7 - Shikshavalli - Krishna Yajurveda Taittiriya Aranyaka Pathah - Shiksham Vyakhyasyamah

ॐ

7 - ශීක්ෂාවල්ලී - කෘෂ්ණ යජුර්වේද තෛත්තිරීය ආරණ්යක පාඨඃ - ශීක්ෂාං ව්යාඛ්යාස්යාමඃ

Krishna Sinhala

කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය ආරණ්යකේ සප්තමඃ ප්රපාඨකඃ - ශීක්ෂාවල්ලී

ඕ-න්නමඃ පරමාත්මනේ, ශ්රී මහාගණපතයේ නමඃ,

ශ්රී ගුරුභ්යෝ නමඃ . හ॒රිඃ॒ ඕම් ..

අනුවාකං 1

ශන්නෝ॑ මි॒ත්ර-ශ්ශං-වँරු॑ණඃ . ශන්නෝ॑ භවත්වර්ය॒මා . ශන්න॒ ඉන්ද්රෝ॒ බෘහ॒ස්පතිඃ॑ . ශන්නෝ॒ විෂ්ණු॑-රුරුක්ර॒මඃ . නමෝ॒ බ්රහ්ම॑ණේ . නම॑ස්තේ වායෝ . ත්වමේ॒ව ප්ර॒ත්යක්ෂ॒-ම්බ්රහ්මා॑සි . ත්වමේ॒ව ප්ර॒ත්යක්ෂ॒-ම්බ්රහ්ම॑ වදිෂ්යාමි . ඍ॒තං-වँ॑දිෂ්යාමි . ස॒ත්යං-වँ॑දිෂ්යාමි . තන්මාම॑වතු . තද්ව॒ක්තාර॑මවතු . අව॑තු॒ මාම් . අව॑තු ව॒ක්තාර᳚ම් .. ඕං ශාන්ති॒-ශ්ශාන්ති॒-ශ්ශාන්තිඃ॑ .. 1 ..

(ස॒ත්ත්යම් ँව॑දිෂ්යාමි॒ පඤ්ච॑ ච) (අ. 1)

අනුවාකං 2

ශීක්ෂාං-ව්යාँ᳚ඛ්යාස්යා॒මඃ . වර්ණ॒-ස්ස්වරඃ .

මාත්රා॒ බලම් . සාම॑ සන්තා॒නඃ .

ඉත්යුක්ත-ශ්ශී᳚ක්ෂාද්ධ්යා॒යඃ .. 2 ..

(ශීක්ෂා-ම්පඤ්ච॑) (අ. 2)

අනුවාකං 3

ස॒හ නෞ॒ යශඃ . ස॒හ නෞ බ්ර॑හ්මව॒ර්චසම් ..

අථාත-ස්සග්ංහිතායා උපනිෂදං-ව්යාँ᳚ඛ්යාස්යා॒මඃ . පඤ්චස්වධි-ක॑රණේ॒ෂු . අධිලෝකමධි-ජ්යෞතිෂ-මධිවිද්ය-මධිප්රජ॑-මද්ධ්යා॒ත්මම් . තා මහාසග්ංහිතා ඉ॑ත්යාච॒ක්ෂතේ .. අථා॑ධි ලෝ॒කම් . පෘථිවී පූ᳚ර්වරූ॒පම් . ද්යෞරුත්ත॑රරූ॒පම් . ආකා॑ශ-ස්ස॒න්ධිඃ .. 3 ..

වායුඃ॑ සන්ධා॒නම් . ඉත්ය॑ධි ලෝ॒කම් ..

අථා॑ධි ජ්යෞ॒තිෂම් . අග්නිඃ පූ᳚ර්ව රූ॒පම් . ආදිත්ය උත්ත॑රරූ॒පම් . ආ॑ප-ස්ස॒න්ධිඃ . වෛද්යුතඃ॑ සන්ධා॒නම් . ඉත්ය॑ධි ජ්යෞ॒තිෂම් .. අථා॑ධි වි॒ද්යම් . ආචාර්යඃ පූ᳚ර්ව රූ॒පම් .. 4 ..

අන්තේවාස්යුත්ත॑රරූ॒පම් . වි॑ද්යා ස॒න්ධිඃ .

ප්රවචනග්ං॑ සන්ධා॒නම් . ඉත්ය॑ධි වි॒ද්යම් ..

අථාධි॒ප්රජම් . මාතා පූ᳚ර්වරූ॒පම් . පිතෝත්ත॑රරූ॒පම් . ප්ර॑ජා ස॒න්ධිඃ . ප්රජනනග්ං॑ සන්ධා॒නම් . ඉත්යධි॒ප්රජම් .. 5 ..

