2.10 Ayodhyakanda - Dashama Sargah

ॐ

2.10 அயோத்யாகாண்ட - தஶம ஸர்கஃ

Valmiki Tamil

ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே அயோத்யாகாண்டம் ।

அத தஶமஸ்ஸர்கஃ ।

விதர்ஶிதா யதா தேவீ குப்ஜயா பாபயா ப்ரு'ஶம் ।

ததா ஶேதே ஸ்ம ஸா பூமௌ திக்தவித்தேவ கிந்நரீ ॥ 1 ॥

நிஶ்சித்ய மநஸா க்ரு'த்யம் ஸா ஸம்யகிதி பாமிநீ ।

மந்தராயை ஶநைஸ்ஸர்வமாசசக்ஷே விசக்ஷணா ॥ 2 ॥

ஸா தீநா நிஶ்சயம் க்ரு'த்வா மந்தராவாக்யமோஹிதா ।

நாககந்யேவ நிஶ்வஸ்ய தீர்கமுஷ்ணம் ச பாமிநீ ॥ 3 ॥

முஹூர்தம் சிந்தயாமாஸ மார்கமாத்மஸுகாவஹம் ।

ஸா ஸுஹ்ரு'ச்சார்தகாமா ச தம் நிஶம்ய ஸுநிஶ்சயம் ॥ 4 ॥

பபூவ பரமப்ரீதா ஸித்திம் ப்ராப்யேவ மந்தரா ।

அத ஸா ருஷிதா தேவீ ஸம்யக்க்ரு'த்வா விநிஶ்சயம் ॥ 5 ॥

ஸம்விவேஶாபலா பூமௌ நிவேஶ்ய ப்ரு'குடீம் முகே ।

ததஶ்சித்ராணி மால்யாநி திவ்யாந்யாபரணாநி ச ॥ 6 ॥

அபவித்தாநி கைகேய்யா தாநி பூமிம் ப்ரபேதிரே ।

தயா தாந்யபவித்தாநி மால்யாந்யாபரணாநி ச ॥ 7 ॥

அஶோபயந்த வஸுதாம் நக்ஷத்ராணி யதா நபஃ ।

க்ரோதாகாரே நிபதிதா ஸா பபௌ மலிநாம்பரா ॥ 8 ॥

ஏகவேணீம் த்ரு'டம் பத்வா கதஸத்த்வேவ கிந்நரீ ।

ஆஜ்ஞாப்ய ச மஹாராஜோ ராகவஸ்யாபிஷேசநம் ॥ 9 ॥

உபஸ்தாநமநுஜ்ஞாப்ய ப்ரவிவேஶ நிவேஶநம் ।

அத்ய ராமாபிஷேகோ வை ப்ரஸித்த இதி ஜஜ்ஞிவாந் ॥ 10 ॥

ப்ரியார்ஹாம் ப்ரியமாக்யாதும் விவேஶாந்தஃபுரம் வஶீ ।

ஸ கைகேய்யா க்ரு'ஹம் ஶ்ரேஷ்டம் ப்ரவிவேஶ மஹாயஶாஃ ॥ 11 ॥

பாண்டுராப்ரமிவாகாஶம் ராஹுயுக்தம் நிஶாகரஃ ।

ஶுகபர்ஹிணஸங்குஷ்டம் க்ரௌஞ்சஹம்ஸருதாயுதம் ॥ 12 ॥

வாதித்ரரவஸங்குஷ்டம் குப்ஜா வாமநிகாயுதம் ।

லதாக்ரு'ஹைஶ்சித்ரக்ரு'ஹைஶ்சம்பகாஶோகஶோபிதைஃ ॥ 13 ॥

தாந்தராஜதஸௌவர்ணவேதிகாபி ஸ்ஸமாயுதம் ।

நித்யபுஷ்பபலைர்வ்ரு'க்ஷைர்வாபீபிஶ்சோபஶோபிதம் ॥ 14 ॥

தாந்தரஜதஸௌவர்ணைஸ்ஸம்வ்ரு'தம் பரமாஸநைஃ ।

விவிதைரந்நபாநைஶ்ச பக்ஷ்யைஶ்ச விவிதைரபி ॥ 15 ॥

உபபந்நம் மஹார்ஹைஶ்ச பூஷிதைஸ்த்ரிதிவோபமம் ।

தத்ப்ரவிஶ்ய மஹாராஜஸ்ஸ்வமந்தஃ புரம்ரு'த்திமத் ॥ 16 ॥

ந ததர்ஶ ப்ரியாம் ராஜா கைகேயீம் ஶயநோத்தமே ।

காமபலஸம்யுக்தோ ரத்யர்தம் மநுஜாதிபஃ ॥ 17 ॥

அபஶ்யந்தயிதாம் பார்யாம் பப்ரச்ச விஷஸாத ச ।

ந ஹி தஸ்ய புரா தேவீ தாம் வேலாமத்யவர்தத ॥ 18 ॥

ந ச ராஜா க்ரு'ஹம் ஶூந்யம் ப்ரவிவேஶ கதாசந ।

ததோ க்ரு'ஹகதோ ராஜா கைகேயீம் பர்யப்ரு'ச்சத ॥ 19 ॥

யதா பூர்வமவிஜ்ஞாய ஸ்வார்தலிப்ஸுமபண்டிதாம் ।

ப்ரதீஹாரீ த்வதோவாச ஸந்த்ரஸ்தா ஸுக்ரு'தாஞ்ஜலிஃ ॥ 20 ॥

தேவ தேவீ ப்ரு'ஶம் க்ரு'த்தா க்ரோதாகாரமபித்ரு'தா ।

ப்ரதீஹார்யா வசஶ்ஶ்ரு'த்வா ராஜா பரமதுர்மநாஃ ॥ 21 ॥

விஷஸாத புநர்பூயோ லுலிதவ்யாகுலேந்த்ரியஃ ।

தத்ர தாம் பதிதாம் பூமௌ ஶயாநாமததோசிதாம் ॥ 22 ॥

ப்ரதப்த இவ துஃகேந ஸோऽபஶ்யஜ்ஜகதீபதிஃ ।

ஸ வ்ரு'த்தஸ்தருணீம் பார்யாம் ப்ராணேப்யோபி கரீயஸீம் ॥ 23 ॥

அபாபஃ பாபஸங்கல்பாம் ததர்ஶ தரணீதலே ।

லதாமிவ விநிஷ்க்ரு'த்தாம் பதிதாம் தேவதாமிவ ॥ 24 ॥

கிந்நரீமிவ நிர்தூதாம் ச்யுதாமப்ஸரஸம் யதா ।

மாயாமிவ பரிப்ரஷ்டாம் ஹரிணீமிவ ஸம்யதாம் ॥ 25 ॥

கரேணுமிவ திக்தேந வித்தாம் ம்ரு'கயுநா வநே ।

மஹாகஜ இவாரண்யே ஸ்நேஹாத்பரிமமர்ஶ தாம் ॥ 26 ॥

பரிம்ரு'ஶ்ய ச பாணிப்யாமபிஸந்த்ரஸ்தசேதநஃ ।

காமீ கமலபத்ராக்ஷீமுவாச வநிதாமிதம் ॥ 27 ॥

ந தேऽஹமபிஜாநாமி க்ரோதமாத்மநி ஸம்ஶ்ரிதம் ।

தேவி கேநாபிஶப்தாऽஸி கேந வாऽஸி விமாநிதா ॥ 28 ॥

யதிதம் மம துஃகாய ஶேஷே கல்யாணி பாம்ஸுஷு ।

பூமௌ ஶேஷே கிமர்தம் த்வம் மயி கல்யாணசேதஸி ॥ 29 ॥

பூதோபஹதசித்தேவ மம சித்தப்ரமாதிநீ ।

ஸந்தி மே குஶலா வைத்யாஸ்த்வபிதுஷ்டாஶ்ச ஸர்வஶஃ ॥ 30 ॥

ஸுகிதாம் த்வாம் கரிஷ்யந்தி வ்யாதிமாசக்ஷ்வ பாமிநீ ।

கஸ்ய வா தே ப்ரியம் கார்யம் கேந வா விப்ரியம் க்ரு'தம் ॥ 31 ॥

கஃ ப்ரியம் லபதாமத்ய கோ வா ஸுமஹதப்ரியம் ।

மா ரோதீர்மா ச கார்ஷீஸ்த்வம் தேவி ஸம்பரிஶோஷணம் ॥ 32 ॥

அவத்யோ வத்யதாம் கோ வா கோ வா வத்யோ விமுச்யதாம் ।

தரித்ரஃ கோ பவத்வாட்யோ த்ரவ்யவாந்வாऽப்யகிஞ்சநஃ ॥ 33 ॥

அஹம் சைவ மதீயாஶ்ச ஸர்வே தவ வஶாநுகாஃ ।

ந தே கிஞ்சிதபிப்ராயம் வ்யாஹந்துமஹமுத்ஸஹே ॥ 34 ॥

ஆத்மநோ ஜீவிதேநாபி ப்ரூஹி யந்மநஸேச்சஸி ।

பலமாத்மநி ஜாநந்தீ ந மாம் ஶங்கிதுமர்ஹஸி ॥ 35 ॥

கரிஷ்யாமி தவ ப்ரீதிம் ஸுக்ரு'தேநாபி தே ஶபே ।

யாவதாவர்ததே சக்ரம் தாவதீ மே வஸுந்தரா ॥ 36 ॥

ப்ராசீநாஸ்ஸிந்துஸௌவீரா ஸ்ஸௌராஷ்ட்ரா தக்ஷிணாபதாஃ ।

வங்காங்கமகதாஃ மத்ஸ்யாஃ ஸம்ரு'த்தா காஶிகோஸலாஃ ॥ 37 ॥

தத்ர ஜாதம் பஹு த்ரவ்யம் தநதாந்யமஜாவிகம் ।

ததோ வ்ரு'ணீஷ்வ கைகேயி யத்யத்த்வம் மநஸேச்சஸி ॥ 38 ॥

கிமாயாஸேந தே பீரு உத்திஷ்டோத்திஷ்ட ஶோபநே ।

தத்த்வம் மே ப்ரூஹி கைகேயி யதஸ்தே பயமாகதம் ॥ 39 ॥

தத்தே வ்யபநயிஷ்யாமி நீஹாரமிவ ரஶ்மிவாந் ।

ததோக்தா ஸா ஸமாஶ்வஸ்தா வக்துகாமா ததப்ரியம் ॥ 40 ॥

இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே அயோத்யாகாண்டே தஶமஸ்ஸர்கஃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |

atha daśamassargaḥ |

vidarśitā yadā devī kubjayā pāpayā bhṛśam |

tadā śete sma sā bhūmau digdhaviddheva kinnarī || 1 ||

niścitya manasā kṛtyaṃ sā samyagiti bhāminī |

mantharāyai śanaissarvamācacakṣe vicakṣaṇā || 2 ||

sā dīnā niścayaṃ kṛtvā mantharāvākyamohitā |

nāgakanyeva niśvasya dīrghamuṣṇaṃ ca bhāminī || 3 ||

muhūrtaṃ cintayāmāsa mārgamātmasukhāvaham |

sā suhṛccārthakāmā ca taṃ niśamya suniścayam || 4 ||

babhūva paramaprītā sidhdiṃ prāpyeva mantharā |

atha sā ruṣitā devī samyakkṛtvā viniścayam || 5 ||

saṃviveśābalā bhūmau niveśya bhṛkuṭīṃ mukhe |

tataścitrāṇi mālyāni divyānyābharaṇāni ca || 6 ||

apaviddhāni kaikeyyā tāni bhūmiṃ prapedire |

tayā tānyapaviddhāni mālyānyābharaṇāni ca || 7 ||

aśobhayanta vasudhāṃ nakṣatrāṇi yathā nabhaḥ |

krodhāgāre nipatitā sā babhau malināmbarā || 8 ||

ekaveṇīṃ dṛḍhaṃ badvā gatasattveva kinnarī |

ājñāpya ca mahārājo rāghavasyābhiṣecanam || 9 ||

upasthānamanujñāpya praviveśa niveśanam |

adya rāmābhiṣeko vai prasiddha iti jajñivān || 10 ||

priyārhāṃ priyamākhyātuṃ viveśāntaḥpuraṃ vaśī |

sa kaikeyyā gṛhaṃ śreṣṭhaṃ praviveśa mahāyaśāḥ || 11 ||

pāṇḍurābhramivākāśaṃ rāhuyuktaṃ niśākaraḥ |

śukabarhiṇasaṅghuṣṭaṃ krauñcahaṃsarutāyutam || 12 ||

vāditraravasaṅghuṣṭaṃ kubjā vāmanikāyutam |

latāgṛhaiścitragṛhaiścampakāśokaśobhitaiḥ || 13 ||

dāntarājatasauvarṇavedikābhi ssamāyutam |

nityapuṣpaphalairvṛkṣairvāpībhiścopaśobhitam || 14 ||

dāntarajatasauvarṇaissaṃvṛtaṃ paramāsanaiḥ |

vividhairannapānaiśca bhakṣyaiśca vividhairapi || 15 ||

upapannaṃ mahārhaiśca bhūṣitaistridivopamam |

tatpraviśya mahārājassvamantaḥ puramṛddhimat || 16 ||

na dadarśa priyāṃ rājā kaikeyīṃ śayanottame |

kāmabalasaṃyukto ratyarthaṃ manujādhipaḥ || 17 ||

apaśyandayitāṃ bhāryāṃ papraccha viṣasāda ca |

na hi tasya purā devī tāṃ velāmatyavartata || 18 ||

na ca rājā gṛhaṃ śūnyaṃ praviveśa kadācana |

tato gṛhagato rājā kaikeyīṃ paryapṛcchata || 19 ||

yathā pūrvamavijñāya svārthalipsumapaṇḍitām |

pratīhārī tvathovāca santrastā sukṛtāñjaliḥ || 20 ||

deva devī bhṛśaṃ kṛddhā krodhāgāramabhidṛtā |

pratīhāryā vacaśśṛtvā rājā paramadurmanāḥ || 21 ||

viṣasāda punarbhūyo lulitavyākulendriyaḥ |

tatra tāṃ patitāṃ bhūmau śayānāmatathocitām || 22 ||

pratapta iva duḥkhena so'paśyajjagatīpatiḥ |

sa vṛddhastaruṇīṃ bhāryāṃ prāṇebhyopi garīyasīm || 23 ||

apāpaḥ pāpasaṅkalpāṃ dadarśa dharaṇītale |

latāmiva viniṣkṛttāṃ patitāṃ devatāmiva || 24 ||

kinnarīmiva nirdhūtāṃ cyutāmapsarasaṃ yathā |

māyāmiva paribhraṣṭāṃ hariṇīmiva saṃyatām || 25 ||

kareṇumiva digdhena viddhāṃ mṛgayunā vane |

mahāgaja ivāraṇye snehātparimamarśa tām || 26 ||

parimṛśya ca pāṇibhyāmabhisantrastacetanaḥ |

kāmī kamalapatrākṣīmuvāca vanitāmidam || 27 ||

na te'hamabhijānāmi krodhamātmani saṃśritam |

devi kenābhiśaptā'si kena vā'si vimānitā || 28 ||

yadidaṃ mama duḥkhāya śeṣe kalyāṇi pāṃsuṣu |

bhūmau śeṣe kimarthaṃ tvaṃ mayi kalyāṇacetasi || 29 ||

bhūtopahatacitteva mama cittapramāthinī |

santi me kuśalā vaidyāstvabhituṣṭāśca sarvaśaḥ || 30 ||

sukhitāṃ tvāṃ kariṣyanti vyādhimācakṣva bhāminī |

kasya vā te priyaṃ kāryaṃ kena vā vipriyaṃ kṛtam || 31 ||

kaḥ priyaṃ labhatāmadya ko vā sumahadapriyam |

mā rodīrmā ca kārṣīstvaṃ devi sampariśoṣaṇam || 32 ||

avadhyo vadhyatāṃ ko vā ko vā vadhyo vimucyatām |

daridraḥ ko bhavatvāḍhyo dravyavānvā'pyakiñcanaḥ || 33 ||

ahaṃ caiva madīyāśca sarve tava vaśānugāḥ |

na te kiñcidabhiprāyaṃ vyāhantumahamutsahe || 34 ||

ātmano jīvitenāpi brūhi yanmanasecchasi |

balamātmani jānantī na māṃ śaṅkitumarhasi || 35 ||

kariṣyāmi tava prītiṃ sukṛtenāpi te śape |

yāvadāvartate cakraṃ tāvatī me vasundharā || 36 ||

prācīnāssindhusauvīrā ssaurāṣṭrā dakṣiṇāpathāḥ |

vaṅgāṅgamagadhāḥ matsyāḥ samṛddhā kāśikosalāḥ || 37 ||

tatra jātaṃ bahu dravyaṃ dhanadhānyamajāvikam |

tato vṛṇīṣva kaikeyi yadyattvaṃ manasecchasi || 38 ||

kimāyāsena te bhīru uttiṣṭhottiṣṭha śobhane |

tattvaṃ me brūhi kaikeyi yataste bhayamāgatam || 39 ||

tatte vyapanayiṣyāmi nīhāramiva raśmivān |

tathoktā sā samāśvastā vaktukāmā tadapriyam || 40 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe daśamassargaḥ ||