📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
6.34 ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡ - ਚਤੁਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ ਸਰ੍ਗਃ
6.34 Yuddhakanda - Chatustrimsha Sargah
Valmiki Gurmukhi
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ ਚਤੁਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਅਥਤਾਞ੍ਜਾਤਨ੍ਤਾਪਾਨ੍ਤੇਨਵਾਕ੍ਯੇਨਮੋਹਿਤਾਮ੍ ।
ਸਰਮਾਹ੍ਲਾਦਯਾਮਾਸਮਹੀਙ੍ਘੌਰੀਮਿਵਾਮ੍ਭਸਾ ॥ 1 ॥
ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਯਾਹਿਤਂਸਖ੍ਯਾਸ਼੍ਚਿਕੀਰ੍षਨ੍ਤੀਸਖੀਵਚਃ ।
ਉਵਾਚਕਾਲੇਕਾਲਜ੍ਞਾਸ੍ਮਿਤਪੂਰ੍ਵਾਭਿਭਾषਿਣੀ ॥ 2 ॥
ਉਤ੍ਸਹੇਯਮਹਙ੍ਗਤ੍ਵਾਤ੍ਵਦ੍ਵਾਕ੍ਯਮਸਿਤੇਕ੍षਣੇਃ ।
ਨਿਵੇਦ੍ਯਕੁਸ਼ਲਂਰਾਮੇਪ੍ਰਤਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਨਿਵਰ੍ਤਿਤੁਮ੍ ॥ 3 ॥
ਨਹਿਮੇਕ੍ਰਮਮਾਣਾਯਾਨਿਰਾਲਮ੍ਬੇਵਿਹਾਯਸਿ ।
ਸਮਰ੍ਥੋਗਤਿਮਨ੍ਵੇਤੁਮ੍ਪਵਨੋਗਰੁਡੋऽਪਿਵਾ ॥ 4 ॥
ਏਵਮ੍ਬ੍ਰੁਵਾਣਾਨ੍ਤਾਂਸੀਤਾਸਰਮਾਮ੍ਪੁਨਰਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ਮਧੁਰਂਸ਼੍ਲਕ੍ਕ੍षਣਯਾਵਾਚਾਪੂਰ੍ਵਸ਼ੋਕਾਭਿਪਨ੍ਨਯਾ ॥ 5 ॥
ਸਮਰ੍ਥਾਗਗਨਙ੍ਗਨ੍ਤੁਮਪਿਵਾਤ੍ਵਂਰਸਾਤਲਮ੍ ।
ਅਵਗਚ੍ਛਾਮ੍ਯਕਰ੍ਤਵ੍ਯਙ੍ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਨ੍ਤੇਮਦਨ੍ਤਰੇ ॥ 6 ॥
ਮਤ੍ਪ੍ਰਿਯਂਯਦਿਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂਯਦਿਬੁਦ੍ਧਿਃ ਸ੍ਥਿਰਾਤਵ ।
ਜ੍ਞਾਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿਤਙ੍ਗਤ੍ਵਾਕਿਙ੍ਕਰੋਤੀਤਿਰਾਵਣਃ ॥ 7 ॥
ਸਹਿਮਾਯਾਬਲਃਕ੍ਰੂਰੋਰਾਵਣਸ਼੍ਸ਼ਤ੍ਰੁਰਾਵਣਃ ।
ਮਾਮ੍ਮੋਹਯਤਿਦੁष੍ਟਾਤ੍ਮਾਪੀਤਾਮਾਤ੍ਰੇਵਵਾਰੁਣੀ ॥ 8 ॥
ਤਰ੍ਜਾਪਯਤਿਮਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਮ੍ਭਰ੍ਤ੍ਸਾਪਯਤਿਚਾਸਕृਤ੍ ।
ਰਾਕ੍षਸੀਭਿਸ੍ਸੁਘੂਰਾਭਿਰ੍ਯਾਮਾਂਰਕ੍षਨ੍ਤਿਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ ॥ 9 ॥
ਉਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾਸ਼ਙ੍ਕਿਤਾਚਾਸ੍ਮਿਨਸ੍ਵਸ੍ਥਞ੍ਚਮਨੋਮਮ ।
ਤਦ੍ਭਯਾਚ੍ਚਾਹਮੁਦ੍ਵਿਗ੍ਨਾਅਸ਼ੋਕਵਨਿਕਾਙ੍ਗਤਾ ॥ 10 ॥
ਯਦਿਨਾਮਕਥਾਤਸ੍ਯਨਿਸ਼੍ਚਿਤਂਵਾਪਿਯਦ੍ਭਵੇਤ੍ ।
ਨਿਵੇਦਯੇਥਾਸ੍ਸਰ੍ਵਨ੍ਤਤ੍ਪਰੋਮੇਸ੍ਯਾਦਮਨੁਗ੍ਰਹਃ ॥ 11 ॥
ਸਾਤ੍ਵੇਵਮ੍ਬ੍ਰੁਵਤੀਂਸੀਤਾਂਸਰਮਾਵਲ੍ਗੁਭਾषਿਣੀ ।
ਉਵਾਚਵਦਨਨ੍ਤਸ੍ਯਾਸ੍ਸ੍ਪृਸ਼ਨ੍ਤੀਬਾष੍ਪਵਿਕ੍ਲਬਮ੍ ॥ 12 ॥
ਏषਤੇਯਦ੍ਯਭਿਪ੍ਰਾਯਸ੍ਤਦਾਗਚ੍ਛਾਮਿਜਾਨਕੀਃ ।
ਗृਹ੍ਯਸ਼ਤ੍ਰੋਰਭਿਪ੍ਰਾਯਮੁਪਾਵृਤ੍ਤਾਞ੍ਚਪਸ਼੍ਯਮਾਮ੍ ॥ 13 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਤਤੋਗਤ੍ਵਾਸਮੀਪਨ੍ਤਸ੍ਯਰਕ੍षਸਃ ।
ਸ਼ੁਸ਼੍ਰਾਵਕਥਿਤਨ੍ਤਸ੍ਯਰਾਵਣਸ੍ਯਸਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣਃ ॥ 14 ॥
ਸਾਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਨਿਸ਼੍ਚਯਨ੍ਤਸ੍ਯਨਿਸ਼੍ਚਯਜ੍ਞਾਦੁਰਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਪੁਨਰੇਵਾਗਮਤ੍ਕ੍षਿਪ੍ਰਮਸ਼ੋਕਵਨਿਕਾਂਸ਼ੁਭਾਮ੍ ॥ 15 ॥
ਸਾਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾਤਤਸ੍ਤਤ੍ਰਦਦਰ੍ਸ਼ਜਨਕਾਤ੍ਮਜਾਮ੍ ।
ਪ੍ਰਤੀਕ੍षਮਾਣਾਂਸ੍ਵਾਮੇਵਭ੍ਰष੍ਟਪਦ੍ਮਾਮਿਵਸ਼੍ਰਿਯਮ੍ ॥ 16 ॥
ਤਾਨ੍ਤੁਸੀਤਾਪੁਨਃਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਂਸਰਮਾਂਵਲ੍ਗੁਭਾषਿਣੀਮ੍ ।
ਪਰਿष੍ਵਜ੍ਯਚਸੁਸ੍ਨਿਗ੍ਧਨ੍ਦਦੌਚਸ੍ਵਯਮਾਸਨਮ੍ ॥ 17 ॥
ਇਹਾਸੀਨਾਸੁਖਂਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਹਿਮਮਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ ।
ਕ੍ਰੂਰਸ੍ਯਨਿਸ਼੍ਚਯਨ੍ਤਸ੍ਯਰਾਵਣਸ੍ਯਦੁਰਾਤ੍ਮਨਃ ॥ 18 ॥
ਦੀਯਤਾਮਭਿਸਤ੍ਕृਤ੍ਯਮਨੁਜੇਨ੍ਦ੍ਰਾਯਮੈਥਿਲੀ ।
ਨਿਦਰ੍ਸ਼ਨਨ੍ਤੇਪਰ੍ਯਾਪ੍ਤਞ੍ਜਨਸ੍ਥਾਨੇਯਦਦ੍ਭੁਤਮ੍ ॥ 19 ॥
ਲਙ੍ਘਨਞ੍ਚਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਯਦਰ੍ਸ਼ਨਞ੍ਚਹਨੂਮਤਃ ।
ਵਧਞ੍ਚਰਕ੍षਸਾਂਯੁਦ੍ਧੇਕਃਕੁਰ੍ਯਾਨ੍ਮਾਨੁषੋਭੁਵਿ ॥ 20 ॥
ਏਵਂਸਮਨ੍ਤ੍ਰਿਵृਦ੍ਧੈਸ਼੍ਚਾਵਿਦ੍ਧੇਨਬਹੁਭਾषਿਤਃ ।
ਨਤ੍ਵਾਮੁਤ੍ਪਨਿਹਤੇਮੋਕ੍ਤੁਮਰ੍ਥਮਰ੍ਥਪਰੋਯਥਾ ॥ 21 ॥
ਨੋਤ੍ਸਹਤ੍ਯਮृਤੋਮੋਕ੍ਤੁਂਯੁਦ੍ਧੇਤ੍ਵਾਮਿਤਿਮੈਥਿਲੀਃ ।
ਸਾਮਾਤ੍ਯਸ੍ਯਨृਸ਼ਂਸਸ੍ਯਨਿਸ਼੍ਚਯੋਹ੍ਯੇषਵਰ੍ਤਤੇ ॥ 22 ॥
ਤਦੇषਾਸੁਸ੍ਥਿਰਾਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਮृਤ੍ਯੁਲੋਭਾਦੁਪਸ੍ਥਿਤਾ ।
ਭਯਾਨ੍ਨਸ਼ਕ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਾਮ੍ਮੋਕ੍ਤੁਮਨਿਰਸ੍ਤਸ੍ਸਂਯੁਗੇ ॥ 23 ॥
ਰਕ੍षਸਾਨਾਞ੍ਚਸਰ੍ਵੇषਾਮਾਤ੍ਮਨਸ਼੍ਚਵਧੇਨਹਿ ।
ਨਿਹਤ੍ਯਰਾਵਣਂਸਙ੍ ਖ੍ਯੇਸਰ੍ਵਥਾਨਿਸ਼ਿਤੈਸ਼੍ਸ਼ਰੈਃ ॥ 24 ॥
ਪ੍ਰਤਿਨੇष੍ਯਤਿਰਾਮਸ੍ਤ੍ਵਾਮਯੋਧ੍ਯਾਮਸਿਤੇਕ੍षਣੇਃ ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇਸ਼ਬ੍ਦੋਭੇਰੀਸ਼ਙ੍ਖਸਮਾਕੁਲਃ ॥ 25 ॥
ਸ਼੍ਰੁਤੋਵਾਨਰਸੈਨ੍ਯਾਨਾਙ੍ਕਮ੍ਪਯਨ੍ ਧਰਣੀਤਲਮ੍ ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਤੁਤਦ੍ਵਾਨਰਸੈਨ੍ਯਸ਼ਬ੍ਦਂਲਙ੍ਕਾਗਤਾਰਾਕ੍षਸਰਾਜਭृਤ੍ਯਾਃ ।
ਨष੍ਟੌਜਸੋਦੈਨ੍ਯਰੀਤਚੇष੍ਟਾਃਸ਼੍ਰੇਯੋਨਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿਨृਪਸ੍ਯਦੋषੈਃ ॥ 26 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡੇ ਚਤੁਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha catustriṃśassargaḥ |
athatāñjātantāpāntenavākyenamohitām |
saramāhlādayāmāsamahīṅghaurīmivāmbhasā || 1 ||
tatastasyāhitaṃsakhyāścikīrṣantīsakhīvacaḥ |
uvācakālekālajñāsmitapūrvābhibhāṣiṇī || 2 ||
utsaheyamahaṅgatvātvadvākyamasitekṣaṇeḥ |
nivedyakuśalaṃrāmepraticchannānivartitum || 3 ||
nahimekramamāṇāyānirālambevihāyasi |
samarthogatimanvetumpavanogaruḍo'pivā || 4 ||
evambruvāṇāntāṃsītāsaramāmpunarabravīt |
madhuraṃślakkṣaṇayāvācāpūrvaśokābhipannayā || 5 ||
samarthāgaganaṅgantumapivātvaṃrasātalam |
avagacchāmyakartavyaṅkartavyantemadantare || 6 ||
matpriyaṃyadikartavyaṃyadibuddhiḥ sthirātava |
jñātumicchāmitaṅgatvākiṅkarotītirāvaṇaḥ || 7 ||
sahimāyābalaḥkrūrorāvaṇaśśatrurāvaṇaḥ |
māmmohayatiduṣṭātmāpītāmātrevavāruṇī || 8 ||
tarjāpayatimānnityambhartsāpayaticāsakṛt |
rākṣasībhissughūrābhiryāmāṃrakṣantinityaśaḥ || 9 ||
udvignāśaṅkitācāsminasvasthañcamanomama |
tadbhayāccāhamudvignāaśokavanikāṅgatā || 10 ||
yadināmakathātasyaniścitaṃvāpiyadbhavet |
nivedayethāssarvantatparomesyādamanugrahaḥ || 11 ||
sātvevambruvatīṃsītāṃsaramāvalgubhāṣiṇī |
uvācavadanantasyāsspṛśantībāṣpaviklabam || 12 ||
eṣateyadyabhiprāyastadāgacchāmijānakīḥ |
gṛhyaśatrorabhiprāyamupāvṛttāñcapaśyamām || 13 ||
evamuktvātatogatvāsamīpantasyarakṣasaḥ |
śuśrāvakathitantasyarāvaṇasyasamantriṇaḥ || 14 ||
sāśrutvāniścayantasyaniścayajñādurātmanaḥ |
punarevāgamatkṣipramaśokavanikāṃśubhām || 15 ||
sāpraviṣṭātatastatradadarśajanakātmajām |
pratīkṣamāṇāṃsvāmevabhraṣṭapadmāmivaśriyam || 16 ||
tāntusītāpunaḥprāptāṃsaramāṃvalgubhāṣiṇīm |
pariṣvajyacasusnigdhandadaucasvayamāsanam || 17 ||
ihāsīnāsukhaṃsarvamākhyāhimamatattvataḥ |
krūrasyaniścayantasyarāvaṇasyadurātmanaḥ || 18 ||
dīyatāmabhisatkṛtyamanujendrāyamaithilī |
nidarśananteparyāptañjanasthāneyadadbhutam || 19 ||
laṅghanañcasamudrasyadarśanañcahanūmataḥ |
vadhañcarakṣasāṃyuddhekaḥkuryānmānuṣobhuvi || 20 ||
evaṃsamantrivṛddhaiścāviddhenabahubhāṣitaḥ |
natvāmutpanihatemoktumarthamarthaparoyathā || 21 ||
notsahatyamṛtomoktuṃyuddhetvāmitimaithilīḥ |
sāmātyasyanṛśaṃsasyaniścayohyeṣavartate || 22 ||
tadeṣāsusthirābuddhirmṛtyulobhādupasthitā |
bhayānnaśaktastvāmmoktumanirastassaṃyuge || 23 ||
rakṣasānāñcasarveṣāmātmanaścavadhenahi |
nihatyarāvaṇaṃsaṅ khyesarvathāniśitaiśśaraiḥ || 24 ||
pratineṣyatirāmastvāmayodhyāmasitekṣaṇeḥ |
etasminnantareśabdobherīśaṅkhasamākulaḥ || 25 ||
śrutovānarasainyānāṅkampayan dharaṇītalam |
śrutvātutadvānarasainyaśabdaṃlaṅkāgatārākṣasarājabhṛtyāḥ |
naṣṭaujasodainyarītaceṣṭāḥśreyonapaśyantinṛpasyadoṣaiḥ || 26 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe catustriṃśassargaḥ ||