📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
5.46 ਸੁਨ੍ਦਰਕਾਣ੍ਡ - षਟ੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ ਸਰ੍ਗਃ
5.46 Sundarakanda - Shatchatvarimsha Sargah
Valmiki Gurmukhi
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਸੁਨ੍ਦਰਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ षਟ੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਹਤਾਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਸੁਤਾਨ੍ ਬੁਦ੍ਧ੍ਵਾ ਵਾਨਰੇਣ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਰਾਵਣਸ੍ਸਂਵृਤਾਕਾਰਸ਼੍ਚਕਾਰ ਮਤਿਮੁਤ੍ਤਮਾਮ੍ ॥ 1 ॥
ਸ ਵਿਰੂਪਾਕ੍षਯੂਪਾਕ੍षੌ ਦੁਰ੍ਧਰਂ ਚੈਵ ਰਾਕ੍षਸਮ੍ ।
ਪ੍ਰਘਸਂ ਭਾਸਕਰ੍ਣਂ ਚ ਪਞ੍ਚਸੇਨਾਗ੍ਰਨਾਯਕਾਨ੍ ॥ 2 ॥
ਸਨ੍ਦਿਦੇਸ਼ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵੋ ਵੀਰਾਨ੍ਨਯਵਿਸ਼ਾਰਦਾਨ੍ ।
ਹਨੁਮਦ੍ਗ੍ਰਹਣਵ੍ਯਗ੍ਰਾਨ੍ਵਾਯੁਵੇਗਸਮਾਨ੍ਯੁਧਿ ॥ 3 ॥
ਯਾਤ ਸੇਨਾਗ੍ਰਗਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਮਹਾਬਲਪਰਿਗ੍ਰਹਾਃ ।
ਸਵਾਜਿਰਥਮਾਤਙ੍ਗਾਸ੍ਸ ਕਪਿਸ਼੍ਸ਼ਾਸ੍ਯਤਾਮਿਤਿ ॥ 4 ॥
ਯਤ੍ਨੈਸ਼੍ਚ ਖਲੁ ਭਾਵ੍ਯਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਮਾਸਾਦ੍ਯ ਵਨਾਲਯਮ੍ ।
ਕਰ੍ਮ ਚਾਪਿ ਸਮਾਧੇਯਂ ਦੇਸ਼ਕਾਲਾਵਿਰੋਧਿਨਮ੍ ॥ 5 ॥
ਨ ਹ੍ਯਹਂ ਤਂ ਕਪਿਂ ਮਨ੍ਯੇ ਕਰ੍ਮਣਾ ਪ੍ਰਤਿਤਰ੍ਕਯਨ੍ ।
ਸਰ੍ਵਥਾ ਤਨ੍ਮਹਦ੍ਭੂਤਂ ਮਹਾਬਲਪਰਿਗ੍ਰਹਮ੍ ॥ 6 ॥
ਭਵੇਦਿਨ੍ਦ੍ਰੇਣ ਵਾ ਸृष੍ਟਮਸ੍ਮਦਰ੍ਥਂ ਤਪੋਬਲਾਤ੍ ।
ਸਨਾਗਯਕ੍षਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾ ਦੇਵਾਸੁਰਮਹਰ੍षਯਃ ॥ 7 ॥
ਯੁष੍ਮਾਭਿਸ੍ਸਹਿਤੈਸ੍ਸਰ੍ਵੈਰ੍ਮਯਾ ਸਹ ਵਿਨਿਰ੍ਜਿਤਾਃ ।
ਤੈਰਵਸ਼੍ਯਂ ਵਿਧਾਤਵ੍ਯਂ ਵ੍ਯਲੀਕਂ ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਨਃ ॥ 8 ॥
ਤਦੇਵ ਨਾਤ੍ਰ ਸਨ੍ਦੇਹਃ ਪ੍ਰਸਹ੍ਯ ਪਰਿਗृਹ੍ਯਤਾਮ੍ ।
ਨਾਵਮਾਨ੍ਯੋ ਭਵਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਹਰਿਰ੍ਧੀਰਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ॥ 9 ॥
ਦृष੍ਟਾ ਹਿ ਹਰਯਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਮਯਾ ਵਿਪੁਲਵਿਕ੍ਰਮਾਃ ।
ਵਾਲੀ ਚ ਸਹਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਜਾਮ੍ਬਵਾਂਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਲਃ ॥ 10 ॥
ਨੀਲਸ੍ਸੇਨਾਪਤਿਸ਼੍ਚੈਵ ਯੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਦ੍ਵਿਵਿਦਾਦਯਃ ।
ਨੈਵਂ ਤੇषਾਂ ਗਤਿਰ੍ਭੀਮਾ ਨ ਤੇਜੋ ਨ ਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ॥ 11 ॥
ਨ ਮਤਿਰ੍ਨ ਬਲੋਤ੍ਸਾਹੌ ਨ ਰੂਪਪਰਿਕਲ੍ਪਨਮ੍ ।
ਮਹਤ੍ਸਤ੍ਤ੍ਵਮਿਦਂ ਜ੍ਞੇਯਂ ਕਪਿਰੂਪਂ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਮ੍ ॥ 12 ॥
ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਂ ਮਹਦਾਸ੍ਥਾਯ ਕ੍ਰਿਯਤਾਮਸ੍ਯ ਨਿਗ੍ਰਹਃ ।
ਕਾਮਂ ਲੋਕਾਸ੍ਤ੍ਰਯਸ੍ਸੇਨ੍ਦ੍ਰਾਸ੍ਸਸੁਰਾਸੁਰਮਾਨਵਾਃ ॥ 13 ॥
ਭਵਤਾਮਗ੍ਰਤਃ ਸ੍ਥਾਤੁਂ ਨ ਪਰ੍ਯਾਪ੍ਤਾ ਰਣਾਜਿਰੇ ।
ਤਥਾਪਿ ਤੁ ਨਯਜ੍ਞੇਨ ਜਯਮਾਕਾਙ੍ਕ੍षਤਾ ਰਣੇ ॥ 14 ॥
ਆਤ੍ਮਾ ਰਕ੍ष੍ਯਃ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਯੁਦ੍ਧਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਹਿ ਚਞ੍ਚਲਾ ।
ਤੇ ਸ੍ਵਾਮਿਵਚਨਂ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਯ ਮਹੌਜਸਃ ॥ 15 ॥
ਸਮੁਤ੍ਪੇਤੁਰ੍ਮਹਾਵੇਗਾ ਹੁਤਾਸ਼ਸਮਤੇਜਸਃ ।
ਰਥੈਰ੍ਮਤ੍ਤੈਸ਼੍ਚ ਮਾਤਙ੍ਗੈਰ੍ਵਾਜਿਭਿਸ਼੍ਚ ਮਹਾਜਵੈਃ ॥ 16 ॥
ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਸ੍ਤੀਕ੍ष੍ਣੈਸ੍ਸਰ੍ਵੈਸ਼੍ਚੋਪਚਿਤਾ ਬਲੈਃ ।
ਤਤਸ੍ਤਂ ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਵੀਰਾ ਦੀਪ੍ਯਮਾਨਂ ਮਹਾਕਪਿਮ੍ ॥ 17 ॥
ਰਸ਼੍ਮਿਮਨ੍ਤਮਿਵੋਦ੍ਯਨ੍ਤਂ ਸ੍ਵਤੇਜੋਰਸ਼੍ਮਿਮਾਲਿਨਮ੍ ।
ਤੋਰਣਸ੍ਥਂ ਮਹੋਤ੍ਸਾਹਂ ਮਹਾਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਮਹਾਬਲਮ੍ ॥ 18 ॥
ਮਹਾਮਤਿਂ ਮਹਾਵੇਗਂ ਮਹਾਕਾਯਂ ਮਹਾਬਲਮ੍ ।
ਤਂ ਸਮੀਕ੍ष੍ਯੈਵ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਦਿਕ੍षੁ ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਵਵਸ੍ਥਿਤਾਃ ॥ 19 ॥
ਤੈ ਸ੍ਤੈਃ ਪ੍ਰਹਰਣੈਰ੍ਭੀਮੈਰਭਿਪੇਤੁਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤਃ ।
ਤਸ੍ਯ ਪਞ੍ਚਾਯਸਾਸ੍ਤੀਕ੍ष੍ਣਾਸ਼੍ਸ਼ਿਤਾਃ ਪੀਤਮੁਖਾਸ਼੍ਸ਼ਰਾਃ ॥ 20 ॥
ਸ਼ਿਰਸ੍ਯੁਤ੍ਪਲਪਤ੍ਰਾਭਾ ਦੁਰ੍ਧਰੇਣ ਨਿਪਾਤਿਤਾਃ ।
ਸ ਤੈਃ ਪਞ੍ਚਭਿਰਾਵਿਦ੍ਧਸ਼੍ਸ਼ਰੈਸ਼੍ਸ਼ਿਰਸਿ ਵਾਨਰਃ ॥ 21 ॥
ਉਤ੍ਪਪਾਤ ਨਦਨ੍ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਦਿਸ਼ੋ ਦਸ਼ ਵਿਨਾਦਯਨ੍ ।
ਤਤਸ੍ਤੁ ਦੁਰ੍ਧਰੋ ਵੀਰਸ੍ਸਰਥਸ੍ਸਜ੍ਯਕਾਰ੍ਮੁਕਃ ॥ 22 ॥
ਕਿਰਨ੍ ਸ਼ਰਸ਼ਤੈਸ੍ਤੀਕ੍ष੍ਣੈਰਭਿਪੇਦੇ ਮਹਾਬਲਃ ।
ਸ ਕਪਿਰ੍ਵਾਰਯਾਮਾਸ ਤਂ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਸ਼ਰਵਰ੍षਿਣਮ੍ ॥ 23 ॥
ਵृष੍ਟਿਮਨ੍ਤਂ ਪਯੋਦਾਨ੍ਤੇ ਪਯੋਦਮਿਵ ਮਾਰੁਤਃ ।
ਅਰ੍ਧ੍ਯਮਾਨਸ੍ਤਤਸ੍ਤੇਨ ਦੁਰ੍ਧਰੇਣਾਨਿਲਾਤ੍ਮਜਃ ॥ 24 ॥
ਚਕਾਰ ਕਦਨਂ ਭੂਯੋ ਵ੍ਯਵਰ੍ਧਤ ਚ ਵੇਗਵਾਨ੍ ।
ਸ ਦੂਰਂ ਸਹਸੋਤ੍ਪਤ੍ਯ ਦੁਰ੍ਧਰਸ੍ਯ ਰਥੇ ਹਰਿਃ ॥ 25 ॥
ਨਿਪਪਾਤ ਮਹਾਵੇਗੋ ਵਿਦ੍ਯੁਦ੍ਰਾਸ਼ਿਰ੍ਗਿਰਾਵਿਵ ।
ਤਤਸ੍ਸ ਮਥਿਤਾष੍ਟਾਸ਼੍ਵਂ ਰਥਂ ਭਗ੍ਨਾਕ੍षਕੂਬਰਮ੍ ॥ 26 ॥
ਵਿਹਾਯ ਨ੍ਯਪਤਦ੍ਭੂਮੌ ਦੁਰ੍ਧਰਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤਜੀਵਿਤਃ ।
ਤਂ ਵਿਰੂਪਾਕ੍षਯੂਪਾਕ੍षੌ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨਿਪਤਿਤਂ ਭੁਵਿ ॥ 27 ॥
ਸਞ੍ਜਾਤਰੋषੌ ਦੁਰ੍ਧਰ੍षਾਵੁਤ੍ਪੇਤੁਰਰਿਨ੍ਦਮੌ ।
ਸ ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਸਹਸੋਤ੍ਪਤ੍ਯ ਵਿष੍ਠਿਤੋ ਵਿਮਲੇऽਮ੍ਬਰੇ ॥ 28 ॥
ਮੁਦ੍ਗਰਾਭ੍ਯਾਂ ਮਹਾਬਾਹੁਰ੍ਵਕ੍षਸ੍ਯਭਿਹਤਃ ਕਪਿਃ ।
ਤਯੋਰ੍ਵੇਗਵਤੋਰ੍ਵੇਗਂ ਵਿਨਿਹਤ੍ਯ ਮਹਾਬਲਃ ॥ 29 ॥
ਨਿਪਪਾਤ ਪੁਨਰ੍ਭੂਮੌ ਸੁਪਰ੍ਣਸਮਵਿਕ੍ਰਮਃ ।
ਸ ਸਾਲਵृਕ੍षਮਾਸਾਦ੍ਯ ਤਮੁਤ੍ਪਾਟ੍ਯ ਚ ਵਾਨਰਃ ॥ 30 ॥
ਤਾਵੁਭੌ ਰਾਕ੍षਸੌ ਵੀਰੌ ਜਘਾਨ ਪਵਨਾਤ੍ਮਜਃ ।
ਤਤਸ੍ਤਾਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ਹਤਾਨ੍ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਵਾਨਰੇਣ ਤਰਸ੍ਵਿਨਾ ॥ 31 ॥
ਅਭਿਪੇਦੇ ਮਹਾਵੇਗਃ ਪ੍ਰਸਹ੍ਯ ਪ੍ਰਘਸੋ ਹਰਿਮ੍ ।
ਭਾਸਕਰ੍ਣਸ਼੍ਚ ਸਙ੍ਕृਦ੍ਧਸ਼੍ਸ਼ੂਲਮਾਦਾਯ ਵੀਰ੍ਯਵਾਨ੍ ॥ 32 ॥
ਏਕਤਃ ਕਪਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਂ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨਮਵਸ੍ਥਿਤਮ੍ ।
ਪਟ੍ਟਿਸੇਨ ਸ਼ਿਤਾਗ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰਘਸਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਯੋਧਯਤ੍ ॥ 33 ॥
ਭਾਸਕਰ੍ਣਸ਼੍ਚ ਸ਼ੂਲੇਨ ਰਾਕ੍षਸਃ ਕਪਿਸਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਸ ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਵਿਕ੍षਤੈਰ੍ਗਾਤ੍ਰੈਰਸृਗ੍ਦਿਗ੍ਧਤਨੂਰੁਹਃ ॥ 34 ॥
ਅਭਵਦ੍ਵਾਨਰਃ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਬਾਲਸੂਰ੍ਯਸਮਪ੍ਰਭਃ ।
ਸਮੁਤ੍ਪਾਟ੍ਯ ਗਿਰੇਸ਼੍ਸ਼ृਙ੍ਗਂ ਸਮृਗਵ੍ਯਾਲਪਾਦਪਮ੍ ॥ 35 ॥
ਜਘਾਨ ਹਨੁਮਾਨ੍ ਵੀਰੋ ਰਾਕ੍षਸੌ ਕਪਿਕੁਞ੍ਜਰਃ ।
ਤਤਸ੍ਤੇष੍ਵਵਸਨ੍ਨੇषੁ ਸੇਨਾਪਤਿषੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ॥ 36 ॥
ਬਲਂ ਤਦਵਸ਼ੇषਂ ਚ ਨਾਸ਼ਯਾਮਾਸ ਵਾਨਰਃ ।
ਅਸ਼੍ਵੈਰਸ਼੍ਵਾਨ੍ ਗਜੈਰ੍ਨਾਗਾਨ੍ ਯੋਧੈਰ੍ਯੋਧਾਨ੍ ਰਥੈਰਥਾਨ੍ ॥ 37 ॥
ਸ ਕਪਿਰ੍ਨਾਸ਼ਯਾਮਾਸ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ष ਇਵਾਸੁਰਾਨ੍ ।
ਹਤੈਰ੍ਨਾਗੈਸ਼੍ਚ ਤੁਰਗੈਰ੍ਭਗ੍ਨਾਕ੍षੈਸ਼੍ਚ ਮਹਾਰਥੈਃ ॥ 38 ॥
ਹਤੈਸ਼੍ਚ ਰਾਕ੍षਸੈਰ੍ਭੂਮੀ ਰੁਦ੍ਧਮਾਰ੍ਗਾ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।
ਤਤਃ ਕਪਿਸ੍ਤਾਨ੍ਧ੍ਵਜਿਨੀਪਤੀਨ੍ ਰਣੇ ਨਿਹਤ੍ਯ ਵੀਰਾਨ੍ਸਬਲਾਨ੍ਸਵਾਹਨਾਨ੍ ।
ਸਮੀਕ੍ष੍ਯ ਵੀਰਃ ਪਰਿਗृਹ੍ਯ ਤੋਰਣਂ ਕृਤਕ੍षਣਃ ਕਾਲ ਇਵ ਪ੍ਰਜਾਕ੍षਯੇ ॥ 39 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਸੁਨ੍ਦਰਕਾਣ੍ਡੇ षਟ੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha ṣaṭcatvāriṃśassargaḥ |
hatānmantrisutān buddhvā vānareṇa mahātmanā |
rāvaṇassaṃvṛtākāraścakāra matimuttamām || 1 ||
sa virūpākṣayūpākṣau durdharaṃ caiva rākṣasam |
praghasaṃ bhāsakarṇaṃ ca pañcasenāgranāyakān || 2 ||
sandideśa daśagrīvo vīrānnayaviśāradān |
hanumadgrahaṇavyagrānvāyuvegasamānyudhi || 3 ||
yāta senāgragāssarve mahābalaparigrahāḥ |
savājirathamātaṅgāssa kapiśśāsyatāmiti || 4 ||
yatnaiśca khalu bhāvyaṃ syāttamāsādya vanālayam |
karma cāpi samādheyaṃ deśakālāvirodhinam || 5 ||
na hyahaṃ taṃ kapiṃ manye karmaṇā pratitarkayan |
sarvathā tanmahadbhūtaṃ mahābalaparigraham || 6 ||
bhavedindreṇa vā sṛṣṭamasmadarthaṃ tapobalāt |
sanāgayakṣagandharvā devāsuramaharṣayaḥ || 7 ||
yuṣmābhissahitaissarvairmayā saha vinirjitāḥ |
tairavaśyaṃ vidhātavyaṃ vyalīkaṃ kiñcideva naḥ || 8 ||
tadeva nātra sandehaḥ prasahya parigṛhyatām |
nāvamānyo bhavadbhiśca harirdhīraparākramaḥ || 9 ||
dṛṣṭā hi harayaḥ pūrvaṃ mayā vipulavikramāḥ |
vālī ca sahasugrīvo jāmbavāṃśca mahābalaḥ || 10 ||
nīlassenāpatiścaiva ye cānye dvividādayaḥ |
naivaṃ teṣāṃ gatirbhīmā na tejo na parākramaḥ || 11 ||
na matirna balotsāhau na rūpaparikalpanam |
mahatsattvamidaṃ jñeyaṃ kapirūpaṃ vyavasthitam || 12 ||
prayatnaṃ mahadāsthāya kriyatāmasya nigrahaḥ |
kāmaṃ lokāstrayassendrāssasurāsuramānavāḥ || 13 ||
bhavatāmagrataḥ sthātuṃ na paryāptā raṇājire |
tathāpi tu nayajñena jayamākāṅkṣatā raṇe || 14 ||
ātmā rakṣyaḥ prayatnena yuddhasiddhirhi cañcalā |
te svāmivacanaṃ sarve pratigṛhya mahaujasaḥ || 15 ||
samutpeturmahāvegā hutāśasamatejasaḥ |
rathairmattaiśca mātaṅgairvājibhiśca mahājavaiḥ || 16 ||
śastraiśca vividhaistīkṣṇaissarvaiścopacitā balaiḥ |
tatastaṃ dadṛśurvīrā dīpyamānaṃ mahākapim || 17 ||
raśmimantamivodyantaṃ svatejoraśmimālinam |
toraṇasthaṃ mahotsāhaṃ mahāsattvaṃ mahābalam || 18 ||
mahāmatiṃ mahāvegaṃ mahākāyaṃ mahābalam |
taṃ samīkṣyaiva te sarve dikṣu sarvāsvavasthitāḥ || 19 ||
tai staiḥ praharaṇairbhīmairabhipetustatastataḥ |
tasya pañcāyasāstīkṣṇāśśitāḥ pītamukhāśśarāḥ || 20 ||
śirasyutpalapatrābhā durdhareṇa nipātitāḥ |
sa taiḥ pañcabhirāviddhaśśaraiśśirasi vānaraḥ || 21 ||
utpapāta nadan vyomni diśo daśa vinādayan |
tatastu durdharo vīrassarathassajyakārmukaḥ || 22 ||
kiran śaraśataistīkṣṇairabhipede mahābalaḥ |
sa kapirvārayāmāsa taṃ vyomni śaravarṣiṇam || 23 ||
vṛṣṭimantaṃ payodānte payodamiva mārutaḥ |
ardhyamānastatastena durdhareṇānilātmajaḥ || 24 ||
cakāra kadanaṃ bhūyo vyavardhata ca vegavān |
sa dūraṃ sahasotpatya durdharasya rathe hariḥ || 25 ||
nipapāta mahāvego vidyudrāśirgirāviva |
tatassa mathitāṣṭāśvaṃ rathaṃ bhagnākṣakūbaram || 26 ||
vihāya nyapatadbhūmau durdharastyaktajīvitaḥ |
taṃ virūpākṣayūpākṣau dṛṣṭvā nipatitaṃ bhuvi || 27 ||
sañjātaroṣau durdharṣāvutpeturarindamau |
sa tābhyāṃ sahasotpatya viṣṭhito vimale'mbare || 28 ||
mudgarābhyāṃ mahābāhurvakṣasyabhihataḥ kapiḥ |
tayorvegavatorvegaṃ vinihatya mahābalaḥ || 29 ||
nipapāta punarbhūmau suparṇasamavikramaḥ |
sa sālavṛkṣamāsādya tamutpāṭya ca vānaraḥ || 30 ||
tāvubhau rākṣasau vīrau jaghāna pavanātmajaḥ |
tatastāṃstrīnhatānjñātvā vānareṇa tarasvinā || 31 ||
abhipede mahāvegaḥ prasahya praghaso harim |
bhāsakarṇaśca saṅkṛddhaśśūlamādāya vīryavān || 32 ||
ekataḥ kapiśārdūlaṃ yaśasvinamavasthitam |
paṭṭisena śitāgreṇa praghasaḥ pratyayodhayat || 33 ||
bhāsakarṇaśca śūlena rākṣasaḥ kapisattamam |
sa tābhyāṃ vikṣatairgātrairasṛgdigdhatanūruhaḥ || 34 ||
abhavadvānaraḥ kruddho bālasūryasamaprabhaḥ |
samutpāṭya gireśśṛṅgaṃ samṛgavyālapādapam || 35 ||
jaghāna hanumān vīro rākṣasau kapikuñjaraḥ |
tatasteṣvavasanneṣu senāpatiṣu pañcasu || 36 ||
balaṃ tadavaśeṣaṃ ca nāśayāmāsa vānaraḥ |
aśvairaśvān gajairnāgān yodhairyodhān rathairathān || 37 ||
sa kapirnāśayāmāsa sahasrākṣa ivāsurān |
hatairnāgaiśca turagairbhagnākṣaiśca mahārathaiḥ || 38 ||
hataiśca rākṣasairbhūmī ruddhamārgā samantataḥ |
tataḥ kapistāndhvajinīpatīn raṇe nihatya vīrānsabalānsavāhanān |
samīkṣya vīraḥ parigṛhya toraṇaṃ kṛtakṣaṇaḥ kāla iva prajākṣaye || 39 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe ṣaṭcatvāriṃśassargaḥ ||