6.2 Yuddhakanda - Dvitiya Sargah

ॐ

6.2 යුද්ධකාණ්ඩ - ද්විතීය සර්ගඃ

Valmiki Sinhala

ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ යුද්ධකාණ්ඩම් .

අථ ද්විතීයස්සර්ගඃ .

තන්තුශෝකපරිද්යූනංරාමන්දශරථාත්මජම් .

උවාචවචනංශ්රීමාන් සුග්රීවශ්ශෝකනාශනම් .. 1 ..

කිං ත්වයා තප්යතේ වීර යථාන්යඃ ප්රාකෘතස්තථා .

මෛවං භූස්ත්යජ සතාපං කෘතඝ්න ඉව සෞහෘදම් .. 2 ..

සන්තාපස්යචතේස්ථානන්නහිපශ්යාමිරාඝව .

ප්රවෘත්තාවුපලබ්ධායාඤ්ජ්ඤාතේචනිලයේරිපෝඃ .. 3 ..

මතිමාන්ශාස්ත්රවිත්ප්රාජ්ඤඃපණ්ඩිතශ්චාසිරාඝව .

ත්යජේමාම්පාපිකාම්බුද්ධිඞ්කෘතාත්මේවාර්ථදූෂණීම් .. 4 ..

සමුද්රංලඞ්ඝයිත්වාතුමහානක්රසමාකුලම් .

ලඞ්කාමාරෝහයිෂ්යාමෝහනිෂ්යාමශ්චතේරිපුම් .. 5 ..

නිරුත්සාහස්යදීනස්යශෝකපර්යාකුලාත්මනඃ .

සර්වාර්ථාව්යවසීදන්තිව්යසනඤ්චාධිගච්ඡති .. 6 ..

ඉමේශූරාස්සමර්ථාශ්චසර්වනෝහරියූථපාඃ .

ත්වත්ප්රියාර්ථඞ්කෘතෝත්සාහාඃප්රවේෂ්ටුමපිපාවකම් .

ඒෂාංහර්ෂේණජානාමිතර්කශ්චාස්මින් දෘඪෝමම .. 7 ..

වික්රමේණසමානේෂ්යේසීතාංහත්වායථාරිපුම් .

රාවණම්පාපකර්මාණන්තථාත්වඞ්කර්තුමර්හසි .. 8 ..

සේතුරත්රයථාබධ්යේද්යථාපශ්යේමතාම්පුරීම් .

තස්යරාක්ෂසරාජස්යතථාත්වඞ්කුරුරාඝව .. 9 ..

දෘෂ්ටවාතාන්තුපුරීංලඞ්කාන්ත්රිකූටශිඛරේස්ථිතාම් .

හතඤ්චරාවණංයුද්ධේදර්ශනාවධාරය .. 10 ..

අබධ්වාසාගරේසේතුඞ්ඝෝරේචතුවරුණාලයේ .

ලඞ්කාන්නමර්දිතුංශක්යාසේන්ද්රෛරපිසුරාසුරෛඃ .. 11 ..

සේතුර්බද්ධස්සමුද්රේචයාවල්ලඞ්කාස්සමීපතඃ .. 12 ..

සර්වන්තීර්ණඤ්චමේසෛන්යඤ්ජිතමිත්යුපධාරය .

ඉමේහිසමරේවීරාහරයඃකාමරූපිණ .. 13 ..

තදලංවික්ලබාම්බුද්ධිං රාජන සර්වාර්ථනාශනීම් .

පුරුෂස්යහිලෝකේ(අ)ස්මින් ශෝකශ්ශෞර්යාපකර්ෂණඃ .. 14 ..

යත්තුකාර්යම්මනුෂ්යේණශෞණ්ඩීර්යමවලම්බතා .

අස්මින් කාලේමහාප්රාජ්ඤසත්ත්වමාතිෂ්ඨතේජසා .. 15 ..

ශූරාණාංහිමනුෂ්යාණාන්ත්වද්විධානාම්මහාත්මනාම් .

විනෂ්ටේවාප්රණෂ්ටේවාශෝකස්සර්වාර්ථනාශනඃ .. 16 ..

තත්ත්වම්බුද්ධිමතාංශ්රේෂ්ඨස්සර්වශාස්ත්රාර්ථකෝවිදඃ .

මද්විධෛස්සචිවෛස්සාර්ථමරිඤ්ජේතුමිහාර්හසි .. 17 ..

නහිපශ්යාම්යහඞ්කඤ්චිත් ත්රිෂුලෝකේෂුරාඝව .

ගෘහීතධනුෂේයස්තේතිෂ්ඨේදභිමුඛෝරණේ .. 18 ..

වානරේෂුසමාසක්තන්නතේකාර්යංවිපත්ස්යතේ .

අචිරාද්ද්රක්ෂ්යසේසීතාන්තීර්ත්වාසාගරමක්ෂ්යම් .. 19 ..

තදලංශෝකමාලම්බ්යක්රෝධමාලම්බභූපතේ .

නිශ්චේෂ්ටාඃක්ෂත්රියාමන්දාස්සර්වේචණ්ඩස්යබිභ්යති .. 20 ..

ලඞ්ඝනාර්ථඤ්චඝෝරස්යසමුද්රස්යනදීම්පතේඃ .

සහාස්මාභිරිහෝපේතස්සූක්ෂ්මබුද්ධිර්විචාරය .. 21 ..

ලඞ්ඝිතේතස්යතෛස්සෛන්යඤ්ජිතමිත්යුපධාරය .

සර්වන්තීර්ණඤ්චමේසෛන්යඤ්ජිතමිත්යවධාර්යතාම් .. 22 ..

ඉමේහිහරයශ්ශූරාස්සමරේකාමරූපිණඃ .

තානරීන්විධමිෂ්යන්තිශිලාපාදපවෘෂ්ටිභිඃ .. 23 ..

කථඤ්චිත්සන්තරිෂ්යාමස්තේවයංවරුණාලයම් .

හතමිත්යේවතම්මන්යේයුද්ධේශත්රුනිබර්හණ .. 24 ..

කිමුක්ත්වාබහුධාචාපිසර්වථාවිජයීභවාන් .

නිමිත්තානිචපශ්යාමිමනෝමේසම්ප්රහෘෂ්යති .. 25 ..

ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ යුද්ධකාණ්ඩේ ද්විතීයස්සර්ගඃ ..

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha dvitīyassargaḥ |

tantuśokaparidyūnaṃrāmandaśarathātmajam |

uvācavacanaṃśrīmān sugrīvaśśokanāśanam || 1 ||

kiṃ tvayā tapyate vīra yathānyaḥ prākṛtastathā |

maivaṃ bhūstyaja satāpaṃ kṛtaghna iva sauhṛdam || 2 ||

santāpasyacatesthānannahipaśyāmirāghava |

pravṛttāvupalabdhāyāñjñātecanilayeripoḥ || 3 ||

matimānśāstravitprājñaḥpaṇḍitaścāsirāghava |

tyajemāmpāpikāmbuddhiṅkṛtātmevārthadūṣaṇīm || 4 ||

samudraṃlaṅghayitvātumahānakrasamākulam |

laṅkāmārohayiṣyāmohaniṣyāmaścateripum || 5 ||

nirutsāhasyadīnasyaśokaparyākulātmanaḥ |

sarvārthāvyavasīdantivyasanañcādhigacchati || 6 ||

imeśūrāssamarthāścasarvanohariyūthapāḥ |

tvatpriyārthaṅkṛtotsāhāḥpraveṣṭumapipāvakam |

eṣāṃharṣeṇajānāmitarkaścāsmin dṛḍhomama || 7 ||

vikrameṇasamāneṣyesītāṃhatvāyathāripum |

rāvaṇampāpakarmāṇantathātvaṅkartumarhasi || 8 ||

seturatrayathābadhyedyathāpaśyematāmpurīm |

tasyarākṣasarājasyatathātvaṅkururāghava || 9 ||

dṛṣṭavātāntupurīṃlaṅkāntrikūṭaśikharesthitām |

hatañcarāvaṇaṃyuddhedarśanāvadhāraya || 10 ||

abadhvāsāgaresetuṅghorecatuvaruṇālaye |

laṅkānnamardituṃśakyāsendrairapisurāsuraiḥ || 11 ||

seturbaddhassamudrecayāvallaṅkāssamīpataḥ || 12 ||

sarvantīrṇañcamesainyañjitamityupadhāraya |

imehisamarevīrāharayaḥkāmarūpiṇa || 13 ||

tadalaṃviklabāmbuddhiṃ rājana sarvārthanāśanīm |

puruṣasyahiloke'smin śokaśśauryāpakarṣaṇaḥ || 14 ||

yattukāryammanuṣyeṇaśauṇḍīryamavalambatā |

asmin kālemahāprājñasattvamātiṣṭhatejasā || 15 ||

śūrāṇāṃhimanuṣyāṇāntvadvidhānāmmahātmanām |

vinaṣṭevāpraṇaṣṭevāśokassarvārthanāśanaḥ || 16 ||

tattvambuddhimatāṃśreṣṭhassarvaśāstrārthakovidaḥ |

madvidhaissacivaissārthamariñjetumihārhasi || 17 ||

nahipaśyāmyahaṅkañcit triṣulokeṣurāghava |

gṛhītadhanuṣeyastetiṣṭhedabhimukhoraṇe || 18 ||

vānareṣusamāsaktannatekāryaṃvipatsyate |

acirāddrakṣyasesītāntīrtvāsāgaramakṣyam || 19 ||

tadalaṃśokamālambyakrodhamālambabhūpate |

niśceṣṭāḥkṣatriyāmandāssarvecaṇḍasyabibhyati || 20 ||

laṅghanārthañcaghorasyasamudrasyanadīmpateḥ |

sahāsmābhirihopetassūkṣmabuddhirvicāraya || 21 ||

laṅghitetasyataissainyañjitamityupadhāraya |

sarvantīrṇañcamesainyañjitamityavadhāryatām || 22 ||

imehiharayaśśūrāssamarekāmarūpiṇaḥ |

tānarīnvidhamiṣyantiśilāpādapavṛṣṭibhiḥ || 23 ||

kathañcitsantariṣyāmastevayaṃvaruṇālayam |

hatamityevatammanyeyuddheśatrunibarhaṇa || 24 ||

kimuktvābahudhācāpisarvathāvijayībhavān |

nimittānicapaśyāmimanomesamprahṛṣyati || 25 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe dvitīyassargaḥ ||