Kathopanishad - Adhyaya 1, Valli 1

ॐ

கடோபநிஷத் - அத்யாய 1, வல்லீ 1

Tamil

அத்யாய 1

வல்லீ 1

ௐ உஶந்‌ ஹ வை வாஜஶ்ரவஸ-ஸ்ஸர்வவேதஸ-ந்ததௌ।

தஸ்ய ஹ நசிகேதா நாம புத்ர ஆஸ ॥1॥

தம் ஹ குமாரம் ஸந்த-ந்தக்ஷிணாஸு நீயமாநாஸு ஶ்ரத்தா-ऽऽவிவேஶ। ஸோ-ऽமந்யத ॥2॥

பீதோதகா ஜக்தத்ரு'ணா துக்ததோஹா நிரிந்த்ரியாஃ।

அநந்தா நாம தே லோகாஸ்தாந்ஸ கச்சதி தா ததத்‌ ॥3॥

ஸ ஹோவாச பிதர-ந்தத கஸ்மை மா-ந்தாஸ்யஸீதி।

த்விதீய-ந்த்ரு'தீய-ந்தம் ஹோவாச ம்ரு'த்யவே த்வா ததாமீதி ॥4॥

பஹூநாமேமி ப்ரதமோ பஹூநாமேமி மத்யமஃ।

கிம் ஸ்வித்யமஸ்ய கர்தவ்யம்-யँந்மயாத்ய கரிஷ்யதி ॥5॥

அநுபஶ்ய யதா பூர்வே ப்ரதிபஶ்ய ததா-ऽபரே।

ஸஸ்யமிவ மர்த்யஃ பச்யதே ஸஸ்யமிவாஜாயதே புநஃ ॥6॥

வைஶ்வாநரஃ ப்ரவிஶத்யதிதிர்ப்ராஹ்மணோ க்ரு'ஹாந்‌।

தஸ்யைதாம் ஶாந்தி-ங்குர்வந்தி ஹர வைவஸ்வதோதகம்‌ ॥7॥

ஆஶாப்ரதீக்ஷே ஸங்கதம் ஸூந்ரு'தா-ஞ்சேஷ்டாபூர்வே புத்ரபஶூம்ஶ்ச ஸர்வாந்‌।

ஏதத்‌ வ்ரு'ங்க்தே புருஷஸ்யால்பமேதஸோ யஸ்யாநஶ்நந்வஸதி ப்ராஹ்மணோ க்ரு'ஹே ॥8॥

திஸ்ரோ ராத்ரீர்யதவாத்ஸீர்க்ரு'ஹே மே-ऽநஶ்நந்ப்ரஹ்மந்நதிதிர்நமஸ்யஃ।

நமஸ்தே-ऽஸ்து ப்ரஹ்மந்ஸ்வஸ்தி மே-ऽஸ்து தஸ்மாத்ப்ரதி த்ரீந்வராந்வ்ரு'ணீஷ்வ ॥9॥

ஶாந்தஸங்கல்ப-ஸ்ஸுமநா யதா ஸ்யாத்வீதமந்யுர்கௌதமோ மாபி ம்ரு'த்யோ।

த்வத்ப்ரஸ்ரு'ஷ்ட-ம்மாபிவதேத்ப்ரதீத ஏதத்த்ரயாணா-ம்ப்ரதமம்-வँரம்-வ்ரு'ँணே ॥10॥

யதா புரஸ்தாத்‌ பவிதா ப்ரதீத ஔத்தாலகிராருணிர்மத்ப்ரஸ்ரு'ஷ்டஃ।

ஸுகம் ராத்ரீ-ஶ்ஶயிதா வீதமந்யுஸ்த்வா-ந்தத்ரு'ஶிவாந்ம்ரு'த்யுமுகாத்ப்ரமுக்தம்‌ ॥11॥

ஸ்வர்கே லோகே ந பய-ங்கிஞ்சநாஸ்தி ந தத்ர த்வ-ந்ந ஜரயா பிபேதி।

உபே தீர்த்வா-ऽஶநாயாபிபாஸே ஶோகாதிகோ மோததே ஸ்வர்கலோகே ॥12॥

ஸ த்வமக்நிம் ஸ்வர்க்யமத்யேஷி ம்ரு'த்யோ ப்ரப்ரூஹி த்வம் ஶ்ரத்ததாநாய மஹ்யம்‌।

ஸ்வர்கலோகா அம்ரு'தத்வ-ம்பஜந்த ஏதத்‌ த்விதீயேந வ்ரு'ணே வரேண ॥13॥

ப்ர தே ப்ரவீமி தது மே நிபோத ஸ்வர்க்யமக்நி-ந்நசிகேதஃ ப்ரஜாநந்‌।

அநந்தலோகாப்திமதோ ப்ரதிஷ்டாம்-விँத்தி த்வமேத-ந்நிஹித-ங்குஹாயாம்‌ ॥14॥

லோகாதிமக்நி-ந்தமுவாச தஸ்மை யா இஷ்டகா யாவதீர்வா யதா வா।

ஸ சாபி தத்ப்ரத்யவதத்யதோக்தமதாஸ்ய ம்ரு'த்யுஃ புநரேவாஹ துஷ்டஃ ॥15॥

தமப்ரவீத்ப்ரீயமாணோ மஹாத்மா வர-ந்தவேஹாத்ய ததாமி பூயஃ।

தவைவ நாம்நா பவிதா-ऽயமக்நி-ஸ்ஸ்ரு'ங்கா-ஞ்சேமாமநேகரூபா-ங்க்ரு'ஹாண ॥16॥

த்ரிணாசிகேதஸ்த்ரிபிரேத்ய ஸந்தி-ந்த்ரிகர்மக்ரு'த்தரதி ஜந்மம்ரு'த்யூ।

ப்ரஹ்மஜஜ்ஞ-ந்தேவமீட்யம்-விँதித்வா நிசாய்யேமாம் ஶாந்திமத்யந்தமேதி ॥17॥

த்ரிணாசிகேதஸ்த்ரயமேதத்விதித்வா ய ஏவம்-விँத்வாம்ஶ்சிநுதே நாசிகேதம்‌।

ஸ ம்ரு'த்யுபாஶாந்புரதஃ ப்ரணோத்ய ஶோகாதிகோ மோததே ஸ்வர்கலோகே ॥18॥

ஏஷ தே-ऽக்நிர்நசிகேத-ஸ்ஸ்வர்க்யோ யமவ்ரு'ணீதா த்விதீயேந வரேண।

ஏதமக்நி-ந்தவைவ ப்ரவக்ஶ்யந்தி ஜநாஸஸ்த்ரு'தீயம்-வँர-ந்நசிகேதோ வ்ரு'ணீஷ்வ ॥19॥

யேய-ம்ப்ரேதே விசிகித்ஸா மநுஷ்யே-ऽஸ்தீத்யேகே நாயமஸ்தீதி சைகே।

ஏதத்வித்யாமநுஶிஷ்டஸ்த்வயா-ऽஹம்-வँராணாமேஷ வரஸ்த்ரு'தீயஃ ॥20॥

தேவைரத்ராபி விசிகித்ஸித-ம்புரா ந ஹி ஸுவிஜ்ஞேயமணுரேஷ தர்மஃ।

அந்யம்-வँர-ந்நசிகேதோ வ்ரு'ணீஷ்வ மா மோபரோத்ஸீரதி மா ஸ்ரு'ஜைநம்‌ ॥21॥

தேவைரத்ராபி விசிகித்ஸித-ங்கில த்வ-ஞ்ச ம்ரு'த்யோ யந்ந ஸுஜ்ஞேயமாத்த।

வக்தா சாஸ்ய த்வாத்ரு'கந்யோ ந லப்யோ நாந்யோ வரஸ்துல்ய ஏதஸ்ய கஶ்சித்‌ ॥22॥

ஶதாயுஷஃ புத்ரபௌத்ராந்வ்ரு'ணீஷ்வ பஹூந்பஶூந்ஹஸ்திஹிரண்யமஶ்வாந்‌।

பூமேர்மஹதாயதநம்-வ்ரு'ँணீஷ்வ ஸ்வய-ஞ்ச ஜீவ ஶரதோ யாவதிச்சஸி ॥23॥

ஏதத்துல்யம்-யँதி மந்யஸே வரம்-வ்ரு'ँணீஷ்வ வித்த-ஞ்சிரஜீவிகா-ஞ்ச।

மஹாபூமௌ நசிகேதஸ்த்வமேதி காமாநா-ந்த்வா-ங்காமபாஜ-ங்கரோமி ॥24॥

யே யே காமா துர்லபா மர்த்யலோகே ஸர்வாந்காமாம்ஶ்சந்ததஃ ப்ரார்தயஸ்வ।

இமா ராமா-ஸ்ஸரதா-ஸ்ஸதூர்யா ந ஹீத்ரு'ஶா லம்பநீயா மநுஷ்யைஃ।

ஆபிர்மத்ப்ரத்தாபிஃ பரிசாரயஸ்வ நசிகேதோ மரண-ம்மா-ऽநுப்ராக்ஶீஃ ॥25॥

ஶ்வோபாவா மர்த்யஸ்ய யதந்தகைதத்ஸர்வேந்த்ரியாணா-ஞ்ஜரயந்தி தேஜஃ।

அபி ஸர்வ-ஞ்ஜீவிதமல்பமேவ தவைவ வாஹாஸ்தவ ந்ரு'த்யகீதே ॥26॥

ந வித்தேந தர்பணீயோ மநுஷ்யோ லப்ஸ்யாமஹே வித்தமத்ராக்ஶ்ம சேத்த்வா।

ஜீவிஷ்யாமோ யாவதீஶிஷ்யஸி த்வம்-வँரஸ்து மே வரணீய-ஸ்ஸ ஏவ ॥27॥

அஜீர்யதாமம்ரு'தாநாமுபேத்ய ஜீர்யந்மர்த்யஃ க்வதஸ்ஸ்தஃ ப்ரஜாநந்‌।

அபித்யாயந்வர்ணரதிப்ரமோதாநதிதீர்கே ஜீவிதே கோ ரமேத ॥28॥

யஸ்மிந்நிதம்-விँசிகித்ஸந்தி ம்ரு'த்யோ யத்ஸாம்பராயே மஹதி ப்ரூஹி நஸ்தத்‌।

யோ-ऽயம்-வँரோ கூடமநுப்ரவிஷ்டோ நாந்ய-ந்தஸ்மாந்நசிகேதா வ்ரு'ணீதே ॥29॥

Roman (IAST) Transliteration

adhyāya 1

vallī 1

oṃ uśan‌ ha vai vājaśravasa-ssarvavedasa-ndadau|

tasya ha naciketā nāma putra āsa ||1||

taṃ ha kumāraṃ santa-ndakṣiṇāsu nīyamānāsu śraddhā-''viveśa| so-'manyata ||2||

pītodakā jagdhatṛṇā dugdhadohā nirindriyāḥ|

anandā nāma te lokāstānsa gacchati tā dadat‌ ||3||

sa hovāca pitara-ntata kasmai mā-ndāsyasīti|

dvitīya-ntṛtīya-ntaṃ hovāca mṛtyave tvā dadāmīti ||4||

bahūnāmemi prathamo bahūnāmemi madhyamaḥ|

kiṃ svidyamasya kartavyaṃ-ya~nmayādya kariṣyati ||5||

anupaśya yathā pūrve pratipaśya tathā-'pare|

sasyamiva martyaḥ pacyate sasyamivājāyate punaḥ ||6||

vaiśvānaraḥ praviśatyatithirbrāhmaṇo gṛhān‌|

tasyaitāṃ śānti-ṅkurvanti hara vaivasvatodakam‌ ||7||

āśāpratīkṣe saṅgataṃ sūnṛtā-ñceṣṭāpūrve putrapaśūṃśca sarvān‌|

etad‌ vṛṅkte puruṣasyālpamedhaso yasyānaśnanvasati brāhmaṇo gṛhe ||8||

tisro rātrīryadavātsīrgṛhe me-'naśnanbrahmannatithirnamasyaḥ|

namaste-'stu brahmansvasti me-'stu tasmātprati trīnvarānvṛṇīṣva ||9||

śāntasaṅkalpa-ssumanā yathā syādvītamanyurgautamo mābhi mṛtyo|

tvatprasṛṣṭa-mmābhivadetpratīta etattrayāṇā-mprathamaṃ-va~raṃ-vṛ~ṇe ||10||

yathā purastād‌ bhavitā pratīta auddālakirāruṇirmatprasṛṣṭaḥ|

sukhaṃ rātrī-śśayitā vītamanyustvā-ndadṛśivānmṛtyumukhātpramuktam‌ ||11||

svarge loke na bhaya-ṅkiñcanāsti na tatra tva-nna jarayā bibheti|

ubhe tīrtvā-'śanāyāpipāse śokātigo modate svargaloke ||12||

sa tvamagniṃ svargyamadhyeṣi mṛtyo prabrūhi tvaṃ śraddadhānāya mahyam‌|

svargalokā amṛtatva-mbhajanta etad‌ dvitīyena vṛṇe vareṇa ||13||

pra te bravīmi tadu me nibodha svargyamagni-nnaciketaḥ prajānan‌|

anantalokāptimatho pratiṣṭhāṃ-vi~ddhi tvameta-nnihita-ṅguhāyām‌ ||14||

lokādimagni-ntamuvāca tasmai yā iṣṭakā yāvatīrvā yathā vā|

sa cāpi tatpratyavadadyathoktamathāsya mṛtyuḥ punarevāha tuṣṭaḥ ||15||

tamabravītprīyamāṇo mahātmā vara-ntavehādya dadāmi bhūyaḥ|

tavaiva nāmnā bhavitā-'yamagni-ssṛṅkā-ñcemāmanekarūpā-ṅgṛhāṇa ||16||

triṇāciketastribhiretya sandhi-ntrikarmakṛttarati janmamṛtyū|

brahmajajña-ndevamīḍyaṃ-vi~ditvā nicāyyemāṃ śāntimatyantameti ||17||

triṇāciketastrayametadviditvā ya evaṃ-vi~dvāṃścinute nāciketam‌|

sa mṛtyupāśānpurataḥ praṇodya śokātigo modate svargaloke ||18||

eṣa te-'gnirnaciketa-ssvargyo yamavṛṇīthā dvitīyena vareṇa|

etamagni-ntavaiva pravakśyanti janāsastṛtīyaṃ-va~ra-nnaciketo vṛṇīṣva ||19||

yeya-mprete vicikitsā manuṣye-'stītyeke nāyamastīti caike|

etadvidyāmanuśiṣṭastvayā-'haṃ-va~rāṇāmeṣa varastṛtīyaḥ ||20||

devairatrāpi vicikitsita-mpurā na hi suvijñeyamaṇureṣa dharmaḥ|

anyaṃ-va~ra-nnaciketo vṛṇīṣva mā moparotsīrati mā sṛjainam‌ ||21||

devairatrāpi vicikitsita-ṅkila tva-ñca mṛtyo yanna sujñeyamāttha|

vaktā cāsya tvādṛganyo na labhyo nānyo varastulya etasya kaścit‌ ||22||

śatāyuṣaḥ putrapautrānvṛṇīṣva bahūnpaśūnhastihiraṇyamaśvān‌|

bhūmermahadāyatanaṃ-vṛ~ṇīṣva svaya-ñca jīva śarado yāvadicchasi ||23||

etattulyaṃ-ya~di manyase varaṃ-vṛ~ṇīṣva vitta-ñcirajīvikā-ñca|

mahābhūmau naciketastvamedhi kāmānā-ntvā-ṅkāmabhāja-ṅkaromi ||24||

ye ye kāmā durlabhā martyaloke sarvānkāmāṃśchandataḥ prārthayasva|

imā rāmā-ssarathā-ssatūryā na hīdṛśā lambhanīyā manuṣyaiḥ|

ābhirmatprattābhiḥ paricārayasva naciketo maraṇa-mmā-'nuprākśīḥ ||25||

śvobhāvā martyasya yadantakaitatsarvendriyāṇā-ñjarayanti tejaḥ|

api sarva-ñjīvitamalpameva tavaiva vāhāstava nṛtyagīte ||26||

na vittena tarpaṇīyo manuṣyo lapsyāmahe vittamadrākśma cettvā|

jīviṣyāmo yāvadīśiṣyasi tvaṃ-va~rastu me varaṇīya-ssa eva ||27||

ajīryatāmamṛtānāmupetya jīryanmartyaḥ kvadhassthaḥ prajānan‌|

abhidhyāyanvarṇaratipramodānatidīrghe jīvite ko rameta ||28||

yasminnidaṃ-vi~cikitsanti mṛtyo yatsāmparāye mahati brūhi nastat‌|

yo-'yaṃ-va~ro gūḍhamanupraviṣṭo nānya-ntasmānnaciketā vṛṇīte ||29||