📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
6.52 ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡ - ਦ੍ਵਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ ਸਰ੍ਗਃ
6.52 Yuddhakanda - Dvipanchasha Sargah
Valmiki Gurmukhi
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ ਦ੍ਵਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षਮ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ष੍ਯਨਿਰ੍ਯਾਨ੍ਤਂਰਾਕ੍षਸਮ੍ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਮਮ੍ ।
ਵਿਨੇਦੁਰ੍ਵਾਨਰਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇਪ੍ਰਹृष੍ਟਾਯੁਦ੍ਧਕਾਙ੍ ਕ੍षਿਣਃ ॥ 1 ॥
ਤੇषਾਂਸੁਤੁਮੁਲਂਯੁਦ੍ਧਂਸਞ੍ਜਜ੍ਞੇਕਪਿਰਕ੍षਸਾਮ੍ ।
ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਮ੍ਪਾਦਪੈਰ੍ਘੋਰਨ੍ਨਿਘ੍ਨਤਾਂਸ਼ੂਲਮੁਦ੍ਗਰੈਃ ॥ 2 ॥
ਰਾਕ੍षਸੈਰ੍ਵਾਨਰਾਘੋਰਾਵਿਨਿਕृਤ੍ਤਸ੍ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।
ਵਾਨਰੈਰਾਕ੍षਸਾਸ਼੍ਚਾਪਿਦ੍ਰੁਮੈਰ੍ਭੂਮਿਸਮੀਕृਤਾਃ ॥ 3 ॥
ਰਾਕ੍षਸਾਸ੍ਤ੍ਵਭਿਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਵਾਨਰਾਨ੍ਨਿਸ਼ਿਤੈਸ਼੍ਸ਼ਰੈਃ ।
ਵਿਵ੍ਯਥੁਰ੍ਘੋਰਸਙ੍ਕਾਸ਼ੈਃਕਙ੍ਕਪਤ੍ਰੈਰਜਿਹ੍ਮਗੈਃ ॥ 4 ॥
ਤੇਗਦਾਭਿਸ਼੍ਚਭੀਮਾਭਿਃਪਟ੍ਟਸੈਃ ਕੂਟਮੁਦ੍ਗਰੈਃ ।
ਘੋਰੈਸ਼੍ਚਪਰਿਘੈਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰੈਸ੍ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲੈਸ਼੍ਚਾਪਿਸਂਸ਼੍ਰਿਤੈਃ ॥ 5 ॥
ਵਿਦਾਰ੍ਯਮਾਣਾਰਕ੍षੋਭਿਰ੍ਵਾਨਰਾਸ੍ਤੇਮਹਾਬਲਾਃ ।
ਅਮਰ੍षਾਜ੍ਜਨਿਤੋਦ੍ਧਰ੍षਾਸ਼੍ਚਕ੍ਰੁਃਕਰ੍ਮਾਣ੍ਯਭੀਤਵਤ੍ ॥ 6 ॥
ਸ਼ਰਨਿਰ੍ਭਿਨ੍ਨਗਾਤ੍ਰਾਸ੍ਤੇਸ਼ੂਲਨਿਰ੍ਭਿਨ੍ਨਦੇਹਿਨਃ ।
ਜਗृਹੁਸ੍ਤੇਦ੍ਰੁਮਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰਸ਼ਿਲਾਸ਼੍ਚਹਰਿਯੂਥਪਾਃ ॥ 7 ॥
ਤੇਭੀਮਵੇਗਾਹਰਯੋਨਰ੍ਦਮਾਨਾਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਮਮਨ੍ਥੂਰਾਕ੍षਸਾਨ੍ਵੀਰਾਨ੍ਨਾਮਾਨਿਚਬਭਾषਿਰੇ ॥ 8 ॥
ਤਦ੍ਭਭੂਵਾਦ੍ਭੁਤਙ੍ਘੋਰਂਯੁਦ੍ਧਂਵਾਨਰਰਕ੍षਸਾਮ੍ ।
ਸ਼ਿਲਾਭਿਰ੍ਵਿਵਿਧਾਭਿਸ਼੍ਚਬਹੁਭਿਸ਼੍ਚੈਵਪਾਦਪੈਃ ॥ 9 ॥
ਰਾਕ੍षਸਾਮਥਿਤਾਃਕੇਚਿਦ੍ਵਾਨਰੈਰ੍ਜਿਤਕਾਸ਼ਿਭਿਃ ।
ਵਵਮੂਰੁਧਿਰਙ੍ਕੇਚਿਨ੍ਮੁਖੈਰੁਧਿਰਭੋਜਨਾਃ ॥ 10 ॥
ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇषੁਦਾਰਿਤਾਃਕੇਚਿਤ੍ਕੇਚਿਦ੍ਰਾਸ਼ੀਕृਤਾਦ੍ਰੁਮੈਃ ।
ਸ਼ਿਲਾਭਿਸ਼੍ਚੂਰ੍ਣਿਤਾਃਕੇਚਿਤ੍ਕੇਚਿਦ੍ਧਨ੍ਤੈਰ੍ਵਿਦਾਰਿਤਾਃ ॥ 11 ॥
ਧ੍ਵਜੈਰ੍ਵਿਮਥਿਤੈਰ੍ਭਗ੍ਨੈਃਖਙ੍ਗੈਸ਼੍ਚਵਿਨਿਪਾਤਿਤੈਃ ।
ਰਥੈਰ੍ਵਿਧ੍ਵਂਸਿਤੈਸ਼੍ਚਾਪਿਪਤਿਤੈਃਰਜਨੀਚਰੈਃ ॥ 12 ॥
ਗਜੇਨ੍ਦ੍ਰੈਃਪਰ੍ਵਤਾਕਾਰੈਃਪਰ੍ਵਤਾਗ੍ਰੈਰ੍ਵਨੌਕਸਾਮ੍ ।
ਮਥਿਤੈਰ੍ਵਾਜਿਭਿਃਕੀਰ੍ਣਂਸਾਰੋਹੈਰ੍ਵਸੁਧਾਤਲਮ੍ ॥ 13 ॥
ਵਾਨਰੈਰ੍ਭੀਮਵਿਕ੍ਰਾਨ੍ਸ੍ਸੈਰਾਪ੍ਲੁਤ੍ਯਾऽਪ੍ਲੁਤ੍ਯਵੇਗਿਤੈਃ ।
ਰਾਕ੍षਸਾਃਕਰਜੈਸ੍ਤੀਕ੍ष੍ਣੈਰ੍ਮੁਖੇषੁਵਿਨਿਰ੍ਤਿਤਾਃ ॥ 14 ॥
ਵਿषਣ੍ਣਵਦਨਾਭੂਯੋਵਿਪ੍ਰਕੀਰ੍ਣਸ਼ਿਰੋਰੁਹਾਃ ।
ਮੂਢਾਸ਼੍ਸ਼ੋਣਿਤਗਨ੍ਧੇਨਨਿਪੇਤੁਰ੍ਧਰਣੀਤਲੇ ॥ 15 ॥
ਅਨ੍ਯੇਤੁਪਰਮਸਙ੍ਕृਕ੍ਰੁਦ੍ਧਾਰਾਕ੍षਸਾਭੀਮਨਿਸ਼੍ਵਨਾਃ ।
ਤਲੈਰੇਵਾਭਿਧਾਵਨ੍ਤਿਵਜ੍ਰਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਸਮੈਰ੍ਹਰੀਨ੍ ॥ 16 ॥
ਵਾਨਰੈਰਾਪਤਨ੍ਤਸ੍ਤੇਵੇਗਿਤਾਵੇਗਵਤ੍ਤਰੈਃ ।
ਮੁष੍ਟਿਭਿਸ਼੍ਚਰਣੈਰ੍ਦਨ੍ਸ੍ਸੈਃਪਾਦਪੈਸ਼੍ਚਾਵਪੋਥਿਤਾ ॥ 17 ॥
ਸੈਨ੍ਯਨ੍ਤੁਵਿਦ੍ਰੁਤਨ੍ਦृष੍ਟਵਾਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षੋਰਾਕ੍षਸਰ੍षਭਃ ।
ਰੋषੇਣਕਦਨਞ੍ਚਕ੍ਰੇਵਾਨਰਾਣਾਂਯੁਯੁਤ੍ਸਤਾਮ੍ ॥ 18 ॥
ਪ੍ਤਾਸੈਃਪ੍ਰਮਥਿਤਾਃਕੇਚਿਦ੍ਵਾਨਰਾਸ਼੍ਸ਼ੋਣਿਤਸ੍ਰਵਾਃ ।
ਮੁਦ੍ਗਰੈਰਾਹਤਾਃਕੇਚਿਤ੍ਪਾਤਿਤਾਧਰਣੀਤਲੇ ॥ 19 ॥
ਪਰਿਘੈਰ੍ਮਥਿਤਾਃਕੇਚਿਦ੍ਭਿਣ੍ਡਿਵਾਲੈਰ੍ਵਿਦਾਰਿਤਾਃ ।
ਪਟ੍ਟਸੈਰਾਹਤਾਃ ਕੇਚਿਦ੍ਵਿਹ੍ਵਲਨ੍ਤੋਗਤਾਸਵਃ ॥ 20 ॥
ਕੇਚਿਦ੍ਵਿਨਿਹਤਾਸ਼੍ਸ਼ੂਲੈਰੁਧਿਰਾਰ੍ਦ੍ਰਾਵਨੌਕਸਃ ।
ਕੇਚਿਦ੍ਵਿਦ੍ਰਾਵਿਤਾਨष੍ਟਾਃਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੈਰਾਕ੍षਸੈਰ੍ਯੁਧਿ ॥ 21 ॥
ਵਿਭਿਨ੍ਨਹृਦਯਾਃਕੇਚਿਦੇਕਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇਨਦਾਰਿਤਾਃ ।
ਵਿਦਾਰਿਤਾਸ੍ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲੈਸ਼੍ਚਕੇਚਿਦਾਨ੍ਸ੍ਰੈਰ੍ਵਿਨਿਃਸृਤਾਃ ॥ 22 ॥
ਤਤ੍ਸੁਭੀਮਮ੍ਮਹਾਯੁਦ੍ਧਂਹਰਿਰਾਕ੍षਸਸਙ੍ਕੁਲਮ੍ ।
ਪ੍ਰਬਭੌਸ਼ਬ੍ਦਬਹੁਲਂਸ਼ਿਲਾਪਾਦਪਸਙ੍ਕੁਲਮ੍ ॥ 23 ॥
ਧਨੁਰ੍ਜ੍ਯਾਤਨ੍ਤ੍ਰਿਮਧੁਰਂਹਿਕ੍ਕਾਤਾਲਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ ।
ਮਨ੍ਧਸ੍ਨ੍ਤਿਤਸਙ੍ਗੀਤਨ੍ਤਦ੍ਯੁਦ੍ਧਗਾਨ੍ਧਰ੍ਵਮਾਬਭੌ ॥ 24 ॥
ਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षਸ੍ਤੁਧਨੁष੍ਪਾਣਿਰ੍ਵਾਨਰਾਨ੍ਰਣਮੂਰ੍ਧਨਿ ।
ਹਸਨ੍ਵਿਦ੍ਰਾਵਯਾਮਾਸਦਿਸ਼ਸ੍ਤੁਸ਼ਰਵृष੍ਟਿਭਿਃ ॥ 25 ॥
ਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षੇਣਾਰ੍ਦਿਤਂਸੈਨ੍ਯਂਵ੍ਯਥਿਤਮ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ष੍ਯਮਾਰੁਤਿਃ ।
ਅਭ੍ਯਵਰ੍ਤਤਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਃਪ੍ਰਗृਹ੍ਯਵਿਪੁਲਾਂਸ਼ਿਲਾਮ੍ ॥ 26 ॥
ਕ੍ਰੋਧਾਦ੍ ਦ੍ਵਿਦ੍ਦ੍ਵਿਗੁਣਤਾਮ੍ਰਾਕ੍षਃਪਿਤृਸ੍ਤੁਲ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ।
ਸ਼ਿਲਾਨ੍ਤਾਮ੍ਪਾਤਯਾਮਾਸਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षਸ੍ਯਰਥਮ੍ਪ੍ਰਤਿ ॥ 27 ॥
ਆਪਤਤਨੀਂਸ਼ਿਲਾਨ੍ਦृष੍ਟਵਾਗਦਾਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯਸਮ੍ਭ੍ਰਮਾਤ੍ ।
ਰਥਾਦਾਪ੍ਲੁਤ੍ਯਵੇਗੇਨਵਸੁਧਾਯਾਂਵ੍ਯਤਿष੍ਠਤ ॥ 28 ॥
ਸਾਪ੍ਰਮਥ੍ਯਰਥਨ੍ਤਸ੍ਯਨਿਪਪਾਤਸ਼ਿਲਾਭੁਵਿ ।
ਸਚਕ੍ਰਕੂਬਰਸਾਸ਼੍ਵਂਸਧ੍ਵਜਂਸਸ਼ਰਾਸਨਮ੍ ॥ 29 ॥
ਸਭਙ੍ ਕ੍ਤ੍ਵਾਤੁਰਥਨ੍ਤਸ੍ਯਹਨੁਮਾਨ੍ ਮਾਰੁਤਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਰਕ੍षਸਾਙ੍ਕਦਨਞ੍ਚਕ੍ਰੇਸਸ੍ਕਨ੍ਧਵਿਟਪੈਰ੍ਦ੍ਰੁਮੈਃ ॥ 30 ॥
ਵਿਭਿਨ੍ਨਸ਼ਿਰਸੋਭੂਤ੍ਵਾਰਾਕ੍षਸਾਸ਼੍ਸ਼ੋਣਿਤੋਕ੍षਿਤਾਃ ।
ਦ੍ਰੁਮੈਃਪ੍ਰਮਥਿਤਾਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯੇਨਿਪੇਤੁਰ੍ਧਰਣੀਤਲੇ ॥ 31 ॥
ਵਿਦ੍ਰਾਵ੍ਯਰਾਕ੍षਸਂਸੈਨ੍ਯਂਹਨੁਮਾਨ੍ਮਾਰੁਤਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਗਿਰਿਸ਼ਸ਼ਿਖਰਮਾਦਾਯਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षਮਭਿਦੁਦ੍ਰੁਵੇ ॥ 32 ॥
ਤਮਾਪਤਨ੍ਤਨ੍ਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षੋਗਦਾਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍ ।
ਵਿਨਰ੍ਦਮਾਨਃਸਹਸਾਹਨੂਮਨ੍ਤਮਭਿਦ੍ਰਵਤ੍ ॥ 33 ॥
ਤਸ੍ਯਕ੍ਰੁਦ੍ਧਸ੍ਯਰੋषੇਣਗਦਾਨ੍ਤਾਮ੍ਬਹੁਕਣ੍ਟਕਾਮ੍ ।
ਪਾਤਯਾਮਾਸਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षੋਮਸ੍ਤਕੇऽਥਹਨੂਮਤਃ ॥ 34 ॥
ਤਾਡਿਤਃਸਤਯਾਤਤ੍ਰਗਦਯਾਭੀਮਰੂਪਯਾ ।
ਸਕਪਿਰ੍ਮਾਰੁਤਬਲਸ੍ਤਮ੍ਪ੍ਰਹਾਰਮਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ ॥ 35 ॥
ਪਪਾਤ ਸਹਸਾ ਭੂਮੌ ਵਿਕੀਰ੍ਣ;ਇਵ ਪਰ੍ਵਤਃ ।
ਧੂਮ੍ਰ ਅਕ੍षਂ ਨਿਹਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹਤ ਸ਼ੇषਾ ਨਿਸ਼ਾ ਚਰਾਃ ॥ 36 ॥
ਧੂਮ੍ਰਾਕ੍षਨ੍ਨਿਹਤਨ੍ਦृष੍ਟਵਾਹਤਸ਼ੇषਾਨਿਸ਼ਾਚਰਾਃ ॥ 37 ॥
ਤ੍ਰਸ੍ਤਾਃਪ੍ਰਵਿਵਿਸ਼ੁਰ੍ਲਙ੍ਕਾਂਵਧ੍ਯਮਾਨਾਃਪ੍ਲਵਙ੍ਗਮੈਃ ।
ਸਤੁਪਵਨਸੁਤੋਨਿਹਤ੍ਯਸ਼ਤ੍ਰੂਨ੍ਕ੍षਤਜਵਹਰਿਸ੍ਸਰਿਤਸ਼੍ਚਸਨ੍ਨਿਕੀਰ੍ਯ ।
ਰਿਪੁਵਧਜਨਿਤਸ਼੍ਰਮੋਮਹਾਤ੍ਮਾਮੁਦਮਗਮਤ੍ਕਪਿਭਿਃਸੁਪੂਜ੍ਯਮਾਨਃ ॥ 38 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡੇ ਦ੍ਵਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha dvipañcāśassargaḥ |
dhūmrākṣamprekṣyaniryāntaṃrākṣasambhīmavikramam |
vinedurvānarāssarveprahṛṣṭāyuddhakāṅ kṣiṇaḥ || 1 ||
teṣāṃsutumulaṃyuddhaṃsañjajñekapirakṣasām |
anyonyampādapairghorannighnatāṃśūlamudgaraiḥ || 2 ||
rākṣasairvānarāghorāvinikṛttassamantataḥ |
vānarairākṣasāścāpidrumairbhūmisamīkṛtāḥ || 3 ||
rākṣasāstvabhisaṅkruddhāvānarānniśitaiśśaraiḥ |
vivyathurghorasaṅkāśaiḥkaṅkapatrairajihmagaiḥ || 4 ||
tegadābhiścabhīmābhiḥpaṭṭasaiḥ kūṭamudgaraiḥ |
ghoraiścaparighaiścitraistriśūlaiścāpisaṃśritaiḥ || 5 ||
vidāryamāṇārakṣobhirvānarāstemahābalāḥ |
amarṣājjanitoddharṣāścakruḥkarmāṇyabhītavat || 6 ||
śaranirbhinnagātrāsteśūlanirbhinnadehinaḥ |
jagṛhustedrumāṃstatraśilāścahariyūthapāḥ || 7 ||
tebhīmavegāharayonardamānāstatastataḥ |
mamanthūrākṣasānvīrānnāmānicababhāṣire || 8 ||
tadbhabhūvādbhutaṅghoraṃyuddhaṃvānararakṣasām |
śilābhirvividhābhiścabahubhiścaivapādapaiḥ || 9 ||
rākṣasāmathitāḥkecidvānarairjitakāśibhiḥ |
vavamūrudhiraṅkecinmukhairudhirabhojanāḥ || 10 ||
pārśveṣudāritāḥkecitkecidrāśīkṛtādrumaiḥ |
śilābhiścūrṇitāḥkecitkeciddhantairvidāritāḥ || 11 ||
dhvajairvimathitairbhagnaiḥkhaṅgaiścavinipātitaiḥ |
rathairvidhvaṃsitaiścāpipatitaiḥrajanīcaraiḥ || 12 ||
gajendraiḥparvatākāraiḥparvatāgrairvanaukasām |
mathitairvājibhiḥkīrṇaṃsārohairvasudhātalam || 13 ||
vānarairbhīmavikrānssairāplutyā'plutyavegitaiḥ |
rākṣasāḥkarajaistīkṣṇairmukheṣuvinirtitāḥ || 14 ||
viṣaṇṇavadanābhūyoviprakīrṇaśiroruhāḥ |
mūḍhāśśoṇitagandhenanipeturdharaṇītale || 15 ||
anyetuparamasaṅkṛkruddhārākṣasābhīmaniśvanāḥ |
talairevābhidhāvantivajrasparśasamairharīn || 16 ||
vānarairāpatantastevegitāvegavattaraiḥ |
muṣṭibhiścaraṇairdanssaiḥpādapaiścāvapothitā || 17 ||
sainyantuvidrutandṛṣṭavādhūmrākṣorākṣasarṣabhaḥ |
roṣeṇakadanañcakrevānarāṇāṃyuyutsatām || 18 ||
ptāsaiḥpramathitāḥkecidvānarāśśoṇitasravāḥ |
mudgarairāhatāḥkecitpātitādharaṇītale || 19 ||
parighairmathitāḥkecidbhiṇḍivālairvidāritāḥ |
paṭṭasairāhatāḥ kecidvihvalantogatāsavaḥ || 20 ||
kecidvinihatāśśūlairudhirārdrāvanaukasaḥ |
kecidvidrāvitānaṣṭāḥsaṅkruddhairākṣasairyudhi || 21 ||
vibhinnahṛdayāḥkecidekapārśvenadāritāḥ |
vidāritāstriśūlaiścakecidānsrairviniḥsṛtāḥ || 22 ||
tatsubhīmammahāyuddhaṃharirākṣasasaṅkulam |
prababhauśabdabahulaṃśilāpādapasaṅkulam || 23 ||
dhanurjyātantrimadhuraṃhikkātālasamanvitam |
mandhasntitasaṅgītantadyuddhagāndharvamābabhau || 24 ||
dhūmrākṣastudhanuṣpāṇirvānarānraṇamūrdhani |
hasanvidrāvayāmāsadiśastuśaravṛṣṭibhiḥ || 25 ||
dhūmrākṣeṇārditaṃsainyaṃvyathitamprekṣyamārutiḥ |
abhyavartatasaṅkruddhaḥpragṛhyavipulāṃśilām || 26 ||
krodhād dviddviguṇatāmrākṣaḥpitṛstulyaparākramaḥ |
śilāntāmpātayāmāsadhūmrākṣasyarathamprati || 27 ||
āpatatanīṃśilāndṛṣṭavāgadāmudyamyasambhramāt |
rathādāplutyavegenavasudhāyāṃvyatiṣṭhata || 28 ||
sāpramathyarathantasyanipapātaśilābhuvi |
sacakrakūbarasāśvaṃsadhvajaṃsaśarāsanam || 29 ||
sabhaṅ ktvāturathantasyahanumān mārutātmajaḥ |
rakṣasāṅkadanañcakresaskandhaviṭapairdrumaiḥ || 30 ||
vibhinnaśirasobhūtvārākṣasāśśoṇitokṣitāḥ |
drumaiḥpramathitāścānyenipeturdharaṇītale || 31 ||
vidrāvyarākṣasaṃsainyaṃhanumānmārutātmajaḥ |
giriśaśikharamādāyadhūmrākṣamabhidudruve || 32 ||
tamāpatantandhūmrākṣogadāmudyamyavīryavān |
vinardamānaḥsahasāhanūmantamabhidravat || 33 ||
tasyakruddhasyaroṣeṇagadāntāmbahukaṇṭakām |
pātayāmāsadhūmrākṣomastake'thahanūmataḥ || 34 ||
tāḍitaḥsatayātatragadayābhīmarūpayā |
sakapirmārutabalastamprahāramacintayan || 35 ||
papāta sahasā bhūmau vikīrṇa;iva parvataḥ |
dhūmra akṣaṃ nihataṃ dṛṣṭvā hata śeṣā niśā carāḥ || 36 ||
dhūmrākṣannihatandṛṣṭavāhataśeṣāniśācarāḥ || 37 ||
trastāḥpraviviśurlaṅkāṃvadhyamānāḥplavaṅgamaiḥ |
satupavanasutonihatyaśatrūnkṣatajavaharissaritaścasannikīrya |
ripuvadhajanitaśramomahātmāmudamagamatkapibhiḥsupūjyamānaḥ || 38 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe dvipañcāśassargaḥ ||