📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
உத்தவகீதா - தஶமோऽத்யாயஃ
Uddhavagita - Dashamo'dhyayah
Gita Tamil
அத தஶமோऽத்யாயஃ ।
ஶ்ரீபகவாந் உவாச ।
மயா உதிதேஷு அவஹிதஃ ஸ்வதர்மேஷு மதாஶ்ரயஃ ।
வர்ணாஶ்ரமகுல ஆசாரம் அகாமாத்மா ஸமாசரேத் ॥ 1॥
அந்வீக்ஷேத விஶுத்தாத்மா தேஹிநாம் விஷயாத்மநாம் ।
குணேஷு தத்த்வத்யாநேந ஸர்வாரம்பவிபர்யயம் ॥ 2॥
ஸுப்தஸ்ய விஷயாலோகஃ த்யாயதஃ வா மநோரதஃ ।
நாநாமகத்வாத் விபலஃ ததா பேதாத்மதீஃ குணைஃ ॥ 3॥
நிவ்ரு'த்தம் கர்ம ஸேவேத ப்ரவ்ரு'த்தம் மத்பரஃ த்யஜேத் ।
ஜிஜ்ஞாஸாயாம் ஸம்ப்ரவ்ரு'த்தஃ ந அத்ரியேத் கர்ம சோதநாம் ॥ 4॥
யமாநபீக்ஷ்ணம் ஸேவேத நியமாந் மத்பரஃ க்வசித் ।
மதபிஜ்ஞம் குரம் ஶாந்தம் உபாஸீத மதாத்மகம் ॥ 5॥
அமாந்யமத்ஸரஃ தக்ஷஃ நிர்மமஃ த்ரு'டஸௌஹ்ரு'தஃ ।
அஸத்வரஃ அர்தஜிஜ்ஞாஸுஃ அநஸூயௌஃ அமோகவாக் ॥ 6॥
ஜாயாபத்யக்ரு'ஹக்ஷேத்ரஸ்வஜநத்ரவிண ஆதிஷு ।
உதாஸீநஃ ஸமம் பஶ்யந் ஸர்வேஷு அர்தம் இவ ஆத்மநஃ ॥ 7॥
விலக்ஷணஃ ஸ்தூலஸூக்ஷ்மாத் தேஹாத் ஆத்மேக்ஷிதா ஸ்வத்ரு'க் ।
யதாக்நிஃ தாருணஃ தாஹ்யாத் தாஹகஃ அந்யஃ ப்ரகாஶகஃ ॥ 8॥
நிரோத உத்பத்தி அணு ப்ரு'ஹந் நாநாத்வம் தத்க்ரு'தாந் குணாந் ।
அந்தஃ ப்ரவிஷ்டஃ ஆதத்தஃ ஏவம் தேஹகுணாந் பரஃ ॥ 9॥
யஃ அஸௌ குணைஃ விரசிதஃ தேஹஃ அயம் புருஷஸ்ய ஹி ।
ஸம்ஸாரஃ தத் நிபந்தஃ அயம் பும்ஸஃ வித்யாத் சிதாத்மநஃ ॥ 10॥
தஸ்மாத் ஜிஜ்ஞாஸயா ஆத்மாநம் ஆத்மஸ்தம் பரம் ।
ஸங்கம்ய நிரஸேத் ஏதத் வஸ்துபுத்திம் யதாக்ரமம் ॥ 11॥
ஆசார்யஃ அரணிஃ ஆத்யஃ ஸ்யாத் அந்தேவாஸி உத்தர அரணிஃ ।
தத் ஸந்தாநம் ப்ரவசநம் வித்யா ஸந்திஃ ஸுகாவஹஃ ॥ 12॥
வைஶாரதீ ஸா அதிவிஶுத்தபுத்திஃ
துநோதி மாயாம் குணஸம்ப்ரஸூதாம் ।
குணாந் ச ஸந்தஹ்ய யத் ஆத்மம் ஏதத்
ஸ்வயம் ச ஶாம்யதி அஸமித் யதா அக்நிஃ ॥ 13॥
அத ஏஷாம் கர்மகர்த்ரூ'ணாம் போக்த்ரூ'ணாம் ஸுகதுஃகயோஃ ।
நாநாத்வம் அத நித்யத்வம் லோககாலாகம ஆத்மநாம் ॥ 14॥
மந்யஸே ஸர்வபாவாநாம் ஸம்ஸ்தா ஹி ஔத்பத்திகீ யதா ।
தத் தத் ஆக்ரு'திபேதேந ஜாயதே பித்யதே ச தீஃ ॥ 15॥
ஏவம் அபி அங்க ஸர்வேஷாம் தேஹிநாம் தேஹயோகதஃ ।
கால அவயவதஃ ஸந்தி பாவா ஜந்மாதயோஃ அஸக்ரு'த் ॥ 16॥
அத்ர அபி கர்மணாம் கர்துஃ அஸ்வாதந்த்ர்யம் ச லக்ஷ்யதே ।
போக்துஃ ச துஃகஸுகயோஃ கஃ அந்வர்தஃ விவஶம் பஜேத் ॥ 17॥
ந தேஹிநாம் ஸுகம் கிஞ்சித் வித்யதே விதுஷாம் அபி ।
ததா ச துஃகம் மூடாநாம் வ்ரு'தா அஹங்கரணம் பரம் ॥ 18॥
யதி ப்ராப்திம் விகாதம் ச ஜாநந்தி ஸுகதுஃகயோஃ ।
தே அபி அத்தா ந விதுஃ யோகம் ம்ரு'த்யுஃ ந ப்ரபவேத் யதா ॥ 19॥
கஃ அந்வர்தஃ ஸுகயதி ஏநம் காமஃ வா ம்ரு'த்யுஃ அந்திகே ।
ஆகாதம் நீயமாநஸ்ய வத்யஸி ஏவ ந துஷ்டிதஃ ॥ 20॥
ஶ்ருதம் ச த்ரு'ஷ்டவத் துஷ்டம் ஸ்பர்தா அஸூயா அத்யயவ்யயைஃ ।
பஹு அந்தராய காமத்வாத் க்ரு'ஷிவத் ச அபி நிஷ்பலம் ॥ 21॥
அந்தராயைஃ அவிஹதஃ யதி தர்மஃ ஸ்வநுஷ்டிதஃ ।
தேநாபி நிர்ஜிதம் ஸ்தாநம் யதா கச்சதி தத் ஶ்ருணு ॥ 22॥
இஷ்த்வா இஹ தேவதாஃ யஜ்ஞைஃ ஸ்வர்லோகம் யாதி யாஜ்ஞிகஃ ।
புஞ்ஜீத தேவவத் தத்ர போகாந் திவ்யாந் நிஜ அர்ஜிதாந் ॥ 23॥
ஸ்வபுண்ய உபசிதே ஶுப்ரே விமாநஃ உபகீயதே ।
கந்தர்வைஃ விஹரந்மத்யே தேவீநாம் ஹ்ரு'த்யவேஷத்ரு'க் ॥ 24॥
ஸ்த்ரீபிஃ காமகயாநேந கிங்கிணீஜாலமாலிநா ।
க்ரீடந் ந வேத ஆத்மபாதம் ஸுராக்ரீடேஷு நிர்வ்ரு'தஃ ॥ 25॥
தாவத் ப்ரமோததே ஸ்வர்கே யாவத் புண்யம் ஸமாப்யதே ।
க்ஷீணபுண்யஃ பததி அர்வாக் அநிச்சந் காலசாலிதஃ ॥ 26॥
யதி அதர்மரதஃ ஸங்காத் அஸதாம் வா அஜிதேந்த்ரியஃ ।
காமாத்மா க்ரு'பணஃ லுப்தஃ ஸ்த்ரைணஃ பூதவிஹிம்ஸகஃ ॥ 27॥
பஶூந் அவிதிநா ஆலப்ய ப்ரேதபூதகணாந் யஜந் ।
நரகாந் அவஶஃ ஜந்துஃ கத்வா யாதி உல்பணம் தமஃ ॥ 28॥
கர்மாணி துஃக உதர்காணி குர்வந் தேஹேந தைஃ புநஃ ।
தேஹம் ஆபஜதே தத்ர கிம் ஸுகம் மர்த்யதர்மிணஃ ॥ 29॥
லோகாநாம் லோக பாலாநாம் மத்பயம் கல்பஜீவிநாம் ।
ப்ரஹ்மணஃ அபி பயம் மத்தஃ த்விபராதபர ஆயுஷஃ ॥ 30॥
குணாஃ ஸ்ரு'ஜந்தி கர்மாணி குணஃ அநுஸ்ரு'ஜதே குணாந் ।
ஜீவஃ து குணஸம்யுக்தஃ புங்க்தே கர்மபலாநி அஸௌ ॥ 31॥
யாவத் ஸ்யாத் குணவைஷம்யம் தாவத் நாநாத்வம் ஆத்மநஃ ।
நாநாத்வம் ஆத்மநஃ யாவத் பாரதந்த்ர்யம் ததா ஏவ ஹி ॥ 32॥
யாவத் அஸ்ய அஸ்வதந்த்ரத்வம் தாவத் ஈஶ்வரதஃ பயம் ।
யஃ ஏதத் ஸமுபாஸீரந் தே முஹ்யந்தி ஶுசார்பிதாஃ ॥ 33॥
காலஃ ஆத்மா ஆகமஃ லோகஃ ஸ்வபாவஃ தர்மஃ ஏவ ச ।
இதி மாம் பஹுதா ப்ராஹுஃ குணவ்யதிகரே ஸதி ॥ 34॥
உத்தவஃ உவாச ।
குணேஷு வர்தமாநஃ அபி தேஹஜேஷு அநபாவ்ரு'தாஃ ।
குணைஃ ந பத்யதே தேஹீ பத்யதே வா கதம் விபோ ॥ 35॥
கதம் வர்தேத விஹரேத் கைஃ வா ஜ்ஞாயேத லக்ஷணைஃ ।
கிம் புஞ்ஜீத உத விஸ்ரு'ஜேத் ஶயீத ஆஸீத யாதி வா ॥ 36॥
ஏதத் அச்யுத மே ப்ரூஹி ப்ரஶ்நம் ப்ரஶ்நவிதாம் வர ।
நித்யமுக்தஃ நித்யபத்தஃ ஏகஃ ஏவ இதி மே ப்ரமஃ ॥ 37॥
இதி ஶ்ரீமத்பாகவதே மஹாபுராணே பாரமஹம்ஸ்யாம்
ஸம்ஹிதாயாமேகாதஶஸ்கந்தே பகவதுத்தவஸம்வாதே
தஶமோऽத்யாயஃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
atha daśamo'dhyāyaḥ |
śrībhagavān uvāca |
mayā uditeṣu avahitaḥ svadharmeṣu madāśrayaḥ |
varṇāśramakula ācāraṃ akāmātmā samācaret || 1||
anvīkṣeta viśuddhātmā dehināṃ viṣayātmanām |
guṇeṣu tattvadhyānena sarvārambhaviparyayam || 2||
suptasya viṣayālokaḥ dhyāyataḥ vā manorathaḥ |
nānāmakatvāt viphalaḥ tathā bhedātmadīḥ guṇaiḥ || 3||
nivṛttaṃ karma seveta pravṛttaṃ matparaḥ tyajet |
jijñāsāyāṃ sampravṛttaḥ na adriyet karma codanām || 4||
yamānabhīkṣṇaṃ seveta niyamān matparaḥ kvacit |
madabhijñaṃ guraṃ śāntaṃ upāsīta madātmakam || 5||
amānyamatsaraḥ dakṣaḥ nirmamaḥ dṛḍhasauhṛdaḥ |
asatvaraḥ arthajijñāsuḥ anasūyauḥ amoghavāk || 6||
jāyāpatyagṛhakṣetrasvajanadraviṇa ādiṣu |
udāsīnaḥ samaṃ paśyan sarveṣu arthaṃ iva ātmanaḥ || 7||
vilakṣaṇaḥ sthūlasūkṣmāt dehāt ātmekṣitā svadṛk |
yathāgniḥ dāruṇaḥ dāhyāt dāhakaḥ anyaḥ prakāśakaḥ || 8||
nirodha utpatti aṇu bṛhan nānātvaṃ tatkṛtān guṇān |
antaḥ praviṣṭaḥ ādhattaḥ evaṃ dehaguṇān paraḥ || 9||
yaḥ asau guṇaiḥ viracitaḥ dehaḥ ayaṃ puruṣasya hi |
saṃsāraḥ tat nibandhaḥ ayaṃ puṃsaḥ vidyāt chidātmanaḥ || 10||
tasmāt jijñāsayā ātmānaṃ ātmasthaṃ param |
saṅgamya niraset etat vastubuddhiṃ yathākramam || 11||
ācāryaḥ araṇiḥ ādyaḥ syāt antevāsi uttara araṇiḥ |
tat sandhānaṃ pravacanaṃ vidyā sandhiḥ sukhāvahaḥ || 12||
vaiśāradī sā ativiśuddhabuddhiḥ
dhunoti māyāṃ guṇasamprasūtām |
guṇān ca sandahya yat ātmaṃ etat
svayaṃ ca śāmyati asamid yathā agniḥ || 13||
atha eṣāṃ karmakartṝṇāṃ bhoktṝṇāṃ sukhaduḥkhayoḥ |
nānātvaṃ atha nityatvaṃ lokakālāgama ātmanām || 14||
manyase sarvabhāvānāṃ saṃsthā hi autpattikī yathā |
tat tat ākṛtibhedena jāyate bhidyate ca dhīḥ || 15||
evaṃ api aṅga sarveṣāṃ dehināṃ dehayogataḥ |
kāla avayavataḥ santi bhāvā janmādayoḥ asakṛt || 16||
atra api karmaṇāṃ kartuḥ asvātantryaṃ ca lakṣyate |
bhoktuḥ ca duḥkhasukhayoḥ kaḥ anvarthaḥ vivaśaṃ bhajet || 17||
na dehināṃ sukhaṃ kiñcit vidyate viduṣāṃ api |
tathā ca duḥkhaṃ mūḍhānāṃ vṛthā ahaṅkaraṇaṃ param || 18||
yadi prāptiṃ vighātaṃ ca jānanti sukhaduḥkhayoḥ |
te api addhā na viduḥ yogaṃ mṛtyuḥ na prabhavet yathā || 19||
