3.1 Aranyakanda - Prathama Sargah

ॐ

3.1 අරණ්යකාණ්ඩ - ප්රථම සර්ගඃ

Valmiki Sinhala

ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ අරණ්යකාණ්ඩම් .

අථ ප්රථමස්සර්ගඃ .

ප්රවිශ්ය තු මහාරණ්යං දණ්ඩකාරණ්යමාත්මවාන් .

දදර්ශ රාමෝ දුර්ධර්ෂස්තාපසාශ්රමමණ්ඩලම් .. 1 ..

කුශචීරපරික්ෂිප්තං බ්රාහ්ම්යා ලක්ෂ්ම්යා සමාවෘතම් .

යථා ප්රදීප්තං දුර්දර්ශං ගගනේ සූර්යමණ්ඩලම් .. 2 ..

ශරණ්යං සර්වභූතානාං සුසම්මෘෂ්ටාජිරං සදා .

මෘගෛර්බහුභිරාකීර්ණං පක්ෂිසඞ්ඝෛස්සමාවෘතම් .. 3 ..

පූජිතං ච ප්රනෘත්තං ච නිත්යමප්සරසාං ගණෛඃ .

විශාලෛරග්නිශරණෛඃ ස්රුග්භාණ්ඩෛරජිනෛඃ කුශෛඃ .. 4 ..

සමිද්භිස්තෝයකලශෛඃ ඵලමූලෛශ්ච ශෝභිතම් .

ආරණ්යෛශ්ච මහාවෘක්ෂෛඃ පුණ්යෛස්ස්වාදුඵලෛර්වෘතම් .. 5 ..

බලිහෝමාර්චිතං පුණ්යං බ්රහ්මඝෝෂනිනාදිතම් .

පුෂ්පෛශ්චාන්යෛඃ පරික්ෂිප්තං පද්මින්යා ච සපද්මයා .. 6 ..

ඵලමූලාශනෛර්දාන්තෛශ්චීරකෘෂ්ණාජිනාම්බරෛඃ .

සූර්යවෛශ්වානරාභෛශ්ච පුරාණෛර්මුනිභිර්වුතම් .. 7 ..

පුණ්යෛශ්ච නියතාහාරෛඃ ශෝභිතං පරමර්ෂිභිඃ .

තද්බ්රහ්මභවනප්රඛ්යං බ්රහ්මඝෝෂනිනාදිතම් .. 8 ..

බ්රහ්මවිද්භිර්මහාභාගෛර්බ්රාහ්මණෛරුපශෝභිතම් .

තද්දෘෂ්ට්වා රාඝවඃ ශ්රීමාංස්තාපසාශ්රමමණ්ඩලම් .. 9 ..

අභ්යගච්ඡන්මහාතේජා විජ්යං කෘත්වා මහද්ධනුඃ .

දිව්යජ්ඤානෝපපන්නාස්තේ රාමං දෘෂ්ට්වා මහර්ෂයඃ .. 10 ..

අභ්යගච්ඡන්ස්තදා ප්රීතා වෛදේහීං ච යශස්විනීම් .

තේ තං සෝමමිවෝද්යන්තං දෘෂ්ට්වා වෛ ධර්මචාරිණම් .. 11 ..

ලක්ෂ්මණං චෛව දෘෂ්ට්වා තු වෛදේහීං ච යශස්විනීම් .

මඞ්ගලානි ප්රයුඤ්ජානාඃ ප්රත්යගෘහ්ණන්දෘඪව්රතාඃ .. 12 ..

රූපසංහනනං ලක්ෂ්මීං සෞකුමාර්යං සුවේෂතාම් .

දදෘශුර්විස්මිතාකාරා රාමස්ය වනවාසිනඃ .. 13 ..

වෛදේහීං ලක්ෂ්මණං රාමං නේත්රෛරනිමිෂෛරිව .

ආශ්චර්යභූතාන්දදෘශුඃ සර්වේ තේ වනචාරිණඃ .. 14 ..

අත්රෛනං හි මහාභාගා ස්සර්වභූතහිතේ රතාඃ .

අතිථිං පර්ණශාලායාං රාඝවං සන්න්යවේශයන් .. 15 ..

තතෝ රාමස්ය සත්කෘත්ය විධිනා පාවකෝපමාඃ .

ආජහ්රුස්තේ මහාභාගාඃ සලිලං ධර්මචාරිණඃ .. 16 ..

පුෂ්පං මූලං ඵලං සර්වමාශ්රමං ච මහාත්මනඃ .

නිවේදයිත්වා ධර්මජ්ඤාස්තේ තතඃ ප්රාඤ්ජලයෝ(අ)බ්රුවන් .. 17 ..

ධර්මපාලෝ ජනස්යාස්ය ශරණ්යස්ත්වං මහායශාඃ .

පූජනීයශ්ච මාන්යශ්ච රාජා දණ්ඩධරෝ ගුරුඃ .. 18 ..

ඉන්ද්රස්යේහ චතුර්භාගඃ ප්රජා රක්ෂති රාඝව .

රාජා තස්මාද්වරාන්භෝගාන්රම්යාන් භුඞක්තේලෝකනමස්කෘතඃ .. 19 ..

තේ වයං භවතා රක්ෂ්යා භවද්විෂයවාසිනඃ .

නගරස්ථෝ වනස්ථෝ වා ත්වං නෝ රාජා ජනේශ්වරඃ .. 20 ..

න්යස්තදණ්ඩා වයං රාජඤ්ජිතක්රෝධා ජිතේන්ද්රියාඃ .

රක්ෂණීයාස්ත්වයා ශශ්වදගර්භභූතාස්තපෝධනාඃ .. 21 ..

ඒවමුක්ත්වා ඵලෛර්මූලෛඃ පුෂ්පෛර්වන්යෛශ්ච රාඝවම් .

අන්යෛශ්ච විවිධාහාරෛඃ සලක්ෂ්මණමපූජයන් .. 22 ..

තථාන්යේ තාපසාස්සිද්ධා රාමං වෛශ්වානරෝපමාඃ .

න්යායවෘත්තා යථාන්යායං තර්පයාමාසුරීශ්වරම් .. 23 ..

ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ අරණ්යකාණ්ඩේ ප්රථමස්සර්ගඃ ..

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |

atha prathamassargaḥ |

praviśya tu mahāraṇyaṃ daṇḍakāraṇyamātmavān |

dadarśa rāmo durdharṣastāpasāśramamaṇḍalam || 1 ||

kuśacīraparikṣiptaṃ brāhmyā lakṣmyā samāvṛtam |

yathā pradīptaṃ durdarśaṃ gagane sūryamaṇḍalam || 2 ||

śaraṇyaṃ sarvabhūtānāṃ susammṛṣṭājiraṃ sadā |

mṛgairbahubhirākīrṇaṃ pakṣisaṅghaissamāvṛtam || 3 ||

pūjitaṃ ca pranṛttaṃ ca nityamapsarasāṃ gaṇaiḥ |

viśālairagniśaraṇaiḥ srugbhāṇḍairajinaiḥ kuśaiḥ || 4 ||

samidbhistoyakalaśaiḥ phalamūlaiśca śobhitam |

āraṇyaiśca mahāvṛkṣaiḥ puṇyaissvāduphalairvṛtam || 5 ||

balihomārcitaṃ puṇyaṃ brahmaghoṣanināditam |

puṣpaiścānyaiḥ parikṣiptaṃ padminyā ca sapadmayā || 6 ||

phalamūlāśanairdāntaiścīrakṛṣṇājināmbaraiḥ |

sūryavaiśvānarābhaiśca purāṇairmunibhirvutam || 7 ||

puṇyaiśca niyatāhāraiḥ śobhitaṃ paramarṣibhiḥ |

tadbrahmabhavanaprakhyaṃ brahmaghoṣanināditam || 8 ||

brahmavidbhirmahābhāgairbrāhmaṇairupaśobhitam |

taddṛṣṭvā rāghavaḥ śrīmāṃstāpasāśramamaṇḍalam || 9 ||

abhyagacchanmahātejā vijyaṃ kṛtvā mahaddhanuḥ |

divyajñānopapannāste rāmaṃ dṛṣṭvā maharṣayaḥ || 10 ||

abhyagacchanstadā prītā vaidehīṃ ca yaśasvinīm |

te taṃ somamivodyantaṃ dṛṣṭvā vai dharmacāriṇam || 11 ||

lakṣmaṇaṃ caiva dṛṣṭvā tu vaidehīṃ ca yaśasvinīm |

maṅgalāni prayuñjānāḥ pratyagṛhṇandṛḍhavratāḥ || 12 ||

rūpasaṃhananaṃ lakṣmīṃ saukumāryaṃ suveṣatām |

dadṛśurvismitākārā rāmasya vanavāsinaḥ || 13 ||

vaidehīṃ lakṣmaṇaṃ rāmaṃ netrairanimiṣairiva |

āścaryabhūtāndadṛśuḥ sarve te vanacāriṇaḥ || 14 ||

atrainaṃ hi mahābhāgā ssarvabhūtahite ratāḥ |

atithiṃ parṇaśālāyāṃ rāghavaṃ sannyaveśayan || 15 ||

tato rāmasya satkṛtya vidhinā pāvakopamāḥ |

ājahruste mahābhāgāḥ salilaṃ dharmacāriṇaḥ || 16 ||

puṣpaṃ mūlaṃ phalaṃ sarvamāśramaṃ ca mahātmanaḥ |

nivedayitvā dharmajñāste tataḥ prāñjalayo'bruvan || 17 ||

dharmapālo janasyāsya śaraṇyastvaṃ mahāyaśāḥ |

pūjanīyaśca mānyaśca rājā daṇḍadharo guruḥ || 18 ||

indrasyeha caturbhāgaḥ prajā rakṣati rāghava |

rājā tasmādvarānbhogānramyān bhuṅaktelokanamaskṛtaḥ || 19 ||

te vayaṃ bhavatā rakṣyā bhavadviṣayavāsinaḥ |

nagarastho vanastho vā tvaṃ no rājā janeśvaraḥ || 20 ||

nyastadaṇḍā vayaṃ rājañjitakrodhā jitendriyāḥ |

rakṣaṇīyāstvayā śaśvadagarbhabhūtāstapodhanāḥ || 21 ||

evamuktvā phalairmūlaiḥ puṣpairvanyaiśca rāghavam |

anyaiśca vividhāhāraiḥ salakṣmaṇamapūjayan || 22 ||

tathānye tāpasāssiddhā rāmaṃ vaiśvānaropamāḥ |

nyāyavṛttā yathānyāyaṃ tarpayāmāsurīśvaram || 23 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe prathamassargaḥ ||