📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
6.123 ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡ - ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮ ਸਰ੍ਗਃ
6.123 Yuddhakanda - Trayovimshatyadhikashatatama Sargah
Valmiki Gurmukhi
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਪ੍ਰਤਿਪ੍ਰਯਾਤੇਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥੇਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਃਪਾਕਸ਼ਾਸਨਃ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍ਪਰਮਪ੍ਰੀਤੋਰਾਘਵਮ੍ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਿਂਸ੍ਥਿਤਮ੍ ॥ 1 ॥
ਅਮੋਘਨ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਂਰਾਮ ਤਵਾਸ੍ਮਾਕਨ੍ਨਰਰ੍षਭ ।
ਪ੍ਰੀਤਿਯੁਕ੍ਤਾਃਸ੍ਮਤੇਨਤ੍ਵਮ੍ਬ੍ਰੂਹਿਯਨ੍ਮਨਸੇਪ੍ਸਿਤਮ੍ ॥ 2 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰੇਣਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇਨਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਸੁਪ੍ਰਸਨ੍ਨਮਨਾਹृष੍ਟੋਵਚਨਮ੍ਪ੍ਰਾਹਰਾਘਵਃ ॥ 3 ॥
ਯਦਿਪ੍ਰੀਤਿਸ੍ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾਮਯਿਤੇਵਿਬੁਧੇਸ਼੍ਵਰ ।
ਵਕ੍ष੍ਯਾਮਿਕੁਰੁਮੇਸਤ੍ਯਂਵਚਨਂਵਦਤਾਂਵਰ ॥ 4 ॥
ਮਮਹੇਤੋਃਪਰਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾਯੇਗਤਾਯਮਸਾਦਨਮ੍ ।
ਤੇਸਰ੍ਵੇਜੀਵਿਤਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਸਮੁਤਤਿष੍ਠਨ੍ਤੁਵਾਨਰਾਃ ॥ 5 ॥
ਮਤ੍ਕृਤੇਵਿਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾਯੇਪੁਤ੍ਰੈਰ੍ਦਾਰੈਸ਼੍ਚਵਾਨਰਾਃ ।
ਤਾਨ੍ਪ੍ਰੀਤਮਨਸਃਸਰ੍ਵਾਨ੍ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿਮਾਨਦ ॥ 6 ॥
ਵਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾਸ਼੍ਚਾਪਿਸ਼ੂਰਾਸ਼੍ਚ ਨ ਮृਤ੍ਯੁਙ੍ਗਣਯਨ੍ਤਿ ਚ ।
ਕृਤਯਤ੍ਨਾਵਿਪਨ੍ਨਾਸ਼੍ਚਜੀਵਯੈਨਾਨ੍ ਪੁਰਨ੍ਦਰ ॥ 7 ॥
ਮਤ੍ਪ੍ਰਿਯੇष੍ਵਭਿਰਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਨ ਮृਤ੍ਯੁਙ੍ਗਣਯਨ੍ਤਿਯੇ ।
ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਸਮੇਯੁਸ੍ਤੇਵਰਮੇਤਮਹਂਵृਣੇ ॥ 8 ॥
ਨੀਰੁਜੋਨਿਰ੍ਵ੍ਰਣਾਂਸ਼੍ਚੈਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨਬਲਪੌਰੁषਾਨ੍ ।
ਗੋਲਾਙ੍ਗੂਲਾਂਸ੍ਤਥੈਵਰ੍ਕ੍षਾਨ੍ਨ੍ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿਮਾਨਦ ॥ 9 ॥
ਅਕਾਲੇਚਾਪਿਪੁष੍ਪਾਣਿਮੂਲਾਨਿ ਚ ਫਲਾਨਿ ਚ ।
ਨਦ੍ਯਸ਼੍ਚਵਿਮਲਾਸ੍ਤਤ੍ਰਤਿष੍ਠੇਯੁਰ੍ਯਤ੍ਰਵਾਨਰਾਃ ॥ 10 ॥
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਤੁਵਚਨਨ੍ਤਸ੍ਯਰਾਘਵਸ੍ਯਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਃਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚੇਦਂਵਚਨਮ੍ਪ੍ਰੀਤਿਸਂਯੁਤਮ੍ ॥ 11 ॥
ਮਹਾਨਯਂਵਰਸ੍ਤਾਤਯਸ੍ਤ੍ਵਯੋਕ੍ਤੋਰਘੂਤ੍ਤਮ ।
ਵਦਿਰ੍ਮਯਾਨੋਕ੍ਤਪੂਰ੍ਵਂ ਚ ਤਸ੍ਮਾਦੇਤਦ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ ॥ 12 ॥
ਸਮੁਤ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਤੁਤੇਸਰ੍ਵੇਹਤਾਯੇਯੁਧਿਰਾਕ੍षਸੈਃ ।
ऋਕ੍षਾਸ਼੍ਚਸਹਗੋਪੁਚ੍ਛੈਰ੍ਨਿਕृਤ੍ਤਾਨਨਬਾਹਵਃ ॥ 13 ॥
ਨੀਰੁਜੋਨਿਰ੍ਵ੍ਰਣਾਸ਼੍ਚੈਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨਬਲਪੌਰੁषਾਃ ।
ਸਮੁਤ੍ਥਾਸ੍ਯਨ੍ਤਿਹਰਯਸ੍ਸੁਪ੍ਤਾਨਿਦ੍ਰਾਕ੍ष੍ਯੇਯਥਾ ॥ 14 ॥
ਸੁਹृਦ੍ਭਿਰ੍ਬਾਨ੍ਧਵੈਸ਼੍ਚੈਵਜ੍ਞਾਤਿਭਿਃਸ੍ਵਜਨੇਨ ਚ ।
ਸਰ੍ਵਏਵਸਮੇष੍ਯਨ੍ਤਿਸਮ੍ਯੁਕ੍ਤਾਃਪਰਯਾਮੁਦਾ ॥ 15 ॥
ਅਕਾਲੇਪੁष੍ਪਸ਼ਬਲਾਃਫਲਵਨ੍ਤਸ਼੍ਚਪਾਦਪਾਃ ।
ਭਵਿष੍ਯਨ੍ਤਿਮਹੇष੍ਵਾਸ ਨਦ੍ਯਸ਼੍ਚਸਲਿਲਾਯੁਤਾਃ ॥ 16 ॥
ਸਵ੍ਰਣੈਃਪ੍ਰਥਮਙ੍ਗਾਤ੍ਰੈਰਿਦਾਨੀਨ੍ਨਿਰ੍ਵ੍ਰਣੈਸ੍ਸਮੈਃ ।
ਤਤਸ੍ਸਮੁਤ੍ਥਿਤਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇਸੁਪ੍ਤ੍ਵੇਵਹਰਿਯੂਥਪਾਃ ॥ 17 ॥
ਬਭੂਵੁਰ੍ਵਾਨਰਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇਕਿਨ੍ਨ੍ਵੇਤਦਿਤਿਵਿਸ੍ਮਿਤਾਃ ।
ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਮ੍ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਾਰ੍ਥਨ੍ਦृष੍ਟਵਾਸਰ੍ਵੇਸੁਰੋਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 18 ॥
ਅਬ੍ਰੁਵਨ੍ਪਰਮਪ੍ਰੀਤਾਸ੍ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾਰਾਮਂਸਲਕ੍ष੍ਮਣਮ੍ ।
ਗਚ੍ਛਾਯੋਧ੍ਯਾਮਿਤੋਰਾਜਨ੍ਵਿਸਰ੍ਜਯ ਚ ਵਾਨਰਾਨ੍ ॥ 19 ॥
ਮੈਥਿਲੀਂਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯਸ੍ਵੈਨਾਮਨੁਰਕ੍ਤਾਂਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀਮ੍ ।
ਭ੍ਰਾਰਾਤਰਮ੍ਭਰਤਮ੍ਪਸ਼੍ਯਤ੍ਵਚ੍ਛੋਕਾਦ੍ਵ੍ਰਤਚਾਰਿਣਮ੍ ॥ 20 ॥
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਂ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਮ੍ਮਾਤ੍ਰੂਃਸਰ੍ਵਾਃਪਰਨ੍ਤਪ ।
ਅਭਿषੇਚਯਚਾਤ੍ਮਾਨਮ੍ਪੌਰਾਨ੍ਗਤ੍ਵਾਪ੍ਰਹਰ੍षਯ ॥ 21 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਸਹਸ੍ਰਾਕ੍षੋਰਾਮਂਸੌਮਿਤ੍ਰਿਣਾਸਹ ।
ਵਿਮਾਨੈਃਸੂਰ੍ਯਸਙ੍ਕਾਸ਼ੈਰ੍ਯਯੌਹृष੍ਟਃਸੁਰੈਃਸਹ ॥ 22 ॥
ਅਭਿਵਾਦ੍ਯ ਚ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਃ ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤਾਂਸ੍ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੋਤ੍ਤਮਾਨ੍ ।
ਲਕ੍ष੍ਮਣੇਨਸਹਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾਵਾਸਮਾਜ੍ਞਾਪਯਤ੍ਤਦਾ ॥ 23 ॥
ਤਤਸ੍ਤੁਸਾਲਕ੍ष੍ਮਣਰਾਮਪਾਲਿਤਾਮਹਾਚਮੂਰ੍ਹृष੍ਟਜਨਾਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀ ।
ਸ਼੍ਰਿਯਾਜ੍ਵਲਨ੍ਤੀਵਿਰਰਾਜਸਰ੍ਵਤੋਨਿਸ਼ਾਪ੍ਰਣੀਤੇਵਹਿਸ਼ੀਤਰਸ਼੍ਮਿਨਾ ॥ 24 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha trayoviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ |
pratiprayātekākutsthemahendraḥpākaśāsanaḥ |
abravītparamaprītorāghavamprāñjaliṃsthitam || 1 ||
amoghandarśanaṃrāma tavāsmākannararṣabha |
prītiyuktāḥsmatenatvambrūhiyanmanasepsitam || 2 ||
evamuktomahendreṇaprasannenamahātmanā |
suprasannamanāhṛṣṭovacanamprāharāghavaḥ || 3 ||
yadiprītissamutpannāmayitevibudheśvara |
vakṣyāmikurumesatyaṃvacanaṃvadatāṃvara || 4 ||
mamahetoḥparākrāntāyegatāyamasādanam |
tesarvejīvitamprāpyasamutatiṣṭhantuvānarāḥ || 5 ||
matkṛteviprayuktāyeputrairdāraiścavānarāḥ |
tānprītamanasaḥsarvāndraṣṭumicchāmimānada || 6 ||
vikrāntāścāpiśūrāśca na mṛtyuṅgaṇayanti ca |
kṛtayatnāvipannāścajīvayainān purandara || 7 ||
matpriyeṣvabhiraktāśca na mṛtyuṅgaṇayantiye |
tvatprasādātsameyustevarametamahaṃvṛṇe || 8 ||
nīrujonirvraṇāṃścaivasampannabalapauruṣān |
golāṅgūlāṃstathaivarkṣānndraṣṭumicchāmimānada || 9 ||
akālecāpipuṣpāṇimūlāni ca phalāni ca |
nadyaścavimalāstatratiṣṭheyuryatravānarāḥ || 10 ||
śrutvātuvacanantasyarāghavasyamahātmanaḥ |
mahendraḥpratyuvācedaṃvacanamprītisaṃyutam || 11 ||
mahānayaṃvarastātayastvayoktoraghūttama |
vadirmayānoktapūrvaṃ ca tasmādetadbhaviṣyati || 12 ||
samuttiṣṭhantutesarvehatāyeyudhirākṣasaiḥ |
ṛkṣāścasahagopucchairnikṛttānanabāhavaḥ || 13 ||
nīrujonirvraṇāścaivasampannabalapauruṣāḥ |
samutthāsyantiharayassuptānidrākṣyeyathā || 14 ||
suhṛdbhirbāndhavaiścaivajñātibhiḥsvajanena ca |
sarvaevasameṣyantisamyuktāḥparayāmudā || 15 ||
akālepuṣpaśabalāḥphalavantaścapādapāḥ |
bhaviṣyantimaheṣvāsa nadyaścasalilāyutāḥ || 16 ||
savraṇaiḥprathamaṅgātrairidānīnnirvraṇaissamaiḥ |
tatassamutthitāssarvesuptvevahariyūthapāḥ || 17 ||
babhūvurvānarāssarvekinnvetaditivismitāḥ |
kākutsthamparipūrṇārthandṛṣṭavāsarvesurottamāḥ || 18 ||
abruvanparamaprītāsstutvārāmaṃsalakṣmaṇam |
gacchāyodhyāmitorājanvisarjaya ca vānarān || 19 ||
maithilīṃsāntvayasvaināmanuraktāṃyaśasvinīm |
bhrārātarambharatampaśyatvacchokādvratacāriṇam || 20 ||
śatrughnaṃ ca mahātmānammātrūḥsarvāḥparantapa |
abhiṣecayacātmānampaurāngatvāpraharṣaya || 21 ||
evamuktvāsahasrākṣorāmaṃsaumitriṇāsaha |
vimānaiḥsūryasaṅkāśairyayauhṛṣṭaḥsuraiḥsaha || 22 ||
abhivādya ca kākutsthaḥ sarvāṃstāṃstridaśottamān |
lakṣmaṇenasahabhrātrāvāsamājñāpayattadā || 23 ||
tatastusālakṣmaṇarāmapālitāmahācamūrhṛṣṭajanāyaśasvinī |
śriyājvalantīvirarājasarvatoniśāpraṇītevahiśītaraśminā || 24 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe trayoviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ ||