Uddhavagita - Dvitiyo'dhyayah

ॐ

උද්ධවගීතා - ද්විතීයෝ(අ)ධ්යායඃ

Gita Sinhala

අථ ද්විතීයෝ(අ)ධ්යායඃ .

ශ්රීශුකඃ උවාච .

ගෝවින්දභුජගුප්තායාං ද්වාරවත්යාං කුරූද්වහ .

අවාත්සීත් නාරදඃ අභීක්ෂ්ණං කෘෂ්ණෞපාසනලාලසඃ .. 1..

කෝ නු රාජන් ඉන්ද්රියවාන් මුකුන්දචරණාම්බුජම් .

න භජේත් සර්වතඃ මෘත්යුඃ උපාස්යං අමරෞත්තමෛඃ .. 2..

තං ඒකදා දේවර්ෂිං වසුදේවඃ ගෘහ ආගතම් .

අර්චිතං සුඛං ආසීනං අභිවාද්ය ඉදං අබ්රවීත් .. 3..

වසුදේවඃ උවාච .

භගවන් භවතඃ යාත්රා ස්වස්තයේ සර්වදේහිනාම් .

කෘපණානාං යථා පිත්රෝඃ උත්තමශ්ලෝකවර්ත්මනාම් .. 4..

භූතානාං දේවචරිතං දුඃඛාය ච සුඛාය ච .

සුඛාය ඒව හි සාධූනාං ත්වාදෘශාං අච්යුත ආත්මනාම් .. 5..

භජන්ති යේ යථා දේවාන් දේවාඃ අපි තථා ඒව තාන් .

ඡායා ඉව කර්මසචිවාඃ සාධවඃ දීනවත්සලාඃ .. 6..

බ්රහ්මන් තථා අපි පෘච්ඡාමඃ ධර්මාන් භාගවතාන් තව .

යාන් ශ්රුත්වා ශ්රද්ධයා මර්ත්යඃ මුච්යතේ සර්වතඃ භයාත් .. 7..

අහං කිල පුරා අනන්තං ප්රජාර්ථඃ භුවි මුක්තිදම් .

අපූජයං න මෝක්ෂාය මෝහිතඃ දේවමායයා .. 8..

යයා විචිත්රව්යසනාත් භවද්භිඃ විශ්වතඃ භයාත් .

මුච්යේම හි අඤ්ජසා ඒව අද්ධා තථා නඃ ශාධි සුව්රත .. 9..

ශ්රීශුකඃ උවාච .

රාජන් ඒවං කෘතප්රශ්නඃ වසුදේවේන ධීමතා .

ප්රීතඃ තං ආහ දේවර්ෂිඃ හරේඃ සංස්මාරිතඃ ගුණෛඃ .. 10..

නාරදඃ උවාච .

සම්යක් ඒතත් ව්යවසිතං භවතා සාත්වතර්ෂභ .

යත් පෘච්ඡසේ භාගවතාන් ධර්මාන් ත්වං විශ්වභාවනාන් ..

11..

ශ්රුතඃ අනුපඨිතඃ ධ්යාතඃ ආදෘතඃ වා අනුමෝදිතඃ .

සද්යඃ පුනාති සද්ධර්මඃ දේවවිශ්වද්රුහඃ අපි .. 12..

ත්වයා පරමකල්යාණඃ පුණ්යශ්රවණකීර්තනඃ .

ස්මාරිතඃ භගවාන් අද්ය දේවඃ නාරායණඃ මම .. 13..

අත්ර අපි උදාහරන්ති ඉමං ඉතිහාසං පුරාතනම් .

ආර්ෂභාණාං ච සංවාදං විදේහස්ය මහාත්මනඃ .. 14..

ප්රියව්රතඃ නාම සුතඃ මනෝඃ ස්වායම්භුවස්ය යඃ .

තස්ය අග්නීධ්රඃ තතඃ නාභිඃ ඍෂභඃ තත් සුතඃ ස්මෘතඃ .. 15..

තං ආහුඃ වාසුදේවාංශං මෝක්ෂධර්මවිවක්ෂයා .

අවතීර්ණං සුතශතං තස්ය ආසීත් වේදපාරගම් .. 16..

තේෂාං වෛ භරතඃ ජ්යේෂ්ඨඃ නාරායණපරායණඃ .

විඛ්යාතං වර්ෂං ඒතත් යත් නාම්නා භාරතං අද්භුතම් .. 17..

සඃ භුක්තභෝගාං ත්යක්ත්වා ඉමාං නිර්ගතඃ තපසා හරිම් .

උපාසීනඃ තත් පදවීං ලේභේ වෛ ජන්මභිඃ ත්රිභිඃ .. 18..

තේෂාං නව නවද්වීපපතයඃ අස්ය සමන්තතඃ .

කර්මතන්ත්රප්රණේතාරඃ ඒකාශීතිඃ ද්විජාතයඃ .. 19..

නව අභවන් මහාභාගාඃ මුනයඃ හි අර්ථශංසිනඃ .

ශ්රමණාඃ වාතඃ අශනාඃ ආත්මවිද්යාවිශාරදාඃ .. 20..

කවිඃ හරිඃ අන්තරික්ෂඃ ප්රබුද්ධඃ පිප්පලායනඃ .

ආවිර්හෝත්රඃ අථ ද්රුමිලඃ චමසඃ කරභාජනඃ .. 21..

ඒතේ වෛ භගවද්රූපං විශ්වං සදසද් ආත්මකම් .

ආත්මනඃ අව්යතිරේකේණ පශ්යන්තඃ ව්යචරත් මහීම් .. 22..

අව්යාහත ඉෂ්ටගතයාඃ සුරසිද්ධසිද්ධසාධ්ය

ගන්ධර්වයක්ෂනරකින්නරනාගලෝකාන් .

මුක්තාඃ චරන්ති මුනිචාරණභූතනාථ

විද්යාධරද්විජගවාං භුවනානි කාමම් .. 23..

තඃ ඒකදා නිමේඃ සත්රං උපජග්මුඃ යත් ඍච්ඡයා .

විතායමානං ඍෂිභිඃ අජනාභේ මහාත්මනඃ .. 24..

තාන් දෘෂ්ට්වා සූර්යසඞ්කාශාන් මහාභගවතාන් නෘපඃ .

යජමානඃ අග්නයඃ විප්රාඃ සර්වඃ ඒව උපතස්ථිරේ .. 25..

විදේහඃ තාන් අභිප්රේත්ය නාරායණපරායණාන් .

ප්රීතඃ සම්පූජයාන් චක්රේ ආසනස්ථාන් යථා අර්හතඃ .. 26..

තාන් රෝචමානාන් ස්වරුචා බ්රහ්මපුත්රෞපමාන් නව .

පප්රච්ඡ පරමප්රීතඃ ප්රශ්රය අවනතඃ නෘපඃ .. 27..

විදේහඃ උවාච .

මන්යේ භගවතඃ සාක්ෂාත් පාර්ෂදාන් වඃ මධුද්විෂඃ .

විෂ්ණෝඃ භූතානි ලෝකානාං පාවනාය චරන්ති හි .. 28..

දුර්ලභඃ මානුෂඃ දේහඃ දේහිනාං ක්ෂණභඞ්ගුරඃ .

තත්ර අපි දුර්ලභං මන්යේ වෛකුණ්ඨප්රියදර්ශනම් .. 29..

අතඃ ආත්යන්තිකං කහේමං පෘච්ඡාමඃ භවතඃ අනඝාඃ .

සංසාරේ අස්මින් ක්ෂණාර්ධඃ අපි සත්සඞ්ගඃ ශේවධිඃ නෘණාම් ..

30..

ධර්මාන් භාගවතාන් බ්රූත යදි නඃ ශ්රුතයේ ක්ෂමම් .

යෛඃ ප්රසන්නඃ ප්රපන්නාය දාස්යති ආත්මානං අපි අජඃ .. 31..

ශ්රීනාරදඃ උවාච .

ඒවං තේ නිමිනා පෘෂ්ටා වසුදේව මහත්තමාඃ .

ප්රතිපූජ්ය අබ්රුවන් ප්රීත්යා සසදසි ඍත්විජං නෘපම් .. 32..

කවිඃ උවාච .

මන්යේ අකුතශ්චිත් භයං අච්යුතස්ය

පාදාම්බුජෞපාසනං අත්ර නිත්යම් .

උද්විග්නබුද්ධේඃ අසත් ආත්මභාවාත්

විශ්වාත්මනා යත්ර නිවර්තතේ භීඃ .. 33..

යේ වෛ භගවතා ප්රෝක්තාඃ උපායාඃ හි ආත්මලබ්ධයේ .

අඤ්ජඃ පුංසාං අවිදුෂාං විද්ධි භාගවතාන් හි තාන් .. 34..

යාන් ආස්ථාය නරඃ රාජන් න ප්රමාද්යේත කර්හිචිත් .

ධාවන් නිමීල්ය වා නේත්රේ න ස්ඛලේන පතේත් ඉහ .. 35..

කායේන වාචා මනසා ඉන්ද්රියෛඃ වා

බුද්ධ්යා ආත්මනා වා අනුසෘතස්වභාවාත් .

කරෝති යත් යත් සකලං පරස්මෛ

නාරායණාය ඉති සමර්පයේත් තත් .. 36..

භයං ද්විතීයාභිනිවේශතඃ ස්යාත්

ඊශාත් අපේතස්ය විපර්යයඃ අස්මෘතිඃ .

තත් මායයා අතඃ බුධඃ ආභජේත් තං

භක්ත්යා ඒක ඊශං ගුරුදේවතාත්මා .. 37.

අවිද්යමානඃ අපි අවභාති හි ද්වයෝඃ

ධ්යාතුඃ ධියා ස්වප්නමනෝරථෞ යථා .

තත් කර්මසඞ්කල්පවිකල්පකං මනඃ

බුධඃ නිරුන්ධ්යාත් අභයං තතඃ ස්යාත් .. 38..

ශ්රුණ්වන් සුභද්රාණි රථාඞ්ගපාණේඃ

ජන්මානි කර්මාණි ච යානි ලෝකේ .

ගීතානි නාමානි තත් අර්ථකානි

ගායන් විලජ්ජඃ විචරේත් අසඞ්ගඃ .. 39..

ඒවං ව්රතඃ ස්වප්රියනාමකීර්ත්යා

ජාතානුරාගඃ ද්රුතචිත්තඃ උච්චෛඃ .

හසති අථඃ රෝදිති රෞති ගායති

උන්මාදවත් නෘත්යති ලෝකබාහ්යඃ .. 40..

ඛං වායුං අග්නිං සලිලං මහීං ච

ජ්යෝතීංෂි සත්ත්වානි දිශඃ ද්රුමාදීන් .

සරිත් සමුද්රාන් ච හරේඃ ශරීරං

යත්කිඤ්ච භූතං ප්රණමේත් අනන්යඃ .. 41..

භක්තිඃ පරේශ අනුභවඃ විරක්තිඃ

අන්යත්ර ඒෂ ත්රිකඃ ඒකකාලඃ .

ප්රපද්යමානස්ය යථා අශ්නතඃ ස්යුඃ

තුෂ්ටිඃ පුෂ්ටිඃ ක්ෂුත් අපායඃ අනුඝාසම් .. 42..

ඉති අච්යුත අඞ්ඝ්රිං භජතඃ අනුවෘත්ත්යා

භක්තිඃ විරක්තිඃ භගවත් ප්රබෝධඃ .

භවන්ති වෛ භාගවතස්ය රාජන්

තතඃ පරාං ශාන්තිං උපෛති සාක්ෂාත් .. 43..

රාජා උවාච .

