4.49 Kishkindhakanda - Ekonapanchasha Sargah

ॐ

4.49 கிஷ்கிந்தாகாண்ட - ஏகோநபஞ்சாஶ ஸர்கஃ

Valmiki Tamil

ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே கிஷ்கிந்தாகாண்டம் ।

அத ஏகோநபஞ்சாஶஸ்ஸர்கஃ ।

அதாங்கதஸ்ததா ஸர்வாந்வாநராநிதமப்ரவீத் ।

பரிஶ்ராந்தோ மஹாப்ராஜ்ஞஸ்ஸமாஶ்வாஸ்ய ஶநைர்வசஃ ॥ 1 ॥

வநாநி கிரயோ நத்யோ துர்காணி கஹநாநி ச ।

தர்யோ கிரிகுஹாஶ்சைவ விசிதாநி ஸமந்ததஃ ॥ 2 ॥

தத்ர தத்ர ஸஹாஸ்மாபிர்ஜாநகீ ந ச த்ரு'ஶ்யதே ।

தத்வா ரக்ஷோ ஹ்ரு'தா யேந ஸீதா ஸுரஸுதோபமா ॥ 3 ॥

காலஶ்ச நோ மஹாந்யாதஸ்ஸுக்ரீவஶ்சோக்ரஶாஸநஃ ।

தஸ்மாத்பவந்தஸ்ஸஹிதா விசிந்வந்து ஸமந்ததஃ ॥ 4 ॥

விஹாய தந்த்ரீம் ஶோகம் ச நித்ராம் சைவ ஸமுத்திதாம் ।

விசிநுத்வம் யதா ஸீதாம் பஶ்யாமோ ஜநகாத்மஜாம் ॥ 5 ॥

அநிர்வேதம் ச தாக்ஷ்யம் ச மநஸஶ்சாபராஜயஃ ।

கார்யஸித்திகராண்யாஹுஸ்தஸ்மாதேதத்ப்ரவீம்யஹம் ॥ 6 ॥

அத்யாபி தத்வநம் துர்கம் விசிந்வந்து வநௌகஸஃ ।

கேதம் த்யக்த்வா புநஸ்ஸர்வைர்வநமேதத்விசீயதாம் ॥ 7 ॥

அவஶ்யம் க்ரியமாணஸ்ய த்ரு'ஶ்யதே கர்மணஃ பலம் ।

அலம் நிர்வேதமாகம்ய ந ஹி நோ மீலநம் க்ஷமம் ॥ 8 ॥

ஸுக்ரீவஃ கோபநோ ராஜா தீக்ஷ்ணதண்டஶ்ச வாநரஃ ।

பேதவ்யம் தஸ்ய ஸததம் ராமஸ்ய ச மஹாத்மநஃ ॥ 9 ॥

ஹிதார்தமேததுக்தம் வஃ க்ரியதாம் யதி ரோசதே ।

உச்யதாம் வா க்ஷமம் யந்நஸ்ஸர்வேஷாமேவ வாநராஃ ॥ 10 ॥

அங்கதஸ்ய வசஶ்ஶ்ருத்வா வசநம் கந்தமாதநஃ ।

உவாசாவ்யக்தயா வாசா பிபாஸாஶ்ரமகிந்நயா ॥ 11 ॥

ஸத்ரு'ஶம் கலு வோ வாக்யமங்கதோ யதுவாச ஹ ।

ஹிதம் சைவாநுகூலம் ச க்ரியதாமஸ்ய பாஷிதம் ॥ 12 ॥

புநர்மார்காமஹை ஶைலாந்கந்தராம்ஶ்ச தரீஸ்ததா ।

காநநாநி ச ஶூந்யாநி கிரிப்ரஸ்ரவணாநி ச ॥ 13 ॥

யதோத்திஷ்டாநி ஸர்வாணி ஸுக்ரீவேண மஹாத்மநா ।

விசிந்வந்து வநம் ஸர்வே கிரிதுர்காணி ஸர்வஶஃ ॥ 14 ॥

ததஸ்ஸமுத்தாய புநர்வாநராஸ்தே மஹாபலாஃ ।

விந்த்யகாநநஸங்கீர்ணாம் விசேருர்தக்ஷிணாம் திஶம் ॥ 15 ॥

தே ஶாரதாப்ரப்ரதிமம் ஶ்ரீமத்ரஜதபர்வதம் ।

ஶ்ரு'ங்கவந்தம் தரீமந்தமதிருஹ்ய ச வாநராஃ ॥ 16 ॥

தத்ர லோத்ரவநம் ரம்யம் ஸப்தபர்ணவநாநி ச ।

வ்யசிந்வம்ஸ்தே ஹரிவராஸ்ஸீதா தர்ஶநகாங்க்ஷிணஃ ॥ 17 ॥

தஸ்யாக்ரமதிரூடாஸ்தே ஶ்ராந்தா விபுலவிக்ரமாஃ ।

ந பஶ்யந்தி ஸ்ம வைதேஹீம் ராமஸ்ய மஹிஷீம் ப்ரியாம் ॥ 18 ॥

தே து த்ரு'ஷ்டிகதம் க்ரு'த்வா தம் ஶைலம் பஹுகந்தரம் ।

அவாரோஹந்த ஹரயோ வீக்ஷமாணாஸ்ஸமந்ததஃ ॥ 19 ॥

அவருஹ்ய ததோ பூமிம் ஶ்ராந்தா விகதசேதஸஃ ।

ஸ்தித்வா முஹூர்தம் தத்ராத வ்ரு'க்ஷமூலமுபாஶ்ரிதாஃ ॥ 20 ॥

தே முஹூர்தம் ஸமாஶ்வஸ்தாஃ கிஞ்சித்பக்நபரிஶ்ரமாஃ ।

புநரேவோத்யதாஃ க்ரு'த்ஸ்நாம் மார்கிதும் தக்ஷிணாம் திஶம் ॥ 21 ॥

ஹநுமத்ப்ரமுகாஸ்தே து ப்ரஸ்திதாஃ ப்லவகர்ஷபாஃ ।

விந்த்யமேவாதிதஸ்தாவத்விசேருஸ்தே ஸமந்ததஃ ॥ 22 ॥

இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே கிஷ்கிந்தாகாண்டே ஏகோநபஞ்சாஶஸ்ஸர்கஃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |

atha ekonapañcāśassargaḥ |

athāṅgadastadā sarvānvānarānidamabravīt |

pariśrānto mahāprājñassamāśvāsya śanairvacaḥ || 1 ||

vanāni girayo nadyo durgāṇi gahanāni ca |

daryo giriguhāścaiva vicitāni samantataḥ || 2 ||

tatra tatra sahāsmābhirjānakī na ca dṛśyate |

tadvā rakṣo hṛtā yena sītā surasutopamā || 3 ||

kālaśca no mahānyātassugrīvaścograśāsanaḥ |

tasmādbhavantassahitā vicinvantu samantataḥ || 4 ||

vihāya tandrīṃ śokaṃ ca nidrāṃ caiva samutthitām |

vicinudhvaṃ yathā sītāṃ paśyāmo janakātmajām || 5 ||

anirvedaṃ ca dākṣyaṃ ca manasaścāparājayaḥ |

kāryasiddhikarāṇyāhustasmādetadbravīmyaham || 6 ||

adyāpi tadvanaṃ durgaṃ vicinvantu vanaukasaḥ |

khedaṃ tyaktvā punassarvairvanametadvicīyatām || 7 ||

avaśyaṃ kriyamāṇasya dṛśyate karmaṇaḥ phalam |

alaṃ nirvedamāgamya na hi no mīlanaṃ kṣamam || 8 ||

sugrīvaḥ kopano rājā tīkṣṇadaṇḍaśca vānaraḥ |

bhetavyaṃ tasya satataṃ rāmasya ca mahātmanaḥ || 9 ||

hitārthametaduktaṃ vaḥ kriyatāṃ yadi rocate |

ucyatāṃ vā kṣamaṃ yannassarveṣāmeva vānarāḥ || 10 ||

aṅgadasya vacaśśrutvā vacanaṃ gandhamādanaḥ |

uvācāvyaktayā vācā pipāsāśramakhinnayā || 11 ||

sadṛśaṃ khalu vo vākyamaṅgado yaduvāca ha |

hitaṃ caivānukūlaṃ ca kriyatāmasya bhāṣitam || 12 ||

punarmārgāmahai śailānkandarāṃśca darīstathā |

kānanāni ca śūnyāni giriprasravaṇāni ca || 13 ||

yathoddiṣṭāni sarvāṇi sugrīveṇa mahātmanā |

vicinvantu vanaṃ sarve giridurgāṇi sarvaśaḥ || 14 ||

tatassamutthāya punarvānarāste mahābalāḥ |

vindhyakānanasaṅkīrṇāṃ vicerurdakṣiṇāṃ diśam || 15 ||

te śāradābhrapratimaṃ śrīmadrajataparvatam |

śṛṅgavantaṃ darīmantamadhiruhya ca vānarāḥ || 16 ||

tatra lodhravanaṃ ramyaṃ saptaparṇavanāni ca |

vyacinvaṃste harivarāssītā darśanakāṅkṣiṇaḥ || 17 ||

tasyāgramadhirūḍhāste śrāntā vipulavikramāḥ |

na paśyanti sma vaidehīṃ rāmasya mahiṣīṃ priyām || 18 ||

te tu dṛṣṭigataṃ kṛtvā taṃ śailaṃ bahukandaram |

avārohanta harayo vīkṣamāṇāssamantataḥ || 19 ||

avaruhya tato bhūmiṃ śrāntā vigatacetasaḥ |

sthitvā muhūrtaṃ tatrātha vṛkṣamūlamupāśritāḥ || 20 ||

te muhūrtaṃ samāśvastāḥ kiñcidbhagnapariśramāḥ |

punarevodyatāḥ kṛtsnāṃ mārgituṃ dakṣiṇāṃ diśam || 21 ||

hanumatpramukhāste tu prasthitāḥ plavagarṣabhāḥ |

vindhyamevāditastāvadviceruste samantataḥ || 22 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe ekonapañcāśassargaḥ ||