேதேவைஃபர்வதௌமஹோததௌ ।

அயம்வாயுஸுதோராஜந் ஹநூமாம்ஸ்தத்ரகச்சது ॥ 32 ॥

ஏதஸ்மிந்நந்தரேவாயுர்மேகாம்ஶ்சாபிஸவித்யுதஃ ।

பர்யஸ்யஸாகரேதோயங்கம்பயநநிவமேதிநீம் ॥ 33 ॥

மஹதாபக்ஷவாதேநஸர்வவதீபமஹாத்ருமாஃ ।

நிபேதுர்பக்நவிடபாஃஸலிலேலவணாம்பஸி ॥ 34 ॥

அபவந் பந்நகாஸ்த்ரஸ்தாபோகிநஸ்தத்ரவாஸிநஃ ।

ஶீக்ரம்ஸர்வாணியாதாம்ஸிஜக்முஶ்சலவணார்ணவம் ॥ 35 ॥

ததோமுஹூர்தார்கருடம்வைநதேயம்மஹாபலம் ।

வாநராதத்ரு'ஶுஃஸர்வேஜ்வலந்தமிவபாவகம் ॥ 36 ॥

தமாகதமபிப்ரேக்ஷ்யநாகாஸ்தேஸம்ப்ரதுத்ருவுஃ ।

யைஸ்தௌஸத்புருஷௌபத்தௌஶரபூதைர்மஹாபலௌ ॥ 37 ॥

ததஸ்ஸுபர்ணஃகாகுத்ஸ்தௌஸ்ப்ரு'ஷ்டவாப்ரத்யபிநதநிதஃ ।

விமமர்ஶசபாணிப்யாம்முகேசந்த்ரஸமப்ரபே ॥ 38 ॥

வைநதேயேநஸம்ஸ்ப்ரு'ஷ்டாஸ்தயோஃஸம்ருருஹுர்வ்ரணாஃ ।

ஸுவர்ணேசதநூஸ்நிக்தேதயோராஶுபபூவதுஃ ॥ 39 ॥

தேஜோ வீர்யம் பலம் ச ஓஜ;உத்ஸாஹஶ் ச மஹா குணாஃ ।

ப்ரதர்ஶநம் ச புத்திஶ் ச ஸ்ம்ரு'திஶ் ச த்விகுணம் தயோஃ ॥ 40 ॥

தாவுத்தாப்யமஹாதேஜாகருடோவாஸவோபமௌ ।

உபௌதௌஸஸ்வஜேஹ்ரு'ஷ்டோராமஶ்சைநமுவாசஹ ॥ 41 ॥

பவத்ப்ரஸாதாத் வ்யஸநம்ராவணிப்ரபவம்மஹத் ।

ஆவாமிஹவ்யதிக்ராந்தௌபூர்வவத் பலிநௌக்ரு'தௌ ॥ 42 ॥

யதாதாதந்தஶரதம்யதாऽஜஞ்சபிதாமஹம் ।

ததாபவந்தமாஸாத்யஹ்ரு'தயம்மேப்ரஸீததி ॥ 43 ॥

கோபவாந்ரூபஸம்பந்நோதிவ்யஸ்ரகநுலேபநஃ ।

வஸாநோவிரஜேவஸ்த்ரதிவ்யாபரணபூஷிதஃ ॥ 44 ॥

தமுவாசமஹாதேஜாவைநதேயோமஹாபலஃ ।

பதத்த்ரிராஜஃப்ரீதாத்மாஹர்ஷபர்யாகுலேக்ஷணஃ ॥ 45 ॥

அஹம்ஸகாதேகாகுத்ஸ்த ப்ரியஃப்ராணோபஹிஶ்சரஃ ।

கருத்மாநிஹஸம்ப்ராப்தோயுவயோஃஸாஹ்யகாரணாத் ॥ 46 ॥

அஸுராவாமஹாவீர்யாவாநராவாமஹாபலாஃ ।

ஸுராஶ்சாபிஸகந்த்வர்வாஃபுரஸ்க்ரு'த்யஶதக்ரதும் ॥ 47 ॥

நேமம்மோக்ஷயிதும்ஶக்தாஶ்ஶரபந்தம்ஸுதாருணம் ।

மாயாபலாதிந்த்ரஜிதாநிர்மிதங்க்ரூரகர்மணா ॥ 48 ॥

ஏதேநாகாஃகாத்ரவேயாஸ்தீக்ஷ்ணதம்ஷ்ட்ராவிஷோல்பணாஃ ।

ரக்ஷோமாயாப்ரபாவேணஶராபூத்வாஸ்த்வதாஶ்ரிதாஃ ॥ 49 ॥

