6.128 Yuddhakanda - Ashtavimshatyadhikashatatama Sargah

ॐ

6.128 யுத்தகாண்ட - அஷ்டாவிம்ஶத்யதிகஶததம ஸர்கஃ

Valmiki Tamil

ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே யுத்தகாண்டம் ।

அத அஷ்டாவிம்ஶத்யதிகஶததமஸ்ஸர்கஃ ।

அயோத்யாந்துஸமாலோக்யசிந்தயாமாஸராகவஃ ।

ப்ரியகாமஃப்ரியம்ராமஸ்ததஸ்த்வரிதவிக்ரமஃ ॥ 1 ॥

சிந்தயித்வாததோத்ரு'ஷ்டிம்வாநரேஷுந்யபாதயத் ।

உவாசதீமாம்ஸ்தேஜஸ்வீஹநூமந்தம்ப்லவங்கமம் ॥ 2 ॥

அயோத்யாந்த்வரிதோகத்வாஶீக்ரம்ப்லவகஸத்தம ।

ஜாநீஹிகசசித்குஶலீஜநோந்ரு'பதிமந்திரே ॥ 3 ॥

ஶ்ரு'ங்கபேரிபுரம்ப்ராப்யகுஹங்கஹநகோசரம் ।

நிஷாதாதிபதிம்ப்ரூஹிகுஶலம்வசநாந்மம ॥ 4 ॥

ஶ்ருத்வாதுமாங்குஶலிநமரோகம்விகதஜ்வரம் ।

பவிஷ்யதிகுஹஃப்ரீதஸ்ஸமமாத்மஸமஸ்ஸகா ॥ 5 ॥

அயோத்யாயாஶ்சதேமார்கம்ப்ரவ்ரு'த்திம்பரதஸ்ய ச ।

நிவேதயிஷ்யதிப்ரீதோநிஷாதாதிபதிர்குஹஃ ॥ 6 ॥

பரதஸ்துத்வயாவாச்யஃகுஶலம்வசநாந்மம ।

ஸித்தார்தம்ஶம்ஸமாந்தஸ்மைஸபார்யம்ஸஹலக்ஷ்மணம் ॥ 7 ॥

ஹரணஞ்சாபிவைதேஹ்யாராவணேநபலீயஸா ।

ஸுக்ரீவேண ச ஸம்வாதம்வாலிநஶ்சவதம்ரணே ॥ 8 ॥

மைதில்யந்வேஷணஞ்சைவயதாசாதிகதாத்வயா ।

லங்கயித்வாமஹாதோயமாபகாபதிமவ்யயம் ॥ 9 ॥

உபயாநம்ஸமுத்ரஸ்யஸாகரஸ்ய ச தர்ஶநம் ।

யதா ச காரிதஸ்ஸேதூராவணஶ்சயதாஹதஃ ॥ 10 ॥

வரதாநம்மஹேந்த்ரேணப்ரஹ்மணாவருணேந ச ।

மஹாதேவப்ரஸாதாச்சபித்ராமமஸமாகமம் ॥ 11 ॥

உபயாதம் ச மாம்ஸௌம்ய பரதாயநிவேதய ।

ஸஹராக்ஷஸராஜேநஹரீணாமீஶ்வரேண ச ॥ 12 ॥

ஜித்வாஶத்ருகணாந்ராமஃப்ராப்யசாநுத்தமம்யஶஃ ।

உபாயாநம்ஸம்ரு'த்தார்தஸ்ஸஹமித்ரைர்மஹாபலைஃ ॥ 13 ॥

ஏதச்ச்ருத்வாயமாகாரம்பஜதேபரதஸ்ததஃ ।

ஸ ச தேவேதிதவ்யஃஸ்யாத்ஸர்வம்யச்சாபிமாம்ப்ரதி ॥ 14 ॥

ஜ்ஞேயாஃஸர்வே ச வ்ரு'த்தாந்தாஃபரதஸ்யேங்கிதாநி ச ।

தத்த்வேநமுகவர்ணேநத்ரு'ஷ்ட்யாவ்யாபாஷிதேந ச ॥ 15 ॥