අථාද්ධ්යා॒ත්මම් . අධරාහනුඃ පූ᳚ර්ව රූ॒පම් . උත්තරාහනු-රුත්ත॑රරූ॒පම් . වා-ඛ්ස॒න්ධිඃ . ජිහ්වා॑ සන්ධා॒නම් . ඉත්යද්ධ්යා॒ත්මම් .. ඉතී මාම॑හා ස॒ග්ං॒හිතාඃ .. ය ඒවමේතා මහාසග්ංහිතා ව්යාඛ්යා॑තා වේ॒ද . සන්ධීයතේ ප්රජ॑යා ප॒ශුභිඃ . බ්රහ්මවර්ච-සේනාන්නාද්යේන සුවර්ග්යේණ॑ (සුවර්ගේණ॑) ලෝකේ॒න .. 6 ..

(ස॒න්ධි - රාචාර්යඃ පූ᳚ර්වරූ॒ප - මිත්යධි॒ප්රජම් - ँලෝ॑කේ॒න) (අ. 3)

අනුවාකං 4

ය ශ්ඡන්ද॑සා-මෘෂ॒භෝ වි॒ශ්වරූ॑පඃ . ඡන්දෝ॒භ්යෝ-(අ)ද්ධ්ය॒මෘතා᳚-ථ්සම්බ॒භූව॑ . ස මේන්ද්රෝ॑ මේ॒ධයා᳚ ස්පෘණෝතු . අ॒මෘත॑ස්ය දේව॒ ධාර॑ණෝ භූයාසම් ..

ශරී॑ර-ම්මේ॒ විච॑ර්ෂණම් . ජි॒හ්වා මේ॒ මධු॑මත්තමා . කර්ණා᳚භ්යා॒-ම්භූරි॒ විශ්රු॑වම් . බ්රහ්ම॑ණඃ කෝ॒ශෝ॑-(අ)සි මේ॒ධයා (අ)පි॑හිතඃ . ශ්රු॒ත-ම්මේ॑ ගෝපාය .. ආ॒වහ॑න්තී විතන්වා॒නා .. 7 ..

කු॒ර්වා॒ණා චීර॑-මා॒ත්මනඃ॑ . වාසාග්ං॑සි॒ මම॒ ගාව॑ශ්ච . අ॒න්න॒පා॒නේ ච॑ සර්ව॒දා . තතෝ॑ මේ॒ ශ්රිය॒-මාව॑හ . ලෝ॒ම॒ශා-ම්ප॒ශුභිඃ॑ ස॒හ ස්වාහා᳚ .. ආමා॑යන්තු බ්රහ්මචා॒රිණ॒-ස්ස්වාහා᳚ .

විමා॑-(අ)(අ)යන්තු බ්රහ්මචා॒රිණ॒-ස්ස්වාහා᳚ . ප්රමා॑-(අ)(අ)යන්තු බ්රහ්මචා॒රිණ॒-ස්ස්වාහා᳚ . දමා॑යන්තු බ්රහ්මචා॒රිණ॒-ස්ස්වාහා᳚ . ශමා॑යන්තු බ්රහ්මචා॒රිණ॒-ස්ස්වාහා᳚ .. 8 ..

යශෝ॒ ජනේ॑-(අ)සානි॒ ස්වාහා᳚ . ශ්රේයා॒න්॒. වස්ය॑සෝ-(අ)සානි॒ ස්වාහා᳚ .. ත-න්ත්වා॑ භග॒ ප්රවි॑ශානි॒ ස්වාහා᳚ . ස මා॑ භග॒ ප්රවි॑ශ॒ ස්වාහා᳚ . තස්මි᳚න-ථ්ස॒හස්ර॑ ශාඛේ . නිභ॑ගා॒හ-න්ත්වයි॑ මෘජේ॒ ස්වාහා᳚ .. යථා-(අ)(අ)පඃ॒ ප්රව॑තා॒-(අ)(අ)යන්ති॑ . යථා॒ මාසා॑ අහර්ජ॒රම් .

ඒ॒ව-ම්මා-ම්බ්ර॑හ්මචා॒රිණඃ॑ .

ධාත॒රාය॑න්තු ස॒ර්වත॒-ස්ස්වාහා᳚ ..

ප්ර॒ති॒වේ॒ශෝ॑-(අ)සි॒ ප්ර මා॑ භාහි॒ ප්ර මා॑ පද්යස්ව .. 9 ..

(වි॒ත॒න්වා॒නා - ශමා॑යන්තු බ්රහ්මචා॒රිණ॒-ස්ස්වාහා॒-ධාත॒රාය॑න්තු ස॒ර්වත॒-ස්ස්වාහෛක॑-ඤ්ච) (අ. 4)

අනුවාකං 5

භූ-ර්භුව॒-ස්සුව॒-රිති॒ වා ඒ॒තා ස්ති॒ස්රෝ ව්යාහෘ॑තයඃ ..

තාසා॑මුහස්මෛ॒ තා-ඤ්ච॑තු॒ර්ථීම් . මාහා॑චමස්යඃ॒ ප්රවේ॑දයතේ . මහ॒ ඉති॑ .. ත-ද්බ්රහ්ම॑ . ස ආ॒ත්මා . අඞ්ගා᳚න්ය॒න්යා දේ॒වතාඃ᳚ .. භූරිති॒ වා අ॒යං-ලෝँ॒කඃ . භුව॒ ඉත්ය॒න්තරි॑ක්ෂම් . සුව॒-රිත්ය॒සෞ ලෝ॒කඃ .. 10 ..

මහ॒ ඉත්යා॑දි॒ත්යඃ . ආ॒දි॒ත්යේන॒ වාව සර්වේ॑ ලෝ॒කා මහී॑යන්තේ .. භූරිති॒ වා අ॒ග්නිඃ . භුව॒ ඉති॑ වා॒යුඃ . සුව॒රිත්යා॑දි॒ත්යඃ . මහ॒ ඉති॑ ච॒න්ද්රමාඃ᳚ . ච॒න්ද්රම॑සා॒ වාව සර්වා॑ණි॒ ජ්යෝතීග්ං॑ෂි॒ මහී॑යන්තේ .. භූ-රිති॒ වා ඍචඃ॑ . භුව॒ ඉති॒ සාමා॑නි .

සුව॒ රිති॒ යජූග්ං॑ෂි .. 11 ..

මහ॒ ඉති॒ බ්රහ්ම॑ . බ්රහ්ම॑ණා॒ වාව සර්වේ॑ වේ॒දා මහී॑යන්තේ .. භූරිති॒ වෛ ප්රා॒ණඃ . භුව॒ ඉත්ය॑පා॒නඃ . සුව॒රිති॑ ව්යා॒නඃ . මහ॒ ඉත්යන්න᳚ම් . අන්නේ॑න॒ වාව සර්වේ᳚ ප්රා॒ණා මහී॑යන්තේ .. තා වා ඒ॒තා-ශ්චත॑ස්ර ශ්චතු॒ර්ධා . චත॑ස්ර-ශ්චතස්රෝ॒ ව්යාහෘ॑තයඃ . තා යෝ වේද॑ .

ස වේ॑ද॒ බ්රහ්ම॑ . සර්වේ᳚-(අ)ස්මෛ දේ॒වා බ॒ලිමාව॑හන්ති .. 12 ..

(අ॒සෞ ලෝ॒කෝ - යජූග්ං॑ෂි॒ - වේද॒ ද්වේ ච॑) (අ. 5)

අනුවාකං 6

ස ය ඒ॒ෂෝ᳚-(අ)න්තර්-හෘ॑දය ආකා॒ශඃ . තස්මි॑න්න॒ය-ම්පුරු॑ෂෝ මනෝ॒මයඃ॑ . අමෘ॑තෝ හිර॒ණ්මයඃ॑ .. අන්ත॑රේණ॒ තාලු॑කේ . ය ඒ॒ෂ ස්තන॑ ඉවාව॒ලම්බ॑තේ .

සේ᳚න්ද්ර යෝ॒නිඃ . යත්රා॒සෞ කේ॑ශා॒න්තෝ වි॒වර්ත॑තේ . ව්ය॒පෝහ්ය॑ ශීර්ෂකපා॒ලේ .. භූරිත්ය॒ග්නෞ ප්රති॑තිෂ්ඨති . භුව॒ ඉති॑ වා॒යෞ .. 13 ..

සුව॒රිත්යා॑දි॒ත්යේ . මහ॒ ඉති॒ බ්රහ්ම॑ණි . ආ॒ප්නෝති॒ ස්වාරා᳚ජ්යම් . ආ॒ප්නෝති॒ මන॑ස॒ස්පති᳚ම් . වාක්ප॑ති॒ ශ්චක්ෂු॑ෂ්පතිඃ . ශ්රෝත්ර॑පති ර්වි॒ජ්ඤාන॑පතිඃ .

ඒ॒ත-ත්තතෝ॑ භවති . ආ॒කා॒ශ ශ॑රීර॒-ම්බ්රහ්ම॑ .

ස॒ත්යාත්ම॑ ප්රා॒ණාරා॑ම॒-ම්මන॑ ආනන්දම් . ශාන්ති॑ සමෘද්ධ-ම॒මෘත᳚ම් ..

ඉති॑ ප්රාචීන යෝ॒ග්යෝපා᳚ස්ව .. 14 ..

(වා॒යා-ව॒මෘත॒ මේක॑-ඤ්ච) (අ. 6)

අනුවාකං 7

පෘ॒ථි॒ව්ය॑න්තරි॑ක්ෂ॒-න්ද්යෞ-ර්දිශෝ॑-(අ)වාන්තරදි॒ශාඃ . අ॒ග්නි-ර්වා॒යු-රා॑දි॒ත්ය-ශ්ච॒න්ද්රමා॒ නක්ෂ॑ත්රාණි .

ආප॒ ඕෂ॑ධයෝ॒ වන॒ස්පත॑ය ආකා॒ශ ආ॒ත්මා . ඉත්ය॑ධිභූ॒තම් .. අථාද්ධ්යා॒ත්මම් . ප්රා॒ණෝ ව්යා॒නෝ॑-(අ)පා॒න උ॑දා॒න-ස්ස॑මා॒නඃ . චක්ෂු॒-ශ්ශ්රෝත්ර॒-ම්මනෝ॒ වා-ක්ත්වක් .

චර්ම॑ මා॒ග්ං॒ සග්ග්ස්නාවාස්ථි॑ ම॒ජ්ජා ..

ඒ॒ත ද॑ධිවි॒ධාය॒ර්॒ෂි॒ රවෝ॑චත් .

පාඞ්ක්තං॒-වාँ ඉ॒දග්ං සර්ව᳚ම් .

පාඞ්ක්ත॑නෛ॒ව පාඞ්ක්තග්ග්॑ ස්පෘණෝ॒තීති॑ .. 15 ..

(සර්ව॒මේක॑-ඤ්ච) (අ. 7)

අනුවාකං 8

ඕ-මිති॒ බ්රහ්ම॑ .. ඕ-මිතී॒දග්ං සර්ව᳚ම් ..

ඕමිත්යේ॒ත-ද॑නුකෘති හස්ම॒ වා අ॒ප්යෝ ශ්රා॑ව॒යේත්යා-ශ්රා॑වයන්ති . ඕ-මිති॒ සාමා॑නි ගායන්ති . ඕග්ං ශෝමිති॑ ශ॒ස්ත්රාණි॑ ශග්ංසන්ති . ඕමිත්ය॑ද්ධ්ව॒ර්යුඃ ප්ර॑තිග॒ර-ම්ප්රති॑ගෘණාති . ඕමිති॒ බ්රහ්මා॒ ප්රසෞ॑ති .

ඕමිත්ය॑ග්නිහෝ॒ත්ර-මනු॑ජානාති . ඕමිති॑ බ්රාහ්ම॒ණඃ ප්ර॑ව॒ක්ෂ්යන්නා॑හ॒ බ්රහ්මෝපා᳚ප්නවා॒නීති॑ .

බ්රහ්මෛ॒වෝ-පා᳚ප්නෝති .. 16 ..

(ඕ-න්දශ॑) (අ. 8)

අනුවාකං 9

ඍත-ඤ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

සත්ය-ඤ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

තපශ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

දමශ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

ශමශ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

අග්නයශ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

අග්නිහෝත්ර-ඤ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

අතිථයශ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

මානුෂ-ඤ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

ප්රජා ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

ප්රජනශ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච .

ප්රජාතිශ්ච ස්වාද්ධ්යාය ප්රව॑චනේ॒ ච ..

සත්යමිති සත්යවචා॑ රාථී॒ තරඃ .

තප ඉති තපෝනිත්යඃ පෞ॑රුශි॒ෂ්ටිඃ .

ස්වාද්ධ්යාය ප්රවචනේ ඒවේති නාකෝ॑ මෞද්ග॒ල්යඃ .

තද්ධි තප॑ස්තද්ධි॒ තපඃ .. 17 ..

(ප්රජා ච ස්වාද්ධ්යායප්රව॑චනේ॒ ච ෂට්ච॑) (අ. 9)

අනුවාකං 10

අ॒හං-වෘँ॒ක්ෂස්ය॒ රේරි॑වා .

කී॒ර්තිඃ පෘ॒ෂ්ඨ-ඞ්ගි॒රේරි॑ව .

ඌ॒ර්ධ්ව ප॑විත්රෝ වා॒ජිනී॑ව ස්ව॒මෘත॑මස්මි . ද්රවි॑ණ॒ග්ං॒ සව॑ර්චසම් . සුමේධා අ॑මෘතෝ॒ක්ෂිතඃ . ඉති ත්රිශඞ්කෝ-ර්වේදා॑නුව॒චනම් .. 18 ..

(අ॒හග්ං ෂට්) (අ. 10)

අනුවාකං 11

වේදමනූච්යා- (අ)චාර්යෝන්තේවාසින-ම॑නුශා॒ස්ති ..

සත්යං॒-වँද . ධර්ම॒-ඤ්චර .. ස්වාද්ධ්යායා᳚න්මා ප්ර॒මදඃ . ආචාර්යාය ප්රිය-න්ධනමාහෘත්ය ප්රජාතන්තු-ම්මා ව්ය॑වච්ඡේ॒ථ්සීඃ . සත්යාන්න ප්රම॑දිත॒ව්යම් . ධර්මාන්න ප්රම॑දිත॒ව්යම් . කුශලාන්න ප්රම॑දිත॒ව්යම් .

භූත්යෛ න ප්රම॑දිත॒ව්යම් . ස්වාද්ධ්යාය ප්රවචනාභ්යා-න්න ප්රම॑දිත॒ව්යම් .. 19 ..

දේවපිතෘකාර්යාභ්යා-න්න ප්රම॑දිත॒ව්යම් ..

මාතෘ॑දේවෝ॒ භව . පිතෘ॑දේවෝ॒ භව .

ආචාර්ය॑ දේවෝ॒ භව . අතිථි॑දේවෝ॒ භව ..

යාන්යනවද්යානි॑ කර්මා॒ණි . තානි සේවි॑තව්යා॒නි .

නෝ ඉ॑තරා॒ණි .. යාන්යස්මාකග්ං සුච॑රිතා॒නි . තානි ත්වයෝ॑පාස්යා॒නි .. 20 ..

නෝ ඉ॑තරා॒ණි .. යේ කේ චාස්ම-ච්ඡ්රේයාග්ං॑සෝ බ්රා॒හ්මණාඃ . තේෂා-න්ත්වයා-(අ)(අ)සනේ න ප්රශ්ව॑සිත॒ව්යම් .. ශ්රද්ධ॑යා දේ॒යම් . අශ්රද්ධ॑යා-(අ)දේ॒යම් . ශ්රි॑යා දේ॒යම් . හ්රි॑යා දේ॒යම් . භි॑යා දේ॒යම් . සංවිँ॑දා දේ॒යම් ..

අථ යදි තේ කර්මවිචිකිථ්සා වා වෘත්ත විචිකි॑ථ්සා වා॒ ස්යාත් .. 21 ..

යේ තත්ර බ්රාහ්මණා᳚-ස්සම්ම॒ර॒.ශිනඃ . යුක්තා॑ ආයු॒ක්තාඃ .

අලූක්ෂා॑ ධර්ම॑කාමා॒-ස්ස්යුඃ . යථා තේ॑ තත්ර॑ වර්තේ॒රන්න් . තථා තත්ර॑ වර්තේ॒ථාඃ .. අථාභ්යා᳚ඛ්යාතේ॒ෂු . යේ තත්ර බ්රාහ්මණා᳚-ස්සම්ම॒ර්॒ශිනඃ . යුක්තා॑ ආයු॒ක්තාඃ .

අලූක්ෂා॑ ධර්ම॑ කාමා॒-ස්ස්යුඃ . යථා තේ॑ තේෂු॑ වර්තේ॒රන්න් .. 22 ..

තථා තේෂු॑ වර්තේ॒ථාඃ .. ඒෂ॑ ආදේ॒ශඃ .

ඒෂ උ॑පදේ॒ශඃ . ඒෂා වේ॑දෝප॒නිෂත් . ඒතද॑නුශා॒සනම් . ඒව මුපා॑සිත॒ව්යම් . ඒව මුචෛත॑දුපා॒ස්යම් .. 23 ..

(ස්වාද්ධ්යායප්රවචනාභ්යා-න්න ප්රම॑දිත॒ව්යම් - තානිත්වයෝ॑පාස්යා॒නි - ස්යාත් - තේෂු॑ වර්තේ॒රන්ථ් - +ස॒ප්ත ච॑) (අ. 11)

අනුවාකං 12

ශන්නෝ॑ මි॒ත්ර-ශ්ශං-වँරු॑ණඃ . ශන්නෝ॑ භවත්වර්ය॒මා .

ශන්න॒ ඉන්ද්රෝ॒ බෘහ॒ස්පතිඃ॑ . ශන්නෝ॒ විෂ්ණු॑ රුරුක්ර॒මඃ . නමෝ॒ බ්රහ්ම॑ණේ . නම॑ස්තේ වායෝ .

ත්වමේ॒ව ප්ර॒ත්යක්ෂ॒-ම්බ්රහ්මා॑සි .

ත්වාමේ॒ව ප්ර॒ත්යක්ෂ॒-ම්බ්රහ්මා වා॑දිෂම් .

ඍ॒තම॑වාදිෂම් . ස॒ත්යම॑වාදිෂම් . තන්මාමා॑වීත් . තද්ව॒ක්තාර॑මාවීත් . ආවී॒න්මාම් .

ආවී᳚ද්ව॒ක්තාර᳚ම් .. ඕං ශාන්ති॒-ශ්ශාන්ති॒-ශ්ශාන්තිඃ॑ .. 24 ..

(ස॒ත්යම॑වාදිෂ॒-ම්පඤ්ච॑ ච) (අ. 12)

.. ඉති ශීක්ෂාවල්ලී සමාප්තා ..

.. හරිඃ॑ ඕම් ..

.. කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය ආරණ්යකේ සප්තමඃ ප්රපාඨක-ස්සමාප්තඃ ..

Roman (IAST) Transliteration

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake saptamaḥ prapāṭhakaḥ - śīkṣāvallī

o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,

śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||

anuvākaṃ 1

śanno̭ mi॒tra-śśaṃ-va~rṷṇaḥ | śanno̭ bhavatvarya॒mā | śanna॒ indro॒ bṛha॒spatiḥ̭ | śanno॒ viṣṇṷ-rurukra॒maḥ | namo॒ brahma̭ṇe | nama̭ste vāyo | tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmā̭si | tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahma̭ vadiṣyāmi | ṛ॒taṃ-va~̭diṣyāmi | sa॒tyaṃ-va~̭diṣyāmi | tanmāma̭vatu | tadva॒ktāra̭mavatu | ava̭tu॒ mām | ava̭tu va॒ktāra᳚m || oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 1 ||

(sa॒ttyam ~va̭diṣyāmi॒ pañca̭ ca) (a. 1)

anuvākaṃ 2

śīkṣāṃ-vyā~᳚khyāsyā॒maḥ | varṇa॒-ssvaraḥ |

mātrā॒ balam | sāma̭ santā॒naḥ |

ityukta-śśī᳚kṣāddhyā॒yaḥ || 2 ||

(śīkṣā-mpañca̭) (a. 2)

anuvākaṃ 3

sa॒ha nau॒ yaśaḥ | sa॒ha nau bra̭hmava॒rcasam ||

athāta-ssagṃhitāyā upaniṣadaṃ-vyā~᳚khyāsyā॒maḥ | pañcasvadhi-ka̭raṇe॒ṣu | adhilokamadhi-jyautiṣa-madhividya-madhipraja̭-maddhyā॒tmam | tā mahāsagṃhitā i̭tyāca॒kṣate || athā̭dhi lo॒kam | pṛthivī pū᳚rvarū॒pam | dyaurutta̭rarū॒pam | ākā̭śa-ssa॒ndhiḥ || 3 ||

vāyuḥ̭ sandhā॒nam | itya̭dhi lo॒kam ||

athā̭dhi jyau॒tiṣam | agniḥ pū᳚rva rū॒pam | āditya utta̭rarū॒pam | ā̭pa-ssa॒ndhiḥ | vaidyutaḥ̭ sandhā॒nam | itya̭dhi jyau॒tiṣam || athā̭dhi vi॒dyam | ācāryaḥ pū᳚rva rū॒pam || 4 ||

antevāsyutta̭rarū॒pam | vi̭dyā sa॒ndhiḥ |

pravacanagṃ̭ sandhā॒nam | itya̭dhi vi॒dyam ||

athādhi॒prajam | mātā pū᳚rvarū॒pam | pitotta̭rarū॒pam | pra̭jā sa॒ndhiḥ | prajananagṃ̭ sandhā॒nam | ityadhi॒prajam || 5 ||

athāddhyā॒tmam | adharāhanuḥ pū᳚rva rū॒pam | uttarāhanu-rutta̭rarū॒pam | vā-khsa॒ndhiḥ | jihvā̭ sandhā॒nam | ityaddhyā॒tmam || itī māma̭hā sa॒gṃ॒hitāḥ || ya evametā mahāsagṃhitā vyākhyā̭tā ve॒da | sandhīyate praja̭yā pa॒śubhiḥ | brahmavarca-senānnādyena suvargyeṇa̭ (suvargeṇa̭) loke॒na || 6 ||

(sa॒ndhi - rācāryaḥ pū᳚rvarū॒pa - mityadhi॒prajam - ~lo̭ke॒na) (a. 3)

anuvākaṃ 4

ya śchanda̭sā-mṛṣa॒bho vi॒śvarṷ̄paḥ | chando॒bhyo-'ddhya॒mṛtā᳚-thsamba॒bhūva̭ | sa mendro̭ me॒dhayā᳚ spṛṇotu | a॒mṛta̭sya deva॒ dhāra̭ṇo bhūyāsam ||

śarī̭ra-mme॒ vica̭rṣaṇam | ji॒hvā me॒ madhṷmattamā | karṇā᳚bhyā॒-mbhūri॒ viśrṷvam | brahma̭ṇaḥ ko॒śo̭-'si me॒dhayā 'pi̭hitaḥ | śru॒ta-mmḙ gopāya || ā॒vaha̭ntī vitanvā॒nā || 7 ||

ku॒rvā॒ṇā cīra̭-mā॒tmanaḥ̭ | vāsāgṃ̭si॒ mama॒ gāva̭śca | a॒nna॒pā॒ne ca̭ sarva॒dā | tato̭ me॒ śriya॒-māva̭ha | lo॒ma॒śā-mpa॒śubhiḥ̭ sa॒ha svāhā᳚ || āmā̭yantu brahmacā॒riṇa॒-ssvāhā᳚ |

vimā̭-''yantu brahmacā॒riṇa॒-ssvāhā᳚ | pramā̭-''yantu brahmacā॒riṇa॒-ssvāhā᳚ | damā̭yantu brahmacā॒riṇa॒-ssvāhā᳚ | śamā̭yantu brahmacā॒riṇa॒-ssvāhā᳚ || 8 ||

yaśo॒ janḙ-'sāni॒ svāhā᳚ | śreyā॒n॒. vasya̭so-'sāni॒ svāhā᳚ || ta-ntvā̭ bhaga॒ pravi̭śāni॒ svāhā᳚ | sa mā̭ bhaga॒ pravi̭śa॒ svāhā᳚ | tasmi᳚na-thsa॒hasra̭ śākhe | nibha̭gā॒ha-ntvayi̭ mṛje॒ svāhā᳚ || yathā-''paḥ॒ prava̭tā॒-''yanti̭ | yathā॒ māsā̭ aharja॒ram |

e॒va-mmā-mbra̭hmacā॒riṇaḥ̭ |

dhāta॒rāya̭ntu sa॒rvata॒-ssvāhā᳚ ||

pra॒ti॒ve॒śo̭-'si॒ pra mā̭ bhāhi॒ pra mā̭ padyasva || 9 ||

(vi॒ta॒nvā॒nā - śamā̭yantu brahmacā॒riṇa॒-ssvāhā॒-dhāta॒rāya̭ntu sa॒rvata॒-ssvāhaika̭-ñca) (a. 4)

anuvākaṃ 5

bhū-rbhuva॒-ssuva॒-riti॒ vā e॒tā sti॒sro vyāhṛ̭tayaḥ ||

tāsā̭muhasmai॒ tā-ñca̭tu॒rthīm | māhā̭camasyaḥ॒ pravḙdayate | maha॒ iti̭ || ta-dbrahma̭ | sa ā॒tmā | aṅgā᳚nya॒nyā de॒vatāḥ᳚ || bhūriti॒ vā a॒yaṃ-lo~॒kaḥ | bhuva॒ itya॒ntari̭kṣam | suva॒-ritya॒sau lo॒kaḥ || 10 ||

maha॒ ityā̭di॒tyaḥ | ā॒di॒tyena॒ vāva sarvḙ lo॒kā mahī̭yante || bhūriti॒ vā a॒gniḥ | bhuva॒ iti̭ vā॒yuḥ | suva॒rityā̭di॒tyaḥ | maha॒ iti̭ ca॒ndramāḥ᳚ | ca॒ndrama̭sā॒ vāva sarvā̭ṇi॒ jyotīgṃ̭ṣi॒ mahī̭yante || bhū-riti॒ vā ṛcaḥ̭ | bhuva॒ iti॒ sāmā̭ni |

suva॒ riti॒ yajūgṃ̭ṣi || 11 ||

maha॒ iti॒ brahma̭ | brahma̭ṇā॒ vāva sarvḙ ve॒dā mahī̭yante || bhūriti॒ vai prā॒ṇaḥ | bhuva॒ itya̭pā॒naḥ | suva॒riti̭ vyā॒naḥ | maha॒ ityanna᳚m | annḙna॒ vāva sarve᳚ prā॒ṇā mahī̭yante || tā vā e॒tā-ścata̭sra ścatu॒rdhā | cata̭sra-ścatasro॒ vyāhṛ̭tayaḥ | tā yo veda̭ |

sa vḙda॒ brahma̭ | sarve᳚-'smai de॒vā ba॒limāva̭hanti || 12 ||

(a॒sau lo॒ko - yajūgṃ̭ṣi॒ - veda॒ dve ca̭) (a. 5)

anuvākaṃ 6

sa ya e॒ṣo᳚-'ntar-hṛ̭daya ākā॒śaḥ | tasmi̭nna॒ya-mpurṷṣo mano॒mayaḥ̭ | amṛ̭to hira॒ṇmayaḥ̭ || anta̭reṇa॒ tālṷke | ya e॒ṣa stana̭ ivāva॒lamba̭te |

se᳚ndra yo॒niḥ | yatrā॒sau kḙśā॒nto vi॒varta̭te | vya॒pohya̭ śīrṣakapā॒le || bhūritya॒gnau prati̭tiṣṭhati | bhuva॒ iti̭ vā॒yau || 13 ||

e॒ta-ttato̭ bhavati | ā॒kā॒śa śa̭rīra॒-mbrahma̭ |

sa॒tyātma̭ prā॒ṇārā̭ma॒-mmana̭ ānandam | śānti̭ samṛddha-ma॒mṛta᳚m ||

iti̭ prācīna yo॒gyopā᳚sva || 14 ||

(vā॒yā-va॒mṛta॒ meka̭-ñca) (a. 6)

anuvākaṃ 7

pṛ॒thi॒vya̭ntari̭kṣa॒-ndyau-rdiśo̭-'vāntaradi॒śāḥ | a॒gni-rvā॒yu-rā̭di॒tya-śca॒ndramā॒ nakṣa̭trāṇi |

āpa॒ oṣa̭dhayo॒ vana॒spata̭ya ākā॒śa ā॒tmā | itya̭dhibhū॒tam || athāddhyā॒tmam | prā॒ṇo vyā॒no̭-'pā॒na ṷdā॒na-ssa̭mā॒naḥ | cakṣu॒-śśrotra॒-mmano॒ vā-ktvak |

carma̭ mā॒gṃ॒ saggsnāvāsthi̭ ma॒jjā ||

e॒ta da̭dhivi॒dhāya॒r॒ṣi॒ ravo̭cat |

pāṅktaṃ॒-vā~ i॒dagṃ sarva᳚m |

pāṅkta̭nai॒va pāṅktagg̭ spṛṇo॒tīti̭ || 15 ||

(sarva॒meka̭-ñca) (a. 7)

anuvākaṃ 8

o-miti॒ brahma̭ || o-mitī॒dagṃ sarva᳚m ||

omitya̭gniho॒tra-manṷjānāti | omiti̭ brāhma॒ṇaḥ pra̭va॒kṣyannā̭ha॒ brahmopā᳚pnavā॒nīti̭ |

brahmai॒vo-pā᳚pnoti || 16 ||

(o-ndaśa̭) (a. 8)

anuvākaṃ 9

ṛta-ñca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

satya-ñca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

tapaśca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

damaśca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

śamaśca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

agnayaśca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

agnihotra-ñca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

atithayaśca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

mānuṣa-ñca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

prajā ca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

prajanaśca svāddhyāya prava̭cane॒ ca |

prajātiśca svāddhyāya prava̭cane॒ ca ||

satyamiti satyavacā̭ rāthī॒ taraḥ |

tapa iti taponityaḥ paṷruśi॒ṣṭiḥ |

svāddhyāya pravacane eveti nāko̭ maudga॒lyaḥ |

taddhi tapa̭staddhi॒ tapaḥ || 17 ||

(prajā ca svāddhyāyaprava̭cane॒ ca ṣaṭca̭) (a. 9)

anuvākaṃ 10

a॒haṃ-vṛ~॒kṣasya॒ reri̭vā |

kī॒rtiḥ pṛ॒ṣṭha-ṅgi॒reri̭va |

ū॒rdhva pa̭vitro vā॒jinī̭va sva॒mṛta̭masmi | dravi̭ṇa॒gṃ॒ sava̭rcasam | sumedhā a̭mṛto॒kṣitaḥ | iti triśaṅko-rvedā̭nuva॒canam || 18 ||

(a॒hagṃ ṣaṭ) (a. 10)

anuvākaṃ 11

vedamanūcyā- 'cāryontevāsina-ma̭nuśā॒sti ||

satyaṃ॒-va~da | dharma॒-ñcara || svāddhyāyā᳚nmā pra॒madaḥ | ācāryāya priya-ndhanamāhṛtya prajātantu-mmā vya̭vacche॒thsīḥ | satyānna prama̭dita॒vyam | dharmānna prama̭dita॒vyam | kuśalānna prama̭dita॒vyam |

bhūtyai na prama̭dita॒vyam | svāddhyāya pravacanābhyā-nna prama̭dita॒vyam || 19 ||

devapitṛkāryābhyā-nna prama̭dita॒vyam ||

mātṛ̭devo॒ bhava | pitṛ̭devo॒ bhava |

ācārya̭ devo॒ bhava | atithi̭devo॒ bhava ||

yānyanavadyāni̭ karmā॒ṇi | tāni sevi̭tavyā॒ni |

no i̭tarā॒ṇi || yānyasmākagṃ suca̭ritā॒ni | tāni tvayo̭pāsyā॒ni || 20 ||

no i̭tarā॒ṇi || ye ke cāsma-cchreyāgṃ̭so brā॒hmaṇāḥ | teṣā-ntvayā-''sane na praśva̭sita॒vyam || śraddha̭yā de॒yam | aśraddha̭yā-'de॒yam | śri̭yā de॒yam | hri̭yā de॒yam | bhi̭yā de॒yam | saṃvi~̭dā de॒yam ||

atha yadi te karmavicikithsā vā vṛtta viciki̭thsā vā॒ syāt || 21 ||

ye tatra brāhmaṇā᳚-ssamma॒ra॒.śinaḥ | yuktā̭ āyu॒ktāḥ |

alūkṣā̭ dharma̭kāmā॒-ssyuḥ | yathā tḙ tatra̭ varte॒rann | tathā tatra̭ varte॒thāḥ || athābhyā᳚khyāte॒ṣu | ye tatra brāhmaṇā᳚-ssamma॒r॒śinaḥ | yuktā̭ āyu॒ktāḥ |

alūkṣā̭ dharma̭ kāmā॒-ssyuḥ | yathā tḙ teṣṷ varte॒rann || 22 ||

tathā teṣṷ varte॒thāḥ || eṣa̭ āde॒śaḥ |

eṣa ṷpade॒śaḥ | eṣā vḙdopa॒niṣat | etada̭nuśā॒sanam | eva mupā̭sita॒vyam | eva mucaita̭dupā॒syam || 23 ||

(svāddhyāyapravacanābhyā-nna prama̭dita॒vyam - tānitvayo̭pāsyā॒ni - syāt - teṣṷ varte॒ranth - +sa॒pta ca̭) (a. 11)

anuvākaṃ 12

śanno̭ mi॒tra-śśaṃ-va~rṷṇaḥ | śanno̭ bhavatvarya॒mā |

śanna॒ indro॒ bṛha॒spatiḥ̭ | śanno॒ viṣṇṷ rurukra॒maḥ | namo॒ brahma̭ṇe | nama̭ste vāyo |

tvame॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmā̭si |

tvāme॒va pra॒tyakṣa॒-mbrahmā vā̭diṣam |

āvī᳚dva॒ktāra᳚m || oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 24 ||

(sa॒tyama̭vādiṣa॒-mpañca̭ ca) (a. 12)

|| iti śīkṣāvallī samāptā ||

|| hariḥ̭ om ||

|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake saptamaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||