📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
5.10 සුන්දරකාණ්ඩ - දශම සර්ගඃ
5.10 Sundarakanda - Dashama Sargah
Valmiki Sinhala
ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ සුන්දරකාණ්ඩම් .
අථ දශමස්සර්ගඃ .
තත්ර දිව්යෝපමං මුඛ්යං ස්ඵාටිකං රත්නභූෂිතම් .
අවේක්ෂමාණෝ හනුමාන් දදර්ශ ශයනාසනම් .. 1 ..
දාන්තකාඤ්චනචිත්රාඞ්ගෛර්වෛඩූර්යෛශ්ච වරාසනෛඃ .
මහාර්හාස්තරණෝපේතෛරුපපන්නං මහාධනෛඃ .. 2 ..
තස්ය චෛකතමේ දේශේ සෝ(අ)ග්ය්රමාලාවිභූෂිතම් .
දදර්ශ පාණ්ඩුරං ඡත්රං තාරාධිපතිසන්නිභම් .. 3 ..
ජාතරූපපරික්ෂිප්තං චිත්රභානුසමප්රභම් .
අශෝකමාලාවිතතං දදර්ශ පරමාසනම් .. 4 ..
වාලව්යජනහස්තාභිර්වීජ්යමානං සමන්තතඃ .
ගන්ධෛශ්ච විවිධෛර්ජුෂ්ටං වරධූපේන ධූපිතම් .. 5 ..
පරමාස්තරණාස්තීර්ණමාවිකාජිනසංවෘතම් .
දාමභිර්වරමාල්යානාං සමන්තාදුපශෝභිතම් .. 6 ..
තස්මින් ජීමූතසඞ්කාශං ප්රදීප්තෝත්තමකුණ්ඩලම් .
ලෝහිතාක්ෂං මහාබාහුං මහාරජතවාසසම් .. 7 ..
ලෝහිතේනානුලිප්තාඞ්ගං චන්දනේන සුගන්ධිනා .
සන්ධ්යාරක්තමිවාකාශේ තෝයදං සතටිද්ගණම් .. 8 ..
වෘතමාභරණෛර්දිව්යෛඃ සුරූපං කාමරූපිණම් .
සවෘක්ෂවනගුල්මාඪ්යං ප්රසුප්තමිව මන්දරම් .. 9 ..
ක්රීඩිත්වෝපරතං රාත්රෞ වරාභරණභූෂිතම් .
ප්රියං රාක්ෂසකන්යානාං රාක්ෂසානාං සුඛාවහම් .. 10 ..
පීත්වා(අ)ප්යුපරතං චාපි දදර්ශ ස මහාකපිඃ .
භාස්වරේ ශයනේ වීරං ප්රසුප්තං රාක්ෂසාධිපම් .. 11 ..
නිඃශ්වසන්තං යථා නාගං රාවණං වානරර්ෂභඃ .
ආසාද්ය පරමෝද්විග්නස්සෝපාසර්පත්සුභීතවත් .. 12 ..
අථා(අ)(අ)රෝහණමාසාද්ය වේදිකා(අ)න්තරමාශ්රිතඃ .
සුප්තං රාක්ෂසශාර්දූලං ප්රේක්ෂතේ ස්ම මහාකපිඃ .. 13 ..
ශුශුභේ රාක්ෂසේන්ද්රස්ය ස්වපතඃ ශයනෝත්තමම් .
ගන්ධහස්තිනි සංවිෂ්ටේ යථා ප්රස්රවණං මහත් .. 14 ..
කාඤ්චනාඞ්ගදසන්නධ්දෛ ච දදර්ශ ස මහාත්මනඃ .
වික්ෂිප්තෞ රාක්ෂසේන්ද්රස්ය භුජාවින්ද්රධ්වජෝපමෞ .. 15 ..
ඓරාවතවිෂාණාග්රෛරාපීඩනකෘතව්රණෞ .
වජ්රෝල්ලිඛිතපීනාංසෞ විෂ්ණුචක්රපරික්ෂතෞ .. 16 ..
පීනෞ සමසුජාතාංසෞ සඞ්ගතෞ බලසංයුතෞ .
සුලක්ෂණනඛාඞ්ගුෂ්ඨා ස්වඞ්ගුලීතලලක්ෂිතෞ .. 17 ..
සංහතෞ පරිඝාකාරෞ වෘත්තෞ කරිකරෝපමෞ .
වික්ෂිප්තෞ ශයනේ ශුභ්රේ පඤ්චශීර්ෂාවිවෝරගෞ .. 18 ..
ශශක්ෂතජකල්පේන සුශීතේන සුගන්ධිනා .
චන්දනේන පරාර්ධ්යේන ස්වනුලිප්තෞ ස්වලඞ්කෘතෞ .. 19 ..
උත්තමස්ත්රීවිමෘදිතෞ ගන්ධෝත්තමනිෂේවිතෞ .
යක්ෂපන්නගගන්ධර්වදේවදානවරාවිණෞ .. 20 ..
දදර්ශ ස කපිස්තත්ර බාහූ ශයනසංස්ථිතෞ .
මන්දරස්යාන්තරේ සුප්තෞ මහාහී රුෂිතාවිව .. 21 ..
තාභ්යාං ස පරිපූර්ණාභ්යාං භුජාභ්යාං රාක්ෂසේශ්වරඃ .
ශුශුභේ(අ)චලසඞ්කාශඃ ශෘඞ්ගාභ්යාමිව මන්දරඃ .. 22 ..
චූතපුන්නාගසුරභිර්වකුලෝත්තමසංයුතඃ .
මෘෂ්ටාන්නරසසංයුක්තඃ පානගන්ධපුරස්කෘතඃ .. 23 ..
තස්ය රාක්ෂසසිංහස්ය නිශ්චක්රාම මහාමුඛාත් .
ශයානස්ය විනිඃශ්වාසඃ පූරයන්නිව තද් ගෘහම් .. 24 ..
මුක්තාමණිවිචිත්රේණ කාඤ්චනේන විරාජිතම් .
මකුටේනාපවෘත්තේන කුණ්ඩලෝජ්වලිතානනම් .. 25 ..
රක්තචන්දනදිග්ධේන තථා හාරේණ ශෝභිනා .
පීනායතවිශාලේන වක්ෂසා(අ)භිවිරාජිතම් .. 26 ..
පාණ්ඩරේණාපවිද්ධේන ක්ෂෞමේණ ක්ෂතජේක්ෂණම් .
මහාර්හේණ සුසංවීතං පීතේනෝත්තමවාසසා .. 27 ..
මාෂරාශිප්රතීකාශං නිශ්ශ්වසන්තං භුජඞ්ගවත් .
ගාඞ්ගේ මහති තෝයාන්තේ ප්රසුප්තමිව කුඤ්ජරම් .. 28 ..
චතුර්භිඃ කාඤ්චනෛර්දීපෛද්ධීප්යමානචතුර්දිශම් .
ප්රකාශීකෘතසර්වාඞ්ගං මේඝං විද්යුද්ගණෛරිව .. 29 ..
පාදමූලගතාශ්චාපි දදර්ශ සුමහාත්මනඃ .
පත්නීඃ ස ප්රියභාර්යස්ය තස්ය රක්ෂඃපතේර්ගෘහේ .. 30 ..
ශශිප්රකාශවදනාශ්චාරුකුණ්ඩලභූෂිතාඃ .
අම්ලානමාල්යාභරණා දදර්ශ හරියූථපඃ .. 31 ..
නෘත්තවාදිත්රකුශලා රාක්ෂසේන්ද්රභුජාඞ්කගාඃ .
වරාභරණධාරිණ්යෝ නිෂණ්ණා දදෘශේ හරිඃ .. 32 ..
වජ්රවෛඩූර්යගර්භාණි ශ්රවණාන්තේෂු යෝෂිතාම් .
දදර්ශ තාපනීයානි කුණ්ඩලාන්යඞ්ගදානි ච .. 33 ..
තාසාං චන්ද්රෝපමෛර්වක්ත්රෛශ්ශුභෛර්ලලිතකුණ්ඩලෛඃ .
විරරාජ විමානං තන්නභස්තාරාගණෛරිව .. 34 ..
මදව්යායාමඛින්නාස්තා රාක්ෂසේන්ද්රස්ය යෝෂිතඃ .
තේෂු තේෂ්වවකාශේෂු ප්රසුප්තාස්තනුමධ්යමාඃ .. 35 ..
අඞ්ගහාරෛස්තථෛවාන්යා කෝමලෛර්නෘත්තශාලිනී .
වින්යස්තශුභසර්වාඞ්ගී ප්රසුප්තා වරවර්ණිනී .. 36 ..
කාචිද්වීණාං පරිෂ්වජ්ය ප්රසුප්තා සම්ප්රකාශතේ .
මහානදීප්රකීර්ණේව නලිනී පෝතමාශ්රිතා .. 37 ..
අන්යා කක්ෂගතේනෛව මඩ්ඩුකේනාසිතේක්ෂණා .
ප්රසුප්තා භාමිනී භාති බාලපුත්රේව වත්සලා .. 38 ..
පටහං චාරුසර්වාඞ්ගී පීඩ්ය ශේතේ ශුභස්තනී .
චිරස්ය රමණං ලබ්ධ්වා පරිෂ්වජ්යේව භාමිනී .. 39 ..
කාචිද්වංශං පරිෂ්වජ්ය සුප්තා කමලලෝචනා .
රහඃ ප්රියතමං ගෘහ්ය සකාමේව ච කාමිනී .. 40 ..
විපඤ්චීං පරිගෘහ්යාන්යා නියතා නෘත්තශාලිනී .
නිද්රාවශමනුප්රාප්තා සහ කාන්තේව භාමිනී .. 41 ..
අන්යා කනකසඞ්කාශෛර්මෘදුපීනෛර්මනෝරමෛඃ .
මෘදඞ්ගං පරිපීඩ්යාඞ්ගෛඃ ප්රසුප්තා මත්තලෝචනා .. 42 ..
භුජපාර්ශ්වාන්තරස්ථේන කක්ෂගේන කෘශෝදරී .
පණවේව සහානින්ද්යා සුප්තා මදකෘතශ්රමා .. 43 ..
ඩිණ්ඩිමං පරිගෘහ්යාන්යා තථෛවාසක්තඩිණ්ඩිමා .
ප්රසුප්තා තරුණං වත්සමුපගූහ්යේව භාමිනී .. 44 ..
කාචිදාඩම්බරං නාරී භුජසංයෝගපීඩිතම් .
කෘත්වා කමලපත්රාක්ෂී ප්රසුප්තා මදමෝහිතා .. 45 ..
කලශීමපවිධ්යාන්යා ප්රසුප්තා භාති භාමිනී .
වසන්තේ පුෂ්පශබලා මාලේව පරිමාර්ජිතා .. 46 ..
පාණිභ්යාං ච කුචෞ කාචිත්සුවර්ණකලශෝපමෞ .
උපගූහ්යාබලා සුප්තා නිද්රාබලපරාජිතා .. 47 ..
අන්යා කමලපත්රාක්ෂී පූර්ණේන්දුසදෘශානනා .
අන්යාමාලිඞ්ග්ය සුශ්රෝණීං ප්රසුප්තා මදවිහ්වලා .. 48 ..
ආතෝද්යානි විචිත්රාණි පරිෂ්වජ්ය වරස්ත්රියඃ .
නිපීඩ්ය ච කුචෛස්සුප්තා කාමින්යඃ කාමුකානිව .. 49 ..
තාසාමේකාන්තවින්යස්තේ ශයානාං ශයනේ ශුභේ .
දදර්ශ රූපසම්පන්නාමපරාං ස කපිඃ ස්ත්රියම් .. 50 ..
මුක්තාමණිසමායුක්තෛර්භූෂණෛඃ සුවිභූෂිතාම් .
විභූෂයන්තීමිව තත්ස්වශ්රියා භවනෝත්තමම් .. 51 ..
ගෞරීං කනකවර්ණාභාමිෂ්ටාමන්තඃ පුරේශ්වරීම් .
කපිර්මන්දෝදරීං තත්ර ශයානාං චාරුරූපිණීම් .. 52 ..
ස තාං දෘෂ්ට්වා මහාබාහුර්භූෂිතාං මාරුතාත්මජඃ .
තර්කයාමාස සීතේති රූපයෞවනසම්පදා .. 53 ..
හර්ෂේණ මහතා යුක්තෝ නනන්ද හරියූථපඃ .
ආස්ඵෝටයාමාස චුචුම්බ පුච්ඡං නනන්ද චික්රීඩ ජගෞ ජගාම .
ස්තම්භානරෝහන්නිපපාත භූමෞ නිදර්ශයන් ස්වාං ප්රකෘතිං කපීනාම් .. 54 ..
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ සුන්දරකාණ්ඩේ දශමස්සර්ගඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha daśamassargaḥ |
tatra divyopamaṃ mukhyaṃ sphāṭikaṃ ratnabhūṣitam |
avekṣamāṇo hanumān dadarśa śayanāsanam || 1 ||
dāntakāñcanacitrāṅgairvaiḍūryaiśca varāsanaiḥ |
mahārhāstaraṇopetairupapannaṃ mahādhanaiḥ || 2 ||
tasya caikatame deśe so'gyramālāvibhūṣitam |
dadarśa pāṇḍuraṃ chatraṃ tārādhipatisannibham || 3 ||
jātarūpaparikṣiptaṃ citrabhānusamaprabham |
aśokamālāvitataṃ dadarśa paramāsanam || 4 ||
vālavyajanahastābhirvījyamānaṃ samantataḥ |
gandhaiśca vividhairjuṣṭaṃ varadhūpena dhūpitam || 5 ||
paramāstaraṇāstīrṇamāvikājinasaṃvṛtam |
dāmabhirvaramālyānāṃ samantādupaśobhitam || 6 ||
tasmin jīmūtasaṅkāśaṃ pradīptottamakuṇḍalam |
lohitākṣaṃ mahābāhuṃ mahārajatavāsasam || 7 ||
lohitenānuliptāṅgaṃ candanena sugandhinā |
sandhyāraktamivākāśe toyadaṃ sataṭidgaṇam || 8 ||
vṛtamābharaṇairdivyaiḥ surūpaṃ kāmarūpiṇam |
savṛkṣavanagulmāḍhyaṃ prasuptamiva mandaram || 9 ||
krīḍitvoparataṃ rātrau varābharaṇabhūṣitam |
priyaṃ rākṣasakanyānāṃ rākṣasānāṃ sukhāvaham || 10 ||
pītvā'pyuparataṃ cāpi dadarśa sa mahākapiḥ |
bhāsvare śayane vīraṃ prasuptaṃ rākṣasādhipam || 11 ||
niḥśvasantaṃ yathā nāgaṃ rāvaṇaṃ vānararṣabhaḥ |
āsādya paramodvignassopāsarpatsubhītavat || 12 ||
athā''rohaṇamāsādya vedikā'ntaramāśritaḥ |
suptaṃ rākṣasaśārdūlaṃ prekṣate sma mahākapiḥ || 13 ||
śuśubhe rākṣasendrasya svapataḥ śayanottamam |
gandhahastini saṃviṣṭe yathā prasravaṇaṃ mahat || 14 ||
kāñcanāṅgadasannadhdai ca dadarśa sa mahātmanaḥ |
vikṣiptau rākṣasendrasya bhujāvindradhvajopamau || 15 ||
airāvataviṣāṇāgrairāpīḍanakṛtavraṇau |
vajrollikhitapīnāṃsau viṣṇucakraparikṣatau || 16 ||
pīnau samasujātāṃsau saṅgatau balasaṃyutau |
sulakṣaṇanakhāṅguṣṭhā svaṅgulītalalakṣitau || 17 ||
saṃhatau parighākārau vṛttau karikaropamau |
vikṣiptau śayane śubhre pañcaśīrṣāvivoragau || 18 ||
śaśakṣatajakalpena suśītena sugandhinā |
candanena parārdhyena svanuliptau svalaṅkṛtau || 19 ||
uttamastrīvimṛditau gandhottamaniṣevitau |
yakṣapannagagandharvadevadānavarāviṇau || 20 ||
dadarśa sa kapistatra bāhū śayanasaṃsthitau |
mandarasyāntare suptau mahāhī ruṣitāviva || 21 ||
tābhyāṃ sa paripūrṇābhyāṃ bhujābhyāṃ rākṣaseśvaraḥ |
śuśubhe'calasaṅkāśaḥ śṛṅgābhyāmiva mandaraḥ || 22 ||
cūtapunnāgasurabhirvakulottamasaṃyutaḥ |
mṛṣṭānnarasasaṃyuktaḥ pānagandhapuraskṛtaḥ || 23 ||
tasya rākṣasasiṃhasya niścakrāma mahāmukhāt |
śayānasya viniḥśvāsaḥ pūrayanniva tad gṛham || 24 ||
muktāmaṇivicitreṇa kāñcanena virājitam |
makuṭenāpavṛttena kuṇḍalojvalitānanam || 25 ||
raktacandanadigdhena tathā hāreṇa śobhinā |
pīnāyataviśālena vakṣasā'bhivirājitam || 26 ||
pāṇḍareṇāpaviddhena kṣaumeṇa kṣatajekṣaṇam |
mahārheṇa susaṃvītaṃ pītenottamavāsasā || 27 ||
māṣarāśipratīkāśaṃ niśśvasantaṃ bhujaṅgavat |
gāṅge mahati toyānte prasuptamiva kuñjaram || 28 ||
caturbhiḥ kāñcanairdīpaiddhīpyamānacaturdiśam |
prakāśīkṛtasarvāṅgaṃ meghaṃ vidyudgaṇairiva || 29 ||
pādamūlagatāścāpi dadarśa sumahātmanaḥ |
patnīḥ sa priyabhāryasya tasya rakṣaḥpatergṛhe || 30 ||
śaśiprakāśavadanāścārukuṇḍalabhūṣitāḥ |
amlānamālyābharaṇā dadarśa hariyūthapaḥ || 31 ||
nṛttavāditrakuśalā rākṣasendrabhujāṅkagāḥ |
varābharaṇadhāriṇyo niṣaṇṇā dadṛśe hariḥ || 32 ||
vajravaiḍūryagarbhāṇi śravaṇānteṣu yoṣitām |
dadarśa tāpanīyāni kuṇḍalānyaṅgadāni ca || 33 ||
tāsāṃ candropamairvaktraiśśubhairlalitakuṇḍalaiḥ |
virarāja vimānaṃ tannabhastārāgaṇairiva || 34 ||
madavyāyāmakhinnāstā rākṣasendrasya yoṣitaḥ |
teṣu teṣvavakāśeṣu prasuptāstanumadhyamāḥ || 35 ||
aṅgahāraistathaivānyā komalairnṛttaśālinī |
vinyastaśubhasarvāṅgī prasuptā varavarṇinī || 36 ||
kācidvīṇāṃ pariṣvajya prasuptā samprakāśate |
mahānadīprakīrṇeva nalinī potamāśritā || 37 ||
anyā kakṣagatenaiva maḍḍukenāsitekṣaṇā |
prasuptā bhāminī bhāti bālaputreva vatsalā || 38 ||
paṭahaṃ cārusarvāṅgī pīḍya śete śubhastanī |
cirasya ramaṇaṃ labdhvā pariṣvajyeva bhāminī || 39 ||
kācidvaṃśaṃ pariṣvajya suptā kamalalocanā |
rahaḥ priyatamaṃ gṛhya sakāmeva ca kāminī || 40 ||
vipañcīṃ parigṛhyānyā niyatā nṛttaśālinī |
nidrāvaśamanuprāptā saha kānteva bhāminī || 41 ||
anyā kanakasaṅkāśairmṛdupīnairmanoramaiḥ |
mṛdaṅgaṃ paripīḍyāṅgaiḥ prasuptā mattalocanā || 42 ||
bhujapārśvāntarasthena kakṣagena kṛśodarī |
paṇaveva sahānindyā suptā madakṛtaśramā || 43 ||
ḍiṇḍimaṃ parigṛhyānyā tathaivāsaktaḍiṇḍimā |
prasuptā taruṇaṃ vatsamupagūhyeva bhāminī || 44 ||
kācidāḍambaraṃ nārī bhujasaṃyogapīḍitam |
kṛtvā kamalapatrākṣī prasuptā madamohitā || 45 ||
kalaśīmapavidhyānyā prasuptā bhāti bhāminī |
vasante puṣpaśabalā māleva parimārjitā || 46 ||
pāṇibhyāṃ ca kucau kācitsuvarṇakalaśopamau |
upagūhyābalā suptā nidrābalaparājitā || 47 ||
anyā kamalapatrākṣī pūrṇendusadṛśānanā |
anyāmāliṅgya suśroṇīṃ prasuptā madavihvalā || 48 ||
ātodyāni vicitrāṇi pariṣvajya varastriyaḥ |
nipīḍya ca kucaissuptā kāminyaḥ kāmukāniva || 49 ||
tāsāmekāntavinyaste śayānāṃ śayane śubhe |
dadarśa rūpasampannāmaparāṃ sa kapiḥ striyam || 50 ||
muktāmaṇisamāyuktairbhūṣaṇaiḥ suvibhūṣitām |
vibhūṣayantīmiva tatsvaśriyā bhavanottamam || 51 ||
gaurīṃ kanakavarṇābhāmiṣṭāmantaḥ pureśvarīm |
kapirmandodarīṃ tatra śayānāṃ cārurūpiṇīm || 52 ||
sa tāṃ dṛṣṭvā mahābāhurbhūṣitāṃ mārutātmajaḥ |
tarkayāmāsa sīteti rūpayauvanasampadā || 53 ||
harṣeṇa mahatā yukto nananda hariyūthapaḥ |
āsphoṭayāmāsa cucumba pucchaṃ nananda cikrīḍa jagau jagāma |
stambhānarohannipapāta bhūmau nidarśayan svāṃ prakṛtiṃ kapīnām || 54 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe daśamassargaḥ ||