ஸபாக்யஶ்சாஸிதர்மஜ்ஞ ராம ஸத்யபராக்ரம ।

லக்ஷ்மணேநஸஹப்ராத்ராஸமரேரிபுகாதிநா ॥ 50 ॥

இமம்ஶ்ருத்வாதுவ்ரு'த்தாந்தந்த்வரமாணோऽஹமாகதஃ ।

ஸஹஸாயுவயோஃஸ்நேஹாத்ஸகித்வமநுபாலயந் ॥ 51 ॥

மோக்ஷிதௌசமஹாகோராதஸ்மாத்ஸாயகபந்தநாத் ।

அப்ரமாதஶ்சகர்தவ்யோயுவாப்யாந்நித்யமேவச ॥ 52 ॥

ப்ரக்ரு'த்யாராக்ஷஸாஃஸர்வேஸங்க்ராமேகூடயோதிநஃ ।

ஶூராணாம்ஶுத்தபாவாநாம்பவதாமரார்ஜவம்பலம் ॥ 53 ॥

தந்நவிஶ்வஸநீயம்வோராக்ஷஸாநாம்ரணாஜிரே ।

ஏதேநைவோபமாநேநநித்யஞ்ஜிஹ்மாஹிராக்ஷஸாஃ ॥ 54 ॥

ஏவமுக்த்வாததாராமம்ஸுபர்ணஸ்ஸுமஹாபலஃ ।

பரிஷ்வஜ்யசஸுஹ்ரு'த்ஸ்நிக்தமாப்ரஷ்டுமுபசக்ரமே ॥ 55 ॥

ஸகே ராகவ தர்மஜ்ஞ ரிபூணாமபிவத்ஸல ।

அப்யநுஜ்ஞாதுமிச்சாமிகமிஷ்யாமியதாமதம் ॥ 56 ॥

நசகௌதூஹலங்கார்யம்ஸகித்வம்ப்ரதிராகவ ।

க்ரு'தகர்மாரணேவீர ஸகித்வம்ப்ரதிவேத்ஸ்யஸி ॥ 57 ॥

பாலவ்ரு'த்தாவஶேஷாந்துக்ரு'த்வாலங்காம்ஶரோர்மிபிஃ ।

ராவணஞ்சரிபும்ஹத்வாஸீதாந்த்வம்ஸமுலப்ஸ்யதே ॥ 58 ॥

ப்ரதக்ஷிணந்ததஃக்ரு'த்வாபரிஷ்வஜ்யசவீர்யவாந் ।

ஜகாமாகாஶமாவிஶ்யஸுபர்ணஃபவநோயதா ॥ 59 ॥

விருஜௌராகவௌத்ரு'ஷ்டவாததோவாநரயூதபாஃ ।

ஸிம்ஹநாதாம்ஸ்ததாநேதுர்லங்கூலந்ந்துதுவுஸ்ததா ॥ 60 ॥

ததோபேரீஸ்ஸமாஜக்நுர்ம்ரு'தங்காம்ஶ்சாப்யநாதயந் ।

தத்முஶ்ஶங்காந்ஸம்ப்ரஹ்ரு'ஷ்டாஃக்ஷேவலந்த்யபியதாபுரம் ॥ 61 ॥

ஆஸ்போட்யாஃஸ்போட்யவிக்ராந்தாஃவாநராஃநகயோதிநஃ ।

த்ருமாநுத்பட்யவிவிதாம்ஸ்தஸ்துஶ்ஶதஸஹஸ்ரஶஃ ॥ 62 ॥

விஸ்ரு'ஜந்தோமஹாநாதாம்ஸ்த்ராஸயந்தோநிஶாசராந் ।

லங்காத்வாராண்யுபாஜக்முர்யுத்தகாமாஃப்லவங்கமாஃ ॥ 63 ॥

தேஷாம்ஸுகீமஸ்துமுலோநிநாதோபபூவஶாகாம்ரு'கயூதபாநாம் ।

க்ஷயேநிதாகஸ்யயதாகநாநாந்நாதஸ்ஸுபீமோநததாந்நிஶீதே ॥ 64 ॥

இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே யுத்தகாண்டே பஞ்சாஶஸ்ஸர்கஃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha pañcāśassargaḥ |

athovācamahātejāharirājomahābalaḥ |

kimiyaṃvyathitāsenāmūḍhavātevanaurjale || 1 ||

sugrīvasyavacaśśrutvāvāliputro'ṅgado'bravīt |

natvampaśyasirāmañcalakṣmaṇañcamahāratham || 2 ||

śarajālacitauvīrāvubhaudaśarathātmajau |

śaratalpemahātmānauśayānaurudhirokṣitau || 3 ||

athābravīdvānarendrassugrīvaḥputramaṅgadam |

nānimittamidammanyebhavitavyambhayenatu || 4 ||

viṣaṇṇavadanāhyetetyaktapraharaṇādiśaḥ |

prapalāyantiharayastrāsādutphullalocanāḥ || 5 ||

anyonyasyanalajjantenirīkṣantipṛṣṭhataḥ |

viprakarṣanticānyonyampatitaṃlaṅghayantica || 6 ||

etasminnantarevīrogadāpāṇirvibhīṣaṇaḥ |

sugrīvaṃvardhayāmāsarāghavañcaniraikṣata || 7 ||

vibhīṣaṇañcasugrīvodṛṣṭavāvānarabhīṣaṇam |

ṛkṣarājammahātmānaṃsamīpasthamuvācaha || 8 ||

vibhīṣaṇo'yaṃsamprāptoyandṛṣṭavāvānararṣabhāḥ |

vidravantiparitatrasarāvaṇātmajaśaṅkayā || 9 ||

śīghrametān susantrastānbahudhāvipradhāvitān |

paryavasthāpayākhyāhivibhīṣaṇamupasthitam || 10 ||

sugrīveṇaivamuktastujāmbavānṛkṣapārthivaḥ |

vānarānsāntvayāmāsasannirudhyapradhānataḥ || 11 ||

tenivṛttāḥpunaḥsarvevānarāstyaktasambhramāḥ |

ṛkṣarājavacaśśrutvātañcadṛṣṭavāvibhīṣaṇam || 12 ||

vibhīṣaṇasturāmasyadṛṣṭavāgātraṃśaraiścitam |

lakṣmaṇasyacadharmātmābabhūvavyathitastadā || 13 ||

jalaklinnenahastenatayornetrepramṛjyaca |

śokasampīḍitamanārurodavilalāpaca || 14 ||

imautausattvasampannauvikrāntaupriyasamyugau |

imāmavasthāṅgamitaurākṣasaiḥkūṭayodhibhiḥ || 15 ||

bhrātuḥputreṇametenaduṣputreṇadurātmanā |

rākṣasyājihmayābudhyācālitāvṛjuvikramau || 16 ||

śarairimāvalaṃviddhaurudhireṇasamukṣitau |

vasudhāyāmimausuptaudṛśyeteśalyakāviva || 17 ||

yayorvīryamupāśrityapratiṣṭhākāṅkṣitāmayā |

tāvubhaudehanāśāyaprasuptaupuruṣarṣabhau || 18 ||

jīvannadyavipanno'sminaṣṭarājyamanorathaḥ |

prāptapratijñaścaripuḥsakāmorāvaṇaḥkṛtaḥ || 19 ||

evaṃvilapamānantampariṣvajyavibhīṣaṇam |

sugrīvaḥsattvasampannoharirājo'bravīdidam || 20 ||

rājyamprāpsyasidharmajña laṅkāyānnātrasaṃśayaḥ |

rāvaṇassahaputreṇasvakāmannehalapsyate || 21 ||

narujāpīḍitāvetāvubhaurāghavalakṣmaṇau |

tyaktvāmohaṃvadhiṣyetesagaṇaṃrāvaṇaṃraṇe || 22 ||

tamevaṃsāntvayitvātusamāśvāsyacarākṣasam |

suṣeṇaṃśvaśurampārśvesugrīvastamuvācaha || 23 ||

sahaśūrairharigaṇairlabdhasañjñāvarindamau |

gacchatvambhrātaraṅgṛhyakiṣkindhāṃrāmalakṣmaṇau || 24 ||

ahanturāvaṇaṃhatvāsaputraṃsahabāndhavam |

maithilīmānayiṣyāmiśakronaṣṭāmivaśriyam || 25 ||

śrutvaitadvānarendrasyasuṣeṇovākyamabravīt |

daivāsurammahadyuddhamanubhūtaṃsudāruṇam || 26 ||

tadāsmadānavāśarasamsparśakovidāḥ |

nijaghnuśśastraviduṣaścādayantomuhurmuhuḥ || 27 ||

tānārtānnaṣṭasañjñāṃścagatāsūṃścabṛhaspatiḥ |

vidyābhirmantrayuktābhiroṣadhībhiścikitsati || 28 ||

tānyauṣadhānyānayituṅkṣīrodaṃyāntusāgaram |

javenavānarāḥśīghraṃsampātipanasādayaḥ || 29 ||

harayastuvijānantipārvatīstāmahauṣadhīḥ |

sañjīvakaraṇīndivyāṃviśalyāndevanirmitām || 30 ||

candraścanāmadroṇaścakṣīrodesāgarottame |

amṛtaṃyatramathitantatrateparamauṣadhī || 31 ||

tautatravihitedevaiḥparvataumahodadhau |

ayaṃvāyusutorājan hanūmāṃstatragacchatu || 32 ||

etasminnantarevāyurmegāṃścāpisavidyutaḥ |

paryasyasāgaretoyaṅkampayananivamedinīm || 33 ||

mahatāpakṣavātenasarvavadīpamahādrumāḥ |

nipeturbhagnaviṭapāḥsalilelavaṇāmbhasi || 34 ||

abhavan pannagāstrastābhoginastatravāsinaḥ |

śīghraṃsarvāṇiyādāṃsijagmuścalavaṇārṇavam || 35 ||

tatomuhūrtārgaruḍaṃvainateyammahābalam |

vānarādadṛśuḥsarvejvalantamivapāvakam || 36 ||

tamāgatamabhiprekṣyanāgāstesampradudruvuḥ |

yaistausatpuruṣaubaddhauśarabhūtairmahābalau || 37 ||

tatassuparṇaḥkākutsthauspṛṣṭavāpratyabhinadanitaḥ |

vimamarśacapāṇibhyāmmukhecandrasamaprabhe || 38 ||

vainateyenasamspṛṣṭāstayoḥsamruruhurvraṇāḥ |

suvarṇecatanūsnigdhetayorāśubabhūvatuḥ || 39 ||

tejo vīryaṃ balaṃ ca oja;utsāhaś ca mahā guṇāḥ |

pradarśanaṃ ca buddhiś ca smṛtiś ca dviguṇaṃ tayoḥ || 40 ||

tāvutthāpyamahātejāgaruḍovāsavopamau |

ubhautausasvajehṛṣṭorāmaścainamuvācaha || 41 ||

bhavatprasādād vyasanaṃrāvaṇiprabhavammahat |

āvāmihavyatikrāntaupūrvavad balinaukṛtau || 42 ||

yathātātandaśarathaṃyathā'jañcapitāmaham |

tathābhavantamāsādyahṛdayammeprasīdati || 43 ||

kobhavānrūpasampannodivyasraganulepanaḥ |

vasānovirajevastradivyābharaṇabhūṣitaḥ || 44 ||

tamuvācamahātejāvainateyomahābalaḥ |

patattrirājaḥprītātmāharṣaparyākulekṣaṇaḥ || 45 ||

ahaṃsakhātekākutstha priyaḥprāṇobahiścaraḥ |

garutmānihasamprāptoyuvayoḥsāhyakāraṇāt || 46 ||

asurāvāmahāvīryāvānarāvāmahābalāḥ |

surāścāpisagandhvarvāḥpuraskṛtyaśatakratum || 47 ||

nemammokṣayituṃśaktāśśarabandhaṃsudāruṇam |

māyābalādindrajitānirmitaṅkrūrakarmaṇā || 48 ||

etenāgāḥkādraveyāstīkṣṇadaṃṣṭrāviṣolbaṇāḥ |

rakṣomāyāprabhāveṇaśarābhūtvāstvadāśritāḥ || 49 ||

sabhāgyaścāsidharmajña rāma satyaparākrama |

lakṣmaṇenasahabhrātrāsamareripughātinā || 50 ||

imaṃśrutvātuvṛttāntantvaramāṇo'hamāgataḥ |

sahasāyuvayoḥsnehātsakhitvamanupālayan || 51 ||

mokṣitaucamahāghorādasmātsāyakabandhanāt |

apramādaścakartavyoyuvābhyānnityamevaca || 52 ||

prakṛtyārākṣasāḥsarvesaṅgrāmekūṭayodhinaḥ |

śūrāṇāṃśuddhabhāvānāmbhavatāmarārjavambalam || 53 ||

tannaviśvasanīyaṃvorākṣasānāṃraṇājire |

etenaivopamānenanityañjihmāhirākṣasāḥ || 54 ||

evamuktvātadārāmaṃsuparṇassumahābalaḥ |

pariṣvajyacasuhṛtsnigdhamāpraṣṭumupacakrame || 55 ||

sakhe rāghava dharmajña ripūṇāmapivatsala |

abhyanujñātumicchāmigamiṣyāmiyathāmatam || 56 ||

nacakautūhalaṅkāryaṃsakhitvampratirāghava |

kṛtakarmāraṇevīra sakhitvamprativetsyasi || 57 ||

bālavṛddhāvaśeṣāntukṛtvālaṅkāṃśarormibhiḥ |

rāvaṇañcaripuṃhatvāsītāntvaṃsamulapsyate || 58 ||

pradakṣiṇantataḥkṛtvāpariṣvajyacavīryavān |

jagāmākāśamāviśyasuparṇaḥpavanoyathā || 59 ||

virujaurāghavaudṛṣṭavātatovānarayūthapāḥ |

siṃhanādāṃstadānedurlaṅgūlanndudhuvustadā || 60 ||

tatobherīssamājaghnurmṛdaṅgāṃścāpyanādayan |

dadhmuśśaṅkhānsamprahṛṣṭāḥkṣevalantyapiyathāpuram || 61 ||

āsphoṭyāḥspoṭyavikrāntāḥvānarāḥnagayodhinaḥ |

drumānutpaṭyavividhāṃstasthuśśatasahasraśaḥ || 62 ||

visṛjantomahānādāṃstrāsayantoniśācarān |

laṅkādvārāṇyupājagmuryuddhakāmāḥplavaṅgamāḥ || 63 ||

teṣāṃsukhīmastumuloninādobabhūvaśākhāmṛgayūthapānām |

kṣayenidāghasyayathāghanānānnādassubhīmonadatānniśīthe || 64 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcāśassargaḥ ||