Prashnopanishad - Prathamah Prashnah

ॐ

ப்ரஶ்நோபநிஷத் - ப்ரதமஃ ப்ரஶ்நஃ

Tamil

ப்ரதமஃ ப்ரஶ்நஃ

ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே । ஹரிஃ ஓம் ॥

ஸுகேஶா ச பாரத்வாஜ-ஶ்ஶைப்யஶ்ச ஸத்யகாம-ஸ்ஸௌர்யாயணீ ச கார்க்யஃ கௌஸல்யஶ்சாஶ்வலாயநோ பார்கவோ வைதர்பிஃ கபந்தீ காத்யாயநஸ்தே ஹைதே ப்ரஹ்மபரா ப்ரஹ்மநிஷ்டாஃ பர-ம்ப்ரஹ்மாந்வேஷமாணாஃ ஏஷ ஹ வை தத்ஸர்வம்-வँக்ஷ்யதீதி தே ஹ ஸமித்பாணயோ பகவந்த-ம்பிப்பலாதமுபஸந்நாஃ ॥1॥

தாந் ஹ ஸ ரு'ஷிருவாச பூய ஏவ தபஸா ப்ரஹ்மசர்யேண ஶ்ரத்தயா ஸம்வँத்ஸரம் ஸம்வँத்ஸ்யத யதாகாம-ம்ப்ரஶ்நா-ந்ப்ரு'ச்சத யதி விஜ்ஞாஸ்யாம-ஸ்ஸர்வம் ஹ வோ வக்ஷாம இதி ॥2॥

அத கபந்தீ காத்யாயந உபேத்ய பப்ரச்ச பகவந் குதோ ஹ வா இமாஃ ப்ரஜாஃ ப்ரஜாயந்த இதி ॥3॥

தஸ்மை ஸ ஹோவாச-

ப்ரஜாகாமோ வை ப்ரஜாபதி-ஸ்ஸ தபோ-ऽதப்யத ஸ தபஸ்தப்த்வா ஸ மிதுநமுத்பாதயதே।

ரயி-ஞ்ச ப்ராணஞ்சேதி ஏதௌ மே பஹுதா ப்ரஜாஃ கரிஷ்யத இதி ॥4॥

ஆதித்யோ ஹ வை ப்ராணோ ரயிரேவ சந்த்ரமாஃ ரயிர்வா ஏத-த்ஸர்வம்-யँந்மூர்த-ஞ்சாமூர்த-ஞ்ச தஸ்மாந்மூர்திரேவ ரயிஃ ॥5॥

அதாதித்ய உதயந் ய-த்ப்ராசீ-ந்திஶ-ம்ப்ரவிஶதி தேந ப்ராச்யா-ந்ப்ராணா-ந்ரஶ்மிஷு ஸந்நிதத்தே।

யத்தக்ஷிணாம்-யँ-த்ப்ரதீசீம்-யँதுதீசீம்-யँததோ யதூர்த்வம்-யँதந்தரா திஶோ யத்ஸர்வ-ம்ப்ரகாஶயதி தேந ஸர்வா-ந்ப்ராணா-ந்ரஶ்மிஷு ஸந்நிதத்தே ॥6॥

ஸ ஏஷ வைஶ்வாநரோ விஶ்வருபஃ ப்ராணோ-ऽக்நிருதயதே।

ததேதத் ரு'சா-ऽப்யுக்தம் ॥7॥

விஶ்வரூபம் ஹரிண-ஞ்ஜாதவேதஸ-ம்பராயண-ஞ்ஜ்யோதிரேக-ந்தபந்தம்।

ஸஹஸ்ரரஶ்மி-ஶ்ஶததா வர்தமாநஃ ப்ராணஃ ப்ரஜாநாமுதயத்யேஷ ஸூர்யஃ ॥8॥

ஸம்வँத்ஸரோ வை ப்ரஜாபதி-ஸ்ஸ்தஸ்யாயநே தக்ஷிணஞ்சோத்தர-ஞ்ச।

தத்யே ஹ வை ததிஷ்டாபூர்தே க்ரு'தமித்யுபாஸதே தே சாந்த்ரமஸமேவ லோகமபிஜயந்தே த ஏவ புநராவர்தந்தே।

தஸ்மாதேத ரு'ஷயஃ ப்ரஜாகாமா தக்ஷிண-ம்ப்ரதிபத்யந்தே। ஏஷ ஹ வை ரயிர்யஃ பித்ரு'யாணஃ ॥9॥

அதோத்தரேண தபஸா ப்ரஹ்மசர்யேண ஶ்ரத்தயா வித்யயாத்மாநமந்விஷ்யாதித்யமபிஜயந்தே।

ஏதத்வை ப்ராணாநாமாயதநமேததம்ரு'தமபயமேத-த்பராயணமேதஸ்மாந்ந புநராவர்தந்த இத்யேஷ நிரோதஃ। ததேஷ ஶ்லோகஃ ॥10॥

பஞ்சபாத-ம்பிதர-ந்த்வாதஶாக்ரு'தி-ந்திவ ஆஹுஃ பரே அர்தே புரீஷிணம்।

அதேமே அந்ய உ பரே விசக்ஷணம் ஸப்தசக்ரே ஷடர ஆஹுரர்பிதமிதி ॥11॥

மாஸோ வை ப்ரஜாபதிஸ்தஸ்ய க்ரு'ஷ்ணபக்ஶ ஏவ ரயி-ஶ்ஶுக்லஃ ப்ரணஸ்தஸ்மாதேத ரு'ஷய-ஶ்ஶுக்ல இஷ்ட-ங்குர்வந்தீதர இதரஸ்மிந்ந் ॥12॥

அஹோராத்ரோ வை ப்ரஜாபதிஸ்தஸ்யாஹரேவ ப்ராணோ ராத்ரிரேவ ரயிஃ।

ப்ராணம்-வாँ ஏதே ப்ரஸ்கந்தந்தி யே திவா ரத்யா ஸம்யுँஜ்யந்தே ப்ரஹ்மசர்யமேவ தத்யத்ராத்ரௌ ரத்யா ஸம்யுँஜ்யந்தே ॥13॥

அந்நம்-வைँ ப்ரஜாபதிஸ்ததோ ஹ வை தத்ரேதஸ்தஸ்மாதிமாஃ ப்ரஜாஃ ப்ரஜாயந்த இதி ॥14॥

தத்யே ஹ வை தத்ப்ரஜாபதிவ்ரத-ஞ்சரந்தி தே மிதுநமுத்பாதயந்தே।

தேஷாமேவைஷ ப்ரஹ்மலோகோ யேஷா-ந்தபோ ப்ரஹ்மசர்யம்-யேँஷு ஸத்ய-ம்ப்ரதிஷ்டிதம் ॥15॥

தேஷாமஸௌ விரஜோ ப்ரஹ்மலோகோ ந யேஷு ஜிஹ்மமந்ரு'த-ந்ந மாயா சேதி ॥16॥

Roman (IAST) Transliteration

prathamaḥ praśnaḥ

o-nnamaḥ paramātmane | hariḥ om ||

sukeśā ca bhāradvāja-śśaibyaśca satyakāma-ssauryāyaṇī ca gārgyaḥ kausalyaścāśvalāyano bhārgavo vaidarbhiḥ kabandhī kātyāyanaste haite brahmaparā brahmaniṣṭhāḥ para-mbrahmānveṣamāṇāḥ eṣa ha vai tatsarvaṃ-va~kṣyatīti te ha samitpāṇayo bhagavanta-mpippalādamupasannāḥ ||1||

tān ha sa ṛṣiruvāca bhūya eva tapasā brahmacaryeṇa śraddhayā saṃva~tsaraṃ saṃva~tsyatha yathākāma-mpraśnā-npṛcchata yadi vijñāsyāma-ssarvaṃ ha vo vakṣāma iti ||2||

atha kabandhī kātyāyana upetya papraccha bhagavan kuto ha vā imāḥ prajāḥ prajāyanta iti ||3||

tasmai sa hovāca-

prajākāmo vai prajāpati-ssa tapo-'tapyata sa tapastaptvā sa mithunamutpādayate|

rayi-ñca prāṇañceti etau me bahudhā prajāḥ kariṣyata iti ||4||

ādityo ha vai prāṇo rayireva candramāḥ rayirvā eta-thsarvaṃ-ya~nmūrta-ñcāmūrta-ñca tasmānmūrtireva rayiḥ ||5||

athāditya udayan ya-tprācī-ndiśa-mpraviśati tena prācyā-nprāṇā-nraśmiṣu sannidhatte|

yaddakṣiṇāṃ-ya~-tpratīcīṃ-ya~dudīcīṃ-ya~dadho yadūrdhvaṃ-ya~dantarā diśo yatsarva-mprakāśayati tena sarvā-nprāṇā-nraśmiṣu sannidhatte ||6||

sa eṣa vaiśvānaro viśvarupaḥ prāṇo-'gnirudayate|

tadetad ṛcā-'bhyuktam ||7||

viśvarūpaṃ hariṇa-ñjātavedasa-mparāyaṇa-ñjyotireka-ntapantam|

sahasraraśmi-śśatadhā vartamānaḥ prāṇaḥ prajānāmudayatyeṣa sūryaḥ ||8||

saṃva~tsaro vai prajāpati-sstasyāyane dakṣiṇañcottara-ñca|

tadye ha vai tadiṣṭāpūrte kṛtamityupāsate te cāndramasameva lokamabhijayante ta eva punarāvartante|

tasmādeta ṛṣayaḥ prajākāmā dakṣiṇa-mpratipadyante| eṣa ha vai rayiryaḥ pitṛyāṇaḥ ||9||

athottareṇa tapasā brahmacaryeṇa śraddhayā vidyayātmānamanviṣyādityamabhijayante|

etadvai prāṇānāmāyatanametadamṛtamabhayameta-tparāyaṇametasmānna punarāvartanta ityeṣa nirodhaḥ| tadeṣa ślokaḥ ||10||

pañcapāda-mpitara-ndvādaśākṛti-ndiva āhuḥ pare ardhe purīṣiṇam|

atheme anya u pare vicakṣaṇaṃ saptacakre ṣaḍara āhurarpitamiti ||11||

māso vai prajāpatistasya kṛṣṇapakśa eva rayi-śśuklaḥ praṇastasmādeta ṛṣaya-śśukla iṣṭa-ṅkurvantītara itarasminn ||12||

ahorātro vai prajāpatistasyāhareva prāṇo rātrireva rayiḥ|

prāṇaṃ-vā~ ete praskandanti ye divā ratyā saṃyu~jyante brahmacaryameva tadyadrātrau ratyā saṃyu~jyante ||13||

annaṃ-vai~ prajāpatistato ha vai tadretastasmādimāḥ prajāḥ prajāyanta iti ||14||

tadye ha vai tatprajāpativrata-ñcaranti te mithunamutpādayante|

teṣāmevaiṣa brahmaloko yeṣā-ntapo brahmacaryaṃ-ye~ṣu satya-mpratiṣṭhitam ||15||

teṣāmasau virajo brahmaloko na yeṣu jihmamanṛta-nna māyā ceti ||16||