5.63 Sundarakanda - Trishashtitama Sargah

ॐ

5.63 ஸுந்தரகாண்ட - த்ரிஷஷ்டிதம ஸர்கஃ

Valmiki Tamil

ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே ஸுந்தரகாண்டம் ।

அத த்ரிஷஷ்டிதமஸ்ஸர்கஃ ।

ததோ மூர்த்நா நிபதிதம் வாநரம் வாநரர்ஷபஃ ।

த்ரு'ஷ்ட்வைவோத்விக்நஹ்ரு'தயோ வாக்யமேததுவாச ஹ ॥ 1 ॥

உத்திஷ்டோத்திஷ்ட கஸ்மாத்த்வம் பாதயோஃ பதிதோ மம ।

அபயம் தே பவேத்வீர ஸர்வமேவாபிதீயதாம் ॥ 2 ॥

ஸ து விஶ்வாஸிதஸ்தேந ஸுக்ரீவேண மஹாத்மநா ।

உத்தாய ஸுமஹாப்ராஜ்ஞோ வாக்யம் ததிமுகோऽப்ரவீத் ॥ 3 ॥

நைவர்க்ஷரஜஸா ராஜந்ந த்வயா நாபி வாலிநா ।

வநம் நிஸ்ரு'ஷ்டபூர்வம் ஹி பக்ஷிதம் தச்ச வாநரைஃ ॥ 4 ॥

ஏபிஃ ப்ரதர்ஷிதாஶ்சைவ வாநரா வநரக்ஷிபிஃ ।

மதூந்யசிந்தயித்வேமாந் பக்ஷயந்தி பிபந்தி ச ॥ 5 ॥

ஶிஷ்டமத்ராபவித்யந்தி பக்ஷயந்தி ததாபரே ।

நிவார்யமாணாஸ்தே ஸர்வே ப்ருவோ வை தர்ஶயந்தி ஹி ॥ 6 ॥

இமே ஹி ஸம்ரப்ததராஸ்ததா தைஸ்ஸம்ப்ரதர்ஷிதாஃ ।

வாரயந்தோ வநாத்தஸ்மாத்க்ருத்தைர்வாநரபுங்கவைஃ ॥ 7 ॥

ததஸ்தைர்பஹுபிர்வீரைர்வாநரைர்வாநரர்ஷப ।

ஸம்ரக்தநயநைஃ க்ரோதாத்தரயஃ ப்ரவிசாலிதாஃ ॥ 8 ॥

பாணிபிர்நிஹதாஃ கேசித்கேசிஜ்ஜாநுபிராஹதாஃ ।

ப்ரக்ரு'ஷ்டாஶ்ச யதாகாமம் தேவமார்கம் ச தர்ஶிதாஃ ॥ 9 ॥

ஏவமேதே ஹதாஶ்ஶூராஸ்த்வயி திஷ்டதி பர்தரி ।

க்ரு'த்ஸ்நம் மதுவநம் சைவ ப்ரகாமம் தைஃ ப்ரபக்ஷ்யதே ॥ 10 ॥

ஏவம் விஜ்ஞாப்யமாநம் தம் ஸுக்ரீவம் வாநரர்ஷபம் ।

அப்ரு'ச்சத்தம் மஹாப்ராஜ்ஞோ லக்ஷ்மணஃ பரவீரஹா ॥ 11 ॥

கிமயம் வாநரோ ராஜந் வநபஃ ப்ரத்யுபஸ்திதஃ ।

கம் சார்தமபிநிர்திஶ்ய துஃகிதோ வாக்யமப்ரவீத் ॥ 12 ॥

ஏவமுக்தஸ்து ஸுக்ரீவோ லக்ஷ்மணேந மஹாத்மநா ।

லக்ஷ்மணம் ப்ரத்யுவாசேதம் வாக்யம் வாக்யவிஶாரதஃ ॥ 13 ॥

ஆர்ய லக்ஷ்மண ஸம்ப்ராஹ வீரோ ததிமுகஃ கபிஃ ।

அங்கதப்ரமுகைர்வீரைர்பக்ஷிதம் மது வாநரைஃ ॥ 14 ॥

விசித்ய தக்ஷிணாமாஶாமாகதைர்ஹரிபுங்கவைஃ ।

நைஷாமக்ரு'த்யாநாமீத்ரு'ஶஸ்ஸ்யாதுபக்ரமஃ ॥ 15 ॥