ஸர்வகாலஸம்ரு'த்தம்ஹிஹஸ்த்யஶ்வரதஸங்குலம் ।

பித்ரு'பைதாமஹம்ராஜ்யங்கஸ்யநாவர்தயேந்மநஃ ॥ 16 ॥

ஸங்கத்யாபரத்ஶ்ரீமாந் ராஜ்யேநார்தீஸ்வயம்பவேத் ।

ப்ரஶாஸ்துவஸுதாம்ஸர்வாமகிலாம்ரகுநந்தநஃ ॥ 17 ॥

தஸ்யபுத்திம் ச விஜ்ஞாயவ்யவஸாயம் ச வாநர ।

யாவந்நதூரம்யாதாஃஸ்மக்ஷிப்ரமாகந்துமர்ஹஸி ॥ 18 ॥

இதிப்ரதிஸமாதிஷ்டோஹநூமாந்மாருதாத்மஜஃ ।

மாநுஷஃதாரயந்ரு'பமயோத்யாந்த்வரிதோயயௌ ॥ 19 ॥

அதோத்பபாதவேகேநஹநூமாந்மாருதாத்மஜஃ ।

கருத்மாநிவவேகேநஜிக்ரு'க்ஷந்பந்நகோத்தமம் ॥ 20 ॥

லங்கயித்வாபித்ரு'பதம்விஹகேந்த்ராலயம்ஶுபம் ।

கங்காயமுநயோர்பீமம்ஸமதீத்யஸமாகமம் ॥ 21 ॥

ஶ்ரு'ங்கபேரபுரம்ப்ராப்யகுஹமாஸாத்யவீர்யவாந் ।

ஸ வாசாஶுபயாஹ்ரு'ஷ்டோஹநுமாநிதமப்ரவீத் ॥ 22 ॥

ஸகாதுதவகாகுத்ஸ்தோராமஸ்ஸத்யபராக்ரமஃ ।

ஸஸீதஸ்ஸஹஸௌமித்ரிஸ்ஸத்வாங்குஶலமப்ரவீத் ॥ 23 ॥

பஞ்சமீமத்யரஜநீமுஷித்வாவசநாந்முநேஃ ।

பரத்வாஜாப்யநுஜ்ஞாதந்த்ரக்ஷ்யஸ்யத்யைவராகவம் ॥ 24 ॥

ஏவமுக்த்வாமஹாதேஜாஸ்ஸம்ப்ரஹ்ரு'ஷ்டதநூருஹஃ ।

உத்பபாதமஹாவேகாத்வேகவாந்விசாரயந் ॥ 25 ॥

ஸோऽபஶ்யத்ராமதீர்தம் ச நதீம்வாலுகிநீந்ததா ।

வரூதீங்கோமதீஞ்சைவபீமம்ஶாலவநந்ததா ॥ 26 ॥

ப்ரஜாஶ்சபஹுஸாஹஸ்ரீஃஸ்பீதாந்ஜநபதாநபி ।

ஸஃகத்வாதூரமத்வாநந்த்வரிதஃகபிகுஞ்ஜரஃ ॥ 27 ॥

ஆஸஸாதத்ருமாந் புல்லாந்நந்திக்ராமஸமீபகாந் ।

ஸ்த்ரீபிஸ்ஸபுத்ரைர்வ்ரு'த்தைஶ்சரமமாணைஃஸ்வலங்க்ரு'தைஃ ।

ஸுராதிபஸ்யோபவநேயதாசைத்ரரதேத்ருமாந் ॥ 28 ॥

க்ரோஶமாத்ரேத்வயோத்யாயாசஶீரக்ரு'ஷ்ணாஜிநம்பரம் ॥ 29 ॥

ததர்ஶபரதந்தீநங்க்ரு'ஶமாஶ்ரமவாஸிநம் ।

ஜடிலம்மலதிக்தாங்கம்ப்ராத்ரு'வ்யஸநகர்ஶிதம் ॥ 30 ॥

பலமூலாஶிநந்தாந்தந்தாபஸந்தர்மசாரிணம் ।

ஸமுந்நதஜடாபாரம்வல்கலாஜிநவாஸஸம் ॥ 31 ॥

நியதம்பாவிதாத்மாநம்ப்ரஹ்மர்ஷிஸமதேஜஸம் ।

பாதுகேதேபுரஸ்க்ரு'த்யப்ரஶாஸந்தம்வஸுந்தராம் ॥ 32 ॥

சாதுர்வர்ணஸ்யலோகஸ்யத்ராதாரம்மஹதோபயாத் ।

உபஸ்திதமமாத்யைஶ்சஶுசிபிஶ்சபுரோஹிதைஃ ॥ 33 ॥

பலமுக்யைஶ்சயுக்தைஶ்சகாஷாயாம்பரதாரிபிஃ ।

நஹிதேராஜபுத்ரந்தஞ்சீரக்ரு'ஷ்ணாஜிநாம்பரம் ॥ 34 ॥

பரிபோக்தும்வ்யவஸ்யந்திபௌராவைதர்மவத்ஸலாஃ ।

தம்தர்மமிவதர்மஜ்ஞந்தேஹவந்தமிவாபரம் ॥ 35 ॥

உவாசப்ராஞ்ஜலிர்வாக்யம்ஹநூமாந்மாருதாத்மஜஃ ।

வஸந்தந்தண்டகாரண்யேயந்த்வஞ்சீரஜடாதரம் ॥ 36 ॥

அநுஶோசஸிகாகுத்ஸ்தம் ஸ த்வாங்கௌஶலமப்ரவீத் ।

ப்ரியமாக்யாமிதேதேவஶோகந்த்யஜஸுதாருணம் ॥ 37 ॥

அஸ்மிந்முஹூர்தேப்ராத்ராத்வம்ராமேணஸஹஸங்கதஃ ।

நிஹத்யராவணம்ராமஃப்ரதிலப்ய ச மைதிலீம் ॥ 38 ॥

உபயாதிஸம்ரு'த்தார்தஃஸஹமித்ரைர்மஹாபலைஃ ।

லக்ஷ்மணஶ்சமஹாதேஜாவைதேஹீ ச யஶஸ்விநீ ॥ 39 ॥

ஸீதாஸமக்ராராமேணமஹேந்த்ரேணஶசீயதா ।

ஏவமுக்தோஹநுமதாபரதஃகைகயீஸுதஃ ॥ 40 ॥

பபாதஸஹஸாஹ்ரு'ஷ்டோஹர்ஷாந்மோஹமுபாகமத் ।

ததோமுஹூர்தாதுத்தாயப்ரத்யாஶ்வஸ்ய ச ராகவஃ ॥ 41 ॥

ஹநூமந்தமுவாசேதம்பரதஃப்ரியவாதிநம் ।

அஶோகஜைஃப்ரீதிமயைஃகபிமாலிங்க்யஸம்ப்ரமாத் ॥ 42 ॥

ஸிஷேசபரதஃஶ்ரீமாந்விபுலைரஶ்ருபிந்துபிஃ ।

தேவோவாமாநுஷோவாத்வமநுக்ரோஶாதிஹாகதஃ ॥ 43 ॥

ப்ரியாக்யாநஸ்யதேஸௌம்யததாமிப்ருவதஃப்ரியம் ।

கவாம்ஶதஸஹஸ்ரம் ச க்ராமாணாம் ச ஶதம்பரம் ॥ 44 ॥

ஸகுண்டலாஶ்ஶுபாசாராபார்யாஃகந்யாஸ்துஷோடஶ ।

ஹேமவர்ணாஸ்ஸுநாஸோரூஶ்ஶஶிஸௌம்யாநநாஃஸ்த்ரியஃ ॥ 45 ॥

ஸர்வாபரணஸம்பந்நாஸ்ஸம்பந்நாஃகுலஜாதிபிஃ ।

நிஶம்யராமாகமநந்ந்ரு'பாத்மஜஃகபிப்ரவீரஸ்யததாத்புதோபமம் ।

ப்ரஹர்ஷிதோராமதித்ரு'க்ஷ்யாऽபவத்புநஶ்சஹர்ஷாதிதமப்ரவீத்வசஃ ॥ 46 ॥

இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே யுத்தகாண்டே அஷ்டாவிம்ஶத்யதிகஶததமஸ்ஸர்கஃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha aṣṭāviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ |

ayodhyāntusamālokyacintayāmāsarāghavaḥ |

priyakāmaḥpriyaṃrāmastatastvaritavikramaḥ || 1 ||

cintayitvātatodṛṣṭiṃvānareṣunyapātayat |

uvācadhīmāṃstejasvīhanūmantamplavaṅgamam || 2 ||

ayodhyāntvaritogatvāśīghramplavagasattama |

jānīhikachacitkuśalījanonṛpatimandire || 3 ||

śṛṅgaberipuramprāpyaguhaṅgahanagocaram |

niṣādādhipatimbrūhikuśalaṃvacanānmama || 4 ||

śrutvātumāṅkuśalinamarogaṃvigatajvaram |

bhaviṣyatiguhaḥprītassamamātmasamassakhā || 5 ||

ayodhyāyāścatemārgampravṛttimbharatasya ca |

nivedayiṣyatiprītoniṣādādhipatirguhaḥ || 6 ||

bharatastutvayāvācyaḥkuśalaṃvacanānmama |

siddhārthaṃśaṃsamāntasmaisabhāryaṃsahalakṣmaṇam || 7 ||

haraṇañcāpivaidehyārāvaṇenabalīyasā |

sugrīveṇa ca samvādaṃvālinaścavadhaṃraṇe || 8 ||

maithilyanveṣaṇañcaivayathācādhigatātvayā |

laṅghayitvāmahātoyamāpagāpatimavyayam || 9 ||

upayānaṃsamudrasyasāgarasya ca darśanam |

yathā ca kāritassetūrāvaṇaścayathāhataḥ || 10 ||

varadānammahendreṇabrahmaṇāvaruṇena ca |

mahādevaprasādācchapitrāmamasamāgamam || 11 ||

upayātaṃ ca māṃsaumya bharatāyanivedaya |

saharākṣasarājenaharīṇāmīśvareṇa ca || 12 ||

jitvāśatrugaṇānrāmaḥprāpyacānuttamaṃyaśaḥ |

upāyānaṃsamṛddhārthassahamitrairmahābalaiḥ || 13 ||

etacchrutvāyamākārambhajatebharatastataḥ |

sa ca teveditavyaḥsyātsarvaṃyacchāpimāmprati || 14 ||

jñeyāḥsarve ca vṛttāntāḥbharatasyeṅgitāni ca |

tattvenamukhavarṇenadṛṣṭyāvyābhāṣitena ca || 15 ||

sarvakālasamṛddhaṃhihastyaśvarathasaṅkulam |

pitṛpaitāmahaṃrājyaṅkasyanāvartayenmanaḥ || 16 ||

saṅgatyābharatśrīmān rājyenārthīsvayambhavet |

praśāstuvasudhāṃsarvāmakhilāṃraghunandanaḥ || 17 ||

tasyabuddhiṃ ca vijñāyavyavasāyaṃ ca vānara |

yāvannadūraṃyātāḥsmakṣipramāgantumarhasi || 18 ||

itipratisamādiṣṭohanūmānmārutātmajaḥ |

mānuṣaḥdhārayanṛpamayodhyāntvaritoyayau || 19 ||

atotpapātavegenahanūmānmārutātmajaḥ |

garutmānivavegenajighṛkṣanpannagottamam || 20 ||

laṅghayitvāpitṛpathaṃvihagendrālayaṃśubham |

gaṅgāyamunayorbhīmaṃsamatītyasamāgamam || 21 ||

śṛṅgaberapuramprāpyaguhamāsādyavīryavān |

sa vācāśubhayāhṛṣṭohanumānidamabravīt || 22 ||

sakhātutavakākutsthorāmassatyaparākramaḥ |

sasītassahasaumitrissatvāṅkuśalamabravīt || 23 ||

pañcamīmadyarajanīmuṣitvāvacanānmuneḥ |

bharadvājābhyanujñātandrakṣyasyadyaivarāghavam || 24 ||