අථ භාගවතං බ්රූත යත් ධර්මඃ යාදෘශඃ නෘණාම් .

යථා චරති යත් බ්රූතේ යෛඃ ලිඞ්ගෛඃ භගවත් ප්රියඃ .. 44..

හරිඃ උවාච .

සර්වභූතේෂු යඃ පශ්යේත් භගවත් භාව ආත්මනඃ .

භූතානි භාගවති ආත්මනි ඒෂ භාගවතෞත්තමඃ .. 45..

ඊශ්වරේ තත් අධීනේෂු බාලිශේෂු ද්විෂත්සු ච .

ප්රේමමෛත්රීකෘපාඋපේක්ෂා යඃ කරෝති ස මධ්යමඃ .. 46..

අර්චායාං ඒව හරයේ පූජාං යඃ ශ්රද්ධයා ඊහතේ .

න තත් භක්තේෂු ච අන්යේෂු සඃ භක්තඃ ප්රාකෘතඃ ස්මෘතඃ ..

47..

ගෘහීත්වා අපි ඉන්ද්රියෛඃ අර්ථාන්යඃ න ද්වේෂ්ටි න හෘෂ්යති .

විෂ්ණෝඃ මායාං ඉදං පශ්යන් සඃ වෛ භාගවත උත්තමඃ .. 48..

දේහෛන්ද්රියප්රාණමනඃධියාං යඃ

ජන්මාපිඅයක්ෂුත් භයතර්ෂකෘච්ඡ්රෛඃ .

සංසාරධර්මෛඃ අවිමුහ්යමානඃ

ස්මෘත්යා හරේඃ භාගවතප්රධානඃ .. 49..

න කාමකර්මබීජානාං යස්ය චේතසි සම්භවඃ .

වාසුදේවේකනිලයඃ සඃ වෛ භාගවත උත්තමඃ .. 50..

න යස්ය ජන්මකර්මභ්යාං න වර්ණාශ්රමජාතිභිඃ .

සජ්ජතේ අස්මින් අහම්භාවඃ දේහේ වෛ සඃ හරේඃ ප්රියඃ .. 51..

න යස්ය ස්වඃ පරඃ ඉති විත්තේෂු ආත්මනි වා භිදා .

සර්වභූතසමඃ ශාන්තඃ සඃ වෞ භාගවත උත්තමඃ .. 52..

ත්රිභුවනවිභවහේතවේ අපි අකුණ්ඨස්මෘතිඃ

අජිතාත්මසුරාදිභිඃ විමෘග්යාත් .

න චලති භගවත් පද අරවින්දාත්

ලවනිමිෂ අර්ධං අපි යඃ සඃ වෛෂ්ණව අග්ර්යඃ .. 53..

භගවතඃ උරුවික්රම අඞ්ඝ්රිශාඛා

නඛමණිචන්ද්රිකයා නිරස්තතාපේ .

හෘදි කථං උපසීදතාං පුනඃ සඃ

ප්රභවති චන්ද්රඃ ඉව උදිතේ අර්කතාපඃ .. 54..

විසෘජති හෘදයං න යස්ය සාක්ෂාත්

හරිඃ අවශ අභිහිතඃ අපි අඝෞඝනාශඃ .

ප්රණයඃ අශනයා ධෘත අඞ්ඝ්රිපද්මඃ

සඃ භවති භාගවතප්රධානඃ උක්තඃ .. 55..

ඉති ශ්රීමත් භාගවතේ මහාපුරාණේ පාරමහංස්යාං

සංහිතායාං ඒකාදශස්කන්ධේ නිමිජායන්තසංවාදේ ද්විතීයඃ

අධ්යායඃ ..

Roman (IAST) Transliteration

atha dvitīyo'dhyāyaḥ |

śrīśukaḥ uvāca |

govindabhujaguptāyāṃ dvāravatyāṃ kurūdvaha |

avātsīt nāradaḥ abhīkṣṇaṃ kṛṣṇaupāsanalālasaḥ || 1||

ko nu rājan indriyavān mukundacaraṇāmbujam |

na bhajet sarvataḥ mṛtyuḥ upāsyaṃ amarauttamaiḥ || 2||

taṃ ekadā devarṣiṃ vasudevaḥ gṛha āgatam |

arcitaṃ sukhaṃ āsīnaṃ abhivādya idaṃ abravīt || 3||

vasudevaḥ uvāca |

bhagavan bhavataḥ yātrā svastaye sarvadehinām |

kṛpaṇānāṃ yathā pitroḥ uttamaślokavartmanām || 4||

bhūtānāṃ devacaritaṃ duḥkhāya ca sukhāya ca |

sukhāya eva hi sādhūnāṃ tvādṛśāṃ acyuta ātmanām || 5||

bhajanti ye yathā devān devāḥ api tathā eva tān |

chāyā iva karmasacivāḥ sādhavaḥ dīnavatsalāḥ || 6||

brahman tathā api pṛcchāmaḥ dharmān bhāgavatān tava |

yān śrutvā śraddhayā martyaḥ mucyate sarvataḥ bhayāt || 7||

ahaṃ kila purā anantaṃ prajārthaḥ bhuvi muktidam |

apūjayaṃ na mokṣāya mohitaḥ devamāyayā || 8||

yayā vicitravyasanāt bhavadbhiḥ viśvataḥ bhayāt |

mucyema hi añjasā eva addhā tathā naḥ śādhi suvrata || 9||

śrīśukaḥ uvāca |

rājan evaṃ kṛtapraśnaḥ vasudevena dhīmatā |

prītaḥ taṃ āha devarṣiḥ hareḥ saṃsmāritaḥ guṇaiḥ || 10||

nāradaḥ uvāca |

samyak etat vyavasitaṃ bhavatā sātvatarṣabha |

yat pṛcchase bhāgavatān dharmān tvaṃ viśvabhāvanān ||

11||

śrutaḥ anupaṭhitaḥ dhyātaḥ ādṛtaḥ vā anumoditaḥ |

sadyaḥ punāti saddharmaḥ devaviśvadruhaḥ api || 12||

tvayā paramakalyāṇaḥ puṇyaśravaṇakīrtanaḥ |

smāritaḥ bhagavān adya devaḥ nārāyaṇaḥ mama || 13||

atra api udāharanti imaṃ itihāsaṃ purātanam |

ārṣabhāṇāṃ ca saṃvādaṃ videhasya mahātmanaḥ || 14||

priyavrataḥ nāma sutaḥ manoḥ svāyambhuvasya yaḥ |

tasya agnīdhraḥ tataḥ nābhiḥ ṛṣabhaḥ tat sutaḥ smṛtaḥ || 15||

taṃ āhuḥ vāsudevāṃśaṃ mokṣadharmavivakṣayā |

avatīrṇaṃ sutaśataṃ tasya āsīt vedapāragam || 16||

teṣāṃ vai bharataḥ jyeṣṭhaḥ nārāyaṇaparāyaṇaḥ |

vikhyātaṃ varṣaṃ etat yat nāmnā bhārataṃ adbhutam || 17||

saḥ bhuktabhogāṃ tyaktvā imāṃ nirgataḥ tapasā harim |

upāsīnaḥ tat padavīṃ lebhe vai janmabhiḥ tribhiḥ || 18||

teṣāṃ nava navadvīpapatayaḥ asya samantataḥ |

karmatantrapraṇetāraḥ ekāśītiḥ dvijātayaḥ || 19||

nava abhavan mahābhāgāḥ munayaḥ hi arthaśaṃsinaḥ |

śramaṇāḥ vātaḥ aśanāḥ ātmavidyāviśāradāḥ || 20||

kaviḥ hariḥ antarikṣaḥ prabuddhaḥ pippalāyanaḥ |

āvirhotraḥ atha drumilaḥ camasaḥ karabhājanaḥ || 21||

ete vai bhagavadrūpaṃ viśvaṃ sadasad ātmakam |

ātmanaḥ avyatirekeṇa paśyantaḥ vyacarat mahīm || 22||

avyāhata iṣṭagatayāḥ surasiddhasiddhasādhya

gandharvayakṣanarakinnaranāgalokān |

muktāḥ caranti municāraṇabhūtanātha

vidyādharadvijagavāṃ bhuvanāni kāmam || 23||

taḥ ekadā nimeḥ satraṃ upajagmuḥ yat ṛcchayā |

vitāyamānaṃ ṛṣibhiḥ ajanābhe mahātmanaḥ || 24||

tān dṛṣṭvā sūryasaṅkāśān mahābhagavatān nṛpaḥ |

yajamānaḥ agnayaḥ viprāḥ sarvaḥ eva upatasthire || 25||

videhaḥ tān abhipretya nārāyaṇaparāyaṇān |

prītaḥ sampūjayān cakre āsanasthān yathā arhataḥ || 26||

tān rocamānān svarucā brahmaputraupamān nava |

papraccha paramaprītaḥ praśraya avanataḥ nṛpaḥ || 27||

videhaḥ uvāca |

manye bhagavataḥ sākṣāt pārṣadān vaḥ madhudviṣaḥ |

viṣṇoḥ bhūtāni lokānāṃ pāvanāya caranti hi || 28||

durlabhaḥ mānuṣaḥ dehaḥ dehināṃ kṣaṇabhaṅguraḥ |

tatra api durlabhaṃ manye vaikuṇṭhapriyadarśanam || 29||

ataḥ ātyantikaṃ kahemaṃ pṛcchāmaḥ bhavataḥ anaghāḥ |

saṃsāre asmin kṣaṇārdhaḥ api satsaṅgaḥ śevadhiḥ nṛṇām ||

30||

dharmān bhāgavatān brūta yadi naḥ śrutaye kṣamam |

yaiḥ prasannaḥ prapannāya dāsyati ātmānaṃ api ajaḥ || 31||

śrīnāradaḥ uvāca |

evaṃ te niminā pṛṣṭā vasudeva mahattamāḥ |

pratipūjya abruvan prītyā sasadasi ṛtvijaṃ nṛpam || 32||

kaviḥ uvāca |

manye akutaścit bhayaṃ acyutasya

pādāmbujaupāsanaṃ atra nityam |

udvignabuddheḥ asat ātmabhāvāt

viśvātmanā yatra nivartate bhīḥ || 33||

ye vai bhagavatā proktāḥ upāyāḥ hi ātmalabdhaye |

añjaḥ puṃsāṃ aviduṣāṃ viddhi bhāgavatān hi tān || 34||

yān āsthāya naraḥ rājan na pramādyeta karhicit |

dhāvan nimīlya vā netre na skhalena patet iha || 35||

kāyena vācā manasā indriyaiḥ vā

buddhyā ātmanā vā anusṛtasvabhāvāt |

karoti yat yat sakalaṃ parasmai

nārāyaṇāya iti samarpayet tat || 36||

bhayaṃ dvitīyābhiniveśataḥ syāt

īśāt apetasya viparyayaḥ asmṛtiḥ |

tat māyayā ataḥ budhaḥ ābhajet taṃ

bhaktyā eka īśaṃ gurudevatātmā || 37|

avidyamānaḥ api avabhāti hi dvayoḥ

dhyātuḥ dhiyā svapnamanorathau yathā |

tat karmasaṅkalpavikalpakaṃ manaḥ

budhaḥ nirundhyāt abhayaṃ tataḥ syāt || 38||

śruṇvan subhadrāṇi rathāṅgapāṇeḥ

janmāni karmāṇi ca yāni loke |

gītāni nāmāni tat arthakāni

gāyan vilajjaḥ vicaret asaṅgaḥ || 39||

evaṃ vrataḥ svapriyanāmakīrtyā

jātānurāgaḥ drutacittaḥ uccaiḥ |

hasati athaḥ roditi rauti gāyati

unmādavat nṛtyati lokabāhyaḥ || 40||

khaṃ vāyuṃ agniṃ salilaṃ mahīṃ ca

jyotīṃṣi sattvāni diśaḥ drumādīn |

sarit samudrān ca hareḥ śarīraṃ

yatkiñca bhūtaṃ praṇamet ananyaḥ || 41||

bhaktiḥ pareśa anubhavaḥ viraktiḥ

anyatra eṣa trikaḥ ekakālaḥ |

prapadyamānasya yathā aśnataḥ syuḥ

tuṣṭiḥ puṣṭiḥ kṣut apāyaḥ anughāsam || 42||

iti acyuta aṅghriṃ bhajataḥ anuvṛttyā

bhaktiḥ viraktiḥ bhagavat prabodhaḥ |

bhavanti vai bhāgavatasya rājan

tataḥ parāṃ śāntiṃ upaiti sākṣāt || 43||

rājā uvāca |

atha bhāgavataṃ brūta yat dharmaḥ yādṛśaḥ nṛṇām |

yathā carati yat brūte yaiḥ liṅgaiḥ bhagavat priyaḥ || 44||

hariḥ uvāca |

sarvabhūteṣu yaḥ paśyet bhagavat bhāva ātmanaḥ |

bhūtāni bhāgavati ātmani eṣa bhāgavatauttamaḥ || 45||

īśvare tat adhīneṣu bāliśeṣu dviṣatsu ca |

premamaitrīkṛpāupekṣā yaḥ karoti sa madhyamaḥ || 46||

arcāyāṃ eva haraye pūjāṃ yaḥ śraddhayā īhate |

na tat bhakteṣu ca anyeṣu saḥ bhaktaḥ prākṛtaḥ smṛtaḥ ||

47||

gṛhītvā api indriyaiḥ arthānyaḥ na dveṣṭi na hṛṣyati |

viṣṇoḥ māyāṃ idaṃ paśyan saḥ vai bhāgavata uttamaḥ || 48||

dehaindriyaprāṇamanaḥdhiyāṃ yaḥ

janmāpiayakṣut bhayatarṣakṛcchraiḥ |

saṃsāradharmaiḥ avimuhyamānaḥ

smṛtyā hareḥ bhāgavatapradhānaḥ || 49||

na kāmakarmabījānāṃ yasya cetasi sambhavaḥ |

vāsudevekanilayaḥ saḥ vai bhāgavata uttamaḥ || 50||

na yasya janmakarmabhyāṃ na varṇāśramajātibhiḥ |

sajjate asmin ahambhāvaḥ dehe vai saḥ hareḥ priyaḥ || 51||

na yasya svaḥ paraḥ iti vitteṣu ātmani vā bhidā |

sarvabhūtasamaḥ śāntaḥ saḥ vau bhāgavata uttamaḥ || 52||

tribhuvanavibhavahetave api akuṇṭhasmṛtiḥ

ajitātmasurādibhiḥ vimṛgyāt |

na calati bhagavat pada aravindāt

lavanimiṣa ardhaṃ api yaḥ saḥ vaiṣṇava agryaḥ || 53||

bhagavataḥ uruvikrama aṅghriśākhā

nakhamaṇicandrikayā nirastatāpe |

hṛdi kathaṃ upasīdatāṃ punaḥ saḥ

prabhavati candraḥ iva udite arkatāpaḥ || 54||

visṛjati hṛdayaṃ na yasya sākṣāt

hariḥ avaśa abhihitaḥ api aghaughanāśaḥ |

praṇayaḥ aśanayā dhṛta aṅghripadmaḥ

saḥ bhavati bhāgavatapradhānaḥ uktaḥ || 55||

iti śrīmat bhāgavate mahāpurāṇe pāramahaṃsyāṃ

saṃhitāyāṃ ekādaśaskandhe nimijāyantasaṃvāde dvitīyaḥ

adhyāyaḥ ||