śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha navamassargaḥ |
vālī nāma mama bhrātā jyeṣṭhaśśatruniṣūdanaḥ |
piturbahumato nityaṃ mamāpi ca tathā purā || 1 ||
pitaryuparate'smākaṃ jyeṣṭho'yamiti mantribhiḥ |
kapīnāmīśvaro rājye kṛtaḥ paramasammataḥ || 2 ||
rājyaṃ praśāsatastasya pitṛpaitāmahaṃ mahat |
ahaṃ sarveṣu kāleṣu praṇataḥ preṣyavat sthitaḥ || 3 ||
māyāvī nāma tejasvī pūrvajo dundubheḥ sutaḥ |
tena tasya mahadvairaṃ strīkṛtaṃ viśśrutaṃ purā || 4 ||
sa tu suptajane rātrau kiṣkindhādvāramāgataḥ |
nardati sma susaṃrabdho vālinaṃ cāhvayadraṇe || 5 ||
prasuptastu mama bhrātā narditaṃ bhairavasvanam |
śrutvā na mamṛṣe vālī niṣpapāta javāttadā || 6 ||
sa tu vai nissṛtaḥ krodhāttaṃ hantumasurottamam |
vāryamāṇastata strībhirmayā ca praṇatātmanā || 7 ||
sa tu nirdhūya tāḥ sarvā nirjagāma mahābalaḥ |
tato'hamapi sauhārdānnissṛto vālinā saha || 8 ||
sa tu me bhrātaraṃ dṛṣṭvā māṃ ca dūrādavasthitam |
asuro jātasantrāsaḥ pradudrāva tato bhṛśam || 9 ||
tasmin dravati santraste hyāvāṃ drutataraṃ gatau |
prakāśaśca kṛto mārgaścandreṇodgacchatā tadā || 10 ||
sa tṛṇairāvṛtaṃ durgaṃ dharaṇyā vivaraṃ mahat |
praviveśāsuro vegādāvāmāsādya viṣṭhitau || 11 ||
taṃ praviṣṭaṃ ripuṃ dṛṣṭvā bilaṃ roṣavaśaṃ gataḥ |
māmuvāca tadā vālī vacanaṃ kṣubhitendriyaḥ || 12 ||
iha tvaṃ tiṣṭha sugrīva biladvāri samāhitaḥ |
yāvattatra praviśyāhaṃ nihanmi sahasā ripum || 13 ||
mayā tvetadvacaśśrutvā yācitassa parantapaḥ |
śāpayitvā tu māṃ padbhyāṃ praviveśa bilaṃ mahat || 14 ||
tasya praviṣṭasya bilaṃ sāgrassaṃvatsaro gataḥ |
sthitasya mama biladvāri sa kālo vyatyavartata || 15 ||
ahaṃ tu naṣṭaṃ jñātvā taṃ snehādāgatasambhramaḥ |
bhrātaraṃ na ca paśyāmi pāpāśaṅki ca me manaḥ || 16 ||
atha dīrghasya kālasya bilāttasmādvinissṛtam |
saphenaṃ rudhiraṃ raktamahaṃ dṛṣṭvā suduḥkhitaḥ || 17 ||
nardatāmasurāṇāṃ ca dhvanirme śrotramāgataḥ |
nirastasya ca saṅgrāme krośatonissvano guroḥ || 18 ||
ahaṃ tvavagato buddhyā cihnaistairbhrātaraṃ hatam |
pidhāya ca biladvāraṃ śilayā girimātrayā || 19 ||
śokārtaścodakaṃ kṛtvā kiṣkindhāmāgatassakhe |
gūhamānasya me tattvaṃ yatnato mantribhiśśrutam || 20 ||
tato'haṃ taissamāgamya sammatairabhiṣecitaḥ |
rājyaṃ praśāsatastasya nyāyato mama rāghava || 21 ||
ājagāma ripuṃ hatvā vālī tamasurottamam |
abhiṣiktaṃ tu māṃ dṛṣṭvā vālī saṃraktalocanaḥ |
madīyānmantriṇo baddhvā paruṣaṃ vākyamabravīt || 22 ||
nigrahe'pi samarthasya taṃ pāpaṃ prati rāghava |
na prāvartata me buddhirbhrāturgauravayantritā || 23 ||
hatvā śatruṃ sa me bhrātā praviveśa puraṃ tadā || 24 ||
mānayaṃstaṃ mahātmānaṃ yathāvaccābhyavādayam |
uktāśca nāśiṣastena santuṣṭenāntarātmanā || 25 ||
natvā pādāvahaṃ tasya makuṭenāspṛśaṃ prabho api vālī mama krodhānna prasādaṃ cakāra saḥ || 26 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe navamassargaḥ ||