ஆகதைஶ்ச ப்ரமதிதம் யதா மதுவநம் ஹி தைஃ ।

தர்ஷிதம் ச வநம் க்ரு'த்ஸ்நமுபயுக்தம் ச வாநரைஃ ॥ 16 ॥

வநம் யதாऽபிபந்நாஸ்தே ஸாதிதம் கர்ம வாநரைஃ ।

த்ரு'ஷ்டா தேவீ ந ஸந்தேஹோ ந சாந்யேந ஹநூமதா ॥ 17 ॥

ந ஹ்யந்யஸ்ஸாதநே ஹேதுஃ கர்மணோऽஸ்ய ஹநூமதஃ ।

கார்யஸித்திர்மதிஶ்சைவ தஸ்மிந்வாநரபுங்கவே ॥ 18 ॥

வ்யவஸாயஶ்ச வீர்யம் ச ஶ்ருதம் சாபி ப்ரதிஷ்டிதம் ।

ஜாம்பவாந்யத்ர நேதா ஸ்யாதங்கதஶ்ச மஹாபலஃ ॥ 19 ॥

ஹநுமாம்ஶ்சாப்யதிஷ்டாதா ந தஸ்ய கதிரந்யதா ।

அங்கதப்ரமுகைர்வீரைர்ஹதம் மதுவநம் கில ॥ 20 ॥

வாரயந்தஶ்ச ஸஹிதாஸ்ததா ஜாநுபிராஹதாஃ ।

ஏததர்தமயம் ப்ராப்தோ வக்தும் மதுரவாகிஹ ॥ 21 ॥

நாம்நா ததிமுகோ நாம ஹரிஃ ப்ரக்யாதவிக்ரமஃ ।

த்ரு'ஷ்டா ஸீதா மஹாபாஹோ ஸௌமித்ரே பஶ்ய தத்த்வதஃ ॥ 22 ॥

அபிகம்ய ததா ஸர்வே பிபந்தி மது வாநராஃ ।

ந சாப்யத்ரு'ஷ்ட்வா வைதேஹீம் விஶ்ருதாஃ புருஷர்ஷப ॥ 23 ॥

வநம் தத்தவரம் திவ்யம் தர்ஷயேயுர்வநௌகஸஃ ।

ததஃ ப்ரஹ்ரு'ஷ்டோ தர்மாத்மா லக்ஷ்மணஸ்ஸஹ ராகவஃ ॥ 24 ॥

ஶ்ருத்வா கர்ணஸுகாம் வாணீம் ஸுக்ரீவவதநாச்ச்யுதாம் ।

ப்ராஹ்ரு'ஷ்யத ப்ரு'ஶம் ராமோ லக்ஷ்மணஶ்ச மஹாபலஃ ॥ 25 ॥

ஶ்ருத்வா ததிமுகஸ்யேதம் ஸுக்ரீவஸ்ஸம்ப்ரஹ்ரு'ஷ்ய ச ।

வநபாலம் புநர்வாக்யம் ஸுக்ரீவஃ ப்ரத்யபாஷத ॥ 26 ॥

ப்ரீதோऽஸ்மி ஸோऽஹம் யத்புக்தம் வநம் தைஃ க்ரு'தகர்மபிஃ ।

மர்ஷிதம் மர்ஷணீயம் ச சேஷ்டிதம் க்ரு'தகர்மணாம் ॥ 27 ॥

இச்சாமி ஶீக்ரம் ஹநுமத்ப்ரதாநாந் ஶாகாம்ரு'காம்ஸ்தாந் ம்ரு'கராஜதர்பாந் ।

த்ரஷ்டும் க்ரு'தார்தாந் ஸஹ ராகவாப்யாம் ஶ்ரோதும் ச ஸீதாதிகமே ப்ரயத்நம் ॥ 28 ॥

ப்ரீதிஸ்பீதாக்ஷௌ ஸம்ப்ரஹ்ரு'ஷ்டௌ குமாரௌ த்ரு'ஷ்ட்வா ஸித்தார்தௌ வாநராணாம் ச ராஜா ।

அங்கைஃ ஸம்ஹ்ரு'ஷ்டைஃ கர்மஸித்திம் விதித்வா பாஹ்வோராஸந்நாம் ஸோऽதிமாத்ரம் நநந்த ॥ 29 ॥

இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே ஸுந்தரகாண்டே த்ரிஷஷ்டிதமஸ்ஸர்கஃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |

atha triṣaṣṭitamassargaḥ |

tato mūrdhnā nipatitaṃ vānaraṃ vānararṣabhaḥ |

dṛṣṭvaivodvignahṛdayo vākyametaduvāca ha || 1 ||

uttiṣṭhottiṣṭha kasmāttvaṃ pādayoḥ patito mama |

abhayaṃ te bhavedvīra sarvamevābhidhīyatām || 2 ||

sa tu viśvāsitastena sugrīveṇa mahātmanā |

utthāya sumahāprājño vākyaṃ dadhimukho'bravīt || 3 ||

naivarkṣarajasā rājanna tvayā nāpi vālinā |

vanaṃ nisṛṣṭapūrvaṃ hi bhakṣitaṃ tacca vānaraiḥ || 4 ||

ebhiḥ pradharṣitāścaiva vānarā vanarakṣibhiḥ |

madhūnyacintayitvemān bhakṣayanti pibanti ca || 5 ||

śiṣṭamatrāpavidhyanti bhakṣayanti tathāpare |

nivāryamāṇāste sarve bhruvo vai darśayanti hi || 6 ||

ime hi saṃrabdhatarāstathā taissampradharṣitāḥ |

vārayanto vanāttasmātkruddhairvānarapuṅgavaiḥ || 7 ||

tatastairbahubhirvīrairvānarairvānararṣabha |

saṃraktanayanaiḥ krodhāddharayaḥ pravicālitāḥ || 8 ||

pāṇibhirnihatāḥ kecitkecijjānubhirāhatāḥ |

prakṛṣṭāśca yathākāmaṃ devamārgaṃ ca darśitāḥ || 9 ||

evamete hatāśśūrāstvayi tiṣṭhati bhartari |

kṛtsnaṃ madhuvanaṃ caiva prakāmaṃ taiḥ prabhakṣyate || 10 ||

evaṃ vijñāpyamānaṃ taṃ sugrīvaṃ vānararṣabham |

apṛcchattaṃ mahāprājño lakṣmaṇaḥ paravīrahā || 11 ||

kimayaṃ vānaro rājan vanapaḥ pratyupasthitaḥ |

kaṃ cārthamabhinirdiśya duḥkhito vākyamabravīt || 12 ||

evamuktastu sugrīvo lakṣmaṇena mahātmanā |

lakṣmaṇaṃ pratyuvācedaṃ vākyaṃ vākyaviśāradaḥ || 13 ||

ārya lakṣmaṇa samprāha vīro dadhimukhaḥ kapiḥ |

aṅgadapramukhairvīrairbhakṣitaṃ madhu vānaraiḥ || 14 ||

vicitya dakṣiṇāmāśāmāgatairharipuṅgavaiḥ |

naiṣāmakṛtyānāmīdṛśassyādupakramaḥ || 15 ||

āgataiśca pramathitaṃ yathā madhuvanaṃ hi taiḥ |

dharṣitaṃ ca vanaṃ kṛtsnamupayuktaṃ ca vānaraiḥ || 16 ||

vanaṃ yadā'bhipannāste sādhitaṃ karma vānaraiḥ |

dṛṣṭā devī na sandeho na cānyena hanūmatā || 17 ||

na hyanyassādhane hetuḥ karmaṇo'sya hanūmataḥ |

kāryasiddhirmatiścaiva tasminvānarapuṅgave || 18 ||

vyavasāyaśca vīryaṃ ca śrutaṃ cāpi pratiṣṭhitam |

jāmbavānyatra netā syādaṅgadaśca mahābalaḥ || 19 ||

hanumāṃścāpyadhiṣṭhātā na tasya gatiranyathā |

aṅgadapramukhairvīrairhataṃ madhuvanaṃ kila || 20 ||

vārayantaśca sahitāstadā jānubhirāhatāḥ |

etadarthamayaṃ prāpto vaktuṃ madhuravāgiha || 21 ||

nāmnā dadhimukho nāma hariḥ prakhyātavikramaḥ |

dṛṣṭā sītā mahābāho saumitre paśya tattvataḥ || 22 ||

abhigamya tathā sarve pibanti madhu vānarāḥ |

na cāpyadṛṣṭvā vaidehīṃ viśrutāḥ puruṣarṣabha || 23 ||

vanaṃ dattavaraṃ divyaṃ dharṣayeyurvanaukasaḥ |

tataḥ prahṛṣṭo dharmātmā lakṣmaṇassaha rāghavaḥ || 24 ||

śrutvā karṇasukhāṃ vāṇīṃ sugrīvavadanāccyutām |

prāhṛṣyata bhṛśaṃ rāmo lakṣmaṇaśca mahābalaḥ || 25 ||

śrutvā dadhimukhasyedaṃ sugrīvassamprahṛṣya ca |

vanapālaṃ punarvākyaṃ sugrīvaḥ pratyabhāṣata || 26 ||

prīto'smi so'haṃ yadbhuktaṃ vanaṃ taiḥ kṛtakarmabhiḥ |

marṣitaṃ marṣaṇīyaṃ ca ceṣṭitaṃ kṛtakarmaṇām || 27 ||

icchāmi śīghraṃ hanumatpradhānān śākhāmṛgāṃstān mṛgarājadarpān |

draṣṭuṃ kṛtārthān saha rāghavābhyāṃ śrotuṃ ca sītādhigame prayatnam || 28 ||

prītisphītākṣau samprahṛṣṭau kumārau dṛṣṭvā siddhārthau vānarāṇāṃ ca rājā |

aṅgaiḥ saṃhṛṣṭaiḥ karmasiddhiṃ viditvā bāhvorāsannāṃ so'timātraṃ nananda || 29 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe triṣaṣṭitamassargaḥ ||