kaḥ anvarthaḥ sukhayati enaṃ kāmaḥ vā mṛtyuḥ antike |
āghātaṃ nīyamānasya vadhyasi eva na tuṣṭidaḥ || 20||
śrutaṃ ca dṛṣṭavat duṣṭaṃ spardhā asūyā atyayavyayaiḥ |
bahu antarāya kāmatvāt kṛṣivat ca api niṣphalam || 21||
antarāyaiḥ avihataḥ yadi dharmaḥ svanuṣṭhitaḥ |
tenāpi nirjitaṃ sthānaṃ yathā gacchati tat śruṇu || 22||
iṣtvā iha devatāḥ yajñaiḥ svarlokaṃ yāti yājñikaḥ |
bhuñjīta devavat tatra bhogān divyān nija arjitān || 23||
svapuṇya upacite śubhre vimānaḥ upagīyate |
gandharvaiḥ viharanmadhye devīnāṃ hṛdyaveṣadhṛk || 24||
strībhiḥ kāmagayānena kiṅkiṇījālamālinā |
krīḍan na veda ātmapātaṃ surākrīḍeṣu nirvṛtaḥ || 25||
tāvat pramodate svarge yāvat puṇyaṃ samāpyate |
kṣīṇapuṇyaḥ patati arvāk anicchan kālacālitaḥ || 26||
yadi adharmarataḥ saṅgāt asatāṃ vā ajitendriyaḥ |
kāmātmā kṛpaṇaḥ lubdhaḥ straiṇaḥ bhūtavihiṃsakaḥ || 27||
paśūn avidhinā ālabhya pretabhūtagaṇān yajan |
narakān avaśaḥ jantuḥ gatvā yāti ulbaṇaṃ tamaḥ || 28||
karmāṇi duḥkha udarkāṇi kurvan dehena taiḥ punaḥ |
dehaṃ ābhajate tatra kiṃ sukhaṃ martyadharmiṇaḥ || 29||
lokānāṃ loka pālānāṃ madbhayaṃ kalpajīvinām |
brahmaṇaḥ api bhayaṃ mattaḥ dviparādhapara āyuṣaḥ || 30||
guṇāḥ sṛjanti karmāṇi guṇaḥ anusṛjate guṇān |
jīvaḥ tu guṇasaṃyuktaḥ bhuṅkte karmaphalāni asau || 31||
yāvat syāt guṇavaiṣamyaṃ tāvat nānātvaṃ ātmanaḥ |
nānātvaṃ ātmanaḥ yāvat pāratantryaṃ tadā eva hi || 32||
yāvat asya asvatantratvaṃ tāvat īśvarataḥ bhayam |
yaḥ etat samupāsīran te muhyanti śucārpitāḥ || 33||
kālaḥ ātmā āgamaḥ lokaḥ svabhāvaḥ dharmaḥ eva ca |
iti māṃ bahudhā prāhuḥ guṇavyatikare sati || 34||
uddhavaḥ uvāca |
guṇeṣu vartamānaḥ api dehajeṣu anapāvṛtāḥ |
guṇaiḥ na badhyate dehī badhyate vā kathaṃ vibho || 35||
kathaṃ varteta viharet kaiḥ vā jñāyeta lakṣaṇaiḥ |
kiṃ bhuñjīta uta visṛjet śayīta āsīta yāti vā || 36||
etat acyuta me brūhi praśnaṃ praśnavidāṃ vara |
nityamuktaḥ nityabaddhaḥ ekaḥ eva iti me bhramaḥ || 37||
iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe pāramahaṃsyāṃ
saṃhitāyāmekādaśaskandhe bhagavaduddhavasaṃvāde
daśamo'dhyāyaḥ ||