evamuktvāmahātejāssamprahṛṣṭatanūruhaḥ |

utpapātamahāvegādvegavānvicārayan || 25 ||

so'paśyadrāmatīrthaṃ ca nadīṃvālukinīntathā |

varūthīṅgomatīñcaivabhīmaṃśālavanantathā || 26 ||

prajāścabahusāhasrīḥsphītānjanapadānapi |

saḥgatvādūramadhvānantvaritaḥkapikuñjaraḥ || 27 ||

āsasādadrumān phullānnandigrāmasamīpagān |

strībhissaputrairvṛddhaiścaramamāṇaiḥsvalaṅkṛtaiḥ |

surādhipasyopavaneyathācaitrarathedrumān || 28 ||

krośamātretvayodhyāyācaśīrakṛṣṇājinambaram || 29 ||

dadarśabharatandīnaṅkṛśamāśramavāsinam |

jaṭilammaladigdhāṅgambhrātṛvyasanakarśitam || 30 ||

phalamūlāśinandāntantāpasandharmacāriṇam |

samunnatajaṭābhāraṃvalkalājinavāsasam || 31 ||

niyatambhāvitātmānambrahmarṣisamatejasam |

pāduketepuraskṛtyapraśāsantaṃvasundharām || 32 ||

cāturvarṇasyalokasyatrātārammahatobhayāt |

upasthitamamātyaiścaśucibhiścapurohitaiḥ || 33 ||

balamukhyaiścayuktaiścakāṣāyāmbaradāribhiḥ |

nahiterājaputrantañcīrakṛṣṇājināmbaram || 34 ||

paribhoktuṃvyavasyantipaurāvaidharmavatsalāḥ |

tamdharmamivadharmajñandehavantamivāparam || 35 ||

uvācaprāñjalirvākyaṃhanūmānmārutātmajaḥ |

vasantandaṇḍakāraṇyeyantvañcīrajaṭādharam || 36 ||

anuśocasikākutsthaṃ sa tvāṅkauśalamabravīt |

priyamākhyāmitedevaśokantyajasudāruṇam || 37 ||

asminmuhūrtebhrātrātvaṃrāmeṇasahasaṅgataḥ |

nihatyarāvaṇaṃrāmaḥpratilabhya ca maithilīm || 38 ||

upayātisamṛddhārthaḥsahamitrairmahābalaiḥ |

lakṣmaṇaścamahātejāvaidehī ca yaśasvinī || 39 ||

sītāsamagrārāmeṇamahendreṇaśacīyathā |

evamuktohanumatābharataḥkaikayīsutaḥ || 40 ||

papātasahasāhṛṣṭoharṣānmohamupāgamat |

tatomuhūrtādutthāyapratyāśvasya ca rāghavaḥ || 41 ||

hanūmantamuvācedambharataḥpriyavādinam |

aśokajaiḥprītimayaiḥkapimāliṅgyasambhramāt || 42 ||

siṣecabharataḥśrīmānvipulairaśrubindhubhiḥ |

devovāmānuṣovātvamanukrośādihāgataḥ || 43 ||

priyākhyānasyatesaumyadadāmibruvataḥpriyam |

gavāṃśatasahasraṃ ca grāmāṇāṃ ca śatamparam || 44 ||

sakuṇḍalāśśubhācārābhāryāḥkanyāstuṣoḍaśa |

hemavarṇāssunāsorūśśaśisaumyānanāḥstriyaḥ || 45 ||

sarvābharaṇasampannāssampannāḥkulajātibhiḥ |

niśamyarāmāgamanannṛpātmajaḥkapipravīrasyatadādbhutopamam |

praharṣitorāmadidṛkṣyā'bhavatpunaścaharṣādidamabravīdvacaḥ || 46 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe aṣṭāviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ ||